id senectuti suae adminiculum fore. censura duobusque consulatibus simul gestis expertum se, nihil concordi collegio firmius ad rem publicam tuendam esse. novo imperii socio vix iam adsuescere senilem animum posse; cum moribus notis facilius se communicaturum consilia.

is senectus suus adminiculis sum censeo duo consulatus simul gero experior sui nihil concordi collegium firmus ad res publicus tueor sum novo imperium socius vix iam assuesco senilis animus possum cum mos nosco facilis sui communico consilium


Valerius Antias supra quadraginta milia hostium caesa eo die scribit; Cato ipse, baud haud sane detrectator laudum suarum, multos caesos ait, numerum non adscribit.

valerius antius supra quadraginta mille hostis caedo is dies scribo cato ipse baud haud sanus detrectator laus suus multus caedo aio numerus non adscribo


is intentos in castra Romana Aequos legatique caput ferociter ostentantes ab tergo adortus, simul ad signum a se procul editum ex castris eruptione facta, magnam vim hostium circumvenit. minor caedis,

is intendo in castrum romanus aequi lego caput ferociter ostento ab tergum adorior simul ad signum ab sui procul edo ex castrum eruptio facio magnus vis hostis circumvenio paruus caedes


et Aetolos C. Valerius, Laevini filius, qui cum ea gente primum amicitiam pepigerat, consulis frater matre eadem genitus, egregie adiuvit.

et aetoli que valerius laevini filius qui cum is gens primus amicitia pepigerat consul frater mater idem gigno egregius adjuvo


postero die Pythagoram cum auxiliaribus et equitatu stationem agere pro vallo iussit; ipse tamquam in aciem cum robore exercitus egressus signa ocius ferri ad urbem iussit.

posterus dies pythagoras cum auxiliaris et equitatus statio ago pro vallo iubeo ipse tamquam in acies cum robur exercitus egredior signum ocior fero ad urbs iubeo


traiciunt. forte postero die, quam Subota classis tenuit, quinque et triginta naves, quas hippagogus vocant, ab Elaea profectae cum equitibus Gallis equisque Phanas promunturium Chiorum petebant, unde transmittere in Macedoniam possent. Attalo ab Eumene mittebantur.

traicio fors posterus dies quam subota classis teneo quinque et triginta navo qui hippagogus voco ab elaea proficio cum eques gallus equus phanae promunturium chius peto unde transmitto in macedonia possum attalus ab eumenes mitto


praeterquam ab morbo annonaque nihil eo biennio intestini externive incommodi fuit. at ubi eae sollicitudines decessere, omnia, quibus turbari solita erat civitas, domi discordia, foris bellum exortum.

praeterquam ab morbus annona nihil is biennium intestinus externive incommodus sum at ubi is sollicitudo decedo omnis qui turbaris soleo sum civitas domus discordia foris bellum exortus


sibi se privatim nihil cavere; nolle alibi quam in innocentia spem habere; militibus cavendum, quod apud patres semel plebi, iterum legionibus cautum sit, ne fraudi secessio esset.

sui sui privatim nihil caveo nolo alibi quam in innocens spes habeo miles caveo qui apud pater semel plebs iterum legio caueo sum ne fraus secessio sum


Q. Caecilius Metellus dictator ab consule in Bruttiis comitiorum causa dictus, exercitusque eius dimissus, magister equitum L. Veturius Philo.

q caecilius metellus dictator ab consul in bruttius comitium causa dico exerceo is dimitto magister eques l veturius philus


quae si non intervenissent, insidiatores nos sopiti iaceremus.

qui si non intervenio insidiator nos sopio jaceo


primum impetum oppugnationis satis constanter sustinuerunt; dein cum multi propugnantes caderent aut vulnerarentur, labare animi coeperunt.

primus impetus oppugnatio satis consto sustineo deinde cum multus propugno cado aut vulnero labaris animus coepio


circa Herdoneam Romanae legiones et praetor Fulvius erat. quo ubi allatum est hostis adventare, prope est factum, ut iniussu praetoris signis convulsis in aciem exirent. nec res magis ulla tenuit quam spes haud dubia suo id arbitrio, ubi vellent, facturos.

circa herdonea romanus legio et praetor fulvus sum quo ubi affero sum hostis adventaris prope sum facio ut injussus praetor signum convulsus in acies exeo neque res magis ullus teneo quam spes haud dubius suus is arbitrium ubi volo facio


Icilius Numitoriusque exangue corpus sublatum ostentant populo; scelus Appi, puellae infelicem formam, necessitatem patris deplorant. sequentes clamitant matronae:

icilius numitorius exsanguis corpus tollo ostento populus scelus appius puella infelix forma necessitas pater deploro sequor clamito matrona


brevi post legati et ab T. Quinctio et ab rege Philippo venerunt. Macedones deducti extra urbem in villam publicam, ibique eis locus et lautia praebita et ad aedem Bellonae senatus datus.

brevis post legatus et ab t quintius et ab rex philippus venio macedones deduco extra urbs in villa publicus ibi is locus et lautia praebeo et ad aedes bellona senatus do


egressis urbe Albanis Romanus passim publica privataque omnia tecta adaequat solo, unaque hora quadringentorum annorum opus, quibus Alba steterat, excidio ac ruinis dedit; templis tamen deum — ita enim edictum ab rege fuerat — temperatum est.

egredior urbs albanus romanus passim publicus privo omnis tectum adaequo solum unus hora quadringentor annus opus qui alba sto excidium atque ruina do templum tamen deus ita enim edictum ab rex sum tempero sum


V = Veronensis saec. V.


at enim sunt quidem ista vera; sed etiam Delphos quondam, commune humani generis oraculum, umbilicum orbis terrarum, Galli spoliaverunt, nec ideo populus Romanus his bellum indixit aut intulit.

at enim sum quidem iste verus sed etiam delphi quondam communis humanus genus oraculis umbilicus orbis terra gallus spolio neque ideo populus romanus hic bellum indico aut infero


magnum praeterea numerum eorum conquisiverunt, qui equo merere deberent; atque ex iis, qui principio eius belli septemdecim annos nati fuerant neque militaverant, omnes aerarios fecerunt.

magnus praeterea numerus is conquisiverunt qui equus mereo debeo atque ex is qui principium is bellum septendecim annus nascor sum neque milito omnis aerarius facio


fugientes persecutus eques; mox et legiones insecutae in castra impetum fecerunt.

fugio persequor eques mox et legio insequor in castrum impetus facio


inde proximis temptatis cum facile animadvertisset cetera hostilia esse, Gomphos regressus omnibus copiis simul in Athamaniam redit.

inde propior temptas cum facilis animadverto ceterus hostilis sum gomphi regredior omnis copia simul in athamania redeo


cuius lentae velut tabis senio victa utriusque pertinacia populi est, ut primum a consulibus, dein permissu eorum ab senatu indutias peterent. in quadraginta annos impetraverunt.

qui lentus velut to senium vinco uterque pertinacia populus sum ut primus ab consul deinde permitto is ab senatus indutiae peto in quadraginta annus impetro


ear eam quoque Hippocratis et Epicydis tyrannidem Marcellum excitasse Leontinis crudeliter direptis.

ear is quoque hippocrates et epicydis tyrannis marcellus excito leontinus crudeliter disrepo


legiones inde sortiti sunt: prima et tertia ut in Macedoniam traicerentur, secunda et quarta ut in Italia remanerent.

legio inde sortio sum primus et tertius ut in macedonia traicio secundus et quartus ut in italia remaneo


Philippi quondam amicus, nuper relicto eo secutus opulentiorem regiam Antiochi et tamquam peritus Graeciae nec ignarus Romanorum in eum gradum amicitiae regis, ut consiliis quoque arcanis interesset,

philippus quondam amicus nuper relinquo is sequor opulens regia antiochus et tamquam pereo graecia neque ignarus romanus in is gradus amicitia rex ut consilium quoque arcanus intersum


iam autumnale aequinoctium instabat; et est sinus Euboicus, quem Coela vocant, suspectus nautis. itaque ante hiemales motus evadere inde cupientes Piraeum, unde profecti ad bellum erant, repetunt.

iam autumnal aequinoctium insto et sum sinus euboicus qui caelum voco suspicio nauta itaque ante hiemal moueo evado inde cupio piraceus unde proficiscor ad bellum sum repeto


Q. Fabius inde et C. Iulius consules facti. eo anno non segnior discordia domi et bellum foris atrocius fuit. ab Aequis arma sumpta; Veientes agrum quoque Romanorum populantes inierunt. quorum bellorum crescente cura K. Fabius et Sp. Furius consules fiunt. Ortonam, Latinam urbem, Aequi oppugnabant;

q fabius inde et que iulius consul facio is annus non segnis discordia domus et bellum foris atrox sum ab aequi arma sumo veiens ager quoque romanus populo ineo qui bellum cresco cura k fabius et spurius furius consul fio ortona latinus urbs aequum oppugno


at non antiques antiquos Malcedonum Macedonum teges reges, rem ita gessisse, sed acie bellare solitos, urbibus parcere, quantum possent, quo opuleitius opulentius habereiit haberent imperium.

at non antiques antiqui malcedonum macedones tego rex res ita gero sed acies bellaris soleo urbs parco quantus possum quo opuleitius opulens habereiit habeo imperium


consul armis hostium uno concrematis cumulo ceteram praedam conferre omnis iussit, et aut vendidit, quod eius in publicum redigendum erat, aut cum cura, ut quam aequissima esset, per milites divisit.

consul arma hostis unus concremo cumulo ceter praeda confero omnis iubeo et aut vendo qui is in publicus redigo sum aut cum cura ut quam aequus sum per miles divido


sed ultro Fidenates, qui se primo aut montibus aut muris tenuerant, populabundi descenderent in agrum Romanum.

sed ultro fidenates qui sui primus aut mons aut murus teneo populabundus descendo in ager romanus


eo plus nuntii terroris Romam attulere. senatui dictatorem dici placuit, quia etsi saepe victi populi maiore tamen conatu quam alias umquam rebellarant et aliquantum Romanae iuventutis morbo absumptum erat.

is multus nuntius terror roma affero senatus dictator dico placeo quia etsi saepe vinco populus magnus tamen conatus quam alius umquam rebello et aliquantus romanus iuventus morbus absumo sum


Perseus bellum iam vivo patre cogitatum in animo volvens omnis non gentes modo Graeciae, sed civitates etiam legationibus mittendis, pollicendo plura quam praestando, sibi conciliabat.

perseus bellum iam vivo pater cogitas in animus volvo omnis non gens modo graecia sed civitas etiam legatio mitto polliceor multus quam praesto sui concilio


Numidas octingentos ferme equites inter auxilia habebat. eorum praefectus consuli pollicetur se parte utra vellet cum suis erupturum, tantum uti diceret, utra pars frequentior vicis esset;

numida octingenti ferme eques inter auxilium habeo is praefectus consul polliceor sui pars uter volo cum suus erumpo tantus uti dico uter pars frequens vicus sum


neque hercule montibus his, si quem forte id movet, ab transitu Poenorum ullo Seduni Veragri, incolae iugi eius, nomen norint inditum, sed ab eo, quem in summo sacratum vertice Poeninum montani appellant.

neque herculis mons hic si qui fors is moveo ab transeo poenus ullus seduni veragri incola jugo is nomen norint indo sed ab is qui in superus sacro vertex penninus montanus appello


paulo minus tria milia militur militum in castris aut capta aut occisa;

paulus paruus tres mille militur miles in castrum aut capio aut occaedes


eodem hoc anno Vibonem colonia deducta est ex senatus consulto plebique scito.

idem hic annus vibo colonia deduco sum ex senatus consultum plebs scio


exitum sui furoris eum fuisse, non principium; tum se insanisse, tum hospitia privata et publica foedera omnia ex animo eiecisse, cum Carthaginiensem matronam domum acceperit.

exitus suus furor is sum non principium tum sui insanio tum hospitium privo et publicus foedero omnis ex animus eicio cum carthaginiensis matrona domus accipio


nec aut turn tum patriciis ulla iniuria facta est, cum duumviris sacris faciundis adiectus est propter plebeios numerus, et nunc tribunus, vir fortis ac strenuus, quinque augurum loca, quattuor pontificum adicit, in quae plebei nominentur,

neque aut turn tum patricius ullus iniuria facio sum cum duoviri sacrum facio adicio sum propter plebeius numerus et nunc tribunus vir fortis atque strenuus quinque augur locum quattuor pontifex adicio in qui plebes nomino


eodem et Rhodia classis post dies paucos venit. quam ut expectatam esse appareret, profecti extemplo sunt Ephesum, ut aut decernerent navali certamine, aut, si detractaret hostis pugnam, quod plurimum intererat ad animos civitatium, timoris confessionem exprimerent.

