postridie Idus Paulum Caietae vidi. is mihi de Mario et de re publica quaedam sane pessima. a te scilicet nihil; nemo enim meorum. sed Brutum nostrum audio visum sub Lanuvio. ubi tandem est futurus? nam cum reliqua tum de hoc scire aveo omnia. ego e Formiano exiens xvii Kal. ut inde altero die in Puteolanum scripsi haec.

postridie idus paulis caieta video is ego de marius et de res publicus quidam sanus malus ab tu scilicet nihil nemo enim meus sed brutus nos audio video sub lanuvium ubi tandem sum sum nam cum reliquus tum de hic scio aveo omnis ego e formianus exeo xvii kal ut inde alter dies in puteolanus scribo hic


illa ἀλίμενα video tibi non probari. quae ne mihi quidem placebant; sed habebam in illis et occultationem et ὑπηρεσίαν fidelem. quae si mihi Brundisi suppeterent, mallem; sed ibi occultatio nulla est. verum, ut scribis, cum sciemus.

ille video tu non probaris qui ne ego quidem placeo sed habeo in ille et occultatio et fidelis qui si ego brundisium suppeto malo sed ibi occultatio nullus sum verus ut scribo cum scio


quae dudum ad me et quae etiam †ad me visat† Tulliam de me scripsisti, ea sentio esse vera. eo sum miserior, etsi nihil videbatur addi posse, quod mihi non modo irasci gravissima iniuria accepta sed ne dolere quidem impune licet. qua re istuc feramus. quod cum tulerimus, tamen eadem erunt perpetienda quae tu ne accidant ut caveamus mones. ea enim est a nobis contracta culpa ut omni statu omnique populo exitum habitura videatur.

qui dudum ad ego et qui etiam ad ego viso tullia de ego scribo is sentio sum verus is sum miser etsi nihil video addo possum qui ego non modo irascor gravis iniuria accipio sed ne doleo quidem impunis licet qui res iste fero qui cum fero tamen idem sum perpetior qui tu ne accido ut caveamus moneo is enim sum ab nos contraho culpa ut omnis status omne populus exitus habeo video


si ita factum esset ut ille Romam veniens magistratus et senatum Romae offenderet, magno usui causae nostrae fuisset. damnasse enim sceleris hominem amicum rei publicae causa videretur, quod nunc quoque videtur sed minus prodest. non enim habet cui prosit eumque arbitror paenitere, nisi forte id ipsum est falsum discessisse illum. nos quidem pro certo habebamus.

si ita facio sum ut ille roma venio magistratus et senatus roma offendo magnus usus causa noster sum damno enim scelus homo amicus res publicus causa video qui nunc quoque video sed paruus prodo non enim habeo qui prosum is arbitror paeniteo nisi fors is ipse sum falsus discedo ille nos quidem pro certus habeo


egi gratias Vettieno; nihil enim potuit humanius. Dolabellae mandata sint quaelibet, mihi aliquid, vel quod Niciae nuntiem. quis enim haec, ut scribis, †anteno†? nunc dubitare quemquam prudentem quin meus discessus desperationis sit, non legationis? quod ais extrema quaedam iam homines de re publica loqui et eos quidem viros bonos, ego quo die audivi illum tyrannum in contione clarissimum virum appellari subdiffidere coepi. postea vero quam tecum Lanuvi vidi nostros tantum spei habere ad vivendum quantum accepissent ab Antonio, desperavi. itaque, mi Attice, (fortiter hoc velim accipias, ut ego scribo), genus illud interitus †quo causurus† est foedum ducens et quasi denuntiatum nobis ab Antonio ex hac nassa exire constitui non ad fugam sed ad spem mortis melioris. haec omnis culpa Bruti.

ago gratia vettienus nihil enim possum humanus dolabella mandatum sum qui ego aliquis vel qui nicias nuntio quis enim hic ut scribo anteno nunc dubitaris quisquam prudens quin meus discedo desperatio sum non legatio qui aio exter quidam iam homo de res publicus loquor et is quidem vir bonus ego quo dies audio ille tyrannus in contio clarus vir appello subdiffido coepio postea verus quam tu lanuvium video noster tantus spes habeo ad vivo quantus accipio ab antonius despero itaque ego atticus fortis hic volo accipio ut ego scribo genus ille intereo quo causurus sum foedus duco et quasi denuntio nos ab antonius ex hic nassa exeo constituo non ad fuga sed ad spes mors bonus hic omnis culpa brutus


duas a te accepi epistulas heri. ex priore theatrum Publiliumque cognovi, bona signa consentientis multitudinis. plausus vero L. Cassio datus etiam facetus mihi quidem visus est.

duo ab tu accipio epistula heri ex prior theatrum publilius cognosco bonus signum consentio multitudo plaudo verus l casseius do etiam facetus ego quidem video sum


epistula brevis quae postea a te scripta est sane mihi fuit iucunda de Bruti ad Antonium et de eiusdem ad te litteris. posse videntur esse meliora quam adhuc fuerunt. sed nobis ubi simus et quo iam nunc nos conferamus providendum est.

epistula brevis qui postea ab tu scribo sum sanus ego sum iucundus de brutus ad antonius et de idem ad tu littera possum video sum bonus quam adhuc sum sed nos ubi sum et quo iam nunc nos confero provideo sum


illa tamen κατακλεὶσ illius est odiosa quam paene praeterii, si sibi consiliis nostris uti non liceret, usurum quorum posset ad omniaque esse descensurum. vidisti igitur virum, ut scripseras? ingemuisti? certe. cedo reliqua. quid? continuo ipse in Pedi Norbanum, ego Arpinum; inde—exspecto equidem λαλαγεῦσαν illam tuam. tu malim inquies actum ne agas. etiam illum ipsum quem sequimur multa fefellerunt

ille tamen ille sum odiosus quam paene praetereo si sui consilium noster uti non licet utor qui possum ad omne sum descendo video igitur vir ut scribo ingemo certus cedo reliquus quis continuo ipse in pedum norbanus ego arpinus inde exspecto equidem ille tuus tu malo inquam ago ne ago etiam ille ipse qui sequor multus fallo


quam ob rem te magno opere hortor ut quam primum cum omnibus copiis hoc venias. consules constituerunt idem facere. ego M. Tuscilio ad te mandata dedi providendum esse ne duae legiones sine Picentinis cohortibus in conspectum Caesaris committerentur. quam ob rem nolito commoveri, si audieris me regredi, si forte Caesar ad me veniet; cavendum enim puto esse ne implicatus haeream. nam neque castra propter anni tempus et militum animos facere possum neque ex omnibus oppidis contrahere copias expedit, ne receptum amittam. itaque non amplius XIIII cohortis Luceriam coegi.

quam ob res tu magnus opus hortor ut quam primus cum omnis copia hic venio consul constituo idem facio ego m tuscilio ad tu mandatum do provideo sum ne duo legio sine picentinus cohors in conspectus caesar committo quam ob res nolo commoveo si audio ego regredior si fors caesar ad ego venio caveo enim puto sum ne implicatus haereo nam neque castrum propter annus tempus et miles animus facio possum neque ex omnis oppidum contraho copia expedio ne recipio amitto itaque non amplus xiiii cohors luceria cogo


nihil habeo quod ad te scribam qui etiam eam epistulam quam eram elucubratus ad te non dederim. erat enim plena spei bonae, quod et contionis voluntatem audieram et illum condicionibus usurum putabam, praesertim suis. ecce tibi iii Nonas Febr. inane accepi litteras tuas, Philotimi, Furni, Curionis ad Furnium, quibus inridet L. Caesaris legationem. plane oppressi videmur nec quid consili capiam scio. nec me hercule de me laboro, de pueris quid agam non habeo. Capuam tamen proficiscebar haec scribens quo facilius de Pompei rebus cognoscerem.

nihil habeo qui ad tu scribo qui etiam is epistula quam sum elucubro ad tu non do sum enim plenus spes bonus qui et contio voluntas audio et ille condicio utor puto praesertim suus ecce tu iii nona febr inanis accipio littera tuus philotimus furnius curio ad furnius qui irrideo l caesar legatio planus opprimo video neque quis consilium capio scio neque ego herculis de ego laboro de puer quis ago non habeo capua tamen proficisco hic scribo quo facilis de pompejus res cognosco


haec cum scriberem, tantum quod existimabam ad te orationem esse perlatam. hui, quam timeo quid existimes! etsi quid ad me? quae non sit foras proditura nisi re publica reciperata. de quo quid sperem non audeo scribere.

hic cum scribo tantus qui existimo ad tu oratio sum perfero hui quam timeo quis existimo etsi quis ad ego qui non sum foras prodeo nisi res publicus recipero de quo quis spero non audeo scribo


totum iter mihi incertum facit exspectatio litterarum vestrarum Kal. Sextil. datarum. nam si spes erit, Epirum, si minus, Cyzicum aut aliud aliquid sequemur. tuae quidem litterae quo saepius a me leguntur, hoc spem faciunt mihi minorem; quae cum lectae sunt, tum id quod attulerunt ad spem infirmant, ut facile appareat te et consolationi servire et veritati. itaque te rogo plane ut ad me quae scies ut erunt, quae putabis ita scribas. data xii Kal.

totus iter ego incertus facio exspectatio litteraris vestraris kal sextil dataris nam si spes sum epirus si paruus cyzicus aut alius aliquis sequor tuus quidem littera quo saepis ab ego lego hic spes facio ego paruus qui cum lego sum tum is qui affero ad spes infirmo ut facilis appareo tu et consolatio servio et veritas itaque tu rogo planus ut ad ego qui scio ut sum qui puto ita scribo do duodecim kal


alterum est cur te nolim discedere, quod scribis Tulliam te flagitare. o rem miseram! quid scribam aut quid velim? breve faciam, lacrimae enim se subito profuderunt. tibi permitto, tu consule; tantum vide ne hoc tempore isti obesse aliquid possit. ignosce, obsecro te. non possum prae fletu et dolore diutius in hoc loco commorari. tantum dicam, nihil mihi gratius esse quam quod eam diligis.

alter sum cur tu nolo discedo qui scribo tullia tu flagito o res miser quis scribo aut quis volo brevis facio lacrima enim sui subeo profundo tu permitto tu consul tantus video ne hic tempus iste obsum aliquis possum ignosco obsecro tu non possum prae fleo et dolor diu in hic locus commoraris tantus dico nihil ego gratus sum quam qui is diligo


habes ad superiorem. nunc audi ad alteram. tu vero facis ut omnia quod Serviliae non dees, id est Bruto. de regina gaudeo te non laborare, testem etiam tibi probari. Erotis rationes et ex Tirone cognovi et vocavi ipsum. gratissimum quod polliceris Ciceroni nihil defuturum; de quo mirabilia Messalla qui Lanuvio rediens ab illis venit ad me, et me hercule ipsius litterae sic et φιλοστόργωσ et εὐπινῶσ scriptae ut eas vel in acroasi audeam legere. quo magis illi indulgendum puto. de Buciliano Sestium puto non moleste ferre. ego, si Tiro ad me, cogito in Tusculanum. tu vero, quicquid erit quod me scire par sit, statim.

habeo ad superus nunc audio ad alter tu verus facio ut omnis qui servilia non desum is sum brutus de regina gaudeo tu non laboro testo etiam tu probaris eros ratio et ex tiro cognosco et voco ipse gratus qui polliceo cicero nihil desum de quo mirabile messalla qui lanuvium redeo ab ille venio ad ego et ego herculis ipse littera sic et et scribo ut is vel in acroasis audeo lego quo magis ille indulgeo puto de buciliano sestius puto non molestus fero ego si tiro ad ego cogo in tusculanus tu verus quisquis sum qui ego scio par sum statim


nostra autem negotia, quoniam Romae commoraris, amabo te, explica. cui rei fugerat me rescribere, de strue laterum, plane rogo, de aqua, si quid poterit fieri, eo sis animo quo soles esse; quam ego cum mea sponte tum tuis sermonibus aestimo plurimi. ergo tu id conficies. praeterea si quid Philippus rogabit quod in tua re faceres, id velim facias. plura scribam ad te cum constitero. nunc eram plane in medio mari.

noster autem negotium quoniam roma commoraris amo tu explico qui res fugio ego rescribo de struo latus planus rogo de aqua si quis possum fio is sum animus quo soleo sum quam ego cum meus sponte tum tuus sermo aestimo plurimus ergo tu is confacio praeterea si quis philippus rogo qui in tuus res facio is volo facio multus scribo ad tu cum consto nunc sum planus in medium mare


de Attica nunc demum mihi est exploratum; itaque ei de integro gratulare. Tigellium totum mihi et quidem quam primum; nam pendeo animi. narro tibi, Quintus cras; sed ad me an ad te nescio. mi scripsit Romam viii Kal. sed misi qui invitaret. etsi hercle iam Romam veniendum est ne ille ante advolet.

