Themisonis vero aemuli, si perpetua quae promittunt habent, magis etiam quam rationales sunt. Neque enim, si quis non omnia tenet, quae rationalis alius probat, protinus alio novo nomine artis indiget, si modo (quod primum est) non memoriae soli sed rationi quoque insistit. Si, vero quod propius est, vix ulla perpetua praecepta medicinalis ars recipit, idem sunt quod ii, quos experimenta sola sustinent; eo magis quoniam, conpresserit aliquem morbus an fuderit, quilibet etiam inperitissimus videt: quid autem conpressum corpus resolvat, quid solutum teneat, si a ratione tractum est, rationalis est medicus; si, ut ei, qui se rationalem negat, confiteri necesse est, ab experientia, empiricus. Ita apud eum morbi cognitio extra artem, medicina intra usum est; neque adiectum quicquam empiricorum professioni, sed demptum est, quoniam illi multa circumspiciunt, hi tantum facillima, et non plus quam vulgaria. Nam et ii, qui pecoribus ac iumentis medentur, cum propria cuiusque ex mutis animalibus nosse non possint, communibus tantummodo insistunt; et exterae gentes, cum subtilem medicinae rationem non noverint, communia tantum vident; et qui ampla valetudinaria nutriunt, quia singulis summa cura consulere non sustinent, ad communia ista confugiunt. Neque Hercules istud antiqui medici nescierunt, sed his contenti non fuerunt. Ergo etiam vetustissimus auctor Hippocrates dixit mederi oportere et communia et propria intuentem. Ac ne isti quidem ipsi instra suam professionem consistere ullo modo possunt: siquidem et conpressorum et fluentium morborum genera diversa sunt; faciliusque id in iis, quae fluunt, inspici potest. Aliud est enim sanguinem, aliud bilem, aliud cibum vomere; aliud deiectionibus, aliud torminibus laborare; aliud sudore digeri, aliud tabe consumi. Atque in partes quoque umor erumpit, ut oculos aurisque; quo periculo nullum humanum membrum vacat. Nihil autem horum sic ut aliud curatur.

themison verus aemulis si perpetuus qui promitto habeo magis etiam quam rational sum neque enim si quis non omnis teneo qui rational alius probo protinus alius novo nomen ars indigeo si modo qui primus sum non memoria solus sed ratio quoque insisto si verus qui propius sum vix ullus perpetuus praecipio medicinal ars recipio idem sum qui is qui experimentum solus sustineo is magis quoniam conpremo aliquis morbus an fundo qui etiam imperitus video quis autem conpremo corpus resolvo quis soluo teneo si ab ratio traho sum rational sum medicus si ut is qui sui rational nego confiteor necesse sum ab experientia empiricus ita apud is morbus cognitio extra ars medicina intra usus sum neque adiectus quisquam empiricorum professio sed demptum sum quoniam ille multus circumspicio hic tantus facilis et non multus quam vulgaris nam et is qui pecus atque jumentum medeor cum proprius quisque ex mutus animal nosco non possum communis tantummodo insisto et exter gens cum subtilis medicina ratio non nosco commune tantus video et qui amplus valetudinaria nutrio quia singuli summus cura consulo non sustineo ad commune iste confugio neque herculis iste antiquus medicus nescio sed hic contendo non sum ergo etiam vetustus auctor hippocrates dico medeor oportet et commune et proprius intueor atque ne iste quidem ipse instra suus professio consisto ullus modo possum siquidem et conpressor et fluo morbus genus diverto sum facilis is in is qui fluo inspicio possum alius sum enim sanguis alius bilis alius cibus vomo alius deiectio alius tormina laboro alius sudor digero alius tabeo consumo atque in pars quoque umor erumpo ut oculus aurum quo periculum nullus humanus membrum vaco nihil autem hic sic ut alius curo


Urinam autem movent quaecumque in horto nascentia boni odoris sunt, ut apium, ruta, anetum, ocimum, menta, hysopum, anesum, coriandrum, nasturcium, eruca, feniculum; praeter haec asparagus, capparis, nepeta, thymum, satureia, lapsanum, pastinaca, magisque agrestis, radicula, siser, cepa; ex venatione maxime lepus; vinum tenue, piper et rotundum et longum, sinapi, absinthium, nuclei pinei.

urina autem moveo quicumque in horto nasco bonus odor sum ut apis ruo aneo ocimum mentum hysopum anesum coriandrum nasturcium eruca feniculis praeter hic asparagus capparis nepeta thymum satureia lapsanum pastinaca magus agrestis radicula siser caepa ex venatio magnus lepus vinum tenue piper et rotundus et longus sinapis absinthius nucleus pineum