idem et rhodius classis post dies paucus venio quam ut expectatam sum appareo proficiscor extemplo sum ephesus ut aut decerno naval certamen aut si detracto hostis pugna qui multus intersum ad animus civitas timor confessio exprimo


iussae legiones arma capere egressaeque castris, cum per exploratores notior iam saltus esset, via patentiore ad hostem ducuntur,

jubeo legio arma capio egredior castrum cum per explorator nosco iam saltus sum via pateo ad hostis duco


et pauca praefatus, cur sibi omnia timenti caventique ignoscendum in tali tempore foret, et ipsorum referre, si quos suspectos status praesens rerum faceret, prohiberi potius, ne quid moliri possint, quam puniri molientis;

et paucus praefor cur sui omnis timeo caventique ignosco in talis tempus sum et ipse refero si qui suspicio status praesens res facio prohibeo potis ne quis molior possum quam punior molior


ut funere ampliore efferretur, iactasse fertur.


ubi crudeli decreto nefandisque vindiciis dextram patris in filiam armaverit; ubi tollentis corpus semianime virginis sponsum avumque in carcerem duci iusserit, stupro interpellato magis quam caede motus. et illi carcerem aedificatum esse, quod domicilium plebis Romanae vocare sit solitus.

ubi crudelis decretum nefandus vindicia dexter pater in filia armo ubi tollentis corpus semianimis virgo sponsum avus in carcer duco iubeo stuprum interpello magis quam caedes moueo et ille carcer aedifico sum qui domicilium plebs romanus vocaris sum soleo


nihil oboedientius fecerunt, quam ut muros diruerent, nec aegrius passi sunt quam exules reduci.

nihil oboedio facio quam ut murus diruo neque aeger patior sum quam exulis reduco


omnium primum liberos esse placebat Macedonas atque Illyrios, ut omnibus gentibus appareret arma populi Romani non liberis servitutem, sed contra servientibus libertatem adferre,

omnis primus liber sum placeo macedonas atque illyrii ut omnis gens appareo arma populus romanus non liber servitus sed contra servio libertas affero


L. Aemilius, cui maritima provincia erat, viginti naves longas et socios navalis a M. Iunio praetore superioris anni accipere iussus et scribere ipse mille navalis socios, duo milia peditum; cum iis navibus militibusque in Asiam proficisci et classem a C. Livio accipere.

l aemilius qui maritimus provincia sum viginti navo longus et socius naval ab m junius praetor superus annus accipio iubeo et scribo ipse mille naval socius duo mille pedes cum is navis miles in asia proficisco et classis ab que livius accipio


Parvo intervallo ad respirandum debitoribus dato, postquam quietae res ab hostibus erant, celebrari de integro iuris dictio, et tantum abesse spes veteris levandi faenoris, ut tributo novum faenus contraheretur in murum a censoribus locatum saxo quadrato faciundum.

parvus intervallum ad respiro debitor do postquam quiesco res ab hostis sum celebraris de integer ius dictio et tantus absum spes veto levo faenus ut tribuo novus faenus contraho in murus ab censor loco saxum quadro facio


iam alia vulgata miracula erant: hastam Martis Praeneste sua sponte promotam; bovem in Sicilia locutum; infantem in utero matris in Marrucinis “10 triumphe” clamasse; ex muliere Spoleti virum factum; Hadriae aram in caelo speciesque hominum circum eam cum candida veste visas esse.

iam alius vulgo miraculum sum hasta mars praeneste suus sponte promoveo bos in sicilia loquor infer in uterus mater in marrucinus triumphus clamo ex mulier spoletium vir facio hadria ara in caelum species homo circum is cum candidus vestis video sum


quid cessarent tergiversarenturque? hostem in castra venturum, nisi illi extra castra exissent, et pro tentoriis suis pugnaturos, si pro vallo nollent. armatis ac dimicantibus dubiam victoriam esse;

quis cesso tergiversarenturque hostis in castrum venio nisi ille extra castrum exeo et pro tentorius suus pugno si pro vallo nolo armo atque dimico dubius victoria sum


ubi effusi hostes, mixta inter milites navalis turba, ad muros tumultu maiore quam vi subierunt, patefacta repente porta Romani cum clamore erumpunt turbatosque hostes

ubi effundo hostis misceo inter miles naval turba ad murus tumultus magnus quam vis subeo patefacio repens porto romanus cum clamor erumpo turbo hostis


mox Hasdrubal ipse cum omni exercitu aderat, varioque omnia tumultu strepunt ruentibus in naves simul remigibus militibusque fugientium magis e terra quam in pugnam euntium modo.

mox hasdrubal ipse cum omnis exercitus adsum vario omnis tumultus strepunt ruo in navo simul remex miles fugio magis e terra quam in pugna eo modo


si pax non impetrata ab senatu foret, obsides pecuniamque reddi Philippo receptum est, causa Romano imperatori non alia maior fuisse dicitur maturandae pacis, quam quod Antiochum bellum transitumque in Europam moliri constabat.

si pax non impetro ab senatus sum obses pecunia reddo philippus recipio sum causa romanus imperator non alius magnus sum dico maturo pax quam qui antiochus bellum transeo in europa molior consto


ceterum non plures tantum Macedones quam ante tuebantur urbem arcesque, sed etiam praesentioribus animis, et castigationis regis in admissa culpa et simul minarum, Rimul simul promissorum in futurum memores. itaque cum praeter spem tempus ibi traheretur, plusque in obsidione et in operibns operibus quam in oppugnatione celeri spei esset,

ceterum non multus tantus macedones quam ante tueor urbs arceo sed etiam praesens animus et castigatio rex in admitto culpa et simul minaris rimul simul promissor in sum memor itaque cum praeter spes tempus ibi traho multus in obsidio et in operibns opus quam in oppugnatio celer spes sum


plena omnia templa Romanarum matrum grates dis agentium erant. senatus in quadriduum, quot dierum nullo ante bello, supplicationes decernit.

plenus omnis templum romanaris mater grates deus ago sum senatus in quadriduum quot dies nullus ante bellum supplicatio decerno


auditum modo in acie — nam ne ante audiatur, daturum operam — alterum consulem et alterum exercitum advenisse baud haud dubiam victoriam facturum.

audio modo in acies nam ne ante audio do opera alter consul et alter exercitus advenio baud haud dubius victoria facio


non cum Dareo rem esse dixisset, quem mulierum ac spadonum agmen trahentem, inter purpuram atque aurum, oneratum fortunae apparatibus suae, praedam verius quam hostem, nihil aliud quam bene ausus vana contemnere, incruentus devicit.

non cum dareo res sum dico qui mulier atque spado agmen traho inter purpura atque aurum onero fortuna apparatus suus praeda verus quam hostis nihil alius quam bene audeo vanus contemno incruentus devinco


Romae filium pro eo acturum. gratulatum quoque satis suo ac patris nomine esse. ipsum relinquere regnum et Africa excedere, praeterquam quod illi inutile esset, non esse e re publica populi Romani senatum censere.

roma filius pro is ago gratulor quoque satis suus atque pater nomen sum ipse relinquo regnum et africanus excedo praeterquam qui ille inutilis sum non sum e res publicus populus romanus senatus censeo


dein cum eo multitude multitudo occurreret ad defendendum,

deinde cum is multitudo multitudo occurro ad defendo


et adhibitis etiam Syracusanis qui per seditiones pulsi ab domo intra praesidia Romana fuerant, respondit non plura per annos quinquaginta benefacta Hieronis quam paucis his annis maleficia eorum, qui Syracusas tenuerint, erga populum Romanum esse. sed pleraque eorum quo debuerint reccidisse, foederumque ruptorum ipsos ab se graviores multo, quam populus Romanus voluerit, poenas exegisse.

et adhibeo etiam syracusanus qui per seditio pello ab domus intra praesidium romanus sum respondeo non multus per annus quinquaginta benefacio hiero quam paucus hic annus maleficium is qui syracusae teneo erga populus romanus sum sed plerusque is quo debeo recido foedus ruptor ipse ab sui gravis multus quam populus romanus volo poena exigo


princeps Brundisi Rammius fuit; hospitioque et duces Romanos omnes et legatos, exterarum quoque gentium insignis, praecipue regios, accipiebat.

princeps brundisium rammius sum hospitium et dux romanus omnis et legatus exteraris quoque gens insignis praecipuus regius accipio


qui, dum in conloquio legati essent, vagi per castra, alius alia aditus exitusque omnes, situm formamque et universorum castrorum et partium, qua Poeni, qua Numidae haberent, quantum intervalli inter Hasdrubalis ac regia castra esset,

qui dum in colloquium legatus sum vagus per castrum alius alius aditus exeo omnis sino forma et universor castrum et pars qui poenus qui numida habeo quantus intervallum inter hasdrubal atque regius castrum sum


ita parum aptum bello, quod motum iri videretur, — decreverunt patres, ut Q. Fulvius Flaccus quinque milia peditum, quadringentos equites scriberet eamque legionem primo quoque tempore in Sardiniam traiciendam curaret

ita parum aptus bellum qui motus eo video decerno pater ut q fulvus flaccus quinque mille pedes quadringenti eques scribo eo legio primus quoque tempus in sardinia traicio curo


tribuni militum quinque amissi et pauci equites Romani cruentae maxime victoriae speciem fecerunt. in castris hostium, quia ipsis spatium sua communiendi non fuerat, manserunt.

tribunus miles quinque amitto et paucus eques romanus cruentus magnus victoria species facio in castrum hostis quia ipse spatium suus communio non sum maneo


eadem aestate, qua haec decreta Romae et in Africa gesta sunt, P. Quinctilius Varus praetor et M. Cornelius proconsul in agro Insubrum Gallorum cum Magone Poeno signis conlatis pugnarunt. praetoris legiones in prima acie fuerunt;

idem aestas qui hic decretum roma et in africanus gero sum p quintilius varus praetor et m cornelius proconsul in ager insubrum gallus cum mago poenus signum confero pugno praetor legio in primus acies sum


profectus cum, quantum accelerare poterat, maturasset, ad portum, quem Megisten vocant, praegressos consequitur. inde uno agmine Phaselidem cum venissent, optimum visum est ibi hostem opperiri.

proficiscor cum quantus acceleraris possum maturo ad portus qui megiste voco praegredior consequor inde unus agmen phaselis cum venio bonus video sum ibi hostis opperior


cedere inde ab Romanis dextra ala et extraordinarii coepere. quod ubi Marcellus vidit, duodevicensimam duodeuicesimam legionem in primam aciem inducit.

cedo inde ab romanus dextera ala et extraordinarius coepio qui ubi marcellus video duodevicensimam duodevicesimus legio in primus acies induco


ecquis Latini nominis populus defecerit ad nos, deinde, ecquis homo ex quinque et triginta tribubus ad Hannibalem transfugerit?”

ecquis latinum nomen populus deficio ad nos deinde ecquis homo ex quinque et triginta tribus ad hannibal transfugio


illa modo in ducibus culpa, quod, ut odio essent civibus, fecerant; alia omnis penes milites noxia erat, qui, ne quid ductu atque auspicio decemvirorum prospere usquam gereretur, vinci se per suum atque illorum dedecus patiebantur.

ille modo in dux culpa qui ut odium sum civis facio alius omnis penis miles noxius sum qui ne quis ductus atque auspicium decemviri prosperus usquam gero vinco sui per suus atque ille dedecus patior


expeditione ea, qua cum populatoribus agri ad Sicyonem pugnavit, in arborem inlatus impetu equi ad eminentem ramum cornu alterum galeae praefregit;

expeditio is qui cum populator ager ad sicyon pugno in arbor infero impetus equus ad emineo ramus cornu alter galea praefringo


in quattuor urbanas tribus discripti erant libertini praeter eos, quibus filius quinquenni maior ex se natus esset, —

in quattuor urbanus tres discribo sum libertinus praeter is qui filius quinquennis magnus ex sui nascor sum


postero die ad Cobulatum amnem progressi. Termessenses eo tempore Isiondensium arcem urbe capta oppugnabant. inclusi, cum alia spes auxilii nulla esset,

posterus dies ad cobulatum amnis progredior termessenses is tempus isiondensis arx urbs capio oppugno includo cum alius spes auxilium nullus sum


veniam civitati petebant civium temeritate bis iam eversae, incolumi futurae iterum hostium beneficio;

venio civitas peto civis temeritas bis iam everro incolumis sum iterum hostis beneficium


L. Genucio Ser. Cornelio consulibus ab externis ferme bellis otium fuit. Soram atque Albam coloniae deductae. Albam in Aequos sex milia colonorum scripta. Sora agri Volsci fuerat, sed possederant Samnites;

l genucio seruius cornelius consul ab externus ferme bellum otium sum sora atque alba colonia deduco alba in aequi sex mille colonus scribo sora ager volscus sum sed possederant samnites


acmessit accessit edictum proconsulis ex senatus consulto propositum vulgatumque apud hostis, ut qui civis Campanus ante certam diem transisset, sine fraude esset.

