Servius Tullius deinceps gubernacula urbis invadit, nec obscuritas inhibuit quamvis matre serva creatum. Nam eximiam indolem uxor Tarquinii Tanaquil liberaliter educaverat, et clarum fore visa circa caput flamma promiserat.

servus tullius deinceps gubernaculum urbs invado neque obscuritas inhibeo quivis mater servo creo nam eximius indoles uxor tarquinius tanaquil liberalis educo et clarus sum video circa caput flamma promitto


palam praetor in senatu convincitur. De supplicio agentibus, Caesar parcendum dignitati, Cato animadvertendum pro scelere censebant.

palam praetor in senatus convinco de supplicium ago caesar parco dignitas cato animadverto pro scelus censeo


HAEC est illa tertia aetas populi Romani trans-marina, qua Italia progredi ausus orbe toto arma circumtulit, Cuius aetatis superiores centum anni sancti, pii et, ut diximus, aurei, sine flagitio, sine scelere, dum sincera adhuc et innoxia pastoriae illius sectae integritas, dumque Poenorum hostium inminens metus disciplinam veterem continebat.

hic sum ille tertius aetas populus romanus trans marinus qui italia progredior audeo orbis totus arma circumfero qui aetas superus centum annus sanctus pius et ut dico aureus sine flagitium sine scelus dum sincerus adhuc et innoxius pastorius ille secta integritas dum poenus hostis inminens metus disciplina vetus contineo


Quippe ex perpetuo annuum placuit, ex singulari duplex, ne potestas solitudine vel mora corrumperetur, consulesque appellavit pro regibus, ut consulere civibus suis se debere meminissent.

quippe ex perpetuus annuus placeo ex singularis duplex ne potestas solitudo vel mora corrumpo consulo appello pro rex ut consulo civis suus sui debeo memini


quam si principia belli cum exitu conferantur? Victor primo proelio Pyrrhus, tota tremente Campania Lirim Fregellasque populatus, prope captam urbem a Praenestina arce prospexit et a vicensimo lapide oculos trepidae civitatis fumo ac pulvere inplevit.

quam si principia bellum cum exeo confero victor primus proelium pyrrhus totus tremo campaneus liris fregellae populo prope capio urbs ab praenestinus arx prospicio et ab vicesimus lapis oculus trepidus civitas fumus atque pulvis inpleo


Apud Sacriportum Collinamque portam debellatae omnes hostium copiae; ibi Marius, hic Telesinus oppressi. Nec idem tamen caedium qui belli finis fuit. Stricti enim et in pace gladii, animadversumque in eos, qui se sponte dediderant. Minus est, quod apud Sacriportum, apud Collinam septuaginta milia amplius Sulla concidit: bellum erat. Quattuor milia deditorum inermium civium in Villa Publica interfici iussit:

apud sacriportus collina porta debello omnis hostis copia ibi marius hic telesinus opprimo neque idem tamen caedium qui bellum finis sum stringo enim et in pax gladius animadverto in is qui sui sponte dedo paruus sum qui apud sacriportus apud collina septuaginta mille amplus sulla concido bellum sum quattuor mille deditor inermis civis in villa publicus interficio iubeo


Sed haec omnia praepedita magnitudine sua, ad hoc imbre, qui subito superfusus mira felicitate Persicos arcus corruperat. Primum trepidatio, mox fuga, deinde triumphus fuerunt.

sed hic omnis praepedito magnitudo suus ad hic imber qui subeo superfundo mirus felicitas persicus arcus conrumpo primus trepidatio mox fuga deinde triumphus sum


Pulsis urbe regibus prima pro libertate arma corripuit. Nam Porsenna rex Etruscorum ingentibus copiis aderat et Tarquinios manu reducebat.

pello urbs rex primus pro libertas arma corripio nam porsenna rex etruscus ingens copia adsum et tarquinii manus reduco


Populus Romanus a rege Romulo in Caesarem Augustum septingentos per annos tantum operum pace belloque gessit, ut, si quis magnitudinem imperii cum annis conferat, aetatem ultra putet.

populus romanus ab rex romulus in caesaris augustus septingenti per annus tantus opus pax bellus gero ut si quis magnitudo imperium cum annus confero aetas ultra puto


nescias citius an felicius. Quam velociter, quattuor anni fatentur; quam facile, vel una civitas probat. Eodem quippe quo obsessa est die capta est, omenque Africanae victoriae fuit, quod tam facile victa est Hispaniae Carthago.

nescio cieo an felix quam velociter quattuor annus fateor quam facilis vel unus civitas probo eos quippe quo obsedeo sum dies capio sum omen africanus victoria sum qui tam facilis vinco sum hispania carthago


et cum de alio consuleretur, pronuntiabat, Scipio Nasica servandam, ne metu ablato aemulae urbis luxuriari felicitas inciperet; medium senatus elegit, ut urbs tantum loco moveretur.

et cum de alius consulo pronuntio scipio nasica servo ne metus aufero aemulus urbs luxuriaris felicitas incipio medius senatus eligo ut urbs tantus locus moveo


Aderant Aetolorum precibus Attici, Rhodii, et memineramus auxilii:

adsum aetolus prex atticus rhodius et memini auxilium


Hi copias adtrivere viri, prope tota Hispania persecuti. Diu et ancipiti semper acie pugnatum est; nec tamen prius bello quam suorum scelere et insidiis extinctus est. Prima per legatos habita certamina, cum hinc Domitius et Thorius, inde Hirtulei proluderent;

hic copia adtrivere vir prope totus hispania persequor diu et anceps semper acies pugno sum neque tamen prior bellum quam suus scelus et insidiae exstinctus sum primus per legatus habeo certamen cum hinc domitius et thorius inde hirtulei proludo


Quid hac clade tristius? Quid calamito-sius? Cum omne Latium atque Picenum, Etruria omnis atque Campania, postremo Italia contra matrem suam ac parentem urbem consurgeret;

quis hic clades tristis quis calamito sius cos omnis latius atque picenus etruria omnis atque campaneus postremo italia contra mater suus atque parens urbs consurgo


Ascendere etiam inconditas rates et praeternavigantes subinde inopinato impetu terruere.

ascendo etiam inconditus ratis et praeternavigo subinde inopinor impetus terreo


Inde fasces, trabeae, curules, anuli, phalerae, paludamenta, praetextae, inde quod aureo curru, quattuor equis triumphatur, togae pictae tunicaeque palmatae, omnia denique decora et insignia, quibus imperii dignitas eminet, sumpta sunt.

indus fascis trabea curulis anulis phalerae paludamentum praetexo inde qui aureus currus quattuor equus triumpho toga pingo tunica palmo omnis denique decus et insigne qui imperium dignitas emineo sumo sum


quae quidem ipsa moles exitio fuit. Caesaris naves a binis remigum in senos nec amplius ordines creverant; itaque habiles in omnia quae usus posceret, ad impetus et recursus flexusque capiendos, illas graves et ad omnia praepeditas singulas plures adortae missilibus, simul rostris, ad hoc ignibus iactis ad arbitrium dissipavere.

qui quidem ipse moles exitium sum caesar navo ab bini remex in seni neque amplus ordo cerno itaque habilis in omnis qui utor posco ad impetus et recursus flecto capio ille gravis et ad omnis praepedito singulus multus adorior missilis simul rostrum ad hic ignis jacio ad arbitrium dissipavere


Iterum de Germano Tencteri querebantur. Hic vero iam Caesar ultro Mosellam navali ponte transgreditur ipsumque Rhenum et Hercyniis hostem quaerit in silvis; sed in saltus ac paludes gens omnis diffugerat. Tantum pavoris incussit intra ripam subito Romanus visus.

iterum de germanus tencteri queror hic verus iam caesar ultro mosella naval pons transgredior ipse rhenus et hercyniis hostis quaero in silva sed in saltus atque palus gens omnis diffugio tantus pavor incutio intra ripa subeo romanus video