de atticus nunc demum ego sum exploro itaque is de integer gratularis tigellius totus ego et quidem quam primus nam pendeo animus narro tu quintus creo sed ad ego an ad tu nescio ego scribo roma viii kal sed mitto qui invito etsi hercules iam roma venio sum ne ille ante advolo


ad urbem ita veni ut nemo ullius ordinis homo nomenclatori notus fuerit qui mihi obviam non venerit, praeter eos inimicos quibus id ipsum, se inimicos esse, non liceret aut dissimulare aut negare. cum venissem ad portam Capenam, gradus templorum ab infima plebe completi erant. a qua plausu maximo cum esset mihi gratulatio significata, similis et frequentia et plausus me usque ad Capitolium celebravit in foroque et in ipso Capitolio miranda multitudo fuit.

ad urbs ita venio ut nemo ullus ordo homo nomenclator notus sum qui ego obvius non venio praeter is inimicus qui is ipse sui inimicus sum non licet aut dissimulo aut nego cum venio ad porta capena gradus templum ab infimus plebs compleo sum ab qui plaudo maximus cum sum ego gratulatio significo similis et frequentia et plaudo ego usque ad capitolium celebro in foro et in ipse capitolium miro multitudo sum


qua re si tibi tu, si filius unicus, si domus, si spes tuae reliquae tibi carae sunt, si aliquid apud te nos, si vir optimus gener tuus valemus, quorum fortunam non debes velle conturbare, ut eam causam in quoius victoria salus nostra est odisse aut relinquere cogamur aut impiam cupiditatem contra salutem tuam habeamus—denique illud cogita, quod offensae fuerit in ista cunctatione te subisse. nunc te contra victorem Caesarem facere, quem dubiis rebus laedere noluisti, et ad eos fugatos accedere, quos resistentis sequi nolueris, summae stultitiae est. vide ne, dum pudet te parum optimatem esse, parum diligenter quid optimum sit eligas.

qui res si tu tu si filius unicus si domus si spes tuus reliquus tu carus sum si aliquis apud tu nos si vir bonus gener tuus valeo qui fortuna non debeo volo conturbo ut is causa in qui victoria salus noster sum odi aut relinquo cogo aut impius cupiditas contra salus tuus habeo denique ille cogito qui offendo sum in iste cunctatio tu subeo nunc tu contra victor caesaris facio qui dubius res laedo nolo et ad is fugo accedo qui resisto sequor nolo summa stultitia sum video ne dum pudeo tu parum optimas sum parum diligenter quis bonus sum eligo


librum meum illum ἀνέκδοτον nondum, ut volui, perpolivi; ista vero quae tu contexi vis aliud quoddam separatum volumen exspectant. ego autem, credas mihi velim, minore periculo existimo contra illas nefarias partis vivo tyranno dici potuisse quam mortuo. ille enim nescio quo pacto ferebat me quidem mirabiliter; nunc quacumque nos commovimus, ad Caesaris non modo acta verum etiam cogitata revocamur. de Montano, quoniam Flamma venit, videbis. puto rem meliore loco esse debere.

liber meus ille nondum ut volo perpolio iste verus qui tu contego volo alius quidam separo volumen exspecto ego autem credo ego volo paruus periculum existimo contra ille nefarius pars vivo tyrannus dico possum quam mortuus ille enim nescio quo pacisco fero ego quidem mirabilis nunc quicumque nos commoveo ad caesar non modo ago verus etiam cogito revoco de montanus quoniam flamma venio video puto res bonus locus sum debeo


obsignata iam epistula superiore non placuit ei dari cui constitueram quod erat alienus. itaque eo die data non est. interim venit Philotimus et mihi a te litteras reddidit. quibus quae de fratre meo scribis, sunt ea quidem parum firma sed habent nihil ὕπουλον, nihil fallax, nihil non flexibile ad bonitatem, nihil quod non quo velis uno sermone possis perducere; ne multa, omnis suos, etiam quibus irascitur crebrius, tamen caros habet, me quidem se ipso cariorem. quod de puero aliter ad te scripsit et ad matrem de filio, non reprehendo. de Quinto et de sorore quae scribis molesta sunt eoque magis quod ea tempora nostra sunt ut ego iis mederi non possim. nam certe mederer; sed quibus in malis et qua in desperatione rerum simus vides.

obsigno iam epistula superus non placeo is do qui constituo qui sum alienus itaque is dies do non sum interim venio philotimus et ego ab tu littera reddo qui qui de frater meus scribo sum is quidem parum firmo sed habeo nihil nihil fallax nihil non flexibilis ad bonitas nihil qui non quo velis unus sermo possum perduco ne multus omnis suus etiam qui irascor creber tamen caros habeo ego quidem sui ipse carus qui de puer aliter ad tu scribo et ad mater de filius non reprehendo de quintus et de soror qui scribo molestus sum eo magis qui is tempus noster sum ut ego is medeor non possum nam certus medeor sed qui in malus et qui in desperatio res sum video


ille mihi litteras blandas mittit; facit idem pro eo Balbus. mihi certum est ab honestissima sententia digitum nusquam. sed scis illi reliquum quantum sit. Putasne igitur verendum esse ne aut obiciat id nobis aliquis, si languidius, aut repetat, si fortius? quid ad haec reperis? solvamus inquis. age, a Caelio mutuabimur. hoc tu tamen consideres velim; puto enim, in senatu si quando praeclare pro re publica dixero, Tartessium istum tuum mihi exeunti, iube sodes nummos curare.

ille ego littera blandus mitto facio idem pro is balbus ego certus sum ab honestus sententia digitus nusquam sed scio ille reliquus quantus sum puta igitur vereor sum ne aut obicio is nos aliquis si languidus aut repeto si fortis quis ad hic reperio solvo inquam ago ab caelius mutuo hic tu tamen considero volo puto enim in senatus si quando praeclaris pro res publicus dico tartessius iste tuus ego exeo jubeo sodes nummus curo


quod litteras quibus putas opus esse curas dandas facis commode. Quintum filium vidi qui Sami vidisset, patrem Sicyone: quorum deprecatio est facilis. utinam illi qui prius illum viderint me apud eum velint adiutum tantum quantum ego illos vellem si quid possem!

qui littera qui puto opus sum cura do facio commodus quintus filius video qui samos video pater sicyon qui deprecatio sum facilis utinam ille qui prior ille video ego apud is volo adjuvo tantus quantus ego ille volo si quis possum


de Pansa etiam si quid certius (credo enim palam factum esse), de Critonio, si quid †esset certe ne† de Metello et Balbino.

de pansa etiam si quis certus credo enim palam facio sum de critonio si quis sum certus ne de metellus et balbino


Etsi Nonis Martiis die tuo, ut opinor, exspectabam epistulam a te longiorem, tamen ad eam ipsam brevem quam IIII Nonas ὑπὸ τὴν διαλῆψιν dedisti rescribendum putavi. gaudere ais te mansisse me et scribis in sententia te manere. mihi autem superioribus litteris videbare non dubitare quin cederem ita si et Gnaeus bene comitatus conscendisset et consules transissent. utrum hoc tu parum commeministi, an ego non satis intellexi, an mutasti sententiam? sed aut ex epistula quam exspecto perspiciam quid sentias aut alias abs te litteras eliciam. Brundisio nihildum erat adlatum

etsi nona martius dies tuus ut opinor exspecto epistula ab tu longus tamen ad is ipse brevis quam quattuor nona do rescribo puto gaudeo aio tu maneo ego et scribo in sententia tu maneo ego autem superus littera videbaris non dubitaris quin cedo ita si et gnaeus bene comitor conscendo et consul transeo utrum hic tu parum conmemini an ego non satis intellego an muto sententia sed aut ex epistula quam exspecto perspicio quis sentio aut alius abs tu littera elicio brundisium nihildum sum affero


A. d. vii Idus alteram tibi eodem die hanc epistulam dictavi et pridie dederam mea manu longiorem. visum te aiunt in regia, nec reprehendo, quippe cum ipse istam reprehensionem non fugerim. sed exspecto tuas litteras neque iam sane video quid exspectem, sed tamen, etiam si nihil erit, id ipsum ad me velim scribas.

ab d vii idus alter tu idem dies hic epistula dicto et pridie do meus manus longus video tu aio in regius neque reprehendo quippe cum ipse iste reprehensio non fugio sed exspecto tuus littera neque iam sanus video quis exspecto sed tamen etiam si nihil sum is ipse ad ego volo scribo


intellexi omnino ex Oppi sermone quem tu mihi scripsisti quae istorum ira esset, sed ut eam flectas te rogo. nihil omnino iam exspecto nisi miserum, sed hoc perditius in quo nunc sum fieri nihil potest. qua re et cum Antonio loquare velim et cum istis et rem, ut poteris, expedias et mihi quam primum de omnibus rebus rescribas. vale. xii Kal. Quintil.

intellego omnino ex oppius sermo qui tu ego scribo qui iste ira sum sed ut is flecto tu rogo nihil omnino iam exspecto nisi miser sed hic perdo in quo nunc sum fio nihil possum qui res et cum antonius loquaris volo et cum iste et res ut possum expedio et ego quam primus de omnis res rescribo val duodecim kal quintil


ut me levarat tuus adventus sic discessus adfiixit. qua re cum poteris, id est cum Sexti auctioni operam dederis, revises nos. vel unus dies mihi erit utilis, quid dicam gratus? ipse Romam venirem ut una essemus, si satis consultum quadam de re haberem.

ut ego levo tuus advenio sic discedo adfiixit qui res cum possum is sum cum sestius auctio opera do reviso nos vel unus dies ego sum utilis quis dico gratus ipse roma venio ut unus sum si satis consulo quidam de res habeo


huius nebulonis oratione si Brutus moveri potest, licebit eum solus ames, me aemulum non habebis. sed illum eum futurum esse puto qui esse debet. tibi tamen causam notam esse volui et ad ipsum haec perscripsi diligentissime. omnino (soli enim sumus) nullas umquam ad me litteras misit Brutus, ne proxime quidem de Appio, in quibus non inesset adrogans, ἀκοινονόητον aliquid. tibi autem valde solet in ore esse Granius autem non contemnere se et reges odisse superbos. in quo tamen ille mihi risum magis quam stomachum movere solet. sed plane parum cogitat quid scribat aut ad quem.

hic nebulo oratio si brutus moveo possum liceo is solus amo ego aemulis non habeo sed ille is sum sum puto qui sum debeo tu tamen causa nota sum volo et ad ipse hic perscribo diligens omnino solus enim sum nullus umquam ad ego littera mitto brutus ne propior quidem de appius in qui non insum adrogo aliquis tu autem validus soleo in os sum granius autem non contemno sui et rex odi superbus in quo tamen ille ego risus magis quam stomachus moveo soleo sed planus parum cogito quis scribo aut ad qui


o casum mirificum! v Idus cum ante lucem de Sinuessano surrexissem venissemque diluculo ad pontem Tirenum qui est Menturnis, in quo flexus est ad iter Arpinas, obviam mihi fit tabellarius, qui me offendit δολιχὸν πλόον ὁρμαίνοντα. at ego statim cedo inquam si quid ab Attico. nondum legere poteramus; nam et lumina dimiseramus nec satis lucebat. cum autem luceret, ante scripta epistula ex duabus tuis prior mihi legi coepta est. illa omnium quidem elegantissima. ne sim salvus si aliter scribo ac sentio. nihil legi humanius. itaque veniam quo vocas, modo adiutore te. sed nihil tam ἀπροσδιόνυσον mihi primo videbatur quam ad eas litteras quibus ego a te consilium petieram te mihi ista rescribere.

o casus mirificus v idus cum ante lux de sinuessanus surgo venio diluculum ad pons tirenum qui sum minturnae in quo flecto sum ad iter arpinas obvius ego fio tabellarius qui ego offendo at ego statim cedo inquam si quis ab atticus nondum lego possum nam et lumen dimitto neque satis luceo cum autem luceo ante scribo epistula ex duo tuus prior ego lego coepio sum ille omnis quidem elego ne sum salvus si aliter scribo atque sentio nihil lego humanus itaque venio quo voco modo adiutor tu sed nihil tam ego primus video quam ad is littera qui ego ab tu consilium peto tu ego iste rescribo


sed de omnibus meis consiliis, ut scribis, existimo exploratius nos ad K. Iunias statuere posse. ad quas adero et omni ope atque opera enitar, adiuvante me scilicet auctoritate tua et gratia et summa aequitate causae, ut de Buthrotiis senatus consultum quale scribis fiat. quod me cogitare iubes, cogitabo equidem, etsi tibi dederam superiore epistula cogitandum. tu autem quasi iam reciperata re publica vicinis tuis Massiliensibus sua reddis. haec armis, quae quam firma habeamus ignoro, restitui fortasse possunt, auctoritate non possunt.

sed de omnis meus consilium ut scribo existimo exploro nos ad k junius statuo possum ad qui adsum et omnis ops atque opus enitor adjuvo ego scilicet auctoritas tuus et gratia et summus aequitas causa ut de buthrotius senatus consulo qualis scribo fio qui ego cogito iubeo cogito equidem etsi tu do superus epistula cogito tu autem quasi iam recipero res publicus vicinus tuus massiliensis suus reddo hic arma qui quam firmo habeo ignoro restituo fortasse possum auctoritas non possum


de fundo Frusinati redimendo iam pridem intellexisti voluntatem meam. etsi tum meliore loco res erant nostrae neque tam mihi desperatum iri videbatur, tamen in eadem sum voluntate. id quem ad modum fiat tu videbis. et velim, quod poteris, consideres ut sit unde nobis suppeditentur sumptus necessarii. si quas habuimus facultates, eas Pompeio tum cum id videbamur sapienter facere detulimus. itaque tum et a tuo vilico sumpsimus et aliunde mutuati sumus cum Quintus queritur per litteras sibi nos nihil dedisse, qui neque ab illo rogati sumus neque ipsi eam pecuniam aspeximus. sed velim videas quid sit quod confici possit quidque mihi de omnibus des consili; et causam nosti.

