Quando comedis, cogita, quod statim tibi orandum, ilico legendum sit. De scripturis sanctis habeto fixum versuum numerum; istud pensum domino tuo redde nec ante quieti membra concedas, quam calathum pectoris tui hoc subtegmine imple-veris. Post scripturas sanctas doctorum hominum tractatus lege, eorum dumtaxat, quorum fides nota est. Non necesse habes aurum in luto quaerere: multis margaritis unam redime margaritam. Sta iuxta Hieremiam in viis pluribus, ut ad illam viam, quae ad patrem ducit, pervenias. Amorem monilium atque gemmarum sericarumque vestium transfer ad scientiam scripturarum. Ingredere terram repromissionis lacte et melle manantem, comede similam et oleum, vestire cum Ioseph variis indumentis, perforentur aures tuae cum Hierusalem sermone Dei, ut pretiosa ex illis novarum gegetum grana dependeant. Habes sanctum Exuperius probatae aetatis et fidei, qui te monitis suis frequenter instituat.

quando compes cogito qui statim tu oro ilico lego sum de scribo sanctus habeo figo versus numerus iste pendo dominus tuus reddo neque ante quiesco membrum concedo quam calathus pectus tuus hic subtemen impleo verus post scribo sancio doctor homo tracto lex is dumtaxat qui fides nosco sum non necesse habeo aurum in lutum quaero multus margarita unus redimo margarita sto iuxta hieremias in via multus ut ad ille via qui ad pater duco pervenio amor monile atque gemmaris sericarumque vestis transfero ad scientia scripturaris ingredior terra repromissio lac et mel mano compes simila et oleum vestio cum ioseph varius indumentum perforentur auris tuus cum hierusal sermo deus ut pretiosus ex ille novaris gegetum granum dependeo habeo sancio exuperius probo aetas et fides qui tu moneo suus frequens instituo


Neque vero haec dicens condemno cibos, quos Deus creavit ad utendum cum gratiarum actione, sed iuvenibus et puellis incentiva esse adsero voluptatum. Non Aetnaei ignes, non Vulcania tellus, non Vesevus et Olympus tantis ardoribus aestuant, ut iuveniles medullae vino plenae, dapibus inflammatae. Avaritia calcatur a plerisque et cum marsuppio deponitur; maledicam linguam indictum emendat silentium; cultus corporis et habitus vestium unius horae spatio commutatur; omnia alia peccata extrinsecus sunt, et, quod a foris est, facile abicitur: sola libido insita a Deo ob liberorum creationem, si fines suos egressa fuerit, redundat in vitium et quadam lege naturae in coitum gestit erumpere. Grandis ergo virtutis est et sollicitae diligentiae superare, quod natus sis in carne, non carnaliter vivere, tecum pugnare cottidie et inclusum hostem Argi, ut fabulae ferunt, centum oculis observare. Hoc est, quod apostolus verbis aliis loquebatur: Omne peccatum, quod fecerit homo, extra corpus est; qui autem fornicatur, in corpus suum peccat. Aiunt medici et qui de humanorum corporum scripsere naturis praecipueque Galenus in libris, quorum titulus est περὶ ὑγιεινῶν, puerorum et iuvenum ac perfectae aetatis virorum mulierumque corpora insito calore fervere et noxios esse his aetatibus cibos, qui calorem augeant, sanitatique conducere frigida quaeque in esu et potu sumere, sicut e contrario senibus, qui pituita laborent et frigore, calidos cibos et vetera vina prodesse. Unde et salvator: Adtendite, inquit, vobis, ne forte adgraventur corda vestra in crapula et ebrietate et curis huius vitae. Et apostolus: Vino, in quo est luxuria. Nec mirum hoc figulum sensisse de vasculo, quod ipse fabricatus est, cum etiam comicus cuius finis est humanos mores nosse atque describere, dixit: Sine Cerere et Libero friget Venus.

neque verus hic dico condemno cibus qui deus creo ad utor cum gratia actio sed juvenis et puella incentivus sum assero voluptas non aetnaeus ignis non volcanius tellus non vesevus et olympus tantus ardor aestuo ut iuvenilis medulla vinum plenus daps inflammo avaritia calceo ab plerusque et cum marsuppio depono maledico lingua indico emendo silentium cultus corpus et habitus vestis unus hora spatium commuto omnis alius pecco extrinsecus sum et qui ab foris sum facilis abicio solus libido inquiro ab deus ob liberi creatio si finis suus egredior sum redundo in vitium et quidam lex natura in coeo gestio erumpo grandis ergo virtus sum et sollicitus diligentia supero qui nascor sum in carnis non carnalis vivo tu pugno cottidie et includo hostis argus ut fabula fero centum oculus observaris hic sum qui apostolus verbum alius loquor omnis peccatum qui facio homo extra corpus sum qui autem fornicor in corpus suus pecco aio medicus et qui de humani corpus scribo natura praecipuus galenus in liber qui titulus sum puer et juvenis atque perficio aetas vir mulier corpus inquiro calor ferveo et noxius sum hic aetas cibus qui calor augeo sanitatique conduco frigidus quisque in edo et potus sumo sicut e contrarius senex qui pituita laboro et frigor calidus cibus et vetero vinum prosum unde et salvator adtendo inquam tu ne fors adgraventur cor vester in crapula et ebrietas et cura hic vita et apostolus vinum in quo sum luxuria neque mirus hic figulis sentio de vasculum qui ipse fabrico sum cum etiam comicus qui finis sum humani mos nosco atque describo dico sinis ceres et liber frigeo venus


Quid nos, ventris animalia, tale umquam fecimus? Quos si secunda hora legentes invenerit, oscitamus, manu faciem defricantes continemus stomachum et quasi post multum laborem mundialibus rursum negotiis occupamur. Praetermitto prandia, quibus onerata mens premitur. Pudet dicere de frequentia salutandi, qua aut ipsi cotidie ad alios pergimus aut ad nos venientes ceteros expectamus. Deinceps itur in verba, sermo teritur, lacerantur absentes, vita aliena describitur et mordentes invicem consumimur ab invicem. Talis nos cibus et occupat et dimittit. Cum vero amici recesserint, ratiocinia subputamus. Nunc ira personam nobis leonis inponit, nunc cura superflua in annos multos duratura praecogitat, nec recordamur evangelii dicens: Stulto, hac nocte repetunt animum tuam a te; quae autem praeparasti, cuius erunt? Vestes non ad usum tantum, sed ad delicias conquiruntur. Ubicumque conpendium est, velocior pes, citus sermo, auris adtentior; si damnum, et saepe in re familiari accidere solet, fuerit nuntiatum, vultus maerore deprimitur. Laetamur ad nummum, obolo contristamur. Unde, cum in uno homine animorum tam diversa sit facies, propheta dominum deprecatur dicens: Domine, in civitate tua imaginem eorum .dissipa. Cum enim ad imaginem et similitudinem Dei conditi sumus, ex vitio nostro et personas nobis plurimas superinducimus, et quomodo in theatralibus scaenis unus atque idem histrio nunc Herculem robustus ostentat, nunc mollis in Venerem frangitur, nunc tremulus in Cybelen, ita et nos, qui, si mundi non essemus, odiremur a mundo, tot habemus personarum similitudines, quot peccata.

quis nos venter animal talis umquam facio qui si secundus hora lego invenio oscitamus manus facies defricantes contineo stomachus et quasi post multus labor mundial rursum negotium occupamur praetermitto prandium qui onero mens premo pudeo dico de frequentia saluto qui aut ipse cottidie ad alius pergo aut ad nos venio ceterus exspecto deinceps eo in verbum sermo tero lacero absum vito alienus describo et mordentes invicem consumimur ab invicem tal nos cibus et occupo et dimitto cos verus amicus recedo ratiocinia subputamus nunc ira persona nos leo inpono nunc cura superfluus in annus multus duro praecogitat neque recordor evangelium dico stultus hic nox repeto animus tuus ab tu qui autem praeparo qui sum vestis non ad usus tantus sed ad deliquia conquaero ubius conpendium sum velox pes cieo sermo auris adtendo si damnum et saepe in res familiaris accido soleo sum nuntio vultus maeror deprimo laeto ad nummus obolus contristamur unde cum in unus homo animus tam diverto sum facies propheta dominus deprecor dico dominus in civitas tuus imago is dissipa cos enim ad imago et similitudo deus condio sum ex vitio noster et persono nos multus superinducimus et quomodo in theatral scaena unus atque idem histrio nunc herculis robustus ostento nunc mollio in venus frango nunc tremulus in cybelus ita et nos qui si mundus non sum odiremur ab mundus tot habeo personaris similitudo quot pecco


Denique, cum et me Romam cum sanctis pontificibus Paulino et Epiphanio ecclesiastica traxisset necessitas—quorum alter Antiochenam Syriae, alter Salaminiam Cypri rexit ecclesiam—et verecunde nobiliarum feminarum oeulos declinarem, ita egit secundum apostolum inportune, oportune, ut pudorem meum sua superaret industria. Et quia alicuius tunc nominis aestimabar super studio scripturarum, numquam convenit, . quin de scripturis aliquid interrogaret nec statim adquiesceret, sed moveret e contrario quaestiones, non ut contenderet, sed ut quaerendo disceret earum solutiones, quas opponi posse intellegebat. Quid in illa virtutum, quid ingenii, quid sanctitatis, quid puritatis invenerim, vereor dicere, ne fidem credulitatis excedam et tibi maiorem dolorem incutiam recordanti, quanto bono carueris. Hoc solum dicam, quod, quicquid in nobis longo fuit studio congregatum et meditatione diuturna quasi in naturam versum, hoc illa libavit, hoc didicit atque possedit, ita ut post perfectionem nostram, si aliquo testimonio scripturarum esset oborta contentio, ad illam iudicem pergeretur. Et quia valde prudens erat et noverat illud, quod appellant philosophi τὸ πρέπον, id est decere, quod facias, sic interrogata respondebat, ut etiam sua non sua diceret, sed vel mea vel cuiuslibet alterius, ut et in ipso, quod docebat, se discipulam fateretur—sciebat enim dictum ab apostolo: Docere autem mulieri non permitto —ne virili sexui et interdum sacerdotibus de obscuris et ambiguis sciscitantibus facere videretur iniuriam.

denique cum et ego roma cum sanctus pontifex paulinus et epiphanio ecclesiasticus traho necessitas qui alter antiochenam syria alter salaminiam cyprus rego ecclesia et verecundus nobiliaris femina oeulos declinaris ita ago secundus apostolus importunus oportune ut pudor meus suus supero industria et quia aliquis tunc nomen aestimabar super studium scripturaris numquam convenio quin de scribo aliquis interrogo neque statim adquiesco sed moveo e contrarius quaestio non ut contendo sed ut quaero disco is solutio qui oppono possum intellego quis in ille virtus quis ingenium quis sanctitas quis puritas invenio vereor dico ne fides credulitas excedo et tu magnus dolor incutiam recordor quantus bonus careo hic solus dico qui quisquis in nos longus sum studium congregatum et meditatio diuturnus quasi in natura verro hic ille libo hic disco atque possedo ita ut post perfectio noster si aliquis testimonium scripturaris sum oborior contentio ad ille judico pergeretur et quia validus prudens sum et nosco ille qui appello philosophus is sum decet qui facio sic interrogo respondeo ut etiam suus non suus dico sed vel meus vel qui alter ut et in ipse qui doceo sui discipula fateor scio enim dico ab apostolus doceo autem mulier non permitto ne virilis sexui et interdum sacerdos de obscurus et ambiguus sciscitor facio video iniuria


Huc, huc mihi trium exempla puerorum, qui inter frigidos flammarum globos hymnos edidere pro fletibus. circa quorum sarabara sanctamque caesariem innoxium lusit incendium. Huc beati Danihelis revocetur historia, iuxta quem adulantibus caudis praedam suam leonum ora timuerunt. Nunc Susanna nobilis fide mentes omnium subeat, quae iniquo damnata iudicio sancto spiritu puerum replente servata est. Ecce non dispar in utraque misericordia domini: illa liberata per iudicem, ne iret ad gladium, haec a iudice damnata absoluta per gladium est.

huc huc ego tres exemplum puer qui inter frigidus flammaris globus hymnus edo pro fletus circa qui sarabara sancio caesaries innoxius ludo incendium huc beati danihelis revoco historia iuxta qui adulo cauda praeda suus leo os timeo nunc susanna nobilis fides mens omnis subeo qui iniquus damno iudicium sancio spiritus puer replente servo sum ecce non dispar in uter misericordia dominus ille libero per judico ne eo ad gladius hic ab iudex damno absolvo per gladius sum