Sed quatenus sciebat patrem suum C. Caesarem bis transvectum ponte Rhenum quaesisse bellum, in illius honorem concupierat facere provinciam; et factum erat, si barbari tam vitia nostra quam imperia ferre potuissent.

sed quatenus scio pater suus que caesaris bis transveho pons rhenus quaero bellum in ille honor concupio facio provincia et facio sum si barbaris tam vitio noster quam imperium fero possum


Marmaridas atque Garamantes Quirinio subigendos dedit. Potuit et ille redire Marmaricus, sed modestior in aestimanda victoria fuit.

marmaridae atque garamantes quirinio subigo do possum et ille redeo marmaricus sed modestus in aestimo victoria sum


Igitur victor Italiae populus Romanus cum ad fretum usque venisset, more ignis, qui obvias populatus incendio silvas interveniente flumine ab-

igitur victor italia populus romanus cum ad fretus usque venio mos ignis qui obvius populo incendium silva intervenio flumen ab


Quippe iam Ligures, iam Insubres Galli, nec non et Illyrici lacessebant, sitae sub Alpibus, id est sub ipsis Italiae faucibus gentes, deo quodam incitante adsidue, ne rubiginem ac situm scilicet arma sentirent.

quippe iam ligur iam insuber gallus neque non et illyricus lacesso sino sub alpis is sum sub ipse italia fauces gens deus quidam incito assiduus ne rubigo atque sino scilicet arma sentio


non quia iam spes ulla superesset, sed quia patriam suam mallent hostium quam suis manibus everti.

non quia iam spes ullus supersum sed quia patria suus malo hostis quam suus manus everto


Certe rex ipse Teutobodus, quaternos senosque equos transilire solitus, vix unum, cum fugeret, ascendit, proximoque in saltu conprehensus insigne spectaculum triumphi fuit, Quippe vir proceritatis eximiae super tropaea sua eminebat.

certus rex ipse teutobodus quaterni seni equus transeo soleo vix unus cum fugio ascendo proximus in saltus comprehendo insignis spectaculum triumphus sum quippe vir proceritas eximius super tropaeum suus emineo


retur. Possis singulorum hominum ferre poenas: municipia Italiae splendidissima sub hasta venie-runt, Spoletium, Interamnium, Praeneste, Florentia.

reor possum singulus homo fero poena municipium italia splendidus sub hasta venie runt spoletium interamnium praeneste floreo


num: hunc quoque adsiduis caedibus ita subegerunt, ut ne oculos quidem aut vocem Numantini viri quisquam sustineret.

num hic quoque assiduus caedes ita subigo ut ne oculus quidem aut voco numantinus vir quisquam sustineo


Quae etsi iuncta inter se sunt omnia atque confusa, tamen quo melius appareant, simul et ne scelera virtutibus obstrepant, separatim referentur, priusque, ut coepimus, iusta illa et pia cum exteris gentibus bella memorabimus, ut magnitudo crescentis in dies imperii appareat; tum ad illa civium scelera turpesque et inpias pugnas revertemur.

qui etsi iungo inter sui sum omnis atque confundo tamen quo bonus appareo simul et ne scelus virtus obstrepo separatim refero prior ut coepio iustus ille et pius cum exter gens bellum memoro ut magnitudo cresco in dies imperium appareo tum ad ille civis scelus turpis et impius pugna revorto


Sed ea clades ingentibus expiata victoriis, postquam per alios atque alios robustissima capta sunt oppida, vario quidem eventu.

sed is clades ingens expio victoria postquam per alius atque alius robustus capio sum oppidum vario quidem evenio


Inde cum Venetis etiam navale bellum, sed maior cum Oceano quam cum ipsis navibus rixa. Quippe illae rudes et informes et statim naufragae, cum rostra sensissent; sed haerebat in vadis pugna, cum aestibus solitis in ipso certamine subductus Oceanus intercedere bello videretur.

indus cum venetus etiam naval bellum sed magnus cum oceanus quam cum ipse navis rixo quippe ille rudo et informo et statim naufragus cum rostrum sentio sed haereo in vado pugno cum aestus soleo in ipse certamen subduco oceanus intercedo bellum video


Post Carthaginem vinci neminem puduit. Statim Africam secutae sunt gentes, Macedonia, Graecia, Syria ceteraque omnia quodam quasi aestu et torrente fortunae, sed primi omnium Macedones, adfectator quondam imperii populus.

post carthago vinco nemo pudeo statim africa sequor sum gens macedonius graecia syria ceter omnis quidam quasi aestus et torreo fortuna sed primus omnis macedones affectator quondam imperium populus


Graecula civitas non pro mollitia nominis et vallum rumpere et incendere machinas ausa, etiam congredi navibus;

graecula civitas non pro mollitia nomen et valles rumpo et incendo machina audeo etiam congredior navis


Ac tum quidem hunc Asiae statum Sulla dederat. Ictum cum Ponticis foedus, recepit Bithyniam a rege Nicomedes, Ariobarzanes Cappadociam, Asia rursus nostra, ut coeperat, Mithridates tantum repulsus. Itaque non fregit ea res Ponticos,

atque tum quidem hic asia status sulla do ictus cum ponticus foedus recipio bithynia ab rex nicomedes ariobarzanes cappadocia asia rursus noster ut coepio mithridates tantus repello itaque non frango is res pontici


Sed ipse in senatum caedibus, in plebem verberibus, in omnis superbia, quae crudelitate gravior est bonis, grassatus, cum saevitiam domi fatigasset, tandem in hostes conversus est.

sed ipse in senatus caedes in plebs verber in omnis superbia qui crudelitas gravis sum bonus grassor cum saevitia domus fatigo tandem in hostis converro sum


ceterum duce Scipione, Carthaginis incendiis ad excidium urbium inbuto, tandem etiam in ultionem excanduit. Sed tum acrius in castris quam in campo,

ceterum dux scipio carthago incendium ad excidium urbs inbuto tandem etiam in ultio excandesco sed tum acer in castrum quam in campus


Gemini erant; uter auspicaretur et regeret, adhibere placuit deos. Remus montem Aventinum, hic Palatinum occupat. Prius ille sex vulturios,

geminus sum uter auspico et rego adhibeo placeo deus remus mons aventinus hic palatinus occupo prior ille sex vulturios


Sic factum ut inhaerentem atque incubantem Italiae extorqueret Annibalem.

sic facio ut inhaereo atque incubo italia extorqueo annibal


Sed non diu latent scelera. Corruptae nefas legationis erupit, placuitque persequi bello parricidam.

sed non diu lateo scelus corrumpo nefas legatio erumpo placeo persequor bellum parricida


hi venire in equis viderentur. Hanc stragem fugientis equitatus levis armaturae ruina comitata est; tunc terrore latius dato, turbantibus invicem copiis, reliqua strages quasi una manu facta est; nec ulla res magis exitio fuit quam ipsa exercitus magnitudo.

hic venio in equus video hic strages fugio equito levis armo ruina comito sum tunc terror fero do turbo invicem copia reliquus strages quasi unus manus facio sum neque ullus res magis exitium sum quam ipse exercitus magnitudo


Italiam iam ipsamque urbem Romam regius terror adflabat. Itaque L. Sulla festinat, vir armis optimus, parique violentia ruentem ulterius hostem quadam quasi manu reppulit.

italia iam ipse urbs roma regius terror afflo itaque l sulla festino vir arma bonus pario violens ruo ultra hostis quidam quasi manus repello


numerata. Pro hac urbe, his regionibus populus Romanus Samnitas invadit, gentem, si opulentiam quaeras, aureis et argenteis armis et discolori veste usque ad ambitum ornatam 3; si fallaciam, saltibus fere et montium fraude grassantem; si rabiem ac furorem, sacratis legibus humanisque hostiis in exitium urbis agitatam; si pertinaciam, sexies rupto foedere cladibusque ipsis animosiorem.

