Tamen Marcio Philippo consule eam provinciam ingressus populus Romanus, exploratis diligenter accessibus per Ascurida paludem Perrhaebosque tumulos illa volucribus quoque, ut videbantur, invia accessit, regemque securum et nihil tale metuentem subita belli inruptione deprehendi Cuius tanta trepidatio fuit,

tamen marcius philippus consul is provincia ingredior populus romanus exploro diligenter accessus per ascurida palus perrhaebi tumulus ille volucris quoque ut video invius accedo rex securus et nihil talis metuo subeo bellum inruptio deprehendo qui tantus trepidatio sum


Quid ergo miramur moventi castra a tertio lapide Annibali iterum ipsos deos—deos inquam, nec fateri pudebit—restitisse? Tanta enim ad singulos illius motus vis imbrium effusa est,

quis ergo miror moveo castrum ab tertius lapis annibal iterum ipse deus deus inquam neque fateor pudeo resto tantus enim ad singuli ille moueo volo imbrium effundo sum


Adfluentibus in diem copiis cum iam esset iustus exercitus, e viminibus pecudumque tegumentis inconditos sibi clipeos et ferro ergastulorum recocto gladios ac tela fecerunt.

affluo in dies copia cum iam sum iustus exercitus e vimen pecus tegumentum inconditus sui clipeus et ferrum ergastula recoquo gladius atque telum facio


Egebat aerarium: opes suas senatus in medium libens protulit, nec praeter quod in bullis singulisque anulis erat quicquam sibi auri reliquerunt. Eques secutus exemplum imitataeque equitem tribus.

egeo aerarius ops suus senatus in medius libet profero neque praeter qui in bullio singulus anulus sum quisquam sui aurum relinquo eques sequor exemplum imito eques tres


Sed tamen Anni- bal cessit, praemiumque victoriae Africa fuit et secutus Africam statim terrarum orbis.

sed tamen annius bal cedo praemium victoria africanus sum et sequor africa statim terra orbis


Causa tantae calamitatis eadem quae omnium, nimia felicitas. Si quidem Quinto Metello Lucio Afranio consulibus cum Romana maiestas toto orbe polleret recentesque victorias, Ponticos et Armenios triumphos, in Pompeianis theatris Roma cantaret, nimia Pompei potentia apud otiosos, ut solet, cives movit invidiam.

causa tantus calamitas idem qui omnis nimius felicitas si quidem quintus metellus lucius afranius consul cum romanus maiestas totus orbis polleo recens victoria pontici et armenius triumphus in pompejanus theatrum roma canto nimius pompejus potentia apud otiosus ut soleo civis moveo invidia


cierat. Hic vero iam non privatis, sed totius senatus suffragiis iudicatum hostem Caesar adgressus intra Perusiae muros redegit conpulitque ad extrema deditionis turpi et nihil non experta fame.

cierat hic verus iam non privo sed totus senatus suffragium iudico hostis caesar aggredior intra perusia murus redigo conpulitque ad exter deditio turpis et nihil non experior fames


Horum in consulem profuderunt! Et iterum ite- rumque praeconem repetere vocem illam iubebant, qua libertas Achaiae pronuntiabatur, nec aliter illa consulari sententia quam modulatissimo aliquo tibiarum aut fidium cantu fruebantur.

horus in consul profundo et iterum eo rus praeco repeto voco ille jubeo qui libertas achaia pronuntio neque aliter ille consularis sententia quam modulor aliquis tibiaris aut fides cantus fruor


Quod cum inauguraretur, ceden- tibus ceteris dis mira res dicitur extitisse: restitere Iuventas et Terminus.

qui cum inauguro ceden tibus ceterus deus mirus res dico extitisse resto juventa et terminus


Interim cum populus Romanus per diversa terrarum districtus est, Cilices invaserant maria sublatisque commerciis, rupto foedere generis humani, sic maria bello quasi tempestate praecluserant.

interim cum populus romanus per diverto terra distringo sum cilices invado mare suffero commercium rumpo foedus genus humanus sic mare bellum quasi tempestas praecludo


Nam Sulmonem, vetus oppidum socium atque amicum—facinus indignum—non expugnat aut obsidet iure belli; sed quo modo morte damnati duci iubentur, sic damnatam civitatem iussit Sulla deleri.

nam sulmo vetus oppidum socius atque amicus facinus indignus non expugno aut obsido ius bellum sed quo modo mors damno duco jubeo sic damno civitas iubeo sulla deleo


O horribilem in tot adversis fiduciam! O singularem animum ac spiritum populi Romani! Tam artis adflictisque rebus, ut de Italia sua dubitare debuisset, ausus tamen est in diversa respicere,

o horribilis in tot adverro fiducia o singularis animus atque spiritus populus romanus tam ars affligo res ut de italia suus dubitaris debeo audeo tamen sum in diverto respicio


quibus capi inminebat; ut factum est. Acie namque commissa cum pari ardore aliquandiu dimicatum foret, et quamvis duces inde praesentes adessent, hinc alterum corporis aegritudo, illum metus et ignavia subduxissent, stabat tamen pro partibus invicta fortuna et ultoris et qui vindicabatur, ut exitus proelii docuit. Primum adeo anceps fuit,

qui capio inminebat ut facio sum acies namque committo cum par ardor aliquandiu dimico sum et quivis dux inde praesens adsum hinc alter corpus aegritudo ille metus et ignavia subduco sto tamen pro pars invictus fortuna et ultor et qui vindico ut exitus proelium doceo primus adeo anceps sum


Cleopatra, regis soror, adfusa Caesaris genibus partem regni reposcebat. Aderat puellae forma, quae duplicaretur ex illo, quod talis passa videbatur iniuriam, etodium ipsius regis,

cleopatra rex soror affundo caesar genu pars regnum reposco adsum puella forma qui duplico ex ille qui talis patior video iniuria etodium ipse rex


Caesi apud Cremeram trecenti, patricius exercitus; itaque scelerato signata nomine quae proficiscentes in proelium porta dimisit.

caesius apud cremera trecenti patricius exercitus itaque scelero signo nomen qui proficisco in proelium porto dimitto


Quippe ut satellitem furoris sui Glauciam consulem faceret, C. Memmium conpetitorem interfici iussit, et in eo tumultu regem se a satellitibus suis appellatum laetus accepit.

quippe ut satelles furor suus glaucia consul facio que memmius conpetitor interficio iubeo et in is tumultus rex sui ab satelles suus appello laetus accipio


Nam conversis ad externa auxilia hostibus, cum Xanthippum illis ducem Lacedaemon misisset, a viro militiae peritissimo vincimur—foeda clades Romanisque usu incognita—vivus in manus hostium venit fortissimus imperator. Sed ille quidem par tantae calamitati fuit; nam nec Punico carcere infractus est nec legatione suscepta.

nam converro ad externus auxilium hostis cum xanthippus ille dux lacedaemon mitto ab vir militia pereo vincio foedus clades romanus usus incognitus vivus in manus hostis venio fortis imperator sed ille quidem par tantus calamitas sum nam neque punicus carcer infringo sum neque legatio suscipio


Attalus rex Pergamenorum, regis Eumenis filius, socii quondam commilitonisque nostri, testamentum reliquit: Populus Romanus bonorum meorum heres esto. In bonis regiis haec fuerunt. Adita igitur hereditate provinciam populus Romanus non quidem bello nec armis,

attalus rex pergamenus rex eumenes filius socius quondam commilitonisque noster testamentum relinquo populus romanus bonus meus heres sum in bonus regius hic sum adeo igitur hereditas provincia populus romanus non quidem bellum neque arma


Nam postquam comminus ventum est expertique rostra et pila venientia, pecudum in morem clamore sublato petiverunt fuga litora, dilapsique in proximos tumulos quaerendi fuerunt ut vincerentur.

nam postquam comminus venio sum experior rostrum et pilum venio pecus in mos clamor tollo peto fuga litus dilabor in propior tumulus quaero sum ut vinco


adeoque saeve in captivos consulebatur,ut veneno se plerique conficerent, alii deditionem suam ad Pompeium absentem mitterent.

adeo saevus in captivus consulo ut veneno sui plerusque confacio alius deditio suus ad pompejus absum mitto


Itaque mirum in modum exercitata iuventute provocare ausus Albanos, gravem et diu principem populum.

itaque mirus in modus exercito iuventus provocaris audeo albani gravis et diu princeps populus


Sed rex callidus ubi inclinare socios ad hostem videt, tollit animos, quasi man- dasset: spes inde nostris, metus hostibus. Sic fraus proditorum irrita fuit.

sed rex callidus ubi inclinaris socius ad hostis video tollo animus quasi man dasset spes inde noster metus hostis sic fraus proditor irrito sum


Liber iam hinc populus Romanus prima adversus exteros arma pro libertate corripuit, mox pro finibus, deinde pro sociis, tum gloria et imperio, lacessentibus adsidue usquequaque finitimis;

liber iam hinc populus romanus primus adverro exter arma pro libertas corripio mox pro finis deinde pro socius tum gloria et imperium lacesso assiduus usquequaque finitimus


Mox Ariovisto duce vovere de nostrorum militum praeda Marti suo torquem. Intercepit Iuppiter votum; nam de torquibus eorum aureum tropaeum Iovi Flaminius erexit.

mox ariovistus dux voveo de noster miles praeda martius suus torquem intercipio iuppiter voveo nam de torquibus is aureus tropaeum iuppiter flaminius erigo


Itaque conversus ad proximas gentes totum paene orientem ac septentrionem ruina sua involvit. Hiberi, Caspii, Albani et utraeque sollicitantur Armeniae, per quae omnia decus et nomen et titulos gloriae Pompeio suo Fortuna quaerebat.

itaque converro ad propior gens totus paene orior atque septentrio ruina suus involvo hiberus caspii albanus et uter sollicito armenia per qui omnis decus et nomen et titulus gloria pompejus suus fortuna quaero


Sed ille quoque, quamvis victus ac vinctus, vidit urbem, quam venalem et quandoque perituram, si habuisset emptorem, frustra cecinerat. Iam, ut venalis fuisset, habuit emptorem; cum illum evaserat, certum erat non esse perituram.

sed ille quoque quivis vinco atque vincio video urbs quam venal et quandoque pereo si habeo emptor frustra cano iam ut venal sum habeo emptor cum ille evado certus sum non sum pereo


Marco Antonio Publio Dolabella consulibus imperium Romanum iam ad Caesarem transferente fortuna varius et multiplex motus civitatis fuit. Quodque in annua caeli conversione fieri solet, ut mota sidera tonent ac suos flexus tempestate significent, sic tum Romanae dominationis, id est humani generis, conversione penitus intremuit omnique genere discriminum, civilibus, externis, servilibus terrestribus ac navalibus bellis omne imperii corpus agitatum est.

marcus antonius publius dolabella consul imperium romanus iam ad caesaris transfero fortuna varius et multiplex moueo civitas sum quisque in annuus caelum conversio fio soleo ut moueo sidus tono atque suus flecto tempestas significo sic tum romanus dominatio is sum humanus genus conversio penitus intremo omne genus discrimen civilis externus servilis terrestris atque naval bellum omnis imperium corpus agito sum


Quantum id, sed breve gaudium fuit, cum in Baiani litoris mole de reditu eius et bonorum restitutione convenit, cumque invitante ipso in navem discubitum est, et ille sortem suam increpitans hae sunt inquit carinae meae ; haud incomiter, quod, cum in celeberrima parte urbis Carinis pater eius habitasset, ipsius domus et penates in navi penderent.

quantus is sed brevis gaudium sum cum in baianus litor moles de reditus is et bonus restitutio convenio cum invito ipse in navo discumbo sum et ille sors suus increpito hic sum inquam carina meus haud incomis qui cum in celeber pars urbs carina pater is habito ipse domus et penates in no pendeo


Saevissimi omnium Thracum Scordisci fuere, sed calliditas quoque ad robur accesserat:

saevus omnis thracus scordisci sum sed calliditas quoque ad robur accedo


Et uno proelio peractum erat bellum; iam enim urbem ipsam terrebat obsidio; sed—fata rerum—cum Metellus dimicasset, ad victoriam Mummius intervenit.Hic alterius ducis Diaei late exercitum sub ipsis Isthmi faucibus fudit geminosque portus sanguine infecit.

et unus proelium perago sum bellum iam enim urbs ipse terreo obsidio sed fatum res cum metellus dimico ad victoria mummius intervenio hic alter dux diaei latus exercitus sub ipse isthmus fauces fundo gemini portus sanguis inficio


Primum fuit belli consilium, ut in Albano monte festo die Latinorum Iulius Caesar et Marcius Philippus consules inter sacra et aras immolarentur.

primus sum bellum consilium ut in albanus mons festus dies latinum iulius caesar et marcius philippus consul inter sacer et ara immolo


Sic ubique certa atque continua totius generis humani aut pax fuit aut pactio, aususque tandem Caesar Augustus septingentesimo ab urbe condita anno Ianum geminum eludere, bis ante se clusum sub Numa rege et victa primum Carthagine.