20 His propositis ad singulas species veniendum est. Ac si cui paulo puero intestinum descendit, ante scalpellum experienda vinctura est. Fascia eius rei causa fit, cui imo loco pila adsuta est ex panniculis facta, quae ad repellendum intestinum ipsi illi subicitur; deinde reliqua fasciae pars arte circumdatur; sub quo saepe et intus conpellitur intestinum et inter se tunicae glutinantur. Rursus si aetas processit, multumque intestini descendisse ex tumore magno patet, adiciunturque dolor et vomitus, quae stercore ex cruditate eo delapso fere accidunt, scalpellum adhiberi sine pernicie non posse manifestum est: levandum tantummodo malum et per alias curationes extrahendum est. Sanguis mitti ex brachio debet; deinde, si vires patiuntur, inperanda tridui abstinentia est; si minus, certe pro vi corporis quam longissima. Eo vero tempore superhabendum cataplasma ex lini semine, quod ante aliquis ex mulso decoxerit. Post haec et farina hordiacia cum resina inicienda, et is demittendus in solium aquae calidae, cui oleum quoque adiectum sit; dandumque aliquid cibi lenis calidi. Quidam etiam alvum ducunt; id deducere aliquid in scrotum potest, educere ex eo non potest. Per ea vero, quae supra scripta sunt, levato malo, si quando alias dolor reverterit, eadem modo valere quae novimus erunt facienda. Sine dolore quoque si multa intestina prolapsa sunt, secari supervacuum est, non quo non excludi a scroto possint, nisi tamen inflammatio prohibuit, sed quo repulsa inguinibus inmorentur ibique tumorem excitent, atque ita fiat mali non finis sed mutatio. At in eo, quem scalpello curari oportebit, simul atque ad mediam tunicam vulnus in inguine factum pervenerit, duobus hamulis ea iuxta ipsas oras adprehendi debebit, cum deductis omnibus membranulis medicus eam liberet. Neque enim cum periculo laeditur, quae excidenda est, cum intestinum esse nisi sub ea non possit. Ubi deducta autem erit, ab inguine usque ad testiculum incidi debebit sic, ne is ipse laedatur; tum excidi. Fere tamen hanc curationem puerilis aetas et modicum malum recipit. Si vir robustus est maiusque id vitium est, extrahi testiculus non debet, sed in sua sede permanere. Id hoc modo fit. Inguen eadem ratione usque ad mediam tunicam scalpello aperitur, eaque tunica eodem modo duobus hamis excipitur sic, ut a ministro testiculus eatenus contineatur, ne per vulnus exeat; tum ea tunica deorsum versus scalpello inciditur, sub ea index digitus sinistrae manus ad imum testiculum demittitur, eumque ad plagam conpellit; deinde dextrae manus duo digiti, pollex atque index, venam et arteriam et nervum tunicamque eorum a superiore tunica deducunt. Quod si aliquae membranulae prohibent, scalpello resolvuntur, donec ante oculos tota iam tunica sit. Excisis, quae excidenda sunt, repositoque testiculo, ab ora quoque eius vulneris, quod in inguine est, demenda habenula paulo latior est, quo maior plaga sit et plus creare carnis possit.

hic propono ad singulus species venio sum atque si qui paulus puer intestinus descendo ante scalpellus experior vincio sum fascia is res causa fio qui imus locus pilum adsuo sum ex panniculis facio qui ad repello intestinus ipse ille subicio deinde reliquus fascia pars ars circumdo sub quo saepe et intus conpello intestinus et inter sui tunica glutino rursus si aetas procedo multus intestinus descendo ex tumor magnus pateo adicio dolor et vomo qui stercus ex cruditas is delabor fere accido scalpellus adhibeo sine pernicies non possum manifestus sum levo tantummodo malus et per alius curatio extraho sum sanguis mitto ex bracchium debeo deinde si vireo patior impero triduum abstinentia sum si paruus certus pro vis corpus quam longus eos verus tempus superhabeo cataplasmo ex linum semen qui ante aliquis ex mulceo decoquo post hic et farina hordiacia cum resina inicio et is demitto in solium aqua calida qui oleum quoque adiectus sum do aliquis cibus lenis calidus quidam etiam alvus duco is deduco aliquis in scrotum possum educo ex is non possum per is verus qui supra scribo sum levo malus si quando alius dolor reverterit idem modo valeo qui nosco sum facio sinis dolor quoque si multus intestinum prolabor sum secaris supervacuus sum non quo non excludo ab scrotum possum nisi tamen inflammatio prohibeo sed quo repello inguinibus inmoror ibi tumor excito atque ita fio malus non finis sed mutatio at in is qui scalpellus curaris oportet simul atque ad medius tunica vulnus in inguine facio pervenio duo hamulis is iuxta ipse ora adprehendo debeo cum deduco omnis membranulis medicus is libero neque enim cum periculum laedo qui excido sum cum intestinus sum nisi sub is non possum ubius deduco autem sum ab inguine usque ad testiculis incido debeo sic ne is ipse laedo tum excido fere tamen hic curatio puerilis aetas et modicus malus recipio si vir robustus sum magnus is vitium sum extraho testiculus non debeo sed in suus sedes permaneo is hic modo fio inguen idem ratio usque ad medius tunica scalpellus aperio is tunica idem modo duo hamus excipio sic ut ab ministro testiculus eatenus contineo ne per vulnus exeo tum is tunica deorsum verro scalpellus incido sub is index digitus sinister manus ad imus testiculis demitto is ad plaga conpello deinde dexter manus duo digitus pollex atque index vena et arteria et nervus tunica is ab superus tunica deduco qui si aliqui membranula prohibeo scalpellus resolvo donec ante oculus totus iam tunica sum excaedo qui excido sum repono testiculus ab os quoque is vulnus qui in inguine sum demo habenula paulus latus sum quo magnus plaga sum et multus crearis caro possum