acmessit accedo edictum proconsulis ex senatus consultum propono vulgo apud hostis ut qui civis campanus ante certus dies transeo sine fraus sum


deinde eos, qui in montibus erant, adortus primo levibus proeliis fatigavit, postremo coactos in aciem descendere iusto proelio devicit, in quo et aedem Dianae vovit.

deinde is qui in mons sum adorior primus levis proelium fatigo postremo cogo in acies descendo justus proelium devinco in quo et aedes diana voveo


tredecim milia octingentos quinquaginta pedites caetratos misit in Africam et funditores Baleares octingentos septuaginta, equites mixtos ex multis gentibus mille ducentos.

tredecim mille octingenti quinquaginta pedito caetrati mitto in africa et funditor balearis octingenti septuaginta eques misceo ex multus gens mille ducenti


quin apud civis partem doloris et exercitus amissi et alienata provincia et publica trahebat clades;

quin apud civis pars dolor et exercitus amitto et alieno provincia et publicus traho clades


inde ad Veiens bellum profecti, quo undique ex Etruria auxilia convenerant, non tam Veientium gratia concitata, quam quod in spem ventum erat discordia intestina dissolvi rem Romanam posse.

inde ad veiens bellum proficiscor quo undique ex etruria auxilium convenio non tam veiens gratia concito quam qui in spes venio sum discordia intestinum dissolvo res romanus possum


ingens metus incesserat patres, vultusque iam iidem tribunorum erant, qui decemvirorum fuerant, cum M. Duillius tribunus plebis inhibito salubriter modo nimiae potestati

ingens metus incedo pater vultus iam eo tribunus sum qui decemviri sum cum m duellius tribunus plebs inhibeo salubris modo nimius potestas


ea quoque res in pugna terrorem attulit Sabinis et fusis eadem fugam inpediit; multique mortales, cum hostem effugissent, in flumine ipso periere; quorum fluitantia arma ad urbem cognita in Tiberi prius paene, quam nuntiari posset, insignem victoriam fecere.

is quoque res in pugno terror affero sabinum et fundo idem fuga inpediit multus mortalis cum hostis effugio in flumen ipse pereo qui fluito arma ad urbs cognosco in tiberis prior paene quam nuntiaris possum insignis victoria facio


unum esse Macedoniae regnum, et regione propincum, et quod, sicubi populo Romano sua fortuna labet, antiquos animos regibus suis videatur posse facere.

unus sum macedonia regnum et regio propincum et qui sicubi populus romanus suus fortuna labo antiqui animus rex suus video possum facio


quid ita spoponderim, cum id nec consulis ius esset, nec illis spondere pacem, quae mei non erat arbitrii, pro vobis, qui nihil mandaveratis, possem.

quis ita spoponderim cum is neque consul ius sum neque ille spondeo pax qui meus non sum arbitrium pro tu qui nihil mandaveratis possum


age dum, quos in contione comprehensos omnibus audientibus civibus tuis te in custodia habiturum esse pronuntiasti,

ago dum qui in contio comprehendo omnis audio civis tuus tu in custodia habeo sum pronuntio


tunc haec ipsa indignitas angebat animos: non in retinendis modo publicis agris, quos iam teneret, pertinacem nobilitatem esse, sed ne vacuum quidem agrum nuper ex hostibus captum plebi dividere, mox paucis, ut cetera, futurum praedae.

tunc hic ipse indignitas ango animus non in retineo modo publicus ager qui iam teneo pertinax nobilitas sum sed ne vacuus quidem ager nuper ex hostis capio plebs divido mox paucus ut ceterus sum praeda


proditori praeter libertatem duarum familiarum bona in praemium data; Servius Romanus vocitatus. sunt, qui Artenam Veientium, non Volscorum fuisse credant.

proditor praeter libertas duaris familia bonus in praemium do servus romanus vocito sum qui artenam veiens non volscus sum credo


Romana pubes sedato tandem pavore, postquam ex tam turbido die serena et tranquilla lux rediit, ubi vacuam sedem regiam vidit, etsi satis credebat patribus, qui proxumi steterant, sublimem rapturn raptum procella, tamen velut orbitatis metu icta maestum aliquamdiu silentium obtinuit.

romanus pubes sedo tandem pavor postquam ex tam turbidus dies serenus et tranquillus lux redeo ubi vacuus sedes regia video etsi satis credo pater qui proximus sto sublimo rapturn rapio procella tamen velut orbitas metus iacio maestus aliquamdiu silentium obtineo


oro obtestorque.” forma erat insignis et florentissima aetas; itaque cum modo genua modo dextram amplectens in id, ne cui Romano traderetur, fidem exposceret, propiusque blanditias iam oratio esset quam preces,

oro obtestor forma sum insignis et floreo aetas itaque cum modo genu modo dexter amplector in is ne qui romanus trado fides exposco propius blanditia iam oratio sum quam prex


nobiles iuvenes quosdam, quorum principem M. L. Caecilium Metellum, mare ac naves spectare, ut deserta Italia ad regum aliquem transfugiant.

nobilis juvenis quidam qui princeps m l caecilius metellus mare atque navo specto ut desero italia ad rex aliquis transfugio


exsules Lacedaemoniorum, quo ex numero hi quoque duo fuerunt, et tunc nobiscum erant, et quod domicilio sibi delegerant maritima oppida, se petitos credentes, in eos, quorum opera patria extorres ne in tuto quidem exsilio posse consenescere se indignabantur, impetum fecerunt. Lacedaemonii igitur Lacedaemonios,

exsulis lacedaemonius quo ex numerus hic quoque duo sum et tunc nos sum et qui domicilium sui deligo maritimus oppidum sui peto credo in is qui opus patria extorris ne in tueor quidem exsilium possum consenesco sui indignor impetus facio lacedaemonius igitur lacedaemonii


hac religione levatis altera iniecta, quod sanguine per biduum pluvisset in area Vulcani; et per decemviros supplicatio indicta erat eius prodigii expiandi causa. Priusquam priusquam consules in provincias proficiscerentur,

hic religio levo alter inicio qui sanguis per biduus pluvisset in area volcanus et per decemviri supplicatio indico sum is prodigium expio causa priusquam priusquam consul in provincia proficisco


eos effuse palatos Hanno adortus baud haud multo minorem, quam ad Beneventum acceperat, reddidit hosti cladem atque in Bruttios raptim, ne Gracchus adsequeretur, concessit.

is effuse palo hanno adorior baud haud multus paruus quam ad beneventum accipio reddo hostis clades atque in bruttii raptim ne gracchus assequor concedo


ibi vero Sulpicius negare cunctandi tempus esse, circumventos interclusosque ab suis vociferans, ni equestre proelium conixi omni vi perficerent.

ibi verus sulpicius nego cuncto tempus sum circumvenio intercludo ab suus vocifero ni equester proelium conitor omnis vis perficio


Claudius in Sallentinos agmen convertit, Hostilius Capuam petens obvius ad Venusiam fuit consuli Claudio.

claudus in salentini agmen converto hostilis capua peto obvius ad venusia sum consul claudius


tumultus causa fuit, quem ab Aequis et Volscis Latini atque Hernici nuntiarant.

tumultus causa sum qui ab aequi et volscus latinum atque hernicus nuntio


ortum autem initium est rei, quod in populo per multos annos incenso neque differri census poterat neque consulibus, cum tot populorum bella imminerent, operae erat id negotium agere.

orior autem initium sum res qui in populus per multus annus incensum neque differo census possum neque consul cum tot populus bellum immineo opera sum is negotium ago


ibi Euandrum, qui ex eo genere Arcadum multis ante tempestatibus tcnuerit tenuerit loca, sollemne adlatum ex Arcadia instituisse, ut nudi iuvenes Lycaeum Pana venerantes per lusum atque lasciviam currerent, quem Romani deinde vocaverunt Inuum.

ibi euander qui ex is genus arcades multus ante tempestas tcnuerit teneo locum sollemnis affero ex arcadius instituo ut nudus juvenis lycaeus pana veneror per lusus atque lascivia curro qui romanus deinde voco inuus


absolvere eum non posse, in exilium abiit, precatus ab diis inmortalibus, si innoxio sibi ea iniuria fieret, primo quoque tempore desiderium sui civitati ingratae facerent. absens quindecim milibus gravis aeris damnatur.

absolvo is non possum in exsilium abeo preco ab diuus immortalis si innoxius sui is iniuria fio primus quoque tempus desiderium suus civitas ingratus facio absum quindecim mille gravis aer damno


Attalus primo stationibus ante urbem positis et excursionibus equitum levisque armaturae magis lacessebat quam sustinebat hostem;

attalus primus statio ante urbs pono et excursio eques levis armo magis lacesso quam sustineo hostis


eodem anno Cn. Flavius scriba, patre libertino humili fortuna ortus, ceterum callidus vir et facundus, aedilis curulis fuit.

idem annus cn flavus scriba pater libertinus humilis fortuna ortus ceterum callidus vir et facundus aedilis curulis sum


de rege sacrificulo sufficiendo in locum Cn. Cornelii Dolabellae contentio inter C. Servilium pontificem maximum fuit et L. Cornelium Dolabellam duumvirum navalem, quem ut inauguraret pontifex magistratu sese abdicare iubebat.

de rex sacrificulus sufficio in locus cn cornelius dolabella contentio inter que servilius pontifex magnus sum et l cornelius dolabella duoviri naval qui ut inauguro pontifex magistratus sui abdicaris jubeo


ab horum aetatibus dignitatibusque et honoribus violandis dum abstinebatur, et ad reliquos similes conatus verecundia irae obstabat. Camillus identidem omnibus locis contionabundus:

ab hic aetas dignitas et honor violo dum abstineo et ad reliquus similis conor verecundia ira obsto camillus identidem omnis locus contionabundus


ad Clastidium vicum, quo magnum frumenti numerum congesserant Romani, mittit. ibi cum vim pararent, spes facta proditionis; nec sane magno pretio, nummis aureis quadringentis, Dasio Brundisino praefecto praesidii corrupto traditur Hannibali Clastidium.

ad clastidium vicus quo magnus frumentum numerus congero romanus mitto ibi cum vis paro spes facio proditio neque sanus magnus pretium nummus aureus quadringenti dasio brundisino praeficio praesidium corrumpo trado hannibal clastidium


gleba terrae et haustu aquae eguisse. per similem temptationem a Romanis de duabus civitatibus agi; sed alias civitates, simul duas iugum exuisse vidissent,

glaeba terra et haurio aqua egeo per similis temptatio ab romanus de duo civitas ago sed alius civitas simul duo iugum exuo video


Hannibal Sagunto capto Carthaginem Novan; Nouam in hiberna concesserat, ibique auditis, quae Romae quaeque Carthagine acta decretaque forent, seque non ducem solum sed etiam causam esse belli,

hannibal saguntus capio carthago novan nouus in hibernus concedo ibi audio qui roma quisque carthago ago decerno sum sequor non dux solus sed etiam causa sum bellum


postremo exprobrantes metum hosti in finis Sicyoniorum transcendebant; navibus etiam circumvecti omnem oram Achaiae vastabant.

postremo exprobro metus hostis in finis sicyonii transcendo navis etiam circumvehor omnis ora achaia vasto


hie hic idem ausus de Hannibale est movere sententiam prope iam certam regis. nam neque dimittendam partem navium a classe regia censebat,

hic hic idem audeo de hannibal sum moveo sententia prope iam certus rex nam neque dimitto pars navis ab classis regius censeo


caesa ergo Samnitium sedecim milia trecenti, capta duo milia septingenti; ex Romano exercitu cecidere duo milia septingenti. Felix felix annus bellicis rebus,

caedo ergo samnites sedecim mille trecenti capio duo mille septingenti ex romanus exercitus cado duo mille septingenti felix felix annus bellicus res


ad haec Quinctius “quando quidem” inquit “honesta pensamus, sicut aut sola aut prima certe pensari decet principi orbis terrarum populo et tanto regi,

ad hic quintius quando quidem inquam honestus penso sicut aut solus aut primus certus penso decet princeps orbis terra populus et tantus rex


itaque Adranodorus et Insulam et arcem et alia, quae poterat quaeque opportuna erant, praesidiis firmarat.

itaque adranodorus et insula et arx et alius qui possum quisque opportunus sum praesidium firmo


iniecta contentione Duillius consules ad subsellia accitos cum interrogasset, quid de comitiis consularibus in animo haberent, respondissentque se novos consules creatures, auctores populares sententiae baud haud popularis nactus in contionem cum iis processit.

inicio contentio duellius consul ad subsellium accio cum interrogo quis de comitium consularis in animus habeo respondeo sui novi consul creatures auctor popularis sententia baud haud popularis nanciscor in contio cum is procedo


simul aviditate plura amplectendi hinc excedatis, nuda vobis omnia, quae extra sint, et exposita ad omnes ictus esse.”