Si Paulus apostolus, vas electionis et preparatus in evangelium Christi, ob carnis aculeos et incentiva vitiorum reprimit corpus suum et servituti subicit, ne aliis praedicans ipse reprobus inveniatur, et tamen videt aliam legem in memberis suis repugnantem legi mentis suae et captivantem se in lege peccati, si post nuditatem, ieiunia, famem, carcerem, flagella, supplicia in semet versus exclamat: Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis huius? tu te putas securam esse debere? Cave, quaeso, ne quando de te dicat Deus: Virgo Israhel cecidit: non est, qui suscitet eam. Audenter loquor: cum omnia Deus possit, suscitare virginem non potest post ruinam. Valet quidem liberare de poena, sed non valet coronare corruptam. Timeamus illam prophetiam, ne in nobis etiam conpleatur: et virgines bonae deficient. Observa, quid dicat: et virgines bonae deficient: quia sunt et virgines malae. Qui viderit, inquit, mulierem ad concupiscendum iam moechatus est eam in corde suo. Perit ergo et mente virginitas. Istae sunt virgines malae, virgines carne, non spiritu, virgines stultae, quae oleum non habentes excluduntur ab sponso.

si paulus apostolus vas electio et preparatus in evangelium christus ob caro aculeus et incentivus vitium reprimo corpus suus et servitus subicio ne alius praedico ipse reprobus invenio et tamen video alius lex in memberis suus repugno lego mens suus et captivo sui in lex pecco si post nuditas ieiunium fames carcer flagello supplicium in sui verro exclamo infelix ego homo quis ego libero de corpus mors hic tu tu puto securus sum debeo caveo quaeso ne quando de tu dico deus virgo israhel cado non sum qui suscito is audenter loquor cum omnis deus possum suscitaris virgo non possum post ruina valeo quidem liberaris de poena sed non valeo coronaris corrumpo timeo ille prophetia ne in nos etiam conpleo et virgo bonus deficio observo quis dico et virgo bonus deficio quia sum et virgo malus qui video inquam mulier ad concupisco iam moechor sum is in cor suus pereo ergo et mens virginitas iste sum virgo malus virgo carnis non spiritus virgo stultus qui oleum non habeo excludo ab sponsum


Haec ad brevem lucubratiunculam celeri sermone dictavi volens desiderio postulantis satisfacere et quasi ad scholasticam materiam me exercens—eadem enim die mane pulsabat ostium, qui profecturus erat—simulque, ut ostenderem obtrectatoribus meis, quod et ego possim, quicquid venerit in buccam, dicere. Unde et de scripturis pauca perstrinxi nec orationem meam, ut in ceteris libris facere solitus sum, illarum floribus texui. Extemporalis est dictio et tanta ad lumen lucernulae facultate perfusa, ut notariorum manus lingua praecurreret et signa ac furta verborum volubilitas sermonis obrueret. Quod idcirco dixi, ut, qui non ignoscit ingenio, ignoscat vel tempori.

hic ad brevis lucubratiunculam celer sermo dicto volo desiderium postulo satisfacere et quasi ad scholasticam materia ego exerceo idem enim dies mane pulso ostium qui proficio sum simul ut ostendo obtrectator meus qui et ego possum quisquis venio in bucca dico unde et de scribo paucus perstringo neque oratio meus ut in ceterus liber facio soleo sum ille flos texui extemporal sum dictio et tantus ad lumen lucernulae facultas perfundo ut notarius manus lingua praecurro et signum atque furtum verbum volubilitas sermo obruo qui idcirco dico ut qui non ignosco ingenium ignosco vel tempus


Primum igitur, si tamen stomachi firmitas patitur, donec puellares annos transeas, aquam in potum sume, quae natura frigidissima est, aut, si hoc inbecillitas prohibet, audi cum Timotheo: Vino modico utere propter stomachum et frequentes tuas infirmitates. Deinde in ipsis cibis calida quaeque devita; non solum de carnibus loquor, super quibus vas electionis profert sententiam: Bonum est vinum non bibere et carnem non manducare, sed etiam in ipsis leguminibus inflantia quaeque et gravia declinanda sunt—nihilque ita scias conducere Christianis adulescentibus ut esum holerum, unde et in alio loco: Qui infirmus est ait, holera manducet —ardorque corporum frigidioribus epulis temperandus est. Si autem tres pueri et Daniel leguminibus vescebantur, pueri erant, necdum ad sartiginem venerant in qua rex Babylonius senes iudices frixit. Nobis non corporum cultus, qui in illis—excepto privilegio gratiae Dei—ex huiusce modi cibis enituerat, sed animae vigor quaeritur, quae carnis infirmitate fit fortior. Inde est, quod nonnulli vitam pudicam adpetentium in medio itinere corruunt, dum solam abstinentiam carnium putant et leguminibus onerant stomachum, quae moderate parceque sumpta innoxia sunt. Et ut, quod sentio, loquar, nihil sic inflammat corpora et titillat membra genitalia nisi. indigestus cibus ructusque convulsus. Malo apud te, filia, verecundia parumper quam causa periclitari Quidquid seminarium voluptatum est, venenum puto. Parcus cibus et semper venter esuriens triduanis ieiuniis praeferatur, et multo melius est cottidie parum quam raro satis sumere. Pluvia illa optima est, quae sensim descendit in terras; subitus et nimius imber praeceps arva subvertit.

primus igitur si tamen stomachus firmitas patior donec puellaris annus transeo aqua in potus sumo qui natura frigidus sum aut si hic imbecillitas prohibeo audio cum timotheus vinum modicus utor propter stomachus et frequens tuus infirmitas deinde in ipse cibus calidum quisque devito non solus de caro loquor super qui vas electio profero sententia bonus sum vinum non bibo et caro non manduco sed etiam in ipse legumen inflo quisque et gravis declino sum nihil ita scio conduco christianus adulescens ut edo holerum unde et in alius locus qui infirmus sum aio holus manduco ardor corpus frigidus epulis tempero sum si autem tres puer et daniel legumen vesco puer sum necdum ad sartigo venio in qui rex babylonius senex iudex frigo nos non corpus cultus qui in ille excipio privilegium gratia deus ex hic modus cibus eniteo sed anima vigor quaero qui caro infirmitas fio fortis indus sum qui nonnullus vita pudicus adpetentium in medium iter corruo dum solus abstinentia caro puto et legumen onero stomachus qui modero parco sumo innoxius sum et ut qui sentio loquor nihil sic inflammo corpus et titillo membrum genitale nisi indigestus cibus ructus convulsus malus apud tu filia verecundia parumper quam causa periclitaris quisquis seminarium voluptas sum venenum puto parcus cibus et semper venter esurio triduanis jejunium praefero et multus bonus sum cottidie parum quam rarus satis sumo pluvia ille bonus sum qui sensim descendo in terra subeo et nimius imber praeceps arvum subverto


Tu vero, si monachus esse vis, non videri, habeto curam non rei familiaris, cui renuntiando hoc esse coepisti, sed animae tuae. Sordes vestium candidae mentis indicio sint, vilis tunica contemptum saeculi probet ita dumtaxat, ne animus tumeat, ne habitus sermoque dissentiat. Balnearum fomenta non quaeras, qui calorem corporis ieiuniorum cupis frigore extinguere. Quae et ipsa moderata sint, ne nimia debilitent stomachum et maiorem refectionem poscentia erumpant in cruditatem, quae parens libidinum est. Modicus et temperatus cibus et carni et animae utilis est. Matrem ita vide, ne per illam alias videre cogaris, quarum vultus cordi tuo haereant, Et tacitum vivat sub pectore vulnus. Ancillulas, quae illi in obsequio sunt, tibi scias esse in insidiis, quia, quantum vilior earum condicio, tanto facilior ruina est. Et Iohannes Baptista sanctam matrem habuit pontificisque filius erat et tamen nec matris affectu nec patris opibus vincebatur, ut in domo parentum cum periculo viveret castitatis. Vivebat in heremo et oculis desiderantibus Christum nihil aliud dignabatur aspicere. Vestis aspera, zona pellicia, cibus locustae meique silvestre, omnia virtuti et continentiae praeparata. Filii prophetarum—quos monachos in veteri legimus testamento—aedificabant sibi casulas propter fluenta Iordanis et turbis urbium derelictis polenta et herbis agrestibus victitabant. Quamdiu in patria tua es, habeto cellulam pro paradiso, varia scripturarum poma decerpe, his utere deliciis, harum fruere conplexu. Si scandalizat te oculus, pes, manus tua, proice ea. Nulli parcas, ut soli parcas animae. Qui viderit mulierem ad concupiscendum eam, iam moechatus est eam in corde suo. Quis gloriabitur castum se habere cor? Astra non sunt munda in conspectu domini: quanto magis homines, quorum vita temptatio est! Vae nobis, qui, quotiens concupiscimus, totiens fornicamur. Inebriatus est, inquit, gladius meus in caelo: multo amplius in terra, quae spinas et tribulos generat. Vas electionis, in cuius Christus ore sonabat, macerat corpus suum et subicit servituti et tamen cernit naturalem carnis ardorem suae repugnare sententiae, ut, quod non vult, hoc agere conpellatur, et quasi vim patiens vociferatur et dicit: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis huius? Et tu te arbitraris absque lapsu et vulnere posse transire, nisi omni custodia servaveris cor tuum et eum salvatore dixeris: Mater mea et fratres mei hi sunt, qui faciunt voluntatem patris mei? Crudelitas ista pietas est; immo quid tam pium, quam sanetae matri sanctum filium custodire? Optat et illa te vivere, non videre ad tempus, ut semper cum Christo videat. Anna Samuhelem non sibi, sed tabernaculo genuit. Filii Ionadab, qui vinum et siceram non bibebant, qui habitabant in tentoriis et, quas nox conpulerat, sedes habebant, scribuntur in psalmo, quod primi captivitatem sustinuerint, quia exercitu Chaldaeorum vastante Iudaeam urbes introire conpulsi sunt.

tu verus si monachus sum volo non video habeo cura non res familiaris qui renuntio hic sum coepio sed anima tuus sordeo vestis candida mens indicium sum vilis tunica contemno saeculis probo ita dumtaxat ne animus tumeo ne habitus sermo dissentio balnearis fomentum non quaero qui calor corpus ieiuniorum cupio frigor extinguere qui et ipse modero sum ne nimius debilito stomachus et magnus refectio posco erumpo in cruditas qui parens libido sum modicus et tempero cibus et caro et anima utilis sum mater ita video ne per ille alius video cogaris qui vultus chordus tuus haereo et taceo vivo sub pectus vulnus ancillula qui ille in obsequium sum tu scio sum in insidiae quia quantus vilis is condicio tantus facilis ruina sum et iohannes baptista sancio mater habeo pontifex filius sum et tamen neque mater afficio neque pater ops vinco ut in domus parens cum periculum vivo castitas vivo in heremo et oculus desidero christus nihil alius digno aspicio vesta asper zona pellicius cibus locusta meus silvestris omnis virtus et continentia praeparo filius propheta qui monachos in vetus lego testamentum aedifico sui casula propter fluentum jordanes et turba urbs derelinquo polenta et herba agrestis victitabant quamdiu in patria tuus sum habeo cellula pro paradisus vario scripturaris pomum decerpe hic utor deliciae haris fruor complexus si scandalizo tu oculus pes manus tuus proicio is nullus parco ut solus parco anima qui video mulier ad concupisco is iam moechor sum is in cor suus quis glorior castus sui habeo cor astrum non sum mundo in conspectus dominus quantus magis homo qui vito temptatio sum vae nos qui quotiens concupisco totiens fornicamur inebrio sum inquam gladius meus in caelum multus amplus in terra qui spina et tribulus genero vas electio in qui christus os sono macero corpus suus et subicio servitus et tamen cerno natural caro ardor suus repugnaris sententia ut qui non volo hic ago conpello et quasi vis patior vocifero et dico miser ego homo quis ego libero de corpus mors hic et tu tu arbitror absque lapsus et vulnus possum transeo nisi omnis custodia servo cor tuus et is salvator dico mater meus et frater meus hic sum qui facio voluntas pater meus crudelitas iste pietas sum immo quis tam pius quam sanetae mater sancio filius custodio opto et ille tu vivo non video ad tempus ut semper cum christus video anna samuhelis non sui sed tabernaculum gigno filius ionadab qui vinum et siceram non bibo qui habito in tentorius et qui nox conpello sedes habeo scribo in psalmus qui primus captivitas sustineo quia exercitus chaldaeus vastante judaea urbs introeo conpello sum