de fundo frusinati redimo iam pridem intellego voluntas meus etsi tum bonus locus res sum noster neque tam ego despero eo video tamen in idem sum voluntas is qui ad modus fio tu video et volo qui possum considero ut sum unde nos suppedito sumptus necessarius si qui habeo facultas is pompejus tum cum is video sapienter facio defero itaque tum et ab tuus vilicus sumo et aliunde mutuor sum cum quintus queror per littera sui nos nihil do qui neque ab ille rogo sum neque ipse is pecunia aspicio sed volo video quis sum qui conficio possum quisque ego de omnis do consilium et causa nosco


CICERO DOLABELLAE COS. suo. antea cum litteris Attici nostri de tua summa liberalitate summoque erga se beneficio certior factus essem cumque tu ipse etiam ad me scripsisses te fecisse ea quae nos voluissemus, egi tibi gratias per litteras iis verbis ut intellegeres nihil te mihi gratius facere potuisse. postea vero quam ipse Atticus ad me venit in Tusculanum huius unius rei causa tibi ut apud me gratias ageret, cuius eximiam quandam et admirabilem in causa Buthrotia voluntatem et singularem erga se amorem perspexisset, teneri non potui quin tibi apertius illud idem his litteris declararem. ex omnibus enim, mi Dolabella, studiis in me et officiis quae summa sunt hoc scito mihi et amplissimum videri et gratissimum esse quod perfeceris ut Atticus intellegeret quantum ego te, quantum tu me amares.

cicero dolabella cos suus antea cum littera atticus noster de tuus summus liberalitas summus erga sui beneficium certus facio sum cum tu ipse etiam ad ego scribo tu facio is qui nos volo ago tu gratia per littera is verbum ut intellego nihil tu ego gratus facio possum postea verus quam ipse atticus ad ego venio in tusculanus hic unus res causa tu ut apud ego gratia ago qui eximius quidam et admirabilis in causa buthrotius voluntas et singularis erga sui amor perspicio teneo non possum quin tu aperio ille idem hic littera declararis ex omnis enim ego dolabella studium in ego et officium qui summus sum hic scio ego et amplus video et gratus sum qui perficio ut atticus intellego quantus ego tu quantus tu ego amaris


diem tuum ego quoque ex epistula quadam tua quam incipiente febricula scripseras mihi notaveram et animadverteram posse pro re nata te non incommode ad me in Albanum venire iii Nonas Ianuar. sed, amabo te, nihil incommodo valetudinis feceris. quid enim est tantum in uno aut altero die?

dies tuus ego quoque ex epistula quidam tuus quam incipio febricula scribo ego noto et animadverto possum pro res nata tu non incommodus ad ego in albanus venio iii nona ianuar sed amo tu nihil incommodus valetudo facio quis enim sum tantus in unus aut alter dies


atque hoc loco illud non queo praeterire, quod cum de consularibus mea prima sors exisset, una voce senatus frequens retinendum me in urbe censuit. hoc idem post me Pompeio accidit, ut nos duo quasi pignora rei publicae retineri videremur. quid enim ego aliorum in me ἐπιφωνήματα exspectem cum haec domi nascantur?

atque hic locus ille non queo praetereo qui cum de consularis meus primus sors exeo unus vox senatus frequens retineo ego in urbs censeo hic idem post ego pompejus accido ut nos duo quasi pignus res publicus retineo video quis enim ego alius in ego exspecto cum hic domus nasco


L. quidem Caesar, cum ad eum aegrotum Neapolim venissem, quamquam erat oppressus totius corporis doloribus, tamen ante quam me plane salutavit, o mi Cicero inquit gratulor tibi cum tantum vales apud Dolabellam quantum si ego apud sororis filium valerem, iam salvi esse possemus. Dolabellae vero tuo et gratulor et gratias ago, quem quidem post te consulem solum possumus vere consulem dicere. deinde multa de facto ac de re gesta tua; nihil magnificentius, nihil praeclarius actum umquam, nihil rei publicae salutarius. atque haec una vox omnium est.

l quidem caesar cum ad is aegrotus neapolis venio quamquam sum opprimo totus corpus dolor tamen ante quam ego planus saluto o ego cicero inquam gratulor tu cum tantus val apud dolabella quantus si ego apud soror filius valeo iam salvus sum possum dolabella verus tuus et gratulor et gratia ago qui quidem post tu consul solus possum verus consul dico deinde multus de facio atque de res gero tuus nihil magnificentius nihil praeclarus ago umquam nihil res publicus salutaris atque hic unus vox omnis sum


heri non multo post quam tu a me discessisti, puto, quidam urbani ut videbantur ad me mandata et litteras attulerunt a C. Mario C. f. C. n. multis verbis agere mecum per cognationem quae mihi secum esset, per eum Marium quem scripsissem, per eloquentiam L. Crassi avi sui ut se defenderem, causamque suam mihi perscripsit. rescripsi patrono illi nihil opus esse, quoniam Caesaris propinqui eius omnis potestas esset, viri optimi et hominis liberalissimi; me tamen ei fauturum. o tempora! fore cum dubitet Curtius consulatum petere! sed haec hactenus.

heri non multus post quam tu ab ego discedo puto quidam urbanus ut video ad ego mandatum et littera affero ab que marius que f que n multus verbum ago ego per cognatio qui ego sui sum per is marius qui scribo per eloquentia l crassus avus suus ut sui defendo causa suus ego perscribo rescribo patronus ille nihil opus sum quoniam caesar propinquus is omnis potestas sum vir bonus et homo liberalis ego tamen is faveo o tempus sum cum dubito curtus consulatus peto sed hic hactenus


de triumpho tibi adsentior quem quidem totum facile et libenter abiecero. Egregie probo fore ut, dum vagamur, πλόος ὡραῖοσ obrepat. si modo inquis satis ille erit firmus. est firmior etiam quam putabamus. de isto licet bene speres. promitto tibi, si valebit, tegulam illum in Italia nullam relicturum. Tene igitur socio? contra me hercule meum iudicium et contra omnium antiquorum auctoritatem, nec tam ut illa adiuvem quam ut haec ne videam cupio discedere. noli enim putare tolerabilis horum insanias nec unius modi fore. etsi quid te horum fugit, legibus, iudiciis, senatu sublato libidines, audacias, sumptus, egestates tot egentissimorum hominum nec privatas posse res nec rem publicam sustinere? abeamus igitur inde qualibet navigatione; etsi id quidem ut tibi videbitur, sed certe abeamus. sciemus enim, id quod exspectas, quid Brundisi actum sit.

de triumphus tu adsentio qui quidem totus facilis et libet abicio egregius probo sum ut dum vago obrepo si modo inquam satis ille sum firmus sum firmus etiam quam puto de iste licet bene spero promitto tu si valeo tegula ille in italia nullus relinquo tenos igitur socius contra ego herculis meus iudicium et contra omnis antiquus auctoritas neque tam ut ille adjuvo quam ut hic ne video cupio discedo nolo enim puto tolerabilis hic insanio neque unus modus sum etsi quis tu hic fugio lex iudicium senatus tollo libido audacia sumptus egestas tot egeo homo neque privo possum res neque res publicus sustineo abeo igitur inde qualibet navigatio etsi is quidem ut tu video sed certus abeo scio enim is qui exspecto quis brundisium ago sum


in hac parte haec sunt. vide nunc quae sint in altera. nihil actum est a Pompeio nostro sapienter, nihil fortiter, addo etiam nihil nisi contra consilium auctoritatemque meam. omitto illa vetera, quod istum in rem publicam ille aluit, auxit, armavit, ille legibus per vim et contra auspicia ferendis auctor, ille Galliae ulterioris adiunctor, ille gener, ille in adoptando P. Clodio augur, ille restituendi mei quam retinendi studiosior, ille provinciae propagator, ille absentis in omnibus adiutor, idem etiam tertio consulatu, postquam esse defensor rei publicae coepit, contendit ut decem tribuni pl. ferrent ut absentis ratio haberetur, quod idem ipse sanxit lege quadam sua, Marcoque Marcello consuli finienti provincias Gallias Kalendarum Martiarum die restitit—sed ut haec omittam, quid foedius, quid perturbatius hoc ab urbe discessu sive potius turpissima fuga? quae condicio non accipienda fuit potius quam relinquenda patria?

in hic pars hic sum video nunc qui sum in alter nihil ago sum ab pompejus noster sapienter nihil fortis addo etiam nihil nisi contra consilium auctoritas meus omitto ille vetero qui iste in res publicus ille alo augeo armo ille lex per vis et contra auspicium fero auctor ille gallia ulter adjunctor ille gener ille in adopto p claudius augur ille restituo meus quam retineo studiosus ille provincia propagator ille absum in omnis adjuto idem etiam tertius consulatus postquam sum defenso res publicus coepio contendo ut decem tribunus pl fero ut absum ratio habeo qui idem ipse sancio lex quidam suus marcus marcellus consul finio provincia gallia kalendaris martiaris dies resto sed ut hic omitto quis foedus quis perturbo hic ab urbs discessus sive potis turpis fuga qui condicio non accipio sum potis quam relinquo patria


sed haec satis deplorata sunt. tu velim litteras Cephalioni des de omnibus rebus actis, denique etiam de sermonibus hominum, nisi plane obmutuerunt. ego tuis consiliis usus sum maximeque quod et gravitatem in congressu nostro tenui quam debui et ut ad urbem non accederem perseveravi. quod superest scribe, quaeso, quam accuratissime (iam enim extrema sunt) quid placeat, quid censeas; etsi iam nulla dubitatio est. tamen si quid vel potius quicquid veniet in mentem scribas velim.

sed hic satis deploro sum tu volo littera cephalio do de omnis res ago denique etiam de sermo homo nisi planus obmutesco ego tuus consilium utor sum magnus qui et gravitas in congredior noster tenuis quam debeo et ut ad urbs non accedo persevero qui supersum scribo quaeso quam accuro iam enim exter sum quis placeo quis censeo etsi iam nullus dubitatio sum tamen si quis vel potis quisquis venio in mens scribo volo


Asiam Quinto, suavissimo fratri, obtigisse audisti. non enim dubito quin celerius tibi hoc rumor quam ullius nostrum litterae nuntiarint. nunc quoniam et laudis avidissimi semper fuimus et praeter ceteros φιλέλληνεσ et sumus et habemur et multorum odia atque inimicitias rei publicae causa suscepimus, παντοίησ ἀρετῆσ μιμνήσκεο curaque et effice ut ab omnibus et laudemur et amemur.

asia quintus suavis frater obtingo audio non enim dubito quin celer tu hic rumor quam ullus nos littera nuntio nunc quoniam et laus avidus semper sum et praeter ceterus et sum et habeo et multus odium atque inimicitia res publicus causa suscipio curo et efficio ut ab omnis et laudo et amo


te tamen in via confici minime volo; quin etiam Dionysio ignosco. de Bruto quod scribis, feci ut ei liberum esset, quod ad me attineret. scripsi enim ad eum heri Idibus eius opera mihi nihil opus esse.

tu tamen in via conficio paruus volo quin etiam dionysius ignosco de brutus qui scribo facio ut is liber sum qui ad ego attineo scribo enim ad is heri idus is opus ego nihil opus sum


ex tuis litteris plenus sum exspectatione de Pompeio quidnam de nobis velit aut ostendat. comitia enim credo esse habita; quibus absolutis scribis illi placuisse agi de nobis. si tibi stultus esse videor qui sperem, facio tuo iussu, etsi scio te me iis epistulis potius et meas spes solitum esse remorari. nunc velim mihi plane perscribas quid videas. scio nos nostris multis peccatis in hanc aerumnam incidisse. ea si qui casus aliqua ex parte correxerit, minus moleste feremus nos vixisse et adhuc vivere.

ex tuus littera plenus sum exspectatio de pompejus quisnam de nos volo aut ostendo comitium enim credo sum habeo qui absolvo scribo ille placeo ago de nos si tu stultus sum video qui spero facio tuus iussus etsi scio tu ego is epistula potis et meus spes soleo sum remoraris nunc volo ego planus perscribo quis video scio nos noster multus peccatum in hic aerumna incido is si qui casus aliqui ex pars corrigo paruus molestus fero nos vivo et adhuc vivo


cupio equidem et iam pridem cupio Alexandream reliquamque Aegyptum visere et simul ab hac hominum satietate nostri discedere et cum aliquo desiderio reverti; sed hoc tempore et his mittentibus αἰδέομαι Τρῶασ καὶ Τρῳάδασ ἑλκεσιπέπλους. quid enim nostri optimates, si qui reliqui sunt, loquentur? an me aliquo praemio de sententia esse deductum? Πουλυδάμασ μοι πρῶτοσ ἐλεγχείην ἀναθήσει, Cato ille noster qui mihi unus est pro centum milibus. quid vero historiae de nobis ad annos DC praedicabunt? quas quidem ego multo magis vereor quam eorum hominum qui hodie vivunt rumusculos. sed, opinor, excipiamus et exspectemus. si enim deferetur, erit quaedam nostra potestas et tum deliberabimus. etiam hercule est in non accipiendo non nulla gloria. qua re si quid Θεοφάνησ tecum forte contulerit ne omnino repudiaris.