simul aviditas multus amplector hinc excedo nudo tu omnis qui extra sum et expono ad omnis iacio sum


sed utcumque, seu iniuncta seu suscepta foret militia, et eam exhaustam, et finem aliquem militandi fieri aequum esse.

sed utcumque seu injungo seu suscipio sum militia et is exhaurio et finis aliquis milito fio aequus sum


si Acilius redire Romam mallet, ut A. Cornelius cum eo exercitu in Aetolia remaneret. C. Atinium Labeonem provinciam Siciliam exercitumque a M. Aemilio accipere placuit et in supplementum scribere ex ipsa provincia, si vellet, peditur peditum duo milia et centum equites.

si acilius redeo roma malo ut ab cornelius cum is exercitus in aetolius remaneo que atinius labeo provincia sicilia exerceo ab m aemilius accipio placeo et in supplementum scribo ex ipse provincia si volo pedo pedes duo mille et centum eques


reclamantibus universis primus ipse scuto super caput elato pergit ad portam; secuti alii testudine facta in urbem perrumpunt deturbatisque Samnitibus quae circa portam erant muri occupavere; penetrare in interiora urbis, quia pauci admodum erant, non audent.

reclamo universus primus ipse scutum super caput effero pergo ad porta sequor alius testudo facio in urbs perrumpo deturbo samnites qui circa porta sum murus occupo penetraris in interior urbs quia paucus admodum sum non audeo


datur haec venia antiquitati, ut miscendo humana divinis primordia urbium augustiora faciat; et si cui populo licere oportet consecrare origines suas et ad deos referre auctores: ea belli gloria est populo Romano, ut, cum suum conditorisque sui parentem Martem potissimum ferat, tam et hoc gentes humanae patiantur aequo animo, quam imperium patiuntur.

do hic venia antiquitas ut misceo humanus divinus primordius urbs augustus facio et si qui populus licet oportet consecraris origo suus et ad deus refero auctor is bellum gloria sum populus romanus ut cum suus conditor suus parens mars potis fero tam et hic gens humanus patior aequus animus quam imperium patior


postremo oppida quoque vi expugnare adortus primo Cutinam ingenti ardore militum a vulnerum ira, quod baud haud fere quisquam integer proelio excesserat, scalis cepit, deinde Cingiliam.

postremo oppidum quoque vis expugnaris adorior primus cutina ingens ardor miles ab vulnus ira qui baud haud fere quisquam integer proelium excedo scalae capio deinde cingilia


decretum ut ab Cn. Servilio consule exercitum acciperet; scriberet praeterea ex civibus sociisque quantum equitum ac peditum videretur; cetera omnia ageret faceretque, ut e re publica duceret.

decretum ut ab cn servilius consul exercitus accipio scribo praeterea ex civis socius quantus eques atque pedes video ceterus omnis ago facio ut e res publicus duco


hostium quod roboris erat, Tectosagi et Trocmi, mediam tenebant aciem, milia hominum quinquaginta; equitatum, quia equorum nullus erat inter inaequales rupes usus, ad pedes deductum, decem milia hominum, ab dextro locaverunt cornu;

hostis qui robur sum tectosagi et trocmi medius teneo acies mille homo quinquaginta equitas quia equus nullus sum inter inaequal rupes utor ad pes deduco decem mille homo ab dexter loco cornu


Aetolos toto suo exercitu paratos esse venire Lacedaemonem, cum res poscat, sed frequentis armatos ostendere advenienti regi voluisse.

aetoli totus suus exercitus paro sum venio lacedaemon cum res posco sed frequens armatus ostendo advenio rex volo


at illi — etenim extremum anni iam erat — quartum adfectantes tribunatum in comitiorum disceptationem ab lege certamen averterant. et cum consules nihilo minus adversus continuationem tribunatus, quam si lex minuendae suae maiestatis causa promulgata ferretur, tetendissent, victoria certaminis penes tribunos fuit. eodem anno Aequis pax est petentibus data.

at ille etenim exter annus iam sum quartus adfectantes tribunatus in comitium disceptatio ab lex certamen averto et cum consul nihilum paruus adverro continuatio tribunatus quam si lex minuo suus maiestas causa promulgo fero tendo victoria certamen penis tribunus sum idem annus aequi pax sum peto do


neve quid ad eos ludos arcesseret cogeret acciperet faceret adversus id senatus consultum, quod L. Aemilio Cn. Baebio consulibus de ludis factum esset.

neve quis ad is ludus arcesso cogo accipio facio adverro is senatus consulo qui l aemilius cn baebius consul de ludus facio sum


contrahit enim non officii modo cura, sed etiam studium spectaculi, ut videant ducem suum, cuius imperio consilioque summam rem publicam tuendam permiserunt.

contraho enim non officium modo cura sed etiam studium spectaculum ut video dux suus qui imperium consilior summa res publicus tueor permitto


propelli ad inritandam feritaten feritatem barbarorum iussisset, velites subsidio misit, a quibus ubi per procursationem coimmissa pugna esset, Laelium cum equitatu impetum ex occulto facere iubet.

propello ad irrito feritaten feritas barbarus iubeo veles subsidium mitto ab qui ubi per procursatio coimmissa pugno sum laelius cum equitatus impetus ex occulo facio iubeo


sata exuri, dirui tecta, praedas hominum pecorumque agi misera magis quam indigna patienti esse;

sero exuro diruo tectum praeda homo pecus ago misero magis quam indignus patior sum


tribuni cum ad deliberandum secessissent, victi auctoritatibus principum de integro agere coeperunt revocaturosque se easdem tribus pronuntiarunt, si M. Servilius aliique privati, qui dicere vellent, dixissent.

tribunus cum ad delibero secedo vinco auctoritas princeps de integer ago coepio revocaturosque sui idem tres pronuntio si m servilis alius privo qui dico volo dico


iam ne in foro quidem aut publico loco principum quisquam apparebat, domibus inclusi patriae occasum cum suo exitio in dies expectabant;

iam ne in forum quidem aut publicus locus princeps quisquam appareo domus includo patria occasus cum suus exitium in dies exspecto


quantum iuniores patrum plebi se magis insinuabant, eo acrius contra tribuni tendebant, ut plebi suspectos eos criminando facerent: coniurationem factam;

quantus iuniores pater plebs sui magis insinuo is acer contra tribunus tendo ut plebs suspicio is criminor facio coniuratio facio


cum pavida ex somno mulier nullam opem, prope mortem inminentem videret, tur tum Tarquinius fateri amorem, orare, miscere precibus minas, versare in omnes partes muliebrem animum.

cum pavidus ex somnus mulier nullus ops prope mors inminentem video tur tum tarquinius fateor amor oro misceo prex minae versaris in omnis pars muliebris animus


Samaei postquam captam partem urbis ab hostibus senserunt, cum coniugibus ac liberis in maiorem refugerunt arcem. inde postero die dediti direpta urbe sub corona omnes venierunt.

samaei postquam capio pars urbs ab hostis sentio cum conjunx atque liber in magnus refugio arx inde posterus dies dedo direptor urbs sub corona omnis venierunt


tamen sui maxime operis esse credens nullam gentem liberatae ab se Graeciae funditus everti, obambulare muris, ut facile nosceretur ab Aetolis, coepit.

tamen suus magnus opus sum credo nullus gens libero ab sui graecia fundus everto obambularis murus ut facilis nosco ab aetolus coepio


Philippo quidem anno priore etiam stipendium remissum et filium obsidem redditum; et quasdam civitates extra Macedoniam patientibus Romanis imperatoribus recepisse eum. in eadem dignitate et Nabim futurum fuisse, nisi eum suus primum furor, deinde fraus Aetolorum absumpsisset.

philippus quidem annus prior etiam stipendium remitto et filius obsidem reddo et quidam civitas extra macedonia patior romanus imperator recipio is in idem dignitas et nabis sum sum nisi is suus primus furor deinde fraus aetolus absumo


exercitum omnem licentia corruptum, qualis Sucrone in Hispania fuerit, qualis nunc Locris, sociis magis quam hosti metuendum.

exercitus omnis licentia corrumpo qualis sucro in hispania sum qualis nunc locri socius magis quam hostis metuo


in alterius rei curam converteret hostium animos, simul ne qua, cum ipse ad Syphacem Hasdrubalemque profectus esset, eruptio ex urbe et impetus in castra sua relicta cum levi praesidio fieret.

in alter res cura converto hostis animus simul ne qui cum ipse ad syphacem hasdrubalemque proficiscor sum eruptio ex urbs et impetus in castrum suus relinquo cum levis praesidium fio


cum Hanno perorasset, nemini omnium certare oratione cum eo necesse fuit: adeo prope omnis senatus Hannibalis erat; infestiusque locutum arguebant Hannonem quam Flaccum Valerium legatum Romanum.

cum hanno peroro nemo omnis certo oratio cum is necesse sum adeo prope omnis senatus hannibal sum infestus loquor arguo hanno quam flaccus valerius legatus romanus


quid de magna parte principum loquar, qui in Romanis spem omnem dignitatis et fortunae posuerunt et in eo, qui omnia apud Romanos potest? neque hercule istum mihi tantum, fratri maiori, sed prope est, ut tibi quoque ipsi, regi et patri, praeferant.

quis de magnus pars princeps loquor qui in romanus spes omnis dignitas et fortuna pono et in is qui omnis apud romanus possum neque herculis iste ego tantus frater magnus sed prope sum ut tu quoque ipse rex et pater praefero


tum quoque vallo egrediens signum dedit, ut ad locum miles esset paratus, ut, si collis, in quem speculatum irent, placuisset, vasa colligerent ac sequerentur.

tum quoque vallo egredior signum do ut ad locus miles sum paro ut si collis in qui speculor eo placeo vasum colligo atque sequor


prodigia eo anno multa nuntiata sunt quae quo magis credebant simplices ac religiosi homines, eo plura nuntiabantur: Lanuvi in aede intus Sospitae Iunonis corvos nidum fecisse;

prodigium is annus multus nuntio sum qui quo magis credo simplex atque religiosus homo is multus nuntio lanuvium in aedes intus sospitae juno corvus nidus facio


postero die cum primo clausae fuissent portae, deinde subito apertae, quia praesidium Attali ab Aegina Romanique ab Piraeo intraverant urbem, castra ab urbe rettulit rex tria ferme milia passuum.

posterus dies cum primus claudo sum porta deinde subeo aperio quia praesidium attal ab aegina romanus ab piraceus intro urbs castrum ab urbs refero rex tres ferme mille passus


ne alio itinere hostis falleret ad urbem incedens, non placuit. paucos deinde post dies satis explorata temporis eius quiete a Gallis Privernum omnis conversa vis. Duplex duplex inde fama est;

ne alius iter hostis fallo ad urbs incedo non placeo paucus deinde post dies satis exploro tempus is quiesco ab gallus privernus omnis converro volo duplex duplex inde fama sum


tum de provinciis communis relatio fuit. decrevere patres, ut alteri consulum Italia bellumque cum Hannibale provincia esset, alter classem, cui T. Otacilius praefuisset, Siciliamque provinciam cum L. Cincio praetore obtineret.

tum de provincia communis relatio sum decerno pater ut alter consul italia bellus cum hannibal provincia sum alter classis qui t otacilius praesum sicilia provincia cum l cincius praetor obtineo


omnia, ne id fieret, Carthaginiensibus de industria agentibus, ad sese perduxit.

omnis ne is fio carthaginiensis de industria ago ad sui perduco


paucos post dies profecto ab Epheso consuli ad Magnesiam occurrit Attalns Attalus cum mille peditibus equitibusque quingentis, Athenaeo fratre iusso cum ceteris copiis subsequi, commendata iis custodia Pergami, quos fratri regnoque fidos credebat.

paucus post dies profecto ab ephesus consul ad magnesia occurro attalns attalus cum mille pedes eques quingenti athenaeus frater jubeo cum ceterus copia subsequor commendo is custodia pergamum qui frater regno fidus credo


quibus, ne intrarent urbem, extra portam Hippocrates atque Epicydes obviam cum suis processerunt.

qui ne intro urbs extra porta hippocrates atque epicydes obvius cum suus procedo


per idem fere tempus et Himilco, qui ad Pachyni promunturium classem diu tenuerat, ad Heracleam, quam vocant Minoam, quinque et viginti milia peditum, tria equitum, duodecim elephantos exposuit, nequaquam cum quantis copiis ante tenuerat ad Pachynum classem.