numero pro hic urbs hic regio populus romanus samnitas invado gens si opulentia quaero aureus et argenteus arma et discolorius vestis usque ad ambitus orno si fallacia saltus fere et mons fraus grassor si rabies atque furor sacro lex humanus hostia in exitium urbs agito si pertinacia sexies rumpo foedus clades ipse animosus


iam vero urbium direptione sociarum, cum Oricum et Gomphos et alia castella

iam verus urbs direptio socius cum oricos et gomphi et alius castellum


Ac sic pulcherrimo exitu Thermopylarum et Leonidae famam adaequavit, hoc inlustrior noster, quod expeditioni tantae superfuit,licet nihil inscripserit sanguine.

atque sic pulcher exeo thermopylaris et leonidas fama adaequo hic illustris noster qui expeditio tantus supersum licet nihil inscribo sanguis


Prima aetas sub regibus fuit prope per annos quadringentos, quibus circum urbem ipsam cum finitimis luctatus est. Haec erit eius infantia.

primus aetas sub rex sum prope per annus quadringenti qui circum urbs ipse cum finitimus luctor sum hic sum is infer


Anceps et pulchra contentio exituque ipso mirabilis. Tribus quippe illinc volneratis, hinc duobus occisis, qui supererat Horatius addito ad virtutem dolo, ut distraheret hostem, simulat fugam singulosque, prout sequi poterant, adortus exuperat.

anceps et pulcher contentio exeo ipse mirabilis tres quippe illinc vulnero hinc duo occido qui supersum horatius addo ad virtus dolus ut distraho hostis simulo fuga singulus prout sequor possum adorior exuperat


Itaque vi patriam reposcens, unde vi fuerat ex- pulsus, poterat videri iure agere, nisi causam suam saevitia corrumperet. Sed cum dis hominibusque infestus rediret, statim primo impetu cliens et alumna urbis Ostia nefanda strage diripitur.

itaque vis patria reposco unde vis sum ex pello possum video ius ago nisi causa suus saevitia corrumpo sed cum deus homo infestus redeo statim primus impetus cliens et alumnus urbs ostium nefandus strages diripio


Extant et parta de Antio spolia, quae Maenius in suggestu fori capta hostium classe suffixit—si tamen illa classis, nam sex fuere rostratae. Sed hic numerus illis initiis navale bellum fuit.

extant et pario de antius spolium qui maenius in suggero forum capio hostis classis suffigo si tamen ille classis nam sex sum rostratus sed hic numerus ille initium naval bellum sum


viribus parantur, iure retinentur. Igitur breve id gaudium. Quippe Germani victi magis quam domiti erant, moresque nostros magis quam arma sub imperatore Druso suspiciebant;

vis paro ius retineo igitur brevis is gaudium quippe germanus vinco magis quam domo sum mos noster magis quam arma sub imperator drusus suspicio


Et sane cum tam ferox in Sullanos Marius fuisset, quanta saevitia opus erat, ut Sulla de Mario vindicaretur? Primum apud Capuam sub amne Vulturno signa concurrunt, et statim omnis Norbani fusus exercitus, statim Scipionis copiae ostentata spe pacis oppressae.

et sanus cum tam ferox in sullani marius sum quantus saevitia opus sum ut sulla de marius vindico primus apud capua sub amnis vulturno signum concurro et statim omnis norbanus fundo exercitus statim scipio copia ostento spes pax opprimo


Arma victorum non ex more belli cremata, sed rupta sunt et in profluentem data, ut Caesaris nomen eis qui insistebant sic nuntiaretur.

arma victor non ex mos bellum cremo sed rumpo sum et in profluo do ut caesar nomen is qui insisto sic nuntio


Catulus se ignis haustu ludibrio hostium exemit.

catulus sui ignis haurio ludibrium hostis eximo


Nec non tamen post aliquot annos omnis reliquias eorum in Etruria ad lacum Vadimonis Dolabella delevit, ne quis extaret ex ea gente, qui incensam a se Romanam urbem gloriaretur.

neque non tamen post aliquot annus omnis reliquiae is in etruria ad lacus vadimonis dolabella deleo ne quis extaret ex is gens qui incendo ab sui romanus urbs glorior


In hoc statu rerum pares opibus animis dignitate (unde et nata Livio Druso aemulatio)equitem Servilius Caepio, senatum Livius Drusus adserere.

in hic status res par ops animus dignitas unde et nata livius drusus aemulatio eques servilis caepio senatus livius drusus assero


Mox circa obsidionem urbium utrimque discursum est, quae miserae inter hos atque illos duces societatis Romanae poenas dabant. Omnium postrema certaminum Munda.

mox circa obsidio urbs utrimque discursus sum qui miser inter hic atque ille dux societas romanus poena do omnis postremo certamen mundo


Quis ergo miretur his moribus ea virtute militum victorem populum Romanum fuisse, unoque bello Tarentino intra quadriennium maximam partem Italiae, fortissimas gentes, opulentissimas urbes uberrimasque regiones subegisse? Aut quid adeo fidem superet,

quis ergo miro hic mos is virtus miles victor populus romanus sum unus bellum tarentinus intra quadriennium maximus pars italia fortis gens opulens urbs uber regio subigo aut quis adeo fides supero


Nec Pompei ab Italia quam senatus ab urbe fuga turpior:quam paene vacuam, metu Caesar ingressus consulem se ipse fecit. Aerarium quoque sanctum, quod quia tardius aperiebant tribuni iussit effringi, censumque et patrimonium populi Romani ante rapuit quam imperium.

neque pompejus ab italia quam senatus ab urbs fuga turpis quam paene vacuus metus caesar ingredior consul sui ipse facio aerarius quoque sancio qui quia tardus aperio tribunus iubeo effringo censeo et patrimonium populus romanus ante rapio quam imperium


Quippe rex callidissimus populum Romanum armis invictum opibus adgressus est; citra spem omnium fortuna cessit,

quippe rex callidus populus romanus arma invictus ops aggredior sum citer spes omnis fortuna cedo


Quippe si duces eius inspicias, totus senatus in partibus; si exercitus, hinc undecim legiones, inde decem et octo, flos omnis et robur Italici sanguinis; si auxilia sociorum, hinc Gallici Germanique dilectus, inde Deiotarus, Ariobarzanes, Tarcondimotus, Cotys et Rhascypolis,omne Thraciae, Cappadociae, Macedoniae, Ciliciae,

quippe si dux is inspicio totus senatus in pars si exercitus hinc undecim legio inde decem et octo flos omnis et robur italicus sanguis si auxilium socius hinc gallicus germanus delectus inde deiotarus ariobarzanes tarcondimotus cotys et rhascypolis omnis thracia cappadocia macedonia cilicia


profligatum secundo, tertio vero confectum est. Sed huius causa belli, quod contra foederis legem adversus Numidas quidem, sed parassent classem et exercitum.

profligo secundus tertius verus conficio sum sed hic causa bellum qui contra foedo lex adverro numida quidem sed paro classis et exercitus


Hoc deerat unum populi Romani malis, ut iam ipse intra se parricidale telum domi stringeret, et in urbe media ac foro quasi harena cives cum civibus suis gladiatorio more concurrerent.

hic desum unus populus romanus malus ut iam ipse intra sui parricidal telis domus stringo et in urbs medius atque forum quasi harena civis cum civis suus gladiatorius mos concurro


Itaque dii foederum ultores nec insidiis nec virtuti hostium defuerunt. Iam primum, qui solus et subvehere commeatus et munire poterat a tergo, relictus Euphrates, dum simulato transfugae cuidam Mazarae Syro creditur.