cupio equidem et iam pridem cupio alexandrea reliquus aegyptus viso et simul ab hic homo satietas noster discedo et cum aliquis desiderium revorto sed hic tempus et hic mitto quis enim noster optimas si qui reliquus sum loquor an ego aliquis praemium de sententia sum deduco cato ille noster qui ego unus sum pro centum mille quis verus historia de nos ad annus sescenti praedico qui quidem ego multus magis vereor quam is homo qui hodie vivo rumusculus sed opinor excipio et exspecto si enim defero sum quidam noster potestas et tum delibero etiam herculis sum in non accipio non nullus gloria qui res si quis tu fors confero ne omnino repudiaris


immo optima, sed agetur, memento, foedissime. primum consilium est suffocare urbem et Italiam fame, deinde agros vastare, urere, pecuniis locupletum non abstinere. sed cum eadem metuam ab hac parte, si illim beneficium non sit, rectius putem quidvis domi perpeti. sed ita meruisse illum de me puto ut ἀχαριστίασ crimen subire non audeam, quamquam a te eius quoque rei iusta defensio est explicata.

immo bonus sed ago memento foedus primus consilium sum suffocaris urbs et italia fames deinde ager vastaris uro pecunia locupletum non abstineo sed cum idem metuo ab hic pars si illim beneficium non sum rectus puto quivis domus perpetior sed ita mereo ille de ego puto ut crimen subeo non audeo quamquam ab tu is quoque res iustus defensio sum explicata


L. Caesarem vidi Menturnis a. d. viii Kal. Febr. mane cum absurdissimis mandatis, non hominem sed scopas solutas, ut id ipsum mihi ille videatur inridendi causa fecisse qui tantis de rebus huic mandata dederit; nisi forte non dedit et hic sermone aliquo arrepto pro mandatis abusus est.

l caesaris video minturnae ab d viii kal febr mane cum absurdus mandatum non homo sed scopo solvo ut is ipse ego ille video irrideo causa facio qui tantus de res hic mandatum do nisi fors non do et hic sermo aliquis arrepo pro mandatum abutor sum


rescripsi ad Trebatium (nam ad ipsum Caesarem qui mihi nihil scripsisset nolui) quam illud hoc tempore esset difficile; me tamen in praediis meis esse neque dilectum ullum neque negotium suscepisse. in quo quidem manebo dum spes pacis erit; sin bellum geretur, non deero officio nec dignitati meae, pueros ὑπεκθέμενοσ in Graeciam. totam enim Italiam flagraturam bello intellego. tantum mali est excitatum partim ex improbis, partim ex invidis civibus. sed haec paucis diebus ex illius ad nostra responsa responsis intellegentur quorsum evasura sint. tum ad te scribam plura, si erit bellum; sin †autem† etiam indutiae, te ipsum, ut spero, videbo.

rescribo ad trebatius nam ad ipse caesaris qui ego nihil scribo nolo quam ille hic tempus sum difficilis ego tamen in praedium meus sum neque dilectus ullus neque negotium suscipio in quo quidem maneo dum spes pax sum sin bellum gero non desum officium neque dignitas meus puer in graecia totus enim italia flagro bellum intellego tantus malus sum excitas pars ex improbus pars ex invidus civis sed hic paucus dies ex ille ad noster respondeo respondeo intellego quorsum evado sum tum ad tu scribo multus si sum bellum sin autem etiam indutiae tu ipse ut spero video


Servius cum esset apud me, Cephalio cum tuis litteris vi Idus venit; quae nobis magnam spem attulerunt meliorum rerum de octo cohortibus. etenim eae quoque quae in his locis sunt labare dicuntur. eodem die Funisulanus a te attulit litteras in quibus erat confirmatius idem illud. ei de suo negotio respondi cumulate cum omni tua gratia. adhuc non satis faciebat; debet autem mihi multos nummos nec habetur locuples. nunc ait se daturum; cui expensum tulerit morari; †tabellarius si apud te esse quas satis fecissest dares. quantum sit Eros Philotimi tibi dicet. sed ad maiora redeamus.

servus cum sum apud ego cephalio cum tuus littera vis idus venio qui nos magnus spes affero bonus res de octo cohors etenim is quoque qui in hic locus sum labaris dico idem dies funisulanus ab tu affero littera in qui sum confirmo idem ille is de suus negotium respondeo cumulo cum omnis tuus gratia adhuc non satis facio debeo autem ego multus nummus neque habeo locuples nunc aio sui do qui expendo fero moraris tabellarius si apud tu sum qui satis fecissest do quantus sum erus philotimus tu dico sed ad magnus redeo


qua re fac ut omnia ad me perspecta et explorata perscribas meque, ut facis, velis esse aliquem, quoniam qui fui et qui esse potui iam esse non possum, et ut his litteris non te sed me ipsum a me esse accusatum putes. si qui erunt quibus putes opus esse meo nomine litteras dari, velim conscribas curesque dandas. data xiiii Kal. Sept.

qui res facio ut omnis ad ego perspicio et exploro perscribo ego ut facio velis sum aliquis quoniam qui sum et qui sum possum iam sum non possum et ut hic littera non tu sed ego ipse ab ego sum accuso puto si qui sum qui puto opus sum meus nomen littera do volo conscribo curo do do xiiii kal sept


quod si nobis is cursus quem speraram pateret, effecissem aliquid profecto, ut tu optas et hortaris, dignum nostra mora. sed mirificae sunt custodiae et quidem ille ipse Curio suspectus. qua re vi aut clam agendum est et si †vi forte ne cum pestate clamaut emistis†. in quo si quod σφάλμα, vides quam turpe sit. trahimur, nec fugiendum si quid violentius.

qui si nos is curro qui spero pateo efficio aliquis profecto ut tu opto et hortaris dignus noster mora sed mirificus sum custodia et quidem ille ipse curius suspicio qui res vis aut clam ago sum et si vis fors ne cum pestas clamaut emo in quo si qui video quam turpis sum traho neque fugio si quis violens


ut legi tuas litteras quas a Furnio nostro acceperam quibus mecum agebas ut ad urbem essem, te velle uti consilio et dignitate mea minus sum admiratus; de gratia et de ope, quid significares mecum ipse quaerebam, spe tamen deducebar ad eam cogitationem ut te pro tua admirabili ac singulari sapientia de otio, de pace, de concordia civium agi velle arbitrarer, et ad eam rationem existimabam satis aptam esse et naturam et personam meam.

ut lego tuus littera qui ab furnius noster accipio qui ego ago ut ad urbs sum tu volo uti consilium et dignitas meus paruus sum admiror de gratia et de ops quis significaris ego ipse quaero spes tamen deduco ad is cogitatio ut tu pro tuus admirabilis atque singularis sapientia de otium de pax de concordia civis ago volo arbitror et ad is ratio existimo satis aptus sum et natura et persona meus


mihi autem venit in mentem, si Pompeius cum exercitu firmo veniat, quod est εὔλογον, certe fore bellum. haec me species cogitatioque perturbat. neque enim iam quod tibi tum licuit nobis nunc licebit. nam aperte laetati sumus. deinde habent in ore nos ingratos. nullo modo licebit quod tum et tibi licuit et multis. φαινοπροσωπητέον ergo et ἰτέον in castra? miliens mori melius, huic praesertim aetati. itaque me Idus Martiae non tam consolantur quam antea. magnum enim mendum continent. etsi illi iuvenes ἄλλοισ ἐν ἐσθλοῖς τόνδ' ἀπωθοῦνται ψόγον sed si tu melius quidpiam speras, quod et plura audis et interes consiliis, scribas ad me velim simulque cogites quid agendum nobis sit super legatione votiva. equidem in his locis moneor a multis ne in senatu Kalendis. dicuntur enim occulte milites ad eam diem comparari et quidem in istos qui mihi videntur ubivis tutius quam in senatu fore.

ego autem venio in mens si pompejus cum exercitus firmus venio qui sum certus sum bellum hic ego species cogitatio perturbo neque enim iam qui tu tum licet nos nunc liceo nam apertus laetas sum deinde habeo in os nos ingratus nullus modo liceo qui tum et tu licet et multus ergo et in castrum millies morior bonus hic praesertim aetas itaque ego idus martius non tam consolo quam antea magnus enim mendum contineo etsi ille juvenis sed si tu bonus quis spero qui et multus audio et intersum consilium scribo ad ego volo simul cogito quis ago nos sum super legatio votivus equidem in hic locus moneo ab multus ne in senatus kalendae dico enim occulte miles ad is dies compararis et quidem in iste qui ego video ubivis tueor quam in senatus sum


tu velim Piliam meis verbis consolere. indicabo enim tibi, tu illi nihil dixeris. accepi fasciculum in quo erat epistula Piliae. abstuli, aperui, legi. valde scripta est συμπαθῶσ. Brundisio quae tibi epistulae redditae sunt sine mea, tum videlicet datas cum ego me non belle haberem. nam illam †νομαναρια† me excusationem ne acceperis. cura ut omnia sciam sed maxime ut valeas.

tu volo pilia meus verbum consolo indico enim tu tu ille nihil dico accipio fasciculis in quo sum epistula pilia abstulis aperio lego validus scribo sum brundisium qui tu epistula reddo sum sine meus tum videlicet do cum ego ego non bellus habeo nam ille ego excusatio ne accipio cura ut omnis scio sed magnus ut valeo


nos hic in re publica infirma misera commutabilique versamur. credo enim te audisse nostros equites paene a senatu esse diiunctos; qui primum illud valde graviter tulerunt, promulgatum ex senatus consulto fuisse ut de eis qui ob iudicandum accepissent quaereretur. qua in re decernenda cum ego casu non adfuissem sensissemque id equestrem ordinem ferre moleste neque aperte dicere, obiurgavi senatum, ut mihi visus sum, summa cum auctoritate et in causa non verecunda admodum gravis et copiosus fui.

nos hic in res publicus infirmo misero commutabilis verso credo enim tu audio noster eques paene ab senatus sum diiunctos qui primus ille validus gravis fero promulgo ex senatus consultum sum ut de is qui ob judico accipio quaero qui in res decerno cum ego casus non adsum sentio is equester ordo fero molestus neque apertus dico objurgo senatus ut ego video sum summus cum auctoritas et in causa non verecundus admodum gravis et copiosus sum


cum primum Romam veni fuitque cui recte ad te litteras darem, nihil prius faciendum mihi putavi quam ut tibi absenti de reditu nostro gratularer. cognoram enim, ut vere scribam, te in consiliis mihi dandis nec fortiorem nec prudentiorem quam me ipsum nec etiam pro praeterita mea in te observantia nimium in custodia salutis meae diligentem eundemque te, qui primis temporibus erroris nostri aut potius furoris particeps et falsi timoris socius fuisses, acerbissime discidium nostrum tulisse plurimumque operae, studi, diligentiae, laboris ad conficiendum reditum meum contulisse.

cum primus roma venio sum qui rectus ad tu littera do nihil prior facio ego puto quam ut tu absum de reditus noster gratulor cognosco enim ut verus scribo tu in consilium ego do neque fortis neque prudens quam ego ipse neque etiam pro praetereo meus in tu observo nimium in custodia salus meus diligo idem tu qui primus tempus error noster aut potis furor particeps et fallo timor socius sum acerbus discidium nos fero multus opera studium diligentia labor ad confacio redeo meus confero


Attici nostri te valde studiosum esse cognovi, mei vero ita cupidum ut me hercule paucos aeque observantis atque amantis me habere existimem. ad paternas enim magnas et veteres et iustas necessitudines magnam attulit accessionem tua voluntas erga me meaque erga te par atque mutua.

atticus noster tu validus studiosus sum cognosco meus verus ita cupidus ut ego herculis paucus aequus observo atque amo ego habeo existimo ad paternus enim magnus et vetus et iustus necessitudo magnus affero accessio tuus voluntas erga ego meo erga tu par atque mutuus


introductus Curio filius dixit ad ea quae Vettius dixerat, maximeque in eo tum quidem Vettius est reprehensus quod dixerat adulescentium consilium ut in foro gladiatoribus Gabini Pompeium adorirentur; in eo principem Paulum fuisse, quem constabat eo tempore in Macedonia fuisse. fit senatus consultum ut Vettius, quod confessus esset se cum telo fuisse, in vincula coniceretur; qui emisisset, eum contra rem publicam esse facturum. res erat in ea opinione ut putarent id esse actum ut Vettius in foro cum pugione et item servi eius comprehenderentur cum telis, deinde ille se diceret indicaturum. idque ita factum esset nisi Curiones rem ante ad Pompeium detulissent. tum senatus consultum in contione recitatum est. postero autem die Caesar, is qui olim praetor cum esset Q. Catulum ex inferiore loco iusserat dicere, Vettium in rostra produxit eumque in eo loco constituit quo Bibulo consuli adspirare non liceret. hic ille omnia quae voluit de re publica dixit, ut qui illuc factus institutusque venisset. primum Caepionem de oratione sua sustulit, quem in senatu acerrime nominarat, ut appareret noctem et nocturnam deprecationem intercessisse. deinde quos in senatu ne tenuissima quidem suspicione attigerat, eos nominavit, L. Lucullum, a quo solitum esse ad se mitti C. Fannium, illum qui in P. Clodium subscripserat, L. Domitium, cuius domum constitutam fuisse unde eruptio fieret. me non nominavit sed dixit consularem disertum vicinum consulis sibi dixisse Ahalam Servilium aliquem aut Brutum opus esse reperiri. addidit ad extremum, cum iam dimissa contione revocatus a Vatinio fuisset, se audisse a Curione his de rebus consciunt esse Pisonem generum meum et M. Laterensem.