sic ubique certus atque continuo totus genus humanus aut pax sum aut pactio audeo tandem caesar augustus septingentesimus ab urbs condio annus janus geminus eludo bis ante sui clusum sub numa rex et vinco primus carthago


Boiorix rex in prima acie dimicans inpigre nec inultus occiditur. Tertia Tigurinorum manus, quae quasi in subsidio Noricos insederat Alpium tumulos, in diversa elapsa fuga ignobili et latrociniis evanuit.

boiorix rex in primus acies dimico impiger neque inultus occaedes tertius tigurinorum manus qui quasi in subsidium norici insedeo alpis tumulus in diverto elabor fuga ignobilis et latrocinium evanesco


Nam interemptos cremavit, captivosque indulgenter habuit et sine pretio restituit, missisque legatis in urbem omni modo adnisus est ut facto foedere in amicitiam reciperetur.

nam interimo cremo captivus indulgenter habeo et sine pretium restituo mitto legatus in urbs omnis modo annitor sum ut facio foedus in amicitia recipio


Restabant autem inmanissimi gentium Galli atque Germani et quamvis toto orbe divisi, tamen quia vincere libuit, Britanni. Primus Galliae motus ab Helvetiis coepit, qui Rhodanum inter et Rhenum siti, non sufficientibus terris venere sedem petitum, incensis moenibus suis;

resto autem immanis gens gallus atque germanus et quivis totus orbis divido tamen quia vinco libet britannus primus gallia moueo ab helvetius coepio qui rhodanus inter et rhenus sitis non sufficio terra venio sedes peto incendo moenia suus


MARCO LEPIDO Quinto Catulo consulibus civile bellum paene citius oppressum est quam inciperet: sed quantulacumque fax illius motus ab ipso Sullae rogo exarsit.

marcus lepidus quintus catulus consul civilis bellum paene cieo opprimo sum quam incipio sed quantuluscumque fax ille moueo ab ipse sulla rogo exardeo


Inde iam consulares quoque adgressus in Appenino Lentuli exercitum cecidit, apud Mutinam Publi Crassi castra delevit.

indus iam consularis quoque aggredior in appenino lentulis exercitus cado apud mutina publius crassus castrum deleo


quippe cum servi militaverint, gladiatores imperaverint, illi infimae sortis homines, hi pessumae auxere ludibriis calamitatem Romanam.

quippe cum servio milito gladiator impero ille infimae sors homo hic malus augeo ludibrium calamitas romanus


Cupidus rerum novarum per insolentiam Lepidus acta tanti viri rescindere parabat; nec inmerito, si tamen posset sine magna clade rei publicae.

cupidus res novaris per insolentia lepidus ago tantus vir rescindo paro neque immeritus si tamen possum sine magnus clades res publicus


Quippe interciso Herculanae viae limite refossisque litoribus Lucrinus lacus mutatus in portum eique interrupto medio additus est Avernus, ut in illa aquarum quiete classis exercita imaginem belli navalis agitaret.

quippe intercisi herculanus via limes refodio litus lucrinus lacus muto in portus is interrumpo medium addo sum avernus ut in ille aqua quiesco classis exerceo imago bellum naval agito


Quod tempus populo Romano nescio utrum clade funestius fuerit,

qui tempus populus romanus nescio utrum clades funestus sum


Haec est secunda aetas populi Romani et quasi adulescentia, qua maxime viruit et quodam flore virtutis exarsit ac ferbuit. Itaque inerat quaedam adhuc ex pastoribus feritas, quiddam adhuc spirabat indomitum.

hic sum secundus aetas populus romanus et quasi adulescentia qui magnus vireo et quidam floreo virtus exardeo atque ferbuit itaque insum quidam adhuc ex pastor ferio quidam adhuc spiro indomitus


latrocinabantur. Missusque in eos Publius Servilius, quamvis leves et fugaces myoparonas gravi et Martia classe turbaret, non incruenta victoria superat.

latrocinor mitto in is publius servilis quivis levo et fugax myoparonas gravis et martius classis turbo non incruentus victoria supero


Macedonicum bellum nomine amplius quam spectatione gentis fuit.

macedonicus bellum nomen amplus quam spectatio gens sum


Trecenta milia peditum, equitum falcatorumque curruum non minor numerus. Elephantis ad hoc inmensae magnitudinis, auro purpura argento et suo ebore fulgentibus, aciem utrimque vallaverat.

trecenti mille pedes eques falcatus currus non paruus numerus elephantus ad hic immensus magnitudo aurum purpura argentum et suus ebur fulgeo acies utrimque vallo


Post primum Punicum bellum vix quadriennii requies: ecce alterum bellum, minus quidem spatio —nec enim amplius decem et octo annos habet—, sed adeo cladium atrocitate terribilius, ut si quis conferat damna utriusque populi, similior victo sit

post primus punicus bellum vix quadriennium requies ecce alter bellum paruus quidem spatium neque enim amplus decem et octo annus habeo sed adeo cladium atrocitas terribilis ut si quis confero damno uterque populus similis vinco sum


obsessorque ipse quasi obsidebatur. Sed ubi pax fluminis redit, et populationibus et pugnae campos aperuit, iterum ferox instat et cedentes ad Celtiberiam consecutus aggere et vallo et per haec siti ad deditionem conpulit.

obsessor ipse quasi obsido sed ubi pax flumen redeo et populatio et pugna campus aperio iterum ferox insto et cedo ad celtiberia consequor aggero et vallo et per hic sitis ad deditio compello


Mox ipse praesens hos deduxit montibus, hos obsidibus astrinxit, hos sub corona iure belli venun-

mox ipse praesens hic deduco mons hic obsidibus astringo hic sub corona ius bellum venun


Tum in mediam camporum vastitatem eodem duce ductus exercitus, ut undique hosti exponeretur.

tum in medius campus vastitas idem dux duco exercitus ut undique hostis expono


Longe illi triplex murus totidemque arces, portus ille marmoreus et fons celebratus Arethusae; nisi quod hactenus profuere, ut pulchritudini victae urbis parceretur.

longus ille triplex murus totidem arx portus ille marmoreus et fons celebro arethusa nisi qui hactenus prosum ut pulchritudo vinco urbs parco


dedit. Digna res lauro, digna curru senatui visa est; sed iam tantus erat Caesar, ut triumpho augeri contemneret.

do dignus res laurus dignus currus senatus video sum sed iam tantus sum caesar ut triumphus augeo contemno


Igitur dum haec ipsa contemnit populus Romanus, Iuventio praetore contentus, virum non Macedonicis modo sed Thraciae quoque auxiliis ingentibus validum temere temptavit, in victusque a veris regibus, ab illo imaginario et scaenico rege superatus est.

igitur dum hic ipse contemno populus romanus juventius praetor contineo vir non macedonicus modo sed thracia quoque auxilium ingens validus temere tento in vinco ab verus rex ab ille imaginarius et scaenicus rex supero sum


GALLIS Insubribus, et his accolis Alpium, animi ferarum, corpora plus quam humana erant, sed— experimento deprehensum est, quippe sicut primus impetus eis maior quam virorum est, ita sequens minor quam feminarum—Alpina corpora umente caelo educata habent quiddam simile nivibus suis:

galli insuber et hic accolo alpis animus ferus corpus multus quam humanus sum sed experimentum deprehendo sum quippe sicut primus impetus is magnus quam vir sum ita sequor paruus quam femina alpinus corpus umeo caelum educo habeo quidam similis nix suus


In hoc velut foedus pax inter tres duces conponitur. Apud Confluentes inter Perusiam et Bononiam iungunt manus, et exercitus consalutant. Nullo bono more triumviratus invaditur, oppressaque armis re publica redit Sullana proscriptio, cuius atro-citas nihil insignius habet quam numerum centum et quadraginta senatorum.

in hic velut foedus pax inter tres dux conpono apud confluo inter perusia et bononia iungo manus et exercitus consaluto nullus bonus mos triumviratus invado opprimo arma res publicus redeo sullanus proscriptio qui ater cieo nihil insignis habeo quam numerus centum et quadraginta senator


Interim abundatio verni fluminis commeatibus prohibebat: sic fame castra temptata sunt,

interim abundatio vernus flumen commeatus prohibeo sic fames castrum tento sum


Non aliud formidolosius fama bellum fuit; quippe cum Persas et orientem, Xerxen atque Darium cogitarent, quando perfossi invii montes,

non alius formidulosus fama bellum sum quippe cum persa et orior xerxes atque dareus cogito quando perfodio invius mons


viris obiere morte et, quod sub gladiatore duce oportuit, sine missione pugnatum est. Spartacus ipse in primo agmine fortissime dimicans quasi imperator occisus est.

vis obeo mors et qui sub gladiator dux oportet sine missio pugno sum spartacus ipse in primus agmen fortis dimico quasi imperator occido sum


His ita ordinatis repente, cum contionem haberet ante urbem aput Caprae paludem, e conspectu ablatus est.

hic ita ordino repens cum contio habeo ante urbs aput capra palus e conspectus aufero sum


Ac primum duce Isidoro contenti proximo mari Cretam inter atque Cyrenas et Achaiam sinumque Maleum, quod ab spoliis aureum ipsi vocavere,

atque primus dux isidorus contendo propior mare creta inter atque cyrenae et achaia sinum maleus qui ab spolium aureus ipse voco


Dum aliae aliaeque gentes Syriaci belli secuntur ruinam, Macedonia rursus se erexit.

dum alius alius gens syriacus bellum secor ruina macedonius rursus sui erigo


Igitur ubi semel se in Hispania movit illa gravis et luctuosa Punici belli vis atque tempestas destinatumque Romanis iam diu fulmen Saguntino igne conflavit, statim quodam impetu rapta medias perfregit Alpes et in Italiam ab illis fabulosae altitudinis nivibus velut caelo missa descendit.

igitur ubi semel sui in hispania moveo ille gravis et luctuosus punicus bellum volo atque tempestas destino romanus iam diu fulmen saguntinus ignis conflo statim quidam impetus rapio medius perfringo alpis et in italia ab ille fabulosus altitudo nix velut caelum mitto descendo


Ille sacra et caerimonias omnemque cultum deorum inmortalium docuit, ille pontifices, augures, Salios ceteraque sacerdotia, annumque in duodecim menses, fastos dies nefastosque discripsit,ille ancilia atque Palladium, secreta quaedam imperii pignora, Ianumque geminum, fidem pacis ac belli, in primis focum Vestae virginibus colendum dedit, ut ad simulacrum caelestium siderum custos imperii flamma vigilaret:

ille sacer et caerimonia omnis cultus deus immortalis doceo ille pontifex auguro salii ceter sacerdotium annus in duodecim mensis fasti dies nefastus discribo ille ancile atque palladius secerno quidam imperium pignus janus geminus fides pax atque bellum in primus focus vesta virgo colo do ut ad simulacrum caelestis sidus custos imperium flamma vigilo


tum mirabilis situ. Quippe in ipsis Hadriani maris faucibus posita in omnis terras, Histriam, Illyricum, Epiron, Achaiam, Africam, Siciliam vela dimittit. Inminet portui ad prospectum maris positum theatrum, quod quidem causa miserae civitati fuit omnium calamitatium.

tum mirabilis sino quippe in ipse hadrianus mare fauces pono in omnis terra histria illyricus epirus achaia africa sicilia velo dimitto inmino portus ad prospicio mare pono theatrum qui quidem causa miser civitas sum omnis calamitas


sive aequo et bono ductus, quia depulsam agris suis plebem miseratus est,

sive aequus et bonus duco quia depello ager suus plebs miseror sum


Sed hos praecipue Titus Quinctius domuit, ille dictator ab aratro, qui obsessa et paene iam capta Manili consulis castra egregia victoria recuperavit.

sed hic praecipuus titus quintius domo ille dictator ab arater qui obsedeo et paene iam capio manilis consul castrum egregius victoria recipero


Sed omnium victor Regulus cum terrorem nominis sui late circumtulisset cumque magnam vim iuventutis ducesque ipsos aut cecidisset aut haberet in vinculis, classemque ingenti praeda onustam et triumpho gravem in urbem praemisisset, iam ipsam, caput belli, Carthaginem urguebat obsidio ipsisque portis inhaerebat.

sed omnis victor regulus cum terror nomen suus latus circumfero cum magnus vis iuventus duco ipse aut cado aut habeo in vinculis classis ingens praeda onustus et triumphus gravis in urbs praemitto iam ipse caput bellum carthago urgeo obsidio ipse porta inhaereo


et hinc bellum. Sed apparatus horribilis, cum tot simul populi pro Tarentinis consurgerent omnibusque vehementior Pyrrhus, qui semigraecam ex Lacedaemoniis conditoribus civitatem vindicaturus cum totis viribus Epiri, Thessaliae, Macedoniae incognitisque in id tempus elephantis mari terra, viris equis armis, addito insuper ferarum terrore veniebat.

et hinc bellum sed apparatus horribilis cum tot simul populus pro tarentinus consurgo omne vehemens pyrrhus qui semigraecam ex lacedaemonius conditor civitas vindico cum totus vis epirus thessalia macedonia incognitus in is tempus elephantus mare terra vis equus arma addo insuper ferus terror venio