Una interim vox: Caede, ure, lacera; non feci. Si dictis tollitur fides, veniet dies, quae hoc crimen diligenter excutiat; habebo iudicem meum. Iam lassus tortor suspirabat in gemitum nec erat novo vulneri locus, iam victa saevitia corpus, quod laniarat, horrebat: extemplo ira excitus consularis: Quid miramini, inquit, circumstantes, si torqueri mavult mulier, quam perire? Adulterium certe sine duobus committi non potest et esse credibilius reor noxiam ream negare de scelere, quam innocentem iuvenem confiteri.

unus interim vox caedes uro lacero non facio si dictum tollo fides venio dies qui hic crimen diligenter excutio habeo judico meus iam lassus tortor suspirabat in gemitus neque sum novo vulnus locus iam vinco saevitia corpus qui lanio horreo extemplo ira excio consularis quis miro inquam circumsto si torqueo malo mulier quam pereo adulterium certus sine duo committo non possum et sum credibilis reor noxia reor nego de scelus quam innocens juvenis confiteor


Audi, filia, et vide et inclina aurem tuam et obliviscere populum tuum et domum patris tui; et concupiscet rex decorem tuum. In quadragesimo quarto psalmo Deus ad animam loquitur humanam, ut secundum exemplum Abrahae exiens de terra sua et de cognatione sua relinquat Chaldaeos, qui quasi daemonia interpretantur, et habitet in regione viventium, quam alibi propheta suspirat, dicens: Credo videre bona domini in terra viventium. Verum non sufficit tibi exire de patria, nisi obliviscaris populi et domum patris tui et carne contempta sponsi iungaris amplexibus. Ne respexeris, inquit, retro nec steteris in tota circa regione; in montem salvum te fac, ne forte comprehendaris. Non expedit adprehenso aratro respicere post tergum nec de agro reverti domum nec post Christi tunicam ad tollendum aliud vestimentum tecta descendere. Grande miraculum: pater filiam cohortatur: Ne memineris patris. Vos de patre diabolo estis et desideria patris vestri vultis facere dicitur ad Iudaeos et alibi: Qui facit peccatum, de diabolo est. Tali primum parente generati nigri sumus et post paenitentiam necdum culmine virtutis ascenso dicimus: Nigra sum et speciosa filia Hierusalem. Exivi de domo infantiae meae, oblita sum patris, renascor in Christo. Quid pro hoc mercedis accipio? Sequitur: Et concupiscet rex decorem tuum. Hoc ergo illud magnum est sacramentum: Propter hoc relinquet homo patrem et matrem et adhaerebit uxori suae et erunt ambo—in carne una? Iam non, ut ibi, in una carne, sed spiritu. Non est sponsus tuus adrogans, non superbus: Aethiopissam duxit uxorem. Statim ut volueris sapientiam veri audire Salomonis et ad eum veneris, confitebitur tibi cuncta, quae novit, et inducet te rex in cubiculum suum et mirum in modum colore mutato sermo tibi ille conveniet: Quae est ista, quae ascendit dealbata?

audio filia et video et inclino auris tuus et obliviscor populus tuus et domus pater tuus et concupisco rex decoro tuus in quadragesimus quartum psalmus deus ad anima loquor humanus ut secundus exemplum abrahae exeo de terra suus et de cognatio suus relinquo chaldaei qui quasi daemonium interpretor et habito in regio vivo quam alibi propheta suspiro dico credo video bonus dominus in terra vivo verus non sufficio tu exeo de patria nisi obliviscaris populus et domus pater tuus et carnis contemno sponsus iungaris amplexus ne respicio inquam retro neque sto in totus circa regio in mons salvus tu facio ne fors comprehendaris non expedio adprehendo arater respicio post tergum neque de ager revorto domus neque post christus tunica ad tollo alius vestimentum tectum descendo grandis miraculis pater filia cohorto ne memini pater tu de pater diabolus sum et desiderium pater vester volo facio dico ad judaei et alibi qui facio peccatum de diabolus sum tal primus pareo genero niger sum et post paenitentia necdum culmen virtus ascenso dico niger sum et speciosus filia hierusal exeo de domus infantia meus obliviscor sum pater renascor in christus quis pro hic merces accipio sequor et concupisco rex decoro tuus hic ergo ille magnus sum sacramentum propter hic relinquo homo pater et mater et adhaerebit uxor suus et sum ambo in carnis unus iam non ut ibi in unus carnis sed spiritus non sum sponsus tuus adrogo non superbus aethiopissam duco uxor statim ut volo sapientia verus audio salomon et ad is venio confiteor tu cunctus qui nosco et induco tu rex in cubiculum suus et mirus in modus color muto sermo tu ille convenio qui sum iste qui ascendo dealbo


PLURES anni sunt, quod super dormitione Blesillae Paulam, venerabilem feminam, recenti adhuc vulnere consolatus sum. Quartae aestatis circulus volvitur, ex quo ad Heliodorum episcopum Nepotiani scribens epitaphium, quidquid habere \irium potui, in illo tunc dolore consumpsi. Ante hoc ferme biennium Pammachio meo pro subita peregrinatione Paulinae brevem epistulam dedi erubescens ad disertissimum virum plura loqui et ei sua ingerere, ne non tam consolari amicum viderer, quam stulta iactantia docere perfectum. Nunc mihi, fili Oceane, volenti et ultro adpetenti debitum munus inponis, quod pro novitate virtutum veterem materiam novam faciam. In illis enim vel parentis affectus vel maeror avunculi vel desiderium mariti temperandum fuit et pro diversitate personarum diversa de scripturis adhibenda medicina.

multus annus sum qui super dormitio blesillae paulus venerabilis femina recens adhuc vulnus consolo sum quarta aestas circulus volvo ex quo ad heliodorus episcopus nepotiani scribo epitaphium quisquis habeo irium possum in ille tunc dolor consumo ante hic ferme biennium pammachio meus pro subeo peregrinatio paulina brevis epistula do erubesco ad dissero vir multus loquor et is suus ingero ne non tam consolaris amicus video quam stultus jacto doceo perficio nunc ego filis oceane volo et ultro adpetenti debeo munus inpono qui pro novitas virtus vetus materia novus facio in ille enim vel parens afficio vel maeror avunculis vel desiderium maritus tempero sum et pro diversitas personaris diverto de scribo adhibeo medicina


Fac igitur, quod moneo, quod precor, ut primum matri, dehinc, si id fieri non potest, saltim fratri reconcilieris. Aut si ista tam cara nomina hostiliter detestaris, dividere ab eo, quem tuis diceris praetulisse. Si autem et hoc non potes—reverteris enim ad tuos, si illum possis deserere—vel honestius sodali tuo utere. Separentur domus vestrae dividaturque convivium, ne maledici homines sub uno tectulo vos manentes lectulum quoque criminentur habere communem. Potes et ad necessitates tuas, quale voluisti, habere solacium et aliqua ex parte publica carere infamia, quamquam cavenda sit macula, quae nullo nitro secundum Hieremiam, nulla fullonum herba lui potest. Quando vis, ut te videat—et inviset—adhibe arbitros amicos, libertos, servulos. Bona conscientia nullius oculos fugiet. Intret intrepidus, securus exeat. Taciti oculi et sermo silens et totius corporis habitus vel trepidationem interdum vel securitatem loquuntur. Aperi, quaeso, aures tuas et clamorem totius civitatis exaudi. Iam perdidisti vestra vocabula et mutuo ex vobis cognomina suscepistis: tu illius diceris et ille tuus. Hoc mater audit et frater paratique sunt et precantur vos sibi dividere et privatam vestrae coniunctionis infamiam laudem facere communem. Tu esto cum matre, sit ille cum fratre. Audentius diliges 1 sodalem fratris tui: honestius amabit mater amicum filii quam filiae suae. Quodsi nolueris, si mea monita rugata fronte contempseris, epistula tibi haec voce libera proclamabit: Quid alienum servum obsides? Quid ministrum Christi tuum famulum facis? Respice ad populum, singulorum facies intuere. Ille in ecclesia legit et te aspiciunt universi, nisi quod paene licentia coniugali de tua infamia gloriaris nec iam secreto dedecore potes esse contenta; procaeitatem libertatem vocas. Facies meretricis facta est tibi, nescis erubescere.

facio igitur qui moneo qui precor ut primus mater dehinc si is fio non possum saltem frater reconcilieris aut si iste tam carus nomen hostilis detestaris divido ab is qui tuus dico praefero si autem et hic non possum revorto enim ad tuus si ille possum desero vel honestus sodal tuus utor separo domus vester dividaturque convivium ne maledico homo sub unus tectulo tu maneo lectulis quoque crimino habeo communis possum et ad necessitas tuus qualis volo habeo solacium et aliqui ex pars publicus careo infamia quamquam caveo sum macula qui nullus nitrum secundus hieremias nullus fullo herba luo possum quando volo ut tu video et inviset adhibeo arbiter amicus libertus servulus bonus conscientia nullus oculus fugio intro intrepidus securus exeo tacitus oculus et sermo sileo et totus corpus habitus vel trepidatio interdum vel securitas loquor aperio quaeso auris tuus et clamor totus civitas exaudio iam perdo vester vocabulum et mutuus ex tu cognomino suscipio tu ille dico et ille tuus hic mater audio et frater paro sum et preco tu sui divido et privo vester coniunctio infamia laus facio communis tu sum cum mater sum ille cum frater audeo diligo sodalis frater tuus honestus amo mater amicus filius quam filia suus quodsi nolo si meus moneo rugata frons contemno epistula tu hic vox liber proclamo quis alienus servus obses quis minister christus tuus famulis facio respicio ad populus singulus facies intueor ille in ecclesia lego et tu aspicio universus nisi qui paene licentia coniugal de tuus infamia gloriaris neque iam secretum dedecor possum sum contineo procaeitas libertas voco facies meretrix facio sum tu nescio erubesco


Multi aedificant parietes et columnas ecclesiae substernunt:1 marmora nitent, auro splendent lacunaria, gemmis altare distinguitur et ministrorum Christi nulla electio est. Neque vero mihi aliquis opponat dives in Iudaea templum, mensam, lucernas, turibula, patellas, scyphos, mortariola et cetera ex auro fabre facta. Tunc haec probabantur a domino, quando sacerdotes hostias immolabant et sanguis pecudum erat redemptio peccatorum—quamquam haec omnia praecesserat in figura. Scripta sunt autem propter nos, in quos fines saeculorum decurrerunt —nunc vero, cum paupertatem domus suae pauper dominus dedicarit, cogitemus crucem et divitias lutum putabimus. Quid miramur, quod Christus vocat iniquum mammonam? Quid suspici-mus et amamus, quod Petrus se non habere testatur? Alioquin, si tantum litteram sequimur et in auro atque divitiis simplex nos delectat historia, cum auro observemus et cetera: ducant pontifices Christi uxores virgines; quamvis bonae mentis sit, qui cicatricem habuerit et deformis est, privetur sacerdotio; lepra corporis animae vitiis praeferatur; crescamus et multiplicemur et repleamus terram; nec immolemus agnum nec mysticum pascha celebremus, quia haec absque templo fieri lege prohibentur; figamus septimo mense tabernaculum et sollemne ieiunium bucina concrepemus. Quodsi haec omnia spiritalibus spiritalia conparantes scientesque cum Paulo, quod lex spiritalis est, et David verba cantantes: Revela oculos meas et considerabo mirabilia de lege tua sic intellegamus, ut dominus quoque noster intellexit et interpretatus est sabbatum, aut aurum repudiemus cum ceteris superstitionibus Iudaeorum aut, si aurum placet, placeant et Iudaei, quos cum auro aut probare nobis necesse est aut damnare.,

multus aedifico paries et columna ecclesia substerno marmoro niteo aurum splendeo lacunaria gemma altare distinguo et minister christus nullus electio sum neque verus ego aliquis oppono dives in judaeus templum mensa lucerna turibulum patella scyphus mortariolum et ceterus ex aurum faber facio tunc hic probo ab dominus quando sacerdos hostio immolo et sanguis pecus sum redemptio peccator quamquam hic omnis praecedo in figuro scribo sum autem propter nos in qui finis saeculum decurro nunc verus cum paupertas domus suus pauper dominus dedicarit cogito crux et divitiae lutum puto quis miror qui christus voco iniquus mammonam quis suspicio mus et amo qui petrus sui non habeo testor alioqui si tantus littera sequor et in aurum atque divitiae simplex nos delecto historia cum aurum observo et ceterus duco pontifex christus uxor virgo quivis bonus mens sum qui cicatrix habeo et deformis sum privo sacerdotium lepra corpus anima vitium praefero cresco et multiplicemur et repleamus terra neque immolo agnos neque mysticus pascha celebro quia hic absque templum fio lex prohibeo figo septimus mensis tabernaculum et sollemnis ieiunium bucina concrepemus quodsi hic omnis spirital spiritalis conparo scio cum paulus qui lex spirital sum et david verbum canto revelo oculus meus et considero mirabile de lex tuus sic intellego ut dominus quoque noster intellego et interpretor sum sabbata aut aurum repudio cum ceterus superstitio judaeus aut si aurum placeo placeo et judaeus qui cum aurum aut probaris nos necesse sum aut damnaris


