In arboribus etiam et frugibus maior plerumque vis et potestas est ad earum indolem vel detrectandam vel augendam aquarum atque terrarum quae alunt, quam ipsius quod iacitur seminis, ac saepe videas arborem laetam et nitentem, in locum alium transpositam, deterioris terrae suco deperisse.

in arbor etiam et frugis magnus plerusque volo et potestas sum ad is indoles vel detrectandam vel augeo aqua atque terra qui alo quam ipse qui jacio semen atque saepe video arbor laetus et niteo in locus alius transpono deterior terra sucus depereo


Quae vero in medio sunt et a Graecis tum, μέσα tum ἀδιάφορα appellantur, ut in militiam ire, rus colere, honores capessere, causas defendere, uxorem ducere, ut iussum proficisci, ut accersitum venire, quoniam et haec et his similia per sese ipsa neque honesta sunt neque turpia, sed proinde ut a nobis aguntur, ita ipsis actionibus aut probanda fiunt aut reprehendenda: propterea in eiusmodi omnium rerum generibus patri parendum esse censent, veluti si uxorem ducere imperet aut causas pro reis dicere.

qui verus in medium sum et ab graecum tum tum appello ut in militia eo rus colo honor capesso causa defendo uxor duco ut jubeo proficisco ut arcesso venio quoniam et hic et hic similis per sui ipse neque honestus sum neque turpis sed proinde ut ab nos ago ita ipse actio aut probo fio aut reprehendo propterea in eiusmodi omnis res genus pater pareo sum censeo velut si uxor duco impero aut causa pro redeo dico


alia autem omnia quae extra nos extraque nostrum animum sunt neque pro nostris neque pro nobis ducamus?

alius autem omnis qui extra nos extro nos animus sum neque pro noster neque pro nos duco


Largum atque avidum bibendi a P. Nigidio, doctissimo viro, nova et prope absurda vocabuli figura bibosum dictum.

largus atque avidus bibo ab p nigidius doceo vir novo et prope absurdus vocabulis figuro bibosus dico


LAUDABAT venditabatque se nuper quispiam in libraria sedens homo inepte gloriosus, tamquam unus esset in omni caelo Saturarum M. Varronis enarrator, quas partim Cynicas, alii Menippeas appellant. Et iaciebat inde quaedam non admodum difficilia, ad quae conicienda adspirare posse neminem dicebat.

laudo venditabatque sui nuper quispiam in librarium sedeo homo ineptus gloriosus tamquam unus sum in omnis caelum saturaris m varro enarrator qui pars cynice alius menippeas appello et jacio inde quidam non admodum difficilis ad qui conicio adspiraris possum nemo dico


Tum qui et cenulam ordine suo curabat, praemium soluendaesolvenudae quaestionis ponebat librum veteris scriptoris vel Graecum vel Latinum et coronam e lauro plexam, totidemque res quaerebat quot homines istic eramus; cumque eas omnis exposuerat, rem locumque dicendi sors dabat.

tum qui et cenula ordo suus curo praemium soluendaesolvenudae quaestio pono liber veto scriptor vel graecus vel latinus et corona e laurus plexam totidem res quaero quot homo istic sum cum is omnis expono res locus dico sors do


Tertia ratio vindicandi est quae παράδειγμα a Graecis nominatur cum poenitio propter exemplum necessaria est, ut ceteri a similibus peccatis, quae prohiberi publicitus interest, metu cognitae poenae deterreantur. Idcirco veteres quoque nostri exempla pro maximis gravissimisque poenis dicebant. Quando igitur aut spes magna est ut is qui peccavit citra poenam ipse sese ultro corrigat, aut spes contra nulla est emendari eum posse et corrigi, aut iacturam dignitatis, in quem peccatum est, metui non necessum est, aut non id peccatum est cuius exemplum necessario metu sanciendum sit: tum, quicquid ita delictum est non sane dignum esse imponendi poenae studium visum est.

tertius ratio vindico sum qui ab graecum nomino cum poenitio propter exemplum necessarius sum ut ceterus ab similis peccatum qui prohibeo publicitus intersum metus cognosco poena deterreo idcirco vetus quoque noster exemplum pro magnus gravis poenio dico quando igitur aut spes magnus sum ut is qui pecco citer poena ipse sui ultro corrigo aut spes contra nullus sum emendaris is possum et corrigo aut jacio dignitas in qui peccatum sum metuo non necessum sum aut non is peccatum sum qui exemplum necessarius metus sancio sum tum quisquis ita delinquo sum non sanus dignus sum impono poena studium video sum


His portentis atque praestigiis a Plinio Secundo scriptis non dignum esse cognomen Democriti puto;

hic portendo atque praestigiae ab plinius secundus scribo non dignus sum cognomen democritus puto


Quod Afranius poeta prudenter et lepide Sapientiam filiam esse Usus et Memoriae dixit.

qui afranius poeta prudens et lepidus sapientia filia sum utor et memoria dico


MULTIS et eruditis viris audientibus legebatur oratio Metelli Numidici, gravis ac diserti viri, quam in censura dixit ad populum de ducendis uxoribus, cum eum ad matrimonia capessenda hortaretur. In ea oratione ita scriptum fuit:

multus et erudio vis audio lego oratio metellus numidicus gravis atque dissero vir quam in censeo dico ad populus de duco uxor cum is ad matrimonium capesso horto in is oratio ita scribo sum


Quos Pyrronios philosophos vocamus, hi Graeco cognomento σκεπτικοί appellantur;

qui pyrronios philosophus voco hic graecum cognomentum appello


At si sciant, inquit, homines nihil omnium rerum diutius posse celari, repressius pudentiusque peccabitur.

at si scio inquam homo nihil omnis res diu possum celaris reprimo pudeo pecco


Sed probabilius id firmiusque est, quod de locuplete dixit. Nam de avaro ambigitur; cur enim non videri possit ab uno solum verbo inclinatum, quod est aveo, eademque esse fictura qua est amarus, de quo nihilnhil dici potest quin duplex non sit?

sed probabilis is firmus sum qui de locuples dico nam de avarus ambago cur enim non video possum ab unus solus verbum inclino qui sum aveo idem sum fingo qui sum amarus de quo nihilnhil dico possum quin duplex non sum


per quod apparet eum ab eo quod est luxuries luxurii patrio casu dixisse.

per qui appareo is ab is qui sum luxurio luxurii patrius casus dico


Praeterea si quadraginta annos nata sacerdotio abire ac nubere voluisset, ius ei potestasque exaugurandi atque nubendi facta est munificentiae et beneficii gratia, quod campum Tiberinum sive Martium populo condonasset.

praeterea si quadraginta annus nata sacerdotium abeo atque nubo volo ius is potestas exauguro atque nubo facio sum munificentia et beneficium gratia qui campus tiberinus sive martius populus condono


Terentius autem Scaurus, divi Hadriani temporibus grammaticus vel nobilissimus, inter alia quae De Caeselli Erroribus conposuit, in hoc quoque verbo errasse eum scripsit, quod idem esse putaverit ludens et ludibunda, ridens et ridibunda, errans et errabunda. Nam ludibunda, inquit, et ridibunda et errabunda ea dicitur quae ludentem vel ridentem vel errantem agit aut simulat.

tero autem scaurus divus hadrianus tempus grammaticus vel nobilis inter alius qui de caeselli error conpono in hic quoque verbum erro is scribo qui idem sum puto ludo et ludibundus rideo et ridibundus erro et errabundus nam ludibundus inquam et ridibundus et errabundus is dico qui ludo vel rideo vel erro ago aut simulo


item iurare Dialem fas numquam est;


LEGEBATUR Panaetii philosophi liber De Officiis secundus ex tribus illis inclitis libris, quos M. Tullius magno cum studio maximoque opere aemulatus est.

lego panaetius philosophus liber de officium secundus ex tres ille inclutus liber qui m tullius magnus cum studium magnus opus aemulo sum


Nuper etiam cum adlatus esset ad nos Plutarchi liber et eius libri indicem legissemus, qui erat Περὶ Πολυπραγμοσύνης, percontanti cuipiam qui et litterarum et vocum Graecarum expers fuit cuiusnam liber et qua de re scriptus esset, nomen quidem scriptoris statim diximus, rem de qua scriptum fuit dicturi, haesimus.

nuper etiam cum affero sum ad nos plutarchi liber et is liber index lego qui sum perconto qui qui et litteraris et vox graecaris expers sum quisnam liber et qui de res scribo sum nomen quidem scriptor statim dico res de qui scribo sum dico haereo


Omnia, inquam, vocabula tribus litteris finita quibus frons finitur, generis masculini sunt, si in genetivo quoque casu eadem syllaba finiantur, ut mons, fons, pons, frons.

omnis inquam vocabulum tres littera finio qui frons finio genus masculinus sum si in genetivus quoque casus idem syllaba finio ut mons fons pons frons


Sed cum sit, ita ut dixisti, flavus color e viridi et albo mixtus, pulcherrime prorsus spumas virentis maris flavom marmor appellavit.

sed cum sum ita ut dico flavus color e viridis et album misceo pulcher prorsus spumo vireo mare flavus marmor appello


Praeterea in libris quos Ad Praetoris Edictum scripsit multa posuit, partim lepide atque argute reperta. Sicuti hoc est quod in quarto Ad Edictum libro scriptum legimus: Soror, inquit, appellata est, quod quasi seorsum nascitur separaturque ab ea domo in qua nata est et in aliam familiam transgreditur.

praeterea in liber qui ad praetor edictum scribo multus pono pars lepidus atque arguo reperio sicut hic sum qui in quartum ad edictum liber scribo lego soror inquam appello sum qui quasi seorsus nascor separo ab is domus in qui nata sum et in alius familia transgredior


Nam cum omnia ista utrubique multa et cognominata nihil plus demonstrent quam proelium, huius tamen rei varia facies delectabiliter ac decore multis variisque verbis depicta est.

nam cum omnis iste utrobique multus et cognomino nihil multus demonstro quam proelium hic tamen res vario facies delectabilis atque decus multus varius verbum depingo sum


Atque ego his eius verbis, ut tum ferebat aetas, inritatior, Audi, inquam, mi magister, rationem falsam quidem, sed quam redarguere falsam esse tu non queas.

atque ego hic is verbum ut tum fero aetas irrito audio inquam ego magister ratio falsus quidem sed quam redarguo falsus sum tu non queo


Nam pedes cruraque arboris ramos appellat, caput stirpem atque caudicem.

nam pes crus arbor ramus appello caput stirps atque caudex


Ad postrema cantus cum fidibus ornatuque omni, sicut stabat canebatque, iecit sese procul in profundum. Navitae, hautquaquam dubitantes quin perisset, cursum quem facere coeperant tenuerunt.

ad postremo cantus cum fides orno omnis sicut sto caneo jacio sui procul in profundum nauta hautquaquam dubito quin pereo cursus qui facio coepio teneo


Sed quis hostis et quid genus, quam formidandae vastitatis et quantum insolens provocator et cuimodi fuerit pugna decertatum, Q. Claudius primo Annalium purissime atque inlustrissime simplicique et incompta orationis antiquae suavitate descripsit.

sed quis hostis et quis genus quam formido vastitas et quantus insoleo provocator et cuimodi sum pugno decertas q claudus primus annalis purus atque illustris simplex et incomis oratio antiquus suavitas describo


Vivaria autem quae nunc vulgus dicit—quos παραδείσους Graeci appellant, quae leporaria Varro dicit—haut usquam memini apud vetustiores scriptum.

vivarius autem qui nunc vulgus dico qui graecum appello qui leporarium varro dico haud usquam memini apud vetustus scribo


Phrygia attagena, grues Melicae, haedus ex Ambracia, pelamys Chalcedonia, muraena Tartesia, aselli Pessinuntii, ostrea Tarenti, pectunculus Siculus, helops RhodiusRodius, scari Cilices, nuces Thasiae, palma Aegyptia, glans Hiberica.

phrygius attagena gruo melicus haedus ex ambracius pelamys chalcedonius murena tartesia asellus pessinuntius ostreum tarentus pectunculus siculus helops rhodiusrodius scaris cilices nuces thasius palmo aegyptius glans hibericus


CUM iam adulescentuli Romae praetextam et puerilem togam mutassemus magistrosque tunc nobis nosmet ipsi exploratiores quaereremus, in Sandaliario forte apud librarioslibraries fuimus, cum ibi in multorum hominum coetu Apollinaris Sulpicius, vir in memoria nostra praeter alios doctus, iactatorem quempiam et venditatorem Sallustianae lectionis inrisit inlusitque genere illo facetissimae dissimulationis, qua Socrates ad sophistas utebatur.

cum iam adulescentulus roma praetexta et puerilis toga muto magister tunc nos nos ipse exploro quaero in sandaliarius fors apud librarioslibraries sum cum ibi in multus homo coitus apollinaris sulpicius vir in memoria noster praeter alius doceo iactator qui et venditator sallustianus lectio irrideo illudo genus ille facetus dissimulatio qui socrates ad sophistes utor


Verba haec sunt: Si, quantum operae sumpsisti ut tuus pistor bonum faceret panem, eius duodecimam philosophiae dedisses, ipse bonus iampridem esses factus. Nunc ilium qui norunt volunt emere milibus centum, te qui novit nemo centussis.