Nec abhorrebat moribus uxor Tullia, quae, ut virum regem salutaret, supra cruentum patrem vecta carpento consternatos equos exegit.

neque abhorreo mos uxor tullia qui ut vir rex saluto supra cruentus pater veho carpentum consterno equus exigo


A Latinis adgressus est gentem Sabinorum, qui immemores factae sub Tito Tatio adfinitatis quodam contagio bellis se Latinis adiunxerant.

ab latinum aggredior sum gens sabinum qui immemor facio sub titus tatius adfinitas quidam contagio bellum sui latinum adjungo


Allobroges deinde et Arveni, cum adversus eos similes Haeduorum querellae opem et auxilium nostrum flagitarent: utriusque victoriae testes Isara et Vindelicus amnes et inpiger fluminum Rhodanus.

allobroges deinde et arveni cum adverro is similis aedui querela ops et auxilium nos flagito uterque victoria testis isara et vindelicus amnis et impiger flumen rhodanus


Et ille quidem ad praeparatum a Manlio in Etruria exercitum proficiscitur signa inlaturus urbi. Lentulus, destinatum familiae suae Sibyllinis versibus regnum sibi vaticinans, ad praestitutum a Catilina diem urbe tota viros, faces,

et ille quidem ad praeparo ab manlius in etruria exercitus proficisco signum infero urbs lentulus destino familia suus sibyllinus versus regnum sui vaticinor ad praestitus ab catilina dies urbs totus vir fax


bello. Sed fiduciam oppidanis resistendi nuntius fecit, docens adventare Lucullum, qui—horribile dictu—per medias hostium naves utre suspensus et pedibus iter gubernans, videntibus procul quasi marina pristis evaserat.

bellum sed fiducia oppidanus resisto nuntius facio doceo adventaris lucullus qui horribilis dico per medius hostis navo utre suspendo et pes iter guberno video procul quasi marinus pistris evado


Gracchus. Qui cum pari tumultu atque terrore plebem in avitos agros arcesseret, et recentem Attali hereditatem in alimenta populo polliceretur,

gracchus qui cum par tumultus atque terror plebs in avitus ager arcesso et recens attal hereditas in alimentum populus polliceo


ut solebat, induta cultus in referto odoribus solio iuxta suum se conlocavit Antonium, admotisque ad venas serpentibus sic morte quasi somno soluta est.

ut soleo induo cultus in refero odor solium iuxta suus sui conloco antonius admoveo ad vena serpens sic mors quasi somnus solvo sum


Sertorius. Inter haec rei publicae vulnera et hos tumultus repente quasi captato tempore in lassos simul atque districtos subitus turbo Pontici belli ab ultima veluti specula septentrionis erupit.

sertorius inter hic res publicus vulnero et hic tumultus repens quasi capto tempus in lassus simul atque distringo subeo turbo ponticus bellum ab ulter velut speculum septentrio erumpo


ADSIDUI vero et anniversarii hostes ab Etruria fuere Veientes, adeo ut extraordinariam manum adversus eos promiserit privatumque gesserit bellum gens una Fabiorum. Satis superque nota clades.

assiduus verus et anniversarius hostis ab etruria sum veiens adeo ut extraordinarius manus adverro is promitto privo gero bellum gens unus fabius satis supo nosco clades


Itaque cum diu multumque eluderent Saluvii, Deciates, Oxubii, Euburiates, Ingauni, tandem Fulvius latebras eorum igni saepsit, Baebius in plana deduxit, Postumius ita exarmavit, ut vix reliquerit ferrum quo terra coleretur.

itaque cum diu multus eludo salluvii deciates oxubii euburiates ingauni tandem fulvus latebra is ignis saepio baebius in planum deduco postumus ita exarmo ut vix relinquo ferrum quo terra colo


statimque in suas quisque aedes regressi, sic ut in trabeis erant et amplissimo cultu, in curulibus sellis sese reposuerunt, ut, cum venisset hostis,

statim in suus quisque aedes regredior sic ut in trabea sum et amplus cultus in curulis sella sui repono ut cum venio hostis


Tum ex consulto senatus adversariis hostibus iudicatis in praesentem tribunum aliosque diversae factionis iure saevitum est; Marium servilis fuga exemit, immo fortuna alteri bello reservavit.

tum ex consultum senatus adversarius hostis judico in praesens tribunus alius diverto factio ius saevio sum marius servilis fuga eximo immo fortuna alter bellum reservo


Talis domi ac foris, talis pace belloque populus Romanus fretum illud adulescentiae, id est secundam imperii aetatem habuit, in qua totam inter Alpes fretumque Italiam armis subegit.

tal domus atque foris talis pax bellus populus romanus fretus ille adulescentia is sum secundus imperium aetas habeo in qui totus inter alpis fretus italia arma subigo


Numquam acrior neque alacrior exercitus Caesaris fuit; inde classica prius, inde tela. Adnotatum quoque committentis aciem Crastini pilum, qui mox adacto in os gladio—sic inter cadavera repertus est— libidinem ac rabiem qua pugnaverat ipsa novitate volneris praeferebat.

numquam acer neque alacer exercitus caesar sum inde classicus prior inde telum adnotas quoque committo acies crastinus pilis qui mox adigo in os gladius sic inter cadaver reperio sum libido atque rabies qui pugno ipse novitas vulnus praefero


Enimvero Flaminino duce invios antea Chaonum montes Aoumque amnem per abrupta vadentem et ipsa

enimvero flamininus dux invius antea chaon mons aous amnis per abrumpo vado et ipse


AD orientem plus negotii cum Armeniis. Huc alterum ex Caesaribus, nepotibus suis, misit. Ambo fato breves, sed alter inglorius. Massiliae quippe morbo Lucius solvitur, in Syria Gaius ex volnere occubuit, cum Armeniam ad Parthos se subtrahentem in ius recepit.

ad orior multus negotium cum armenius huc alter ex caesaris nepos suus mitto ambo fatum brevis sed alter inglorius massilia quippe morbus lucius solvo in syria gaius ex vulnus occumbo cum armenia ad parthus sui subtraho in ius recipio


Duillio Cornelioque consulibus etiam mari congredi ausus est. Tum quidem ipsa velocitas classis conparatae victoriae auspicium fuit. Intra enim sexagesimum diem quam caesa silva fuerat centum sexaginta navium classis in anchoris stetit, ut non arte factae, sed quodam munere deorum conversae in naves atque mutatae arbores viderentur.

duellius cornelius consul etiam mare congredior audeo sum tum quidem ipse velocitas classis conparo victoria auspicium sum intra enim sexagesimus dies quam caedo silva sum centum sexaginta navis classis in anchora sto ut non ars facio sed quidam munus deus converro in navo atque muto arbor video


Et illi quidem consul pacem dedit regnumque concessit, mox, ne quid esset hostile, Thebas et Euboeam et grassantem sub Nabide tyranno suo Lacedaemona conpescuit.

et ille quidem consul pax do regnum concedo mox ne quis sum hostilis thebae et euboea et grassor sub nabide tyrannus suus lacedaemona conpescuit


Senatum confodere, consules trucidare, distringere incendiis urbem, diripere aerarium, totam denique rem publicam funditus tollere et quidquid nec Annibal videretur optasse, quibus—

senatus confodio consul trucidaris distringo incendium urbs diripio aerarius totus denique res publicus fundus tollo et quisquis neque annibal video opto qui


humana omnia atque divina iura violata sunt. Sed hic terror Asiae Europam quoque regi aperiebat. Itaque missis Archelao Neoptolemoque praefectis, excepta Rhodo, quae pro nobis firmius stetit, ceterae Cyclades, Delos, Euboea et ipsum Graeciae decus Athenae tenebantur.

humanus omnis atque divino ius violo sum sed hic terror asia europa quoque rex aperio itaque mitto archelaus neoptolemus praefectus excipio rhodos qui pro nos firmus sto ceterus cyclas delus euboea et ipse graecia decus athenae teneo


SUB occasu pacata erat fere omnis Hispania, nisi quam Pyrenaei desinentis scopulis inhaerentem citerior adluebat Oceanus. Hic duae validissimae gentes,Cantabri et Astures;inmunes imperii agitabant.

sub occasus paco sum fere omnis hispania nisi quam pyrenaeus desino scopulus inhaereo citer adluo oceanus hic duo validus gens cantabrum et astur inmunes imperium agito


Sequens a Bruto Collatinoque consulibus in Appium Claudium Quintum Fulvium consules centum quinquaginta annis patet, quibus Italiam subegit. Hoc fuit tempus viris armis incitatissimum, ideoque quis adulescentiam dixerit.

sequor ab brutus collatinus consul in appius claudius quintus fulvius consul centum quinquaginta annus pateo qui italia subigo hic sum tempus vis arma incito ideo quis adulescentia dico


Quasi numquam esset dimicatum, sic arma rursus et partes, quantoque Africa supra Thessaliam fuit,

quasi numquam sum dimico sic arma rursus et pars quantus africanus supra thessalia sum


Agrorum atque vicorum populatione non contentus in ipsa Numidiae capita impetum fecit; et Zamam quidem frustra adsiluit, ceterum Thalam, gravem armis thensaurisque regiis, diripuit.

ager atque vicus populatio non contineo in ipse numidia caput impetus facio et zama quidem frustra adsileo ceterum thala gravis arma thesaurus regius diripio


Accessit his consilium ducis, qui situm regionum suarum a summo speculatus Haemo, positis per abrupta castris, ita Macedoniam suam armis ferroque vallaverat, ut non reliquisse aditum nisi a caelo Venturis hostibus videretur.

accedo hic consilium dux qui sino regio suus ab superus speculor haemus pono per abrumpo castrum ita macedonia suus arma ferrum vallo ut non relinquo aditus nisi ab caelum venio hostis video


Et quod illud fuisset periculum, si se consiliis eius rex tradidisset, id est si Asiae viribus usus fuisset miser Annibal? Sed rex suis opibus et nomine regio fretus satis habuit bellum movere.

et qui ille sum periculum si sui consilium is rex trado is sum si asia vis utor sum miser annibal sed rex suus ops et nomen regius fretus satis habeo bellum moveo


Itaque quamvis tum Philippus regno praesideret, Romani tamen dimicare sibi cum rege Alexandro videbantur.

itaque quivis tum philippus regnum praesideo romanus tamen dimicaris sui cum rex alexander video


Quae Ariovisti regis superbia! cui cum legati dicerent veni ad Caesarem, et quis est Caesar? et si vult, veniat inquit, et quid ad illum, quid agat nostra Germania? num ego me interpono Romanis?

qui ariovistus rex superbia qui cum legatus dico venio ad caesaris et quis sum caesar et si volo venio inquam et quis ad ille quis ago noster germania num ego ego interpono romanus


Denique illa ipsa principatus et dominandi cupido unde nisi ex nimiis opibus venit? Atquin haec Caesarem atque Pompeium furialibus in exitium rei publicae facibus armavit.

denique ille ipse principatus et dominor cupido unde nisi ex nimius ops venio atqui hic caesaris atque pompejus furial in exitium res publicus fax armo


duce Armenio arma corripiunt; cum interim tanta erat Varo pacis fiducia, ut ne prodita quidem per Segestem unum principum coniuratione commoveretur.

dux armenius arma corripio cum interim tantus sum varus pax fiducia ut ne prodeo quidem per segestes unus princeps coniuratio commoveo


Multo vehementius sub hoc Macedones quam sub patre exurgunt. Quippe Thracas in res suas traxerant, atque ita industriam Macedonum viribus Thracum, ferociam Thracum disciplina Macedonica temperavere.

multus vehemens sub hic macedones quam sub pater exurgunt quippe thraca in res suus traho atque ita industria macedones vis thracus ferocio thracus disciplina macedonicus tempero


THRACES antea saepe, tum maxime Rhoemetalce rege desciverant. Ille barbaros et signis militaribus et disciplina, armis etiam Romanis adsueverat; sed a Pisone perdomiti in ipsa captivitate rabiem ostendere. Quippe cum catenas morsibus temptarent, feritatem suam ipsi puniebant.

thraces antea saepe tum magnus rhoemetalce rex descio ille barbarus et signum militaris et disciplina arma etiam romanus assuesco sed ab piso perdomo in ipse captivitas rabies ostendo quippe cum cateno morsus tento feritas suus ipse punior


Signa, aquilae et vexilla deerant: ceterum sic urbe in una quasi in binis castris dissidebatur. Prior Caepio in senatum impetu facto reos ambitus Scaurum et Philippum principes nobilitatis elegit.

signum aquila et vexillum desum ceterum sic urbs in unus quasi in bini castrum dissido prior caepio in senatus impetus facio reus ambitus scaurus et philippus princeps nobilitas eligo


Sic Cilix dignus victoria Pompei visus est et Mithridaticae provinciae factus accessio. Ille dispersam toto mari pestem semel et in perpetuum volens extinguere divino quodam apparatu adgressus est.

sic cilix dignus victoria pompejus video sum et mithridaticus provincia facio accessio ille dispermulceo totus mare pestis semel et in perpetuus volo extinguere divino quidam apparatus aggredior sum


