legatos Elatiam ad Quinctium et ad Attalum Aeginae hibernantem mittit, qui nuntiarent Argos in potestate sua esse: eo si veniret Quinctius ad colloquium, non diffidere sibi omnia cum eo conventura.

legatus elatiam ad quintius et ad attal aegina hiberno mitto qui nuntio argi in potestas suus sum is si venio quintius ad colloquium non diffido sui omnis cum is convenio


priores socios atque amicos, laedatur: non enim ut secum adversus eos arma capiant, sed ut neutri parti sese coniungant petere. pacem utrique parti, quod medios deceat amicos, optent; bello se non interponant.

prior socius atque amicus laedo non enim ut sui adverro is arma capio sed ut neuter pario sui conjungo peto pax uterque pario qui medius decet amicus opto bellum sui non interpono


si consul esses, dictatorem dicendum exemplo maiorum nostrum censeremus, nec tu id indignari posses, aliquem in civitate Romana meliorem bello haberi quam te. magis nullius interest quam tua, T. Otacili, non imponi cervicibus tuis onus, sub quo concidas.

si consul sum dictator dico exemplum magnus nos censeo neque tu is indignor possum aliquis in civitas romanus bonus bellum habeo quam tu magis nullus intersum quam tuus t otacilis non impono cervix tuus onus sub quo concaedes


sepulcra extant, quo quisque loco cecidit, duo Romana uno loco propius Albam, tria Albana Romam versus, sed distantia locis, ut et pugnatum est.

sepulcrum extant quo quisque locus cado duo romanus unus locus propius alba tres albanus roma verro sed disto locus ut et pugno sum


in foro praeter paucos seniorum nemo esset, vocatis utique in senatum patribus desertum apparuisset forum, plures iam quam Horatius ac Valerius vociferabantur: “quid exspectabitis, patres conscripti?

in forum praeter paucus senex nemo sum voco utique in senatus pater desertum appareo forum multus iam quam horatius atque valerius vocifero quis exspecto pater conscribo


ab Suessula nuntii trepidi Capuam, inde equites citati ad Valerium consulem opem oratum veniunt.

ab suessula nuntius trepidus capua inde eques citas ad valerius consul ops oro venio


Fabius Vibulanus corona primum vallum defendit; intentos deinde hostes in vallum egressus dextra principali cum triariis repente invadit. quo pavore iniecto caedes minor, quia panciores pauciores erant, fuga non minus trepida quam in acie fuit.

fabius vibulanus corona primus valles defendo intendo deinde hostis in valles egredior dextera principal cum triarii repens invado quo pavor injecto caedes paruus quia panciores paucus sum fuga non paruus trepido quam in acies sum


auctore Echedemo idem missi; prius P. Scipione convento, per eum indutias temporis eius, quod petebant, ab consule impetraverunt.

auctor echedemo idem mitto prior p scipio convenio per is indutiae tempus is qui peto ab consul impetro


iisque negotium abi senatu datum, ut muros turresque urbis firmarent et praesidia disponerent, quibus locis videretur, pontesque rescinderent fluminum: pro urbe ac penatibus dimicandum esse, quando Italiam tueri nequissent.

is negotium abeo senatus do ut murus turris urbs firmo et praesidium dispono qui locus video pons rescindo flumen pro urbs atque penates dimico sum quando italia tueor nequeo


redire ad eos non liceat, cui dubium esse, quin brevi desperata ab sociis Romana re res foederibus Punicis omnia in Italia iuncta visuri sint?

redeo ad is non licet qui dubius sum quin brevis despero ab socius romanus res res foedus punicus omnis in italia iungo video sum


aegre sedata ab Quinctio plebs, multo aegrius consul alter a patribus.

aeger sedo ab quintius plebs multus aeger consul alter ab pater


priores Macedonas introduci placuit; quorum varia oratio fuit, partim purgantium, quae questi erant missi ad regem ab Roma legati de populatione sociorum, partim ultro accusantium quidem et socios populi Romani,

prior macedonas introduco placeo qui vario oratio sum pars purgo qui queror sum mitto ad rex ab roma legatus de populatio socius pars ultro accuso quidem et socius populus romanus


itaque cum alii legatos in vincula coniciendos censerent, alii praecipites sine responso agendos e castris, pronuntiavit consul post diem quintum decimum se responsum daturum.

itaque cum alius legatus in vinculum conicio censeo alius praeceps sine respondeo ago e castrum pronuntio consul post dies quintus decimus sui responsum do


et quia caede infanda rebantur non hominum tantum sed etiam deorum sedem violatam esse, tum vero etiam qui ante dubii fuerant defecere ad Poenos.

et quia caedes infer reor non homo tantus sed etiam deus sedes violo sum tum verus etiam qui ante dubius sum deficio ad poeni


pars nuntios Messenen praemittunt debellatum esse, Philopoemenem captum adduci.

pars nuntius meto praemitto debello sum philopoemen capio adduco


quid futurum, si id palam fiat, et aut insequi Neronem cum sex milibus armatorum profectum Hannibal toto exercitu velit aut castra invadere praedae relicta sine viribus, sine imperio, sine auspicio?

quis sum si is palam fio et aut insequor nero cum sex mille armator proficiscor hannibal totus exercitus volo aut castrum invado praeda relinquo sine vis sine imperium sine auspicium


qui non, sicut ante, Fescennino versu similem inconpositum temere ac rudem alternis iaciebant, sed inpletas impletas modis saturas descripto iam ad tibicinem cantu motuque congruenti peragebant.

qui non sicut ante fescenninus verro similis inconpositum temere atque rudis alternus jacio sed inpletas impleo modus sero describo iam ad tibicino cantus moveo congruo perago


in dextrum cornu, unde circa fluvium commissum proelium erat, elephantos inducit et alas sociorum; et hinc primum fuga Macedonum est orta.

in dexter cornu unde circa fluvius committo proelium sum elephantus induco et ala socius et hinc primus fuga macedones sum orior


obsidebanturque baud haud paulo vi maiore Velitrae quam Tusculum obsessum fuerat. nec tamen ab eis, a quibus obsideri coeptae erant, expugnari potuere;

obsido baud haud paulus vis magnus velitrae quam tusculis obsedeo sum neque tamen ab is ab qui obsideri coepio sum expugnaris possum


indigne patiens praetorum arbitrio consulem subiectum, dimisso senatu ad tribunal praetorum stans postulavit, ex senatus consulto destinarent sibi duas legiones. praetores consulis in eligendo arbitrium fecerunt.

indignus patior praetor arbitrium consul subicio dimitto senatus ad tribunal praetor sto postulo ex senatus consultum destino sui duo legio praetor consul in eligo arbitrium facio


his miraculis nlmiquam nunquam ab ipso elusa fides est; quin potius aucta arte quadam nec abnuendi tale quicquam nec palam adfirmandi.

hic miraculis nlmiquam numquam ab ipse eludo fides sum quin potis augeo ars quidam neque abnuo talis quisquam neque palam adfirmo


mille ad earn eam rem ex omni numero audaciae expertae delegerunt equites; et successisset fraudi, ni pro iure gentium, cuius violandi consilium initum erat, stetisset fortuna.

mille ad earn is res ex omnis numerus audacia experior deligo eques et succedo fraus ni pro ius gens qui violo consilium ineo sum sto fortuna


Frob. 1= ed. Frobeniana 1531.


simul decretum, ut Ti. Claudius praetor militibus legionis quartae et socium Latini nominis quinque milibus, equitibus ducentis quinquaginta, Pisas ut convenirent, ediceret, eamque provinciam, dum consul inde abesset, tutaretur;

simul decretum ut tiberius claudus praetor miles legio quarta et socius latinum nomen quinque mille eques ducenti quinquaginta pisae ut convenio edico eo provincia dum consul inde absum tuto


in Histriam versum praesidium stativum, repentina cohors Placentina opposita; inter mare et castra et, ut idem aquatoribus ad fluvium esset praesidium, M. Aebutius tribunus militum secundae legionis duos manipulos militum ducere iussus est;

in histria verro praesidium stativus repentinus cohors placentinus oppono inter mare et castrum et ut idem aquator ad fluvius sum praesidium m aebutius tribunus miles secundus legio duo manipulus miles duco iubeo sum


postero die luce prima, cum senatus in forum citari coeptus esset, desiderati, bonaque eorum venierunt. a ceteris senatoribus centum viginti obsides, liberi ipsorum, accepti traditique C. Terentio Romam deducendi.