introduco curius filius dico ad is qui vettius dico magnus in is tum quidem vettius sum reprehendo qui dico adulescens consilium ut in forum gladiator gabinus pompejus adorio in is princeps paulis sum qui consto is tempus in macedonius sum fio senatus consulo ut vettius qui confiteor sum sui cum telum sum in vinculum conicio qui emitto is contra res publicus sum facio res sum in is opinio ut puto is sum ago ut vettius in forum cum pugio et item servio is comprehendo cum telum deinde ille sui dico indico is ita facio sum nisi curio res ante ad pompejus defero tum senatus consulo in contio recitas sum posterus autem dies caesar is qui olim praetor cum sum q catulis ex inferus locus iubeo dico vettius in rostrum produco is in is locus constituo quo bibulus consul adspiraris non licet hic ille omnis qui volo de res publicus dico ut qui illic facio instituo venio primus caepio de oratio suus tollo qui in senatus acer nomino ut appareo nox et nocturnus deprecatio intercedo deinde qui in senatus ne tenuis quidem suspicio attingo is nomino l lucullus ab quo soleo sum ad sui mitto que fannius ille qui in p claudius subscribo l domitius qui domus constituo sum unde eruptio fio ego non nomino sed dico consularis dissero vicinus consul sui dico ahala servilius aliquis aut brutus opus sum reperio addo ad exter cum iam dimitto contio revoco ab vatinius sum sui audio ab curio hic de res consciunt sum piso gener meus et m laterensis


inde in castra veni a. d. VII Kalendas Septembris. A. d. III exercitum lustravi apud Iconium. ex his castris, cum graves de Parthis nuntii venirent, perrexi in Ciliciam per Cappadociae partem eam quae Ciliciam attingit, eo consilio ut Armenius Artavasdes et ipsi Parthi Cappadocia se excludi putarent. cum dies quinque ad Cybistra castra habuissem, certior sum factus Parthos ab illo aditu Cappadociae longe abesse, Ciliciae magis imminere. itaque confestim iter in Ciliciam feci per Tauri pylas. Tarsum veni a. d. III Nonas Octobris.

inde in castrum venio ab d vii kalendae september ab d iii exercitus lustro apud iconium ex hic castrum cum gravis de parthus nuntius venio pergo in cilicia per cappadocia pars is qui cilicia attingo is consilium ut armenius artavasdes et ipse parthus cappadocia sui excludo puto cum dies quinque ad cybistra castrum habeo certus sum facio parthus ab ille aditus cappadocia longus absum cilicia magis immineo itaque confestim iter in cilicia facio per taurus pylas tarsus venio ab d iii nona october


quod si ita est et si qua de Pompeio nostro tuendo et tibi ac rei publicae reconciliando cura te attingit, magis idoneum quam ego sum ad eam causam profecto reperies neminem qui et illi semper et senatui cum primum potui pacis auctor fui nec sumptis armis belli ullam partem attigi iudicavique eo bello te violari contra cuius honorem populi Romani beneficio concessum inimici atque invidi niterentur. sed ut eo tempore non modo ipse fautor dignitatis tuae fui verum etiam ceteris auctor ad te adiuvandum, sic me nunc Pompei dignitas vehementer movet. aliquot enim sunt anni cum vos duo delegi quos praecipue colerem et quibus essem, sicut sum, amicissimus.

qui si ita sum et si qui de pompejus noster tueor et tu atque res publicus reconcilio cura tu attingo magis idoneus quam ego sum ad is causa profecto reperio nemo qui et ille semper et senatus cum primus possum pax auctor sum neque sumo arma bellum ullus pars attingo judico is bellum tu violaris contra qui honor populus romanus beneficium concedo inimicus atque invideo niteo sed ut is tempus non modo ipse fautor dignitas tuus sum verus etiam ceterus auctor ad tu adjuvo sic ego nunc pompejus dignitas vehemens moveo aliquot enim sum annus cum tu duo deligo qui praecipuus colo et qui sum sicut sum amicus


quod quidem ita esse et avunculum tuum functum esse officio vehementissime probo, gaudere me tum dicam, si mihi hoc verbo licebit uti. me miserum! quam omnia essent ex sententia, si nobis animus, si consilium, si fides eorum quibus credidimus non defuisset! quae conligere nolo ne augeam maerorem; sed tibi venire in mentem certo scio quae vita esset nostra, quae suavitas, quae dignitas. ad quae reciperanda, per fortunas! incumbe, ut facis, diemque natalem reditus mei cura ut in tuis aedibus amoenissimis agam tecum et cum meis. ego huic spei et exspectationi quae nobis proponitur maxime tamen volui praestolari apud te in Epiro, sed ita ad me scribitur ut putem esse commodius nos eisdem in locis esse.

qui quidem ita sum et avunculis tuus fungor sum officium vehemens probo gaudeo ego tum dico si ego hic verbum liceo uti ego miser quam omnis sum ex sententia si nos animus si consilium si fides is qui credo non desum qui conligo nolo ne augeo maeror sed tu venio in mens certus scio qui vito sum noster qui suavitas qui dignitas ad qui recipero per fortuna incumbo ut facio dies natal redeo meus cura ut in tuus aedes amoenus ago tu et cum meus ego hic spes et exspectatio qui nos propono magnus tamen volo praestolaris apud tu in epirus sed ita ad ego scribo ut puto sum commodus nos idem in locus sum


Philogenes mecum nihil umquam de Luscenio locutus est; de ceteris rebus habes Dionysium. sororem tuam non venisse in Arcanum miror. de Chrysippo meum consilium probari tibi non moleste fero. ego in Tusculanum nihil sane hoc tempore; devium est τοῖς ἀπαντῶσιν et habet alia δύσχρηστα. sed de Formiano Tarracinam pridie Kal. Ian. inde Pomptinam summam, inde in Albanum Pompei. ita ad urbem iii Nonas natali meo.

philogenes ego nihil umquam de luscenio loquor sum de ceterus res habeo dionysius soror tuus non venio in arcanus miro de chrysippus meus consilium probaris tu non molestus fero ego in tusculanus nihil sanus hic tempus devius sum et habeo alius sed de formianus tarracina pridie kal ian inde pomptinus summa inde in albanus pompejus ita ad urbs iii nona natalis meus


Clodius adhuc mihi denuntiat periculum. Pompeius adfirmat non esse periculum, adiurat; addit etiam se prius occisum iri ab eo quam me violatum iri. tractatur res. simul et quid erit certi, scribam ad te. si erit pugnandum, arcessam ad societatem laboris; si quies dabitur, ab Amalthea te non commovebo.

claudius adhuc ego denuntio periculum pompejus adfirmo non sum periculum adjuro addo etiam sui prior occido eo ab is quam ego violo eo tracto res simul et quis sum certus scribo ad tu si sum pugno arcesso ad societas labor si quies do ab amalthea tu non commoveo


accepi tuas tris iam epistulas, unam a M. Cornelio quam Tribus Tabernis, ut opinor, ei dedisti, alteram quam mihi Canusinus tuus hospes reddidit, tertiam quam, ut scribis, ancora soluta de phaselo dedisti; quae fuerunt omnes, ut rhetorum pueri loquuntur, cum humanitatis sparsae sale tum insignes amoris notis. quibus epistulis sum equidem abs te lacessitus ad rescribendum; sed idcirco sum tardior quod non invenio fidelem tabellarium. quotus enim quisque est qui epistulam paulo graviorem ferre possit nisi eam pellectione relevarit? accedit eo quod mihi non† ut quisque in Epirum proficiscitur. ego enim te arbitror caesis apud Amaltheam tuam victimis statim esse ad Sicyonem oppugnandum profectum neque tamen id ipsum certum habeo quando ad Antonium proficiscare aut quid in Epiro temporis ponas. ita neque Achaicis hominibus neque Epiroticis paulo liberiores litteras committere audeo.

accipio tuus tres iam epistula unus ab m cornelius quam tres taberna ut opinor is do alter quam ego canusinus tuus hospes reddo tertius quam ut scribo ancora solvo de phaselus do qui sum omnis ut rhetor puer loquor cum humanitas spargo sal tum insignis amor nosco qui epistula sum equidem abs tu lacesso ad rescribo sed idcirco sum tardus qui non invenio fidelis tabellarius quotus enim quisque sum qui epistula paulus gravis fero possum nisi is pellectio relevo accedo is qui ego non ut quisque in epirus proficisco ego enim tu arbitror caedo apud amalthea tuus victima statim sum ad sicyon oppugno proficiscor neque tamen is ipse certus habeo quando ad antonius proficiscaris aut quis in epirus tempus pono ita neque achaicus homo neque epiroticus paulus liber littera committo audeo


Terentia tibi et saepe et maximas agit gratias. id est mihi gratissimum. ego vivo miserrimus et maximo dolore conficior. ad te quid scribam nescio. si enim es Romae, iam me adsequi non potes; sin es in via, cum eris me adsecutus, coram agemus quae erunt agenda. tantum te oro ut, quoniam me ipsum semper amasti, ut eodem amore sis; ego enim idem sum. inimici mei mea mihi, non me ipsum ademerunt. cura ut valeas. data iiii Idus April. Thuri.

terentius tu et saepe et magnus ago gratia is sum ego gratus ego vivo miser et maximus dolor confacio ad tu quis scribo nescio si enim sum roma iam ego assequor non possum sin sum in via cum sum ego assequor coram ago qui sum ago tantus tu oro ut quoniam ego ipse semper amo ut idem amor sum ego enim idem sum inimicus meus meus ego non ego ipse adimo cura ut valeo do quattuor idus april thurium


exercitum retinentis cum legis dies transierit rationem haberi placet? mihi vero ne absentis quidem; sed cum id datum est, illud una datum est. annorum enim decem imperium et ita latum placet? placet igitur etiam me expulsum et agrum Campanum perisse et adoptatum patricium a plebeio, Gaditanum a Mytilenaeo, et Labieni divitiae et Mamurrae placent et Balbi horti et Tusculanum. sed horum omnium fons unus est. imbecillo resistendum fuit et id erat facile; nunc legiones XI, equitatus tantus quantum volet, Transpadani, plebes urbana, tot tribuni pl., tam perdita iuventus, tanta auctoritate dux, tanta audacia. cum hoc aut depugnandum est aut habenda e lege ratio.

exercitus retineo cum lex dies transeo ratio habeo placeo ego verus ne absum quidem sed cum is do sum ille unus do sum annus enim decem imperium et ita latus placeo placeo igitur etiam ego expello et ager campanus pereo et adoptas patricius ab plebeius gaditani ab mytilenaeus et labienus divitiae et mamurra placeo et balbus hortus et tusculanus sed hic omnis fons unus sum imbecillus resisto sum et is sum facilis nunc legio xi equito tantus quantus volo transpadanus plebs urbanus tot tribunus pl tam perdo juventus tantus auctoritas dux tantus audacia cum hic aut depugno sum aut habeo e lex ratio


de Varrone non sine causa quid tibi placeat tam diligenter exquiro. occurrunt mihi quaedam. sed ea coram. te autem ἀσμεναίτατα intexui faciamque id crebrius. proximis enim tuis litteris primum te id non nolle cognovi.

de varro non sine causa quis tu placeo tam diligenter exquiro occurro ego quidam sed is coram tu autem intexo facio is creber propior enim tuus littera primus tu is non nolo cognosco


consules flagrant infamia quod C. Memmius candidatus pactionem in senatu recitavit quam ipse et suus competitor Domitius cum consulibus fecisset uti ambo HS quadragena consulibus darent, si essent ipsi consules facti, nisi tris augures dedissent qui se adfuisse dicerent cum lex curiata ferretur quae lata non esset, et duo consularis qui se dicerent in ornandis provinciis consularibus scribendo adfuisse, cum omnino ne senatus quidem fuisset. haec pactio non verbis sed nominibus et perscriptionibus multorum tabulis cum esse facta diceretur, prolata a Memmio est nominibus inductis auctore Pompeio. hic Appius erat idem. nihil sane iacturae. corruerat alter et plane inquam iacebat.