itaque dius foedus ultor neque insidiae neque virtus hostis desum iam primus qui solus et subveho commeatus et munio possum ab tergum relinquo euphrates dum simulo transfuga quidam mazarae syrus credo


genere, forma, eloquentia facile princeps. Sed hic, sive Mancinianae deditionis, quia sponsor foederis fuerat, contagium timens et inde popularis,

genus forma eloquentia facilis princeps sed hic sive mancinianus deditio quia sponsor foedo sum contagium timeo et inde popularis


Cum victoria posset uti, frui maluit, relictaque Roma Campaniam Tarentumque perrexit; ubi mox et ipsius et exercitus ardor elanguit, adeo ut vere dictum sit Capuam Annibali Cannas fuisse.

cos victoria possum uti fruor malo relinquo roma campania tarentus pergo ubi mox et ipse et exercitus ardor elanguesco adeo ut verus dico sum capua annibal cannae sum


Itaque ad nomen tanti viri late concurritur, servitia—pro nefas—et ergastula armantur, et facile invenit exercitum imperator.

itaque ad nomen tantus vir latus concurro servitium pro nefas et ergastulum armo et facilis invenio exercitus imperator


CATILINAM luxuria primum, tum hinc conflata egestas rei familiaris, simul occasio, quod in extremis finibus mundi arma Romana peregrinabantur, in nefaria consilia opprimendae patriae suae conpulere.

catilina luxuria primus tum hinc conflo egestas res familiaris simul occasio qui in exter finis mundus arma romanus peregrinor in nefarius consilium opprimo patria suus conpulere


Tum Marius iuvenis et Carbo consules quasi desperata victoria, ne inulti perirent, in antecessum sanguine senatus sibi parentabant, obsessaque curia sic de senatu quasi de carcere qui iugularentur educti.

tum marius juvenis et carbo consul quasi despero victoria ne inultus pereo in antecedo sanguis senatus sui parento obsedeo curia sic de senatus quasi de carcer qui jugulo educo


isti tot in pace non plures sunt? Quis autem illos potest conputare, quos in urbe passim quisquis voluit occidit? Donec admonente Fufidio vivere aliquos debere, ut essent quibus imperaret, proposita est ingens illa tabula, et ex ipso equestris ordinis flore ac senatu duo milia electi, qui mori iuberentur: novi generis edictum.

iste tot in pax non multus sum quis autem ille possum conputaris qui in urbs passim quisquis volo occido donec admoneo fufidius vivo aliquis debeo ut sum qui impero propono sum ingens ille tabula et ex ipse equester ordo floreo atque senatus duo mille eligo qui morior iubeo nosco genus edictum


bellatricem illam, viris armisque nobilem Hispaniam, illam seminarium hostilis exercitus, pusilli illam iam Annibalis eruditricem—incredibile dictu—totam a Pyrenaeis montibus in Herculis columnas et Oceanum recuperavit,

bellatrix ille vis armus nobilis hispania ille seminarium hostilis exercitus pusillus ille iam annibal eruditrix incredibilis dico totus ab pyrenaeus mons in hercules columna et oceanus recipero


Metello igitur consule spirantibus altius Poenis et reverso in Siciliam bello, apud Panhormum sic hostes cecidit, ut nec amplius eam insulam adgredi cogitarent.

metellus igitur consul spiro altus poenus et revorto in sicilia bellum apud panhormus sic hostis cado ut neque amplus is insula aggredior cogito


cumque hostis in iugulo per Campaniam Apuliam-que volitaret mediaque de Italia Africam faceret, eodem tempore et hunc sustinebat et in Siciliam, Sardiniam, Hispaniam divisa per terrarum orbem arma mittebat.

cum hostis in jugulo per campania appulia que volito medius de italia africa facio idem tempus et hic sustineo et in sicilia sardinia hispania divido per terra orbis arma mitto


His ut motibus resisteret, Drusus plebem ad se Gracchanis legibus, isdemque socios ad plebem spe civitatis erexit. Extat vox ipsius, nihil se ad largitionem ulli reliquisse, nisi si quis aut caenum dividere vellet aut caelum.

hic ut motus resisto drusus plebs ad sui gracchanus lex idem socius ad plebs spes civitas erigo extat vox ipse nihil sui ad largitio ullus relinquo nisi si quis aut caenum divido volo aut caelum


Primus in Numidiam Calpurnius Bestia consul inmittitur; sed rex, peritus fortius adversus Romanos aurum esse quam ferrum, pacem emit.

primus in numidia calpurnius bestia consul inmitto sed rex pereo fortis adverro romanus aurum sum quam ferrum pax emo


castra etiam praetorum et praesidia adgressus, Claudium Vnimanum paene ad internicionem exercitus cecidit et insignia trabeis et fascibus nostris quae ceperat in montibus

castrum etiam praetor et praesidium aggredior claudius vnimanum paene ad internicio exercitus cado et insigne trabea et fascis noster qui capio in mons


Tribus quisque fundis proeliantur. Certos esse quis miretur ictus, cum haec sola genti arma sint, id unum ab infantia studium? cibum puer a matre non accipit, nisi quem ipsa monstrante percusserit. Sed non diu lapidatione Romanos terruere.

tres quisque fundo proelio certus sum quis miro iacio cum hic solus gens arma sum is unus ab infer studium cibus puer ab mater non accipio nisi qui ipse monstro percutio sed non diu lapidatio romanus terreo


Igitur statim prima iuventutis face patruum ab arce deturbat, avum reponit. Ipse fluminis amator et montium, apud quos erat educatus, moenia novae urbis agitabat.

igitur statim primus iuventus fax patruus ab arx deturbo avus repono ipse flumen amator et mons apud qui sum educo moenia novus urbs agito


Sic ad meridiem populus Romanus. Multo atrocius et multipliciter magis a septentrione venientem * * *.

sic ad meridio populus romanus multus atrox et multipliciter magis ab septentrio venio


inde alia castra, Vareniana, deinceps Thorani; totamque pervagantur Campaniam. Nec villarum atque vicorum vastatione contenti Nolam atque Nuceriam, Thurios atque Metapontum terribili strage populantur.

inde alius castrum vareniana deinceps thorani totus pervagor campania neque villaris atque vicus vastatio contendo nola atque nuceria thurii atque metapontum terribilis strages populo


Reliquias fusi exercitus validissima civitas Lancea excipit, ubi cum locis adeo certatum est, ut, cum in captam urbem faces poscerentur, aegre dux impetraverit veniam, ut victoriae Romanae stans potius esset quam incensa monumentum.

reliquiae fundo exercitus validus civitas lancea excipio ubi cum locus adeo certas sum ut cum in capio urbs fax posco aeger dux impetro venio ut victoria romanus sto potis sum quam incensum monumentum


Appio Claudio consule primum fretum ingressus est fabulosis infame monstris aestuque violentum; sed adeo non est exterritus, ut illam ipsam ruentis aestus violentiam pro munere amplecteretur, statimque ac sine mora Hieronem Syracusanum tanta celeritate devicit, ut ille ipse prius se victum quam hostem videret fateretur.

appius claudius consul primus fretus ingredior sum fabulosus infamis monstrum aestus violentus sed adeo non sum exterreo ut ille ipse ruo aestus violentia pro munus amplector statim atque sine mora hiero syracusanus tantus celeritas devinco ut ille ipse prior sui vinco quam hostis video fateor


an virtutis experimentis speciosius. Ea certe fuit vis calamitatis, ut in experimentum inlatam putem divinitus, scire volentibus inmortalibus dis, an Romana virtus imperium orbis mereretur.

an virtus experimentum speciosus is certus sum volo calamitas ut in experimentum infero puto divinitus scio volo immortalis deus an romanus virtus imperium orbis mereo


Quae gaudia, quae vociferationes fuerunt, cum hoc forte Nemeae in theatro quinquennalibus ludis a praecone caneretur! Quo certavere plausu! Quid

qui gaudium qui vociferatio sum cum hic fors nemea in theatrum quinquennal ludus ab praeco caneo quo certo plaudo quis