posterus dies lux primus cum senatus in forum citaris coepio sum desidero bonus is venierunt ab ceterus senator centum viginti obses liber ipse accipio trado que terentius roma deduco


versisque animis iam ad publicam curam, cum aliquot interregna exissent, P. Valerius Publicola tertio die, quam interregnum inierat, consules creat L. Lucretium Tricipitinum et T. Veturium Geminum, sive ille Vetusius fuit.

versisque animus iam ad publicus cura cum aliquot interregnum exeo p valerius poplicula tertius dies quam interregnum ineo consul creo l lucretius tricipitinus et t veturius geminus sive ille vetusius sum


et Veientium refugientes in urbem multi ante portas caesi, dum prae metu, ne simul Romanus inrumperet, obiectis foribus extremos suorum exclusere.

et veiens refugio in urbs multus ante porta caedo dum prae metus ne simul romanus irrumpo objecta foris extremus suus excludo


quippe nunc in una urbe tantum dissensionum esse; quid in duabus urbibus fore? victamne ut quisquam victrici patriae praeferret sineretque maiorem fortunam captis esse Veis, quam incolumibus fuerit?

quippe nunc in unus urbs tantus dissensio sum quis in duo urbs sum victamne ut quisquam victrix patria praefero sino magnus fortuna capio sum via quam incolumis sum


nihil tumultuariae pugnae simile erat, quales in oppugnationibus urbium per occasionem partis alterius conseri solent, sed iustae acies velut patenti campo inter ruinas muri tectaque urbis modico distantia intervallo constiterant.

nihil tumultuarius pugna similis sum qualis in oppugnatio urbs per occasio pars alter consero soleo sed iustus acies velut pateo campus inter ruina murus tego urbs modicus disto intervallum consto


Ausona et Minturnae et Vescia urbes erant, ex quibus principes iuventutis duodecim numero in proditionem urbium suarum coniurati ad consules veniunt; docent suos iam —

ausona et minturnae et vescia urbs sum ex qui princeps iuventus duodecim numerus in proditio urbs suus conjuro ad consul venio doceo suus iam


quidam in commeatus mittebantur, singuli primo, deinde et cohortes quaedam, quia procul ab domo ac rebus suis hibernassent; per speciem etiam militarium usuum, cum alii alio mitterentur, magna pars ablegati.

quidam in commeatus mitto singuli primus deinde et cohors quidam quia procul ab domus atque res suus hiberno per species etiam militaris usus cum alius alius mitto magnus pars ablego


ibi felici loco, ubi prima initia inchoastis libertatis vestrae, tribunos plebi creabitis. praesto erit pontifex maximus, qui comitia habeat.”

ibi felix locus ubi primus initium inchoastis libertas vester tribunus plebs creo praesto sum pontifex magnus qui comitium habeo


Porsinna primo conatu repulsus consiliis ab oppugnanda urbe ad obsidendam versis,

porsinna primus conatus repello consilium ab oppugno urbs ad obsido verro


occasio videbatur rerum novandarum propter ingentem vim aeris alieni, cuius levamen mali plebes nisi suis in summo imperio locatis nullum speraret: accingendum ad ear eam cogitationem esse;

occasio video res novandaris propter ingens vis aer alienus qui levamen malus plebs nisi suus in superus imperium loco nullus spero accingo ad ear is cogitatio sum


duae ad Luceriam ferebant viae, altera praeter oram superi maris, patens apertaque, sed quanto tutior, tanto fere longior, altera per furculas Caudinas, brevior;

duo ad luceria fero via alter praeter ora superi mare pateo aperio sed quantus tueor tantus fere longus alter per furcula caudinus brevis


auri pondo viginti et septem, argenti decem et novem pondo, denarium decem tria milia et centum viginti milia Illyrici argenti.

aurum pondo viginti et septem argentum decem et novo pondo denarius decem tres mille et centum viginti mille illyricus argentum


Reate imbri lapidavit. Cumis in arce Apollo triduum ac tris noctes lacrimavit. in urbe Romana duo aeditui nuntiarunt, alter in aede Fortunae anguem iubatum a conpluribus visum esse, alter in aede Primigeniae Fortunae,

reate imber lapido cumae in arx apollo triduum atque tres nox lacrimo in urbs romanus duo aedituus nuntio alter in aedes fortuna anguis jubatus ab conpluribus video sum alter in aedes primigenia fortuna


iam fames quam pestilentia tristior erat, ni dimissis circa omnes populos legatis, qui Etruscum mare quique Tiberim accolunt, ad frumentum mercandum annonae foret subventum.

iam fames quam pestilentia tristis sum ni dimitto circa omnis populus legatus qui etruscus mare quisque tiberis accolo ad frumentum mercor annona sum subvenio


terrebat et proximus annus lugubris duorum consulum funeribus.

terreo et proximus annus lugubris duo consul funus


Eudamus postquam hostium aciem instructam et paratam ad concurrendum vidit, et ipse in altum evehitur, et deinceps quae sequebantur servantes ordinem in frontem derigere iubet.

eudamus postquam hostis acies instruo et paro ad concurro video et ipse in altus eveho et deinceps qui sequor servo ordo in frons derigeo iubeo


si infamia nulla esset et de gloria tantum ageretur, qui tandem triumphus non communem nominis Romani gloriam habet?

si infamia nullus sum et de gloria tantus ago qui tandem triumphus non communis nomen romanus gloria habeo


id suae impensae erga eos voluntatis maximum debere indicium esse, quod nec paratus satis ulla re et tempore ad navigandum immaturo vocantibus legatis eorum haud gravate obsecutus esset credidissetque, cum se vidissent Aetoli, omnia vel in se uno posita praesidia existimaturos esse.

is suus impendo erga is voluntas magnus debeo indicium sum qui neque paro satis ullus res et tempus ad navigo immaturus voco legatus is haud gravo obsequor sum credo cum sui video aetolus omnis vel in sui unus pono praesidium existimo sum


cum quinque legatis profectus obvios in agris sacramento rogatos arma capere et sequi cogebat.

cum quinque legatus proficiscor obvius in ager sacramentum rogo arma capio et sequor cogo


fama fuit per Cydantem Cretensem et Antimachum, qui Demetriadi praeerat, tractatas inter Eumenen et Persea condiciones amicitiae.

fama sum per cydantem cretensis et antimachus qui demetrias praesum tracto inter eumenes et perseus condicio amicitia


cum haruspices ad imperatorem id pertinere prodigium praemonuissent et ab occultis cavendum hominibus consultisque, nulla tamen providentia fatum imminens moveri potuit.

cum haruspex ad imperator is pertineo prodigium praemoneo et ab occulo caveo homo consulo nullus tamen provideo fatum immineo moveo possum


comitia consularia ante diem quintum kal. Febr. fuere. creati consules sunt Q. Marcius Philippus iterum et Cn. Servilius Caepio.

comitium consularis ante dies quintus kal febr sum creo consul sum q marcius philippus iterum et cn servilis caepio


haud parvum et ipsi tuendae Africae momentum adiecerunt societatem Syphacis regis, cuius maxime fiducia traiecturum in Africam Romanum crediderant.

haud parvus et ipse tueor africa momentum adicio societas syphacis rex qui magnus fiducia transjacio in africa romanus credo


auxilio sitis.” inde altercatio orta, cum consul negaret aequum esse tribunos intercedere, quo minus suo quisque loco senator rogatus sententiam diceret. tribuni ita decreverunt:

auxilium sum inde altercatio orior cum consul nego aequus sum tribunus intercedo quo paruus suus quisque locus senator rogo sententia dico tribunus ita decerno


dum Gallorum animi vigerent, quorum ingentem multitudinem sciebat segnius secuturam, quanto longius ab domo traherentur.