Mox in urbem quadruplici agmine intratur. Divisere copias Cinna, Marius, Carbo, Sertorius. Hic postquam manus omnis Octavi depulsa Ianiculo est, statim ad principum caedem signo dato aliquanto saevius quam vel in Punica urbe saevitur.

mox in urbs quadruplex agmen intro divido copia cinna marius carbo sertorius hic postquam manus omnis octavius depello janiculum sum statim ad princeps caedes signum do aliquantus saevus quam vel in punicus urbs saevio


Ipsius quoque consulis corpus, quod militum pietas humi abdiderat, effossum. Signa et aquilas duas adhuc barbari possident, tertiam signifer, prius quam in manus hostium veniret, evolsit mersamque intra baltei sui latebras gerens in cruenta palude sic latuit. Hac clade factum, ut imperium, quod in litore Oceani non steterat,in ripa Rheni fluminis staret.

ipse quoque consul corpus qui miles pietas humus abdo effodio signum et aquila duo adhuc barbaris possideo tertius signifer prior quam in manus hostis venio exvello mergo intra balteus suus latebra gero in cruento palus sic lateo hic clades facio ut imperium qui in litus oceanus non sto in ripa rhenus flumen sto


Tanto, id est omni, qua longissima est Italia, solo interiacente, quo consilio, qua celeritate consules castra coniunxerint, inopina-tumque hostem conlatis signis oppresserint, neque id fieri Annibal senserit, difficile dictu est.

tantus is sum omnis qui longus sum italia solum interjaceo quo consilium qui celeritas consul castrum conjungo inopinus tum hostis confero signum opprimo neque is fio annibal sentio difficilis dico sum


Perditis enim rebus profugit Asiamque velis petit, venturus ibi in manus hostium et catenas et, quod miserrimum est fortibus viris, ad hostium arbitrium sub percussore moriturus.

perdo enim res profugio asia velis peto venio ibi in manus hostis et cateno et qui miser sum fortis vis ad hostis arbitrium sub percussor morior


Caesar pro natura ferox et conficiendae rei cupidus ostentare aciem, provocare, lacessere;

caesar pro natura ferox et confacio res cupidus ostentaris acies provocaris lacesso


Nam et signis insedit examen et adsuetae cadaverum pabulo volucres castra quasi iam sua circumvolabant, et in aciem prodeuntibus obvius Aethiops nimis aperte ferale signum fuit.

nam et signum insedeo examen et assuesco cadaver pabulum volucris castrum quasi iam suus circumvolo et in acies proeo obvius aethiops nimis apertus feral signum sum


Hinc mulier Aegyptia ab ebrio imperatore pretium libidinum Romanum imperium petit; et promisit Antonius, quasi facilior esset Partho Romanus.

hinc mulier aegyptius ab ebrius imperator pretium libido romanus imperium peto et promitto antonius quasi facilis sum parthus romanus


Quippe diversa quam hostis mandaverat censuit, ne pax fieret, ne commutatio captivorum reciperetur.

quippe diverto quam hostis mando censeo ne pax fio ne commutatio captivus recipio


cos, Samnium Lucaniamque Telesinus; cum regum et gentium arbiter populus ipsum se regere non posset, et victrix Asiae et Europae a Corfinio Roma adpeteretur.

cos samnium lucania telesinus cum rex et gens arbiter populus ipse sui rego non possum et victrix asia et europa ab corfinium roma adpeto


Nam cum diu aequo Marte contenderent, iussuque Pompei fusus a cornu erupisset equitatus, repente hinc signo dato Germanorum cohortes tantum in effusos equites fecere impetum, ut illi esse pedites,

nam cum diu aequus mars contendo jubeo pompejus fundo ab cornu erumpo equito repens hinc signum do germanus cohors tantus in effundo eques facio impetus ut ille sum pedito


Ipse Pompeius in originem fontemque belli Ciliciam; nec hostes detractavere certamen.

ipse pompejus in origo fons bellum cilicia neque hostis detracto certamen


Duas tamen aestus explicuit. Una, quae Opiterginos ferebat, in vadis haesit memorandumque posteris exemplum dedit. Quippe vix mille iuvenum manus circumfusi undique exercitus per totum diem tela sustinuit, et cum exitum virtus non haberet, tandem, ne in deditionem veniret, hortante tribuno Vulteio mutuis ictibus inter se concurrit.

duo tamen aestus explico unus qui opitergini fero in vado haereo memoro posterus exemplum do quippe vix mille juvenis manus circumfundo undique exercitus per totus dies telum sustineo et cum exitus virtus non habeo tandem ne in deditio venio horto tribunus vulteio mutuus ictus inter sui concurro


Unus enim vir Numantinus non fuit qui in catenis duceretur; praeda, ut de pauper-rimis, nulla: arma ipsi cremaverunt. Triumphus fuit tantum de nomine,

unus enim vir numantinus non sum qui in catena duco praeda ut de pauper rima nullus arma ipse cremo triumphus sum tantus de nomen


Spurium largitione, Cassium agraria lege suspectum regiae dominationis praesenti morte multavit. Ac de Spurio quidem supplicium pater ipsius sumpsit, hunc Quinctii dictatoris imperio in medio foro magister equitum Servilius Ahala confodit.

spurius largitio casseius agrarius lex suspicio regia dominatio praesens mors multo atque de spurius quidem supplicium pater ipse sumo hic quintius dictator imperium in medium forum magister eques servilis ahala confodio


Nam et aeris notam pretiosiorem ipsa opulentissimae urbis fecit iniuria, quia incendio permixtis plurimis statuis atque simulacris aeris auri argentique venae in commune fluxerunt.

nam et aer nota pretiosus ipse opulens urbs facio iniuria quia incendium permisceo multus statuo atque simulacrum aer aurum argentum vena in communis fluo


Pervicacissimi tamen Latinorum Aequi et Volsci fuere et cotidiani, ut sic dixerim, hostes.

pervicax tamen latinum aequum et volscus sum et cottidianus ut sic dico hostis


Virgines simul ex sacerdotio Vestae nudo pede fugientia sacra comitantur. Tamen excepisse fugientis unus ex plebe fertur Albinius, qui depositis uxore et liberis virgines in plaustrum recepit. Adeo tunc quoque in ultimis religio publica privatis adfectibus antecellebat. Iuventus vero, quam satis constat vix mille hominum fuisse, duce Manlio arcem Capitolini montis insedit, obtestata ipsum quasi praesentem Iovem, ut quem ad modum ipsi ad defendendum templum concurrissent, ita ille virtutem eorum numine suo tueretur.

virgo simul ex sacerdotium vesta nudus pes fugio sacer comito tamen excipio fugio unus ex plebs fero albinius qui depono uxor et liber virgo in plaustrum recipio adeo tunc quoque in ulter religio publicus privo affectus antecello juventus verus quam satis consto vix mille homo sum dux manlius arx capitolinus mons insedeo obtestor ipse quasi praesens iuppiter ut qui ad modus ipse ad defendo templum concurro ita ille virtus is numen suus tueor


acerrimi iuvenis susceperat bellum. Quippe cum intra octavum decimum annum tenerum et obnoxium et opportunum iniuriae iuvenem videret, se plenae ex commilitio Caesaris dignitatis, lacerare furtis hereditatem, ipsum insectari probris, cunctis artibus cooptationem Iuliae gentis inhibere,

acer juvenis suscipio bellum quippe cum intra octavus decimus annus tener et obnoxius et opportunus iniuria juvenis video sui plenus ex commilitium caesar dignitas lacero furtum hereditas ipse insectaris probrum cunctus ars cooptatio julius gens inhibeo


Hos tamen quinquaginta annis per Fabios ac Papirios patres eorumque liberos ita subegit ac domuit, ita ruinas ipsas urbium diruit, ut hodie Samnium in ipso Samnio requiratur nec facile appareat materia quattuor et viginti triumphorum.

hic tamen quinquaginta annus per fabius atque papirius pater is liber ita subigo atque domo ita ruina ipse urbs diruo ut hodie samnium in ipse samnium requiro neque facilis appareo materia quattuor et viginti triumphus


Atquin si quis trium temporum momenta consideret, primo commissum est Punicum bellum,

atqui si quis tres tempus momentum consido primus committo sum punicus bellum


Sane et ipse ante aciem maestior non ex more Caesar, sive respectu fragilitatis humanae, sive nimiam prosperorum suspectam habens continuationem, vel eadem timens, postquam idem esse coeperat quod Pompeius; et in ipso proelio, quod nemo umquam meminerat,

sanus et ipse ante acies maestus non ex mos caesar sive respicio fragilitas humanus sive nimius prosper suspicio habeo continuatio vel idem timeo postquam idem sum coepio qui pompejus et in ipse proelium qui nemo umquam memini


iam adfuturum cum omnibus copiis regem; irent retro peterentque montis: sic quoque hostem fortasse non defore. Atque ita secuta est minor vis hostium quam inminebat;

iam adsum cum omnis copia rex eo retro peto mons sic quoque hostis fortasse non desum atque ita sequor sum paruus volo hostis quam inminebat


Quem rex in experimentum rogavit, fierine posset,


novissime in deditionem redegit. Ipse ille rex, maximum victoriae decus, supplex cum in castra venisset, equum et phaleras et sua arma ante Caesaris genua proiecit. Habe, inquit, fortem virum, vir fortissime, vicisti.

novus in deditio redigo ipse ille rex magnus victoria decus supplex cum in castrum venio equus et phalerae et suus arma ante caesar genu proicio habeo inquam fortis vir vir fortis vinco


Quasi saeculum illud eversionibus urbium curreret, Carthaginis ruinam statim Corinthus excepit, Achaiae caput, Graeciae decus, inter duo maria, Ionium et Aegaeum, quasi spectaculo exposita. Haec—facinus indignum—ante oppressa est quam in numero certorum hostium referretur.

quasi saeculis ille eversio urbs curro carthago ruina statim corinthus excipio achaia caput graecia decus inter duo mare ionius et aegaeus quasi spectaculum expono hic facinus indignus ante opprimo sum quam in numerus certor hostis refero


Ibi in curuli sedentem eum senatus invasit, tribusque et viginti volneribus ad terram datus est. Sic ille, qui terrarum orbem civili sanguine impleverat, tandem ipse sanguine suo curiam implevit.

ibi in curulis sedeo is senatus invado tres et viginti vulnus ad terra do sum sic ille qui terra orbis civilis sanguis impleo tandem ipse sanguis suus curia impleo


Baleares per id tempus insulae piratica rabie maria corruperant. Homines feros atque silvestres mireris ausos a scopulis suis saltem maria prospicere.

balearis per is tempus insula piraticus rabies mare conrumpo homo ferus atque silvestris miror audeo ab scopulus suus saltem mare prospicio


Qui rebellandum fuerit furor, vel hinc intellegi potest, quod in usum novae classis tecta domuum resciderunt; in armorum officinis aurum et argentum pro aere ferroque conflatum est, in tormentorum vincula crinis suos matronae contulerunt. Mancino deinde consule terra marique fervebat obsidio.

qui rebello sum furor vel hinc intellego possum qui in usus novus classis tectum domus resciderunt in armus officina aurum et argentum pro aer ferrum conflo sum in tormentum vinculum crinis suus matrona confero mancinus deinde consul terra mare ferveo obsidio


Longum post haec referre ludibrio habita fata Carbonis, fata Sorani, Plaetorios atque Venuleios, Baebium sine ferro ritu ferarum inter manus laniatum, Marium, ducis ipsius fratrem, apud Catuli sepulcrum oculis effossis, manibus cruribusque effractis servatum aliquandiu, ut per singula membra more-

longus post hic refero ludibrium habeo fatum carbo fatum soranus plaetorius atque venuleius baebius sine ferrum ritus ferus inter manus lanio marius dux ipse frater apud catulis sepulcrum oculus effodio manus crus effringo servo aliquandiu ut per singulus membrum mos


positisque ad Oricum castris, cum pars exercitus ob inopiam navium cum Antonio relicta Brundisii moram faceret, adeo inpatiens erat, ut ad arcessendos eos ardente ventis mari, nocte concubia, speculatorio navigio solus ire temptaverit. Extat ad trepidum tanto discrimine gubernatorem vox ipsius, Quid times? Caesarem venis. Contractis in unum undique omnibus copiis positisque comminus castris diversa erant ducum consilia.

pono ad oricos castrum cum pars exercitus ob inopia navis cum antonius relinquo brundisium mora facio adeo impatiens sum ut ad arcesso is ardeo venio mare nox concubius speculatorius navigium solus eo tento extat ad trepidus tantus discrimen gubernator vox ipse quis timeo caesaris venio contraho in unus undique omnis copia pono comminus castrum diverto sum dux consilium


Maximus barbaris terror elephanti fuere, inmanitati gentium pares. Nihil tam conspicuum in triumpho quam rex ipse Bituitus dis- coloribus in armis argenteoque carpento, qualis pugnaverat.

magnus barbaris terror elephantus sum inmanitas gens par nihil tam conspicuus in triumphus quam rex ipse bituitus deus color in arma argenteus carpentum qualis pugno