NIHILO minus Apuleius Saturninus Gracchanas adserere leges non destitit. Tantum animorum viro Marius dabat, nobilitati semper inimicus, consulatu suo praeterea confisus. Occiso palam comitiis A. Ninnio conpetitore tribunatus, subrogare conatus est in eius locum C. Gracchum, hominem sine tribu, sine notore, sine nomine; sed subdito titulo in familiam ipse se adoptabat.

nihilum paruus appuleius saturninus gracchanus assero lex non desisto tantus animus vir marius do nobilitas semper inimicus consulatus suus praeterea confido occido palam comitium ab ninnius conpetitor tribunatus subrogaris conor sum in is locus que gracchus homo sine tribus sine notor sine nomen sed subdo titulus in familia ipse sui adopto


Nam cum iure belli Sulla dictator proscripsisset inimicos, qui supererant revocante Lepido quid aliud quam ad bellum vocabantur? Cumque damnatorum civium bona addicente Sulla quamvis male capta iure tamen tenerentur, repetitio eorum procul dubio labe-

nam cum ius bellum sulla dictator proscribo inimicus qui supersum revoco lepidus quis alius quam ad bellum voco cos damno civis bonus addico sulla quivis malus capio ius tamen teneo repetitio is procul dubius labes


Nam provectis in primam aciem rursus elephantis, unum ex eis pullum adacti in caput teli gravis ictus avertit; qui cum per stragem suorum recurrens stridore quereretur, mater agnovit et quasi vindicaret exiluit, tum omnia circa quasi hostilia gravi mole permiscuit.

nam proveho in primus acies rursus elephantus unus ex is pullus adigo in caput telis gravis iacio averto qui cum per strages suus recurro stridor queror mater anosco et quasi vindico exiluit tum omnis circa quasi hostilis gravis moles permisceo


nec minore flagitio socii intra Italiam quam intra urbem cives rebellabant.

neque paruus flagitium socius intra italia quam intra urbs civis rebello


Unus tamen extitit, qui mallet exilium. Igitur post Metelli fugam omni nobilitate perculsa cum iam tertium annum dominaretur, eo vesaniae progressus est, ut consularia quoque comitia nova caede turbaret.

unus tamen extitit qui malo exsilium igitur post metellus fuga omnis nobilitas percello cum iam tertius annus dominor is vesania progredior sum ut consularis quoque comitium novo caedes turbo


Quae enim res alia civiles furores peperit quam nimiae felicitates? Syria prima nos victa corrupit,

qui enim res alius civilis furor pario quam nimius felicitas syria primus nos vinco conrumpo


Quantum funerum in foro, in circo, in penitis templis! nam Mucius Scaevola pontifex Vestalis amplexus aras tantum non eodem igne sepelitur.

quantus funus in forum in circus in penitus templum nam mucius scaevola pontifex vestal amplector ara tantus non idem ignis sepelio


Trepidatum est semel circa Camerinensium saltum, sed eximia virtute Calpurni Flammae tribuni militum evasimus. Qui lecta trecentorum manu insessum ab hostibus tumulum occupavit atque moratus hostes est, dum exercitus omnis evaderet.

trepido sum semel circa camerinensium saltus sed eximius virtus calpurnius flamma tribunus miles evado qui lego trecentor manus insessus ab hostis tumulus occupo atque moror hostis sum dum exercitus omnis evado


Sed ecce, ultro ipsis viam pandentibus fatis, nec occasio defuit, cum de Poenorum inpotentia foederata Siciliae civitas Messana quereretur. Adfectabat autem ut Romanus ita Poenus Siciliam, et eodem tempore paribus uterque votis ac viribus imperium orbis agitabat.

sed ecce ultro ipse via pando fatum neque occasio desum cum de poenus impotens foedero sicilia civitas messana queror adfectabat autem ut romanus ita poenus sicilia et idem tempus par uterque voveo atque vis imperium orbis agito


Ac nescio an satius fuerit populo Romano Sicilia et Africa contento fuisse, aut his etiam ipsis carere dominanti in Italia sua, quam eo magnitudinis crescere, ut viribus suis confiteretur.

atque nescio an sero sum populus romanus sicilia et africanus contendo sum aut hic etiam ipse careo dominor in italia suus quam is magnitudo cresco ut vis suus confiteor


Lamponius atque Telesinus, Samnitum duces, atrocius Pyrrho et Annibale Campaniam Etruriamque populantur, et sub specie partium se vindicant.

lamponius atque telesinus samnitum dux atrox pyrrhus et annibal campania etruria populo et sub species pars sui vindico


Hunc tamen, quamvis et armis et fame urgueret occupatoque Ianiculo in ipsis urbis faucibus incubaret, sustinuit, reppulit, novissime etiam tanta admiratione perculit, ut superior ultro cum paene victis amicitiae foedera feriret.

hic tamen quivis et arma et fames urgeo occupo janiculum in ipse urbs fauces incubo sustineo repello novus etiam tantus admiratio percello ut superus ultro cum paene vinco amicitia foedero ferio


Legatos quippe nostros, ob ea quae deliquerant iure agentes, ne gladio quidem, sed ut victimas securi percutiunt, praefectos navium igne comburunt; idque, quo indignius foret, mulier imperavit.

legatus quippe noster ob is qui delinquo ius ago ne gladius quidem sed ut victima securus percutio praeficio navis ignis comburo is quo indignus sum mulier impero


Sicilia mandata Marcello. Nec diu restitit; tota enim insula in una urbe superata est. Grande illud et ante id tempus invictum caput, Syracusae, quamvis Archimedis ingenio defenderentur, aliquando cesserunt.

sicilia mandatum marcellus neque diu resto totus enim insula in unus urbs supero sum grandis ille et ante is tempus invictus caput syracusae quivis archimedes ingenium defendo aliquando cedo


Sabinis proditae portae per virginem Tarpeiam. Haec dolose pretium rei quae gerebant in sinistris petiverat, dubium clipeos an armillas; illi, ut et fidem solverent et ulciscerentur, clipeis obruere.

sabinum prodeo porta per virgo tarpeia hic dolosus pretium res qui gero in sinister peto dubius clipeus an armilla ille ut et fides solvo et ulciscor clipeus obruo


postquam ille defunctus est, Vari Quintilli libidinem ac superbiam haud secus quam saevitiam odisse coeperunt. Ausus ille agere conventum, et in Catthos edixerat, quasi violentiam barbarorum lictoris virgis et praeconis voce posset inhibere.

postquam ille defungor sum varis quintilli libido atque superbia haud secus quam saevitia odi coepio audeo ille ago convenio et in catthos edico quasi violentia barbarus lictor virga et praeco vox possum inhibeo


Hic erit Scipio, qui in exitium Africae crescit, nomen ex malis eius habiturus.

hic sum scipio qui in exitium africa cresco nomen ex malus is habeo


Nec ulla re magis hostilium copiarum apparuit magni- tudo quam post victoriam. Quippe inmensae classis naufragium bello factum toto mari fluitabat, Arabumque et Sabaeorum et mille Asiae gentium spolia purpura auroque inlita adsidue mota ventis maria revomebant.

neque ullus res magis hostilis copia appareo magnus tudo quam post victoria quippe immensus classis naufragium bellum facio totus mare fluito arabus et sabaeus et mille asia gens spolium purpura aurum inlito assiduus moueo venio mare revomo


Cum in conspectum venisset hostis, in tribunali recepit et conviviis adhibuit liberosque admonuit suos ut fortunam, cui tantum liceret, revererentur.

cos in conspectus venio hostis in tribunal recipio et convivium adhibeo liber admoneo suus ut fortuna qui tantus licet reverendus