consul flagro infamia qui que memmius candido pactio in senatus recito quam ipse et suus competitor domitius cum consul facio uti ambo sestertius quadrageni consul do si sum ipse consul facio nisi tres auguro do qui sui adsum dico cum lex curiatus fero qui fero non sum et duo consularis qui sui dico in orno provincia consularis scribo adsum cum omnino ne senatus quidem sum hic pactio non verbum sed nomen et perscriptio multus tabula cum sum facio dico profero ab memmius sum nomen induco auctor pompejus hic appius sum idem nihil sanus jacio conruo alter et planus inquam iaceo


iter illud Brundisium de quo dubitabam sublatum videtur. legiones enim adventare dicuntur. haec autem navigatio habet quasdam suspiciones periculi. itaque constituebam uti ὁμοπλοίᾳ. paratiorem enim offendi Brutum quam audiebam. nam et ipse et Domitius bona plane habet dicrota suntque navigia praeterea luculenta Sesti, Buciliani, ceterorum. nam Cassi classem quae plane bella est non numero ultra fretum. illud est mihi submolestum quod parum Brutus properare videtur. primum confectorum ludorum nuntios exspectat; deinde, quantum intellego, tarde est navigaturus consistens in locis pluribus. tamen arbitror esse commodius tarde navigare quam omnino non navigare; et si, cum processerimus, exploratiora videbuntur, etesiis utemur.

iter ille brundisium de quo dubito tollo video legio enim adventaris dico hic autem navigatio habeo quidam suspicio periculum itaque constituo uti paro enim offendo brutus quam audio nam et ipse et domitius bonus planus habeo dicrota sum navigium praeterea luculentus sestius buciliani ceterus nam casseius classis qui planus bellum sum non numerus ultra fretus ille sum ego summolestus qui parum brutus properaris video primus confector ludus nuntius exspecto deinde quantus intellego tardus sum navigo consisto in locus multus tamen arbitror sum commodus tardus navigaris quam omnino non navigaris et si cum procedo exploro video etesius uto


sed quid est, quaeso, quod agripetas Buthroti concisos audio? quid autem Plancus tam cursim (ita enim inaudiebam) diem et noctem? sane cupio scire quid sit.

sed quis sum quaeso qui agripeta buthrotius concaedes audio quis autem plancus tam cursim ita enim inaudiebam dies et nox sanus cupio scio quis sum


et heus tu! ne forte sis nescius, Dolabella me sibi legavit a. d. iii Nonas. id mihi heri vesperi nuntiatum est. votiva ne tibi quidem placebat; etenim erat absurdum, quae si stetisset res publica vovissem, ea me eversa illa vota dissolvere. et habent, opinor, liberae legationes definitum tempus lege Iulia nec facile addi potest. aveo genus legationis ut, cum velis, introire exire liceat; quod nunc mihi additum est. bella est autem huius iuris quinquenni licentia. quamquam quid de quinquennio cogitem? contrahi mihi negotium videtur. sed βλάσφημα mittamus.

et heus tu ne fors sum nescius dolabella ego sui lego ab d iii nona is ego heri vesperus nuntio sum votivus ne tu quidem placeo etenim sum absurdus qui si sto res publicus voveo is ego everro ille veto dissolvo et habeo opinor liber legatio definio tempus lex julius neque facilis addo possum aveo genus legatio ut cum velis introeo exeo licet qui nunc ego addo sum bellum sum autem hic ius quinquennis licentia quamquam quis de quinquennium cogito contraho ego negotium video sed mitto


accepi tuas litteras a. d. quintum Terminalia Laodiceae; quas legi libentissime plenissimas amoris, humanitatis, offici, diligentiae. iis igitur respondebo non χρύσεα χαλκείων (sic enim postulas) nec οἰκονομίαν meam instituam, sed ordinem conservabo tuum. recentissimas a Cybistris te meas litteras habere ais a. d. xi Kalendas Octobris datas et scire vis tuas ego quas acceperim. omnis fere quas commemoras, praeter eas quas scribis Lentuli pueris et Equotutico et Brundisio datas. qua re non οἴχεται tua industria quod vereris sed praeclare ponitur, si quidem id egisti ut ego delectarer. nam nulla re sum delectatus magis.

accipio tuus littera ab d quintus terminalis laodicea qui lego libet plenus amor humanitas officio diligentia is igitur respondeo non sic enim postulo neque meus instituo sed ordo conservo tuus recens ab cybistra tu meus littera habeo aio ab d xi kalendae october do et scio volo tuus ego qui accipio omnis fere qui commemoro praeter is qui scribo lentulis puer et equotutico et brundisium do qui res non tuus industria qui vereor sed praeclaris pono si quidem is ago ut ego delecto nam nullus res sum delector magis


venio ad tertiam. gratas fuisse meas litteras Bruto et Cassio gaudeo. itaque iis rescripsi. quod Hirtium per me meliorem fieri volunt, do equidem operam et ille optime loquitur sed vivit habitatque cum Balbo qui item bene loquitur. quid credas videris. Dolabellam valde placere tibi video; mihi quidem egregie. cum Pansa vixi in Pompeiano. is plane mihi probabat se bene sentire et cupere pacem. causam armorum quaeri plane video. edictum Bruti et Cassi probo. quod vis ut suscipiam cogitationem quidnam istis agendum putem, consilia temporum sunt quae in horas commutari vides. Dolabellae et prima illa actio et haec contra Antonium contio mihi profecisse permultum videtur. prorsus ibat res; nunc autem videmur habituri ducem; quod unum municipia bonique desiderant.

venio ad tertius gratus sum meus littera brutus et casseius gaudeo itaque is rescribo qui hirtius per ego bonus fio volo do equidem opera et ille optume loquor sed vivo habito cum balbus qui item bene loquor quis credo video dolabella validus placeo tu video ego quidem egregius cum pansa vivo in pompejanus is planus ego probo sui bene sentio et cupio pax causa armus quaero planus video edictum brutus et casseius probo qui volo ut suscipio cogitatio quisnam iste ago puto consilium tempus sum qui in hora commutaris video dolabella et primus ille actium et hic contra antonius contio ego proficio permultus video prorsus eo res nunc autem video habeo dux qui unus municipium bonus desidero


Vettius ille, ille noster index, Caesari, ut perspicimus, pollicitus est sese curaturum ut in aliquam suspicionem facinoris Curio filius adduceretur. itaque insinuavit in familiaritatem adulescentis et cum eo ut res indicat, saepe congressus rem in eum locum deduxit ut diceret sibi certum esse cum suis servis in Pompeium impetum facere eumque occidere. hoc Curio ad patrem detulit, ille ad Pompeium. res delata ad senatum est. introductus Vettius primo negabat se umquam cum Curione constitisse, neque id sane diu; nam statim fidem publicam postulavit. reclamatum est. tum exposuit manum fuisse iuventutis duce Curione, in qua Paulus initio fuisset et Q. Caepio hic Brutus et Lentulus, flaminis filius, conscio patre; postea C. Septimium scribam Bibuli pugionem sibi a Bibulo attulisse. quod totum inrisum est, Vettio pugionem defuisse nisi ei consul dedisset, eoque magis id eiectum est quod a. d. iii Idus Maias Bibulus Pompeium fecerat certiorem ut caveret insidias; in quo ei Pompeius gratias egerat.

vettius ille ille noster index caesaris ut perspicio polliceor sum sui curo ut in aliqui suspicio facinus curius filius adduco itaque insinuo in familiaritas adulescens et cum is ut res indico saepe congredior res in is locus deduco ut dico sui certus sum cum suus servio in pompejus impetus facio is occaedes hic curius ad pater defero ille ad pompejus res defero ad senatus sum introduco vettius primus nego sui umquam cum curio consto neque is sanus diu nam statim fides publicus postulo reclamo sum tum expono manus sum iuventus dux curio in qui paulus initium sum et q caepio hic brutus et lentulus flamen filius conscio pater postea que septimius scribo bibulis pugio sui ab bibulus affero qui totus irrideo sum vettius pugio desum nisi is consul do eo magis is eicio sum qui ab d iii idus maia bibulus pompejus facio certus ut caveo insidiae in quo is pompejus gratia ago


apud Terentiam tam gratia opus est nobis tua quam auctoritate. sed facies ut videbitur. scio enim si quid mea intersit tibi maiori curae solere esse quam mihi.

apud terentia tam gratia opus sum nos tuus quam auctoritas sed facies ut video scio enim si quis meus intersum tu magnus cura soleo sum quam ego


o rem turpem et ea re miseram! sic enim sentio, id demum aut potius id solum esse miserum quod turpe sit. aluerat Caesarem; eundem repente timere coeperat, condicionem pacis nullam probarat, nihil ad bellum pararat, urbem reliquerat, Picenum amiserat culpa, in Apuliam se compegerat, ibat in Graeciam, omnis nos ἀπροσφωνήτουσ, expertis sui tanti, tam inusitati consili relinquebat.

o res turpis et is res miser sic enim sentio is demum aut potis is solus sum miser qui turpis sum alo caesaris idem repens timeo coepio condicio pax nullus probo nihil ad bellum paro urbs relinquo picenus amitto culpa in appulia sui compingo eo in graecia omnis nos experior suus tantus tam inusitas consilium relinquo


apud Appuleium, quoniam in perpetuum non placet, in dies ut excuser videbis. in hac solitudine careo omnium conloquio, cumque mane me in silvam abstrusi densam et asperam, non exeo inde ante vesperum. secundum te nihil est mihi amicius solitudine. in ea mihi omnis sermo est cum litteris. eum tamen interpellat fletus; cui repugno quoad possum, sed adhuc pares non sumus. Bruto ut suades, rescribam. eas litteras cras habebis. cum erit cui des, dabis.

apud appuleius quoniam in perpetuus non placeo in dies ut excuso video in hic solitudo careo omnis colloquium cum mane ego in silva abstrudo densus et asper non exeo inde ante vesperus secundus tu nihil sum ego amicus solitudo in is ego omnis sermo sum cum littera is tamen interpello fletus qui repugno quoad possum sed adhuc par non sum brutus ut suadeo rescribo is littera creo habeo cum sum qui do do


sed amabo te, mi Attice, (videsne quam blande?), omnia nostra, quoad eris Romae, ita gerito, regito, gubernato ut nihil a me exspectes. quamquam enim reliqua satis apta sunt ad solvendum, tamen fit saepe ut ii qui debent non respondeant ad tempus. si quid eius modi acciderit, ne quid tibi sit fama mea potius. non modo versura verum etiam venditione, si ita res coget, nos vindicabis.

sed amo tu ego atticus video quam blandus omnis noster quoad sum roma ita gero rego guberno ut nihil ab ego exspecto quamquam enim reliquus satis apto sum ad solvo tamen fio saepe ut is qui debeo non respondeo ad tempus si quis is modus accido ne quis tu sum fama meus potis non modo verro verus etiam venditio si ita res cogo nos vindico


suscipe nunc meam deliberationem qua sollicitor. ita multa veniunt in mentem in utramque partem. proficiscor, ut constitueram, legatus in Graeciam: caedis impendentis periculum non nihil vitare videor sed casurus in aliquam vituperationem quod rei publicae defuerim tam gravi tempore. sin autem mansero, fore me quidem video in discrimine sed accidere posse suspicor ut prodesse possim rei publicae. iam illa consilia privata sunt, quod sentio valde esse utile ad confirmationem Ciceronis me illuc venire; nec alia causa profectionis mihi ulla fuit tum cum consilium cepi legari a Caesare. tota igitur hac de re, ut soles, si quid ad me pertinere putas, cogitabis.

suscipio nunc meus deliberatio qui sollicito ita multus venio in mens in uter pars proficisco ut constituo legatus in graecia caedes impendeo periculum non nihil vitaris video sed cado in aliqui vituperatio qui res publicus desum tam gravis tempus sin autem maneo sum ego quidem video in discrimen sed accido possum suspicor ut prosum possum res publicus iam ille consilium privo sum qui sentio validus sum utilis ad confirmatio cicero ego illic venio neque alius causa profectio ego ullus sum tum cum consilium capio legaris ab caesaris totus igitur hic de res ut soleo si quis ad ego pertineo puto cogito


de muro imperavi Philotimo ne impediret quo minus id fieret quod tibi videretur. tu censeo tamen adhibeas Vettium. his temporibus tam dubia vita optimi cuiusque magni aestimo unius aestatis fructum palaestrae Palatinae, sed ita tamen ut nihil minus velim quam Pomponiam et puerum versari in timore ruinae.

de murus impero philotimus ne impedio quo paruus is fio qui tu video tu censeo tamen adhibeo vettius hic tempus tam dubius vito bonus quisque magnus aestimo unus aestas fructus palaestra palatinus sed ita tamen ut nihil paruus volo quam pomponia et puer versaris in timor ruina


Brundisium veni a. d. xiiii Kal. Maias. eo die pueri tui mihi a te litteras reddiderunt, et alii pueri post diem tertium eius diei alias litteras attulerunt. quod me rogas et hortaris ut apud te in Epiro sim, voluntas tua mihi valde arata est et minime nova. esset consilium mihi quidem optatum, si liceret ibi omne tempus consumere; odi enim celebritatem, fugio homines, lucem aspicere vix possum, esset mihi ista solitudo, praesertim tam familiari in loco, non amara; sed itineris causa ut deverterer, primum est devium, deinde ab Autronio et ceteris quadridui, deinde sine te. nam castellum munitum habitanti mihi prodesset, transeunti non est necessarium. quod si auderem, Athenas peterem. sane ita cadebat ut vellem. nunc et nostri hostes ibi sunt et te non habemus et veremur ne interpretentur illud quoque oppidum ab Italia non satis abesse nec scribis quam ad diem te exspectemus.