Ne declines aurem tuam in verba mala. Saepe indecens aliquid loquentes temptant mentis arbitrium. Si libenter audias, virgo, quod dicitur, si ad ridicula quaeque solvaris, quidquid dixeris, laudant; quidquid negaveris, negant. Facetam vocant et sanctam et in qua nullus sit dolus, Ecce vera Christi ancilla, dicentes, ecce tota simplicitas, non ut illa horrida, turpis, rusticana, terribilis et quae ideo forsitan maritum invenire non potuit. Naturali ducimur malo: adulatoribus nostris libenter favemus et, quamquam nos respondeamus indignos et calidus rubor ora perfundat, tamen ad laudem suam intrinsecus anima laetatur. Sponsa Christi arca est testamenti extrinsecus et intrinsecus deaurata, custos legis domini. Sicut in illa nihil aliud fuit nisi tabulae testamenti, ita et in te nullus sit extrinsecus cogitatus. Super hoc propitiatorio quasi super cherubim sedere vult dominus. Mittit discipulos suos, ut in pullo asinae curis te saecularibus solvant, ut paleas et lateres Aegypti derelinquens Moysen sequaris in heremo et terram repromissionis introeas. Nemo sit, qui prohibeat, non mater, non soror, cognata, germanus; dominus te necessariam habet. Quod si voluerint inpedire, timeant flagella Pharaonis, qui populum Dei ad colendum eum nolens dimittere passus est illa, quae scripta sunt. Iesus ingressus templum omnia, quae templi non erant, proiecit. Deus enim zelotes est et non vult domum patris fieri speluncam latronum. Alioquin, ubi aera numerantur, ubi sunt caveae columbarum et simplicitas enecatur, ubi in pectore virginali saecularium negotiorum cura aestuat, statim velum templi scinditur; sponsus consurgit iratus et dicit: Relinquetur vobis domus vestra deserta. Lege evangelium et vide, quomodo Maria ad pedes domini sedens Marthae studio praeferatur—et certe Martha sedulo hospitalitatis officio domino atque discipulis convivium praeparabat: Martha, inquit, Martha, sollicita es et turbaris circa plurima; pauca autem necessaria sunt aut unum. Maria bonam partem elegit, quae non auferetur ab ea. Esto et tu Maria, cibis praeferto doctrinam. Sorores tuae cursitent et quaerant, quomodo Christum hospitem habeant; tu insemel saeculi onere proiecto sede ad pedes domini et dic: Inveni eum, quem quaerebat anima mea; tenebo eum et non dimittam eum, et ille respondeat: Una est columba mea, perfecta mea; una est matri suae, electa genetrici suae, caelesti videlicet Hierusalem.

ne declino auris tuus in verbum malus saepe indeceo aliquis loquor tento mens arbitrium si libet audio virgo qui dico si ad ridicula quisque solvaris quisquis dico laudo quisquis nego nego facetus voco et sancio et in qui nullus sum dolus ecce verus christus ancilla dico ecce totus simplicitas non ut ille horridus turpis rusticanus terribilis et qui ideo forsitan maritus invenio non possum natural duco malus adulator noster libet faveo et quamquam nos respondeo indignus et calidus rubor os perfundo tamen ad laus suus intrinsecus anima laeto sponsa christus arca sum testamentum extrinsecus et intrinsecus deauro custos lex dominus sicut in ille nihil alius sum nisi tabula testamentum ita et in tu nullus sum extrinsecus cogito super hic propitiatorius quasi super cherubim sedeo volo dominus mitto discipulus suus ut in pullo asina cura tu saecularis solvo ut palea et lateo aegyptius derelinquo moysen sequaris in heremo et terra repromissio introeas nemo sum qui prohibeo non mater non soror cognatus germanus dominus tu necessaria habeo qui si volo inpedire timeo flagello pharao qui populus deus ad colo is nolo dimitto patior sum ille qui scribo sum iesus ingredior templum omnis qui templum non sum proicio deus enim zelotes sum et non volo domus pater fio spelunca latro alioqui ubi aes numero ubi sum cavea columbaris et simplicitas eneco ubi in pectus virginal saecularis negotium cura aestuo statim velis templum scindo sponsus consurgo irascor et dico relinquo tu domus vester desero lex evangelium et video quomodo marium ad pes dominus sedeo marthae studium praefero et certus martha sedulus hospitalitas officium dominus atque discipulis convivium praeparo martha inquam martha sollicito sum et turbaris circa multus paucus autem necessarius sum aut unus marium bonus pars eligo qui non aufero ab is sum et tu marium cibus praeferto doctrina soror tuus cursito et quaero quomodo christus hospes habeo tu insemel saeculis onus projectum sedes ad pes dominus et dico invenio is qui quaero anima meus teneo is et non dimitto is et ille respondeo unus sum columba meus perficio meus unus sum mater suus eligo genetrix suus caelestis videlicet hierusal


Quid agimus, anima? Quo nos vertimus? Quid primum adsumimus? Quid tacemus? Exciderunt tibi praecepta rhetorum et occupata luctu, oppressa lacrimis, praepedita singultibus dicendi ordinem non tenes! Ubi illud ab infantia studium litterarum et Anaxagorae ac Telamonis semper laudata sententia: Sciebam me genuisse mortalem? Legimus Crantorem, cuius volumen ad confovendum dolorem suum secutus est Cicero, Platonis, Diogenis, Clitomachi, Carneadis, Posidonii ad sedandos luctus opuscula percurrimus, qui diversis aetatibus diversorum lamenta vel libris vel epistulis minuere sunt conati, ut, etiamsi nostrum areret ingenium, de illorum posset fontibus inrigari: pro-ponunt innumerabiles viros et maxime Periclen et Xenophontem Socraticum, quorum alter amissis duobus filiis coronatus in contione disseruit, alter, cum sacrificans filium in bello audisset occisum, deposuisse coronam dicitur et eandem capiti reposuisse, postquam fortiter in acie dimicantem repperit concidisse. Quid memorem Romanos duces, quorum virtutibus quasi quibusdam stellis Latinae micant historiae? Pulvillus Capitolium dedicans mortuum, ut nuntiabatur, subito filium se iussit absente sepeliri; Lucius Paulus septem diebus inter duorum exequias filiorum triumphans urbem ingressus est. Praetermitto Maximos, Catones, Gallos, Pisones, Brutos, Scaevolas, Metellos, Scauros, Marios, Crassos, Marcellos atque Aufidios, quorum non minor in luctu quam in bellis virtus fuit et quorum orbitates in Consolationis libro Tullius explicavit, ne videar aliena potius quam nostra quaesisse; quamquam et haec in suggilationem nostri breviter dicta sint, si non praestet fides, quod exhibuit infidelitas.

quis ago anima quo nos verto quis primus adsumo quis taceo excido tu praecipio rhetor et occupo luctus opprimo lacrima praepedito singultus dico ordo non teneo ubius ille ab infer studium litteraris et anaxagoras atque telamo semper laudo sententia scio ego gigno mortal lego crantor qui volumen ad confovendum dolor suus sequor sum cicero plato diogenes clitomachus carneades posidonius ad sedo luctus opusculum percurrimus qui diverto aetas diversor lamento vel liber vel epistula minuo sum conor ut etiamsi nos areret ingenium de ille possum fons inrigaris pro pono innumerabilis vir et magnus periculum et xenophon socraticus qui alter amitto duo filius corono in contio disseruio alter cum sacrificor filius in bellum audio occido depono corona dico et idem caput repono postquam fortis in acies dimico reperio concido quis memoro romanus dux qui virtus quasi quidam stella latinus mico historia pulvillus capitolium dedico mortuus ut nuntio subeo filius sui iubeo absum sepelio lucius paulus septem dies inter duo exsequiae filius triumpho urbs ingredior sum praetermitto magnus cato galli piso brutus scaevolas metellus scaurus marius crassus marcellus atque aufidios qui non paruus in luctus quam in bellum virtus sum et qui orbitas in consolatio liber tullius explicavit ne video alienus potis quam noster quaero quamquam et hic in suggilatio noster brevis dictum sum si non praesto fides qui exhibeo infidelitas


Solent quaedam, cum futuram virginem spoponderunt, pulla tunica eam induere et furvo operire palliolo, auferre linteamina, nihil in collo, nihil in capite auri sinere re vera bono consilio, ne habere discat in tenero, quod postea deponere conpellatur. Aliis contra videtur. Quid enim, aiunt, si ipsa non habuerit, habentes alias non videbit? Φιλόκοσμον genus femineum est multasque etiam insignis pudicitiae, quamvis nulli virorum, tamen sibi scimus libenter ornari. Quin potius habendo satietur et cernat laudari alias, quae ista non habeant. Meliusque est, ut satiata contemnat, quam non habendo habere desideret. Tale quid et Israhcletico fecisse dominum populo, ut cupientibus Aegyptias carnes usque ad nauseam et vomitum praeberet examina corturnicum, multosque saeculi prius homines facilius carere experta corporis voluptate quam cos, qui a pueritia libidinem nesciant; ab aliis enim nota calcari, ab aliis ignota appeti, illos vitare paenitendo suavitatis insidias, quas fugerunt, hos carnis inlecebris et dulci titillatione corporis blandientis, dum mella putant venena noxia reperire; mel enim distillare labiis meretricis mulieris, quod ad tempus inpinguet vescentium fauces et postea amarius felle inveniatur. Unde et in domini mel sacrificiis non offerri ceraque contempta, quae mellis hospitium est, oleum accendi in templo Dei, quod de amaritudine exprimitur olivarum, pascha quoque cum amaritudinibus comedi in azymis sinceritatis et veritatis, quos qui habuerit, in saeculo persecutionem sustinebit. Unde et propheta mystice cantat: Solus sedebam, quia amaritudine repletus sum.

soleo quidam cum sum virgo spoponderunt pullo tunica is induo et furvus operio palliolum aufero linteamen nihil in collum nihil in caput aurum sino res verus bonus consilium ne habeo disco in tener qui postea depono conpello alius contra video quis enim aio si ipse non habeo habeo alius non video genus femineus sum multo etiam insignis pudicitia quivis nullus vir tamen sui scio libet ornaris quin potis habeo satio et cerno laudo alius qui iste non habeo melius sum ut satio contemno quam non habeo habeo desidero tal quis et israhcletico facio dominus populus ut cupio aegyptius caro usque ad nausea et vomo praebeo examino corturnicum multi saeculis prior homo facilis careo experior corpus voluptas quam cos qui ab pueritia libido nescio ab alius enim nosco calcaris ab alius ignotus appeto ille vitaris paeniteo suavitas insidiae qui fugio hic caro illecebra et dulcis titillatio corpus blandio dum mel puto veneno noxius reperio mel enim distillaris labium meretrix mulier qui ad tempus inpinguet vescentium fauces et postea amarus felle invenio unde et in dominus mel sacrificium non offertor cero contemno qui mel hospitium sum oleum accendo in templum deus qui de amaritudo exprimo olivaris pascha quoque cum amaritudo comedo in azymus sinceritas et veritas qui qui habeo in saeculum persecutio sustineo unde et propheta mysticus canto solus sedeo quia amaritudo repletus sum