Sed magna populi Romani fortuna, et semper in malis maior, totis denuo viribus consurrexit; ad-gressique singulos populos Cato discutit Etruscos, Gabinius Marsos, Carbo Lucanos, Sulla Samnites;

sed magnus populus romanus fortuna et semper in malus magnus totus denuo vis consurgo ad gressique singuli populus cato discutio etrusci gabinus marsi carbo lucani sulla samnites


Falisci sponte se dediderunt, crematae suo igne Fidenae, direpti funditus deletique Veientes.

faliscus sponte sui dedo cremo suus ignis fidena diripio fundus deleo veiens


Erat unius aetatis populus virorum. Itaque matrimonia a finitimis petita, quia non inpetrabantur, manu capta sunt. Simulatis quippe ludis equestribus virgines, quae ad spectaculum venerant, praedae fuere: et haec statim causa bellorum. Pulsi fugatique Veientes.

sum unus aetas populus vir itaque matrimonium ab finitimus peto quia non impetro manus capio sum simulo quippe ludus equester virgo qui ad spectaculum venio praeda sum et hic statim causa bellum pello fugo veiens


Tarquinius postea Priscus, quamvis transmarinae originis, regnum ultro petens accepit ob industriam atque elegantiam; quippe qui oriundus Corintho Graecum ingenium Italicis artibus miscuisset.

tarquinius postea priscus quivis transmarinus origo regnum ultro peto accipio ob industria atque elegantia quippe qui orior corinthus graecus ingenium italicus ars misceo


Ea denique atrocitas proelii fuit, ut interfuisse spectaculo deos fama tradiderit. Duo in candidis equis iuvenes more siderum praetervolaverunt; Castorem atque Pollucem nemo dubitavit. Itaque et imperator ipse veneratus est pactusque victoriam templa promisit et reddidit, plane quasi stipendium commilitonibus dis.

is denique atrocitas proelium sum ut intersum spectaculum deus fama trado duo in candidus equus juvenis mos sidus praetervolo castor atque pollux nemo dubito itaque et imperator ipse veneror sum paciscor victoria templum promitto et reddo planus quasi stipendium commilito deus


Igitur specie quidem socios iuvandi, re autem sollicitante praeda, quamquam territaret novitas rei, tamen—tanta in virtute fiducia est— ille rudis, ille pastorius populus vereque terrester ostendit nihil interesse virtutis, equis an navibus, terra an mari dimicaretur.

igitur species quidem socius juvo res autem sollicito praeda quamquam territo novitas res tamen tantus in virtus fiducia sum ille rudis ille pastorius populus verus terrester ostendo nihil intersum virtus equus an navis terra an mare dimico


Inter pulcherrimos hunc quoque populus Romanus de Macedonia duxit ac vidit triumphum, quippe cuius spectaculo triduum impleverit.

inter pulcher hic quoque populus romanus de macedonius duco atque video triumphus quippe qui spectaculum triduum impleo


Iniectae enim ferreae manus machinaeque validae, ante certamen multum ab hoste derisae, coactique hostes quasi in solido decernere. Victor ergo apud Liparas mersa aut fugata hostium classe primum illum maritimum egit triumphum.

injacio enim ferreus manus machina validus ante certamen multus ab hostis derideo cogo hostis quasi in solidus decerno victor ergo apud lipara mergo aut fugo hostis classis primus ille maritimus ago triumphus


Sequitur bellum Tarentinum, unum quidem titulo et nomine, set victoria multiplex. Hoc enim Campanos, Apulos atque Lucanos et caput belli Tarentinos, id est totam Italiam, et cum iis omnibus Pyrrhum, clarissimum Graeciae regem, una veluti ruina pariter involvit, ut eodem tempore et Italiam consummaret et transmarinos triumphos auspicaretur.

sequor bellum tarentinus unus quidem titulus et nomen sed victoria multiplex hic enim campani appulus atque lucani et caput bellum tarentini is sum totus italia et cum is omnis pyrrhus clarus graecia rex unus velut ruina pariter involvo ut idem tempus et italia consummo et transmarinus triumphus auspico


Hoc aut et ipse credidit aut dux callidus arripuit in occasionem, et quasi in fugientes et iam victos simul et suorum erexit animos et hostis perculit. Nam et hi, dum se putant vincere, fortius sequi, et Pompeiani, dum fugere credunt suos, fugere coeperunt.

hic aut et ipse credo aut dux callidus arripio in occasio et quasi in fugio et iam vinco simul et suus erigo animus et hostis percello nam et hic dum sui puto vinco fortis sequor et pompejanus dum fugio credo suus fugio coepio


qui Pompei caedem partium fato, non Caesari dederat, haud dubie idem in ipsum ausurus, si fuisset occasio.

qui pompejus caedes pars fatum non caesaris do haud dubius idem in ipse audeo si sum occasio


Tum vero iam conspiratione senatus, ipso quoque iam Mario consule, quia tueri non poterat, adverso, directae in foro acies;

tum verus iam conspiratio senatus ipse quoque iam marius consul quia tueor non possum adverso dirigo in forum acies


Victores quoque, quod non temere alias in civilibus bellis, pace contenti fuerunt.

victor quoque qui non temere alius in civilis bellum pax contendo sum


Sed—inmensa vanitas hominis— dum titulorum cupidine Araxen et Euphraten sub imaginibus suis legi concupiscit, neque causa neque consilio ac ne imaginaria quidem belli indictione, quasi hoc quoque ex arte ducis esset obrepere,

sed immensus vanitas homo dum titulus cupido araxes et euphrates sub imago suus lego concupisco neque causa neque consilium atque ne imaginarius quidem bellum indictio quasi hic quoque ex ars dux sum obrepo


Discerptum aliqui a senatu putant ob asperius ingenium; sed oborta tempestas solisque defectio consecrationis speciem praebuere.

discerpo aliqui ab senatus puto ob asper ingenium sed oborior tempestas solus defectio consecratio species praebeo


Caesaris furor atque Pompei urbem Italiam, gentes nationes, totum denique qua patebat imperium quodam quasi diluvio et inflammatione corripuit, adeo ut non recte tantum civile dicatur,

caesar furor atque pompejus urbs italia gens natio totus denique qui pateo imperium quidam quasi diluvium et inflammatio corripio adeo ut non rectus tantus civilis dico


Dedit itaque poenas vaecordiae. Nam plerasque naves intercepit hostis, captivaque corpora religantes velis ac funibus suspendere, ac sic velifi- cantes triumphantem in modum Cretes portibus suis adremigaverunt.

do itaque poena vaecordiae nam plerusque navo intercipio hostis captivus corpus religo velis atque funis suspendo atque sic velifi cantes triumpho in modus cres portus suus adremigo


Intra quindecim dies coeptum peractumque bellum, prorsus ut festinasse dictator ad relictum opus videretur.

intra quindecim dies coepio perago bellum prorsus ut festino dictator ad relinquo opus video


si posset, Europae cupiditate flagrabat. Spem ac fiduciam dabant nostra vitia. Quippe cum civilibus bellis distringeremur, invitabat occasio, nudumque latus imperii ostendebant procul Marius, Sulla,

si possum europa cupiditas flagro spes atque fiducia do noster vitio quippe cum civilis bellum distringo invito occasio nudus latus imperium ostendo procul marius sulla


Hi saepe et alias et Brittomaro duce non prius posituros se baltea quam Capitolium ascendissent iuraverant. Factum est; victos enim Aemilius in Capitolio discinxit.

hic saepe et alius et brittomaro dux non prior pono sui balteum quam capitolium ascendissent juro facio sum vinco enim aemilius in capitolium discingo


Ea namque species fuit illius belli, quasi in terrigenas e caelo ac nubibus tela iacerentur.

is namque species sum ille bellum quasi in terrigena e caelum atque nubis telum jaceo


quando velis opertum mare nuntiaretur. Ad hoc caelestes minae territabant, cum umore continuo Cumanus Apollo sudaret; sed hic faventis Asiae suae numinis timor erat.