Ac ne resolutio quidem oculorum, quam paralysin Graeci nominant, alio victus modo vel aliis medicamentis curanda est. Exposuisse tantum genus vitii satis est. Igitur interdum evenit, modo in altero oculo, modo in utroque, aut ex ictu aliquo aut ex morbo comitiali, aut ex distentione nervorum, qua vehementer ipse oculus concussus est, ut is neque quoquam intendi possit, neque omnino consistat, sed huc illucve sine ratione moveatur; ideoque ne conspectum quidem rerum praestat.

atque ne resolutio quidem oculus quam paralysis graecum nomino alius vinco modo vel alius medicamentum curo sum expono tantus genus vitium satis sum igitur interdum evenio modo in alter oculus modo in uterque aut ex ictus aliquis aut ex morbus comitial aut ex distentio nervus qui vehemens ipse oculus concutio sum ut is neque quoquam intendo possum neque omnino consisto sed huc illucve sine ratio moveo ideo ne conspectus quidem res praesto


Si vero consilium insanientem fallit, tormentis quibusdam optime curatur. Ubi perperam aliquid dixit aut fecit, fame, vinculis, plagis coercendus est. Cogendus est et attendere et ediscere aliquid et meminisse: sic enim fiet, ut paulatim metu cogatur considerare quid faciat. Subito etiam terreri et expavescere in hoc morbo prodest, et fere quicquid animum vehementer turbat. Potius enim quaedam fieri mutatio, cum ab eo statu mens, in quo fuerat, abducta est. Interest etiam, ipse sine causa subinde rideat, an maestus demissusque sit: nam demens hilaritas terroribus iis, de quibus supra (Section: 21) dixi melius curatur. Si nimia tristitia, prodest lenis sed multa bis die frictio, item per caput aqua frigida infusa, demissumque corpus in aquam et oleum. Illa communia sunt, insanientes vehementer exerceri debere, multa frictione uti, neque pinguem carnem neque vinum adsumere; cibis uti post purgationem ex media materia quam levissimis; non oportere esse vel solos vel inter ignotos, vel inter eos, quos aut contemnant aut neglegant; mutare debere regiones et, si mens redit, annua peregrinatione esse iactandos.

si verus consilium insanio fallo tormentum quidam optume curo ubius perperam aliquis dico aut facio fames vinculis plaga coerceo sum cogo sum et attendo et edisco aliquis et memini sic enim fio ut paulatim metus cogo considero quis facio subeo etiam terreo et expavesco in hic morbus prodo et fere quisquis animus vehemens turbo potis enim quidam fio mutatio cum ab is status mens in quo sum abduco sum intersum etiam ipse sine causa subinde rideo an maestus demitto sum nam demens hilaritas terror is de qui supra section dico bonus curo si nimius tristitia prodo lenis sed multus bis dies frictio item per caput aqua frigidus infundo demitto corpus in aqua et oleum ille commune sum insanio vehemens exerceo debeo multus frictio uti neque pinguis caro neque vinum adsumo cibus uti post purgatio ex medius materia quam levis non oportet sum vel solus vel inter ignotus vel inter is qui aut contemno aut neglego muto debeo regio et si mens redeo annuus peregrinatio sum jacto


15 Si quando autem ulcera oris cancer invasit, primum considerandum est, num malus corporis habitus sit, eique occurrendum; deinde ipsa ulcera curanda. Quod si in summa parte id vitium est, satis proficit anthera umido ulceri arida inspersa; sicciori cum exigua parte mellis inlita: si paulo altius, chartae conbustae partes duae, auripigmenti pars una: si penitus malum descendit, chartae conbustae partes tres, auripigmenti pars quarta, aut pares potiones salis fricti et iridis frictae, aut item pares potiones chalcitidis, calcis, auripigmenti. Necessarium autem est linamentum in rosa tinguere, et super adurentia medicamenta inponere, ne vicinum et sanum locumlaedant. Quidam etiam in acris aceti heminam frictum salem coiciunt, donec tabescere desinat; deinde id acetum coqunt, donec exsiccetur; eumque salem contritum inspergunt. Quotiens autem medicamentum inicitur, et ante et post os diluendum est vel cremore lenticulae vel aqua, in qua aut ervum aut oleae verbenaeve decoctae sint, sic ut cuilibet eorum paulum mellis misceatur. Acetum quoque ex scilla retentum ore satis adversus haec ulcera proficit, item ex aceto cocto sali, sicut supra (2) demonstratum est, rursus mixtum acetum. Sed et diu continere utrumlibet, et id bis aut ter die facere, prout vehemens malum est, necessarium est. Quod si puer est, cui id incidit, specillum lana involutum in medicamentum demittendum est, et super ulcus tenendum, ne per inprudentiam adurentia devoret. Si in gingivis est, moventurque aliqui dentes, refigi eos oportet: nam curationes vehementer inpediunt. Si nihil medicamenta proficient, ulcera erunt adurenda. Quod tamen in labris ideo non est necessarium, quoniam excidere commodius est. Et id quidem, aeque adustum atque excisum, sine ea curatione, quae corpori manu adhibetur, inpleri non potest. Gingivarum vero ossa, quae hebetia sunt, in perpetuum ustione nudantur: neque enim postea caro increscit. Inponenda tamen adustis lenticula est, donec sanitatem, qualis esse potest, recipiant.