Hoc de se sacerdos gravida confessa est, nec mox fama dubitavit, cum Amulli regis imperio iactatus in profluentem cum Remo fratre non potuit extingui.

hic de sui sacerdos gravidus confiteor sum neque mox fama dubito cum amulli rex imperium jacto in profluo cum remus frater non possum extingui


in unam arcem hostibus portum quoque mari Romanus obstruxerat. Illi alterum sibi portum ab alia urbis parte foderunt, nec ut fugerent; sed qua nemo illos nec evadere posse credebat, inde quasi nata

in unus arx hostis portus quoque mare romanus obstruo ille alter sui portus ab alius urbs pars fodio neque ut fugio sed qui nemo ille neque evado possum credo inde quasi nata


Tertius de Pharnace currus et Ponto. Quartus Iubam et Mauretaniam et bis subactam ostendebat Hispaniam. Pharsalia et Thapsos et Munda nusquam. Et quanto maiora erant, de quibus non triumphabat!

tertius de pharnaces currus et pontus quartus juba et mauretania et bis subigo ostendo hispania pharsalia et thapsus et mundo nusquam et quantus magnus sum de qui non triumpho


Huius tantae cladis auctor Annibal poscitur. Tergiversantibus Poenis dux legationis quae inquit mora est? in hoc ego sinu bellum pacemque porto; utrum digitis? Succlamantibus bellum, bellum igitur inquit accipite. Et excusso in media curia togae gremio non sine horrore, quasi plane sinu bellum ferret, effudit.

hic tantus clades auctor annibal posco tergiversor poenus dux legatio qui inquam mora sum in hic ego sinus bellum pax porto utrum digitus succlamantibus bellum bellum igitur inquam accipio et excutio in medius curia toga gremium non sine horror quasi planus sinus bellum fero effundo


Sic Pompeio duce populus Romanus totam,qua latissima est, Asiam pervagatus, quam extremam imperii habebat provinciam mediam fecit. Exceptis quippe Parthis, qui foedus maluerunt, et Indis, qui adhuc nos nec noverant, omnis Asia inter Rubrum et Caspium et Oceanum Pompeianis domita vel oppressa signis tenebatur.

sic pompejus dux populus romanus totus qui fero sum asia pervagor quam extremus imperium habeo provincia medius facio excipio quippe parthus qui foedus malo et indus qui adhuc nos neque nosco omnis asia inter rubrus et caspii et oceanus pompejanus domo vel opprimo signum teneo


Alterum bellum concitavit agrorum divisio, quod Caesar veteranis patris pretium militiae persolvebat. Semper alias Antonii pessimum ingenium Fulvia tum gladio cincta virilis militiae uxor agitabat.

alter bellum concito ager divisio qui caesar veteranus pater pretium militia persolvebat semper alius antonius malus ingenium fulvius tum gladius cingo virilis militia uxor agito


At Octavius Caesar, et aetate et iniuria favorabilis et nominis maiestate quod sibi induerat, revocatis ad arma veteranis, privatus—quis crederet? 5—consulem ad greditur, obsidione Mutinae liberat Brutum, Antonium exuit castris.

at octavus caesar et aetas et iniuria favorabilis et nomen maiestas qui sui induo revoco ad arma veteranus privo quis credo consul ad greditur obsidio mutina libero brutus antonius exuo castrum


ac ne sociale quidem, sed nec externum, sed potius commune quoddam ex omnibus et plus quam bellum.

atque ne social quidem sed neque externus sed potis communis quidam ex omnis et multus quam bellum


Quorum cum alter ornatissimae feminae Lucretiae stuprum intulisset, matrona dedecus ferro expiavit, imperium regibus abrogatum.

qui cum alter orno femina lucretius stuprum infero matrona dedecus ferrum expio imperium rex abrogo


Itaque nec praeparata in Oceanum fuga nec munita praesidiis utraque Aegypti cornua, Paraetonium atque Pelusium, promere: prope manu tenebantur. Prior ferrum occupavit Antonius, regina ad pedes Caesaris provoluta temptavit oculos ducis. Frustra quidem: nam pulchritudo infra pudicitiam principis fuit.

itaque neque praeparo in oceanus fuga neque munio praesidium uter aegyptius cornu paraetonius atque pelusium promo prope manus teneo prior ferrum occupo antonius regina ad pes caesar provolvo tento oculus dux frustra quidem nam pulchritudo infra pudicitia princeps sum


ut rex fraude praecipuus fraude caperetur. Hic, Massinissa avo, Micipsa patre per adoptionem, cum interficere fratres statuisset agitatus regni cupiditate, nec illos magis quam senatum populumque Romanum, quorum in fide et in clientela regnum erat, metueret, primum scelus mandat insidiis.

ut rex fraus praecipuus fraus capio hic massinissa avus micipsa pater per adoptio cum interficio frater statuo agito regnum cupiditas neque ille magis quam senatus populus romanus qui in fides et in clientela regnum sum metuo primus scelus mando insidiae


Graeciae vero veterem statum reddidit, ut legibus viveret suis et avita libertate frueretur.

graecia verus vetus status reddo ut lex vivo suus et avitus libertas fruor


Hi nuntiavere. Castorem et Pollucem fuisse creditum volgo, quod gemini fuissent; interfuisse bello, quod sanguine maderent; a Macedonia venire, quod adhuc anhelarent.

hic nuntio castor et pollux sum credo vulgo qui geminus sum intersum bellum qui sanguis madeo ab macedonius venio qui adhuc anhelo


Nam ipse Iulius Caesar, exercitu amisso, cum in urbem cruentus referretur, miserabili funere mediam per urbem viam fecit.

nam ipse iulius caesar exercitus amitto cum in urbs cruentus refero miserabilis funus medius per urbs via facio


Statim et e vestigio itur in Syriam. Classis regia Polyxenidae Annibalique commissa— nam rex proelium nec spectare poterat,—duce Aemilio Regillo, adremigantibus Rhodiis tota laceratur.

statim et e vestigium eo in syria classis regius polyxenidae annibalique committo nam rex proelium neque specto possum dux aemilius regillus adremigo rhodius totus lacero


Igitur Ciceronis consiliis abolitione decreta, ne tamen publici doloris oculos ferirent, in provincias ab illo ipso quem occiderant Caesare datas, Syriam et Macedoniam concesserant. Sic vindicta Caesaris dilata potius quam oppressa est.

igitur cicero consilium abolitio decretum ne tamen publicus dolor oculus ferio in provincia ab ille ipse qui occido caesaris do syria et macedonia concedo sic vindicta caesar differo potis quam opprimo sum


tanto Africam superabat Hispania. Plurimum quantum favoris partibus dabat fraternitas ducum et pro uno duos stare Pompeios.

tantus africa supero hispania multus quantus favor pars do fraternitas dux et pro unus duo sto pompeji


Sic fraudulentissimus regum fraude gener soceri sui in insidias deductus Sullae in manum traditur, tandemque opertum catenis Iugurtham in triumpho populus Romanus aspexit.

sic fraudulentus rex fraus gener socer suus in insidiae deduco sulla in manus trado tandem operio catena jugurtha in triumphus populus romanus aspicio


Tanti sceleris indicium per Fulviam emersit, vilissimum scortum, sed patriciis innocentius.

tantus scelus indicium per fulvius emergo vilis scortum sed patricius innocens


Secundam in urbe media decemviratus libido conflavit. Allatas a Graecia leges decem principes lecti iubente populo conscripserant, ordinataque erat in duodecim tabulis tota iustitia, cum tamen traditos fasces regio quodam furore retinebant.

secunda in urbs medius decemviratus libido conflo affero ab graecia lex decem princeps lego jubeo populus conscribo ordino sum in duodecim tabula totus iustitia cum tamen trado fascis regius quidam furor retineo


Hoc fuit inpii belli sacramentum. Inde iam passim ab omni parte Italiae, duce et auctore belli discursante Poppaedio, diversa per populos et urbes signa cecinere.

hic sum impius bellum sacramentum indus iam passim ab omnis pars italia dux et auctor bellum discurso poppaedio diverto per populus et urbs signum cano


Primus invasit insulam Marcus Antonius cum ingenti quidem victoriae spe atque fiducia, adeo ut pluris catenas in navibus quam arma portaret.

primus invado insula marcus antonius cum ingens quidem victoria spes atque fiducia adeo ut multus cateno in navis quam arma porto


Absens ergo victus fugit in maria insulamque Samothracen, fretus celebri religione, quasi templa et arae possent defendere, quem nec montes sui nec arma potuissent.

absum ergo vinco fugio in mare insula samothrace fretus celeber religio quasi templum et ara possum defendo qui neque mons suus neque arma possum


Hic non pro cetera felicitate, sed anceps et diu triste proelium, ut plane videretur nescio quid deliberare Fortuna.

hic non pro ceterus felicitas sed anceps et diu tristis proelium ut planus video nescio quis deliberaris fortuna


Sociale bellum vocetur licet, ut extenuemus invidiam, si verum tamen volumus, illud civile bellum fuit. Quippe cum populus Romanus Etruscos, Latinos Sabinosque sibi miscuerit et unum ex omnibus sanguinem ducat, corpus fecit ex membris et ex omnibus unus est;

social bellum voco licet ut extenuo invidia si verus tamen volo ille civilis bellum sum quippe cum populus romanus etrusci latini sabini sui misceo et unus ex omnis sanguis duco corpus facio ex membrum et ex omnis unus sum


nec multo tamen certamine. Quippe Dones, quem rex Artageris praefecerat, simulata proditione adortus virum intentum libello, quem ut thensaurorum rationes continentem ipse porrexerat, stricto repente ferro subiit. Et tunc quidem Caesar recreatus est ex volnere in tempus, sed * * *.Ceterum barbarus undique infesto exercitu oppressus gladio et pyra, in quam se percussus inmisit, super-stiti etiam nunc Caesari satisfecit.

neque multus tamen certamen quippe dono qui rex artageris praeficio simulo proditio adorior vir intentus libellus qui ut thesaurus ratio contineo ipse porrigo stringo repens ferrum subeo et tunc quidem caesar recreo sum ex vulnus in tempus sed ceterum barbarus undique infesto exercitus opprimo gladius et pyra in quam sui percutio inmitto super stiti etiam nunc caesaris satisfecit


legiones operuerunt. Nihil acciderat in comparationem cladis, quae in posterum diem inminebat, nisi intervenisset deum miseratio. Unus ex clade Crassiana Parthico habitu castris adequitat et salute Latine data, cum fidem ipso sermone fecisset, quid inmineret edocuit;

legio operio nihil accido in comparatio clades qui in posterus dies inminebat nisi intervenio deus miseratio unus ex clades crassianus parthicus habitus castrum adequito et salus latinum do cum fides ipse sermo facio quis inmineret edoceo


Nec enim temere ullus pulchrior in urbem aut speciosior triumphus intravit.

neque enim temere ullus pulcher in urbs aut speciosus triumphus intro


Spolia quippe Siciliae, Sardiniae, Hispaniae, Africae prae- ferebat, et manifestam victoriam nata in praetoria puppi laurus pollicebatur.

spolium quippe sicilia sardinia hispania africa prae fero et manifestam victoria nata in praetorius puppis laurus polliceo


et misera res publica in exitium sui merces erat.

et misero res publicus in exitium suus merces sum


Filium ducis paene in conspectu patris idem telis operuerunt. Reliquiae infelicis exercitus, quo quemque rapuit fuga, in Armeniam, Ciliciam Syriamque distractae, vix nuntium cladis rettulerunt. Caput eius recisum cum dextera manu ad regem reportatum ludibrio fuit, neque indigno. Aurum enim liquidum in rictum oris infusum est, ut cuius animus arserat auri cupiditate, eius etiam mortuum et exsangue corpus auro ureretur.

filius dux paene in conspectus pater idem telum operio reliquiae infelix exercitus quo quisque rapio fuga in armenia cilicia syria distraho vix nuntius clades refero caput is recido cum dextera manus ad rex reportas ludibrium sum neque indignus aurum enim liquidus in ringor ora infundo sum ut qui animus ardeo aurum cupiditas is etiam mortuus et exsanguis corpus aurum uro


Denique vix suffecere tabulae, vix scribarum manus Laevino Marcelloque consulibus,

denique vix sufficio tabula vix scribaris manus laevinus marcellus consul


Appio Claudio consule non ab hostibus, sed a dis ipsis superatus est, quorum auspicia contempserat, ibi statim classe demersa, ubi ille praecipitari pullos iusserat, quod pugnare ab iis vetaretur.

appius claudius consul non ab hostis sed ab deus ipse supero sum qui auspicium contemno ibi statim classis demergo ubi ille praecipitaris pullus iubeo qui pugno ab is veto


Agere gratias dis in. mortalibus ipso tantae cladis nomine libet. Pastorum casas ignis ille, et flamma paupertatem Romuli abscondit. Incendium illud quid egit aliud, nisi ut destinata hominum ac deorum domicilio civitas non deleta nec obruta, sed expiata potius et lustrata videatur? Igitur post adsertam a Manlio, restitutam a Camillo urbem acrius etiam vehementiusque in finitimos resurrexit.