dum gallus animus vigerent qui ingens multitudo scio segnis sequor quantus longus ab domus traho


negare Appius interrogationem tribuni magno opere ad causam pertinere suam;

nego appius interrogatio tribunus magnus opus ad causa pertineo suus


eas primo quoque tempore consules scribere iussi et classem parare, ut cum eis navibus, quae pro Calabriae litoribus in statione essent, centum quinquaginta longarum classis navium eo anno expleretur.

is primus quoque tempus consul scribo iubeo et classis paro ut cum is navis qui pro calabria litus in statio sum centum quinquaginta longaris classis navis is annus expleo


angebatur ferox Tullia nihil materiae in viro neque ad cupiditatem neque ad audaciam esse; tota in alterum aversa Tarquinium eum mirari, eum virum dicere ac regio sanguine ortum; spernere sororem, quod virum nacta muliebri cessaret audacia.

ango ferox tullia nihil materia in vir neque ad cupiditas neque ad audacia sum totus in alter averto tarquinius is miror is vir dico atque regius sanguis orior sperno soror qui vir nanciscor muliebris cesso audacia


et Q. Fabio Labeoni cum exercitu, quem habebat, in Liguribus prorogatum in annum imperium est.

et q fabius labeo cum exercitus qui habeo in ligur prorogo in annus imperium sum


cum pacem petentes, quod uti ea, cum daretur, noluissent, aspernatus esset, oppugnando ad deditionem subegit.

cum pax peto qui uti is cum do nolo aspernor sum oppugno ad deditio subigo


quae signa amiserant, extra vallum sine tentoriis destitutas invenit, exercitum avidum pugnae, quo maturius ignominia aboleretur.

qui signum amitto extra valles sine tentorius destituo invenio exercitus avidus pugna quo maturus ignominia aboleo


litteras inanis vana specie libertatis adumbratas esse; cur enim alias Romanis tradi urbes nec nominari eas, alias nominari et sine traditione liberas iuberi esse,

littera inanis vanus species libertas adumbro sum cur enim alius romanus trado urbs neque nominaris is alius nominaris et sine traditio libero jubeo sum


cum hic status in Boeotia esset, Perseus, cum ad Sycurium, sicut ante dictum est, stativa haberet, frumento undique circa ex agris convecto,

cum hic status in boeotius sum perseus cum ad sycurium sicut ante dico sum stativus habeo frumentum undique circa ex ager conveho


victa postremo absentium gratia est et senatus consultum factum, ut praetores quattuor milia peditum Romauorum Romanorum scriberent, trecentos equites, et quinque milia peditum sociorum Latini nominis, quingentos equites, quos secum in Hispaniam portarent.

vinco postremo absentium gratia sum et senatus consulo facio ut praetor quattuor mille pedes romauorum romanus scribo trecenti eques et quinque mille pedes socius latinum nomen quingenti eques qui sui in hispania porto


ipse Chalcidem profectus, deductis non a Chalcide solum sed etiam ab Oreo atque Eretria praesidiis, conventum ibi Euboicarum habuit civitatium admonitosque,

ipse chalcis proficiscor deduco non ab chalcis solus sed etiam ab oreus atque eretria praesidium convenio ibi euboicaris habeo civitas admoneo


“tu minor annis sex et quadraginta es tuque ex edicto C. Claudi Ti. Semproni censorum ad dilectum prodisti et, quotienscumque dilectus erit, quoad hi censores magistratum habebunt, si miles factus non eris, in dilectum prodibis?”

tu paruus annus sex et quadraginta sum tu ex edictum que claudius tiberius sempronius censor ad dilectus proeo et quotienscumque delectus sum quoad hic censor magistratus habeo si miles facio non sum in dilectus proeo


comitia habita per dictatorem. consules facti M. Cornelius Cethegus, P. Sempronius Tuditanus absens, cum provinciam Graeciam haberet.

comitium habeo per dictator consul facio m cornelius cethegus p sempronius tuditanus absum cum provincia graecia habeo


cum in hoc statu ad Ambraciam res esset, legati ab Aetolis Phaeneas et Damoteles cum liberis mandatis decreto gentis ad consulem venerunt. nam praetor eorum, cum alia parte Ambraciam oppugnari cerneret,

cum in hic status ad ambracia res sum legatus ab aetolus phaeneas et damotelis cum liber mandatum decretum gens ad consul venio nam praetor is cum alius pars ambracia oppugnaris cerno


ego contra hoc quoque laboris praemium petam, ut me a conspectu malorum, quae nostra tot per annos vidit aetas, tantisper certe, dum prisca illa tota mente repeto, avertam, omnis expers curae, quae scribentis animum etsi non flectere a vero, sollicitum tamen efficere posset.

ego contra hic quoque labor praemium peto ut ego ab conspectus malus qui noster tot per annus video aetas tantisper certus dum priscus ille totus mens repeto averto omnis expers cura qui scribo animus etsi non flecto ab verus sollicitus tamen efficio possum


multi ex plebe spe amissa, potius quam ut cruciarentur trahendo animam, capitibus obvolutis se in Tiberim praecipitaverunt.

multus ex plebs spes amitto potis quam ut crucio traho anima caput obvolvo sui in tiberis praecipito


in ea castra Dasius Altinius Arpinus clam nocte cum tribus servis venit promittens, si sibi praem10 praemio foret, se Arpos proditurum esse.

in is castrum dasius altinus arpinus clam nox cum tres servio venio promitto si sui praem praemium sum sui arpi prodeo sum


peregrinam est sortitus. Sisennae Cornelio urbana, Sp. Postumio Sicilia, L. Pupio Apulia, L. Iulio Gallia, Cn. Sicinio Sardinia evenit. L. Iulius maturare est iussus.

peregrinus sum sortior sisenna cornelius urbanus spurius postumius sicilia l pupius appulia l julius gallia cn sicinius sardinia evenio l iulius maturaris sum iubeo


praetores in provincias profecti; consules religio tenebat, quod prodigiis aliquot nuntiatis non facile litabant.

praetor in provincia proficiscor consul religio teneo qui prodigium aliquot nuntio non facilis lito


quibusdam aliis absentem carpere imperatorem quam praesentem monere melius visum est.

quidam alius absum carpo imperator quam praesens moneo bonus video sum


cum percunctando in vicem cognitum esset consulem Cumis esse, naves Cumas adpulsae captivique ad consulem deducti et litterae datae.

cum percuncto in vicis cognosco sum consul cumae sum navo cumae adpello captivus ad consul deduco et littera do


dictator magistro equitum A. Cornelio Cosso dicto comitia consularia habuit aemulumque decoris sui absentem M. Valerium Corvum — id enim illi deinde cognominis fuit — summo favore populi, tres et viginti natum annos, consulem renuntiavit.

dictator magister eques ab cornelius cossus dico comitium consularis habeo aemulus decor suus absum m valerius corvus is enim ille deinde cognomen sum superus favor populus tres et viginti natus annus consul renuntio


nec ea spe quemquam tenuit: dilapsi omnes, quo quemque hospitia aut fortuitus animi impetus tulit, per Campaniae urbes, maxime Nolam Neapolimque.

neque is spes quisquam teneo dilabor omnis quo quisque hospitium aut fortuitus animus impetus fero per campania urbs magnus nola neapolis


tarditatis causa non in senatu magis fuit quam tribunis, qui, quia summa vi restari nuntiabatur, parum cogitaverunt nulla virtute superari humanarum virium modum.

tarditas causa non in senatus magis sum quam tribunus qui quia summus vis restaris nuntio parum cogito nullus virtus superaris humanus vis modus


nam cum ingentem Gallorum exercitum in agro Latino castra posuisse nuntiatum esset, Scipione gravi morbo inplicito Gallicum bellum Popilio extra ordinem datum.

nam cum ingens gallus exercitus in ager latinum castrum pono nuntio sum scipio gravis morbus inplicito gallicus bellum popilius extra ordo do


pluribus me ipse egisse quam pro patria sermonis brevitate fateor; et breviter peroratum esse potuit, nihil me, postquam vobiscum institui amicitiam, cur eius vos paeniteret, commisisse.”