si quando autem ulcus ora cancer invado primus considero sum num malus corpus habitus sum is occurro deinde ipse ulcus curo qui si in summus pars is vitium sum satis proficio anthera umidus ulcus aridus inspersa siccus cum exiguus pars mel inlito si paulus altus charta conbustae pars duo auripigmentum pars unus si penitus malus descendo charta conbustae pars tres auripigmentum pars quartus aut par potio sal frico et iridis frico aut item par potio chalcitis calcis auripigmentum necessarius autem sum linamentum in rodo tinguere et super aduro medicamentum inpono ne vicinus et sanus locumlaedant quidam etiam in acer aceti hemina frico sal cojacio donec tabesco desino deinde is acetum coqunt donec exsicco is sal contero inspergunt quotiens autem medicamentum inicio et ante et post os diluo sum vel cremor lenticula vel aqua in qui aut ervum aut olea verbenaeve decoquo sum sic ut qui is paulus mel misceo acetum quoque ex scilla retendo os satis adverro hic ulcus proficio item ex acetum coquo sal sicut supra demonstro sum rursus misceo acetum sed et diu contineo uter et is bis aut ter dies facio prout vehemens malus sum necessarius sum qui si puer sum qui is incido specillum lana involvo in medicamentum demitto sum et super ulcus teneo ne per imprudentia aduro devoro si in gingiva sum moveo aliqui dens refigo is oportet nam curatio vehemens inpediunt si nihil medicamentum proficio ulcus sum aduro qui tamen in labrum ideo non sum necessarius quoniam excido commodus sum et is quidem aequus aduro atque excido sine is curatio qui corpus manus adhibeo inpleo non possum gingivaris verus os qui hebetia sum in perpetuus ustio nudo neque enim postea carus incresco inpono tamen aduro lenticula sum donec sanitas qualis sum possum recipio


Prodest etiam interdum balineo, interdum aquis frigidis uti; modo ungui, modo id ipsum neglegere; nullum genus cibi fugere, quo populus utatur; interdum in convictu esse, interdum ab eo se retrahere; modo plus iusto, modo non amplius adsumere; bis die potius quam semel cibum capere, et semper quam plurimum, dummodo hunc concoquat. Sed ut huius generis exercitationes cibique necessariae sunt, sic athletici supervacui: nam et intermissus propter civiles aliquas necessitates ordo exercitationis corpus adfligit, et ea corpora, quae more eorum repleta sunt, celerrime et senescunt et aegrotant.

prodo etiam interdum balineo interdum aqua frigidus uti modo unguis modo is ipse neglego nullus genus cibus fugio quo populus uto interdum in convinco sum interdum ab is sui retraho modo multus justus modo non amplus adsumo bis dies potis quam semel cibus capio et semper quam multus dummodo hic concoquo sed ut hic genus exercitatio cibus necessaria sum sic athleticus supervacuus nam et intermitto propter civilis aliqui necessitas ordo exercitatio corpus affligo et is corpus qui mos is repleo sum celer et senesco et aegroto


Contegit vero universa haec omentum, ex inferiore parte leve et strictum, ex superiore mollius; cui adeps quoque innascitur, quae sensu, sicut cerebrum quoque et medulla, caret.

contego verus universus hic omentum ex inferus pars levis et stringo ex superus mollis qui adeps quoque innascor qui sentio sicut cerebrum quoque et medulla careo


Aliquid etiam in vulneris genere figuraque est. Nam peius est, quod etiam conlisum quam quod tantum discissum est, adeo ut acuto quoque quam retunso telo vulnerari commodius sit. Peius etiam vulnus est, ex quo aliquid excisum est, exve quo caro alia parte abscisa alia dependet. Pessimaque plaga curva est: tutissima quae lineae modo recta est; quo deinde propius huic illive figurae vulnus est, eo vel deterius vel tolerabilius est.

aliquis etiam in vulnus genus figuro sum nam malus sum qui etiam collisus quam qui tantus discindo sum adeo ut acuo quoque quam retundo telum vulneraris commodus sum malus etiam vulnus sum ex quo aliquis excido sum ex quo carus alius pars abscido alius dependeo malus plaga curvo sum tueor qui linea modo recta sum quo deinde propius hic illive figura vulnus sum is vel deterior vel tolerabilis sum