Sed quid ego in abolitis et antiquis moror quaerens excusare culpam, cuius paenitentiam ipsa confessa est? Quis hoc crederet, ut post mortem secundi viri in semet reversa, quo tempore solent viduae neglegentes iugo servitutis excusso agere se liberius, adire balneas, volitare per plateas, vultus circumferre meretricios, saccum indueret, errorem publice fateretur, et tota urbe spectante Romana ante diem paschae in basilica quondam Laterani, qui Caesariano truncatus est gladio, staret in ordine paenitentum, episcopo et presbyteris et omni populo conlacrimanti sparsum crinem, ora lurida, squalidas manus, sordida colla submitteret? Quae peccata fletus iste non purget? Quas inveteratas maculas haec lamenta non abluant? Petrus trinam nega- tionem trina confessione delevit. Aaron sacrilegium et conflatum ex auro vituli caput fraternae correxere preces. David, sancti et mansuetissimi viri, homicidium pariter et adulterium septem dierum emenda-vit fames. Iacebat in terra, volutabatur in cinere et oblitus regiae potestatis lumen quaerebat in tenebris illumque tantum respiciens, quem offenderat, lacrimabili voce dicebat: Tibi soli peccavi et malum coram te feci, et: Redde mihi laetitiam salutaris tui et spiritu principali confirma me. Atque ita factum est, ut, qui me prius docuerat virtutibus suis, quomodo stans non caderem, doceret per paenitentiam, quomodo cadens resurgerem. Quid tam inpium legimus inter reges quam Achab, de quo scriptura dicit: Non fuit alius talis ut Achab, qui venumdatus est, ut faceret malum in conspectu domini. Hic, cum pro sanguine Nabuthae correptus fuisset ab Helia et audisset iram domini per prophetam: Occidisti, insuper et possedisti, et: Ecce ego inducam super te mala et demetam posteriora tua, et reliqua, Scidit vestimenta sua et operuit cilicio carnem suam ieiunavitque in sacco et ambulabat demisso capite. Tunc factus est sermo domini ad Heliam Thesbiten dicens: Nonne vidisti humilitatem Achab coram me? Quia ergo humilitatus est in timore mei, non inducam malum in diebus eius. O felix paenitentia, quae ad se Dei traxit oculos, quae furentem .sententiam domini confesso errore mutavit! Hoc idem et Manassen in Paralipomenon et Nineven fecisse legimus in pro- pheta, publicanum quoque in evangelio, e quibus primus non solum indulgentiam, sed et regnum recipere meruit, alius inpendentem Dei fregit iram, tertius pectus verberans pugnis oculos non levabat ad caelum et multo iustificatior recessit humili confessione vitiorum quam superba pharisaeus iactatione virtutum. Non est loci huius, ut paenitentiam praedicem et quasi contra Montanum Novatumque scribens dicam illam hostiam domini esse placabilem et sacrificium Deo spiritum contribulatum et: Malo paenitentiam peccatoris quam mortem, et: Exsurge, exsurge, Hierusalem, et multa alia, quae prophetarum clangunt tubae.

sed quis ego in abolitis et antiquus moror quaero excuso culpa qui paenitentia ipse confiteor sum quis hic credo ut post mors secundus vir in sui revorto quo tempus soleo vidua neglego iugum servitus excutio ago sui liber adeo balneae volitaris per platalea vultus circumfero meretricius saccus induo error publicus fateor et totus urbs specto romanus ante dies pascha in basilica quondam lateranus qui caesariano trunco sum gladius sto in ordo paenitentum episcopo et presbyteris et omnis populus conlacrimanti spargo crinis os luridus squalidas manus sordidus collum summitto qui pecco fletus iste non purgo qui invetero maculo hic lamento non abluo petrus trinam nego tio trini confessio deleo aaro sacrilegium et conflo ex aurum vitulis caput fraternus corrigo prex david sanctus et mansuetissimi vir homicidium pariter et adulterium septem dies emo vit fames iaceo in terra voluto in cinis et obliuiscor regia potestas lumen quaero in tenebrae ille tantus respicio qui offendo lacrimabilis vox dico tu solus pecco et malus coram tu facio et reddo ego laetitia salutaris tuus et spiritus principal confirmo ego atque ita facio sum ut qui ego prior doceo virtus suus quomodo sto non cado doceo per paenitentia quomodo cado resurgo quis tam impius lego inter rex quam achab de quo scribo dico non sum alius talis ut achab qui venumdo sum ut facio malus in conspectus dominus hic cum pro sanguis nabuthae corripio sum ab helia et audio ira dominus per propheta occido insuper et possedisti et ecce ego induco super tu malus et demeto posterus tuus et reliquus scidit vestimentum suus et operio cilicium caro suus jejuno in saccus et ambulo demitto caput tunc facio sum sermo dominus ad heliam thesbiten dico nonne video humilitas achab coram ego quia ergo humilitatus sum in timor meus non induco malus in dies is o felix paenitentia qui ad sui deus traho oculus qui furo sententia dominus confiteor error muto hic idem et mano in paralipomenon et ninus facio lego in pro pheta publicanus quoque in evangelium e qui primus non solus indulgentia sed et regnum recipio mereo alius inpendeo deus frango ira tertius pectus verbero pugna oculus non levo ad caelum et multus iustificatior recedo humilis confessio vitium quam superbus pharisaeus iactatio virtus non sum locus hic ut paenitentia praedico et quasi contra montani novatumque scribo dico ille hostio dominus sum placabilis et sacrificium deus spiritus contribulo et malus paenitentia peccator quam mors et exsurgo exsurgo hierusal et multus alius qui propheta clango tuba


BEATUS apostolus Paulus scribens ad Corinthios et rudem Christi ecclesiam sacris instruens disciplinis inter cetera mandata hoc quoque posuit dicens: Si qua mulier habet virum infidelem et hic consentit habitare cum ea, ne dimittat virum. Sanctificatus est enim vir infidelis in uxore fideli et sanctificata est mulier infidelis in fratre. Alioquin filii vestri inmundi essent, nunc autem sancti sunt. Si cui forte hactenus videbantur nimium disciplinae vincula laxata et praeceps indulgentia praeceptoris, consideret domum patris tui, clarissimi quidem et eruditissimi viri, sed adhuc ambulantis in tenebris, et intelleget consilium apostoli illuc profecisse, ut radicis amaritudinem dulcedo fructuum conpensaret et .vites virgulae balsama pretiosa sudarent. Tu es nata de inpari. matrimonio, de te et Toxotio meo Paula generata est. Quis hoc crederet, ut Albini pontificis neptis de repromissione matris nasceretur, ut praesente et gaudente avo parvulae adhuc lingua balbutiens alleluia resonaret et virginem Christi in suo gremio nutriret et senex? Bene et feliciter expectavimus. Sancta et fidelis domus unum sanctificat infidelem. Candidatus est fidei, quem filiorum et nepotum credens turba circumdat. Ego puto etiam ipsum Iovem, si habuisset talem cognationem, potuisse in Christum credere. Despuat licet et inrideat epistulam meam et me vel stultum vel insanum clamitet, hoc et gener eius faciebat, antequam crederet. Fiunt, non nascuntur Christiani. Auratum squalet Capitolium, fuligine et aranearum telis omnia Romae templa cooperta sunt, movetur urbs sedibus suis et inundans populus ante delubra semiruta currit ad martyrum tumulos. Si non extorquet fidem prudentia, extorqueat saltim verecundia.

beatus apostolus paulus scribo ad corinthii et rudis christus ecclesia sacrum instruo disciplina inter ceterus mandatum hic quoque pono dico si qui mulier habeo vir infidelis et hic consentio habito cum is ne dimitto vir sanctifico sum enim vir infidelis in uxor fidelis et sanctifico sum mulier infidelis in frater alioqui filius vester immundus sum nunc autem sanctus sum si qui fors hactenus video nimium disciplina vinculum laxo et praeceps indulgeo praeceptor consido domus pater tuus clarus quidem et erudio vir sed adhuc ambulo in tenebrae et intellego consilium apostolus illic proficio ut radix amaritudo dulcedo fructus conpenso et vito virgula balsamum pretiosus sudarent tu sum nata de inparis matrimonium de tu et toxotio meus paulus genero sum quis hic credo ut albinus pontifex neptis de repromissio mater nascor ut praesens et gaudeo avus parvulus adhuc lingua balbutio alleluia resono et virgo christus in suus gremium nutrio et senex bene et feliciter expectavimus sancio et fidelis domus unus sanctifico infidelis candido sum fides qui filius et nepos credo turba circumdo ego puto etiam ipse iuppiter si habeo talis cognatio possum in christus credo despuo licet et irrideo epistula meus et ego vel stultus vel insanus clamitet hic et gener is facio antequam credo fio non nascor christianus auro squaleo capitolium fuligo et aranearis telum omnis roma templum cooperio sum moveo urbs sedes suus et inundo populus ante delubrum semirutus curro ad martyrum tumulus si non extorqueo fides prudentia extorqueo saltem verecundia


Matrem communem, quae, cum vobis sanctitate societur, in eo vos praevenit, quia tales genuit, cuius vere venter aureus potest dici, eo salutamus honore, quo nostis; una quoque suspiciendas cunctis sorores, quae sexum vicere cum saeculo, quae oleo ad lampadas largiter preparato sponsi opperiuntur adventum. O beata domus, in qua morantur Anna vidua, virgines prophetissae, geminus Samuhel nutritus in templo! O tecta felicia, in quibus cernimus Macchabaeorum martyrum coronis cinctam martyrem matrem! Nam licet cotidie Christum confiteamini, dum eius praecepta servatis, tamen ad privatam gloriam publica haec accessit vobis et aperta confessio, quod per vos ab urbe vestra Arriani quondam dogmatis virus exclusum est. Et miremini forsitan, quod in fine iam epistulae rursus exorsus sim. Quid faciam? Vocem pectori negare non valeo. Epistulae brevitas conpellit tacere, desiderium vestri cogit loqui. Praeproperus sermo; confusa turbatur oratio; amor ordinem nescit.

mater communis qui cum tu sanctitas socio in is tu praevenio quia talis gigno qui verus venter aureus possum dico is saluto honor quo nosco unus quoque suspiciendas cunctus soror qui sexus vinco cum saeculum qui oleum ad lampada largiter preparato sponsus opperior advenio o beatus domus in qui moror anna viduo virgo prophetissae geminus samuhel nutrio in templum o tectum felicia in qui cerno macchabaeorum martyrum corona cingo martyrem mater nam licet cottidie christus confiteor dum is praecipio servo tamen ad privo gloria publicus hic accedo tu et apertus confessio qui per tu ab urbs vester arriani quondam dogma virus excludo sum et miro forsitan qui in finis iam epistula rursus exordior sum quis facio voco pector nego non valeo epistula brevitas conpello taceo desiderium vester cogo loquor praeproperus sermo confundo turbo oratio amor ordo nescio


Tantum tibi ieiuniorum inpone, quantum ferre potes. Sint pura, casta, simplicia, moderata, non superstitiosa ieiunia. Quid prodest oleo non vesci et molestias quasdam difficultatesque ciborum quaerere? Caricae, piper, nuces, palmarum fructus, simila, mel, pistatia, tota hortorum cultura vexatur, ut cibario non vescamur pane. Audio praeterea quosdam contra rerum hominumque naturam aquam non bibere nec vesci pane, sed sorbitiunculas delicatas et contrita holera betarumque sucum non calice sorbere, sed conca. Pro pudor, non erubescimus istiusmodi ineptiis nec taedet superstitionis! Insuper etiam famam abstinentiae in deliciis quaerimus. Fortissimum ieiunium est aqua et panis; sed quia gloriam non habet et omnes pane et aqua vivimus, quasi publicum et commune ieiunium non putatur.

tantus tu ieiuniorum inpono quantus fero possum sum purus castus simplicia modero non superstitiosus ieiunium quis prodo oleum non vesco et molestia quidam difficultas cibus quaero carica piper nuces palmaris fructus simila mel pistatia totus hortor cultura vexo ut cibarius non vesco panis audio praeterea quidam contra res homo natura aqua non bibo neque vesco panis sed sorbitiuncula delicatus et contero holus betarumque sucus non calix sorbeo sed conca pro pudor non erubesco istiusmodi ineptia neque taedet superstitio insuper etiam fama abstinentia in deliciae quaero fortis ieiunium sum aqua et panis sed quia gloria non habeo et omnis panis et aqua vivo quasi publicus et communis ieiunium non puto


CAUSA difficilis parvulae scribere, quae non intellegat, quid loquaris, cuius animam nescias, de cuius periculose voluntate promittas, ut secundum praeclari oratoris exordium spes magis in ea laudanda quam res sit. Quid enim horteris ad conti nentiam, quae placentas desiderat, quae in sinu matris garrula voce balbuttit, cui dulciora sunt mella quam verba? Audiat profunda apostoli, quae anilibus magis fabulis delectatur? Prophetarum αἰνίγματα sentiat, quam tristior gerulae vultus exagitat? Evangelii intellegat maiestatem, ad cuius fulgura omnis mortalium hebebatur sensus? Ut parenti subiciatur, horter, quae manu tenera ridentem verberat matrem? Itaque Pacatula nostra hoc epistulium post lectura suscipiat; interim modo litterularum elementa cognoscat, iungat syllabas, discat nomina, verba consociet, atque, ut voce tinnula ista meditetur, proponatur ei crustula mulsi praemia et, quicquid gustu suave est, quod vernat in floribus, quod rutilat in gemmis, quod blanditur in pupis, acceptura festinet; interim et tenero temptet pollice fila deducere, rumpat saepe stamina, ut aliquando non rumpat, post laborem lusibus gestiat, de matris pendeat collo, rapiat oscula propinquorum, psalmos mercede decantet, amet, quod cogitur dicere, ut non opus sit, sed delectatio, non necessitas, sed voluntas.