per idem fere tempus et himilco qui ad pachynus promunturium classis diu teneo ad heraclea quam voco minous quinque et viginti mille pedes tres eques duodecim elephantus expono nequaquam cum quantus copia ante teneo ad pachynus classis


eum exercitum Puteolis in naves inpositurn impositum Nero in Hispaniam transportavit. cum Tarraconem navibus venisset expositisque ibi copiis et navibus subductis socios quoque navalis multitudinis augendaei augendae causa armasset,

is exercitus puteoli in navo inpositurn impono nero in hispania transporto cum tarraco navis venio expono ibi copia et navis subduco socius quoque naval multitudo augendaei augeo causa armo


ad recuperatores adducti a citerioribus populis P. Furius Philus, ab ulterioribus M. Matienus;

ad recuperator adduco ab citer populus p furius philus ab ulteriores m matienus


P. Manlius, qui nuper ex ulteriore Hispania redierat, triumvir epulo: Q. Fulvius M. f. in locum eius triumvir cooptatus, turn tum praetextatus erat.

p manlius qui nuper ex ulterior hispania redeo triumvir epulum q fulvus m f in locus is triumvir coopto turn tum praetextatus sum


milia hostium in his urbibus viginti quinque capta aut occisa, et recepti perfugae trecenti septuaginta; quos cum Romam misisset consul, virgis in comitio caesi omnes ac de saxo deiecti.

mille hostis in hic urbs viginti quinque capio aut occaedes et recipio perfuga trecenti septuaginta qui cum roma mitto consul virga in comitium caedo omnis atque de saxum deicio


et tur tum quidem comiter acceptus hospes, postero die commeatts commeatus exercitui paratos benigne, pontes in fluminibus factos, vias, ubi transitus difficiles erant, munitas vidit.

et tur tum quidem comis accipio hospes posterus dies commeatts commeatus exercitus paro benignus pons in flumen facio via ubi transitus difficilis sum munio video


introducti in senatum a C. Valerio praetore exposuerunt se superante in Gallia multitudine inopia coactos agri et egestate ad quaerendam sedem Alpes transgressos, quae inculta per solitudines viderent, ibi sine ullius iniuria consedisse.

introduco in senatus ab que valerius praetor expono sui supero in gallia multitudo inopia cogo ager et egestas ad quaero sedes alpis transgredior qui incultus per solitudo video ibi sine ullus iniuria consido


sed ea quoque pars eodem omni apparatu tormentorum instructa erat Hieronis inpensis curaque per multos annos, Archimedis unica arte.

sed is quoque pars idem omnis apparatus tormentum instruo sum hiero impensa curo per multus annus archimedes unicus ars


Italiam atque Africam in sortem coici, Africam ambo cupientes, volebant. ceterum Q. Metello maxime adnitente neque negata neque data est Africa;

italia atque africa in sors coix africa ambo cupio volo ceterum q metellus magnus annitor neque nego neque do sum africanus


nam praeter Sextium Liciniumque latores legum, iam octavum tribunos plebis refectos, Fabius quoque tribunus militum, Stolonis socer, quarum legum auctor fuerat, earum suasorem se baud haud dubium ferebat;

nam praeter sestius licinius lator lex iam octavus tribunus plebs reficio fabius quoque tribunus miles stolo socer qui lex auctor sum is suasor sui baud haud dubius fero


classis Punica Africam repeteret, tradita Achradina mercennariorum militurn militum ducibus ad Bomilcarem navigat.

classis punicus africa repeto trado achradina mercenarius militurn miles dux ad bomilcaris navigo


omnium ingenti adsensu audita ea oratio est. praetores tamen prius creari quam legatos nominari placuit. ex ipsorum deinde praetorum numero nissi missi oratores ad Marcellum,

omnis ingens assensus audio is oratio sum praetor tamen prior creo quam legatus nominaris placeo ex ipse deinde praetor numerus nissi mitto orator ad marcellus


ut quod maxime umquam, pari spe utrimque, aequis viribus, cum fiducia sui sine contemptu hostium commissum est.

ut qui magnus umquam par spes utrimque aequus vis cum fiducia suus sine contemptus hostis committo sum


quod ubi Hannibal accepit laxatamque pugnam et recessum a castris vidit, extemplo equitibus dextra laevaque emissis in hostem ipse cum peditum robore mediis castris erupit.

qui ubi hannibal accipio laxo pugna et recedo ab castrum video extemplo eques dextera laeva emitto in hostis ipse cum pedes robur medius castrum erumpo


eorum adventu depulsi ab iugo Romani non ante restiterunt, quam in planiorem vallem perventum est.

is advenio depello ab iugum romanus non ante resto quam in planus vallo pervenio sum


sed haec et his similia, utcumque animadversa aut existimata erunt, haud in magno equidem ponam discrimine:

sed hic et hic similis utcumque animadverto aut existimo sum haud in magnus equidem pono discrimen


de senatu novem eiecerunt; insignes notae fuerunt M. Corneli Maluginensis, qui biennio ante praetor in Hispania fuerat, et L. Corneli Scipionis praetoris, cuius tum inter civis et peregrinos iurisdictio erat, et L. Fulvi, qui frater germanus et, ut Valerius Antias tradit, consors etiam censoris erat.

de senatus novo eicio insignis nosco sum m cornelis maluginensis qui biennium ante praetor in hispania sum et l cornelis scipio praetor qui tum inter civis et peregrinus jurisdictio sum et l fulvius qui frater germanus et ut valerius antius trado consors etiam censor sum


vocati enim in concilium Achaeorum in quo et eae legationes erant, quae ad Phalara egerant de pace, primum questi sunt quaedam parva contra fidem conventionis tempore indutiarum facta;

voco enim in concilium achaeus in quo et is legatio sum qui ad phalara ago de pax primus queror sum quidam parvus contra fides conventio tempus indutiaris facio


“ Adeo adeo mihi acerbae sunt, Quirites, contentiones cum tribunis plebis, ut nec tristissimi exilii solacium aliud habuerim, quoad Ardeae vixi, quam quod procul ab his certaminibus eram, et ob eadem haec non, si milies senatus consulto populique iussu revocaretis, rediturus umquam fuerim.

adeo adeo ego acerbus sum quiris contentio cum tribunus plebs ut neque tristis exsilium solacium alius habeo quoad ardea vivo quam qui procul ab hic certamen sum et ob idem hic non si millies senatus consultum populus iussus revocaretis redeo umquam sum


interim consul apud suos “nusquam nisi in virtute spes est, milites”

interim consul apud suus nusquam nisi in virtus spes sum miles


litteris excivito exciuit. ipse comitia in quem diem primum potuit edixit; quae certamine inter tribunos dictatoremque iniecto perfici non potuerunt.

littera excivito excio ipse comitium in qui dies primus possum edico qui certamen inter tribunus dictator injecto perficio non possum


et primo quidem ignari ludificationis minime inviti domos revisebant; postquam neque reverti ad signa primos nec ferme alium, quam qui in Campania hibernassent, praecipueque ex his seditionis auctores mitti viderunt, primum admiratio, deinde haud dubius timor incessit animos consilia sua emanasse:

et primus quidem ignaris ludificatio paruus invitus domus revisebant postquam neque revorto ad signum primus neque ferme alius quam qui in campaneus hiberno praecipuus ex hic seditio auctor mitto video primus admiratio deinde haud dubius timor incedo animus consilium suus emano


Scaptione hoc, contionali seni, adsignaturos putarent finitimos populos? clarum hac fore imagine Scaptium;

scaptio hic contional senex adsigno puto finitimi populus clarus hic sum imago scaptius


redintegrata in litore pugna est; adiuvere, qui in navibus erant. ibi Macedonum ducenti ferme caesi, par numerus captus. ab Antigonea classis profecta ad agrum Pallenensem escensionem ad populandum fecit.

redintegro in litus pugno sum adjuvo qui in navis sum ibi macedones ducenti ferme caedo par numerus capio ab antigonea classis proficio ad ager pallenensis escensio ad populo facio


Demetriadem inde proficiscitur;


minus militum periit, quia praeter aegros lixarum in modum omnes per agros vicinasque urbes negotiabantur.

paruus miles pereo quia praeter aeger lixaris in modus omnis per ager vicinasque urbs negotior


Gaditanis item petentibus remissum, ne praefectus Gadis mitteretur adversus id, quod iis in fidem populi Romani venientibus cum T. L. Marcio Septimo convenisset. et Narniensium legatis querentibus ad numerum sibi colonos non esse et immixtos quosdam non sui generis pro colonis se grerere, gerere, earum rerum causa tresviros creare L. Cornelius consul iussus.

gaditani item peto remitto ne praefectus gades mitto adverro is qui is in fides populus romanus venio cum t l marcius septimus convenio et narniensis legatus queror ad numerus sui colonus non sum et immisceo quidam non suus genus pro colonia sui grerere gero is res causa tresviri crearis l cornelius consul iubeo


bellum suo nomine Longarus cum Demetrio, Philippi patre, gesserat. pollicentibus auxilia respondit consul, Dardanorum et Pleurati opera, cum exercitum in Macedoniam induceret, se usurum;

bellum suus nomen longarus cum demetrius philippus pater gero polliceo auxilium respondeo consul dardanus et pleuratus opus cum exercitus in macedonia induco sui utor


eodem anno A. Terentius proconsul haud procul flumine Hibero, in agro Ausetano, et proelia secunda cum Celtiberis fecit, et oppida, quae ibi communierant, aliquot expugnavit.

idem annus ab tero proconsul haud procul flumen hiberus in ager ausetanus et proelio secundus cum celtiberi facio et oppidum qui ibi communio aliquot expugno


scribere praeterea iussi septem milia peditum sociorum ac Latini nominis et quadringentos equites et mittere ad M. Marcellum in Galliam, cui ex consulatu prorogatum imperium erat.

scribo praeterea iubeo septem mille pedes socius atque latinum nomen et quadringenti eques et mitto ad m marcellus in gallia qui ex consulatus prorogo imperium sum


nullos aptiores inter convalles tectaque hortorum et sepulcra et cavas undique vias ad pugnandumn pugnandum futuros rati. quos cum ex arce Capitolioque clivo publicio Publicio in equis decurrentis quidam vidissent, captum Aventinum conclamaverunt.

nullus aptus inter convallis tego hortor et sepulcrum et caveo undique via ad pugnandumn pugno sum reor qui cum ex arx capitolium clivus publicio publicius in equus decurro quidam video capio aventinus conclamo


Maximus, postquam Hannibalem Arpis profectum et regredi in Campaniam adlatum est, nec die nec nocte intermisso itinere ad exercitum redit

magnus postquam hannibal arpi proficiscor et regredior in campania affero sum neque dies neque nox intermitto iter ad exercitus redeo


ceterum haec, ut in secundis rebus, segniter otioseque gesta; Romanos praeter insitam industriam animis fortuna etiam cunctari prohibebat. nam nec consul ulli rei,

ceterum hic ut in secundus res segnis otiosus gero romanus praeter inquiro industria animus fortuna etiam cunctaris prohibeo nam neque consul ullus res


iisdem diebus Cn. Cornelius Blasio, qui ante C. Sempronium Tuditanum citeriorem Hispaniam obtinuerat, ovans ex senatus consulto urbem est ingressus.

idem dies cn cornelius blasio qui ante que sempronius tuditanus citer hispania obtineo ovo ex senatus consultum urbs sum ingredior


ibi conferentibus, quid in cuiusque provinciae regione animorum Hispanis esset, unus Hasdrubal Gisgonis ultimam Hispaniae oram, quae ad Oceanum et Gades vergit, ignaram adhuc Romanorum esse eoque Carthaginiensibus satis fidam censebat;

ibi confero quis in quisque provincia regio animus hispanus sum unus hasdrubal gisgonis ulter hispania ora qui ad oceanus et gades vergo ignarus adhuc romanus sum eo carthaginiensis satis fido censeo


quod ego fui ad Trasumennum, ad Cannas, id tu hodie es. vixdum militari aetate imperio accepto omnia audacissime incipientem nusquam fefellit fortuna.

qui ego sum ad trasumennum ad cannae is tu hodie sum vixdum militaris aetas imperium accipio omnis audax incipio nusquam fallo fortuna


huius generis orationibus frustra habitis et consule creato M. Atilio Regulo, ne praesens de iure imperii dimicaret, pridie quam rogationis ferendae dies adesset, nocte ad exercitum abiit.

hic genus oratio frustra habeo et consul creo m atilius regulus ne praesens de ius imperium dimico pridie quam rogatio fero dies adsum nox ad exercitus abeo


ibi castris sub occasum solis positis levem armaturam, quam ad persequendum reliquerat hostem, opperiebatur. qui ubi prima vigilia venerunt, nuntiantes tyrannum cum paucis ad urbem penetrasse, ceteram multitudinem inermem toto sparsam vagari saltu, corpora curare eos iubet;

ibi castrum sub occasus sol pono levo armo quam ad persequor relinquo hostis opperior qui ubi primus vigil venio nuntio tyrannus cum paucus ad urbs penetro ceter multitudo inermis totus spargo vagaris saltus corpus curo is iubeo


quid? illud, quod proprie ad milites pertinet, quibus boni tribuni plebis olim stipendium extorquere voluerunt, nunc consultum repente volunt, quale est?