ago gratia deus in mortalis ipse tantus clades nomen libet pastor cado ignis ille et flamma paupertas romulis abscondo incendium ille quis ago alius nisi ut destino homo atque deus domicilium civitas non deleo neque obruo sed expio potis et lustro video igitur post assero ab manlius restituo ab camillus urbs acer etiam vehemens in finitimi resurgo


Sine mora ab Anicio praetore subiguntur. Scodram, caput gentis, delesse suffecit; statim secuta deditio est. Denique hoc bellum ante finitum est quam geri Romae nuntiaretur.

sinis mora ab anicius praetor subigo scodra caput gens deleo sufficio statim sequor deditio sum denique hic bellum ante finio sum quam gero roma nuntio


Ipsique Bruto per noctem, cum inlato lumine ex more aliqua secum agitaret, atra quaedam imago se obtulit et, quae esset interrogata, Tuus inquit malus genius, ac sub oculis mirantis evanuit.

ipse brutus per nox cum infero lumen ex mos aliqui sui agito ater quidam imago sui offero et qui sum interrogo tuus inquam malus genius atque sub oculus miro evanesco


Caeninensium captum ac direptum est oppidum. Spolia insuper opima de rege Agrone Feretrio Iovi manibus suis rex reportavit.

caeninensis capio atque disrepo sum oppidum spolium insuper opimus de rex ager feretrius iuppiter manus suus rex reporto


quum mox caluere pugna, statim in sudorem eunt et levi motu quasi sole laxantur.

qui mox caleo pugno statim in sudor eo et levis motus quasi sol laxo


adeo ut, si quis hanc tertiam eius aetatem transmarinam, quam ducentorum annorum fecimus, dividat, centum hos priores, quibus Africam, Macedoniam, Siciliam, Hispaniam domuit, aureos,

adeo ut si quis hic tertius is aetas transmarinus quam ducentor annus facio divido centum hic prior qui africa macedonia sicilia hispania domo aureus


OMNIS mox Italia pacem habuit—quid enim post Tarentum auderent?—nisi quod ultro persequi socios hostium placuit.

omnis mox italia pax habeo quis enim post tarentus audeo nisi qui ultro persequor socius hostis placeo


fracti consulis fasces. Inde clarissimos principes, quod adversaretur voluntati suae, exulatione multavit, ut Coriolanum colere agros iubentem— nec minus ille ferociter iniuriam armis vindicasset, nisi quod iam inferentem signa filium mater Veturia lacrimis suis exarmavit;—ut ipsum Camillum, quod inique inter plebem et exercitum divisisse Veientem praedam videretur.

frango consul fascis indus clarus princeps qui adverso voluntas suus exulatio multo ut coriolanus colo ager jubeo neque paruus ille ferociter iniuria arma vindico nisi qui iam infero signum filius mater veturia lacrima suus exarmo ut ipse camillus qui iniquus inter plebs et exercitus divido veiens praeda video


nos. Aliis oculos, aliis manus amputabant, uni os obsutum, recisa prius lingua, quam in manu tenens barbarus tandem ait vipera sibilare desisti.

nos alius oculus alius manus amputo unus os obsuo recido prior lingua quam in manus teneo barbarus tandem aio vipera sibilaris desisto


Tertium Punicum bellum et tempore exiguum (nam quadriennio patratum est) et in comparatio-nem priorum minimum labore (non enim tam cum viris quam cum ipsa urbe pugnatum est) sed plane maximum eventu: quippe tandem Carthago finita est.

tertius punicus bellum et tempus exiguus nam quadriennium patro sum et in comparatio no prior paruus labor non enim tam cum vis quam cum ipse urbs pugno sum sed planus magnus evenio quippe tandem carthago finio sum


sed,


Multus in eo proelio Caesar fuit mediusque inter imperatorem et militem. Voces quoque obequitantis acceptae, altera cruenta, sed docta et ad victoriam efficax miles faciem feri! altera ad iactationem conposita parce civibus!

multus in is proelium caesar sum medius inter imperator et miles voco quoque obequito accipio alter cruento sed doceo et ad victoria efficax miles facies ferio alter ad iactatio compositum parco civis


Octavi consulis caput pro rostris exponitur, Antonii consularis in Mari ipsius mensis. Caesar et Fimbria in penatibus domuum suarum trucidantur, Crassi pater et filius in mutuo alter alterius aspectu. Baebium atque Numitorium per medium forum unci traxere carnificum.

octavius consul caput pro rostrum expono antonius consularis in maris ipse mensis caesar et fimbria in penates domus suus trucido crassus pater et filius in mutuus alter alter aspectus baebius atque numitorius per medius forum uncus traho carnifex


Mucius Scaevola regem per insidias in castris ipsius adgreditur, sed ubi frustrato circa purpuratum eius ictu tenetur, ardentibus focis inicit manum terroremque geminat dolo.

mucius scaevola rex per insidiae in castrum ipse aggredior sed ubi frustro circa purpuro is ictus teneo ardeo focus inicio manus terror gemino dolus


Non alia tam incruenta victoria usi umquam sumus, sed nec fidelior in posterum reperta gens ulla est; idque prospectum singulari consilio ducis, qui maritimum genus a conspectu longe removit maris et mediterraneis agris quasi obligavit, eodemque tempore et usum maris navibus recuperavit et terrae homines suos reddidit.

non alius tam incruentus victoria utor umquam sum sed neque fidelis in posterus reperio gens ullus sum is prospicio singularis consilium dux qui maritimus genus ab conspectus longus removeo mare et mediterraneus ager quasi obligo idem tempus et usus mare navis recipero et terra homo suus reddo


mox his apud Segoviam, illis apud Anam flumen oppressis, ipsi duces comminus invicem experti apud Lauronem atque Sucronem aequavere clades. Tum illis ad populationes agrorum,

mox hic apud segoviam ille apud anas flumen opprimo ipse dux comminus invicem experior apud lauron atque sucro aequo clades tum ille ad populatio ager


Hic et urbem ab Hercule conditam Capsam, in media Africa siti anguibus harenisque vallatam, mira quadam felicitate superavit, et saxeo inditam monti Molucham urbem per Ligurem aditu arduo inaccessoque penetravit.

hic et urbs ab herculis condo capsa in medius africanus sitis anguis harena vallo mirus quidam felicitas supero et saxeus indo mons molucham urbs per ligur aditus arduus inaccessus penetro


Circa Gergoviam Avernorum tota belli moles fuit. Quippe cum octoginta milia muro et arce et abruptis ripis defenderent maximam civitatem,

circe gergovia avernorum totus bellum moles sum quippe cum octoginta mille murus et arx et abrumpo ripa defendo maximus civitas


Ad septentrionem conversa ferme plaga ferocius agebat, Norici, Illyrii, Pannonii, Delmatae, Moesi, Thraces et Dari, Sarmatae atque Germani.

ad septentrio converro ferme plaga ferox ago noricus illyrius pannonius dalmatae moesi thraces et daris sarmata atque germanus


At illi, qui iam pridem robigine obsitos enses inertesque maererent equos, ut primum togas et saeviora armis iura viderunt,

at ille qui iam pridem robigo obsero ensis iners maereo equus ut primus toga et saevus arma ius video


Maxime tamen nota et inlustris apud Caudinas furculas ex hac gente clades Veturio Postumioque consulibus accepta est.

magnus tamen nosco et illustris apud caudinus furcula ex hic gens clades veturius postumius consul accipio sum


Sic—rarum alias decus—unius manu parta victoria est, quam ille mox parricidio foedavit. Flentem spolia circa se sponsi quidem, sed hostis, sororem viderat. Hunc tam inmaturum amorem virginis ultus est ferro.

sic raris alius decus unus manus pario victoria sum quam ille mox parricidium foedo fleo spolium circa sui sponsus quidem sed hostis soror video hic tam immaturus amor virgo ulciscor sum ferrum


Mox a Perperna domitus et captus et per deditionem in vinculis habitus.

mox ab perperna domo et capio et per deditio in vinculis habitus


Hactenus populus Romanus pulcher, egregius, pius, sanctus atque magnificus; reliqua saeculi, ut grandia aeque, ita vel magis turbida et foeda, crescentibus cum ipsa magnitudine imperii vitiis;

hactenus populus romanus pulcher egregius pius sancio atque magnificus reliquus saeculis ut grandis aequus ita vel magis turbidus et foedus cresco cum ipse magnitudo imperium vitium


MOESI quam feri, quam truces fuerint, quam ipsorum etiam barbari barbarorum horribile dictu est.

moesi quam ferio quam trux sum quam ipse etiam barbaris barbarus horribilis dico sum


Postquam id nefas proditione discussum est, Asculo furor omnis erupit, in ipsa quidem ludorum frequentia trucidatis qui tunc aderant ab urbe legatis.

postquam is nefas proditio discutio sum asculum furor omnis erumpo in ipse quidem ludus frequentia trucido qui tunc adsum ab urbs legatus


MACEDONIAM Asia statim et regem Philippum Antiochus excepit quodam casu, quasi de industria sic adgubernante fortuna, ut quem ad modum ab Africa in Europam, sic ab Europa in Asiam ultro se suggerentibus causis imperium procederet, et cum terrarum orbis situ ipse ordo victoriarum navigaret.

macedonia asia statim et rex philippus antiochus excipio quidam casus quasi de industria sic adguberno fortuna ut qui ad modus ab africanus in europa sic ab europa in asia ultro sui suggero causa imperium procedo et cum terra orbis sino ipse ordo victoriaris navigo


Paulo consule, cum maiora et crebriora essent inposita praesidia, per alias vias Macedonia deprensa est, summa quidem arte et industria ducis, cum alia minatus alia inrupisset.

paulus consul cum magnus et creber sum inpono praesidium per alius via macedonius deprensa sum summus quidem ars et industria dux cum alius mino alius irrumpo


Sed nihil libentius populus Romanus aspexit quam illas, quas ita timuerat, cum turribus suis beluas, quae non sine sensu captivitatis summissis cervicibus victores equos sequebantur.

sed nihil libet populus romanus aspicio quam ille qui ita timeo cum turris suus belua qui non sine sentio captivitas summitto cervix victor equus sequor


ille trepidaret, tamquam manus regis arderet. Sic quidem viri; sed ne qui sexus a laude cessaret, ecce et virginum virtus. Una ex opsidibus regi datis elapsa custodiam, Cloelia, per patrium flumen equitabat.

ille trepido tamquam manus rex ardeo sic quidem vir sed ne qui sexus ab laus cesso ecce et virgo virtus unus ex opsidibus rex do elabor custodia cloelia per patrius flumen equito


Tertio Aracelium oppidum magna vi repugnat;captum tamen. Postremo fuit Medulli montis obsidio, quem perpetua decem et octo milium fossa conprehensum undique simul adeunte Romano postquam extrema barbari vident, certatim igne, ferro inter epulas venenoque, quod ibi volgo taxo exprimitur, praecepere mortem, seque pars maior a captivitate, quae morte gravior ad id tempus indomitis videbatur, vindicaverunt.

tertius aracelium oppidum magnus vis repugno capio tamen postremo sum medullum mons obsidio qui perpetuus decem et octo mille fossa comprehendo undique simul adeo romanus postquam exter barbaris video certatim ignis ferrum inter epulae veneno qui ibi vulgo taxo exprimo praecipio mors sequor pars magnus ab captivitas qui mors gravis ad is tempus indomitus video vindico


Itaque Gnaeo Fulvio Centimalo duce late domantur. Strictae secures in principum colla legatorum manibus litavere.

itaque gnaeus fulvius centimalo dux latus domo stringo securis in princeps collum legatus manus lito


Strages a Iuba coepit, cuius elephanti bellorum rudes et nuperi a silva consternati subito clangore lituorum in suos sese circumegere. Statim exercitus in fugam, nec duces fortiores quam ut effugerent. Non inconspicua tamen mors omnium.

strages ab juba coepio qui elephantus bellum rudo et nuperi ab silva consterno subeo clangor lituus in suus sui circumago statim exercitus in fuga neque dux fortis quam ut effugio non inconspicuus tamen mors omnis


A Caesare Augusto in saeculum nostrum haud multo minus anni ducenti, quibus inertia Caesarum quasi consenuit atque decoxit, nisi quod sub Traiano principe movit lacertos et praeter spem omnium senectus imperii quasi reddita iuventute reviruit.

ab caesaris augustus in saeculis nos haud multus paruus annus ducenti qui inertia caesaris quasi consenesco atque decoquo nisi qui sub trajanus princeps moveo lacertus et praeter spes omnis senectus imperium quasi reddo iuventus reviresco


Prima per Pyrenaeum iugum signa Romana Publius et Gnaeus Scipiones intulerunt proeliisque ingentibus Annonem et Hasdrubalem fratres Annibalis ceciderunt; raptaque erat impetu Hispania, nisi fortissimi viri in ipsa victoria sua oppressi Punica fraude cecidissent, terra marique victores.

primus per pyrenaeus iugum signum romanus publius et gnaeus scipio infero proelium ingens annonem et hasdrubal frater annibal cado rapio sum impetus hispania nisi fortis vir in ipse victoria suus opprimo punicus fraus caedo terra mare victor