Ubi tertio die cibus datus est, intermittere quartum et invicem alterum quemque, eadem hora cibi servata, donec quattuordecim dies transeant. Quos ubi morbus excessit, acuti vim deposuit; at si manet, curandus iam ut longus est. Quod si non, quo die primum incidit, medicus accessit, sed is, qui cadere consuevit, ei traditus est, protinus eo fratre victus adhibito, qui supra (Section: 3, 4)conprehensus est, expectandus est dies, quo prolabatur; utendumque tum vel sanguinis missione vel ductione alvi vel nigro veratro, sicut praeceptum est (Section: 3). Insequentibus deinde diebus per eos cibos, quos proposui, vitatis omnibus, quae cavenda dixi (Section: 3), nutriendus. Si per haec morbus finitus non fuerit, confugiendum erit ad album veratrum, ac ter quoque aut quater eo utendum non ita multis interpositis diebus, sic tamen ne iterum umquam sumat, nisi conciderit. Mediis autem diebus vires eius erunt nutriendae, quibusdam praeter ea, quae supra (Section: 3) scripta sunt, adiectis. Ubi mane experrectus est, corpus eius leviter ex oleo vetere, cum capite, excepto ventre, permulceatur; tum ambulatione quam maxime recta et longa utatur; post ambulationem loco tepido vehementer et diu, ac non minus ducenties, nisi infirmus erit, perfricetur; deinde per caput multa aqua frigida perfundatur; paulum cibi adsumat; conquiescat; urbs ante noctem ambulatione utatur; iterum vehementer perfricetur, sic ut neque venter neque caput contingatur; post haec cenet, interpositisque tribus aut quattuor diebus uno aut altero acria adsumat. Si ne per haec quidem fuerit liberatus, caput radat; unguatur oleo veteri, adiecto aceto et nitro; perfundatur aqua salsa; bibat ieiunus ex aqua castoreum; nulla aqua nisi decocta potionis causa utatur. Quidam iugulate gladiatoris calido sanguine epoto tali morbo se liberarunt; apud quos miserum auxilium tolerabile miserius malum fecit. Quod ad medicum vero pertinet, ultimum est iuxta talum ex utroque crure paulum sanguinis mittere, occipitium incidire et cucurbitulas admovere, ferro candenti in occipitio quoque et infra, qua summa vertebra cum caput committitur, adurere duobus locis, ut per se perniciosus umor evadat. Quibus si finitum malum non fuerit, prope est, ut perpetuum sit. Ad levandum id tantum utendum erit exercitatione, multa frictione, cibisque, qui supra (Section: 3) conprehensi sunt, praecipueque vitanda omnia, quae ne fierent excepimus (Section: 3).

ubius tertius dies cibus do sum intermitto quartus et invicem alter quisque idem hora cibus servo donec quattuordecim dies transeo qui ubi morbus excedo acuo vis depono at si maneo curo iam ut longus sum qui si non quo dies primus incido medicus accedo sed is qui cado consuesco is trado sum protinus is frater vinco adhibeo qui supra section comprehendo sum expectandus sum dies quo prolabor uto tum vel sanguis missio vel ductio alvus vel niger veratrum sicut praeceptum sum section insequor deinde dies per is cibus qui propono vitas omnis qui caveo dico section nutrio si per hic morbus finio non sum confugio sum ad albus veratrum atque ter quoque aut quater is utor non ita multus interpono dies sic tamen ne iterum umquam sumo nisi concido media autem dies vireo is sum nutrio quidam praeter is qui supra section scribo sum adicio ubius mane expergiscor sum corpus is levis ex oleum veto cum caput excipio venter permulceo tum ambulatio quam magnus recta et longus uto post ambulatio locus tepidus vehemens et diu atque non paruus ducenties nisi infirmus sum perfrico deinde per caput multus aqua frigidus perfundo paulus cibus adsumo conquiesco urbs ante nox ambulatio uto iterum vehemens perfrico sic ut neque venter neque caput contingo post hic ceno interpono tres aut quattuor dies unus aut alter acer adsumo si ne per hic quidem sum libero caput rado unguatur oleum vetus adicio acetum et nitrum perfundo aqua salio bibo jejunus ex aqua castoreum nullus aqua nisi decoquo potio causa uto quidam jugulo gladiator calidus sanguis epoto talis morbus sui libero apud qui miser auxilium tolerabilis miser malus facio qui ad medicus verus pertineo ulter sum iuxta tal ex uterque crus paulus sanguis mitto occipitium incidire et cucurbitula admoveo ferrum candeo in occipitium quoque et infra qui summus vertebra cum caput committo aduro duo locus ut per sui perniciosus umor evado qui si finio malus non sum prope sum ut perpetuus sum ad levo is tantus utor sum exercitatio multus frictio cibus qui supra section comprehendo sum praecipuus vito omnis qui ne fio excipio section