quis ille qui proprius ad miles pertineo qui bonus tribunus plebs olim stipendium extorqueo volo nunc consulo repens volo qualis sum


nomina deinde sunt recitata principum Macedonum, quos cum liberis maioribus quam quindecim annos natis praecedere in Italiam placeret.

nomen deinde sum recito princeps macedones qui cum liber magnus quam quindecim annus obstino praecedo in italia placeo


triduo in hoc dato, cum castra Romana quingentos ferme passus ab urbe abessent, navem conscendit et flumine Barbanna navigat in lacum Labeatum, velut secretum locum petens ad consultandum,

triduum in hic do cum castrum romanus quingenti ferme patior ab urbs absum navo conscendo et flumen barbanna navigo in lacus labeatum velut secerno locus peto ad consulto


una profecti ambo duces exercitusque Celtiberis praegredientibus ad urbem Amtorgim in conspectu hostium dirimente amni ponunt castra.

unus proficiscor ambo dux exerceo celtiberi praegredior ad urbs amtorgim in conspectus hostis dirimo amnis pono castrum


neque enim dubium erat — in eventu eius urbis positum esse, quam primam adgressus esset, aut sperni deinde ab universa gente Thessalorum aut timeri se, omnem undique terrorem obsessis iniecit.

neque enim dubius sum in evenio is urbs pono sum quam primus aggredior sum aut sperno deinde ab universus gens thessalus aut timeo sui omnis undique terror obsedeo injacio


tria milia expeditorum militum in villis circa vepribusque et silvis disponit,

tres mille expeditor miles in villa circa vepribusque et silva dispono


nec vi tantum terrebat, sed per legatos leniter adloquendo castigandoque temeritatem ac pertinaciam spem conabatur facere, brevi quod peterent habituros,

neque vis tantus terreo sed per legatus lenis alloquor castigo temeritas atque pertinacia spes conor facio brevis qui peto habeo


vixdum satis patebat iter cum perfugae certatim ruunt per portam; et cum sescenti ferme intrassent, remisso fune, quo suspensa erat, cataracta magr — sonitu cecidit.

vixdum satis pateo iter cum perfuga certatim ruo per porta et cum sescenti ferme intro remitto funis quo suspendo sum cataracta magr sonitus cado


qui ioci causa convivio celebri interfuerant, ab sex armatis, quorum tres Italici, tres Aetoli erant, circumventus occiditur. fuga comitum et quiritatio facta et tumultus per totam urbem discurrentium cum luminibus;

qui jocus causa convivium celeber intersum ab sex armo qui tres italicus tres aetolus sum circumvenio occaedes fuga comes et quiritatio facio et tumultus per totus urbs discurro cum lumen


item P. Lentulo qua vetus provincia in Sicilia esset, M. Marcello Syracusae et qua Hieronis regnum fuisset; T. Otacilio classis, Graecia M. Valerio, Sardinia Q. Mucio Scaevolae, Hispaniae P. et Cn. Corneliis.

item p lentulus qui vetus provincia in sicilia sum m marcellus syracusae et qui hiero regnum sum t otacilius classis graecia m valerius sardinia q mucius scaevola hispania p et cn cornelius


ad Prasias — coltinentis continentis Atticae is locus est — Issaeorum viginti lembi classi Romanorum adiuncti sunt. ii missi ad populandos Carystiorum agros; cetera classis Geraestum, nobilem Euboeae portum, dum ab Carysto Issaei redirent, tenuit.

ad prasiae coltinentis contineo attica is locus sum issaei viginti lembus classis romanus adjungo sum is mitto ad populo carystius ager ceterus classis geraestus nobilis euboea portus dum ab carystos issaei redeo teneo


quacumque circumspexeris, hostilia omnia atque infesta. an Syphaci Numidisque credis? satis sit semel creditum: non semper temeritas est felix, et fraus fidem in parvis sibi praestruit, ut, cum operae pretium sit, cum mercede magna fallat.

quicumque circumspicio hostilis omnis atque infestus an syphaci numida credo satis sum semel credo non semper temeritas sum felix et fraus fides in parvus sui praestruo ut cum opera pretium sum cum merces magnus fallo


Messanae ut auxilio essent, primo in Siciliam transcenderunt; iterum, ut Syracusas oppressas ab Carthaginiensibus in libertatem eximerent;

messana ut auxilium sum primus in sicilia transcendo iterum ut syracusae opprimo ab carthaginiensis in libertas eximo


Vestae aedem petitam et aeternos ignes et conditum in penetrali fatale pignus imperi Romani. se minime censere tutum esse Campanis potestatem intrandi Romana moenia fieri.

vesta aedes peto et aeternus ignis et condio in penetralis fatalis pignus imperium romanus sui paruus censeo tueor sum campanus potestas intro romanus moenia fio


in quattuor regiones discribi Macedoniam, ut suum quaeque concilium haberet, placuit et dimidium tributi, quam quod regibus ferre soliti erant, populo Romano pendere.

in quattuor regio discribo macedonia ut suus quisque concilium habeo placeo et dimidium tribuo quam qui rex fero soleo sum populus romanus pendeo


servi duo ante lucem ad eum venerunt atque ordine omnia, quae facta futuraque erant, exposuerunt.

servio duo ante lux ad is venio atque ordo omnis qui facio sum sum expono


et Postumio consulibus devicti ad Aegatis Aegates insulas sumus. quod si, id quod di omen avertant, , nunc quoque fortuna aliquid variaverit, tum pacem speratis, cum vincemur, quam nunc, cum vincimus, dat nemo?

et postumius consul devinco ad aegatis aegates insula sum qui si is qui deus omen averto nunc quoque fortuna aliquis vario tum pax spero cum vinco quam nunc cum vincio do nemo


nam veterem favorem eius sua insuper invidia auxit, neque ille indignitatem iniuriae tulit confestimque ad Laevinum occultos nuntios misit de tradendo Agrigento.

nam vetus favor is suus insuper invidia augeo neque ille indignitas iniuria fero confestim ad laevinus occulo nuntius mitto de trado agrigentum


detractum culmen templo, nudatum tectum patere imbribus putrefaciendum. ad id censorem moribus regendis creatum? cui sarta tecta exigere sacris publicis et loca tuenda more maiorum traditum esset,

detraho culmen templum nudo tectum pateo imber putrefacio ad is censor mos rego creo qui sarcio tectum exigo sacrum publicus et locum tueor mos magnus trado sum


ad eum centuriones tres legatos miserunt, qui cum eo amicitiam societatemque facerent et pollicerentur, si perseveraret urguere bello Carthaginienses, gratam ear eam rem fore senatui populoque Romano et adnisuros, ut in ternpore tempore et bene cumulatam gratiam referant.

ad is centurio tres legatus mitto qui cum is amicitia societas facio et polliceor si persevero urgeo bellum carthaginiensis gratus ear is res sum senatus populo romanus et annitor ut in ternpore tempus et bene cumulo gratia refero


senatus, quo die primum est in Capitolio consultus,

senatus quo dies primus sum in capitolium consulo


Thessalorum Larisae fuit concilium. ibi et Thessalis benigna materia gratias agendi Romanis pro libertatis munere fuit, et legatis, quod et Philippi prius et post Antiochi bello enixe adiuti a gente Thessalorum essent.

thessalus larisae sum concilium ibi et thessal benignus materia gratia ago romanus pro libertas munus sum et legatus qui et philippus prior et post antiochus bellum enitor adjuvo ab gens thessalus sum


praesidiis inde dispositis per recepta oppida Romam ad destinatum omnium consensu triumphum decessere. additus triumpho honos, ut statuae equestres eis — rara illa aetate res — in foro ponerentur.

praesidium inde dispono per recipio oppidum roma ad destino omnis consensus triumphus decedo addo triumphus honor ut statua equester is rarus ille aetas res in forum pono


continenti urbem iugum ducentos fere et quinquaginta passus patens coniungit. unde cum tam parvi operis munitio esset, non obiecit vallum imperator Romanus,

contineo urbs iugum ducenti fere et quinquaginta patior pateo conjungo unde cum tam parvus opus munitio sum non obiacio valles imperator romanus


primi a Chaeronia legati, deinde a Thebis in ipso itinere occurrerunt, adfirmantes non interfuisse se, quo societas ea decreta esset, concilio; quos legati, nullo in praesentia responso dato, Chalcidem se sequi iusserunt.

primus ab chaeronia legatus deinde ab thebae in ipse iter occurro adfirmo non intersum sui quo societas is decretum sum concilio qui legatus nullus in praesens respondeo do chalcis sui sequor jubeo


turn tum nisi exsatiati cibo vinoque arma non capiebant, dispersi inordinati exibant, ut quibus prope certum esset hostes extra vallum non elaturos signa.

turn tum nisi exsatio cibus vinum arma non capio dispermulceo inordinatus exeo ut qui prope certus sum hostis extra valles non effero signum


parvaque certamina in summam totius profecerant spei. nec cessabant Sabini, feroces ab re priore anno bene gesta, lacessere atque instare rogitantes, quid latrocinii modo procursantes pauci recurrentesque tererent tempus et in multa proelia parvaque carperent summam unius belli?

parvus certamen in summa totus proficio spes neque cesso sabinum ferox ab res prior annus bene gero lacesso atque insto rogito quis latrocinium modo procurso paucus recurro tero tempus et in multus proelio parvus carpo summa unus bellum


immo desiderate, dum patria est, dum cives eius estis: sero nunc desideratis, deminuti capite, abalienati iure civium, servi Carthaginiensium facti.

immo desidero dum patria sum dum civis is sum serus nunc desidero deminuo caput abalieno ius civis servio carthaginiensis facio


nequaquam tantur tantum publica calamitate maesti patres, quantum feroces infelici consulis plebei ductu, fremunt omnibus locis: irent, crearent consules ex plebe, transferrent auspicia, quo nefas esset.

nequaquam tantur tantus publicus calamitas maestus pater quantus ferox infelix consul plebes ductus fremo omnis locus eo creo consul ex plebs transfero auspicium quo nefas sum


et sub adventum consuls consulis damiurgis civitatium, qui summus est magistratus, Aegium evocantibus Philopoemen — praetor tur tum erat — Argos conventum edixit.

et sub advenio consuls consul demiurgus civitas qui summus sum magistratus aegium evoco philopoemen praetor tur tum sum argi convenio edico


turbulentior inde annus excepit L. Valerio T. Aemilio consulibus, cum propter certamina ordinum de lege agraria tur tum propter iudicium Ap. Claudi, cui,

turbulentus inde annus excipio l valerius t aemilius consul cum propter certamen ordo de lex agrarius tur tum propter iudicium ap claudius qui


et tum forte imbribus auctus ingentem transgredientibus tumultum fecit, cum super cetera trepidatione ipsi sua atque incertis clamoribus turbarentur.

et tum fors imber augeo ingens transgredior tumultus facio cum super ceterus trepidatio ipse suus atque incertus clamor turbo


eminet namque in altum lingua, in qua sita est, nec minus quam † inaltus magnitudine Atho mons excurrit, obversa in regionem Magnesiae duobus inparibus promunturiis, quorum maiori Posideum est nomen, minori Canastracum.

emineo namque in altus lingua in qui sino sum neque paruus quam inalo magnitudo athos mons excurro obverso in regio magnesia duo inparis promunturium qui magnus posideum sum nomen parvus canastracum


omnia expertos esse, si suismet ipsorum viribus tolerare tantam molem belli possent; temptasse etiam baud haud magni momenti finitimarum gentium auxilia. petisse pacem a populo Romano, cum bellum tolerare non possent; rebellasse, quod pax servientibus gravior quam liberis bellum esset.

omnis experior sum si suo ipse vis tolero tantus moles bellum possum tento etiam baud haud magnus momentum finitimaris gens auxilium peto pax ab populus romanus cum bellum tolero non possum rebello qui pax servio gravis quam liber bellum sum


si nuntiatum ei sit, iniquum esse absentem de liberis dimicare, postulant, ut rem integram in patris adventum differat, lege ab ipso lata vindicias det secundum libertatem neu patiatur virginem adultam famae prius quam libertatis periculum adire.

si nuntio is sum iniquus sum absum de liber dimicaris postulo ut res integer in pater advenio differo lex ab ipse fero vindicia do secundus libertas neu patior virgo adolesco fama prior quam libertas periculum adeo


ceterum maiorem multo rem magisque timendam instare: non enim per defectionem ad tollendum ex civitate senatum plebem spectare, sed per caedem senatus vacuam rem publicam tradere Hannibali ac Poenis velle;

ceterum magnus multus res magus timeo insto non enim per defectio ad tollo ex civitas senatus plebs specto sed per caedes senatus vacuus res publicus trado hannibal atque poenus volo


et iocosa dicta in adversarios, ita ut ne ipsis quidem ducibus abstineretur, iactabantur.