Si quidem et Tiberinus amnem repressit, et relictis catulis lupa secuta vagitum uber admovit infantibus matremque egit. Sic repertos apud arborem Faustulus regii gregis pastor tulit in casam atque educavit.

si quidem et tiberinus amnis reprimo et relinquo catulus lupa sequor vagitus uber admoveo infer mater ago sic reperio apud arbor faustulus regius grex pastor fero in cado atque educo


Parthi clade Crassiana altius animos erexerant civilesque populi Romani discordias laeti acceperant. Itaque ut prima adfulsit occasio, non dubitaverunt erumpere, ultro quidem invitante Labieno, qui missus a Cassio Brutoque—qui furor scelerum—sollicitaverat hostes in auxilium.

parthus clades crassianus altus animus erigo civilis populus romanus discordia laetus accipio itaque ut primus affulgeo occasio non dubito erumpo ultro quidem invito labienus qui mitto ab casseius brutus qui furor scelus sollicito hostis in auxilium


O quam diversus a patre! Ille Cilicas extinxerat, hic se piratica tuebatur. Puteolos, Formias, Vultur-num, totam denique Campaniam, Pontias et Aena-riam, ipsa Tiberini fluminis ora populatus est. Subinde congressus Caesaris naves et incendit et demersit;nec ipse tantum, sed Menas et Mene-crates, foeda servitia, quos classi praefecerat, praedabundi per litora cuncta volitabant.

o quam diverto ab pater ille cilicas extingo hic sui piraticus tueor puteoli formiae vultur num totus denique campania pontia et aenus riam ipse tiberinus flumen os populo sum subinde congredior caesar navo et incendo et demergo neque ipse tantus sed mena et ego cratis foedus servitium qui classis praeficio praedabundus per litus cunctus volito


Ita admissis intra moenia hostibus, atrox in ipso foro pugna, adeo ut Romulus Iovem oraret, foedam suorum fugam sisteret; hinc templum et Stator Iuppiter.

ita admitto intra moenia hostis atrox in ipse forum pugno adeo ut romulus iuppiter oro foedus suus fuga sisto hinc templum et stator iuppiter


rumpitur, paulisper substitit. Mox cum videret opulentissimam in proximo praedam quodam modo Italiae suae abscissam et quasi revolsam, adeo cupiditate eius exarsit, ut, quatenus nec mole iungi nec pontibus posset, armis belloque iungenda et ad continentem suam revocanda bello videretur.

rumpo paulisper substo mox cum video opulens in propior praeda quidam modo italia suus abscissam et quasi revello adeo cupiditas is exardeo ut quatenus neque moles jungo neque pons possum arma bellus jungo et ad contineo suus revoco bellum video


Epheso Salamina pensavimus. Tum consule Scipione, cui frater, ille modo victor Carthaginis Africanus, aderat voluntaria legatione, debellari regem placet. Et iam toto cesserat mari, sed nos imus ulterius.

ephesus salamina penso tum consul scipio qui frater ille modo victor carthago africanus adsum voluntarius legatio debellaris rex placeo et iam totus cedo mare sed nos imus ultra


Quippe eodem die quo gesta res est visi pro aede Pollucis et Castoris iuvenes laureatas praetori litteras dare, frequensque in spectaculo rumor victoriae Cimbricae.

quippe idem dies quo gero res sum video pro aedes pollucis et castor juvenis laureatae praetor littera do frequens in spectaculum rumor victoria cimbricus


Latini quoque Tarquinios adserebant aemulatione et invidia, ut populus qui foris dominabatur saltim domi serviret. Igitur omne Latium Mamilio Tusculano duce quasi in regis ultionem tollit animos.

latinum quoque tarquinii assero aemulatio et invidia ut populus qui foris dominor saltem domus servio igitur omnis latius mamilius tusculanus dux quasi in rex ultio tollo animus


Ceterum Lusitanos Viriatus erexit, vir calliditatis acerrimae. Qui ex venatore latro, ex latrone subito dux atque imperator et, si fortuna cessisset, Hispaniae Romulus, non contentus libertatem suorum defendere, per quattuordecim annos omnia citra ultraque Hiberum et Tagum igni ferroque populatus,

ceterum lusitani viriathus erigo vir calliditas acer qui ex venator latro ex latro subeo dux atque imperator et si fortuna cedo hispania romulus non contineo libertas suus defendo per quattuordecim annus omnis citer ulter hiberus et tagus ignis ferrum populo


Et ille quidem ad rei famam veneno fata praecepit.

et ille quidem ad res fama veneno fatum praecipio


Populus Romanus Caesare et Pompeio trucidatis redisse in statura pristinum libertatis videbatur. Et redierat,

populus romanus caesaris et pompejus trucido redeo in sto pristinus libertas video et redeo


et augur "potes ergo," inquit, et secuit. Inde Romanis sacer auguratus. Neque pace Tarquinius quam bello promptior; duodecim namque Tusciae populos frequentibus armis subegit.

et augur possum ergo inquam et seco indus romanus sacer auguro neque pax tarquinius quam bellum promptus duodecim namque tuscia populus frequens arma subigo


Pulso fugatoque Pompeio maluit prius ordinare provincias quam ipsum sequi. Siciliam et Sardiniam,

pulso fugo pompejus malo prior ordinaris provincia quam ipse sequor sicilia et sardinia


Precibus deinde Campaniae motus non pro se,


Victa ad occasum Hispania populus Romanus ad orientem pacem agebat, nec pacem modo, sed inusitata et incognita quadam felicitate relictae regiis hereditatibus opes et tota insemel regna veniebant.

vinco ad occasus hispania populus romanus ad orior pax ago neque pax modo sed inusitatus et incognitus quidam felicitas relinquo regius hereditas ops et totus insemel regnum venio


Mox et ardores per Armeniam et nives per Cappadociam et utriusque caeli subita mutatio pro pestilentia fuit.

mox et ardor per armenia et nix per cappadocia et uterque caelum subeo mutatio pro pestilentia sum


Tanti esse exercitum quanti imperatorem vere proditum est. Sic redacto in disciplinam milite commissa acies, quodque nemo visurum se umquam speraverat factum, ut fugientes Numantinos quisquam videret.

tantus sum exercitus quantus imperator verus prodeo sum sic redigo in disciplina miles committo acies quisque nemo video sui umquam spero facio ut fugio numantini quisquam video


annonae pignera, per legatos habet. Nihil hostile erat in Gallia; pacem ipse fecerat. Sed ad Hispanienses Pompei exercitus transeunti per eam duci portas claudere ausa Massilia est. Misera dum cupit pacem, belli metu in bellum incidit; sed quia tuta muris erat, vinci eam sibi iussit absenti.

annona pignus per legatus habeo nihil hostilis sum in gallia pax ipse facio sed ad hispaniensis pompejus exercitus transeo per is duco porta claudo audeo massilia sum misero dum cupio pax bellum metus in bellum incido sed quia tueor murus sum vinco is sui iubeo absum


Postremus fuit omnium regum Tarquinius, cui cognomen Superbo ex moribus datum.

posterus sum omnis rex tarquinius qui cognomen superbus ex mos do


Europa iam dubio procul iure belli ad Romanos pertinebat. Hic Lysimachiam, urbem in litore Thracio positam a maioribus suis, Antiochus ut hereditario iure repetebat.

europa iam dubius procul ius bellum ad romanus pertineo hic lysimachia urbs in litus thracius pono ab magnus suus antiochus ut hereditarius ius repeto


Sed hic melior Veis in capta urbe consenuit et mox supplices de hoste Gallo vindicavit.

sed hic bonus via in capio urbs consenesco et mox supplex de hostis gallus vindico


Cora 1—quis credat?—et Alsium terrori fuerunt, Satricum atque Corniculum provinciae. De Verulis et Bovillis pudet, sed triumphavimus.

cora quis credo et alsius terror sum satrix atque corniculis provincia de verulis et bovilla pudeo sed triumpho


Cum tot tantisque ludibriis exultaret inpune, rogandis Gracchorum legibus ita vehementer incubuit, ut senatum quoque cogeret in verba iurare, cum abnuentibus aqua et igni interdicturum minaretur.

cos tot tantus ludibrium exultaret impunis rogo gracchus lex ita vehemens incumbo ut senatus quoque cogo in verbum iuro cum abnuo aqua et ignis interdico mino


Ac primum proximorum aedificiorum atque navalium incendio infestorum hostium tela summovit, mox in paenin-sulam Pharon subitus evasit; inde depulsus in maria mira felicitate ad proximam classem enatavit, relicto quidem in fluctibus paludamento seu fato seu consilio, ut illud ingruentibus hostium telis saxisque peteretur.

atque primus proximum aedificium atque navalis incendium infestor hostis telum summoveo mox in paenin sulam pharus subeo evado inde depello in mare mirus felicitas ad propior classis enato relinquo quidem in fluctus paludamentum seu fatum seu consilium ut ille ingruo hostis telum saxum peto


Causam quidem illius belli praetenderat apud Cassium legatum, adtrectari terminos suos a Nicomede Bithyno; ceterum elatus animis ingentibus Asiae totius et,

causa quidem ille bellum praetendo apud casseius legatus adtrectaris terminus suus ab nicomedes bithynus ceterum effero animus ingens asia totus et


Sic citerior Hispania recepta est, nec ulterior moram fecit. Quid enim una post quinque legiones? Itaque ultro cedente Varrone Gades, fretum, Oceanus, omnia felicitatem Caesaris sequebantur.

sic citer hispania recipio sum neque ulterior mora facio quis enim unus post quinque legio itaque ultro cedo varro gades fretus oceanus omnis felicitas caesar sequor


Lutatio Catulo consule tandem bello finis inpositus apud insulas, quibus nomen Aegatae, nec maior alias in mari pugna.

lutatius catulus consul tandem bellum finis inpono apud insula qui nomen aegatae neque magnus alius in mare pugno


Denique non per adulationem, sed ex meritis, defuncto ibi fortissimo iuvene, ipse, quod numquam alias, senatus cognomen ex provincia dedit.

denique non per adulatio sed ex meritum defungor ibi fortis juvenis ipse qui numquam alius senatus cognomen ex provincia do


In Apulia deinde apud Asculum melius dimicatum est Curio Fabricioque consulibus. Iam quippe terror beluarum exoleverat, et Gaius Numicius quartae legionis hastatus unius proboscide abscisa mori posse beluas ostenderat.

in appulia deinde apud asculis bonus dimico sum curius fabricius consul iam quippe terror beluaris exoleverat et gaius numicius quarta legio hastatus unus proboscis abscido morior possum belua ostendo


Aliquid tamen adversus absentem ducem ausa Fortuna est circa Illyricum et Africam,quasi de industria prospera eius adversis radiaret;

aliquis tamen adverro absum dux audeo fortuna sum circa illyricus et africa quasi de industria prosper is adverro radiaret


Sed nec mari summovisse contentus, validissimas urbes eorum et diutina praeda abundantes, Phaselim et Olympum evertit Isaurosque ipsam arcem Ciliciae, unde conscius sibi magni laboris Isaurici cognomen adamavit.

sed neque mare summovisse contineo validus urbs is et diutinus praeda abundo phaselim et olympus everto isauri ipse arx cilicia unde conscius sui magnus labor isauricus cognomen adamo


STATIM et mortis et legum fratris sui vindex non minore impetu incaluit C.

statim et mors et lex frater suus vindex non paruus impetus incaleo que


Quam ubi Caesar restitui iussit in regnum, statim ab isdem percussoribus Pompei obsessus in regia quamvis exigua manu ingentis exercitus molem mira virtute sustinuit.

quam ubi caesar restituo iubeo in regnum statim ab idem percussor pompejus obsideo in regius quivis exiguus manus ingens exercitus moles mirus virtus sustineo


Hispaniae numquam animus fuit adversum nos universae consurgere, numquam conferre vires suas libuit, neque aut imperium experiri aut libertatem tueri suam publice. Alioquin ita undique mari Pyrenaeoque vallata est, ut ingenio situs ne adiri quidem potuerit.

hispania numquam animus sum adverro nos universus consurgo numquam confero vireo suus libet neque aut imperium experior aut libertas tueor suus publicus alioqui ita undique mare pyrenaeus vallo sum ut ingenium sino ne adeo quidem possum


verum sic quoque civitas lacrimas tenere non potuit, cum recisum Ciceronis caput in illis suis rostris videret, nec aliter ad videndum eum, quam solebat ad audiendum, concurreretur.

verus sic quoque civitas lacrima teneo non possum cum recido cicero caput in ille suus rostrum video neque aliter ad video is quam soleo ad audio concurro


Rex fortissime dimicans cecidit. Mox circumlato eius per urbes, quae desciverant, capite Syria sine bello recepta. Sic Crassianam cladem Pacori caede pensavimus.