multus ego ipse ago quam pro patria sermo brevitas fateor et brevis peroro sum possum nihil ego postquam tu instituo amicitia cur is tu paeniteo committo


partim novos colonos spe commodorum proposita adscribere et omni modo frequentare;

pars novi colonus spes commodus propono adscribo et omnis modo frequento


Nucerinos et Acerranos querentes, ubi habitarent, non esse, Acerris ex parte incensis, Nuceria deleta, Romam Fulvius ad senatum misit.

nucerinus et acerrani queror ubi habito non sum acerrae ex pars incendo nuceria deleo roma fulvus ad senatus mitto


ibi una ex turmis ad portam relicta, ne excludi subsequens equitatus posset, media urbe ac per forum mann manu Eurylochum tenens multis occurrentibus gratulantibusque domum deduxit.

ibi unus ex turma ad porta relinquo ne excludo subsequor equito possum medius urbs atque per forum mann manus eurylochus teneo multus occurro gratulor domus deduco


Hannibali iam terrae adpropinquanti iussus e nauticis unus escendere in malum, ut specularetur, quam tenerent regionem,

hannibal iam terra appropinquo iubeo e nauticus unus escendo in malus ut speculor quam teneo regio


tur tum Fabius audita morte collegae Campanorum alam, quingentos fere equites, excedere acie iubet et circumvectos ab tergo Gallicam invadere aciem;

tur tum fabius audio mors collega campanus alo quingenti fere eques excedo acies iubeo et circumvectos ab tergum gallicus invado acies


mecum, ut voles, reverteris in gratiam; populo Romano, cui vitam debes, nihil maius praestiteris, quam si hic tibi dies satis documenti dederit, ut bello ac pace pati legitima imperia possis.”

ego ut volo revorto in gratia populus romanus qui vita debeo nihil magnus praesto quam si hic tu dies satis documentum do ut bellum atque pax patior legitimus imperium possum


cum qui in Ianiculo essent, negarent quemquam ibi praeter adsuetos collis eius cultores adparuisse.

cum qui in janiculum sum nego quisquam ibi praeter assuesco collis is cultor appareo


in portam quaestoriam irruperant (aalli Galli resistentisque pertinacius occiderant L. Postumium quaestorem, cui Tympano fuit cognomen, et M. Atinium et P. Sempronium, praefectos socium, et ducentos ferme milites.

in porta quaestorius irrumpo aalli gallus resisto pertinax occido l postumius quaestor qui tympanum sum cognomen et m atinius et p sempronius praeficio socius et ducenti ferme miles


Romani et Eumenes rex in Erythraeam primum classem applicuerunt. ibi noctem unam morati postero die Corycum promunturium tenuerunt.

romanus et eumenes rex in erythraea primus classis applico ibi nox unus moror posterus dies corycus promunturium teneo


an hoc timemus, ne Hamilcaris filius nimis sero imperia inmodica et regni paterni speciem videat, et, cuius regis genero hereditarii sint relicti exercitus nostri, eius filio parum mature serviamus?

an hic timeo ne hamilcaris filius nimis serus imperium immodicus et regnum paternus species video et qui rex gener hereditarius sum relinquo exercitus noster is filius parum maturus servio


tulit in triumpho coronas aureas centum viginti quattuor: praeterea auri pondo triginta unum, argenti infecti et signati Oscensis nummum centum septuaginta tria milia ducentos.

fero in triumphus corona aureus centum viginti quattuor praeterea aurum pondo triginta unus argentum inficio et signo oscensis nummus centum septuaginta tres mille ducenti


si alii alio trahant res, non inter Poenos Romanosque bellum atrocius fore quam inter ipsos Syracusanos, cum intra eosdem muros pars utraque suos exercitus, sua arma, suos habitura sit duces.

si alius alius traho res non inter poeni romanus bellum atrox sum quam inter ipse syracusani cum intra idem murus pars uter suus exercitus suus arma suus habeo sum dux


ex qua crevissent, tempus commodarent conducerentque ea lege praebenda, quae ad exercitum Hispaniensem opus essent, ut, cum pecunia in aerario esset, iis primis solveretur.

ex qui cerno tempus commodo conduco is lex praebeo qui ad exercitus hispaniensis opus sum ut cum pecunia in aerarius sum is primus solvo


Perseus ex Penestarum gente mille pedites, ducentos equites revocatos Cassandream, praesidio ut essent, misit.

perseus ex penestaris gens mille pedito ducenti eques revoco cassandrea praesidium ut sum mitto


Graeci Graecos, haud minus per quos Samniti Nolanoque quam ut Romanis hostibus resisterent, expectabant; postremo levissimum malorum deditio ad Romanos visa.

graecum graeci haud paruus per qui samniti nolanus quam ut romanus hostis resisto exspecto postremo levis malus deditio ad romanus video


legionum ardor ingens ad hostem insequendum fuit; Flaccus receptui cani iussit, satis ad utrumque profectum ratus, ut et Campani, quam haud multum in Hannibale praesidii esset, et ipse Hannibal sentiret.

legio ardor ingens ad hostis insequor sum flaccus receptus canis iubeo satis ad uterque proficiscor reor ut et campanus quam haud multus in hannibal praesidium sum et ipse hannibal sentio


eodem anno Arpinatibus Trebulanisque civitas data. Frusinates tertia parte agri damnati, quod Hernicos ab eis sollicitatos conpertum, capitaque coniurationis eius quaestione ab consulibus ex senatus consulto habita virgis caesi ac securi percussi.

idem annus arpinas trebulanus civitas do frusinates tertius pars ager damno qui hernici ab is sollicito conpertum capitum coniuratio is quaestio ab consul ex senatus consultum habeo virga caedo atque securus percutio


praetoribus L. Furio Purpurioni et Q. Minucio Rufo quina milia socium Latini nominis consules darent, quibus praesidiis alter Galliam, alter Bruttios provinciam obtineret.

praetor l furius purpurio et q minucius rufus quini mille socius latinum nomen consul do qui praesidium alter gallia alter bruttii provincia obtineo


omnium potius his criminationibus quam ipsius iuvenis inritatus est animus; quin contra, se quoque parenti causam invidiae atque criminum esse aegre passus,

omnis potis hic criminatio quam ipse juvenis irrito sum animus quin contra sui quoque parens causa invidia atque crimen sum aeger patior


ear eam unius hominis temerariam vocem silentio omnium extinguendam esse et, si quid umquam arcani sanctive ad silendum in curia fuerit, id omnium maxime tegendum, occulendum, obliviscendum, pro indicto habendum esse.

ear is unus homo temerarius voco silentium omnis extinguendam sum et si quis umquam arcanus sanctive ad sileo in curia sum is omnis magnus tego occulo obliviscor pro indico habeo sum


super tam evidentem tristis ominis eventum etiam ex pullario auditum est vitium in auspicio fuisse, nec id consulem ignorasse.

super tam evidens tristis omen evenio etiam ex pullarius audio sum vitium in auspicium sum neque is consul ignoro


et primo in circulis conviviisque celebrata sermonibus res est;

et primus in circulus convivium celebro sermo res sum


facturusne operae pretium sim, si a primordio urbis res populi Romani perscripserim, nec satis scio nec,

facio opera pretium sum si ab primordius urbs res populus romanus perscribo neque satis scio neque


nec clamorem reddi passus defixis pilis stare suos iussit: ubi ad manum venisset hostis, tur tum coortos tota vi gladiis rem gerere.

neque clamor reddo patior defigo pila sto suus iubeo ubi ad manus venio hostis tur tum coorior totus vis gladius res gero


ceterum, postquam neminem moveri ab solita custodia urbis vidit nec committi quicquam temerariae spei, ad Tifata redit infecta re. quibus diebus Cumae liberatae sunt obsidione,

ceterum postquam nemo moveo ab soleo custodia urbs video neque committo quisquam temerarius spes ad tifata redeo inficio res qui dies cumae libero sum obsidio


superstes — et ita sim, si merebor, ut ipse me esse velit — hereditatem regni, si pater tradet accipiam.