verbum hic sum si quantus opera sumo ut tuus pistor bonus facio panis is duodecimus philosophia do ipse bonus jampridem sum facio nunc ille qui nosco volo emo mille centum tu qui nosco nemo centussis


HISTORIA de Papirio Praetextato dicta scriptaque est a M. Catone in oratione qua usus est Ad Milites contra Galbam, cum multa quidem venustate atque luce atque munditia verborum.

historia de papirius praetextatus dictum scribo sum ab m cato in oratio qui utor sum ad miles contra galba cum multus quidem venustas atque lux atque munditia verbum


Ac de animalibus Alexis etiam poeta in comoedia, quae Πυθαγορίζουσα inscribitur, docet.

atque de animal alexa etiam poeta in comoedia qui inscribo doceo


Capita rerum quae cuique commentario insunt, exposuimus hic universa, ut iam statim declaretur quid quo in libro quaeri invenirique possit.

caput res qui quisque commentarius insum expono hic universus ut iam statim declaro quis quo in liber quaero invenio possum


Propterea, inquit, servus eiusmodi sectari maritum et flagitare pecuniam iubebatur, ut eo ipso dolor maior et contumelia gravior viro fieret, quod eum servus nihili petendae pecuniae causa conpellaret.

propterea inquam servus eiusmodi sectaris maritus et flagito pecunia jubeo ut is ipse dolor magnus et contumelia gravis vir fio qui is servus nihilis peto pecunia causa conpellaret


VERUM esse comperior quod quosdam bene litteratos homines dicere audivi, qui plerasque Plauti comoedias curiose atque contente lectitarunt, non indicibus Aelii nec Sedigiti nec Claudii nec Aurelii nec Accii nec Manilii super his fabulis quae dicuntur ambiguae crediturum, sed ipsi Plauto moribusque ingeni atque linguae eius.

verus sum comperio qui quidam bene litteratus homo dico audio qui plerusque plautius comoedia curiosus atque contendo lectito non indicibus aelius neque sedigitus neque claudius neque aurelius neque attius neque manilius super hic fabula qui dico ambiguus credo sed ipse plautus mos ingenium atque lingua is


Sed enim Tarquinius id multo risit magis dixitque anum iam procul dubio delirare.

sed enim tarquinius is multus rideo magis dico anus iam procul dubius deliraris


Ac deinde ita exorsus est: Si, inquit, ego te nunc rogem ut mihi dicas et quasi circumscribas verbis cuiusmodi homo sit, non, opinor, respondeas hominem esse te atque me. Hoc enim quis homo sit ostendere est, non quid homo sit dicere. Sed si, inquam, peterem ut ipsum illud quod homo est definires, tu profecto mihi diceres hominem esse animal mortale, rationis et scientiae capiens, vel quo alio modo diceres, ut eum a ceteris omnibus separares. Proinde igitur nunc te rogo ut quid sit penus dicas, non ut aliquid ex penu nomines.

atque deinde ita exordior sum si inquam ego tu nunc rogo ut ego dico et quasi circumscribo verbum cuiusmodi homo sum non opinor respondeo homo sum tu atque ego hic enim quis homo sum ostendo sum non quis homo sum dico sed si inquam peto ut ipse ille qui homo sum definio tu profecto ego dico homo sum animal mortalis ratio et scientia capio vel quo alius modo dico ut is ab ceterus omnis separaris proinde igitur nunc tu rogo ut quis sum penus dico non ut aliquis ex penu nomino


IN fastigiis fori Traiani simulacra sunt sita circumundique inaurata equorum atque signorm militarium, subscriptumque est:

in fastigium forum trajanus simulacrum sum sino circumundique inauro equus atque signorm militaris subscribo sum


Ad hanc ille Demosthenes clanculum adit et ut sibi copiam sui faceret petit. At Lais μυρίας δραχμὰς poposcit— hoc facit nummi nostratis denarium decem milia.

ad hic ille demosthenes clanculis adeo et ut sui copia suus facio peto at lais posco hic facio nummus nostras denarius decem mille


Quo itidem modo et vim necessitatemque fati constituerit et esse tamen in nobis consilii iudiciique nostri arbitrium confirmaverit.

quo itidem modo et vis necessitas fatum constituo et sum tamen in nos consilium judicium noster arbitrium confirmo


GENS in Italia Marsorum orta fertur a Circae filio.

gens in italia marsor orior fero ab circe filius


Haec quidem sic, in eo quo nunc dixi, Sabinus scripsit de rebus furti faciendi causa adtrectatis.

hic quidem sic in is quo nunc dico sabinus scribo de res furtum facio causa adtrectas


Varro autem cum de parte orbis quae Europa dicitur dissereret, in tribus primis eius terrae fluminibus Rodanum esse ponit, per quod videtur eum facere Histro aemulum. Histros enim quoque in Europa fluit.

varro autem cum de pars orbis qui europa dico dissero in tres primus is terra flumen rodanum sum pono per qui video is facio histrus aemulis histri enim quoque in europa fluo


De inlaudato autem duo videntur responderi posse. Unum est eiusmodi: Nemo quisquam tamtan efflictis est moribus quin faciat aut dicat nonnumquam aliquid quod laudari queat. Unde hic antiquissimus versus vice proverbii celebratus est: Πολλάκι τοι

de illaudatus autem duo video respondeo possum unus sum eiusmodi nemo quisquam tamtan effligo sum mos quin facio aut dico nonnumquam aliquis qui laudo queo unde hic antiquus verro vicus proverbium celebro sum


Complorationem deinde tam acerbae rei et odium in Verrem detestationemque aput civis Romanos inpense atque acriter atque inflammanter facit, cum haec dicit: O nomen dulce libertatis! O ius eximium nostrae civitatis! O lex Porcia legesque Semproniae! O graviter desiderata et aliquando reddita plebi Romanae tribunicia potestas! Hucine tandem haec omnia reciderunt, ut civis Romanus in provincia populi Romani, in oppido foederatorum, ab eo qui beneficio populi Romani fasces ac secures haberet, deligatus in foro virgis caederetur? Quid? cum ignes ardentesque laminae ceterique cruciatus admovebantur, si te illius acerba imploratio et vox miserabilis non leniebat, ne civium quidem Romanorum, qui tum aderant, fletu gemituque maximo commovebare?

comploratio deinde tam acerbus res et odium in verres detestatio aput civis romanus impense atque acer atque inflammanter facio cum hic dico o nomen dulcis libertas o ius eximius noster civitas o lex porcius lego sempronia o gravis desidero et aliquando reddo plebs romanus tribunicius potestas hucine tandem hic omnis recido ut civis romanus in provincia populus romanus in oppidum foederator ab is qui beneficium populus romanus fascis atque securis habeo deligo in forum virga caedo quis cum ignis ardeo lamina ceter cruciatus admoveo si tu ille acerbus imploratio et vox miserabilis non lenio ne civis quidem romanus qui tum adsum fleo gemo maximus commovebaris


Psyllos quondam fuisse in terra Africa conterminos Nasamonibus Austrumque in finibus eorum quodam in tempore perquam validum ac diutinum flavisse;

psylli quondam sum in terra africanus conterminus nasamones auster in finis is quidam in tempus perquam validus atque diutinus flavisse


Cum hanc legem Solonis, singulari sapientia praediti, legissemus, tenuit nos gravis quaedam in principio admiratio, requirens quam ob causam dignos esse poena existimaverit, qui se procul a seditione et civili pugna removissent.

cos hic lex solon singularis sapientia praeditus lego teneo nos gravis quidam in principium admiratio requiro quam ob causa dignus sum poena existimo qui sui procul ab seditio et civilis pugno removeo


Intelleget, opinor, Catonem contentum eloquentia aetatis suae non fuisse et id iam tum facere voluisse quod Cicero postea perfecit.

intellego opinor cato contineo eloquentia aetas suus non sum et is iam tum facio volo qui cicero postea perficio


IN libro vetere M. Catonis, qui inscribitur Contra TiberiumTiberiunm Exulem, scriptum sic erat: Quid si vadimonium capite obvoluto stitisses?

in liber veto m cato qui inscribo contra tiberiumtiberiunm exulis scribo sic sum quis si vadimonium caput obvolvo sisto


Quaesitumuaesitum esse dissensumque an praefectus Latinarum causa creatus insius senatus convocandi consulendique habeat.

quaesitumuaesitum sum dissentio an praefectus latinaris causa creo insius senatus convoco consulo habeo


Nam Quintum Scaevolam ad demonstrandam penum his verbis usum audio: Penus est, inquit, quod esculentum aut posculentum est, quod ipsius patrisfamilias aut matris familias aut liberum patrisfamilias aut familiae eius, quae circum eum aut liberos eius est et opus non facit, causa paratum est. .. , ut Mucius ait, penus videri debet. Nam quae ad edendum bibendumque in dies singulos prandii aut cenae causa parantur, penus non sunt; sed ea potius, quae huíusce generis longae usionis gratia contrahuntur et reconduntur, ex eo, quod non in promptu est, sed intus et penitus habeatur, penus dicta est.

nam quintus scaevola ad demonstro penum hic verbum usus audio penus sum inquam qui esculentus aut posculentum sum qui ipse patrisfamilias aut mater familia aut liber patrisfamilias aut familia is qui circum is aut liber is sum et opus non facio causa paro sum ut mucius aio penus video debeo nam qui ad edo bibo in dies singuli prandium aut cena causa paro penus non sum sed is potis qui huiusce genus longus usio gratia contraho et recondo ex is qui non in promptus sum sed intus et penitus habeo penus dictum sum


De quaestiunculis apud Taurum philosophum in convivio agitatis, quae sympoticae vocantur.

de quaestiunculis apud taurus philosophus in convivium agitas qui sympoticus voco


Tum sole medio, inquit, rabido et flagranti specum quandam nanctus remotam latebrosamque, in eamearn me penetro et recondo.

tum sol medium inquam rabidus et flagro specus quidam nanciscor removeo latebrosus in eamearn ego penetro et recondo


Esse autem nimis quam ineptum absurdumque, ut, quoniam aestus oceani cum lunae curriculo congruit, negotium quoque alicuius, quod ei forte de aquae ductu cum rivalibus aut de communi pariete cum vicino apud iudicem est, ut existimemus, id negotium quasi habena quadam de caelo vinctum gubernari.

sum autem nimis quam ineptus absurdus ut quoniam aestus oceani cum luna curriculum congruo negotium quoque aliquis qui is fors de aqua ductus cum rival aut de communis paries cum vicinus apud judico sum ut existimo is negotium quasi habena quidam de caelum vincio gubernaris


Anno deinde post Romam conditam quingentesimo undevicesimo Sp. Carvilius Ruga primus Romae de amicorum sententia divortium cum uxore fecit, quod sterila esset iurassetque apud censores, uxorem se liberum quaerundorum causa habere,

annus deinde post roma condo quingentesimus undevicesimo spurius carvilius ruga primus roma de amicus sententia divortium cum uxor facio qui sterila sum juro apud censor uxor sui liber quaero causa habeo


C. autem Caesarem ita Laberii maledicentia et adrogantia offendebat, ut acceptiores sibi esse Publili quam Laberii mimos praedicaret.

que autem caesaris ita laberius maledico et arrogantia offendo ut accipio sui sum publilis quam laberius mimus praedico


Itaque Vergilius Cleopatram e navali proelio in Aegyptum fugientem vento iapyge ferri ait, ecum quoque Apulum eodem quo ventum vocabulo iapygem appellavit.

itaque vergilius cleopatra e naval proelium in aegyptus fugio venio iapyge fero aio ecum quoque apulis idem quo venio vocabulum iapygem appello


Cur autem non Q. quoque Ennium reprehendit, qui in Annalibus non pennas Daedali, sed longe diversius: Brundisium (inquit) pulcro praecinctum praepete portu?

cur autem non q quoque ennius reprehendo qui in annal non penna daedal sed longus diverto brundisium inquam pulcher praecingo praepeto portus


Eadem autem ratione verbi praecidaneae quoque hostiae dicuntur quae ante sacrificia sollemnia pridie caeduntur.

idem autem ratio verbum praecidaneus quoque hostia dico qui ante sacrificium sollemne pridie caedo


si res forte melius vertisset, dis quidem gratia habenda, sed exemplum tamen intromissum videretur, quo bene consulta consilia religione mandati soluta corrumperentur.

si res fors bonus verto deus quidem gratia habeo sed exemplum tamen intromitto video quo bene consulo consilium religio mando solvo corrumpo


sed enim Cato non nudam nec solitariam nec inprotectam hanc ἐπαγωγήν facit, sed multis eam modis praefulcit multisque aliis argumentis convelat et, quia non Rodiensibus magis quam reipublicae consultabat, nihil sibi dictu factuque in ea re turpe duxit, quin omni sententiarum via servatum ire socios niteretur.

sed enim cato non nudus neque solitarius neque improtectus hic facio sed multus is modus praefulcio multa alius argumentum convelat et quia non rodiensibus magis quam reipublicae consulto nihil sui dico facio in is res turpis duco quin omnis sententiaris via servo eo socius niteo


Aliter enim dici putatur, cum quasi increpantes vel interrogantes vel exhortantes dicimus quin venis? quin legis? quin fugis? aliter, cum ita confirmamus: non dubium est, quin M. Tullius omnium sit eloquentissimus, aliter autem, cum sic componimus, quod quasi prior videtur contrarium: non idcirco causas Isocrates non defendit, quin id utile esse et honestum existumarit;

aliter enim dico puto cum quasi increpo vel interrogo vel exhortor dico quin venio quin lex quin fugio aliter cum ita confirmo non dubius sum quin m tullius omnis sum eloquens aliter autem cum sic compono qui quasi prior video contrarius non idcirco causa isocrates non defendo quin is utilis sum et honestus existimo