Dixi de iis malis corporis, quibus victus ratio maxime subvenit: nunc transeundum est ad eam medicinae partem, quae magis medicamentis pugnat. His multum antiqui auctores tribuerunt, et Erasistratus et ii, qui se empiricos nominarunt, praecipue tamen Herophilus deductique ab illo viro, adeo ut nullum morbi genus sine his curarent. Multaque etiam de facultatibus medicamentorum memoriae prodiderunt, qualia sunt vel Zenonis vel Andriae vel Apolloni, qui Mys cognominatus est. Horum autem usum ex magna parte Asclepiades non sine causa sustulit; et cum omnia fere medicamenta stomachum laedant malique suci sint, ad ipsius victu rationem potius omnem curam suam transtulit. Verum ut illud in plerisque morbis utilius est, sic multa admodum corporibus nostris incidere consuerunt, quae sine medicamentis ad sanitatem pervenire non possunt. Illud ante omnia scire convenit, quod omnes medicinae partes ita innexae sunt, ut ex toto separari non possint sed ab eo nomen trahant, a quo plurimum petunt. Ergo et illa, quae victu curat, aliquando medicamentum adhibet, et illa, quae praecipue medicamentis pugnat, adhibere etiam ratione victus debet, quae multum admodum in omnibus corporis malis proficit.

dico de is malus corpus qui vinco ratio magnus subvenio nunc transeo sum ad is medicina pars qui magis medicamentum pugno hic multus antiquus auctor tribuo et erasistratus et is qui sui empiricus nomino praecipuus tamen herophilus deduco ab ille vir adeo ut nullus morbus genus sine hic curo multo etiam de facultas medicamentor memoria prodo qualis sum vel zeno vel andria vel apollonius qui mys cognomino sum horus autem usus ex magnus pars asclepias non sine causa tollo et cum omnis fere medicamentum stomachus laedo malus sucus sum ad ipse vinco ratio potis omnis cura suus transfero verus ut ille in plerusque morbus utilis sum sic multus admodum corpus noster incido consuo qui sine medicamentum ad sanitas pervenio non possum ille ante omnis scio convenio qui omnis medicina pars ita innecto sum ut ex totus separaris non possum sed ab is nomen traho ab quo multus peto ergo et ille qui vinco curo aliquando medicamentum adhibeo et ille qui praecipuus medicamentum pugno adhibeo etiam ratio vinco debeo qui multus admodum in omnis corpus malus proficio


Ex tempestatibus aquilo tussim movet, fauces exasperat, ventrem adstringit, urinam supprimit, horrores excitat, item dolores lateris et pectoris. Sanum tamen corpus spissat et mobilius atque expeditius reddit. Auster aures hebetat, sensum tardat, capitis dolores movet, alvum solvit, totum corpus efficit hebes, umidum, languidum. Ceteri venti, quo vel huic vel illi propiores sunt, eo magis vicinos his illisve affectus faciunt. Denique omnis calor iecur et lienem inflat, mentem hebetat; ut anima deficiat, ut sanguis prorumpat, efficit. Frigus modo nervorum distentionem, modo rigorem infert; illud spasmos, hoc tetanos Graece nominatur; nigritiem in ulceribus, horrores in febribus excitat. In siccitatibus acutae febres, lippitudines, tormina, urinae difficultas, articulorum dolores oriuntur; per imbres longae febres, alvi deiectiones, angina, cancri, morbi comitiales, resolutio nervorum (paralysin Graeci nominant). Neque solum interest, quales dies sint, sed etiam, quales ante praecesserint. Si hiemps sicca septentrionales ventos habuit, ver autem austros et pluvias exhibet, fere subeunt lippitudines, tormina, febres, maximeque in mollioribus corporibus, ideoque praecipue in muliebribus. Si vero austri pluviaeque hiemem occuparunt, ver autem frigidum et siccum est, gravidae quidem feminae, quibus tum adest partus, abortu periclitantur; eae vero, quae gignunt, inbecillos vixque vitales edunt. Ceteros lippitudo arida et, si seniores sunt, gravedines atque destillationes male habent. At si a prima hieme austri ad ultimum ver continuarint, laterum dolores et insania febricitantium, quam phrenesin appellant, celerrime rapiunt. Ubi vero calor a primo vere orsus aestatem quoque similem exhibet, necesse est multum sudorem in febribus subsequi. At si sicca aestas aquilones habuit, autumno vero imbres austrique sunt, tota hieme, quae proxima est, tussis, destillatio, raucitas, in quibusdam etiam tabes oritur. Sin autem autumnus quoque aeque siccus iisdem aquilonibus perflatur, omnibus quidem mollioribus corporibus, inter quae muliebria esse proposui, secunda valetudo contingit: durioribus vero instare possunt et aridae lippitudines, et febres partim acutae partim longae, et ii morbii, qui ex atra bile nascuntur.