supersto et ita sum si mereo ut ipse ego sum volo hereditas regnum si pater trado accipio


praeterquam quod hinc amnis munit, hinc tumuli, muro quoque firmo saepta erat, patente in circuitu paulo amplius quattuor milia passuum.

praeterquam qui hinc amnis munio hinc tumulis murus quoque firmus saeptum sum pateo in circuitus paulus amplus quattuor mille passus


ex bello tam tristi laeta repente pax cariores Sabinas viris ac parentibus et ante omnes Romulo ipsi fecit.

ex bellum tam tristis laetus repens pax carus sabina vis atque parens et ante omnis romulus ipse facio


Octobres hora fere secunda legati urbem ingressi sunt; ingentem secum occurrentium, quacumque ibant, prosequentiumque trahentes turbam in forum perrexerunt.

october hora fere secundus legatus urbs ingredior sum ingens sui occurro quicumque eo prosequor traho turba in forum pergo


non subire, non scalas ferre ad muros prae incidentibus telis facile erat; etiam qui erexerant ad murum scalas, alii furcis ad id ipsum factis detrudebantur, in alios lupi superne ferrei iniecti, ut in periculo essent, ne suspensi in murum extraherentur.

non subeo non scala fero ad murus prae incido telum facilis sum etiam qui erigo ad murus scala alius furca ad is ipse facio detrudo in alius lupus supernus ferreus injacio ut in periculum sum ne suspendo in murus extraho


duplex eorum, ut animadvertistis, patres conscripti, accusatio fuit: nam nec gerendum mihi fuisse bellum cum Gallis, et gestum temere atqcue atque imprudenter dixerunt. “non erant Galli hostes, sed tu eos pacatos imperata facientes violasti.”

duplex is ut animadverto pater conscribo accusatio sum nam neque gero ego sum bellum cum gallus et gero temere atqcue atque imprudens dico non sum gallus hostis sed tu is pacatos impero facio violo


conveniunt frequentes prima luce; ipse Tarquinius diem quidem servavit, sed paulo ante, quam sol occideret, venit. multa ibi toto die in concilio variis iactata sermonibus erant.

convenio frequens primus lux ipse tarquinius dies quidem servo sed paulus ante quam sol occaedes venio multus ibi totus dies in concilio varius jacto sermo sum


Movet mouet ferocem animum iuvenis seu ira seu detractandi certaminis pudor seu inexsuperabilis vis fati. oblitus itaque imperii patrii consulumque edicti praeceps ad id certamen agitur, quo vinceret an vinceretur haud multum interesset.

moveo moueo ferox animus juvenis seu ira seu detracto certamen pudor seu inexsuperabilis volo fatum obliuiscor itaque imperium patrius consul edico praeceps ad is certamen ago quo vinco an vinco haud multus intersum


et Poeni urgebant. legio ibi sexta loco cessit, qua pulsa cohors Hispanorum cum tribus elephantis usque ad vallum pervasit, ruperatque mediam aciem Romanorum et in ancipiti spe ac periculo erat, utrum in castra perrumperet an intercluderetur a suis.

et poenus urgeo legio ibi sextus locus cedo qui pello cohors hispanus cum tres elephantus usque ad valles pervado rumpo medius acies romanus et in anceps spes atque periculum sum utrum in castrum perrumpo an intercludo ab suus


dein remissa subito velut ex muro cadentem navem cum ingenti trepidatione nautarum ita undae adfligebat, ut, etiamsi recta reciderat, aliquantum aquae acciperet.

deinde remitto subeo velut ex murus cado navo cum ingens trepidatio nautaris ita unda affligo ut etiamsi recta reciderat aliquantus aqua accipio


venerunt. prius Eumene convento, quem propter vetera certamina aversum maxime a pace credebant esse, et placatiore eo et sua et regis spe invento, tur tum P.

venio prior eumenes convenio qui propter vetero certamen averto magnus ab pax credo sum et placo is et suus et rex spes invenio tur tum p


L. Baebio supplementum in Hispaniam datum mille Romani pedites, equites quinquaginta, et sex milia peditum Latini nominis, ducenti equites;

l baebius supplementum in hispania do mille romanus pedito eques quinquaginta et sex mille pedes latinum nomen ducenti eques


Claudius duarum gentium uno anno victor, duabus, quod raro alius, in consulatu pacatis provinciis Romam revertit.

claudus duaris gens unus annus victor duo qui rarus alius in consulatus pacatum provincia roma revorto


tulit prae se auri mille et quingenta quindecim pondo, argenti viginti milia, signati denarium triginta quattuor milia et quingentos.

fero prae sui aurum mille et quingenti quindecim pondo argentum viginti mille signo denarius triginta quattuor mille et quingenti


quod miserrimum est in bello, obsidionem passus sum, Pergami inclusus cum discrimine ultimo simul vitae regnique.

qui miser sum in bellum obsidio patior sum pergamum includo cum discrimen ultimo simul vita regnum


ad hoc cantus ineuntium proelium et ululatus et tripudia,

ad hic cantus ineo proelium et ululo et tripudio


L. Aemilio Paulo C. Licinio consulibus, idibus Martiis, principio insequentis anni, cum in expectatione patres fuissent, maxime quidnam consul de Macedonia, cuius ea provincia esset, referret, nihil se habere Paulus, quod referret, nondum cum legati redissent, dixit.

l aemilius paulus que licinius consul idus martius principium insequor annus cum in expectatio pater sum magnus quisnam consul de macedonius qui is provincia sum refero nihil sui habeo paulus qui refero nondum cum legatus redeo dico


et mater dedita viro erat, et vitricus, quia tutelam ita gesserat, ut rationem reddere non posset, aut tolli pupillum aut obnoxium sibi vinculo aliquo fieri cupiebat. via una corruptelae Bacchanalia erant.

et mater dedo vir sum et vitricus quia tutela ita gero ut ratio reddo non possum aut tollo pupillus aut obnoxius sui vinculum aliquis fio cupio via unus corruptela bacchanalis sum


sed ut amplum videri posset, diuturna patientia fecimus. atqui si quando umquam consociandi imperii, usurpandae libertatis tempus optastis, en hoc tempus adest et virtute vestra et deum benignitate vobis datum.

sed ut amplus video possum diuturnus patientia facio atqui si quando umquam consocio imperium usurpo libertas tempus opto en hic tempus adsum et virtus vester et deus benignitas tu do


quodque plurumum plurimum ad accendendos militurn militum animos intererat, testis spectatorque virtutis atque ignaviae cuiusque adest.

quisque plurimus multus ad accendo militurn miles animus intersum testis spectator virtus atque ignavia quisque adsum


ceterum abi omnibus labore vigiliis vulneribus etiam fessis maturior ipsius spe deditio est facta.

ceterum abeo omnis labor vigilia vulnus etiam fatisco maturus ipse spes deditio sum facio


quo die magistratum inierunt consules, senatus in Capitolio est habitus,

quo dies magistratus ineo consul senatus in capitolium sum habitus


neque enim Romanos pecunia aut agro egere, sed hoc scire, cum omnia humana, tum maxima quaeque et regna et imperia sub casibus multis esse.

neque enim romanus pecunia aut ager ago sed hic scio cum omnis humanus tum maximus quisque et regnum et imperium sub casus multus sum


et haec quidem mihi tamquam causam dicenti reo obiecta sunt; illa tamquam regi et quae de foedere, quod mihi est vobiscum, disceptationem habeant.

et hic quidem ego tamquam causa dico reor objecto sum ille tamquam rex et qui de foedus qui ego sum tu disceptatio habeo


ear eam se contumeliam iniuriamque, ni sibi ab iis, qui fecerint, dematur, ipsos omni vi depulsuros esse.