Tum Poenus, eludens ignaviam inbelliamqueinbelliarnque militum eius pretiose armatorum: Satis, plane satis esse credo Romanis haec omnia, etiamsi avarissimi sunt.

tum poenus eludo ignavio inbelliamqueinbelliarnque miles is pretiosus armator satis planus satis sum credo romanus hic omnis etiamsi avarus sum


Praeter naturam, inquit, praeterque fatum. An utrumque idem valere voluerit fatum atque naturam et duas res καθʼ ἑνὸς ὑποκειμένου posuerit, an vero diviserit separaritque, ut alios casus natural ferre videatur, alios fatum, considerandum equidem puto, atque id maxime requirendum, qua ratione dixerit accidere multa humanitus posse praeter fatum, quando sic ratio et ordo et insuperabilis quaedam necessitas fati constituitur, ut omnia intra fatum claudenda sint, nisi illud sane Homeri secutus est: Μὴ καὶ ὑπὲρ μοῖραν δόμον Ἄιδος εἰσαφίκηαι.

praeter natura inquam praeter fatum an uterque idem valeo volo fatum atque natura et duo res pono an verus divido separo ut alius casus natural fero video alius fatum considero equidem puto atque is magnus requiro qui ratio dico accido multus humanitus possum praeter fatum quando sic ratio et ordo et insuperabilis quidam necessitas fatum constituo ut omnis intra fatum claudeo sum nisi ille sanus homerus sequor sum


Non enim comprehensa, inquit, neque definita neque percepta dicunt, sed lubrica atque ambagiosa coniectatione nitentes, inter falsa atque vera pedetemptim quasi per tenebras ingredientes, eunt et aut multa temptando incidunt repente inprudentes in veritatem aut ipsorum, qui eos consulunt, multa credulitate ducente perveniunt callide ad ea quae vera sunt, et idcirco videntur in praeteritis rebus quan in futuris veritatem facilius imitari. Ista tamen omnia quae aut tenere aut astute vera dicunt, prae ceteris, inquit, quae mentiuntur, pars ea non sit millesima.

non enim comprehendo inquam neque definio neque percipio dico sed lubricus atque ambagiosus coniectatio niteo inter fallo atque verus pedetemptim quasi per tenebrae ingredior eo et aut multus tento incido repens imprudens in veritas aut ipse qui is consulo multus credulitas duco pervenio callidus ad is qui verus sum et idcirco video in praetereo res qui in sum veritas facilis imitor iste tamen omnis qui aut teneo aut astus verus dico prae ceterus inquam qui mentior pars is non sum millesimus


Sed huius de mense octavo dissensionis causa cognosci potest in libro Hippocratis qui inscriptus est Περὶ Τροφῆς, ex quo libro verba haec sunt: Ἔστιν δὲ καὶ οὐκ ἔστιν τὰ ὀκτάμηνα.

sed hic de mensis octavus dissensio causa cognosco possum in liber hippocrates qui inscribo sum ex quo liber verbum hic sum


Die, inquit, postero mater in pabulum volat. Dominus quos rogaverat opperitur. Sol fervit, et fit nihil; it dies, et amici nulli eunt.

dies inquam posterus mater in pabulis volo dominus qui rogo opperior sol fervo et fio nihil eo dies et amicus nullus eo


VERBA sunt ipsa haec P. Nigidii, hominis in studiis bonarum artium praecellentis, quem M. Cicero ingenii doctrinarumque nomine summe reveritus est: Inter mendacium dicere et mentiri distat. Qui mentitur ipse non fallitur, alterum fallere conatur; qui mendacium dicit, ipse fallitur. Item hoc addidit:

verbum sum ipse hic p nigidius homo in studium bonus ars praecello qui m cicero ingenium doctrina nomen summus reverendus sum inter mendacium dico et mentior disto qui mentior ipse non fallo alter fallo conor qui mendacium dico ipse fallo item hic addo


Q. quoque Ennius Carthaginiensium tunicatam iuventuten non videtur sine probro dixisse.

q quoque ennius carthaginiensis tunico iuventuten non video sine probrum dico


Is in disciplinam Protagorae sese dedit daturumque promisit mercedemmercederm grandem pecuniam, quantam Protagoras petiverat, dimidiumque eius dedit iam tunc statim priusquam disceret, pepigitque ut reliquum dimidium daret quo primoprimro die causam apud iudices orasset et vicisset.

is in disciplina protagoras sui do do promitto mercedemmercederm grandis pecunia quantus protagoras peto dimidium is do iam tunc statim priusquam disco pepigitque ut reliquus dimidium do quo primoprimro dies causa apud iudex oro et vinco


Annis deinde postea paulo pluribus quam viginti, pace cum Poenis facta, consulibus C. Claudio Centhone, Appii Caeci filio, et M. SempronioSeimpronio Tuditano, primus omnium L. Livius poeta tabulas docere Romae coepit post Sophoclis et Euripidis mortem annis plus fere centum et sexaginta, post Menandri annis circiter quinquaginta duobus.

anna deinde postea paulus multus quam viginti pax cum poenus facio consul que claudius centhone appius caecus filius et m sempronioseimpronio tuditanus primus omnis l livius poeta tabula doceo roma coepio post sophoclis et euripides mors annus multus fere centum et sexaginta post menandri annus circiter quinquaginta duo


Vestibulum quid significet; deque eius vocabuli rationibus.

vestibulis quis significo de is vocabulis ratio


Sed iam verborum Senecae piget; haec tamen inepti et insubidi hominis ioca non praeteribo: Quidam sunt, inquit, tam magni sensus Q. Ennii, ut, licet scripti sint inter hircosos, possint tamen inter unguentatos placere; et, cum reprehendisset versus quos supra de Cetego posuimus: Qui huiuscemodi, inquit, versus amant, liqueat tibi eosdem admirari et Soterici lectos.

sed iam verbum seneca pigeo hic tamen ineptus et insubidus homo ioca non praetereo quidam sum inquam tam magnus sensus q ennius ut licet scribo sum inter hircosus possum tamen inter unguento placeo et cum reprehendo verro qui supra de cetego pono qui huiuscemodi inquam verro amo liqueo tu idem admiraris et sotericus lectus


sed superare dicit. Verba eius in Iugurtha haec sunt: Is plerumque seorsum a rege exercitum ductare et omnis res exequi solitus erat, quae Iugurthae fesso aut maioribus astricto superaverant.

sed supero dico verbum is in jugurtha hic sum is plerusque seorsus ab rex exercitus ductaris et omnis res exequio soleo sum qui jugurtha fatisco aut magnus astringo supero


Ea nos omnia quae Fronto dixit, cum ita ut par erat, non adprobantes tantum, sed admirantes quoque audiremus, Videte tamen, inquit, ne existimetis, semper atque in omni loco mortales multos pro multis hominibus dicendum, ne plane fiat Graecum illud de Varronis Satura proverbium τὸ ἐπὶ τῇ φακῇ μύρον.

is nos omnis qui fronto dico cum ita ut par sum non adprobo tantus sed admiror quoque audio video tamen inquam ne existimo semper atque in omnis locus mortalis multus pro multus homo dico ne planus fio graecus ille de varro sero proverbium


Viri autem Romani primo quidem sine tunicis toga sola amicti fuerunt; postea substrictas et breves tunicas citra umerum desinentis habebant, quod genus Graeci dicunt ἐξωμίδας.

vir autem romanus primus quidem sine tunica toga solus amingo sum postea substringo et brevis tunica citer umerus desino habeo qui genus graecum dico


Haec, me audiente, Castricius et quaedam alia ad eam rem conducentia Romane et severe dixit.

hic ego audio castricius et quidam alius ad is res conduco romanus et sero dico


Atque eamearn vocum inopiam in lingua magis Latina video quam in Graeca. Quippe qui rufus color a rubore quidem appellatus est, sed cum aliter rubeat ignis, aliter sanguis, aliter ostrum, aliter crocum, aliter aurum, has singulas rufi varietates Latina oratio singulis propriisque vocabulis non demonstrat omniaque ista significat una ruboris appellatione, nisi cum ex ipsis rebus vocabula colorum mutuatur et igneum aliquid dicit et flammeum et sanguineum et croceum et ostrinum et aureum.

atque eamearn vox inopia in lingua magis latinum video quam in graecum quippe qui rufus color ab rubor quidem appello sum sed cum aliter rubeo ignis aliter sanguis aliter ostrum aliter crocum aliter aurum hic singulus rufus varietas latinum oratio singuli proprius vocabulis non demonstro omne iste significo unus rubor appellatio nisi cum ex ipse res vocabulum color mutuo et igneus aliquis dico et flammeus et sanguineus et croceus et ostrinus et aureus


posse enim fieri existimabat ut et alii quidam planetes pari potestate essent, sine quibus recta atque perpetua observatio perfici non quiret, neque eos tamen cernere homines possent propter exuperantiam vel splendoris vel altitudinis.

possum enim fio existimo ut et alius quidam planeta par potestas sum sine qui recta atque perpetuus observatio perficio non quiret neque is tamen cerno homo possum propter exsuperantia vel splendor vel altitudo


Quocirca ne id quidem Sabinus dubitare se ait, quin dominus furti sit condemnandus qui servo suo uti furtum faceret imperavit.

quocirca ne is quidem sabinus dubitaris sui aio quin dominus furtum sum condemno qui servo suus uti furtum facio impero


Sed in posteriore eiusdem libri parte furem dicit ex eo dictum, quod veteres Romani furuumfurvurm atrum appellaverintappellavcrint et fures per noctem, quae atra sit, facilius furentur.

sed in posterus idem liber pars fur dico ex is dico qui vetus romanus furuumfurvurm ater appellaverintappellavcrint et furo per nox qui ater sum facilis furo


M. etiam Varro in libris disciplinarumDisciplinarurm scripsit, observasse sese in versu hexametro, quod omnimodo quintus semipes verbum finiret et quod priores quinque semipedes aeque magnam vim haberent in efficiendo versu atque alii posteriores septem, idque ipsum ratione quadam geometrica fieri disserit.

m etiam varro in liber disciplinarumdisciplinarurm scribo observo sui in verro hexameter qui omnimodus quintus semipes verbum finio et qui prior quinque semipedes aequus magnus vis habeo in efficio verro atque alius posterus septem is ipse ratio quidam geometrice fio dissero


Ingens postea numerus librorum in Aegypto ab Ptolemaeis regibus vel conquisitus vel confectus est ad milia ferme voluminum septingenta; sed ea omnia bello priore Alexandrino, dum diripitur ea civitas, non sponte neque opera consulta, sed a militibus forte auxiliaris incensa sunt.

ingens postea numerus liber in aegyptus ab ptolemaeus rex vel conquaero vel conficio sum ad mille ferme volumen septingenti sed is omnis bellum prior alexandrinus dum diripio is civitas non sponte neque opus consulo sed ab miles fors auxiliaris incensum sum


Hoc saepenumero in undarum motu, quas aquilones venti quique ex eadem caeli regione aer fluit, faciunt in mari austri atque Africi.

hic saepenumero in undaris motus qui aquilo venio quisque ex idem caelum regio aer fluo facio in mare auster atque africanus


Utrumque vocabulum a sequendo factum est, quod eiuscius qui electus sit utraque pars fidem sequatur.

uterque vocabulis ab sequor facio sum qui eiuscius qui eligo sum uter pars fides sequor


Octo tribuni cognita causa decreverunt.


hi dicebantur in eo tempore μαθηματικοί, ab his scilicet artibus quas iam discere atque meditari inceptaverant: quoniam geometriam, gnomonicam, musicam ceterasque item disciplinas altiores μαθήματα veteres Graeci appellabant; vulgus autem, quos gentilicio vocabulo Chaldaeos dicere oportet, mathematicos dicit.

hic dico in is tempus ab hic scilicet ars qui iam disco atque meditaris inceptaverant quoniam geometria gnomonica musica ceter item disciplina alo vetus graecum appello vulgus autem qui gentilicius vocabulum chaldaei dico oportet mathematicus dico


In libro enim vicesimo secundo Epistularum Moralium quas ad Lucilium conposuit, deridiculos versus Q. Ennium de Cetego antiquo viro fecisse hos dicit: is dictust ollis popularibus olim Qui tum vivebant homines atque aevum agitabant, Flos delibatus populi, Suadaeque medulla.

in liber enim vicesimus secundus epistularis moralis qui ad lucilius conpono deridiculus verro q ennius de cetego antiquus vir facio hic dico is dico ille popularis olim qui tum vivo homo atque aevum agito flos delibo populus suada medulla


Tum e militibus, qui in iure apud eum stabant, interrogavit quispiam ex more in quem diem locumque vadimonium promitti iuberet;

tum e miles qui in ius apud is sto interrogo quispiam ex mos in qui dies locus vadimonium promitto iubeo


Iniurias itidem dicimus tam illorum qui patiuntur, quam qui faciunt, quarum dictionum exempla sunt facilia. inventu.

injuria itidem dico tam ille qui patior quam qui facio qui dictio exemplum sum facilis invenio


Quid salubrius visum est rogatione illa Stolonis iugerum de numero praefinito? Quid utilius plebisscito Voconio de coercendis mulierum hereditatibus? Quid tam necessarium existimatum est propulsandae civium luxuriae quam lex Licinia et Fannia aliaeque item leges sumptuariae? Omnia tamen haec oblitterata et operta sunt civitatis opulentia quasi quibusdam fluctibus exaestuantis.

quis salubris video sum rogatio ille stolo jugerum de numerus praefinio quis utilis plebisscito voconius de coerceo mulier hereditas quis tam necessarius existimo sum propulso civis luxuria quam lex licinius et fannius alius item lex sumptuarius omnis tamen hic oblittero et operio sum civitas opulentia quasi quidam fluctus exaestuo


Tum Herodes interrogat quisnam esset.