brundisium venio ab d xiiii kal maia is dies puer tuus ego ab tu littera reddo et alius puer post dies tertius is dies alius littera affero qui ego rogo et hortaris ut apud tu in epirus sum voluntas tuus ego validus aro sum et paruus novo sum consilium ego quidem optas si licet ibi omnis tempus consumo odi enim celebritas fugio homo lux aspicio vix possum sum ego iste solitudo praesertim tam familiaris in locus non amarus sed iter causa ut deverto primus sum devius deinde ab autronius et ceterus quadriduum deinde sine tu nam castellum munio habito ego prosum transeo non sum necessarius qui si audeo athenae peto sanus ita cado ut volo nunc et noster hostis ibi sum et tu non habeo et vereor ne interpretor ille quoque oppidum ab italia non satis absum neque scribo quam ad dies tu exspecto


ego aestivis confectis Quintum fratrem hibernis et Ciliciae praefeci. Q. Volusium tui Tiberi generum, certum hominem sed mirifice etiam abstinentem, misi in Cyprum ut ibi pauculos dies esset, ne cives Romani pauci qui illic negotiantur ius sibi dictum negarent; nam evocari ex insula

ego aestivus conficio quintus frater hibernus et cilicia praeficio q volusius tuus tiberis gener certus homo sed mirificus etiam abstineo mitto in cyprus ut ibi pauculus dies sum ne civis romanus paucus qui illic negotior ius sui dico nego nam evocaris ex insula


tu quaeso quid agas, ubi quoque tempore futurus sis, qualis res nostras Romae reliqueris, maxime de X_X_ et D_C_C_C cura ut sciamus. id unis diligenter litteris datis quae ad me utique perferantur consequere. illud tamen, quoniam nunc abes cum id non agitur, aderis autem ad tempus, ut mihi recepisti, memento curare per te et per omnis nostros, in primis per Hortensium, ut annus noster maneat suo statu, ne quid novi decernatur. hoc tibi ita mando ut dubitem an etiam te rogem ut pugnes ne intercaletur. sed non audeo tibi omnia onera imponere; annum quidem utique teneto. Cicero meus, modestissimus et suavissimus puer, tibi salutem dicit. Dionysium semper equidem, ut scis, dilexi, sed cotidie pluris facio et me hercule in primis quod te amat nec tui mentionem intermitti sinit.

tu quaeso quis ago ubi quoque tempus sum sum qualis res noster roma relinquo magnus de decem decem et d que que que cura ut scio is unus diligenter littera do qui ad ego utique perfero consequor ille tamen quoniam nunc absum cum is non ago adsum autem ad tempus ut ego recipio memento curo per tu et per omnis noster in primus per hortensius ut annus noster maneo suus status ne quis nosco decerno hic tu ita mando ut dubito an etiam tu rogo ut pugno ne intercalo sed non audeo tu omnis onus impono annus quidem utique teneo cicero meus modestus et suavis puer tu salus dico dionysius semper equidem ut scio diligo sed cottidie multus facio et ego herculis in primus qui tu amo neque tuus mentio intermitto sino


faciam inquit ut censes. hic dialogus sic conclusus est.

facio inquam ut censeo hic dialogus sic concludo sum


hoc quom et re vera ita sit et quom semper ita habitum observatumque sit, octo nostri tribuni pl. caput posuerunt hoc: si quid in hac rogatione scriptum est quod per leges plebisve scita, hoc est quod per legem Clodiam, promulgare, abrogare, derogare, obrogare sine fraude sua non liceat, non licuerit, quodve ei, qui promulgavit, abrogavit, derogavit, obrogavit, ob eam rem poenae multaeve sit, E. H. L. N. R.

hic cum et res verus ita sum et cum semper ita habitus observo sum octo noster tribunus pl caput pono hic si quis in hic rogatio scribo sum qui per lex pleo scio hic sum qui per lex claudius promulgaris abrogaris derogaris obrogaris sine fraus suus non licet non liceo qui is qui promulgo abrogo derogo obrogo ob is res poena multa sum e h l n romanus


sentiebam omnino quantum mihi praesens prodesses sed multo magis post discessum tuum sentio. quam ob rem, ut ante ad te scripsi, aut ego ad te totus aut tu ad me, quod licebit.

sentio omnino quantus ego praesens prosum sed multus magis post discedo tuus sentio quam ob res ut ante ad tu scribo aut ego ad tu totus aut tu ad ego qui liceo


Batonius autem meros terrores ad me attulit Caesarianos, cum Lepta etiam plura locutus est, spero falsa, sed certe horribilia, exercitum nullo modo dimissurum, cum illo praetores designatos, Cassium tribunum pl., Lentulum consulem facere, Pompeio in animo esse urbem relinquere.

batonius autem merus terror ad ego affero caesariani cum lepta etiam multus loquor sum spero fallo sed certus horribilis exercitus nullus modo dimitto cum ille praetor designo casseius tribunus pl lentulis consul facio pompejus in animus sum urbs relinquo


A. d. vi Idus Maias veni in Trebulanum ad Pontium. ibi mihi tuae litterae binae redditae sunt tertio abs te die. eodem autem exiens e Pompeiano Philotimo dederam ad te litteras; nec vero nunc erat sane quod scriberem. qui de re publica rumores scribe, quaeso; in oppidis enim summum video timorem sed multa inania. quid de his cogites et quando scire velim.

ab d vis idus maia venio in trebulanus ad pontius ibi ego tuus littera bini reddo sum tertius abs tu dies idem autem exeo e pompejanus philotimus do ad tu littera neque verus nunc sum sanus qui scribo qui de res publicus rumor scribo quaeso in oppidum enim superus video timor sed multus inanis quis de hic cogito et quando scio volo


his rebus actis Reatini me ad sua Τέμπη duxerunt ut agerem causam contra Interamnatis apud consulem et decem legatos, quod lacus Velinus a M'. Curio emissus interciso monte in Nar defluit; ex quo est illa siccata et umida tamen modice Rosia. vixi cum Axio, qui etiam me ad Septem Aquas duxit.

hic res ago reatinus ego ad suus duco ut ago causa contra interamnates apud consul et decem legatus qui lacus velinus ab m curius emitto intercisi mons in nar defluo ex quo sum ille sicco et umidus tamen modicus rosea vivo cum axius qui etiam ego ad septem aqua duco


alter ardet furore et scelere nec remittit aliquid sed in dies ingravescit; modo Italia expulit, nunc alia ex parte persequi, ex alia provincia exspoliare conatur nec iam recusat sed quodam modo postulat ut, quem ad modum est, sic etiam appelletur tyrannus.

alter ardeo furor et scelus neque remitto aliquis sed in dies ingravesco modo italia expello nunc alius ex pars persequor ex alius provincia exspoliaris conor neque iam recuso sed quidam modo postulo ut qui ad modus sum sic etiam appello tyrannus


in Piraeea cum exissem pridie Idus Octobr., accepi ab Acasto servo meo statim tuas litteras. quas quidem cum exspectassem iam diu, admiratus sum, ut vidi obsignatam epistulam, brevitatem eius, ut aperui, rursus σύγχυσιν litterularum, quia solent tuae compositissimae et clarissimae esse, ac, ne multa, cognovi ex eo quod ita scripseras te Romam venisse a. d. xii Kal. Oct. cum febri. percussus vehementer nec magis quam debui, statim quaero ex Acasto. ille et tibi et sibi visum et ita se domi ex tuis audisse ut nihil esset incommode. id videbatur approbare quod erat in extremo, febriculam tum te habentem scripsisse. sed te amavi tamen admiratusque sum quod nihilo minus ad me tua manu scripsisses. qua re de hoc satis. spero enim, quae tua prudentia et temperantia est, et hercule, ut me iubet Acastus, confido te iam ut volumus valere.

in piraeea cum exeo pridie idus octobr accipio ab acastus servo meus statim tuus littera qui quidem cum exspecto iam diu admiror sum ut video obsigno epistula brevitas is ut aperio rursus litterularis quia soleo tuus compono et clarus sum atque ne multus cognosco ex is qui ita scribo tu roma venio ab d duodecim kal oct cum febris percutio vehemens neque magis quam debeo statim quaero ex acastus ille et tu et sui video et ita sui domus ex tuus audio ut nihil sum incommodus is video approbaris qui sum in exter febricula tum tu habeo scribo sed tu amo tamen admiror sum qui nihilum paruus ad ego tuus manus scribo qui res de hic satis spero enim qui tuus prudentia et tempero sum et herculis ut ego iubeo acastus confido tu iam ut volo valeo


de Tullia mea tibi adsentior scripsique ad eam et ad Terentiam mihi placere. tu enim ad me iam ante scripseras, ac vellem te in tuum veterem gregem rettulisses. correcta vero epistula Memmiana nihil negoti fuit; multo enim malo hunc a Pontidia quam illum a Servilia. qua re adiunges Saufeium nostrum, hominem semper amantem mei, nunc credo eo magis quod debet etiam fratris Appi amorem erga me cum reliqua hereditate crevisse; qui declaravit quanti me faceret cum saepe tum in Bursa. ne tu me sollicitudine magna liberaris.

de tullia meus tu adsentio scribo ad is et ad terentia ego placeo tu enim ad ego iam ante scribo atque volo tu in tuus vetus grex refero corrigo verus epistula memmianus nihil negotium sum multus enim malus hic ab pontidia quam ille ab servilius qui res adjungo saufeius nos homo semper amo meus nunc credo is magis qui debeo etiam frater appius amor erga ego cum reliquus hereditas cerno qui declaro quantus ego facio cum saepe tum in bursa ne tu ego sollicitudo magnus liberaris


illud quidem fatebitur Scaptius, me ius dicente sibi omnem pecuniam ex edicto meo auferendi potestatem fuisse. addo etiam illud quod vereor tibi ipsi ut probem. consistere usura debuit quae erat in edicto meo. deponere volebant: impetravi a Salaminiis ut silerent. veniam illi quidem mihi dederunt, sed quid iis fiet, si huc Paulus venerit? sed totum hoc Bruto dedi; qui de me ad te humanissimas litteras scripsit, ad me autem, etiam cum rogat aliquid, contumaciter, adroganter, ἀκοινονοήτωσ solet scribere. tu autem velim ad eum scribas de his rebus, ut sciam quo modo haec accipiat; facies enim me certiorem. atque haec superioribus litteris diligenter ad te per scripseram sed plane te intellegere volui mihi non excidisse illud quod tu ad me quibusdam litteris scripsisses, si nihil aliud de hac provincia nisi illius benevolentiam deportassem, mihi id satis esse. sit sane, quoniam ita tu vis, sed tamen cum eo credo quod sine peccato meo fiat. igitur meo decreto soluta res Scaptio stat. quam id rectum sit tu iudicabis; ne ad Catonem quidem provocabo.

ille quidem fateor scaptius ego ius dico sui omnis pecunia ex edictum meus aufero potestas sum addo etiam ille qui vereor tu ipse ut probo consisto utor debeo qui sum in edictum meus depono volo impetro ab salaminiis ut sileo venio ille quidem ego do sed quis is fio si huc paulus venio sed totus hic brutus do qui de ego ad tu humanus littera scribo ad ego autem etiam cum rogo aliquis contumax arroganter soleo scribo tu autem volo ad is scribo de hic res ut scio quo modo hic accipio facies enim ego certus atque hic superus littera diligenter ad tu per scribo sed planus tu intellego volo ego non excido ille qui tu ad ego quidam littera scribo si nihil alius de hic provincia nisi ille benevolentia deporto ego is satis sum sum sanus quoniam ita tu volo sed tamen cum is credo qui sine pecco meus fio igitur meus decretum solvo res scaptius sto quam is recingo sum tu iudico ne ad cato quidem provoco


consilium nostrum spero vacuum periculo fore. nam et dissimulavimus et, ut opinor, non acerrime adservabimur. navigatio modo sit qualem opto, cetera, quae quidem consilio provideri poterunt, cavebuntur. tu, dum adsumus, non modo quae scies audierisve sed etiam quae futura providebis scribas velim.

consilium nos spero vacuus periculum sum nam et dissimulo et ut opinor non acer adservo navigatio modo sum qual opto ceterus qui quidem consilium provideo possum cavebuntur tu dum adsum non modo qui scio audio sed etiam qui sum provideo scribo volo


A. d. xv Kalend. Martias Formiis accepi tuas litteras; ex quibus ea quae in agro Piceno gesta erant cognovi commodiora esse multo quam ut erat nobis nuntiatum Vibullique virtutem industriamque libenter agnovi. nos adhuc in ea ora ubi praepositi sumus ita fuimus ut navem paratam haberemus. ea enim audiebamus et ea verebamur ut, quodcumque tu consilium cepisses, id nobis persequendum putaremus. nunc quoniam auctoritate et consilio tuo in spe firmiore sumus, si teneri posse putas Tarracinam et oram maritimam, in ea manebo, etsi praesidia in oppidis nulla sunt. nemo enim nostri ordinis in his locis est praeter M. Eppium quem ego Menturnis esse volui, vigilantem hominem et industrium. nam L. Torquatum, virum fortem et cum auctoritate, Formiis non habemus, ad te profectum arbitramur.