ear is sui contumelia injuria ni sui ab is qui facio demo ipse omnis vis depello sum


ceterum, quem ad modum superbe et violenter me faterer facere, si, priusquam in Africam traiecissem, te tua voluntate cedentem Italia et inposito in naves exercitu ipsum venientem ad pacem petendam aspernarer,

ceterum qui ad modus superbus et violens ego fateor facio si priusquam in africa transjacio tu tuus voluntas cedo italia et inpono in navo exercitus ipse venio ad pax peto aspernor


Veientes in agrum Romanum excursiones fecerunt. fama fuit quosdam ex Fidenatium iuventute participes eius populationis fuisse, cognitioque eius rei L. Sergio et Q. Servilio et Mam. Aemilio permissa.

veiens in ager romanus excursio facio fama sum quidam ex fidenates iuventus particeps is populatio sum cognitio is res l sergius et q servilius et mam aemilius permitto


quem ad modum se tribuni gessissent in prohibendo dilectu, sic se patres in lege, quae per omnes comitiales dies ferebatur, impedienda gerebant.

qui ad modus sui tribunus gero in prohibeo delectus sic sui pater in lex qui per omnis comitial dies fero impedio gero


et ad capessendam pugnam impediit, quod non uno agmine nec ad signa frequentes veniebant, eadem magnae parti ad fugam saluti fuit:

et ad capesso pugna impedio qui non unus agmen neque ad signum frequens venio idem magnus pario ad fuga salus sum


quo repente discursu baud haud secus quam silvis montibusque accensis omnia circa virgulta uisa ardere, capitumque irrita quassatio excitans flammam hominum passim discurrentium speciem praebebat.

quo repens discursus baud haud secus quam silva mons accendo omnis circa virgultus uideo ardeo capitum irrito quassatio excito flamma homo passim discurro species praebeo


legatos ad Antiochum missuros, qui nuntient Attali naviumque eius et militum opera adversus Philippum communem hostem uti populum Romanum;

legatus ad antiochus mitto qui nuntio attal naviumque is et miles opus adverro philippus communis hostis uti populus romanus


et illic ta,men, tamen, ubi abi insessas fauces Epiri non tenuissent, primam culpam fuisse eorum, qui neglegenter custodias servassent,

et illic ta ego tamen ubi abeo insessus fauces epirus non teneo primus culpa sum is qui neglegenter custodio servo


equidem miles nihil umquam dicam de imperatore meo, cui praesertim gratias scial sciam ab senatu actas, quod non desperaverit de re publica cui post fugam a Cannis per omnes annos prorogatun prorogatum imperium.

equidem miles nihil umquam dico de imperator meus qui praesertim gratia scial scio ab senatus ago qui non desperaverit de res publicus qui post fuga ab cannae per omnis annus prorogatun prorogo imperium


Latinae feriae fuere ante diem tertium nonas Maias, in quibus quia in una hostia magistratus Lanuvinus precatus non erat populo Romano Quiritium, religioni fuit.

latinus feriae sum ante dies tertius nona maia in qui quia in unus hostia magistratus lanuvinus preco non sum populus romanus quiris religio sum


qui palati e fuga domum se recipiebant, alterum agmen venientium Celtiberorum deditionem Contrebiae et suam cladem narrando averterunt.

qui palatium e fuga domus sui recipio alter agmen venio celtiberi deditio contrebia et suus clades narro averto


in confinio Lyciae et Pamphyliae Phaselis est; prominet penitus in altum conspiciturque prima terrarum Rhodum a Cilicia petentibus et procul navium praebet prospectum. eo maxime, ut in obvio classi hostium essent, electus locus est;

in confinis lycia et pamphylia phaselis sum promineo penitus in altus conspicio primus terra rhodos ab cilicium peto et procul navis praebeo prospicio is magnus ut in obvius classis hostis sum eligo locus sum


quid se iam senem ac perfunctum laboribus laborumque praemiis sollicitarent? nec corporis nec animi vigorem remanere eundem, et fortunam ipsam vereri, ne cui deorum nimia iam in se et constantior, quam velint humanae res, videatur.

quis sui iam senex atque perfungor labor labor praemium sollicito neque corpus neque animus vigor remaneo idem et fortuna ipse vereor ne qui deus nimius iam in sui et consto quam volo humanus res video


interfectis iis et multitudine ad contionem vocata, inopiam quaeque ipsi inter se fremere occulti soliti erant conquesti, quamquam tot mala urgerent, negarunt fortunam accusandam esse, quod in ipsorum esset potestate, quamdiu ea paterentur.

interficio is et multitudo ad contio voco inopia quisque ipse inter sui fremo occulo soleo sum conqueror quamquam tot malus urgeo nego fortuna accuso sum qui in ipse sum potestas quamdiu is pateo


quanto melius de re publica meriti sint, qui se dictatorem tertium dixerint, quam qui ob ereptum censurae regnum labem secundae dictaturae suae inposuerint. Votis uotis deinde nuncupatis profectus mille

quantus bonus de res publicus mereo sum qui sui dictator tertius dico quam qui ob eripio censeo regnum labo secundus dicto suus inposuerint voveo uotum deinde nuncupo proficiscor mille


ipsa etiam onera plaustraque, ut fors tulit, his aut illis incommode obiecta pugnantibus impedimento sunt.

ipse etiam onus plaustrum ut fors fero hic aut ille incommodus objecto pugno impedimentum sum


quod meum factunm factum dictumve consulis gravius quam tribuni audistis? eodem tenore duo insequentes consulatus gessi, eodem haec imperiosa dictatura geretur , neque in hos meos et patriae meae milites mitior quam in vos — horreo dicere — hostes ero.

qui meus factunm facio dico consul gravis quam tribunus audio idem tenor duo insequor consulatus gero idem hic imperiosus dicto gero neque in hic meus et patria meus miles mitis quam in tu horreum dico hostis sum


vobis autem, Ardeates, fortuna oblata est et pro tantis populi Romani beneficiis, quanta ipsi meministis — nec enim exprobranda apud memores sunt — gratiae referendae et huic urbi decus ingens belli ex hoste communi pariendi, qui effuso agmine adventat.

tu autem ardeates fortuna offertor sum et pro tantus populus romanus beneficium quantus ipse memini neque enim exprobro apud memor sum gratia refero et hic urbs decus ingens bellum ex hostis communis pario qui effundo agmen advento


pacato mari praeter oram Italiae Galliaeque vectus Emporias in urbem sociorum classem adpulisti; expositos milites per tutissima omnia ad socios et amicos populi Romani Tarraconem duxisti;

pacatum mare praeter ora italia gallia veho emporiae in urbs socius classis adpello expono miles per tueor omnis ad socius et amicus populus romanus tarraco duco


hic eventus Aetolorum causae in omnibus Graeciae gentibus populisque eorum, qui partis Romanorum fuerant, inflavit ad intolerabilem superbiam animos et obnoxios pedibus eorum subiecit, quos aliqua parte suspicio favoris in regem contigerat.

hic evenio aetolus causa in omnis graecia gens populus is qui pars romanus sum inflo ad intolerabilis superbia animus et obnoxius pes is subicio qui aliqui pars suspicio favor in rex contingo


qui, quorum opera id conflatum incendium, profiteretur, praemium fore libero pecuniam, servo libertatem.

qui qui opus is conflo incendium profiteor praemium sum liber pecunia servo libertas


minus aequis animis auditus est Scipio, quia vulgatum erat, si apud senatum non obtinuisset, ut provincia Africa sibi decerneretur, ad populum extenplo extemplo laturum.

paruus aequus animus audio sum scipio quia vulgo sum si apud senatus non obtineo ut provincia africanus sui decerno ad populus extenplo extemplo fero


simul in silvam ventum est, ubi plures diversae semitae erant, et nox adpropinquabat, cum perpaucis maxime fidis via devertit.

simul in silva venio sum ubi multus diverto semita sum et nox appropinquo cum perpaucus magnus fido via deverto


consules duabus urbanis legionibus scriptis supplementoque in alias lecto, priusquam ab urbe moverent, prodigia procurarunt, quae nuntiata erant.

consul duo urbanus legio scribo supplementum in alius lectus priusquam ab urbs moveo prodigium procuro qui nuntio sum


urbs amoto auxilio eorum intra paucos dies capta et direpta est: praedam militibus praetor concessit.