Atque ibi rex, contemplatione tanti ac tam ornati exercitus gloriabundus, Hannibalem aspicit et Putasne, inquit, conferri posse ac satis esse Romanis haec omnia?

atque ibi rex contemplatio tantus atque tam orno exercitus gloriabundus hannibal aspicio et puta inquam confero possum atque satis sum romanus hic omnis


Ea fit e fronde quernea, quoniam cibus victusque antiquissimus quercus capi solitus; fuit etiam ex ilice, quod genus superiori proximum est, sicuti scriptum est in quadam comoedia Caecilii: † Advehuntur, (inquit), cum ilignea corona et chlamyde; di vostram fidem!

is fio e frons querneus quoniam cibus vinco antiquus quercus capio soleo sum etiam ex ilex qui genus superus propior sum sicut scribo sum in quidam comoedia caecilius adveho inquam cum iligneus corona et chlamys deus vester fides


Sed nimirum consuetudo vicit, quae cum omnium domina rerum, tum maxime verborum est.

sed nimirum consuetudo vinco qui cum omnis domina res tum magnus verbum sum


appellatae, quoniam, si primis hostiis litatum non erat, aliae post easdem ductae hostiae caedebantur; quae quia, prioribus iam caesis, luendi piaculi gratia subdebantur et succidebantur, succidaneae nominatae, littera i scilicet tractim pronuntiata; audio enim quosdam eam litteram in hac voce barbare corripere.

appello quoniam si primus hostia litas non sum alius post idem duco hostia caedo qui quia prior iam caedo luo piaculis gratia subdo et succido succedaneus nomino littera eo scilicet tractim pronuntio audio enim quidam is littera in hic vox barbaris corripio


Epigramma Naevi plenum superbiae Campanae, quod testimonium esse iustum potuisset, nisi ab ipso dictum esset:

epigramma naevius plenus superbia campanus qui testimonium sum iustus possum nisi ab ipse dico sum


Quid autem refert scire me in eiusmodi periculis amicorum, si non magna me turpitudo insecutura est, de via esse recta declinandum, nisi id quoque me docuerit, quam putet magnam turpitudinem, et cum decessero de via, quousque degredi debeam? Est enim, inquit, quatenus dari amicitiae venia possit.

quis autem refero scio ego in eiusmodi periculum amicus si non magnus ego turpitudo insequor sum de via sum recta declino nisi is quoque ego doceo quam puto magnus turpitudo et cum decedo de via quousque degredior debeo sum enim inquam quatenus do amicitia venia possum


Modice dixerat hoc faciam, id est cum modo aequo et pari;

modicus dico hic facio is sum cum modo aequus et par


Quod Aelius Melissus, in libro cui titulum fecit De Loquendi proprietatePropriictate, quemqueln, cum ederet, cornuin esse copiae dicebat, rem scripsit neque dictu neque audit dignam, cum differre matronam et matrem familias existimavit differentia longe vanissimavanisima.

qui aelius melissus in liber qui titulis facio de loquor proprietatepropriictas quemqueln cum edo cornuin sum copia dico res scribo neque dico neque audio dignus cum differo matrona et mater familia existimo differentia longus vanissimavanisima


Nunc autem, sub hac eadem significatione quae vulgo nota est, non modo ineptum hoc non est quod M. Cicero dixit, sed festivissimum adeo et facetissimum est.

nunc autem sub hic idem significatio qui vulgo nosco sum non modo ineptus hic non sum qui m cicero dico sed festivissimum adeo et facetus sum


P. LAVINI liber est non incuriose factus. Is inscriptus est De verbisVerhis Sordidis.

p lavini liber sum non incuriosus facio is inscribo sum de verbisverhis sordidus


Ad hoc ritus quoque et mos auspicandi eandem esse observationem docet; nam magistratus, quando uno die eis auspicandum est et id super quo auspicaverunt agendum, post mediam noctem auspicantur et post meridiem sole magno agunt, auspicatique esse et egisse eodem die dicuntur.

ad hic ritus quoque et mos auspico idem sum observatio doceo nam magistratus quando unus dies is auspico sum et is super quo auspicaverunt ago post medius nox auspico et post meridio sol magnus ago auspico sum et ago idem dies dico


In eo libro super Demosthene rhetore et Laide meretrice historia haec scripta est: Lais, inquit, Corinthia ob elegantiam venustatemque formae grandem pecuniam demerebat conventusque ad eam ditiorum hominum ex omni Graecia celebres erant, neque admittebatur nisi qui dabat quod poposcerat; poscebat autem illa nimium quantum.

in is liber super demosthenes rhetor et laide meretrix historia hic scribo sum lais inquam corinthius ob elegantia venustatemque forma grandis pecunia demereo convenio ad is dives homo ex omnis graecia celeber sum neque admitto nisi qui do qui posco posco autem ille nimium quantus


Id etiam apparet, eiusmodi vitium uxoris, si corrigi non possit, ferendum esse Varronem censuisse, quod ferri scilicet a viro honeste potest; vitia enim flagitiis leviora sunt.

is etiam appareo eiusmodi vitium uxor si corrigo non possum fero sum varro censeo qui fero scilicet ab vir honestus possum vitio enim flagitium levis sum


Iuventius in comoedia:


Idem Cicero in Oeconomico: Cum vero adfecta iam prope aestate uvas a sole mitescere tempus est.

idem cicero in oeconomicus cos verus afficio iam prope aestas labrusca ab sol mitesco tempus sum


Tum quispiam qui cum eo erat, homo in studiis doctrinae multi atque celebrati nominis: Ex manubiis, inquit, significat ex praeda; manubiae enim dicuntur praeda quae manu capta est. Etiamsi, inquit Favorinus,

tum quispiam qui cum is sum homo in studium doctrina multus atque celebro nomen ex manubiae inquam significo ex praeda manubiae enim dico praeda qui manus capio sum etiamsi inquam favorinus


scriptum etiam hoc esse a Valerio Probo contendit.

scribo etiam hic sum ab valerius probus contendo


QUAE Graeci dicunt aenigmata, hoc genus quidam ex nostris veteribus scirpos appellaverunt. Quale est quod nuper invenimus per hercle antiquum, perquam lepidum, tribus versibus senariis compositum aenigma, quod reliquimus inenarratum, ut legentium coniecturas in requirendo acueremus. Versus tres hi sunt:

qui graecum dico aenigma hic genus quidam ex noster vetus scirpus appello qual sum qui nuper invenio per hercules antiquus perquam lepidus tres versus senarius compono aenigma qui relinquo inenarratus ut lego conicio in requiro acuo verro tres hic sum


Plato autem ipse verbis apertis duas solas esse poeniendi causas dicit: unam, quam primo in loco propter corrigendum, alteram, quam in tertio propter exempli metum posuimus.

plato autem ipse verbum apertus duo solo sum poenio causa dico unus quam primus in locus propter corrigo alter quam in tertius propter exemplum metus pono


Corpusne sit vox an ἀσώματον varias esse philosophorum sententias.

corpus sum vox an vario sum philosophus sententia


eamque esse opinionem quorundam, Verrius Flaccus refert in libro De Significatu verborumVerborun quarto. Ac se quidem dubitare super ea re dicit, posse autem videri putat nonnihil esse rationis in ea opinione, quod ἱστορία Graece significet rerum cognitionem praesentium.

eo sum opinio quidam verrius flaccus refero in liber de significo verborumverborun quartum atque sui quidem dubitaris super is res dico possum autem video puto nonnihil sum ratio in is opinio qui graecum significo res cognitio praesens


Id sibi utrumque ut curarent petivit, usurumque eo dixit quod sese magis iuvisset.

is sui uterque ut curo peto utor is dico qui sui magis juvo


et M. Manlius Romae, qui Gallos in obsidione Capitolii obrepentes per ardua depulerat, convictus est consilium de regno occupando inisse, damnatusquedamatusque capitis e saxo Tarpeio, ut M. Varro ait, praeceps datus, ut Cornelius autem Nepos scriptum reliquit, verberando necatus est;

et m manlius roma qui galli in obsidio capitolium obrepentes per arduus depello convinco sum consilium de regnum occupo ineo damnatusquedamatusque capio e saxum tarpeius ut m varro aio praeceps do ut cornelius autem nepos scribo relinquo verbero neco sum


Hanc particulam de qua dicimus, nisi si quis didicerit compositam copulatamque esse neque vim tantum coniungendi habere, sed certa quadam significatione factam, numquam profecto rationes ac varietates istius comprehensurus est.

hic particula de qui dico nisi si quis disco compono copulo sum neque vis tantus conjungo habeo sed certus quidam significatio facio numquam profecto ratio atque varietas iste comprehendo sum


Epicharmium quoque illud non inscite se habet:

epicharmium quoque ille non inscitus sui habeo


Rodiensis superbos esse aiunt, id obiectantes quod mihi et liberis meis minime dici velim. Sint sane superbi. Quid id ad nos attinet? Idne irascimini, si quis superbior est quam nos?

rodiensis superbus sum aio is objecto qui ego et liber meus paruus dico volo sum sanus superbus quis is ad nos attineo is irasco si quis superbus sum quam nos


Ligna quoque et virgas et carbones, quibus conficeretur penus, quibusdam ait videri esse in penu.

lignum quoque et virga et carbo qui confacio penus quidam aio video sum in penu


κακῶν. Ἄκουε. aliud nebulonum hominum qui se Stoicos nuncuparent, atraque verborum et argutiarum fuligine ob oculos audientium iacta sanctissimae disciplinae nomen ementirentur:Εἰπέ μοι περὶ ἀγαθῶν καὶ κακῶν. Ἄκουε. Ἰλιόθεν με φέρων ἄνεμος Κικόνεσσι πέλασσεν.

alius nebulo homo qui sui stoicus nuncupo ater verbum et argutiaris fuligo ob oculus audio jacto sancio disciplina nomen ementior


In hoc tempore nobiles celebresque erant Sophocles ac deinde Euripides tragici poetae et Hippocrates medicus et philosophus Democritus, quibus Socrates Atheniensis natu quidem posterior fuit, sed quibusdam temporibus isdem vixerunt.

in hic tempus nobilis celebro sum sophocles atque deinde euripides tragicus poeta et hippocrates medicus et philosophus democritus qui socrates atheniensis natus quidem posterus sum sed quidam tempus idem vivo


Quod censores equum adimere soliti sunt equitibus corpulentis et praepinguibus; quaesitumque utrum ea res cum ignominia an incolumi dignitate equitum facta sit.

qui censor equus adimo soleo sum eques corpulentus et praepinguis quaero utrum is res cum ignominia an incolumis dignitas eques facio sum


Dignus sane Seneca videatur lectione ac studio adulescentium, qui honorem coloremque veteris orationis Soterici lectis compararit, quasi minimae scilicet gratiae et relictis iam contemptisque.

dignus sanus seneco video lectio atque studium adulescens qui honor coloro veto oratio sotericus lectus comparo quasi minimus scilicet gratia et relinquo iam contemno


Nam si reus, qui depecisci noluerat, iudici talionem imperanti non parebat, aestimata lite iudex hominem pecuniae damnabat, atque ita, si reo et pactio gravis et acerba talio visa fuerat, severitas legis ad pecuniae multam redibat.

nam si reus qui depeciscor nolo judicium talio impero non pareo aestimo lis iudex homo pecunia damno atque ita si reor et pactio gravis et acerbus talio video sum severitas lex ad pecunia multa redeo


Sed novum et mirum et pium facinus contigit. Delphinum repente inter undas adnavisse fluitantique sese homini subdidisse et dorso super fluctus edito vectavisse incolumique eum corpore et ornatu Taenarum in terram Laconicam devexisse.

sed novus et mirus et pius facinus contingo delphinum repens inter unda adnavisse fluito sui homo subdo et dorsum super fluctus edo vectavisse incolumis is corpus et orno taenaris in terra laconica devexisse


Cuius rei causam esse ait, quod eiusmodi condicionis mancipia insignia esse in vendundo deberent, ut emptores errare et capi non possent, neque lex vendundi opperienda esset, sed oculis iam praeciperent quodnam esset mancipiorum genus;

qui res causa sum aio qui eiusmodi condicio mancipium insigne sum in vendo debeo ut emptor erro et capio non possum neque lex vendo opperior sum sed oculus iam praecipio quisnam sum mancipium genus


Aspexerunt omnes qui aderant alius alium, primo tristiores turbato et requirente voltu, quidnam illud utriusque verbi foret; post deinde, quasi nescio quid Tusce aut Gallice dixisset, universi riserunt.