quando velis operio mare nuntio ad hic caelestis minae territo cum umor continuo cumanus apollo sudo sed hic faveo asia suus numen timor sum


Sed ille memor et familiae et Romani nominis custodem barbarum virgula excaecat et in exitium sui, quod volebat, ita concitat.

sed ille memor et familia et romanus nomen custos barbaris virgula excaeco et in exitium suus qui volo ita concito


trium principum occupatur. Decem annos traxit ista dominatio ex fide, quia mutuo metu tenebantur. Crassi morte apud Parthos, morte Iuliae Caesaris filiae, quae nupta Pompeio generi socerique concordiam matrimonii foedere continebat, statim aemulatio erupit.

tres princeps occupo decem annus traho iste dominatio ex fides quia mutuus metus teneo crassus mors apud parthus mors julius caesar filia qui nubo pompejus gener socer concordia matrimonium foedus contineo statim aemulatio erumpo


Primus ille et urbis et imperii conditor Romulus fuit, Marte genitus et Rhea Silvia.

primus ille et urbs et imperium conditor romulus sum mars gigno et rhea silvia


Denique ablata Syria emanabat latius malum, hostibus sub auxilii specie sibi vincentibus, nisi Ventidius, et hic legatus Antonii, incredibili felicitate et Labieni copias ipsumque Pacorum et omnem Parthicum equitatum toto inter Oronten et Euphraten sinu late cecidisset.

denique aufero syria emano fero malus hostis sub auxilium species sui vinco nisi ventidius et hic legatus antonius incredibilis felicitas et labienus copia ipse pacorus et omnis parthicus equitas totus inter orontes et euphrates sinus latus cado


Didius vagos et libera populatione diffusos intra suam reppulit Thraciam. Drusus ulterius egit et vetuit transire Danuvium. Minucius toto vastavit Hebro, multis quidem amissis, dum per

didius vagus et liber populatio diffundo intra suus repello thracia drusus ultra ago et veto transeo danuvius minucius totus vasto hebrus multus quidem amitto dum per


Qui enim aut unde Romani? Nec satis. Aderat sine mora querellam ferens legatio. Hanc quoque foede per obscenam turpemque dictu contumeliam violant;

qui enim aut unde romanus neque satis adsum sine mora querela fero legatio hic quoque foedus per obscenus turpis dico contumelia violo


saeviebat. Ab hoc quoque praetorii exercitus fusi, capta Servili castra, capta Luculli. Sed Titus Aquilius Perpernae usus exemplo, interclusum hostem commeatibus ad extrema conpulit comminutasque copias fame armis facile delevit; dedidissentque se, nisi suppliciorum metu voluntariam mortem praetulissent.

saevio ab hic quoque praetorius exercitus fundo capio servilis castrum capio lucullus sed titus aquilius perperna utor exemplum intercludo hostis commeatus ad exter compello comminuo copia fames arma facilis deleo dedidissentque sui nisi supplicium metus voluntarius mors praefero


quod ipse mente conceperat. Ille rem expertus augurio, posse respondit. Atqui hoc inquit agitaram, an cotem illam secare novacula possem;

qui ipse mens concapit ille res experior augurium possum respondeo atqui hic inquam agito an cotem ille secaris novacula possum


contorta in ipsas aquas tela miserunt. Nihil interim per id omne tempus residuum crudelitatis fuit in captivos saevientibus: litare dis sanguine humano, bibere in ossibus capitum, cuiusque modi ludibriis foedare mortem tam igni quam fumo, partus quoque gravidarum mulierum extorquere tormentis.

contorqueo in ipse aqua telum mitto nihil interim per is omnis tempus residuus crudelitas sum in captivus saevio litaris deus sanguis humanus bibo in os caput quisque modus ludibrium foedaris mors tam ignis quam fumus pario quoque gravidaris mulier extorqueo tormentum


Sextum fortuna in Celtiberia interim abscondit aliisque post Caesarem bellis servavit.

sextus fortuna in celtiberia interim abscondo alius post caesaris bellum servo


Excipit Pompilium Numam Tullus Hostilius, cui in honorem virtutis regnum ultro datum. Hic omnem militarem disciplinam artemque bellandi condidit.

excipio pompilius numa tullus hostilis qui in honor virtus regnum ultro do hic omnis militaris disciplina arto bellor condo


Fidenae quia pares non erant ferro, ad terrorem movendum facibus armatae et discoloribus serpentium in modum vittis furiali more processerant; sed habitus ille feralis eversionis omen fuit.

fidena quia par non sum ferrum ad terror moveo fax armo et discoloribus serpo in modus vitta furial mos procedo sed habitus ille feral eversio omen sum


Iam certum erat Annibalem etiam ipsius confessione posse vinci; sed tot rerum prosperarum fiducia plenus populus Romanus magni aestimabat asperrimum hostem in sua Africa debellare.

iam certus sum annibal etiam ipse confessio possum vinco sed tot res prosperaris fiducia plenus populus romanus magnus aestimo asper hostis in suus africanus debellaris


Potitus Hiempsalis capite cum se in Adherbalem convenisset isque Romam profugisset, missa per legatos pecunia traxit in sententiam suam senatum.

potitus hiempsal caput cum sui in adherbal convenio eo roma profugio mitto per legatus pecunia traho in sententia suus senatus


peteretur.Cossus equitum magister exuere frenos imperavit—et hoc novum—quo acrius incurrerent.

peto cossus eques magister exuo freni impero et hic novus quo acer incurro


Hi regnante Teutana muliere populationibus non contenti licentiae scelus addiderunt.

hic regno teutana mulier populatio non contendo licentia scelus addo


Quam atrociter dimicatum sit, exitus docuit. Nemo hostium bello superfuit; quem quis in pugnando ceperat locum, eum amissa anima corpore tegebat. Catilina longe a suis inter hostium cadavera repertus est, pulcherrima morte, si pro patria sic concidisset.

quam atrociter dimico sum exitus doceo nemo hostis bellum supersum qui quis in pugno capio locus is amitto anima corpus tego catilina longus ab suus inter hostis cadaver reperio sum pulcher mors si pro patria sic concido


Thessaliae vastaret. Pompeius adversus haec nectere moras, tergiversari, sic hostem interclusum undique inopia commeatuum terere, usque dum ardentissimi ducis consenesceret impetus.

thessalia vasto pompejus adverro hic necto mora tergiversaris sic hostis intercludo undique inopia commeatus tero usque dum ardeo dux consenesco impetus


Sed ante a Romanis obsessa est quam se ipsa cognosceret, et sola omnium provinciarum vires suas postquam victa est intellexit.

sed ante ab romanus obsedeo sum quam sui ipse cognosco et solus omnis provinciaris vireo suus postquam vinco sum intellego


Talem ergo regem iam luxuria sua debellatum Acilio Glabrione consule populus Romanus in insula adgressus ipso statim adventus

tal ergo rex iam luxuria suus debello acilius glabrio consul populus romanus in insula aggredior ipse statim advenio


didit. Quanta urbs deleta sit, ut de ceteris taceam, de ignis mora probari potest. Quippe per continuos decem et septem dies vix potuit incendium extingui quod domibus ac templis suis sponte hostes inmiserant; ut, quatenus urbs eripi Romanis non poterat, triumphus arderet.

didit quantus urbs deleo sum ut de ceterus taceo de ignis mora probaris possum quippe per continuus decem et septem dies vix possum incendium extingui qui domus atque templum suus sponte hostis inmitto ut quatenus urbs eripio romanus non possum triumphus ardeo


Deploratis novissime rebus triginta sex milia virorum se dediderunt, quo minus credas, duce Hasdrubale.