causa difficilis parvulus scribo qui non intellego quis loquaris qui anima nescio de qui periculosus voluntas promitto ut secundus praeclarus orator exordium spes magis in is laudo quam res sum quis enim horto ad contus nentiam qui placenta desidero qui in sinus mater garrulus vox balbuttit qui dulcis sum mel quam verbum audio profundus apostolus qui anilis magis fabula delecto prophetaris sentio quam tristis gerula vultus exagito evangelium intellego maiestas ad qui fulgur omnis mortalis hebebatur sensus ut parens subicio horto qui manus tener rideo verbero mater itaque pacatula noster hic epistulium post lego suscipio interim modo litterularis elementum cognosco jungo syllaba disco nomen verbum consocio atque ut vox tinnulus iste meditor propono is crustulum mulsum praemium et quisquis gustus suavis sum qui verno in flos qui rutilo in gemma qui blandio in pupis accipio festino interim et tener tento polliceo filum deduco rumpo saepe stamen ut aliquando non rumpo post labor lusus gestio de mater pendeo collum rapio osculum propinquus psalmus merces decanto amo qui cogo dico ut non opus sum sed delectatio non necessitas sed voluntas


Hoc .Laeta, religiosissima in Christo filia, dictum sit, ut non desperes parentis salutem et eadem fide, qua meruisti filiam, et patrem recipias totaque domus beatitudine perfruaris sciens illud a domino repromissum: Quae apud homines inpossibilia, apud Deum possibilia sunt. Numquam est sera conversio. Latro de cruce transiit ad paradisum: Nabuchodonosor, rex Babylonius, post efferationem et cordis et corporis et beluarum in heremo convictum mentem recepit humanam. Et, ut omittam vetera, ne apud incredulos nimis fabulosa videantur, ante paucos annos propinquus vester Gracchus, nobilitatem patriciam nomine sonans, cum praefecturam regeret urbanam, nonne specu Mithrae et omnia portentuosa simulacra, quibus corax, nymphius, 1 miles, leo, Perses, heliodromus, pater initiantur, subvertit, fregit, excussit et his quasi obsidibus ante praemissis inpetravit baptismum Christi? Solitudinem patitur et in urbe gentilitas. Dii quondam nationum cum bubonibus et noctuis in solis culminibus remanserunt; vexilla militum crucis insignia sunt, regum purpuras et ardentes diadema-tum gemmas patibuli salutaris pictura condecorat. Iam et Aegyptius Serapis factus est Christianus; Marnas Gazae luget inclusus et eversionem templi iugiter pertremescit. De India, Perside et Aethiopia monachorum cotidie turbas suscipimus.; deposuit faretras Armenius, Huni discunt psalterium, Scythae fervent calore fidei; Getarum rutulus et flavus exercitus ecclesiarum circumfert tentoria et ideo forsitan contra nos aequa pugnat acie, quia pari religione confidunt.

hic laetus religiosus in christus filia dico sum ut non despero parens salus et idem fides qui mereo filia et pater recipio totus domus beatitudo perfruaris scio ille ab dominus repromitto qui apud homo impossibilis apud deus possibilis sum numquam sum serus conversio latro de crux transeo ad paradisus nabuchodonosor rex babylonius post efferatio et chordus et corpus et beluaris in heremo convinco mens recipio humanus et ut omitto vetero ne apud incredulus nimis fabulosus video ante paucus annus propinquus vester gracchus nobilitas patricius nomen sono cum praefectura rego urbanus nonne specus mithrae et omnis portentuosa simulacrum qui corax nymphius miles leo perses heliodromus pater initio subverto frango excutio et hic quasi obsidibus ante praemitto impetro baptismum christus solitudo patior et in urbs gentilitas dius quondam natio cum bubo et noctua in sol culmen remaneo vexillum miles crux insigne sum rex purpuro et ardeo diadema tum gemma patibulis salutaris pingo condecoro iam et aegyptius serapias facio sum christianus marnas gaza lugeo includo et eversio templum jugis pertremescit de india persideo et aethiopia monachorum cottidie turbo suscipio depono faretras armenius huni disco psalterium scytha ferveo calor fides getaris rutulus et flavus exercitus ecclesia circumfero tentorius et ideo forsitan contra nos aequus pugno acies quia par religio confido


Obsecras litteris et suppliciter deprecans, ut tibi scribam, immo rescribam,1 quomodo vivere debeas et viduitatis coronam inlaeso pudicitiae nomine conservare. Gaudet animus, exultant viscera, gestit affectus hoc te cupere esse post virum, quod sanctae memoriae mater tua Titiana multo fuit tempore sub marito. Exauditae sunt preces et orationes eius. Inpetravit in unica filia, quod vivens ipsa possederat. Habes praeterea generis tui grande privilegium, quod exinde a Camillo vel nulla vel rara vestrae familiae scribitur secundos nosse concubitus, i ut non tam laudanda sis, si vidua perseveres, quam execranda, si id Christiana non serves, quod per tanta saecula gentiles feminae custodierunt.

obsecro littera et supplex deprecor ut tu scribo immo rescribo quomodo vivo debeo et viduitas corona illaesus pudicitia nomen conservaris gaudeo animus exultant viscera gestio afficio hic tu cupio sum post vir qui sancio memoria mater tuus titianus multus sum tempus sub marito exaudio sum prex et oratio is impetro in unicus filia qui vivo ipse possideo habeo praeterea genus tuus grandis privilegium qui exinde ab camillus vel nullus vel rarus vester familia scribo secundus nosco concubo eo ut non tam laudo sum si viduo persevero quam execranda si is christianus non servo qui per tantus saeculum gentilis femina custodio


Taceo de Paula et Eustochio, stirpis vestrae floribus, ne per occasionem exhortationis tuae illas laudare videar, Blesillamque praetereo, quae maritum suum, tuum secuta germanum, in brevi vitae spatio tempora virtutum multa complevit. Atque utinam praeconia feminarum imitarentur viri et rugosa senectus redderet, quod sponte offert adulescentia! Sciens et videns in flammam mitto manum: adducentur supercilia, extendetur brachium iratusque Chremes tumido desaeviet ore. Consurgunt proceres et adversum epistolam meam turba patricia dctonabit me magum, me seductorem clamitans in terras ultimas asportandum. Addant, si volunt, et Samariten, ut domini mei titulum recognoscam. Certe filiam a parente non divido nec dico illud de evangelio: Sine mortui sepeliant mortuos suos. Vivit enim, qui credit in Christo, et, qui in illum credit, debet utique, quomodo ille ambulavit, et ipse ambulare.

taceo de paulus et eustochio stirps vester flos ne per occasio exhortatio tuus ille laudo video blesillamque praetereo qui maritus suus tuus sequor germanus in brevis vita spatium tempus virtus multus compleo atque utinam praeconium femina imito vir et rugosus senectus reddo qui sponte offero adulescentia scio et video in flamma mitto manus adduco supercilium extendo bracchium irascor chremes tumidus desaevio os consurgo proceres et adverro epistula meus turba patricius dctono ego magus ego seductor clamito in terra ulter asporto addo si volo et samarites ut dominus meus titulis recognosco certus filia ab pareo non divido neque dico ille de evangelium sinis mortuus sepelio mortuus suus vivo enim qui credo in christus et qui in ille credo debeo utique quomodo ille ambulo et ipse ambulo


Habes opes, facile tibi est indigentibus victus subsidia ministrare. Quod luxuriae parabatur, virtus insumat; nulla nuptias contemptura timeat egestatem. Redime virgines, quas in cubiculum salvatoris inducas, suscipe viduas, quas inter virginum lilia et martyrum rosas quasi quasdam violas misceas; pro corona spinea, in qua mundi Christus delicta portavit, talia serta compone. Laetetur et adiuvet vir nobilissimus, pater tuus; discat a filia, quod didicerat ab uxore. Iam incanuit caput, tremunt genua, dentes cadunt et frontem obscenam rugis arat, vicina est mors in foribus, designatur rogus prope: velimus nolimus, senes sumus. Paret sibi viaticum, quos longo itinere necessarium est. Secum portet, quod invitus dimissurus est, immo praemittat in caelum, quod, ni caruerit, terra sumptura est.

habeo ops facilis tu sum indigeo vinco subsidium ministraris qui luxuria paro virtus insumat nullus nuptiae contemptura timeo egestas redimo virgo qui in cubiculum salvator induco suscipio viduo qui inter virgo lilium et martyrum rodo quasi quidam violo misceo pro corona spinea in qui mundus christus delictum porto talis sero compono laeto et adjuvo vir nobilis pater tuus disco ab filia qui disco ab uxor iam incaneo caput tremo genu dens cado et frons obscenus rugio aro vicinum sum mors in foris designo rogus prope volo nolo senex sum pareo sui viaticus qui longus iter necessarius sum sui porto qui invitus dimitto sum immo praemitto in caelum qui ni careo terra sumo sum


Quid igitur? Scelus est sancti viri habere contubernium? Obtorto collo me in ius trahis, ut aut probem, quod nolo, aut multorum invidiam subeam. Sanctus vir numquam filiam a matre seiungit; utramque suspicit, utramque veneratur. Sit quamlibet sancta filia, mater vidua indicium castitatis est. Si coaevus tuus est ille nescio quis, matrem tuam honoret et suam; si senior, te ut filiam diligat et parentis subiciat disciplinae. Non expedit amborum famae plus te illum amare quam matrem, ne non videatur affectum in te eligere, sed aetatem. Et hoc dicerem, si fratrem monachum non haberes, si domesticis careres praesidiis; nunc vero, pro dolor, inter matrem atque germanum—et matrem viduam fratremque monachum—cur se alienus interserit? Bonum quidem est, ut te et filiam noveris et sororem; si autem utrumque non potes et mater quasi dura respuitur, saltim frater placeat. Si frater asperior est, mollior sit illa, quae genuit. Quid palles? Quid aestuas? Quid vultum rubore suffundis et frementibus labiis inpatientiam pectoris contestans? Non superat amorem matris et fratris nisi solus uxoris affectus.

quis igitur scelus sum sanctus vir habeo contubernium obtorqueo collum ego in ius traho ut aut probo qui nolo aut multus invidia subeo sancio vir numquam filia ab mater sejungo uter suspicio uter veneror sum quamlibet sancio filia mater viduo indicium castitas sum si coaevus tuus sum ille nescio quis mater tuus honoro et suus si senex tu ut filia diligo et parens subicio disciplina non expedio ambo fama multus tu ille amo quam mater ne non video afficio in tu eligo sed aetas et hic dico si frater monachum non habeo si domesticus careo praesidium nunc verus pro dolor inter mater atque germanus et mater vidua frater monachum cur sui alienus intersero bonus quidem sum ut tu et filia nosco et soror si autem uterque non possum et mater quasi durus respuo saltem frater placeo si frater asper sum mollio sum ille qui gigno quis palleo quis aestuas quis vultus rubor suffundo et fremo labium impatientia pectus contestor non supero amor mater et frater nisi solus uxor afficio