aspicio omnis qui adsum alius alius primus tristis turbo et requiro vultus quisnam ille uterque verbum sum post deinde quasi nescio quis tuscus aut gallicus dico universus rideo


Deinde adscribit Ciceronem haec ipsa interposuisse ad effugiendam infamiam nimis lascivae orationis et nitidae.

deinde adscribo cicero hic ipse interpono ad effugio infamia nimis lascivus oratio et nitidus


Poenos sumptum est atque non nimium longe M. Cato orator in civitate et Plautus poeta in scaena florueruntforuerunt;

poeni sumo sum atque non nimium longus m cato orator in civitas et plautus poeta in scaena florueruntforuerunt


DelphinosDELPIIINOS venerios esse et amasios non modo historiae veteres, sed recentes quoque memoriae declarant.

delphinosdelpiiinos venerios sum et amasius non modo historia vetus sed recens quoque memoria declaro


Atque ille grammaticus, homo sane perquam in noscendis veteribus scriptis exercitus: Si piaculumpiaculunm, inquit, non committiturcomniittitur, praesente Apollinare, quid de voce ulla Graeca Latinave sentiam dicere, audeo tibi, Feste, quaerenti respondere esse hoc verbum Latinum scriptumque inveniri in poematispoeinatis Helvi Cinnae, non ignobilis neque indocti poetae, versusque eius ipsos dixit, quos, quoniam memoriae mihi forte aderant, adscripsi: At nunc me Genumana per salicta Bigis raeda rapit citata nanis.

atque ille grammaticus homo sanus perquam in nosco vetus scribo exercitus si piaculumpiaculunm inquam non committiturcomniittitur praesens apollinaris quis de vox ullus graecum latinave sentio dico audeo tu festus quaero respondeo sum hic verbum latinus scribo invenio in poematispoeinatis helvi cinna non ignobilis neque indoceo poeta verro is ipse dico qui quoniam memoria ego fors adsum adscribo at nunc ego genumana per salictum biga raeda rapio cito nanus


Item Pro Aulo Caecina consimiliter Cicero verbo isto utitur. Quid, inquit, huic homini facias? Nonne concedas interdum ut excusatione summae stultitiae summae improbitatis odium deprecetur? Item In Verrem actionis secundae primo:

item pro aulus caecina consimilis cicero verbum iste uto quis inquam hic homo facio nonne concedo interdum ut excusatio summa stultitia summa improbitas odium deprecor item in verres actio secundus primus


At ubi caelum enituit et deferbuit mare et ardor ille periculi deflagravit, accedit ad Stoicum Graecus quispiam dives ex Asia, magno, ut videbamus, cultu paratuque rerum et familiae, atque ipse erat multis corporis animique deliciis affluens.

at ubi caelum eniteo et deferbuit mare et ardor ille periculum deflagro accedo ad stoicus graecus quispiam dives ex asia magnus ut video cultus paro res et familia atque ipse sum multus corpus animus deliciae affluo


Ὁμοιοτέλευτα et ὁμοιόπτωτα atque alia id genus quae ornamenta orationis putantur inepta esse et puerilia, Lucili quoque versibus declarari.

et atque alius is genus qui ornamentum oratio puto ineptus sum et puerilis lucilis quoque versus declararis


Plutarchus, inquit, servo suo, nequam homini et contumaci, sed libris disputationibusque philosophiae aures inbutasinbuftas habenti, tunicam detrahidetrahli ob nescio quod delictum caedique eum loro iussit.

plutarchus inquam servo suus nequam homo et contumax sed liber disputatio philosophia auris inbutasinbuftas habeo tunica detrahidetrahli ob nescio qui delinquo caedo is lorus iubeo


Illud tamen non praetermittendum est, quod Vergilius quoque id ipsum quod Cicero de fato opinatus est, cum hoc in quarto libro dixit de Elissa, quae mortem per vim potita est: Nam quia nec fato, merita nec morte peribat, tamquam in faciendo fine vitae quae violenta sunt non videantur e fato venire.

ille tamen non praetermitto sum qui vergilius quoque is ipse qui cicero de fatum opinor sum cum hic in quartum liber dico de elissa qui mors per vis potior sum nam quia neque fatum mereo neque mors pereo tamquam in facio finis vita qui violentus sum non video e fatum venio


Ex his octo ventis alii quattuor ventos detrahunt atque id facere se dicunt Homero auctore, qui solos quattuor ventos noverit: eurum, austrum,

ex hic octo venio alius quattuor venio detraho atque is facio sui dico homerus auctor qui solus quattuor venio nosco eurus auster


Quod significare autem volunt qui profligatumprofigatum dicunt, hi qui Latine locuti sunt non profligatum, sed adfectum dixerunt, sicuti M. Cicero in oratione, quam habuit De Provinciis Consularibus.

qui significaris autem volo qui profligatumprofigatum dico hic qui latinum loquor sum non profligo sed afficio dico sicut m cicero in oratio quam habeo de provincia consularis


Iam in vicesimo manifestius dimidiam horam dicere studiose fugit, sed pro dimidia dimidium ponit in hisce versibus: Tempestate sua atque eodem uno tempore, et horae Dimidio et tribus confectis dumtaxat—eandem Ad quartam. Nam cum obvium proximumque esset dicere:

iam in vicesimus manifestius dimidia hora dico studiosus fugio sed pro dimidio dimidium pono in hic versus tempestas suus atque idem unus tempus et hora dimidio et tres conficio dumtaxat idem ad quartus nam cum obvius proximus sum dico


Quadrigarius autem in libro tertio non Timocharem, sed Niciam adisse ad consulem scripsit, neque legatos a senatu missos, sed a consulibus, et Pyrrum populo Romano laudes atque gratias scripsisse captivosque omnes quos tum habuit vestivisse et reddidisse.

quadrigarius autem in liber tertius non timocharis sed nicias adeo ad consul scribo neque legatus ab senatus mitto sed ab consul et pyrrum populus romanus laus atque gratia scribo captivus omnis qui tum habeo vestivisse et reddo


STABANT forte una in vestibulo Palatii fabulantestabulantes Fronto Cornelius et Festus Postumius et Apollinaris Sulpicius, atque ego ibi adsistens cum quibusdam aliis sermones eorum, quos de litterarum disciplinis habebant, curiosius captabam.

sto fors unus in vestibulum palatium fabulantestabulantes fronto cornelius et festus postumus et apollinaris sulpicius atque ego ibi assisto cum quidam alius sermo is qui de litteraris disciplina habeo curiosus capto


Haec enim omnia, si ignoras, signa esse irarum solent. Et simul ad eum qui caedebat conversus, interim, inquit, dum ego atque hic disputamus, tu hoc age.

hic enim omnis si ignoro signum sum ira soleo et simul ad is qui caedo converro interim inquam dum ego atque hic disputo tu hic ago


φεύγοντι τὰ μέσα τῆς πόλεως καὶ τὰς ἀγοράς,


Extremam istius vocis syllabam tum per e tum per i scriptam legi; nam sane quam consuetum is veteribus fuerit, litteris is plerumque uti indifferenter, sicuti praefiscine et praefiscini, proclivi et proclive atque alia item multa hoc genus varie dixerunt; die pristini quoque eodem modo dicebatur, quod significabat die pristino, id est priore, quod vulgo pridie dicitur, converso compositionis ordine, quasi pristino die. Atque item simili figura die crastini dicebatur, id erat crastino die.

extremus iste vox syllaba tum per e tum per eo scribo lego nam sanus quam consuesco is vetus sum littera is plerusque uti indifferens sicut praefiscine et praefiscini proclivis et proclivis atque alius item multus hic genus varius dico dies pristinus quoque idem modo dico qui significo dies pristinus is sum prior qui vulgo pridie dico converro compositio ordo quasi pristinus dies atque item similis figuro dies crastinus dico is sum crastinus dies


Maiorem illi risum subiciunt, neque id desierunt, nisi liber ab eo prolatus esset M. Varronis vicesimus quintus Humanarum, in quo de isto Homeri verbo a Varrone ita scriptum est: Ego σπάρτα apud Homerum non plus spartum significare puto quam σπάρτους, qui dicuntur in agro Thebano nati. In Graecia sparti copia modo coepit esse ex Hispania. Neque ea ipsa facultate usi Liburni; sed hi plerasque naves loris suebant, Graeci magis cannabo et stuppa ceterisque sativis rebus, a quibus σπάρτα appellabant.

magnus ille risus subicio neque is desino nisi liber ab is profero sum m varro vicesimus quintus humanaris in quo de iste homerus verbum ab varro ita scribo sum ego apud homerus non multus spartum significaris puto quam qui dico in ager thebanus nascor in graecia spartum copia modo coepio sum ex hispania neque is ipse facultas utor liburnus sed hic plerusque navo lorus sueo graecum magis canno et stuppa ceter sativus res ab qui appello


Haec autem notare meminisseque non esse abs re visum est, quoniam vocabula ista numerorum nisi intelleguntur, rationes quaedam subtilissimae in libris philosophorum scriptae percipi non queunt.

hic autem noto memini non sum abs res video sum quoniam vocabulum iste numerus nisi intellego ratio quidam subtilis in liber philosophus scribo percipio non queo


Avarus simplexne vocabulum sit, an compositum et duplex, sicut P. Nigidio videtur.

avarus simplex vocabulis sum an compono et duplex sicut p nigidius video


Nihil profecto inmitius, nihil inmanius, nisi, ut re ipsa apparet, eo consilio tanta inmanitas poenae denuntiatast, ne ad eam umquam perveniretur.

nihil profecto immitis nihil immanis nisi ut res ipse appareo is consilium tantus inmanitas poena denuntio ne ad is umquam pervenio


Nam cum ille, inquit, rabula audaculus ita postulasset verbaque ita fecisset: Omnia, vir clarissime, negotia de quibus te cogniturum esse hodie dixisti diligentia et velocitate tua profligata sunt, unum id solum relictum est, de quo, rogo, audias, tum praetor satis ridicule: An illa negotia de quibus iam cognovisse me dicis profligata sint equidem nescio; hoc autem negotium quod in te incidit, procul dubio, sive id audiam sive non audiam, profligatum est.

nam cum ille inquam rabula audaculus ita postulo verbum ita facio omnis vir clarus negotium de qui tu cognosco sum hodie dico diligentia et velocitas tuus profligo sum unus is solus relinquo sum de quo rogo audio tum praetor satis ridiculus an ille negotium de qui iam cognosco ego dico profligo sum equidem nescio hic autem negotium qui in tu incido procul dubius sive is audio sive non audio profligo sum


Eas leges cum Sex. Caecilius, inquisitis exploratisque multarum urbium legibus, eleganti atque absoluta brevitate verborum scriptas diceret, Sit, inquit, hoc Favorinus, in pleraque earum legum parte ita uti dicis; non enim minus cupide tabulas istas duodecimduodecin legi quam illos duodecim libros Platonis De Legibus. Sed quaedam istic esse animadvertuntur aut obscurissima aut durissima aut lenia contra nimis et remissa aut nequaquam ita, ut scriptum est, consistentia.

is lex cum sex caecilius inquisitus exploro multus urbs lex elego atque absolvo brevitas verbum scribo dico sum inquam hic favorinus in plerusque is lex pars ita uti dico non enim paruus cupidus tabula iste duodecimduodecin lego quam ille duodecim liber plato de lex sed quidam istic sum animadverto aut obscurus aut durus aut lenis contra nimis et remitto aut nequaquam ita ut scribo sum consisto


Ille contra Peripateticus miseram quidem vitam vitiis animi et malitia sola fieri concedebat, sed ad conplendos omnes vitae beatae numeros virtutem solam nequaquam satis esse existimabat, quoniam et corporis integritas sanitasque et honestus modus formae et pecunia familiaris et bona existimatio ceteraque omnia corporis et fortunae bona necessaria viderentur perficiendae vitae beatae.

ille contra peripateticus miser quidem vita vitium animus et malitia solus fio concedo sed ad conpleo omnis vita beatus numerus virtus solus nequaquam satis sum existimo quoniam et corpus integritas sanitas et honestus modus forma et pecunia familiaris et bonus existimatio ceter omnis corpus et fortuna bonus necessarius video perficio vita beatus


Quanam ratione effici dixerit Erasistratus medicus, si cibus forte deerit, ut tolerari aliquantisper inedia possit et tolerari fames; verbaque ipsa Erasistrati super ea re scripta.

quisnam ratio efficio dico erasistratus medicus si cibus fors desum ut toleraris aliquantisper inedia possum et toleraris fames verbum ipse erasistratus super is res scribo


Pedes lecti, in quo cubat, luto tenui circumlitos esse oportet et de eo lecto trinoctium continuum non decubat neque in eo lecto cubare alium fas est. Apud eius lecti fulcrum capsulam esse cum strue atque ferto oportet.

pes lego in quo cubo lutum tenuis circumlino sum oportet et de is lectus trinoctium continuus non decubo neque in is lectus cubaris alius fas sum apud is lego fulcrum capsula sum cum struo atque fero oportet


Accius autem in primo Didascalico levibus admodum argumentis utitur, per quae ostendi putat, Hesiodum natu priorem:

attius autem in primus didascalicus levis admodum argumentum uto per qui ostendo puto hesiodus natus prior


Videbatur tamen hoc dicere, suum verbum et est esse et erit; quando per sese ponuntur, habent atque retinent tempus suum, cum vero praeterito iunguntur, vim temporis sui amittunt et in praeteritum contendunt.