urbs amoueo auxilium is intra paucus dies capio et direptor sum praeda miles praetor concedo


nec meruerant Graeci, cur diriperentur. inde Cassandream petentes primo ad Mendaeum, maritimum civitatis eius vicum, tenuere. inde cum superato promuntur10 promunturio ad ipsa moenia urbis circumagere classem vellent, saeva coorta tempestate prope obruti fluctibus, dispersi, magna ex parte amissis armamentis in terram effugerunt.

neque mereo graecum cur diripio inde cassandrea peto primus ad mendaeum maritimus civitas is vicus teneo inde cum supero promo promunturium ad ipse moenia urbs circumago classis volo saevus coorior tempestas prope obruo fluctus dispermulceo magnus ex pars amitto armamenta in terra effugio


non crediderit factum, an tantum animo roboris fuerit, nec traditur certum, nec interpretatio est facilis; nihil aliud ad eum nuntium a proposito aversus, quam ut cadaver efferri iuberet, tenens poster postem precationem peragit et dedicat templum.

non credo facio an tantus animus robur sum neque trado certus neque interpretatio sum facilis nihil alius ad is nuntius ab propono averto quam ut cadaver effero iubeo teneo poster postis precatio perago et dedico templum


Quam quam concitationem animorum fregit adventus exercitus etiam iratis miserabilis. non enim tamquam in patriam revertentes ex insperato incolumes,

quam quam concitatio animus frango advenio exercitus etiam irascor miserabilis non enim tamquam in patria revorto ex insperatus incolumis


incerto rerum statu Ap. Claudius bellum oriens ex propinquo cum cerneret, senatum litteris certiorem fecit Siciliam Carthaginiensi populo et Hannibali conciliari;

incertum res status ap claudus bellum orior ex propinquo cum cerno senatus littera certus facio sicilia carthaginiensis populus et hannibal concilio


quo cum extemplo concursus omnis generis hominum esset factus, summota cetera multitudine senatus Alorco datus est, cuius talis oratio fuit:

quo cum extemplo concursus omnis genus homo sum facio summoveo ceterus multitudo senatus alorco do sum qui talis oratio sum


quid, quod hostes per summum otium instruxerant aciem, praeparaverant animos, stabant conpositi suis quisque ordinibus, nobis tunc repente trepidandum in acie instruenda erat et incompositis concurrendum?

quis qui hostis per superus otium instruo acies praeparo animus sto compositum suus quisque ordo nos tunc repens trepido in acies instruo sum et incompositus concurro


vovit in eadem verba consul praeeunte maximo pontifice, quibus antea quinquennalia vota suscipi solita erant,

voveo in idem verbum consul praeeo maximus pontifex qui antea quinquennalia veto suscipio soleo sum


eademque ferme de stipendio frumentoque ab A. Cornelio Mammula propraetore ex Sardinia scripta. responsum utrique, non esse, unde mitteretur, iussique ipsi classibus atque exercitibus suis consulere.

idem ferme de stipendium frumentum ab ab cornelius mammula propraetor ex sardinia scribo responsum uterque non sum unde mitto jubeo ipse classis atque exercitus suus consulo


Ambracienses prius pacti, ut Aetolorum auxiliares sine fraude emitterent, aperuerunt portas. dein Aetolis condiciones pacis dictae: quingenta Euboica ut darent talenta, ex quibus ducenta praesentia, trecenta per annos sex pensionibus aequis; captivos perfugasque redderent Romanis;

ambraciensis prior paciscor ut aetolus auxiliaris sine fraus emitto aperio porta deinde aetolus condicio pax dico quingenti euboicus ut do talentum ex qui ducenti praesens trecenti per annus sex pensio aequus captivus perfuga reddo romanus


is cum in pace instituisset pueros ante urbem lusus exercendique causa producere, nihil eo more per belli tempus intermisso modo brevioribus modo longioribus spatiis trahendo eos a porta, lusu sermonibusque variatis longius solito, ubi res dedit, progressus inter stationes eos hostium castraque inde Romana in praetorium ad Camillum perduxit. ibi scelesto facinori scelestiorem sermonem addit,

is cum in pax instituo puer ante urbs lusus exerceo causa produco nihil is mos per bellum tempus intermitto modo brevis modo longus spatium traho is ab porto lusus sermo vario longus soleo ubi res do progredior inter statio is hostis castro inde romanus in praetorium ad camillus perduco ibi scelestus facinus scelestus sermo addo


secutus inde nuntius Hannibalem Numidarum equitatu praemisso ipsum, quantum adcelerare posset, cum peditum agmine sequi.

sequor inde nuntius hannibal numidaris equitatus praemitto ipse quantus adceleraris possum cum pedes agmen sequor


eodem anno de Tusculanis Flavia rogatione populi fuit iudicium. M. Flavius tribunus plebis tulit ad populum, ut in Tusculanos animadverteretur, quod eorum ope ac consilio Veliterni Privernatesque populo Romano bellum fecissent.

idem annus de tusculanus flavius rogatio populus sum iudicium m flavus tribunus plebs fero ad populus ut in tusculani animadverto qui is ops atque consilium veliternus privernatesque populus romanus bellum facio


decemvirorum monitu decretum est, Iovi primum tulmen fulmen aureum pondo qulnquaginta quinquaginta neret, et Iunoni Minervaeque ex argento dona darentur, et Iunoni reginae in Aventino Iunonique Sospitae Lanuvii maioribus hostiis sacrificaretur,

decemviri moneo decretum sum iuppiter primus tulmen fulmen aureus pondo qulnquaginta quinquaginta neo et juno minerva ex argentum donum do et juno regina in aventinus juno sospitae lanuvium magnus hostia sacrifico


Romani, cum serio legationes audire coepisset, redituros se ad eum dicentes esse, monito magis eo quam rogato, ne fidem temere mutaret, proficiscuntur.

romanus cum serius legatio audio coepio redeo sui ad is dico sum moneo magis is quam rogo ne fides temere muto proficisco


ad quattuor milia hominum occidit, novem signa militaria cepit. moverat ex hibernis ad famam hostis Q. Claudius, qui per urbes agri Sallentini castra disposita habebat.

ad quattuor mille homo occido novo signum militaris capio moveo ex hibernus ad fama hostis q claudus qui per urbs ager salentini castrum dispono habeo


forem ex aede Lunae, quae in Aventino est, raptam tulit et in posticis parietibus Cereris templi adfixit, signa alia in circo maximo cum columnis quibus superstabant evertit,

sum ex aedes luna qui in aventinus sum rapio fero et in posticum paries ceres templum affigo signum alius in circus maximus cum columna qui supersto everto


neque ego Cium expugnavi, sed Prusiam socium et amicum oppugnantem adiuvi; et Lysimachiam ab Thracibus vindicavi, sed, quia me necessitas ad hoc bellum a custodia eius avertit, Thraces habent.

neque ego cios expugno sed prusia socius et amicus oppugno adjuvo et lysimachia ab thrax vindico sed quia ego necessitas ad hic bellum ab custodia is averto thraces habeo


Galli ab duobus lateribus satis fidentes invia esse, ab ea parte, quae in meridiem vergeret, ut armis clauderent viam, quattuor milia fere armatorum ad tumulum imminentem viae minus mille passuum a castris occupandum mittunt,

gallus ab duo later satis fido invius sum ab is pars qui in meridio vergeret ut arma claudeo via quattuor mille fere armator ad tumulus immineo via paruus mille passus ab castrum occupo mitto


si consul Tarentum profectus esset, Q. Claudium praetorem placere in eam regionem inde abducere legiones, in qua plurimas sociorum urbes tueri posset.

si consul tarentus proficiscor sum q claudius praetor placeo in is regio inde abduco legio in qui multus socius urbs tueor possum


secundam eam Paulus, sicut erat, victoriam ratus victimas cecidit eo nuntio, et consilio advocato litteras praetoris cum recitasset, Q. Aelium Tuberonem obviam regi misit, ceteros manere in praetorio frequentis iussit.