et jocosus dictum in adversarius ita ut ne ipse quidem dux abstineo jacto


cum se Verginia et patriciam et pudicam in patriciae Pudicitiae ternplum templum ingressam et uni nuptam, ad quem virgo deducta sit, nec se viri honorumve eius ac rerum gestarum paenitere, ex vero gloriaretur.

cum sui verginia et patricius et pudicus in patricius pudicitia ternplum templum ingredior et unus nupta ad qui virgo deduco sum neque sui vir honorumve is atque res gero paeniteo ex verus glorior


haec, etsi omnis divini humanique moris memoria abolevit nova peregrinaque omnia priscis ac patriis praeferendo, haud ab re duxi verbis quoque ipsis, ut tradita nuncupataque sunt, referre.

hic etsi omnis divinus humanus mos memoria abolevit novo peregrinus omnis priscus atque patrius praefero haud ab res duco verbum quoque ipse ut trado nuncupo sum refero


iamque intra vallum Paeligni pugnabant, cum altera parte Valerio Flacco tribuno militum tertiae legionis exprobrante Romanis ignaviam,

iam intra valles peligni pugno cum alter pars valerius flaccus tribunus miles tertius legio exprobro romanus ignavio


ceterum parva haec quoque, ut ferme principia omnia, et ea ipsa peregrina res fuit. sine carmine ullo, sine imitandorum carminum actu ludiones, ex Etruria acciti, ad tibicinis modos saltantes haud indecoros motus more Tusco dabant.

ceterum parvus hic quoque ut ferme principia omnis et is ipse peregrinus res sum sine carmen ullus sine imito carmen actus ludio ex etruria accio ad tibicina modus saltantes haud indecorus moueo mos tuscus do


inde barbari dissipati, quibus nec certa imperia nec duces essent, vertunt impetum in suos; fusique per campos et praeter castra etiam sua fuga praelati, quod editissimum inter aequales tumulos occurrebat oculis, arcem Albanam petunt.

inde barbaris dissipati qui neque certus imperium neque dux sum verto impetus in suus fundo per campus et praeter castrum etiam suus fuga praefero qui edo inter aequal tumulus occurro oculus arx albana peto


inter multas Asiae Graeciaeque legationes Rhodiorum maxime legati civitatem converterunt.

inter multus asia graecia legatio rhodius magnus legatus civitas converto


Attalum quoque regem Asiae quia Aetoli summum gentis suae magistratum ad eum proximo concilio detulerunt, fama erat in Europam traiecturum.

attal quoque rex asia quia aetolus superus gens suus magistratus ad is propior concilio defero fama sum in europa transjacio


postremo Turdetaniam, adeo infestam nobis, ut illa gente incolumi stare Saguntum non posset, ita bello adflixit, ut non modo nobis, sed — absit verbo invidia — ne posteris quidem timenda nostris esset.

postremo turdetania adeo infestus nos ut ille gens incolumis sto saguntus non possum ita bellum affligo ut non modo nos sed absum verbum invidia ne posterus quidem timeo noster sum


Volsiniis quoqpe quoque clavos indices numeri annorum fixos in templo Nortiae, Etruscae deae, conparere diligens talium monumentorum auctor Cincius adfirmat.

volsinius quoqpe quoque clavus indico numerus annus figo in templum nortia etruscus dea conparo diligo talis monumentor auctor cincius adfirmo


cum principum alii in sententia permanerent, alii utendum eius, quem ipsi consuluissent, consilio censerent, multitudo Philopoemenis sententiam expectabat.

cum princeps alius in sententia permaneo alius utor is qui ipse consulo consilium censeo multitudo philopoemenis sententia expectabat


cum saepe alias, tum paucis diebus ante expertus, qualis sub inscio duce exercitus esset, in Apuliam castra movit.

cum saepe alius tum paucus dies ante experior qualis sub inscius dux exercitus sum in appulia castrum moveo


egregia duorum opera servorum indicum et unius liberi fuit. ei centum milia gravis aeris dari patres iusserunt, servis vicena quina milia aeris et libertatem;

egregius duo opus servus indicum et unus liber sum is centum mille gravis aer do pater jubeo servio viceni quini mille aer et libertas


inde hostibus occurrit. obtinebant autem longo agmine propter angustias viae prope quinque milia passuum; cogebatur agmen ab equitibus et maxima parte auxiliorum, quod existimabat Philopoemen tyrannum mercennariis militibus, quibus plurimum fideret, ab tergo suos adgressurum.

inde hostis occurro obtineo autem longus agmen propter angustiae via prope quinque mille passus cogo agmen ab eques et maximus pars auxilia qui existimo philopoemen tyrannus mercenarius miles qui multus fido ab tergum suus aggredior


hic tamen turnultus tumultus cedentem ad Oceanum Hasdrubalem cis Hiberum ad socios tutandos retraxit.

hic tamen turnultus tumultus cedo ad oceanus hasdrubal cis hiberus ad socius tuto retraho


hesterno die in lustratione et decursu et simulacro ludicro pugnae funestun prope proelium fecisti, nec me aliud a morte vindicavit, quam quod me ac meos vinci passus sum.

hesternus dies in lustratio et decurro et simulacrum ludicer pugna funestun prope proelium facio neque ego alius ab mors vindico quam qui ego atque meus vinco patior sum


Sp. Maelium, cui tribunatus plebis magis optandus quam sperandus fuerit, frumentarium divitem, bilibris farris sperasse libertatem se civium suorum emisse ciboque obiciendo ratum victorem finitimorum omnium populum in servitutem perlici posse,

spurius maelius qui tribunatus plebs magis opto quam spero sum frumentarius dives bilibris far spero libertas sui civis suus emo cibus obicio reor victor finitimus omnis populus in servitus perlici possum


: haec dicta promissaque a Romano imperatore Scopas, qui tum praetor gentis erat, et Dorimachus, princeps Aetolorum, adfirmaverunt auctoritate sua, minore cum verecundia et maiore cum fide vim maiestatemque populi Romani extollentes.

hic dictum promitto ab romanus imperator scopo qui tum praetor gens sum et dorimachus princeps aetolus adfirmo auctoritas suus paruus cum verecundia et magnus cum fides vis majestas populus romanus extollo


victoriae nuntii, Q. Fabius et L. Lentulus et Q. Metellus, quanta potuit adhiberi festinatio, celeriter Romam cum venissent, praeceptam tamen eius rei laetitiam invenerunt.

victoria nuntius q fabius et l lentulus et q metellus quantus possum adhibeo festinatio celer roma cum venio praecipio tamen is res laetitia invenio


in eos, qui portas stationibus suis clauserant, legionum antesignani pila coniecerunt. iis vero non vulnerabantur, sed transverberatis scutis plerique inter se conserti haerebant; nec diutius impetum Romanorum sustinuerunt.

in is qui porta statio suus claudo legio antesignanus pilum conicio is verus non vulnero sed transverberatis scutum plerusque inter sui consero haereo neque diu impetus romanus sustineo


insequenti nocte intentis omnibus in flumen ac spem ab nuntio Romano factam dolia medio missa amni defluxerunt;

insequor nox intendo omnis in flumen atque spes ab nuntio romanus facio dolium medium mitto amnis defluo


equestre interim proelium commissum; in quo quia saucius Hannibal pugna excessit, pavore hostibus iniecto defensum egregie praesidium est.

equester interim proelium committo in quo quia saucius hannibal pugno excedo pavor hostis injecto defendo egregius praesidium sum


postquam ad consulem ventum est, Phaeneas legationis princeps longam orationem et varie ad mitigandam iram victoris compositam ita ad extremum finivit, ut diceret Aetolos se suaque omnnia omnia fidei populi Romani permittere.

postquam ad consul venio sum phaeneas legatio princeps longus oratio et varius ad mitigo ira victor compono ita ad exter finio ut dico aetoli sui suum omnnia omnis fides populus romanus permitto


tum militum clamor ortus, ut simul ambo bellum Etruscum susciperent.

tum miles clamor ortus ut simul ambo bellum etruscus suscipio


et tum omnium primum agmen constituit; dein Cretensis auxiliares et quos Tarentinos vocabant equites, binos secum trahentis equos, ad prima signa misit et iussit equitibus subsequi super torrentem,

et tum omnis primus agmen constituo deinde cretensis auxiliaris et qui tarentini voco eques bini sui traho equus ad primus signum mitto et iubeo eques subsequor super torreo


Ardeatem, Solonium incursiones fecerunt. Manlius consul, quia ipse per valetudinem id bellum exequi nequierat, dictatorem L. Papirium Crassum, qui tur tum forte erat praetor, dixit; ab eo magister equitum L. Papirius Cursor dictus.

ardeatem solonium incursio facio manlius consul quia ipse per valetudo is bellum exequio nequeo dictator l papirius crassus qui tur tum fors sum praetor dico ab is magister eques l papirius cursor dico


omissa oppugnatione urbis, diviso cum Philocle rursus exercitu ad agros vastandos profectus, cum priorem populationem sepulcris circa urbem diruendis exercuisset,

omitto oppugnatio urbs divido cum philocle rursus exercitus ad ager vasto proficiscor cum prior populatio sepulcrum circa urbs diruo exerceo


neque consules in re publica erant, in consules designatos omnes versi, quam primum eos sortiri provincias et praesciscere, quam quisque eorum provinciam, quem hostem haberet, volebant.

neque consul in res publicus sum in consul designo omnis verro quam primus is sortior provincia et praescisco quam quisque is provincia qui hostis habeo volo


Achaeis indignantibus eodem se loco esse, qui omnia a principiis Macedonici belli praestitissent Romanis, quo Messenii atque Elii, qui et Philippi bello hostes fuissent Romanis et pro Antiocho postea arma adversus populum Romanum tulissent ac, nuper in Achaicum contributi concilium,

achaeus indignor idem sui locus sum qui omnis ab principia macedonicus bellum praesto romanus quo messenius atque elii qui et philippus bellum hostis sum romanus et pro antiochus postea arma adverro populus romanus fero atque nuper in achaicus contribuo concilium


aut si ad haec parum est animi, quid frustraris civitatem? quid te ut regium iuvenem conspici sinis? facesse hinc Tarquinios aut Corinthum, devolvere retro ad stirpem,

aut si ad hic parum sum animus quis frustraris civitas quis tu ut regius juvenis conspicio sino facesso hinc tarquinii aut corinthus devolvo retro ad stirps


iubent acciri omnes senatumque in diem posterum edicunt; qui aliquanto spe ipsorum frequentior convenit. quo facto proditam a patribus plebs libertatem rata, quod iis, qui iam magistratu abissent, privatisque, si vis abesset, tamquam iure cogentibus senatus paruisset.

iubeo accio omnis senatus in dies posterus edico qui aliquantus spes ipse frequens convenio quo facio prodeo ab pater plebs libertas reor qui is qui iam magistratus abeo privo si volo absum tamquam ius cogo senatus pareo


satis audebant, optimum visum est committere rem fortunae et transigere cum Publilio certamen; itaque in aciem copias educunt.

satis audeo bonus video sum committo res fortuna et transigo cum publilius certamen itaque in acies copia educo


et ea supra duo milia nominum in aerarios relata tribuque omnes moti;

et is supra duo mille nomen in aerarius refero tribus omnis moveo


Carthaginienses, quamquam fessos labore ac vulneribus nox imberque ad necessariam quietem vocabat,

carthaginiensis quamquam fatisco labor atque vulnus nox imber ad necessaria quies voco


et cum Syphace hospitium vetustum legatis missis renovat, omnia ea auxilia praeparans adversus Masinissam.

et cum syphace hospitium vetustus legatus mitto renovo omnis is auxilium praeparo adverro masinissa


propinquam, opportunam et maritimam urbem, coloniam deduci posse; ita sine querellis possessorum plebem in agros ituram, civitatem in concordia fore. haec sententia accepta est.

propinqua opportunus et maritimus urbs colonia deduco possum ita sine querela possessor plebs in ager eo civitas in concordia sum hic sententia accipio sum


rogitans, clamore sublato conixi primo resistunt, deinde inferunt pedem urgentque et inpulsos semel terrore eodem, quo coeperunt, expellunt extra portam vallumque.

rogito clamor tollo conitor primus resisto deinde infero pedis urgeo et inpello semel terror idem quo coepio expello extra porta valles


quin illi congrederentur acie inclinandamque semel fortunae rem darent?

quin ille congredior acies inclino semel fortuna res do


cumulus repente terrae eminens index operis oppidanis fuit, pavidique, ne iam subrutis muris facta in urbem via esset, fossam intra murum e regione eius operis, quod vineis contectum erat, ducere instituunt.

cumulus repens terra emineo index opus oppidanus sum pavidus ne iam surruo murus facio in urbs via sum fodio intra murus e regio is opus qui vinea contego sum duco instituo


et consules duas urbanas legiones scribere iussi, quae, si quo res posceret, multis in Italia contactis gentibus Punici belli societate iraque inde tumentibus, mitterentur. sex legionibus Romanis eo anno usura res publica erat.