video tamen hic dico suus verbum et sum sum et sum quando per sui pono habeo atque retineo tempus suus cum verus praetereo jungo vis tempus suus amitto et in praetereo contendo


Item quod illi συμπεπλεγμένον, nos vel coniunctum vel copulatum dicimus, quod est huiuscemodieiusdemmodi: P. Scipio, Pauli filius, et bis consul fuit et triumphavit et censura functus est et collega in censura L. Mummi fuit.

item qui ille nos vel conjungo vel copulo dico qui sum huiuscemodieiusdemmodi p scipio paulis filius et bis consul sum et triumpho et censeo fungor sum et collega in censeo l mummius sum


Praeterea id quoque ait quaeri dignum, cur fluviorum et fontium aquae gelu durentur, mare omne incongelabile sit. Tametsi Herodotus, inquit, historiae scriptor, contra omnium ferme qui haec quaesiverunt opinionem, scribit mare Bosporicum, quod Cimmerium appellatur, earumque partium mare omne quod Scythicum dicitur, gelu stringi et consistere.

praeterea is quoque aio quaero dignus cur fluvius et fons aqua gelus duro mare omnis incongelabilis sum tametsi herodotus inquam historia scriptor contra omnis ferme qui hic quaero opinio scribo mare bosporicus qui cimmerius appello is pars mare omnis qui scythicus dico gelus stringo et consisto


Dummodo, inquit, hoc constet, neque infantiam eius, qui rem norit, sed eam explicare dicendo non queat, neque inscientiam illius, cui res non subpetat, verba non desint, esse laudandam; quorum si alterum sit optandum, malim equidem indisertam prudentiam quam stultam loquacitatem.

dummodo inquam hic consto neque infantia is qui res nosco sed is explicaris dico non queo neque inscientia ille qui res non subpeto verbum non desum sum laudo qui si alter sum opto malo equidem indisertus prudentia quam stultus loquacitas


Recte quidem ille stitisses scripsit; sed falsa et audaci emendatione editores e scripto per libros stetisses fecerunt, tamquam stitisses vanum et nihili verbum esset.

rectus quidem ille sisto scribo sed fallo et audax emendatio editor e scribo per liber sto facio tamquam sisto vanus et nihilis verbum sum


Senatus fidem atque ingenium pueri exosculatur, consultum facit uti posthac pueri cum patribus in curiam ne introeant, praeter ille unus Papirius, atque puero postea cognomentum honoris gratia inditum Praetextatus ob tacendi loquendique in aetate praetextae prudentiam.

senatus fides atque ingenium puer exosculor consulo facio uti posthac puer cum pater in curia ne introeant praeter ille unus papirius atque puer postea cognomentum honor gratia indo praetextatus ob taceo loquor in aetas praetexo prudentia


Sed minime hoc esse videtur ἀντιστρέφον, quoniam ex altero latere conversum frigidius est infirmiusque.

sed paruus hic sum video quoniam ex alter lateo converro frigidus sum infirmis


sicuti M. Cato In L. Veturium duritudinem quam duritiam dicere gravius putavit: Qui illius, inquit, impudentiam norat et duritudinem.

sicut m cato in l veturius duritudo quam duritia dico gravis puto qui ille inquam impudentia norat et duritudo


Eius autem loci, in quo id proverbium est, verba haec sunt: Non vides apud Mnesitheum scribi tria genera esse vini, nigrum, album, medium, quod vocant κιρρόν, et novum, vetus, medium? Et efficere nigrum virus, album urinam, medium πέψιν? Novum refrigerare, vetus calefacere, medium esse prandium caninum?

is autem locus in quo is proverbium sum verbum hic sum non video apud mnesitheum scribo tres genus sum vinum niger albus medius qui voco et novus vetus medius et efficio niger virus albus urina medius novus refrigeraris vetus calefacio medius sum prandium caninus


Id etiam addebat, quod quies e producto, non brevi diceretur.

is etiam addo qui quies e produco non brevis dico


Et philosophus aliquantum cunctatus an respondere ei conveniret, Si quid ego, inquit. in tanta violentia tempestatum videor paulum pavefactus, non tu istius rei ratione audienda dignus es.

et philosophus aliquantus cunctor an respondeo is convenio si quis ego inquam in tantus violens tempestas video paulus pavefactus non tu iste res ratio audio dignus sum


Afranius in togata: Nescío qui nostri míseritust tandém deus.

afranius in togatus nescio qui noster miseritust tandem deus


Nemo quisquam ex consilio sententiam ferre in causa tam ancipiti audebat, quod et confessum veneficium, quo maritus et filius necat forent, non admittendum inpunitum videbatur et digna tamen poena in homines sceleratos vindicatum fuisset. Dolabella eamear rem Athenas ad Ariopagitas,

nemo quisquam ex consilium sententia fero in causa tam anceps audeo qui et confiteor veneficium quo maritus et filius neco sum non admitto impunis video et dignus tamen poena in homo scelero vindico sum dolabella eamear res athenae ad ariopagita


Nihil enim decernunt, nihil constituunt, sed in quaerendo semper considerandoque sunt quidnam sit omnium rerum de quo decerni constituique possit.

nihil enim decerno nihil constituo sed in quaero semper considero sum quisnam sum omnis res de quo decerno constituo possum


Ex eadem item opinione M. Cicero in libro De Divinatione primo haec verba posuit: Iubet igitur Plato sic ad somnum proficisci corporibus affectis, ut nihil sit quod errorem animis perturbationemque afferat. Ex quo etiam Pythagoreis interdictum putatur ne faba vescerentur, quae res habet inflationem magnam, tranquillitatem mentis quaerentibus contrariam.

ex idem item opinio m cicero in liber de divinatio primus hic verbum pono iubeo igitur plato sic ad somnus proficisco corpus afficio ut nihil sum qui error animus perturbatio affero ex quo etiam pythagoreus interdictum puto ne faba vesco qui res habeo inflatio magnus tranquillitas mens quaero contrarius


Sed illud magis inspici quaerique dignum est, versane sit et mutata ab praepositio in au syllabam propter lenitatem vocis, an potius au particula sua sit propria origine et proinde ut pleraeque aliae praepositiones a Graecis, ita haec quoque inde accepta sit; sicuti est in illo versu Homeri: Αὐέρυσαν μὲν πρῶτα καὶ ἔσφαξαν καὶ ἔδειραν, et:

sed ille magis inspicio quaero dignus sum versane sum et muto ab praepositio in au syllaba propter lenitas vox an potis au particula suus sum proprius origo et proinde ut plerus alius praepositio ab graecum ita hic quoque inde accipio sum sicut sum in ille verro homerus et


Sallustius quoque eodem modo: dilargitis proscriptorum bonis dicit, tamquam verbum largior sit ex verbis communibus.

sallustius quoque idem modo dilargior proscriptor bonus dico tamquam verbum largior sum ex verbum communis


Id factum eius modumque ipsum quo caecitatem facile sollertia subtilissima conscivit, Laberius poeta in mimo quem scripsit Restionem, versibus quidem satis munde atque graphice factis descripsit, sed causam voluntariae caecitatis finxit aliam vertitque in eam rem quam tum agebat, non inconcinniter.

is facio is modus ipse quo caecitas facilis sollertia subtilis conscio laberius poeta in mimus qui scribo restio versus quidem satis mundus atque graphicus facio describo sed causa voluntarius caecitas fingo alius verto in is res quam tum ago non inconcinniter


De tunicis chiridotis; quod earum usum P. Africanus Sulpicio Gallo obiecit

de tunica chiridotis qui is usus p africanus sulpicius gallus obiacio


Quapropter eum deum plerumque Apollinem esse dixerunt; immolaturque ritu humano capra eiusque animalis figmentum iuxta simulacrum stat.

quapropter is deus plerusque apollo sum dico immolo ritus humanus capra is animal figmentum iuxta simulacrum sto


Τὸν ἄργυρον τορεύσας, Ἥφαιστέ, μοι ποίησον Πανοπλίας μὲν οὐχί, Τί γὰρ μάχαισι κἀμοί; Ποτήριον δὲ κοῖλον Ὅσον δύνῃ βάθυνον, Καὶ μὴ ποίει κατʼ αὐτὸ Μήτʼ ἄστρα μήτʼ ἀμάξας: Τίδʼ ἀστέρος Βοώτεω; Ποίησον ἀμπέλους μοι Καὶ βότρυας κατʼ αὐτῶν Καὶ χρυσέους πατοῦντας Ὁμοῦ καλῷ Λυαίῳ Ἔρωτα καὶ Βάθυλλον.


Haec ita Valgius.


Ex quibus id quod postremum posui sic plerosque dicere audio, ut priimam in eo syllabam producant, quo Graeci modo dicunt Νηρεΐδας. Sed qui proprie locuti sunt primam correptam dixerunt, tertiam produxerunt.

ex qui is qui posterus pono sic plerus dico audio ut priimam in is syllaba produco quo graecum modo dico sed qui proprius loquor sum primus corripio dico tertius produco


Quae ratio observatioque officiorum esse debeat inter patres filiosque in discumbendo sedendoque atque id genus rebus domidonii forisque, si filii magistratus sunt et patres privati; superque ea re Tauri philosophi dissertatio et exemplum ex historia Romana petitum.

qui ratio observatioque officium sum debeo inter pater filius in discumbo sedeo atque is genus res domidonii foris si filius magistratus sum et pater privo supo is res taurus philosophus dissertatio et exemplum ex historia romanus peto


Verba ex oratione Metelli Numidici quam dixit in censura ad populum, cum eum ad uxores ducendas adhortaretur; eaque oratio quam ob causam reprehensa et quo contra modo defensa sit.

verbum ex oratio metellus numidicus quam dico in censeo ad populus cum is ad uxor duco adhortor is oratio quam ob causa reprehendo et quo contra modo defendo sum


eoque significatur virtus et fortitudo. Itaque ex Claudiis, quos a Sabinis oriundos accepimus, qui erat egregia atque praestanti fortitudine Nero appellatus est.

eo significo virtus et fortitudo itaque ex claudius qui ab sabinum orior accipio qui sum egregius atque praesto fortitudo nero appello sum


nos autem postea, cum librum forte Erasistrati legeremus Διαιρέσεων primum, id ipsum in eo libro, quod Favorinum audiebamusaudiebanus dicere, scripture offendimus.

nos autem postea cum liber fors erasistratus lego primus is ipse in is liber qui favorinum audiebamusaudiebanus dico scripture offendo


Causam cognomenti fuisse accepimus torquis ex auro induviasinduvies, quam ex hoste quem occiderat detractam induit.

causa cognomentum sum accipio torquis ex aurum induviasinduvies quam ex hostis qui occido detraho induo


Cum vero non per annos, sed per dies singulos res gestae scribuntur, ea historia Graeco vocabulo ἐφημερὶς dicitur, cuius Latinum interpretamentum scriptum est in libro Semproni Asellionis primo, ex quo libro plura verba ascripsimus, ut simul ibidem quid ipse inter res gestas et annales esse dixerit ostenderemus.

cos verus non per annus sed per dies singuli res gero scribo is historia graecum vocabulum dico qui latinus interpretamentum scribo sum in liber sempronius asellio primus ex quo liber multus verbum ascribo ut simul ibidem quis ipse inter res gero et annal sum dico ostendo


Tum ille amicus noster, cum hominem confidentem pluribus verbis non dignum existimaret, Sinni, inquit, Capitonis, doctissimi viri, epistulae sunt uno in libro multae positae, opinor, in templo Pacis.

tum ille amicus noster cum homo confido multus verbum non dignus existimo sinni inquam capito doceo vir epistula sum unus in liber multus pono opinor in templum pax


Triumphales coronae sunt aureae,


Et, quoniam facta litui mentio est, non praetermittendum est quod posse quaeri animadvertimus, utrum lituus auguralis a tuba quae lituus appellatur, an tuba a lituo augurum lituus dicta sit;

et quoniam facio litus mentior sum non praetermitto sum qui possum quaero animadverto utrum lituus augural ab tuba qui lituus appello an tuba ab lituus augur lituus dictum sum


Cornelius autem Nepos in libro Exemplorum quinto id quoque litteris mandavit, multis in senatu placuisse ut hi qui redire nollent, datis custodibus, ad Hannibalem deducerentur, sed eamcam sententiam numero plurium quibus id non videretur superatam; eos tamen qui ad Hannibalem non redissent usque adeo intestabiles invisosque fuisse, ut taedium vitae ceperint necemque sibi consciverint.

cornelius autem nepos in liber exemplum quintus is quoque littera mando multus in senatus placeo ut hic qui redeo nolo do custos ad hannibal deduco sed eamcam sententia numerus multus qui is non video supero is tamen qui ad hannibal non redeo usque adeo intestabilis invideo sum ut taedium vita capio neco sui conscio


Is Draco leges, quibus Athenienses uterentur, primus omnium tulit.

is draco lex qui atheniensis uto primus omnis fero


Neque simile, inquit, illud videri debet, quod est in primo carmine: Italiam fato profugus LaviniaqueLavinaque venit Litora, et aeque in sexto libro:

neque similis inquam ille video debeo qui sum in primus carmen italia fatum profugus laviniaquelavinaque venio litus et aequus in sextus liber