ex tempestas aquilus tussis moveo fauces exaspero venter adstringo urina supprimo horror excito item dolor lateo et pectus sanus tamen corpus spisso et mobilis atque expedio reddo auster auris hebeto sensus tardo capio dolor moveo alvus solvo totus corpus efficio hebeo umidus languidus ceterus venio quo vel hic vel ille propiores sum is magis vicinus hic illisve afficio facio denique omnis calor jecur et lienis inflo mens hebeto ut anima deficio ut sanguis prorumpo efficio frigus modo nervus distentio modo rigor infero ille spasmus hic tetanus graecum nomino nigrities in ulcus horror in febris excito in siccitas acuo febris lippitudo tormina urina difficultas articulus dolor orior per imber longus febris alvus deiectio angina cancer morbus comitial resolutio nervus paralysis graecum nomino neque solus intersum qualis dies sum sed etiam qualis ante praecedo si hiems sicco septentrional venio habeo ver autem auster et pluvia exhibeo fere subeo lippitudo tormina febris magnus in mollis corpus ideo praecipuus in muliebris si verus auster pluvia hiems occupo ver autem frigidus et siccus sum gravida quidem femina qui tum adsum pario aborior periclitor is verus qui gigno imbecillus vix vital edo ceterus lippitudo aridus et si senex sum gravedo atque destillatio malus habeo at si ab primus hiems auster ad ulter ver continuo latus dolor et insania febricito quam phrenesis appello celer rapio ubius verus calor ab primus verus ordior aestas quoque similis exhibeo necesse sum multus sudor in febris subsequor at si sicco aestas aquilo habeo auctumnus verus imber auster sum totus hiems qui propior sum tundo destillatio raucitas in quidam etiam tabes orior sin autem auctumnus quoque aequus siccus idem aquilo perflo omnis quidem mollis corpus inter qui muliebris sum propono secundus valetudo contingo durus verus insto possum et aridus lippitudo et febris pars acuo pars longus et is morbii qui ex ater bilis nascor


Communes vero ieiuni intestini et ventriculi vulnerati notae sunt: nam cibus et potio per vulnus exeunt; praecordia indurescunt; nonnumquam bilis per os redditur. Intestino tantum sedes inferior est. Cetera intestina icta vel stercus vel odorem eius exhibent.

communis verus jejunus intestinus et ventriculis vulnero nosco sum nam cibus et potio per vulnus exeo praecordia induresco nonnumquam bilis per os reddo intestinus tantus sedes inferus sum ceterus intestinum iacio vel stercus vel odor is exhibeo


Infantem vero mortuum aut secundas expellit aquae potio, cui salis Hammoniaci P. 1, aut cui dictamni Cretici P. 1 adiectum est.

infer verus mortuus aut secundus expello aqua potio qui sal hammoniacus p aut qui dictamnus creticus p adiectus sum


Morbus intestini tenuioris nisi resolutus est, intra septimum diem occidit.

morbus intestinus tenuis nisi resolvo sum intra septimus dies occido


Aliud autem quamvis non multum distans malum gravedo est. Haec nares claudit, vocem obtundit, tussim siccam movet; sub eadem salsa est saliva, sonant aures, venae moventur in capite, turbida urina est. Haec omnia κόρυζασ Hippocrates nominat: nunc video apud Graecos in gravedine hoc nomen servari, destillationem κατασταγμόν appellari. Haec autem et brevia et, si neglecta sunt, longa esse consuerunt. Nihil pestiferum est, nisi quod pulmonem exulceravit.

alius autem quivis non multus disto malus gravedo sum hic naris claudo voco obtundo tussis siccus moveo sub idem salio sum salivo sono auris vena moveo in caput turbidus urina sum hic omnis hippocrates nomino nunc video apud graeci in gravedo hic nomen servaris destillatio appello hic autem et brevio et si neglego sum longus sum consuo nihil pestifer sum nisi qui pulmo exulceravit


Enchrista autem Graeci vocant liquida, quae inlinuntur. Quale est, quod fit ad ulcera purganda et inplenda, maxime inter nervos, paribus portionibus inter se mixtis: buturi, medullae vitulinae, sebi vitulini, adipis anserinae, cerae, mellis, resinae terebenthinae, rosae, olei cicini. Quae separatim omnia liquantur, deinde liquida miscentur, et tum simul teruntur. Et hoc quidem magis purgat: magis vero emollit, si pro rosa cyprus infunditur.

enchrista autem graecum voco liquidus qui inlinuntur qual sum qui fio ad ulcus purgo et inpleo magnus inter nervus par portio inter sui misceo buturi medulla vitulina sebum vitulinus adipis anserinus cera mel resina terebenthinae rodo oleum cicinus qui separatim omnis liquo deinde liquidus misceo et tum simul tero et hic quidem magis purgo magis verus emollio si pro rodo cyprus infundo


Ad articulos fici quoque aridi partem nepetae mixtam vel uvam taminiam sine seminibus cum puleio recte aliquis imponit.

ad articulus fici quoque aridus pars nepeta misceo vel labrusca taminiam sine semen cum puleium rectus aliquis impono