et consul duo urbanus legio scribo iubeo qui si quo res posco multus in italia contingo gens punicus bellum societas ira inde tumeo mitto sex legio romanus is annus utor res publicus sum


ibi Agepolim principem eorum, ita locutum: missos esse legatos ab Rhodiis ad pacem inter Romanos et Persea faciendam,

ibi agepolim princeps is ita loquor mitto sum legatus ab rhodius ad pax inter romanus et perseus facio


comitiis perfectis veteres consules iussi bellum in Samnio gerere prorogato in sex menses imperio.

comitium perficio vetus consul iubeo bellum in samnium gero prorogo in sex mensis imperium


ibi inventum Marcelli corpus sepelit. Crispinus, et morte conlegae et suo vulnere territus, silentio insequentis noctis profectus, quos proxumos nanctus est montes, in iis loco alto et tuto undique castra posuit.

ibi invenio marcellus corpus sepelio crispinus et mors collega et suus vulnus terreo silentium insequor nox proficiscor qui proximus nanciscor sum mons in is locus altus et tueor undique castrum pono


stantes et expositos ad ictus, cum iam satis nihil tegeret, quosdam etiam pedem referentes fluctuantemque et instabilem aciem redintegrato clamore strictis gladiis hastati et principes invadunt.

sto et expono ad iacio cum iam satis nihil tego quidam etiam pedis refero fluctuo et instabilis acies redintegro clamor stringo gladius hastas et princeps invado


quod responsum sicut dubios Samnites, quidnam facturum Romanum censerent, dimisit, ita Campanos metu abalienavit, Latinos, velut nihil iam non concedentibus Romanis, ferociores fecit.

qui responsum sicut dubius samnites quisnam facio romanus censeo dimitto ita campani metus abalieno latini velut nihil iam non concedo romanus ferox facio


ideo, cum munimentis ea saepsissent, praesidio quoque valido firmabant, quod, qui castris exutus erat, etiamsi pugnando acie vicisset, pro victo haberetur. castra sunt victori receptaculum, victo perfugium.

ideo cum munimentum is saepio praesidium quoque validus firmo qui qui castrum exuo sum etiamsi pugno acies vinco pro vinco habeo castrum sum victor receptaculis vinco perfugium


cum maxime haec in senatu agerentur, Canuleius pro legibus suis et adversus consules ita disseruit:

cum magnus hic in senatus ago canuleius pro lex suus et adverro consul ita disseruio


cum illa, muliebriter indignabunda nihil de communi filia secum consultatum, adiecisset non, si Ti. Graccho daret,

cum ille muliebris indignabundus nihil de communis filia sui consulto adicio non si tiberius gracchus do


in exitu iam annus erat, et ambitio magis quam umquam alias exarserat consularibus comitiis. multi et potentes petebant patricii plebeique, P. Cornelius Cn.

in exeo iam annus sum et ambitio magis quam umquam alius exardeo consularis comitium multus et potens peto patricius plebeius p cornelius cn


ibi proditores conglobati cum popularium agmen patentibus portis accepissent, ubi Romanos fusos ad urbem ferri viderunt, conclamant instare Poenum, permixtosque et hostis urbem invasuros, ni propere portas claudant. ita exclusos Romanos praebuere hosti ad caedem, Atinius tamen cum paucis receptus.

ibi proditor conglobo cum popularis agmen pateo porta accipio ubi romanus fundo ad urbs fero video conclamo insto poenus permisceo et hostis urbs invado ni properus porta claudo ita excludo romanus praebeo hostis ad caedes atinius tamen cum paucus recipio


quo ordine me dignum iudicent tribuni militum, ipsorum est potestatis; ne quis me virtute in exercitu praestet, dabo operam; et semper ita fecisse me et imperatores mei et, qui una stipendia fecerunt, testes sunt.

quo ordo ego dignus judico tribunus miles ipse sum potestas ne quis ego virtus in exercitus praesto do opera et semper ita facio ego et imperator meus et qui unus stipendium facio testis sum


postquam flare ab Asia Thoas et Dicaearchus, ab Europa Menestas et Damocritus coepissent, tur tum illam tempestatem coortam, quae ad Antiochum eos sicuti in scopulum intulisset.

postquam flaris ab asia thoas et dicaearchus ab europa menestas et damocritus coepio tur tum ille tempestas coorior qui ad antiochus is sicut in scopulis infero


isdem diebus et Q. Fabius consul ad Casilinum temptandum, quod praesidio Punico tenebatur, venit, et ad Beneventum velut ex composito parte altera Hanno ex Bruttiis cum magna peditum equitumque manu, altera Ti. Gracchus ab Luceria accessit.

idem dies et q fabius consul ad casilinus tento qui praesidium punicus teneo venio et ad beneventum velut ex compono pars alter hanno ex bruttius cum magnus pedes equio manus alter tiberius gracchus ab luceria accedo


quibus cum amplissimis verbis gratiae ab senatu actae essent famaque ea forum atque urbem pervasisset, subito ad curiam concursus fit plebis;

qui cum amplus verbum gratia ab senatus ago sum fama is forum atque urbs pervasisset subeo ad curia concursus fio plebs


superesse paucos aut fuga passim per Etruriam sparsos aut captos ab hoste.

supersum paucus aut fuga passim per etruria spargo aut capio ab hostis


simul nuntiare iussi perfugas sibi eis non omnis redditos esse, ac magnam partem eorum palam Carthagini obversari dici; quos comprehendi conquirique debere, ut sibi eis ex foedere restituantur.

simul nuntiaris iubeo perfuga sui is non omnis reddo sum atque magnus pars is palam carthago obversaris dico qui comprehendo conquaero debeo ut sui is ex foedus restituo


vix suas quisque noscere aut adire prae tumultu poterat; trepidatumque cum periculo et in mari et in terra foret, ni partibus divisis Aemilius cum praetoria nave primus e portu in altum evectus, excipiens insequentis, suo quamque ordine in frontem instruxisset,

vix suus quisque nosco aut adeo prae tumultus possum trepido cum periculum et in mare et in terra sum ni pars divido aemilius cum praetorius navus primus e portus in altus eveho excipio insequor suus quisque ordo in frons instruo


cum iis copiis pausistratus Pausistratus Tendeba in Stratonicensi agro, locum peropportunum, ignaris regiis, qui Therae erant, occupavit.

cum is copia pausistratus pausistratus tendeba in stratonicensis ager locus peropportunus ignaris regius qui thera sum occupo


quam iniquitatem condicionis subimus illa spe, iudicis animo te auditurum esse, posita contentione qua paulo ante egisti. ego certe, cum ea, quae et hic antea apud Q. Caecilium et postea Romae questi sunt Lacedaemonii, a te paulo ante relata sint, non tibi sed illis me apud te respondere credam. caedem obicitis eorum,

quam iniquitas condicio subeo ille spes judex animus tu audio sum pono contentio qui paulus ante ago ego certus cum is qui et hic antea apud q caecilius et postea roma queror sum lacedaemonius ab tu paulus ante refero sum non tu sed ille ego apud tu respondeo credo caedes obicio is


itaque ex auctoritate senatus latum ad populum est, ne quis templum aramve iniussu senatus aut tribunorum plebei partis maioris dedicaret.

itaque ex auctoritas senatus latus ad populus sum ne quis templum aramve injussus senatus aut tribunus plebes pars magnus dedico


quae cum reiecta relatio esset, “non placeo” inquit “concordiae auctor; optabitis, mediusfidius, propediem, ut mei similes Romana plebes patronos habeat. quod ad me attinet, neque frustrabor ultra cives meos neque ipse frustra dictator ero.

qui cum rejecto relatio sum non placeo inquam concordia auctor opto mediusfidius propediem ut meus similis romanus plebs patronus habeo qui ad ego attineo neque frustro ultra civis meus neque ipse frustra dictator sum


timor deinde patres incessit, ne civitater ciuitatem sine imperio, exercitum sine duce multarum circa civitatium inritatis animis vis aliqua externa adoriretur. et esse igitur aliquod caput placebat, et nemo alteri concedere in animum inducebat.

timor deinde pater incedo ne civitater ciuitas sine imperium exercitus sine dux multus circa civitas inritas animus volo aliqui externus adorio et sum igitur aliqui caput placeo et nemo alter concedo in animus induco


in utrumque non fidem modo se, sed obsides quoque dare paratum esse ostendebat.

in uterque non fides modo sui sed obses quoque do paro sum ostendo


belli Fidenatis contagione inritati Veientium animi et consanguinitate — nam Fidenates quoque Etrusci fuerunt — , et quod ipsa propinquitas loci, si Romana arma omnibus infesta finitimis essent, stimulabat, in fines Romanos excucurrerunt populabundi magis quam iusti more belli.

bellum fidenates contagio inritas veiens animus et consanguinitas nam fidenates quoque etruscus sum et qui ipse propinquitas locus si romanus arma omnis infestus finitimus sum stimulo in finis romanus excurro populabundus magis quam justus mos bellum


parsimonia et vigiliis et labore cum ultimis militum certaret nec quicquam in exercitu suo praecipui praeter honorem atque imperiur imperium haberet.

parsimonia et vigilia et labor cum ulter miles certo neque quisquam in exercitus suus praecipuus praeter honor atque imperiur imperium habeo


quae nunc Tarracinae sunt, urbs prona in paludes.

qui nunc tarracina sum urbs pronus in palus


ibi Publilio, cuius ductu auspicioque res gestae erant, in deditionem accipiente Latinos populos, quorum ibi iuventus caesa erat, Aemilius ad Pedum exercitus duxit.

ibi publilius qui ductus auspicium res gero sum in deditio accipio latini populus qui ibi juventus caedo sum aemilius ad pedum exercitus duco


de Tarentinis inde magna contentione in senatu actum coram Fabio, defendente ipso quos ceperat armis, aliis infensis et plerisque aequantibus eos Campanorum noxae poenaeque.

de tarentinus inde magnus contentio in senatus ago coram fabius defendo ipse qui capio arma alius infensus et plerusque aequo is campanus noxa poena


per indutiarum tempus ex Sardinia a P. Lentulo praetore centum onerariae naves cum commeatu viginti rostratarum praesidio et ab hoste et ab tempestatibus mari tuto in Africam transmiserunt.

per indutiaris tempus ex sardinia ab p lentulus praetor centum oneraria navo cum commeatus viginti rostrataris praesidium et ab hostis et ab tempestas mare tueor in africa transmitto


quae cum in obiecto cuncta scuto haesissent, neque ille minus obstinatus ingenti pontem obtineret gradu, iam impetu conabantur detrudere virum, cum simul fragor rupti pontis, simul clamor Romanorum alacritate perfecti operis sublatus, pavore sabito subito impetum sustinuit.

qui cum in obicio cunctus scutum haereo neque ille paruus obstinatus ingens pons obtineo gradus iam impetus conor detrudo vir cum simul fragor rumpo pons simul clamor romanus alacritas perficio opus tollo pavor sabito subeo impetus sustineo


id aegre patres passos accipio; dictatorem propinqua cognatione Licini se apud patres excusare solitum, simul negantem magistri equitum mains maius quam tribuni consularis imperium esse.

is aeger pater patior accipio dictator propinquus cognatio licinius sui apud pater excuso soleo simul nego magister eques mains magnus quam tribunus consularis imperium sum


militem Romanum in opere ac labore nivibus pruinisque obrutum sub pellibus durare ne hiemis quidem spatio, quae omnium bellorum terra marique sit quies, arma deponentem.

miles romanus in opus atque labor nix pruina obruo sub pellis duraris ne hiems quidem spatium qui omnis bellum terra mare sum quies arma depono


occupatis igitur Carthaginiensibus Celtiberico bello baud haud cunctanter Hiberum transgrediuntur nec ullo viso hoste Saguntum pergunt ire, quod ibi obsides totius Hispaniae traditos ab Hannibale fama erat modico in arce custodiri praesidio.

occupo igitur carthaginiensis celtibericus bellum baud haud cunctanter hiberus transgredior neque ullus video hostis saguntus pergo eo qui ibi obses totus hispania trado ab hannibal fama sum modicus in arx custodio praesidium


magnus pavor ac tumultus, ut in re improvisa, fuit. constantius tamen, quam quis facturos crederet, in tam subito periculo, cum viri propugnarent, feminae tela omnis generis saxaque in muros gererent, iam multifariam scalis appositis urbem eo die defenderunt.

magnus pavor atque tumultus ut in res improvide sum consto tamen quam quis facio credo in tam subeo periculum cum vir propugno femina telum omnis genus saxum in murus gero iam multifarius scalae applumbo urbs is dies defendo


Cn. Lentulus tribunus militum cum praetervehens equo sedentem in saxo cruore oppletum consulem vidisset,

cn lentulus tribunus miles cum praetervehor equus sedeo in saxum cruor oppleo consul video