Nam beneficum et liberalem Cicero appellat, ita ut philosophi appellandum esse censent, non eum qui, ut ipse ait, beneficia faeneratur, sed qui benigne facit, nulla tacita ratione ad utilitates suas redundante.

nam beneficus et liberal cicero appello ita ut philosophus appello sum censeo non is qui ut ipse aio beneficium faenero sed qui benignus facio nullus taceo ratio ad utilitas suus redundo


Adsiduus in XII. Tabulis pro locuplete et facile facienti dictus aut ab assibus, id est, aere dando, cum id tempora reipublicae postularent, aut a muneris pro familiari copia faciendi adsiduitate.

assiduus in duodecim tabula pro locuples et facilis facio dico aut ab assis is sum aer do cum is tempus reipublicae postulo aut ab munus pro familiaris copia facio adsiduitas


Quod in libris Humanarum M. Varronis scriptum est aediles et quaestores populi Romani in ius a privato ad praetorem vocari posse.

qui in liber humanaris m varro scribo sum aedilis et quaestor populus romanus in ius ab privo ad praetor vocaris possum


Ea cum legisset M. Cato: Ne tu, inquit, Aule, nimium nugator es, cum maluisti culpam deprecari quam culpa vacare. Nam petere veniam solemus, aut cum inprudentes erravimus aut cum compulsi peccavimus. Dic, inquit, oro te, quis perpulit ut id committeres, quod, priusquam faceres, peteres ut ignosceretur?

is cum lego m cato ne tu inquam aulis nimium nugator sum cum malo culpa deprecor quam culpa vacaris nam peto venio solo aut cum imprudens erro aut cum compello pecco dico inquam oro tu quis perpello ut is committo qui priusquam facio peto ut ignosco


ὅταν δὲ σαφῶς διαλεγομένου παιδαρίου ἀκούσω, πικρόν τί μοι δοκεῖ χρῆμα εἶναι καὶ ἀνιᾷ μου τὰ ὦτα καί μοι δοκεῖ δουλοπρεπές τι εἶναι·


Ita enim scripsit Epicurus: Ὅρος τοῦ μεγέθους τῶν ἡδονῶν ἡ παντὸς τοῦ ἀλγοῦντος ὑπεξαίρεσις. Non, inquit, παντὸς τοῦ ἀλγοῦντος, sed παντὸς τοῦ ἀλγεινοῦ dicere oportuit;

ita enim scribo epicurus non inquam sed dico oportet


Qualibus verbis delectari solitus sit Antonius Iulianus, positis in mimiambisMamiambis Cn. Matii; et quid significetsigniificet M. Cato in oratione quam scripsit de innocentia sua, cumcurl ita dictitat: numquam vestimentavestirnenta a populo poposcipeposci.

qual verbum delectaris soleo sum antonius julianus pono in mimiambismamiambis cn matius et quis significetsigniificet m cato in oratio quam scribo de innocens suus cumcurl ita dictito numquam vestimentavestirnenta ab populus poposcipeposci


Laberius in mimo, qui Salinator inscriptus est, verbo hoc ita utitur:

laberius in mimus qui salinator inscribo sum verbum hic ita uto


SOLOECISMUS, Latino vocabulo a Sinnio Capitone eiusdemque aetatis aliis inparilitas appellatus, vetustioribus Latinis stribiligo dicebatur, a versura videlicet et pravitate tortuosae orationis, tamquam strobiligo quaedam.

soloecismus latinum vocabulum ab sinnio capito idem aetas alius imparilitas appello vetustus latinum stribligo dico ab verro videlicet et pravitas tortuosus oratio tamquam strobiligo quidam


Id ipsum Capito Ateius in libro quem De Officio Senatorio composuit, scriptum reliquit.

is ipse capito atteius in liber qui de officium senatorius compono scribo relinquo


atque uti quaedam animalium parva et vilia ad imitandum sunt quas res cumque audierint viderintve petulantia, proinde nos ea quae in Platonis oratione demiramur non aemulari quidem, sed lineas umbrasque facere ausi sumus. Velut ipsum hoc est, quod ex isdem illis verbis eius effinximus:

atque uti quidam animal parvus et vilis ad imito sum qui res cum audio viderintve petulantia proinde nos is qui in plato oratio demiror non aemularis quidem sed linea umbro facio audeo sum velut ipse hic sum qui ex idem ille verbum is effingo


sed anguste perquam et obscure disserit, ut signa rerum ponere videas ad subsidium magis memoriae suae quam ad legentium disciplinam.

sed angustus perquam et obscurus dissero ut signum res pono video ad subsidium magis memoria suus quam ad lego disciplina


Sed ipsius illius egregii scriptoris uti verbis libet, quae et dignitate et fide graviora sunt: Καὶ μετὰ ταῦτα ἡ ξύνοδος ἦν· Ἀργεῖοι μὲν καὶ οἱ σύμμαχοι ἐντόνως καὶ ὀργῇ χωροῦντες, Λακεδαιμόνιοι δὲ βραδέως καὶ ὑπὸ αὐλητῶν πολλῶν, νόμου ἐγκαθεστώτων, οὐ τοῦ θείου χάριν, ἀλλʼ ἵνα ὁμαλῶς μετὰ ῥυθμοῦ βαίνοντες προσέλθοιεν καὶ μὴ διασπασθείη αὐτοῖς ἡ τάξις, ὅπερ φιλεῖ τὰ μεγάλα στρατόπεδα ἐν ταῖς προσόδοις ποιεῖν

sed ipse ille egregius scriptor uti verbum libet qui et dignitas et fides gravis sum


Item alucinari factum scripsit ex eo, quod dicitur Graece ἀλύειν, unde elucum quoque esse dictum putat, a littera in e versa, tarditatem quandam animi et stuporem, qui alucinantibus plerumque usu venit.

item alucinaris facio scribo ex is qui dico graecum unde elucus quoque sum dico puto ab littera in e verso tarditas quidam animus et stupor qui alucinor plerusque usus venio


Ipsius quoque infantis adfectio animi, amoris, consuetudinis in ea sola unde alitur occupatur, et proinde, ut in expositis usu venit, matris quae genuit neque sensum ullum neque desiderium capit. Ac propterea, oblitteratis et abolitis nativae pietatis elementis, quicquid ita educati liberi amare patrem atque matrem videntur, magnam fere partem non naturalis ille amor est, sed civilis et opinabilis.

ipse quoque infer affectio animus amor consuetudo in is solus unde alo occupo et proinde ut in expono usus venio mater qui gigno neque sensus ullus neque desiderium capio atque propterea oblittero et abolitis nativae pietas elementum quisquis ita educo liber amo pater atque mater video magnus fere pars non natural ille amor sum sed civilis et opinabilis


Sicuti Lucilius in eodem casu victu et anu dicit, non victui nec anui, in hisce versibus: Quod sumptum atque epulas victu praeponis honesto et alio in loco: Anu noceo (inquit).

sicut lucilius in idem casus vinco et anus dico non victus neque anus in hic versus qui sumo atque epulae vinco praepono honestus et alius in locus anus noceo inquam


Facetias nebulonis hominis risi et reliqui.


Item in libro De Oratore primo verba haec posuit: Quid enim est tam furiosum quam verborum vel optimorum atque ornatissimorum sonitus inanis, nulla subiecta sententia nec scientia?

item in liber de orator primus verbum hic pono quis enim sum tam furiosus quam verbum vel bonus atque orno sono inanis nullus subiectum sententia neque scientia


neminem autem recte ita loqui paenitere sese, quod natus sit aut paenitere, quod mortalis sit aut quod ex offenso forte vulneratoque corpore dolorem sentiat, quando istiusmodi rerum nec consilium sit nostrum nec arbitrium, sed ea ingratis nostris vi ac necessitate naturae nobis accidant: Sicut hercle, inquiunt,

nemo autem rectus ita loquor paeniteo sui qui nascor sum aut paeniteo qui mortalis sum aut qui ex offendo fors vulneratoque corpus dolor sentio quando istiusmodi res neque consilium sum nos neque arbitrium sed is ingratus noster vis atque necessitas natura nos accido sicut hercules inquam


Id quoque in eodem libro Nigidiano animadvertimus: Si huius, inquit, amici vel huius magni scribas, unum i facito extremum, sin vero hei magnei, hei amicei, casu multitudinis recto, tum ante i scribendum erit e, atque id ipsum facies in similibus. Item si huius terrai scribas, i littera fit extrema, si huic terrae, per e scribendum est. Item mei qui scribit in casu interrogandi, velut cum dicimus mei studiosus, per i unum scribat, non per e; at cum mehei, tum per e et i scribendum est, quia dandi casus est.

is quoque in idem liber nigidianus animadverto si hic inquam amicus vel hic magnus scribo unus eo facio exter sin verus hei magnei hei amicei casus multitudo recingo tum ante eo scribo sum e atque is ipse facies in similis item si hic terra scribo eo littera fio exter si hic terra per e scribo sum item meus qui scribo in casus interrogo velut cum dico meus studiosus per eo unus scribo non per e at cum mehei tum per e et eo scribo sum quia do casus sum


Sed ubi apparuit ad eam verrucam occupandam iter intendere, mittit adversum illos imperator Carthaginiensis peditatum equitatumque quos in exercitu viros habuit strenuissimos.

sed ubi appareo ad is verruca occupo iter intendo mitto adverro ille imperator carthaginiensis peditas equito qui in exercitus vir habeo strenuus


Quibus temporibus post Romam conditam Graeci Romanique inlustres viri floruerint ante secundum bellum Carthaginiensium.

qui tempus post roma condo graecum romanus illustris vir floreo ante secundus bellum carthaginiensis


Paulo post idem Asellio in eodem libro: Nam neque alacriores, inquit, ad rempublicam defendundam, neque segniores ad rem perperam faciundam annales libri commovere quicquam possunt. Scribere autem bellum initum quo consule et quo confectum sit et quis triumphans introierit ex eo, et eo libro quae in bello gesta sint non praedicare aut interea quid senatus decreverit aut quae lex rogatiove lata sit neque quibus consiliis ea gesta sint iterare: id fabulas pueris est narrare, non historias scribere.

paulus post idem asellio in idem liber nam neque alacer inquam ad rempublicam defendo neque segnis ad res perperam facio annal liber commoveo quisquam possum scribo autem bellum ineo quo consul et quo conficio sum et quis triumpho introeo ex is et is liber qui in bellum gero sum non praedico aut interea quis senatus decerno aut qui lex rogatiove fero sum neque qui consilium is gero sum iteraris is fabula puer sum narro non historia scribo


Mulier nimium atque inmensum poposcit; rex, quasi anus aetate desiperet, derisit.

mulier nimium atque immensus posco rex quasi anus aetas desipio derideo


Cum enim dico: in campo est et in comitio est, tempus instans significo; item cum dico in campo erit, tempus futurum demonstro; at cum dico: factum est, scriptum est, subruptum est, quamquam est verbum temporis est praesentis, confunditur tamen cum praeterito et praesens esse desinit.

cos enim dico in campus sum et in comitium sum tempus insto significo item cum dico in campus sum tempus sum demonstro at cum dico facio sum scribo sum subrumpo sum quamquam sum verbum tempus sum praesum confundo tamen cum praetereo et praesens sum desino


atque illud quoque praetermittamus, quod Sallustius in Catilina scribit:

atque ille quoque praetermitto qui sallustius in catilina scribo


Id autem est ad hanc fere sententiam: Vita, inquit, hominum qui aetatem in medio rerum agunt ac sibi suisque esse usui volunt, negotia periculaque ex improviso adsidua et prope cotidiana fert. Ad ea cavenda atque declinanda perinde esse oportet animo prompto semper atque intento, ut sunt athletarum, qui pancratiastae vocantur.

is autem sum ad hic fere sententia vito inquam homo qui aetas in medium res ago atque sui suo sum usus volo negotium periculum ex improvide assiduus et prope cottidianus fero ad is caveo atque declino perinde sum oportet animus promptus semper atque intendo ut sum athleta qui pancratiastes voco


SymposiumSYIMPOSIUMI Platonis apud philosophum Taurum legebatur.

symposiumsyimposiumi plato apud philosophus taurus lego


sunt tamen non pauci qui utrobique facii legant.

sum tamen non paucus qui utrobique facii lego


Atque uti vosmet ipsos, inquit, eius quod dico arbitros faciam, carmen Pindari quod est super monte Aetna, quantulum est mihi memoriae, dicam: Τᾶς ἐρεύγονται μὲν ἀπλάτου πυρὸς ἁγνόταται Ἐκ μυχῶν παγαί· ποταμοὶ δʼ ἁμέροισιν μὲν προχέοντιμυχῶν παγαί· ποταμοὶ δʼ ἁμέροισιν μὲν προχέοντι ῥόον καπνοῦ Αἴθωνʼ· ἀλλʼ ἐν ὄρφναισιν πέτρας Φοίνισσα κυλινδομένα φλὸξ ἐς βαθεῖαν φέρει πόντου πλάκα σὺν πατάγῳ. Κεῖνο δʼ Ἀφαίστοιο κρουνοὺς ἑρπετὸν Δεινοτάτους ἀναπέμπει· τέρας μὲν θαυμάσιον προσιδέσθαι, θαῦμα δὲ καὶ παρεόντων ἀκοῦσαι.

atque uti tu ipse inquam is qui dico arbiter facio carmen pindaris qui sum super mons aetna quantulis sum ego memoria dico