Cum ante annos plurimos domo, parentibus, sorore, cognatis et, quod his difficilius est, consuetudine lautioris cibi propter caelorum me regna castrassem et Hierosolymam militaturus pergerem, bybliotheca, quam mihi Romae summo studio ac labore confeceram, carere non poteram. Itaque miser ego lecturus Tullium ieiunabam; post noctium crebras vigilias, post lacrimas, quas mihi praeteritorum recordatio peccatorum ex imis visceribus eruebat, Plautus sumebatur in manibus. Si quando in memet reversus prophetam legere coepissem, sermo horrebat incultus, et quia lumen caecis oculis non videbam, non oculorum putabam culpam esse, sed solis. Dum ita me antiquus serpens inluderet, in media ferme quadragesima medullis infusa febris corpus invasit exhaustum et sine ulla requie—quod dictu quoque incredibile sit—sic infelicia membra depasta est, ut ossibus vix haererem. Interim parabantur exsequiae et vitalis animae calor toto frigente iam corpore in solo tam tepente pectusculo palpitabat, cum subito raptus in spiritu ad tribunal iudicis pertrahor, ubi tantum luminis et tantum erat ex circumstantium claritate fulgoris, ut proiectus in terram sursum aspicere non auderem. Interrogatus condicionem Christianum me esse respondi: et ille, qui residebat, Mentiris, ait, Ciceronianus es, non Christianus; ubi thesaurus tuus, ibi et cor tuum. Ilico obmutui et inter verbera—nam caedi me iusserat—conscientiae magis igne torquebar illum mecum versiculum reputans: In inferno autem quis confitebitur tibi? Clamare tamen coepi et heiulans dicere: Miserere mei, domine, miserere mei Haec vox inter flagella resonabat. Tandem ad praesidentibus genua pro-voluti, qui adstiterant, precabantur, ut veniam tribueret adulescentiae, ut errori locum patientiae commodaret exacturus deinde cruciatum, si gentilium litterarum libros aliquando legissem. Ego, qui tanto constrictus articulo vellem etiam maiora promittere, deiurare coepi et nomen eius obtestans dicere: Domine, si umquam habuero codices saecularcs, si legero, te negavi. In haec sacramenti verba dimissus revertor ad superos et mirantibus omnibus oculos aperio tanto lacrimarum imbre perfusos, ut etiam incredulis fidem facerent ex dolore. Nec vero sopor ille fuerat aut vana somnia, quibus saepe deludimur. Teste est tribunal, ante quod iacui, iudicium teste est, quod timui—ita mihi numquam contingat talem incidere quaestionem!—liventes habuisse me scapulas, plagas sensisse post somnum et tanto dehinc studio divina legisse, quanto mortalia ante non legeram.

cos ante annus multus domus parens soror cognatus et qui hic difficilis sum consuetudo lavo cibus propter caelum ego regnum castrassem et hierosolymam milito pergo bybliotheca quam ego roma superus studium atque labor confacio careo non possum itaque miser ego lego tullius jejuno post nox creber vigilia post lacrima qui ego praeteritor recordatio peccator ex imus viscera eruebat plautus sumo in manus si quando in ego revorto propheta lego coepio sermo horreo incultus et quia lumen caecus oculus non video non oculus puto culpa sum sed sol dum ita ego antiquus serpens illudo in medius ferme quadragesimus medulla infundo febris corpus invado exhaurio et sine ullus requie qui dico quoque incredibilis sum sic infelicia membrum depasco sum ut os vix haereo interim paro exsequiae et vital anima calor totus frigeo iam corpus in solum tam tepeo pectusculo palpitabat cum subeo rapio in spiritus ad tribunal judex pertrahor ubi tantus lumen et tantus sum ex circumsto claritas fulgor ut proicio in terra sursum aspicio non audeo interrogo condicio christianus ego sum respondeo et ille qui resideo mentior aio ciceronianus sum non christianus ubi thesaurus tuus ibi et cor tuus ilico obmutesco et inter verbero nam caedo ego iubeo conscientia magis ignis torquebar ille ego versiculis reputo in infernus autem quis confiteor tu clamaris tamen coepio et hejulor dico misereor meus dominus misereor meus hic vox inter flagello resono tandem ad praesideo genu pro voluti qui assisto preco ut venio tribuo adulescentia ut error locus patientia commodo exigo deinde cruciatus si gentilis litteraris liber aliquando lego ego qui tantus constringo articulus volo etiam magnus promitto deiuraris coepio et nomen is obtestor dico dominus si umquam habeo codico saecularcs si lego tu nego in hic sacramentum verbum dimitto revorto ad superus et miror omnis oculus aperio tantus lacrimaris imber perfundo ut etiam incredulus fides facio ex dolor neque verus sopor ille sum aut vanus somnio qui saepe deludimur testis sum tribunal ante qui jaceo iudicium testis sum qui timeo ita ego numquam contingo talis incido quaestio liveo habeo ego scapulae plaga sentio post somnus et tantus dehinc studium divino lego quantus mortalia ante non lego


In nostrum locum statim audivimus te illius adhaesisse consortio et numquam ab illa ne trans-versum quidem unguis, ut dicitur, recessisse eadem domo, eodem cubiculo, una usam cubili et omnibus in urbe clarissima notum fieret et te matrem et illam filiam repperisse. Suburbanus ager vobis pro monasterio fuit et rus electum propter solitudinem. Multoque ita vixisti tempore, ut imitatione vestri et conversatione multarum gauderemus Romam factam Hierosolymam. Crebra virginum monasteria, monachorum innumerabilis multitudo, ut pro frequentia servientium Deo, quod prius ignominiae fuerat, esset postea gloriae. Interim absentiam nostri mutuis solabamur adloquiis et, quod carne non poteramus, spiritu reddebamus. Semper se ob vi are epistulae, superare, officiis, salutationibus praevenire. Non multum perdebat, quae iugibus sibi litteris iungebatur.

in nos locus statim audio tu ille adhaereo consortio et numquam ab ille ne trans verro quidem unguis ut dico recedo idem domus idem cubiculum unus utor cubile et omnis in urbs clarus notus fio et tu mater et ille filia reperio suburbanus ager tu pro monasterio sum et rus eligo propter solitudo multus ita vivo tempus ut imitatio vester et conversatio multus gaudeo roma facio hierosolymam creber virgo monasteria monachorum innumerabilis multitudo ut pro frequentia servio deus qui prior ignominia sum sum postea gloria interim absentia noster mutuus solabamur alloquium et qui carnis non possum spiritus reddo semper sui ob vis aris epistula supero officium salutatio praevenio non multus perdo qui jugis sui littera iungebatur


Sint tibi sociae, quas videris quod ieiunia tenuant, quibus pallor in facie est, quas et aetas 1 probavit et vita, quae cotidie in cordibus canunt: Ubi pascis? ubi cubas in meridie? Quae exi affectu dicunt: Cupio dissolui et esse cum Christo.) Esto subiecta parentibus, imitare sponsum tuum.) Rarus sit egressus in publicum: martyres tibi quaerantur in cubiculo tuo. Nunquam causa deerit procedendi, si semper, quando necesse est, processum sis. Moderatus cibus et nunquam venter repletus. Plurimae quippe sunt, quae, cum vino sunt sobriae, ciborum largitate sunt ebriae. Ad orationem tibi nocte surgenti non indigestio metum faciat, sed inanitas. Crebrius lege et disce quam plurima. Tenenti codicem somnus obrepat et cadentem faciem pagina sancta suscipiat. Sint tibi cotidiana ieiunia et refectio satietatem fugiens. Nihil prodest biduo triduoque transmisso vacuum portare ventrem, si pariter obruitur, si compensatur saturitate ieiunium. Ilico mens repleta torpescit et inrigata humus spinas libidinum germinat. Si quando senseris exteriorem hominem florem adulescentiae suspirare et accepto cibo cum te in lectulo conpositam dulcis libidinum pompa concusserit, arripe scutum fidei, in quo ignitae diaboli extinguuntur sagittae. Omnes adulterantes, quasi clibanus corda eorum. At tu Christi comitata vestigiis et sermonibus eius intenta dic: Nonne cor nostrum erat ardens in via, cum aperiret nobis Iesus scripturas?et illud: Ignitum eloquium tuum, et servus tuus dilexit illud. Difficile est humanam animam non amare et necesse est, ut in quoscumque mens nostra trahatur affectus. Carnis amor spiritus amore superatur; desiderium desiderio restinguitur. Quidquid inde minuitur, hinc crescit. Quin potius semper ingemina: Super lectum meum in noctibus quaesivi, quem dilexit anima mea. Mortificate, ait apostolus, membra vestra super terram. Unde et ipse confidenter aiebat: Vivo autem iam non ego, vivit autem in me Christus. Qui mortificavit membra sua et in imagine perambulabat, non timet dicere: Factus sum tanquam uter in pruina; quidquid enim in me fuit umoris, cxcoctum est, et: Infirmata sunt iii ieiunio genua mea, et: Oblitus sum manducare panem meum; a voce gemitus mei adhaesit os meum carni meae.

sum tu socia qui video qui ieiunium tenuo qui pallor in facies sum qui et aetas probo et vito qui cottidie in cor cano ubius pasco ubi cubo in meridies qui exeo afficio dico cupio dissoluo et sum cum christus sum subiectum parens imitaris sponsum tuus rarus sum egredior in publicus martyres tu quaero in cubiculum tuus numquam causa desum procedo si semper quando necesse sum procedo sum moderor cibus et numquam venter repletus multus quippe sum qui cum vinum sum sobrius cibus largitas sum ebrius ad oratio tu nox surgo non indigestio metus facio sed inanio creber lex et disco quam multus teneo codico somnus obrepo et cado facies pagina sancio suscipio sum tu cottidianus ieiunium et refectio satietas fugio nihil prodo biduus triduum transmitto vacuus porto venter si pariter obruo si compenso saturitas ieiunium ilico mens repleo torpesco et inrigata humus spina libido germino si quando sentio exter homo flos adulescentia suspiraris et accipio cibus cum tu in lectulus conpono dulcis libido pompa concutio arripio scutum fides in quo ignitae diabolus extinguuntur sagitta omnis adultero quasi clibanus cor is at tu christus comito vestigium et sermo is intendo dico nonne cor nos sum ardeo in via cum aperio nos iesus scribo et ille ignio eloquium tuus et servus tuus diligo ille difficilis sum humanus anima non amo et necesse sum ut in quicumque mens noster traho afficio carna amor spiritus amor supero desiderium desiderium restinguo quisquis inde minuo hinc cresco quin potis semper ingemino super lectus meus in nox quaero qui diligo anima meus mortifico aio apostolus membrum vester super terra unde et ipse confidenter aio vivo autem iam non ego vivo autem in ego christus qui mortificavit membrum suus et in imago perambulo non timeo dico facio sum tamquam uter in pruina quisquis enim in ego sum umor cxcoctum sum et infirmo sum iii jejunium genu meus et obliuiscor sum manduco panis meus ab vox gemitus meus adhaereo os meus caro meus


Fac tibi amicos de iniquo mammona, qui te recipiant in aeterna tabernacula. Illis tribue divitias tuas, qui non Phasides aves, sed cibarium panem coemant, qui famem expellant, qui non augeant luxuriam. Intellege super egenum et pauperem. Omni petenti te da, sed maxime domesticis fidei: nudum vesti, esurientem ciba, aegrotantem visita; quotienscumque manum extendis, Christum cogita, cave ne mendicante domino tuo alienas divitias augeas.

facio tu amicus de iniquus mammona qui tu recipio in aeternus tabernaculum ille tribuo divitiae tuus qui non phasis aveo sed cibarius panis coemant qui fames expello qui non augeo luxuria intellego super egenus et paupero omnis peto tu do sed magnus domesticus fides nudus vestio exsurio cibo aegroto visito quotienscumque manus extendo christus cogito caveo ne mendicante dominus tuus alienus divitiae augeo


Tali invidia carnifice confuso clam domi mulier fodiatur et, ne forte creber ad ecclesiam medici commeatus suspicionis panderet viam, cum quibusdam virginibus ad secretiorem villulam secto crine transmittitur. Ibi paulatim virili habitu veste mutata in cicatricem vulnus obducitur. Et— O vere ius summum summa malitia! —post tanta miracula adhuc saeviunt leges.

tal invidia carnifex confundo clam domus mulier fodio et ne fors creber ad ecclesia medicus commeatus suspicio pando via cum quidam virgo ad secerno villula seco crinis transmitto ibi paulatim virilis habitus vestis muto in cicatrix vulnus obduco et o verus ius superus summus malitia post tantus miraculum adhuc saevio lex


Philosophi saeculi solent amorem veterem amore novo quasi clavum clavo expellere. Quod et Asuero septem principes fecere Persarum, ut Vasti reginae desiderium aliarum puellarum amore conpesecrent. Illi vitium vitio peccatumque peccato remediantur, nos amore virtutum vitia superemus. Declina, ait, a malo et fac bonum; quaerere pacem et persequere eam. Nisi oderimus malum, bonum amare non possumus. Quin potius faciendum est bonum, ut declinemus a malo; pax quaerenda, ut bella fugiamus. Nee sufficit eam quaerere, nisi inventam fugientemque omni studio persequamur, quae exsuperat omnem sensum, in qua habitatio Dei est dicente propheta: Et factus est in pace locus eius, pulchreque persecutio pacis dicitur iuxta illud apostoli: Hospitalitatem persequentes, ut non levi citatoque sermone et—ut ita loquar—summis labiis hospites invitemus, sed toto mentis ardore teneamus quasi auferentes secum de lucro nostro atque conpendio.