deploro novus res triginta sex mille vir sui dedo quo paruus credo dux hasdrubal


Quippe Horatius Cocles postquam hostes undique instantes solus summovere non poterat, ponte rescisso transnatat Tiberim nec arma dimittit.

quippe horatius cocles postquam hostis undique insto solus summoveo non possum pons rescisso transnato tiberis neque arma dimitto


cincta quidem gladiis contione, sed vincentibus quibus pax et quies potior, profugus patria sua Cinna confugit ad partes. Rediit ab Africa Marius clade maior; si quidem carcer catenae, fuga exilium horrificaverant dignitatem.

cingo quidem gladius contio sed vinco qui pax et quies potis profugus patria suus cinna confugio ad pars redeo ab africanus marius clades magnus si quidem carcer catena fuga exsilium horrifico dignitas


Sic igitur Caesare dignitatem conparare, Crasso augere, Pompeio retinere cupientibus, omnibusque pariter potentiae cupidis de invadenda re publica facile convenit.

sic igitur caesaris dignitas conpararis crassus augeo pompejus retineo cupio omne pariter potentia cupidus de invado res publicus facilis convenio


Itaque hoste victo ruptorem foederis Mettum Fufetium religatum inter duos currus pernicibus equis distrahit, Albamque ipsam quamvis parentem, aemulam tamen diruit, cum prius omnes opes urbis ipsumque populum Romam transtulisset;

itaque hostis vinco ruptor foedo mettus fufetium religo inter duo currus pernix equus distraho alba ipse quivis parens aemulus tamen diruo cum prior omnis ops urbs ipse populus roma transfero


populum vivere ex aerario suo? Quid ad ius libertatis aequandae magis efficax quam ut senatu regente provincias ordinis equestris auctoritas saltem iudiciorum regno niteretur? Sed haec ipsa in perniciem redibant,

populus vivo ex aerarius suus quis ad ius libertas aequo magis efficax quam ut senatus rego provincia ordo equester auctoritas saltem iudicium regnum niteo sed hic ipse in pernicies redeo


iamque nimius et inpotens altero tribunatu secunda plebe volitaret,

iam nimius et impotens alter tribunatus secundus plebs volito


HAEC ad septentrionem: sub meridiano tumultua-tum magis quam bellatum est. Musulamos atque Gaetulos, accolas Syrtium, Cosso duce compescuit; unde illi Gaetulici nomen latius quam ipsa victoria.

hic ad septentrio sub meridianus tumultua tum magis quam bello sum musulamos atque gaetuli accolo syrtis cossus dux compesco unde ille gaetulicus nomen fero quam ipse victoria


perfidum glacie flumen equitatur. Volso Rhodopen Caucasumque penetravit. Curio Dacia tenus venit, sed tenebras saltuum expavit. Appius in Sarmatas usque pervenit, Lucullus ad terminum gentium Tanain lacumque Maeotim.

perfidus glacies flumen equito vulso rhodope caucasus penetro curius dacia tenus venio sed tenebrae saltus expavesco appius in sarmata usque pervenio lucullus ad terminus gens tanais lacus maeotim


Tum ipsa capita belli adgressus urbes, Avaricum quadraginta milium propugnantium , Alesiam ducentorum quinquaginta milium iuventute subnixam flammis adaequavit.

tum ipse caput bellum aggredior urbs avaricum quadraginta mille propugno alesia ducentor quinquaginta mille iuventus subnixus flamma adaequo


Victo et supplici pacem par- temque regni dari placuit eo libentius, quod tam facile cessisset.

vinco et supplicium pax par temque regnum do placeo is libet qui tam facilis cedo


Cato ille censorius Celtiberos, id est robur Hispaniae, aliquot proeliis fregit. Gracchus, pater ille Gracchorum, eosdem centum et quinquaginta urbium eversione multavit.

cato ille censorius celtiberi is sum robur hispania aliquot proelium frango gracchus pater ille gracchus idem centum et quinquaginta urbs eversio multo


Euboan insulam continenti adhaerentem tenui freto reciprocantibus aquis Euripus abscindit. Hic ille positis aureis sericisque tentoriis sub ipso freti murmure, cum praefluentes aquae tibiis fidibusque concinerent, conlatis undique quamvis per hiemem rosis, ne non aliquo genere ducem agere videretur, virginum puerorumque dilectus habebat.

euboan insula contineo adhaereo tenuis fretus reciproco aqua euripus abscindo hic ille pono aureus serica tentorius sub ipse fretus murmur cum praefluo aqua tibia fides concino confero undique quivis per hiems rodo ne non aliquis genus dux ago video virgo puer delectus habeo


Thrasymennus lacus, tertium fulmen Annibalis, imperatore Flaminio.Ars nova Punicae fraudis; quippe nebula lacus palustribusque virgultis tectus equitatus terga subito pugnantium invasit.

thrasymennus lacus tertius fulmen annibal imperator flaminius ars novo punicus fraus quippe nebula lacus palustria virgultus tego equito tergum subeo pugno invado


Quibus elatus victoriis de invadenda urbe Romana—quod satis est turpitudini nostrae—deliberavit.

qui effero victoria de invado urbs romanus qui satis sum turpitudo noster delibero


quod alioquin gens omnium stupidissima eo studio, ea diligentia anquirit, ut illud in usus suos eruere videantur.

qui alioqui gens omnis stupidissima is studium is diligentia anquiro ut ille in utor suus eruo video


vagabantur; tum Clusium urbem obsidebant. Pro sociis ac foederatis Romanus intervenit; missi ex more legati. Sed quod ius apud barbaros? Ferocius agunt, et inde certamen.

vago tum clusius urbs obsido pro socius atque foedero romanus intervenio mitto ex mos legatus sed qui ius apud barbarus ferox ago et inde certamen


propter quod biberunt. Actum erat de pulcherrimo imperio, nisi illa coniuratio in Ciceronem et Antonium consules incidisset, quorum alter industria rem patefecit, alter manu oppressit.

propter qui bibo ago sum de pulcher imperium nisi ille coniuratio in cicero et antonius consul incido qui alter industria res patefacio alter manus opprimo


Graeciae totiusque robur orientis; si moram belli, quattuor anni, sed pro clade rerum breves; si locum et spatium, commissum est intra Italiam, inde se in Galliam Hispaniamque deflexit re-versumque ab occasu totis viribus in Epiro Thessa-liaque consedit; hinc in Aegyptum subito transi-luit, inde respexit Asiam, Africae incubuit, postremo in Hispaniam regyravit et ibi aliquando defecit.

graecia totus robur orior si mora bellum quattuor annus sed pro clades res brevis si locus et spatium committo sum intra italia inde sui in gallia hispania deflecto res verro ab occasus totus vis in epirus thessa lio consido hinc in aegyptus subeo transeo luo inde respicio asia africa incumbo postremo in hispania regyro et ibi aliquando deficio


Quis sapientissimos ac fortissimos viros non miretur ad ultimum non suis manibus usos? Nisi hoc quoque ex persuasione sectae fuit, ne violarent manus, sed in amolitione fortissimarum piissimarumque animarum iudicio suo, scelere alieno uterentur.

quis sapio atque fortis vir non miro ad ulter non suus manus utor nisus hic quoque ex persuasio secta sum ne violo manus sed in amolitio fortissimaris pius anima iudicium suus scelus alienus uto


Haec altera contra regem causa belli fuit. Igitur sequens ultio mandatur Albino. Sed huius quoque—pro dedecus—frater ita corrupit exercitum, ut voluntaria nostrorum fuga vinceret Numida castrisque poteretur, addito etiam turpi foedere in pretium salutis, quo quos emerat dimisit exercitus.

hic alter contra rex causa bellum sum igitur sequor ultio mando albinus sed hic quoque pro dedecus frater ita conrumpo exercitus ut voluntarius noster fuga vinco numida castra potior addo etiam turpis foedus in pretium salus quo qui emo dimitto exercitus