Sed Sabinus Masurius in primo Memorialium, secutus quosdam historiae scriptores, Accam Larentiam Romuli nutricem fuisse dicit. Ea, inquit, mulier ex duodecim filiis maribus unum morte amisit. In illius locum Romulus Accae sese filium dedit seque et ceteros eius filios fratres Arvales appellavit. Ex eo tempore collegium mansit fratrum Arvalium numero duodecim, cuius sacerdotii insigne est spicea corona et albae infulae.

sed sabinus masurius in primus memorialis sequor quidam historia scriptor acca larentia romulis nutrix sum dico is inquam mulier ex duodecim filius maris unus mors amitto in ille locus romulus acca sui filius do sequor et ceterus is filius frater arval appello ex is tempus collegium maneo frater arvalium numerus duodecim qui sacerdotium insignis sum spiceus corona et albus infula


Atque ille Graecus quidem fontes imitus ignis eructari et fluere amnes fumi et flammarum fulva et tortuosa volumina in plagas maris ferre, quasi quosdam igneos angues, luculente dixit;

atque ille graecus quidem fons imitus ignis eructaris et fluo amnis fumus et flammaris fulvus et tortuosus volumen in plaga mare fero quasi quidam igneus anguis luculentus dico


Postea istam ipsam sententiam in Catonis oratione, quam dixit Numantiae apud Equites, positam legimus. Quae etsi laxioribus paulo longioribusque verbis comprehensa est praequam illud Graecum quod diximus, quoniam tamen prior tempore antiquiorque est, venerabilior videri debet.

postea iste ipse sententia in cato oratio quam dico numantia apud eques pono lego qui etsi laxus paulus longus verbum comprehendo sum praequam ille graecus qui dico quoniam tamen prior tempus antiquus sum venerabilis video debeo


Plutarchus quoque, homo in disciplinis gravi auctoritate, in primo librorum quos De Homero composuit, Aristotelem philosophum scripsit eadem ipsa de Pythagoricis scripsisse, quod non abstinuerint edundis animalibus, nisi pauca carne quadam.

plutarchus quoque homo in disciplina gravis auctoritas in primus liber qui de homerus compono aristotelis philosophus scribo idem ipse de pythagoricus scribo qui non abstineo edo animal nisi paucus carnis quidam


et ibidem infra ita scriptum est: Non est ea luxuries, quae necessario parentur vitae causa,

et ibidem infra ita scribo sum non sum is luxurio qui necessarius paro vita causa


Taurus, sectatoribus commodum dimissis, sedebat pro cubiculi sui foribus et cum assistentibus nobis sermocinabatur.

taurus sectator commodus dimitto sedeo pro cubiculum suus foris et cum assisto nos sermocino


De iure autem occidendi ita scriptum: In adulterio uxorem tuam si prehendisses, sine iudicio inpune necares; illa te, si adulterares sive tu adulterarere, digito non auderet contingere, neque ius est.

de ius autem occaedes ita scribo in adulterium uxor tuus si prehendo sine iudicium impunis necaris ille tu si adulteraris sive tu adultero digitus non audeo contingo neque ius sum


Nam iam adulescente altero, matre eius amissa, ipse quoque iam multum senex, Saloni clientis sui filiam virginem duxit in matrimonium, ex qua natus est ei M. Cato Salonianus; hoc enim illi cognomentum fuit a Salonio, patre matris, datum.

nam iam adulescens alter mater is amitto ipse quoque iam multus senex salo cliens suus filia virgo duco in matrimonium ex qui nascor sum is m cato salonianus hic enim ille cognomentum sum ab salonio pater mater do


Sed ego quidem cum L. Aelio et M. Varrone sentio, qui triones rustico cetera vocabulo boves appellatos scribunt, quasi quosdam terriones, hoc est arandae colendaequecolendacque terrae idoneos.

sed ego quidem cum l aelius et m varro sentio qui trio rusticus ceterus vocabulum bos appello scribo quasi quidam terrio hic sum aro colendaequecolendacque terra idoneus


Habeo equidem, inquit, uxorem, sed non hercle ex animi mei sententia.

habeo equidem inquam uxor sed non hercules ex animus meus sententia


FATUM, quod εἱμαρμένην Graeci vocant, ad hanc ferme sententiam Chrysippus, Stoicae princeps philosophiae, definit: Fatum est, inquit, sempiterna quaedam et indeclinabilis series rerum et catena, volvens semetipsa sese et inplicans per aeternos consequentiae ordines, ex quibus apta nexaque est.

fatum qui graecum voco ad hic ferme sententia chrysippus stoicus princeps philosophia definio fata sum inquam sempiternus quidam et indeclinabilis series res et catena volvo semetipsa sui et implico per aeternus consequentia ordo ex qui apto necto sum


ATQUE particula a grammaticis quidem coniunctio esse dicitur conexiva. Et plerumque sane coniungit verba et conectit; sed interdum alias quasdam potestates habet non satis notas, nisi in veterum litterarum tractatione atque cura exercitis.

atque particula ab grammaticus quidem conjunctio sum dico conexiva et plerusque sanus conjungo verbum et conecto sed interdum alius quidam potestas habeo non satis nosco nisi in vetus litteraris tractatio atque cura exerceo


Paelicem autem appellatam probrosamque habitam, quae iuncta consuetaque esset cum eo in cuius manu mancipioque alia matrimonii causa foret, hac antiquissima lege ostenditur, quam Numae regis fuisse accepimus: Paelex aedem Iunonis ne tangito; si tangit, Iunoni crinibus demissis agnum feminam caedito.

paelicem autem appello probrosus habeo qui iungo consuesco sum cum is in qui manus mancipium alius matrimonium causa sum hic antiquus lex ostendo quam numa rex sum accipio paelex aedes juno ne tango si tango juno crinis demitto agnos femina caedo


Municipes ergo sunt cives Romani ex municipiis, legibus suis et suo iure utentes, muneris tantum cum populo Romano honorari participes, a quo munere capessendo appellati videntur, nullis aliis necessitatibus neque ulla populi Romani lege adstricti, nisi in quam populus eorum fundus factus est.

municipes ergo sum civis romanus ex municipium lex suus et suus ius uto munus tantus cum populus romanus honoraris particeps ab quo munus capesso appello video nullus alius necessitas neque ullus populus romanus lex adstringo nisi in quam populus is fundus facio sum


Verba haec sunt Platonis in Gorgia: Προσήκει δὲ παντὶ τῷ ἐν τιμωρίᾳ ὄντι ὑπʼ ἄλλου ὀρθῶς τιμωρουμένῳ ἢ βελτίονι γίγνεσθαι καὶ ὀνίνασθαι, ἢ παραδείγματι ἄλλοις γίγνεσθαι, ἵνα ἄλλοι οἱ ὁρῶντες πάσχοντα φοβούμενοι βελτίους γίγνωνται.


Cn. Flavius, Anni filius, dicitur tabulas posuisse, scriptu sese abdicasse, isque aedilis curulis factus est.

cn flavus annius filius dico tabula pono scribo sui abdico eo aedilis curulis facio sum


Quod erunt autem in his commentariis pauca quaedam scrupulosa et anxia, vel ex grammatica vel ex dialectica vel etiam ex geometrica, quodque erunt item paucula remotiora super augurio iure et pontificio, non oportet ea defugere, quasi aut cognitu non utilia aut perceptu difficilia. Non enim fecimus altos nimis et obscuros in his rebus quaestionum sinus, sed primitias quasdam et quasi libamenta ingenuarum artium dedimus, quae virum civiliter eruditum neque audisse umquam neque attigisse, si non inutile, at quidem certe indecorum est.

qui sum autem in hic commentarius paucus quidam scrupulosus et anxius vel ex grammatica vel ex dialectica vel etiam ex geometrice quisque sum item pauculus removeo super augurium ius et pontificius non oportet is defugio quasi aut cognitus non utilis aut percipio difficilis non enim facio alo nimis et obscurus in hic res quaestio sinus sed primitiae quidam et quasi libamentum ingenuaris ars do qui vir civilis erudio neque audio umquam neque attingo si non inutilis at quidem certus indecorus sum


ARTEMISIA Mausolum virum amasse fertur supra omnis amorum fabulas ultraque affectionis humanae fidem.

artemisia mausolus vir amo fero supra omnis amor fabula ulter affectio humanus fides


Morem istum veteribus nostris fuisse verba patiendi mutare ac vetere in agendi nodum.

mos iste vetus noster sum verbum patior muto atque veto in ago nodus


NAVIGABAMUS a Cassiopa Brundisium mare Ionium violentum et vastum et iactabundum.

navigo ab cassiopa brundisium mare ionius violentus et vastus et jactabundus


Verba quibus id dicit, haec sunt: Ἄπορον δὲ καὶ δεόμενον ἐπισκέψεως καὶ ἐπὶ τούτου καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν βουλιμιώντων, διὰ τί ἐν τοῖς ψύχεσιν μᾶλλον τὸ σύμπτωμα τοῦτο γίνεται ἢ ἐν ταῖς εὐδίαις;


item anulo uti nisi pervio cassoque fas non est.

item anulus uti nisi pervius cassus fas non sum


M. Cicero in sexta in Antonium: Itane Ianuslanus medius in L. Antonii clientela est? Quis umquam in illo Iano inventus est, qui L. Antonio mille nummum ferret expensum?

m cicero in sextus in antonius ito ianuslanus medius in l antonius clientela sum quis umquam in ille janus invenio sum qui l antonius mille nummus fero expendo


De epistula Valerii Probi grammatici ad Marcellum scripta super accentu nominum quorundam Poenicorum.

de epistula valerius probus grammaticus ad marcellus scribo super accentus nomen quidam punicus


Nos quoque ipsi nuperrime, cum legeremus Fretum—nomen est id comoediae quam Plauti esse quidam non putant,—haut quicquam dubitavimus quin ea Plauti foret, et omnium quidem maxime genuina.

nos quoque ipse nuperrime cum lego fretus nomen sum is comoedia quam plautius sum quidam non puto haud quisquam dubitavimus quin is plautius sum et omnis quidem magnus genuinus


PER hercle rem mirandam Aristoteles in septimo Problematorum et Plutarchus in octavo Symposiacorum dicit.

per hercules res miro aristotelis in septimus problemator et plutarchus in octavus symposiacus dico


M. CICERO, in dialogo cui titulus est Laelius vel De Amicitia, docere volens amicitiam non spe expectationeque utilitatis neque pretii mercedisque causa colendam, sed quod ipsa per sese plena virtutis honestatisque sit expetendam diligendamque esse, etiamsi nihil opis nihilque emolumenti ex ea percipi queat, hac sententia atque his verbis usus est eaque dicere facit C. Laelium, sapientem virum, qui Publii Africani fuerat amicissimus: Quid enim?

m cicero in dialogus qui titulus sum laelius vel de amicitia doceo volo amicitia non spes expectationeque utilitas neque pretium merces causa colo sed qui ipse per sui plenus virtus honesto sum expeto diligo sum etiamsi nihil ops nihil emolumentum ex is percipio queo hic sententia atque hic verbum utor sum is dico facio que laelius sapio vir qui publius africanus sum amicus quis enim


Benene hoc? sane bene; sed adulescentium indolem non tam iuvant quae bene dicta sunt quam inficiunt quae pessime, multoque tanto magis, si et plura sunt quae deteriora sunt, et quaedam in his non pro enthymemate aliquo rei parvae ac simplicis, sed in re ancipiti pro consilio dicuntur.

benus hic sanus bene sed adulescens indoles non tam juvo qui bene dictum sum quam inficio qui pessime multus tantus magis si et multus sum qui deterior sum et quidam in hic non pro enthymema aliquis res parvus atque simplex sed in res anceps pro consilium dico


Sed adrogari non potest nisi iam vesticeps.

sed adrogaris non possum nisi iam vesticeps


Quam lepide signateque dixerit Favorinus philosophus quid intersit inter Platonis et Lysiae orationem.

quam lepidus signo dico favorinus philosophus quis intersum inter plato et lysias oratio


Hic ego ad nostros iuvenes convertor et quin, inquam, vos opici dicitis mihi quare quod ἅμαξαν Graeci vocant nos septentriones vocamus?

hic ego ad noster juvenis converto et quin inquam tu opicus dico ego quare qui graecum voco nos septentrio voco


Quod P. Africano et aliis tunc viris nobilibus ante aetatem senectam barbam et genas radere mos patrius fuit.

qui p africanus et alius tunc vis nobilis ante aetas senecta barba et gena rado mos patrius sum


Domus, inquit, suas quemque ire iubet et sua omnia frunisci. Frunisci rarius quidem fuit in aetate M. Tulli ac deinceps infra rarissimum, dubitatunque est ab inperitis antiquitatis an Latinum foret.

domus inquam suus quisque eo iubeo et suus omnis fruniscor fruniscor rarus quidem sum in aetas m tullius atque deinceps infra rarus dubitatunque sum ab imperitus antiquitas an latinus sum


omnia enim ferme id genus, quibus plantarum calces tantum infimae teguntur, cetera prope nuda et teretibus habenis vincta sunt, soleas dixerunt, nonnumquam voce Graeca crepidulas.

omnis enim ferme is genus qui plantaris calceo tantus infimae tego ceterus prope nudo et teres habena vincio sum soleo dico nonnumquam vox graecum crepidula