philosophus saeculis soleo amor vetus amor novo quasi clavus clavus expello qui et asuo septem princeps facio persaris ut vastus regina desiderium alius puellaris amor conpesecrent ille vitium vitio pecco pecco remediantur nos amor virtus vitio supero declino aio ab malus et facio bonus quaero pax et persequor is nisus odi malus bonus amo non possum quin potis facio sum bonus ut declino ab malus pax quaero ut bellum fugio nee sufficio is quaero nisi invenio fugio omnis studium persequor qui exsupero omnis sensus in qui habitatio deus sum dico propheta et facio sum in pax locus is pulchreque persecutio pax dico iuxta ille apostolus hospitalitas persequor ut non levis citatoque sermo et ut ita loquor summus labium hospes invitemus sed totus mens ardor teneo quasi aufero sui de lucrum noster atque conpendio


De occidentis partibus ad orientem turbo transgressus minitabatur plurimis magna naufragia. Tunc inpletum est: Putas, veniens filius hominis inveniet fidem super terram? Refrigerata caritate multorum pauci, qui amabant fidei veritatem, nostro lateri iungebantur, quorum publice petebatur caput, contra quos omnes opes parabantur, ita ut Barnabas quoque adduceretur in illam simulationem, immo apertum parricidium, quod non viribus sed voluntate commisit. Sed ecce universa tempestas domino flante deleta est et expletum vaticinium prophetale: Auferes spiritum eorum et deficient et in pulverem suum revertentur. In illa die peribunt omnes cogitationes eorum, et illud evangelicum: Stulte, hac noete aufertur anima tua abs te; quae autem praeparasti, cuius erunt?

de occaedes pars ad orior turbo transgredior minito multus magnus naufragium tunc inpletum sum puta venio filius homo invenio fides super terra refrigero caritas multus paucus qui amo fides veritas noster lateo jungo qui publicus peto caput contra qui omnis ops paro ita ut barnabas quoque adduco in ille simulatio immo aperio parricidium qui non vis sed voluntas committo sed ecce universus tempestas dominus flo deleo sum et expletum vaticinium prophetal aufero spiritus is et deficio et in pulvis suus revorto in ille dies pereo omnis cogitatio is et ille evangelicum stultus hic noete aufero anima tuus abs tu qui autem praeparo qui sum


PETIS, Nepotiane carissime,litteris transmarinis et crebro petis, ut tibi brevi volumine digeram praecepta vivendi et, qua ratione is, qui saeculi militia derelicta vel monachus coeperit esse vel clericus, rectum Christi tramitem teneat, ne ad diversa vitiorum diverticula rapiatur. Dum essem adulescens, immo paene puer, et primos impetus lascivientis aetatis heremi duritia refrenarem, scripsi ad avunculum tuum, sanctum Heliodorum, exhortatoriam epistulam plenam lacrimis querimoniisque et quae deserti sodalis monstraret affectum. Sed in illo opere pro aetate tunc lusimus et calentibus adhuc rhetorum studiis atque doctrinis quaedam scolastico flore depinximus. Nunc iam cano capite et fronte, ad instar boum pendentibus a mento palearibus: Frigidus obsistit circum praecordia sanguis; unde et in alio loco idem poeta canit: Omnia fert actas, animum quoque; et post modicum: Nunc oblita mihi tot carmina, vox quoque Moerim Iam fugit.

peto nepotiane carus littera transmarinus et creber peto ut tu brevis volumen digeram praecipio vivo et qui ratio is qui saeculis militia derelinquo vel monachus coepio sum vel clericus recingo christus trames teneo ne ad diverto vitium diverticula rapio dum sum adulescens immo paene puer et primus impetus lascivientis aetas heremi duritia refrenaris scribo ad avunculis tuus sancio heliodorus exhortatoriam epistula plenus lacrima querimoniisque et qui desero sodalis monstro afficio sed in ille opus pro aetas tunc ludo et caleo adhuc rhetor studium atque doctrina quidam scolastico floreo depingo nunc iam cano caput et frons ad instar bos pendeo ab mentum palearis frigidus obsisto circum praecordia sanguis unde et in alius locus idem poeta cano omnis fero ago animus quoque et post modicus nunc obliviscor ego tot carmen vox quoque moeris iam fugio


O quotiens in heremo constitutus et in illa vasta solitudine, quae exusta solis ardoribus horridum monachis praestat habitaculum, putavi me Romanis interesse deliciis! Sedebam solus, quia amaritudine repletus eram. Horrebam sacco membra deformis, squalida cutis situm Aethiopicae carnis adduxerat. Cotidie lacrimae, cotidie gemitus et, si quando repugnantem somnus imminens oppressisset, nuda humo vix ossa haerentia conlidebam. De cibis vero et potu taceo, cum etiam languentes aqua frigida utantur et coctum aliquid accepisse luxuriae sit. Ille igitur ego, qui ob gehennae metum tali me carcere ipse damnaveram, scorpionum tantum socius et ferarum, saepe choris intereram puellarum. Pallebant ora ieiuniis et mens desideriis aestuabat in frigido corpore et ante hominem suum iam carne praemortua sola libidinum incendia bulliebant. Ita omni auxilio destitutus ad Iesu iacebam pedes, rigabam lacrimis, crine tergebam et repugnantem carnem ebdomadarum inedia subiugabam. Non erubesco infelicitatis meae, quin potius plango non esse, quod fuerim. Memini me clamantem diem crebro iunxisse cum nocte nec prius a pectoris cessasse verberibus, quam domino rediret increpante tranquillitas. Ipsam quoque cellulam meam quasi cogitationum conscium pertimescebam et mihimet iratus et rigidus solus deserta penetrabam. Sicubi concava vallium, aspera montium, rupium praerupta cernebam, ibi meae orationi locus, illud miserrimae carnis ergastulum; et, ut mihi ipse testis est dominus, post multas lacrimas, post caelo oculos inhaerentes nonnunquam videbar mihi interesse agminibus angelorum et laetus gaudensque cantabam: Post te in odorem unguentorum tuorum currimus.

o quotiens in heremo constituo et in ille vasto solitudo qui exuro sol ardor horridus monachis praesto habitaculis puto ego romanus intersum deliciae sedeo solus quia amaritudo repletus sum horreo saccus membrum deformis squalidus cutis sino aethiopicus caro adduco cottidie lacrima cottidie gemitus et si quando repugno somnus immineo opprimo nudo humo vix os haereo conlidebam de cibus verus et potus taceo cum etiam langueo aqua frigidus utor et coquo aliquis accipio luxuria sum ille igitur ego qui ob gehenna metus talis ego carcer ipse damnaveram scorpio tantus socius et ferus saepe chorus intersum puellaris palleo os jejunium et mens desiderium aestuo in frigidus corpus et ante homo suus iam carnis praemorior solus libido incendium bullio ita omnis auxilium destituo ad iesus jaceo pes rigabam lacrima crinis tergeo et repugno caro ebdomadaris inedia subiugabam non erubesco infelicitas meus quin potis plango non sum qui sum memini ego clamo dies creber jungo cum nox neque prior ab pectus cesso verber quam dominus redeo increpo tranquillitas ipse quoque cellula meus quasi cogitatio conscius pertimesco et nos irascor et rigidus solus desero penetrabam sicubi concavus valles asper mons rupium praeruptus cerno ibi meus oratio locus ille miser caro ergastulis et ut ego ipse testis sum dominus post multus lacrima post caelum oculus inhaereo nonnunquam video ego intersum agmen angelus et laetus gaudeo canto post tu in odor unguentor tuus curro


Tandem ergo ad feminam vindicandam populus armatur. Omnis aetas, omnis sexus carnificem fugat et coetu in circulum coeunte non credit paene unusquisque, quod vidit. Turbatur tali nuntio urbs propinqua et tota lictorum caterva glomeratur. E quibus medius, ad quem damnatorum cura pertinebat, erumpens et canitiem immundam perfuso pulvere turpans: Meum, inquit, O cives, petitis caput, me illi vicarium datis! Si misericordes, si clementes estis, si vultis servare damnatam, innocens certe perire non debeo. Quo fletu vulgi concussus est animus maestusque se per omnes torpor insinuat et mirum in modum voluntate mutata, cum pietatis fuisset, quod ante defenderant, pietatis visum est genus, ut paterentur occidi.

tandem ergo ad femina vindico populus armo omnis aetas omnis sexus carnifex fugo et coitus in circulis coeo non credo paene unusquisque qui video turbo talis nuntio urbs propinquus et totus lictor caterva glomero e qui medius ad qui damno cura pertineo erumpo et canities immundam perfundo pulvis turpo meus inquam o civis peto caput ego ille vicarius do si misericors si clemens sum si volo servaris damno innocens certus pereo non debeo quo fleo vulgus concutio sum animus maestus sui per omnis torpor insinuo et mirus in modus voluntas muto cum pietas sum qui ante defendo pietas video sum genus ut pateo occido


At nunc plerasque videas armaria stipare vestibus, tunicas mutare cotidie et tamen tineas non posse superare. Quae religiosior fuerit, unum exterit vestimentum et plenis areis pannos trahit. Inficitur membrana colore purpureo, aurum liquescit in litteras, gemmis codices vestiuntur et nudus ante fores aerum Christus emoritur. Cum manum porrexerat, bucinant; cum ad agapen vocaverint, praeco conducitur. Vidi nuper—nomina taceo, ne saturam putes—nobilissimam mulierum Romanarum in basilica beati Petri semiviris antecedentibus propria manu, quo religiosior putaretur, singulos nummos dispertire pauperibus. Interea—ut usu nosse perfacile est—anus quaedam annis pannisque obsita praecurrit, ut alterum nummum acciperet; ad quam cum ordine pervenisset, pugnus porrigitur pro denario et tanti criminis reus sanguis effunditur. Radix malorum omnium est avaritia, ideoque et ab apostolo idolorum servitus appellatur. Quaere primum regnum Dei et haec omnia adponuntur tibi. Non occidet dominus fame animam iusti: Iuvenior fui et senui et non vidi iustum derelictum nec semen eius quaerens panem. Helias corvis ministrantibus pascitur; vidua Sareptena ipsa cum filiis nocte moritura prophetam pascit esuriens et mirum in modum capsace conpleto, qui alendus venerat, alit. Petrus apostolus: Argentum, inquit, et aurum non habeo; quod autem habeo, hoc tibi do. In nomini domini Iesu Christi surge et ambula. At nunc multi, licet sermone taceant, re loquuntur: Fidem et misericordiam non habeo; quod autem habeo, aurum et argentum non do tibi. Habentes igitur victum et vestimentum his contenti sumus. Audi, Iacob in sua oratione quid postulet: Si fuerit dominus Deus mecum et servaverit me in via hac, per quam ego iter facio, et dederit mihi panem ad manducandum et vestem ad induendum. Tantum necessaria deprecatus est et post annos viginti dives dominus et ditior pater ad terram revertitur Chanaan. Infinita de scripturis exempla subpeditant, quae et avaritiam doceant esse fugiendam.

at nunc plerusque video armarium stiparis vestis tunica muto cottidie et tamen tinea non possum supero qui religiosus sum unus extero vestimentum et plenus areis pannus traho inficio membrana color purpureus aurum liquesco in littera gemma codico vestio et nudus ante foris aer christus emorior cos manus porrigo bucinant cum ad agapen voco praeco conduco video nuper nomen taceo ne sero puto nobilis mulier romanaris in basilica beati petri semiviris antecedo proprius manus quo religiosus puto singuli nummus dispertire pauper interea ut usus nosco perfacilis sum anus quidam annus pannus obsero praecurro ut alter nummus accipio ad quam cum ordo pervenio pugnus porrigo pro denarius et tantus crimen reus sanguis effundo radix malus omnis sum avaritia ideo et ab apostolus idolum servio appello quaero primus regnum deus et hic omnis appono tu non occido dominus fames anima justus juvenis sum et senesco et non video iustus derelinquo neque semen is quaero panis helias corvus ministro pascor viduo sareptena ipse cum filius nox morior propheta pasco esurio et mirus in modus capsace conpleo qui alo venio alo petrus apostolus argentum inquam et aurum non habeo qui autem habeo hic tu do in nomen dominus iesus christus surgo et ambulo at nunc multus licet sermo taceo res loquor fides et misericordia non habeo qui autem habeo aurum et argentum non do tu habeo igitur vinco et vestimentum hic contendo sum audio jacob in suus oratio quis postulo si sum dominus deus ego et servo ego in via hic per quam ego iter facio et do ego panis ad manduco et vestis ad induo tantus necessarius deprecor sum et post annus viginti dives dominus et dives pater ad terra revorto chanaan infinitus de scribo exemplum subpeditant qui et avaritia doceo sum fugio