7 Ut hoc autem morbi genus circa totam cervicem, sic alterum aeque pestiferum acutumque in faucibus esse consuevit. Nostri anginam vocant: apud Graecos nomen, prout species est. Interdum enim neque rubor neque tumor ullus apparet, sed corpus aridum est, vix spiritus trahitur, membra solvuntur: id συνάγχην vocant. Interdum lingua faucesque cum rubore intumescunt, vox nihil significat, oculi vertuntur, facies pallet, singultus est: id κυνάγχην vocant. Illa communia sunt: aeger non cibum devorare, non potionem potest, spiritus eius intercluditur. Levius est, ubi tumor tantummodo ruborque est, cetera non secuntur: id παρασυνάγχην appellant.— Quicquid est, si vires patiuntur, sanguis mittendus est; si non abundat, secundum est ducere alvum. Cucurbitula quoque recte sub mento et circa fauces admovetur, ut id, quod strangulat, evocet. Opus est deinde fomentis umidis: nam sicca spiritum elidunt. Ergo admovere spongias oportet, quae melius in calidum oleum quam in calidam aquam subinde demittuntur; efficacissimumque est hic quoque salis calidus sucus. Tum commodum est hysopum vel nepetam vel thumum vel apsinthium vel etiam furfures aut ficus aridas aut mulsam aquam decoquere, eaque gargarizare; post haec palatum unguere vel felle taurino vel eo medicamento, quod ex moris est. Polline etiam si piperis id recte respergitur. Si per haec parum proficitur, ultimum est incidere satis altis plagis sub ipsis maxillis supra collum, vel in palato citra uvam, vel eas venas, quae sub lingua sunt, ut per ea vulnera morbus erumpat. Quibus si non fuerit aeger adiutus, scire licet malo victum esse. Si vero his morbus levatus est, iamque fauces et cibum et spiritum capiunt, facilis ad bonam valetudinem recursus est. Atque interdum natura quoque adiuvat, si ex angustiore sede vitium transit in praecordiis orto scire licet fauces liberari. Quicquid autem eas levavit, incipiendum est ab umidis, maximeque aqua mulsa decocta: deinde adsumendi molles et non acres cibi sunt, donec fauces ad pristinum habitum revertantur. Vulgo audio, si quis pullum hirundinum ederit, angina toto anno non periclitari; servatumque eum ex sale, cum is morbus urget, comburi, carbonemque eius contritum in aquam mulsam, quae potui datur, infriari et prodesse. Id cum idoneos auctores ex populo habeat, neque habere quicquam periculi possit, quamvis in monumentis medicorum non legerim, tamen inserendum huic operi meo credidi.

ut hic autem morbus genus circa totus cervix sic alter aequus pestifer acuo in fauces sum consuesco noster angina voco apud graeci nomen prout species sum interdum enim neque rubor neque tumor ullus appareo sed corpus aridus sum vix spiritus traho membrum solvo is voco interdum lingua fauces cum rubor intumesco vox nihil significo oculus verto facies palleo singultus sum is voco ille commune sum aeger non cibus devoraris non potio possum spiritus is intercludo levis sum ubi tumor tantummodo rubor sum ceterus non secor is appello quisquis sum si vireo patior sanguis mitto sum si non abundo secundus sum duco alvus cucurbitula quoque rectus sub mentum et circa fauces admoveo ut is qui strangulo evoco opus sum deinde fomentum umidus nam sicco spiritus elido ergo admoveo spongia oportet qui bonus in calidus oleum quam in calida aqua subinde demitto efficax sum hic quoque sal calidus sucus tum commodus sum hysopum vel nepeta vel thumum vel apsinthium vel etiam furfur aut ficus aridus aut mulceo aqua decoquo is gargarizaris post hic palo unguere vel felle taurinus vel is medicamentum qui ex mos sum pollis etiam si pipo is rectus respergo si per hic parum proficio ulter sum incido satis altus plaga sub ipse maxilla supra collum vel in palatum citer labrusca vel is vena qui sub lingua sum ut per is vulnero morbus erumpo qui si non sum aeger adiutus scio licet malus vinco sum si verus hic morbus levo sum iam fauces et cibus et spiritus capio facilis ad bonus valetudo recursus sum atque interdum natura quoque adjuvo si ex angustus sedes vitium transeo in praecordia orior scio licet fauces liberaris quisquis autem is levo incipio sum ab umidus magnus aqua mulceo decoquo deinde adsumo mollis et non acer cibus sum donec fauces ad pristinus habitus revorto vulgo audio si quis pullus hirundo edo angina totus annus non periclitaris servo is ex sal cum is morbus urgeo comburo carbo is contero in aqua mulceo qui possum do infriaris et prosum is cum idoneus auctor ex populus habeo neque habeo quisquam periculum possum quivis in monumentum medicus non lego tamen insero hic operio meus credo


Fere vero quae in pulmonis, eadem in lateris dolore et mitiore signa et asperiora esse consuerunt.

fere verus qui in pulmo idem in lateo dolor et mitis signum et asper sum consuo