rex fortis dimico cado mox circumfero is per urbs qui descio caput syria sine bellum recipio sic crassianus clades pacorus caedes penso


cum diu pari Marte acies nihil amplius quam occiderent, in medio ardore pugnantium subito ingens inter utrosque silentium, quasi convenisset et hic omnium sensus esset, quo usque illud? Novissime inusitatum Caesaris oculis nefas:

cum diu par mars acies nihil amplus quam occido in medium ardor pugno subeo ingens inter uter silentium quasi convenio et hic omnis sensus sum quo usque ille novus inusitas caesar oculus nefas


Novissime cum iam obsidio sua barbaros fatigasset, mille pondo auri recessum suum venditantes, idque ipsum per insolentiam, cum ad iniqua pondera addito adhuc gladio superbe vae victisincreparent, subito adgressus a tergo Camillus adeo cecidit, ut omnia incendiorum vestigia Gallici sanguinis inundatione deleret.

novus cum iam obsidio suus barbarus fatigo mille pondo aurum recedo suus vendito is ipse per insolentia cum ad iniquus pondero addo adhuc gladius superbus vae victisincreparent subeo aggredior ab tergum camillus adeo cado ut omnis incendium vestigium gallicus sanguis inundatio deleo


Ac Mariana quidem Cinnanaque rabies iam intra urbem praeluserat, quasi si experiretur. Sullana tempestas latius, intra Italiam tamen, detonuerat.

atque marianus quidem cinnanus rabio iam intra urbs praeludo quasi si experior sullanus tempestas fero intra italia tamen detono


vel in pace, cum Curius fictilia sua Samnitico praeferret auro, Fabricius decem pondo argenti circa Rufinum consularem virum quasi luxuriam censoria gravitate damnaret.

vel in pax cum curius fictilia suus samnitico praefero aurum fabricius decem pondo argentum circa rufinum consularis vir quasi luxuria censorius gravitas damno


Nova quippe pax, necdum adsuetae frenis servitutis tumidae gentium inflataeque cervices ab inposito nuper iugo resiliebant.

novo quippe pax necdum assuesco frenum servitus tumidus gens inflo cervix ab inpono nuper iugum resiliebant


Plena erant tumultu hostico litora, et trepidantia ad conspectum rei novae carpenta volitabant. Itaque trepidatio pro victoria fuit. Arma et obsides accepit a trepidis, et ulterius isset, nisi inprobam classem naufragio castigasset Oceanus.

plenus sum tumultus hosticus litus et trepido ad conspectus res novus carpentum volito itaque trepidatio pro victoria sum arma et obses accipio ab trepidus et ultra eo nisi improbus classis naufragium castigo oceanus


nisi confugisset ad servitutem. Gratulandum tamen ut in tanta perturbatione est, quod potissimum ad Octavium Caesarem Augustum summa rerum redit, qui sapientia sua atque sollertia perculsum undique ac perturbatum ordinavit imperii corpus, quod haud dubie numquam coire et consentire potuisset, nisi unius praesidis nutu quasi anima et mente regeretur.

nisi confugio ad servitus gratulor tamen ut in tantus perturbatio sum qui potis ad octavius caesaris augustus summus res redeo qui sapientia suus atque sollertia percello undique atque perturbo ordino imperium corpus qui haud dubius numquam coeo et consentio possum nisi unus praesidero nutus quasi anima et mens rego


Istic quoque imperator addiderat virtuti dolum, secutus Annibalem artemque Cannarum; primum nebulosum nanctus diem, ut hosti inopinatus occurreret, tum ventosum quoque, ut pulvis in oculos et ora ferretur, tum acie conversa in orientem, ut, quod ex captivis mox cognitum est, ex splendore galearum aere repercusso quasi ardere caelum videretur.

istic quoque imperator addo virtus dolus sequor annibal arto cannaris primus nebulosus nanciscor dies ut hostis inopinor occurro tum ventosus quoque ut pulvis in oculus et os fero tum acies converro in orior ut qui ex captivus mox cognosco sum ex splendor galearis aer repercutio quasi ardeo caelum video


gerunt. Macte fortissimam et meo iudicio beatissimam in ipsis malis civitatem. Adseruit cum fide socios, populum orbis terrarum viribus fultum tam parva manu aetate tam longa sustinuit. Novissime maximo duce oppressa civitas nullum de se gaudium hosti reliquit.

gero mactus fortis et meus iudicium beatus in ipse malus civitas assero cum fides socius populus orbis terra vis fulcio tam parvus manus aetas tam longus sustineo novus maximus dux opprimo civitas nullus de sui gaudium hostis relinquo


obrogare auso legibus suis Minucio tribuno, fretus comitum manu fatale familiae suae Capitolium invasit.

obrogaris audeo lex suus minucius tribunus fretus comes manus fatalis familia suus capitolium invado


Iam tamen eum plerisque oppidis et regionibus excusseramus, iam Tarentum ad nos redierat, iam et Capua, sedes domus et patria altera Annibalis, tenebatur, cuius amissio tantum Poeno duci dolorem dedit, ut inde totis viribus Romam converteretur.

iam tamen is plerusque oppidum et regio excutio iam tarentus ad nos redeo iam et capua sedes domus et patria alter annibal teneo qui amissio tantus poenus duco dolor do ut inde totus vis roma converto


Syrus quidam nomine Eunus 4—magnitudo cladium facit, ut meminerimus—fanatico furore simulato, dum Syriae deae comas iactat, ad libertatem et arma servos quasi

syrus quidam nomen eunus magnitudo cladium facio ut memini fanaticus furor simulo dum syria dea como iacto ad libertas et arma servus quasi


Sed quas daret terras populus Romanus agrariis legibus inter se dimicaturus? Repulsi igitur, quod nequiverant precibus,

sed qui do terra populus romanus agrarius lex inter sui dimico repello igitur qui nequeo prex


GALLOGRAECIAM quoque Syriaci belli ruina convolvit.

gallograeciam quoque syriacus bellum ruina convolvo


Ceterum Porcius Cato Cyprias opes Liburnis per Tiberinum ostium invexit. Quae res latius aerarium populi Romani quam ullus triumphus implevit.

ceterum porcius cato cypria ops liburnus per tiberinus ostium inveho qui res fero aerarius populus romanus quam ullus triumphus impleo


Domita subactaque Italia populus Romanus prope quingentensimum annum agens, cum bona fide adolevisset, si quod est robur, si qua iuventas, tum ille vere robustus et iuvenis par orbi terrarum esse coepit.

domo subigo italia populus romanus prope quingentensimum annus ago cum bonus fides adolesco si qui sum robur si qui juventa tum ille verus robustus et juvenis par orbus terra sum coepio


Itaque inprovidum et nihil tale metuentem ex inproviso adorti, cum ille—o securitas—ad tribunal citaret, undique invadunt; castra rapiuntur,

itaque improvidus et nihil talis metuo ex improvide adorior cum ille o securitas ad tribunal cito undique invado castrum rapio


Primumque Athenas urbem,—quis crederet?—frugum parentem, obsidione ac fame ad humanos cibos conpulit; mox subrutus Piraei portus sex aut amplius muris cinctus. Postquam domuerat ingratissimos hominum, tamen, ut ipse dixit, in honorem mortuorum sacris suis famaeque donavit.

primus athenae urbs quis credo frugum parens obsidio atque fames ad humani cibus compello mox surruo piraceus portus sex aut amplus murus cingo postquam domo ingratus homo tamen ut ipse dico in honor morior sacrum suus fama dono


Aderat, instabat, saevitia quasi virtute utebatur. Nam quid atrocius uno eius edicto, cum omnes qui in Asia forent Romanae civitatis homines interfici iussit? tum quidem domus, templa et arae,

adsum insto saevitia quasi virtus utor nam quis atrox unus is edictum cum omnis qui in asia sum romanus civitas homo interficio iubeo tum quidem domus templum et ara


sic expeditione finita rediit ad boves rursus triumphalis agricola—fidem numinum—qua velocitate.

sic expeditio finio redeo ad bos rursus triumphal agricola fides numen qui velocitas


Hic ad cultum agri frequentia ergastula catenatique cultores materiam bello praebuere.

hic ad cultus ager frequentia ergastulum cateno cultor materia bellum praebeo


Sed divitiarum tanta erat fama, nec falso, ut victor gentium populus et donare regna consuetus, P. Clodio tribuno plebis duce, socii vivique regis confiscationem mandaverit.

sed divitiaris tantus sum fama neque fallo ut victor gens populus et donaris regnum consuesco p claudius tribunus plebs dux socius vivo rex confiscatio mando


Sed tota certaminum moles cum Lusitanis fuit et Numantinis. Nec inmerito. Quippe solis gentium Hispaniae duces contigerunt. Fuisset et cum omnibus Celtiberis, nisi dux illius motus initio belli vi oppressus esset, summi vir astus et audaciae, si processisset, Olyndicus, qui hastam argenteam quatiens quasi caelo missam vaticinanti similis omnium in se mentes converterat.

sed totus certamen moles cum lusitanus sum et numantinus neque immeritus quippe sol gens hispania dux contingo sum et cum omnis celtiberi nisi dux ille moueo initium bellum vis opprimo sum superus vir astus et audacia si procedo olyndicus qui hasta argenteus quatio quasi caelum mitto vaticinor similis omnis in sui mens converto


Dedere etiam se volebant, si toleranda viris imperarentur. Sed cum Scipio veram vellet et sine exceptione victoriam, eo necessitatum conpulsi primum ut destinata morte in proelium ruerent, cum se prius epulis quasi inferiis implevissent carnis semicrudae et caeliae; sic vocant indigenam ex frumento potionem.

do etiam sui volo si tolero vis impero sed cum scipio verus volo et sine exceptio victoria is necessitas conpello primus ut destino mors in proelium ruo cum sui prior epulis quasi inferius implevissent caro semicrudus et caeliae sic voco indigena ex frumentum potio


suis tropaea fixit. Tandem et eum Fabius Maximus consul oppresserat; sed a successore Popilio violata victoria est. Quippe qui conficiendae rei cupidus, fractum ducem et extrema deditionis agitantem per fraudem et insidias et domesticos percussores adgressus, hanc hosti gloriam dedit, ut videretur aliter vinci non posse.

suus tropaeum figo tandem et is fabius magnus consul opprimo sed ab successor popilius violo victoria sum quippe qui confacio res cupidus frango dux et exter deditio agito per fraudo et insidiae et domesticus percussor aggredior hic hostis gloria do ut video aliter vinco non possum


Aderat promulgandi dies, cum subito tanta vis hominum undique apparuit, ut hostium adventu obsessa civitas videretur.

adsum promulgo dies cum subeo tantus volo homo undique appareo ut hostis advenio obsedeo civitas video


Aequiore animo utcumque ferrem, si plebei duces aut, si nobiles, mali saltem ducatum sceleri praebuissent. Tum vero—pro facinus—qui viri! qui imperatores! decora et ornamenta saeculi sui, Marius et Sulla, pessimo facinori suam etiam dignitatem praebuerunt.

aequus animus utcumque fero si plebes dux aut si nobilis malus saltem ducatus scelus praebeo tum verus pro facinus qui vir qui imperator decus et ornamentum saeculis suus marius et sulla malus facinus suus etiam dignitas praebeo


in sua quisque dignitate moreretur. Pontifices et flamines quidquid religiosissimi in templis erat partim in doleis defossa terra recondunt, partim inposita plaustris secum Veios auferunt.

in suus quisque dignitas morior pontifex et flamen quisquis religiosus in templum sum pars in doleis defodio terra recondo pars inpono plaustrum sui veii aufero


Deditionem fames extorsit Antonio. Missae quoque a Basilo in auxilium eius rates, quales inopia navium fecerat,nova Pompeianorum arte Cilicum actis sub mari funibus captae quasi per indaginem.

deditio fames extorqueo antonius mitto quoque ab basilus in auxilium is ratis qualis inopia navis facio novo pompejani ars cilices ago sub mare funis capio quasi per indago


Et initia pugnae hosti prospera fuerunt, eademque exitii causa. Nam cum Gnaei Manlii castra cepissent opimaeque praedae incubarent, epulantes ac ludibundos plerosque, qui aut ubi essent prae poculis nescientes, Appius Pulcher

et initium pugna hostis prosper sum idem exitium causa nam cum gnaeus manlius castrum capio opimus praeda incubo epulor atque ludibundus plerus qui aut ubi sum prae poculum nescio appius pulcher


Sublatis percussoribus Caesaris supererat Pompei domus. Alter iuvenum in Hispania occiderat, alter fuga evaserat contractisque infelicis belli reliquiis, cum insuper ergastula armasset, Siciliam Sardiniam-que habebat; iam et classe medium mare insederat.

tollo percussor caesar supersum pompejus domus alter juvenis in hispania occido alter fuga evado contraho infelix bellum reliquiae cum insuper ergastulum armo sicilia sardinia que habeo iam et classis medius mare insedeo


Quam sententiam secutis omnibus in carcere parricidae strangulantur. Quamvis parte coniurationis oppressa, tamen ab incepto Catilina non destitit; infestis ab Etruria signis patriam petens obvio Antonii exercitu opprimitur.

quam sententia sequor omnis in carcer parricida strangulo quivis pars coniuratio opprimo tamen ab inceptum catilina non desisto infestus ab etruria signum patria peto obvius antonius exercitus opprimo