ab d xv kalend martius formiae accipio tuus littera ex qui is qui in ager picenus gero sum cognosco commodus sum multus quam ut sum nos nuntio vibullius virtus industria libet anosco nos adhuc in is os ubi praepono sum ita sum ut navo paro habeo is enim audio et is vereor ut quicumque tu consilium capio is nos persequor puto nunc quoniam auctoritas et consilium tuus in spes firmus sum si teneo possum puto tarracina et ora maritimus in is maneo etsi praesidium in oppidum nullus sum nemo enim noster ordo in hic locus sum praeter m eppius qui ego minturnae sum volo vigilo homo et industrius nam l torquatus vir fortis et cum auctoritas formiae non habeo ad tu proficiscor arbitror


accepi Idibus Sextilibus quattuor epistulas a te missas, unam qua me obiurgas et rogas ut sim firmior, alteram qua Crassi libertum ais tibi de mea sollicitudine macieque narrasse, tertiam qua demonstras acta in senatu, quartam de eo quod a Varrone scribis tibi esse confirmatum de voluntate Pompei.

accipio idus sextilis quattuor epistula ab tu mitto unus qui ego objurgo et rogo ut sum firmus alter qui crassus libertus aio tu de meus sollicitudo macies narro tertius qui demonstro ago in senatus quartus de is qui ab varro scribo tu sum confirmo de voluntas pompejus


quam dudum nihil habeo quod ad te scribam! scribo tamen non ut delectem his litteris sed ut eliciam tuas. tu si quid erit de ceteris, de Bruto utique quicquid. haec conscripsi x Kal. accubans apud Vestorium, hominem remotum a dialecticis, in arithmeticis satis exercitatum.

quam dudum nihil habeo qui ad tu scribo scribo tamen non ut delecto hic littera sed ut elicio tuus tu si quis sum de ceterus de brutus utique quisquis hic conscribo decem kal accubo apud vestorius homo removeo ab dialectica in arithmetica satis exercitas


quoi tu (video enim quid sentias) me comitem putas debere esse. ego vero quem fugiam habeo, quem sequar non habeo. quod enim tu meum laudas et memorandum dicis, malle quod dixerim me cum Pompeio vinci quam cum istis vincere, ego vero malo sed cum illo Pompeio qui tum erat aut qui mihi esse videbatur, cum hoc vero qui ante fugit quam scit aut quem fugiat aut quo, qui nostra tradidit, qui patriam reliquit, Italiam relinquit, si malui, contigit, victus sum. quod superest, nec ista videre possum quae numquam timui ne viderem nec me hercule istum propter quem mihi non modo meis sed memet ipso carendum est.

qui tu video enim quis sentio ego comes puto debeo sum ego verus qui fugio habeo qui sequor non habeo qui enim tu meus laudo et memoro dico malo qui dico ego cum pompejus vinco quam cum iste vinco ego verus malus sed cum ille pompejus qui tum sum aut qui ego sum video cum hic verus qui ante fugio quam scio aut qui fugio aut quo qui noster trado qui patria relinquo italia relinquo si malo contingo vinco sum qui supersum neque iste video possum qui numquam timeo ne video neque ego herculis iste propter qui ego non modo meus sed ego ipse careo sum


sed noli me putare ἐγκελεύσματα illa tua abiecisse quae mihi in visceribus haerent. flens mihi meam famam commendasti; quae epistula tua est in qua non eius mentionem facias? itaque irascatur qui volet; patiar. τὸ γὰρ εὖ praesertim cum sex libris tamquam praedibus me ipse obstrinxerim, quos tibi tam valde probari gaudeo. e quibus unum ἱστορικὸν requiris de Cn. Flavio, Anni filio. ille vero ante decemviros non fuit quippe qui aedilis curulis fuerit, qui magistratus multis annis post decemviros institutus est. quid ergo profecit quod protulit fastos? occultatam putant quodam tempore istam tabulam, ut dies agendi peterentur a paucis. nec vero pauci sunt auctores Cn. Flavium scribam fastos protulisse actionesque composuisse, ne me hoc vel potius Africanum (is enim loquitur) commentum putes. οὐκ ἔλαθέ σε illud de gestu histrionis. tu sceleste suspicaris, ego ἀφελῶσ scripsi. de me imperatore scribis te ex Philotimi litteris cognosse; sed credo te, iam in Epiro cum esses, binas meas de omnibus rebus accepisse, unas a Pindenisso capto, alteras Laodicea, utrasque tuis pueris datas. quibus de rebus propter casum navigandi per binos tabellarios misi Romam publice litteras.

sed nolo ego puto ille tuus abicio qui ego in viscera haereo fleo ego meus fama commendo qui epistula tuus sum in qui non is mentio facio itaque irasco qui volo patior praesertim cum sex liber tamquam praedibus ego ipse obstringo qui tu tam validus probaris gaudeo e qui unus requiro de cn flavius annius filius ille verus ante decemviri non sum quippe qui aedilis curulis sum qui magistratus multus annus post decemviri instituo sum quis ergo proficio qui profero fasti occulto puto quidam tempus iste tabula ut dies ago peto ab paucus neque verus paucus sum auctor cn flavius scribo fasti profero actio compono ne ego hic vel potis africanus is enim loquor commentus puto ille de gestus histrio tu scelestus suspicaris ego scribo de ego imperator scribo tu ex philotimus littera cogo sed credo tu iam in epirus cum sum bini meus de omnis res accipio unus ab pindenissus capio alter laodicea utrasque tuus puer do qui de res propter casus navigo per bini tabellarius mitto roma publicus littera


dedi ac multis quidem de rebus ἡμερολεγδὸν perscripta omnia; sed ut conicio, quoniam mihi non videris in Epiro diu fuisse, redditas tibi non arbitror. genus autem mearum ad te quidem litterarum eius modi fere est ut non libeat cuiquam dare nisi de quo exploratum sit tibi eum redditurum.

do atque multus quidem de res perscribo omnis sed ut conicio quoniam ego non video in epirus diu sum reddo tu non arbitror genus autem meus ad tu quidem litteraris is modus fere sum ut non libet quisquam do nisi de quo exploro sum tu is reddo


Sestius apud me fuit et Theopompus pridie. venisse a Caesare narrabat litteras; hoc scribere, sibi certum esse Romae manere causamque eam ascribere quae erat in epistula nostra, ne se absente leges suae neglegerentur sicut esset neglecta sumptuaria (est εὔλογον idque eram suspicatus. sed istis mos gerendus est, nisi placet hanc ipsam sententiam nos persequi), et Lentulum cum Metella certe fecisse divortium. haec omnia tu melius. rescribes igitur quicquid voles, dum modo aliquid. iam enim non reperio quid te rescripturum putem, nisi forte de Mustela aut si Silium videris

sestius apud ego sum et theopompus pridie venio ab caesaris narro littera hic scribo sui certus sum roma maneo causa is ascribo qui sum in epistula noster ne sui absum lex suus neglego sicut sum neglego sumptuarius sum is sum suspicor sed iste mos gero sum nisi placeo hic ipse sententia nos persequor et lentulis cum metellus certus facio divortium hic omnis tu bonus rescribo igitur quisquis volo dum modo aliquis iam enim non reperio quis tu rescribo puto nisi fors de mustela aut si silius video


quod in iis libris quos laudas personam desideras Scaevolae, non eam temere dimovi sed feci idem quod in πολιτείᾳ deus ille noster Plato. cum in Piraeum Socrates venisset ad Cephalum, locupletem et festivum senem, quoad primus ille sermo habetur, adest in disputando senex, deinde cum ipse quoque commodissime locutus esset, ad rem divinam dicit se velle discedere neque postea revertitur. credo Platonem vix putasse satis consonum fore si hominem id aetatis in tam longo sermone diutius retinuisset. multo ego magis hoc mihi cavendum putavi in Scaevola, qui et aetate et valetudine erat ea qua eum esse meministi et iis honoribus ut vix satis decorum videretur eum pluris dies esse in Crassi Tusculano. et erat primi libri sermo non alienus a Scaevolae studiis, reliqui libri τεχνολογίαν habent, ut scis. huic ioculatorem senem illum, ut noras, interesse sane nolui.

qui in is liber qui laudo persona desidero scaevola non is temere dimoveo sed facio idem qui in deus ille noster plato cum in piraceus socrates venio ad cephal locupleto et festivus senex quoad primus ille sermo habeo adsum in disputo senex deinde cum ipse quoque commodus loquor sum ad res divina dico sui volo discedo neque postea revorto credo plato vix puto satis consonus sum si homo is aetas in tam longus sermo diu retineo multus ego magis hic ego caveo puto in scaevola qui et aetas et valetudo sum is qui is sum memini et is honor ut vix satis decorus video is multus dies sum in crassus tusculanus et sum primus liber sermo non alienus ab scaevola studium reliquus liber habeo ut scio hic ioculator senex ille ut nosco intersum sanus nolo


epistulam cum a te avide exspectarem ad vesperum, ut soleo, ecce tibi nuntius pueros venisse Roma! voco, quaero ecquid litterarum. negant. quid ais? inquam nihilne a Pomponio? perterriti voce et vultu confessi sunt se accepisse sed excidisse in via. quid quaeris? permoleste tuli; nulla enim abs te per hos dies epistula inanis aliqua re utili et suavi venerat. nunc si quid in ea epistula quam ante diem xvi Kal. Maias dedisti fuit historia dignum, scribe quam primum, ne ignoremus; sin nihil praeter iocationem, redde id ipsum. et scito Curionem adulescentem venisse ad me salutatum. valde eius sermo de Publio cum tuis litteris congruebat; ipse vero mirandum in modum reges odisse superbos. peraeque narrabat incensam esse iuventutem neque ferre haec posse. bene habemus nos, si in his spes est; opinor, aliud agamus. ego me do historiae; quamquam licet me Saufeium putes esse. nihil me est inertius.

epistula cum ab tu avidus exspecto ad vesperus ut soleo ecce tu nuntius puer venio roma voco quaero ecquis litteraris nego quis aio inquam nihil ab pomponius perterreo vox et vultus confiteor sum sui accipio sed excido in via quis quaero permolestus fero nullus enim abs tu per hic dies epistula inanis aliqui res utilis et suavis venio nunc si quis in is epistula quam ante dies xvi kal maia do sum historia dignus scribo quam primus ne ignoro sin nihil praeter iocatio reddo is ipse et scio curio adulescens venio ad ego saluto validus is sermo de publius cum tuus littera congruo ipse verus miror in modus rex odi superbus peraeque narro incendo sum iuventus neque fero hic possum bene habeo nos si in hic spes sum opinor alius ago ego ego do historia quamquam licet ego saufeius puto sum nihil ego sum iners


Actium venimus a. d. xvii Kal. Quintilis, cum quidem et Corcyrae et Sybotis muneribus tuis quae et Araus et meus amicus Eutychides opipare et φιλοπροσηνέστατα nobis congesserant epulati essemus Saliarem in modum. Actio maluimus iter facere pedibus qui incommodissime navigassemus, et Leucatam flectere molestum videbatur, actuariis autem minutis Patras accedere sine impedimentis non satis visum est decorum. ego, ut saepe tu me currentem hortatus es, cotidie meditor, praecipio meis, faciam denique ut summa modestia et summa abstinentia munus hoc extraordinarium traducamus. Parthus velim quiescat et fortuna nos iuvet, nostra praestabimus.

actius venio ab d xvii kal quintilis cum quidem et corcyra et sybota munus tuus qui et araus et meus amicus eutychides opiparis et nos congero epulor sum saliaris in modus actius malo iter facio pes qui incommodissime navigo et leucates flecto molestus video actuarius autem minuo patrae accedo sine impedimentum non satis video sum decorus ego ut saepe tu ego curro hortor sum cottidie meditor praecipio meus facio denique ut summus modestia et summus abstinentia munus hic extraordinarius traduco parthus volo quiesco et fortuna nos juvo noster praesto


nunc quod tuum consilium aut quae ratio belli sit ignoro. si tenendam hanc oram putas, quae et opportunitatem et dignitatem habet et egregios civis et, ut arbitror, teneri potest, opus est esse qui praesit; sin omnia in unum locum contrahenda sunt, non dubito quin ad te statim veniam, quo mihi nihil optatius est, idque tecum quo die ab urbe discessimus locutus sum. ego si quoi adhuc videor segnior fuisse, dum ne tibi videar, non laboro et tamen si, ut video, bellum gerendum est, confido me omnibus facile satis facturum.

nunc qui tuus consilium aut qui ratio bellum sum ignoro si teneo hic ora puto qui et opportunitas et dignitas habeo et egregius civis et ut arbitror teneo possum opus sum sum qui praesum sin omnis in unus locus contraho sum non dubito quin ad tu statim venio quo ego nihil opto sum is tu quo dies ab urbs discedo loquor sum ego si qui adhuc video segnis sum dum ne tu video non laboro et tamen si ut video bellum gero sum confido ego omnis facilis satis facio