secundus is paulus sicut sum victoria reor victima cado is nuntio et consilium advoco littera praetor cum recito q aelius tubero obvius rex mitto ceterus maneo in praetorius frequens iubeo


resocatus revocatus praeco, cum unusquisque non audire modo sed videre libertatis suae nuntium averet, iterum pronuntiavit eadem.

resocatus revoco praeco cum unusquisque non audio modo sed video libertas suus nuntius averet iterum pronuntio idem


postulabatur autem, redderent res Turdetanis traditoque omni auro atque argento egressi urbe cum singulis vestimentis ibi habitarent, ubi Poenus iussisset.

postulo autem reddo res turdetani trado omnis aurum atque argentum egredior urbs cum singuli vestimentum ibi habito ubi poenus iubeo


civitas omnis obviam effusa cum coniugibus ac liberis, sacerdotes citu insignibus suis intrantem urbem ac di prope ipsi exciti sedibus suis acceperunt.

civitas omnis obvius effundo cum conjunx atque liber sacerdos cieo insignis suus intro urbs atque deus prope ipse excio sedes suus accipio


non venit in mentem, cum exercitu Elatiae esset, triduum nos in concilio fuisse consultantis, utrum Romanos an Philippum sequeremur?

non venio in mens cum exercitus elatiae sum triduum nos in concilio sum consulto utrum romanus an philippus sequor


cedentes enim sensim integris ordinibus, postquam se Eumenis auxiliis adiunxerunt, et cum eo tutum inter ordines suos receptum sociis fuga dissipatis dabant et, cum minus conferti hostes instarent, progredi etiam ausi multos fugientium obvios exceperunt.

cedo enim sensim integer ordo postquam sui eumenes auxilium adjungo et cum is tueor inter ordo suus recipio socius fuga dissipatis do et cum paruus confercio hostis insto progredior etiam audeo multus fugio obvius excipio


id horreum fuit Poenis sedentibus ad Trebiam. in captivos ex tradito praesidio, ut fama clementiae in principio rerum colligeretur, nihil saevitum est.

is horreum sum poenus sedeo ad trebia in captivus ex trado praesidium ut fama clementia in principium res colligo nihil saevio sum


sed oppugnatio continua, non nocte non die remissa, cum consul in eo verti crederet ceterorum Thessalorum animos, si primi vim Romanam non sustlnuissent, sustinuissent, vicit pertinaciam Mlcedonum. Macedonum.

sed oppugnatio continuo non nox non dies remitto cum consul in is verto credo ceterus thessalus animus si primus vis romanus non sustlnuissent sustineo vinco pertinacia mlcedonum macedones


ut, quem ad modum Numa divini auctor iuris fuisset, ita Servium conditorem omnis in civitate discriminis ordinumque, quibus inter gradus dignitatis fortunaeque aliquid interlucet, posteri fama ferrent.

ut qui ad modus numa divinus auctor ius sum ita servius conditor omnis in civitas discrimen ordo qui inter gradus dignitas fortuna aliquis interluceo posterus fama fero


inter haec et consul, ne segnis sederet tantum in agro hostium, M. Popilium cum quinque milibus militum ad Meliboeam urbem oppugnandam mittit.

inter hic et consul ne segnis sedeo tantus in ager hostis m popilius cum quinque mille miles ad meliboea urbs oppugno mitto


venit; Aetolos praecipue monuit, constanter et fideliter in amicitia populi Romani permanerent.

venio aetoli praecipuus moneo consto et fidelis in amicitia populus romanus permaneo


melius in Volscis imperatum est; fusi primo proelio hostes fugaque in urbem Antium, ut tur tum res erant, opulentissimam acti. quam consul oppugnare non ausus Caenonem, aliud oppidum nequaquam tam opulentum, ab Antiatibus cepit.

bonus in volscus impero sum fundo primus proelium hostis fugo in urbs antius ut tur tum res sum opulens ago quam consul oppugnaris non audeo caenonem alius oppidum nequaquam tam opulentus ab antias capio


licet ergo vobis et praemiis belli ditare socios et non decedere instituto vestro et meminisse, quem titulum praetenderitis prius adversus Philippum, nunc adversus Antiochum belli,

licet ergo tu et praemium bellum ditaris socius et non decedo instituo vester et memini qui titulis praetendo prior adverro philippus nunc adverro antiochus bellum


altera pars infrequens aedificiis erat; templa deum aliquantum tenebant loci; ea prius ariete admoto quatere muros turresque coepit;

alter pars infrequens aedificium sum templum deus aliquantus teneo locus is prior aries admoueo quatio murus turris coepio


tempestas curm cum magnis procellis coorta coegit plerosque tabernacula statuere in foro:

tempestas curm cum magnus procella coorior cogo plerus tabernaculum statuo in forum


Pugnatum pugnatum est haud procul radicibus Vesuvii montis, qua via ad Veserm Ueserim ferebat.

pugno pugno sum haud procul radix vesuvius mons qui via ad veserm veseris fero


deinde circumfuso undique pavore ita obtorpuit, ut nec dicere, quod in rem esset, nec audire posset nec inops modo consilii sed vix mentis compos esset.

deinde circumfundo undique pavor ita obtorpesco ut neque dico qui in res sum neque audio possum neque inops modo consilium sed vix mens compos sum


nuntiaret T. Manlium L. f. esse. mox introductus — etenim percitum ira in patrem spes erat aut criminis aliquid novi aut consilii ad rem agendam deferre — salute accepta redditaque esse ait, quae cum eo agere arbitris remotis velit.

nuntio t manlius l f sum mox introduco etenim percio ira in pater spes sum aut crimen aliquis nosco aut consilium ad res ago defero salus accipio reddo sum aio qui cum is ago arbiter remoueo volo


cum consuli duplicatae vires, Poeno recens victoria animos faceret.

cum consul duplico vireo poenus recens victoria animus facio


et castris in propinquo positis primo pauci equites ex tuto speculantes ab stationibus progredi, dein iaculis summoti recurrere ad suos; inde excursiones in vicem fieri et, cum pulsos indignatio accenderet,

et castrum in propinquo pono primus paucus eques ex tueor speculor ab statio progredior deinde iaculis summoveo recurro ad suus inde excursio in vicis fio et cum pello indignatio accendo


Publilio triumphus decretus, quod satis credebatur obsidione domitos hostes in fidem venisse. duo singularia haec ei viro primum contigere, prorogatio imperii, non ante in ullo facta, et acto honore triumphus.

publilius triumphus decerno qui satis credo obsidio domo hostis in fides venio duo singularis hic is vir primus contingo prorogatio imperium non ante in ullus facio et ago honor triumphus


Adventus Marci, qui Hernicis subactis maturavit collegae venire auxilio, moram certaminis hosti exemit.

advenio marcius qui hernicus subigo maturo collega venio auxilium mora certamen hostis eximo


ubi quid iniqui esset, alterni innixi sublevantesque in vicem et trahentes alii alios, prout postularet locus, tanto silentio in summum evasere, ut non custodes solum fallerent, sed ne canes quidem, sollicitum animal ad nocturnos strepitus, excitarent. anseres non fefellere,

ubi quis iniquus sum alternus innitor sublevantesque in vicis et traho alius alius prout postulo locus tantus silentium in superus evado ut non custos solus fallo sed ne canis quidem sollicitus animal ad nocturnus strepitus excito anser non fallo


“ad urbem unam oppugnandam si quis vos adductos credit, is magis operis vestri quam emolunienti emolumenti rationem exactam, milites, habet. oppugnabitis enim vere moenia unius urbis, sed in una urbe universam ceperitis Hispaniam.

ad urbs unus oppugno si quis tu adduco credo is magis opus vester quam emolunienti emolumentum ratio exigo miles habeo oppugno enim verus moenia unus urbs sed in unus urbs universus capio hispania


et in utrumque mare vergentes incoluere urbibus duodenis terras, prius cis Appenninum ad inferum mare, postea trans Appenninum totidem, quot capita originis erant, coloniis missis,

et in uterque mare vergo incolo urbs duodenis terra prior cis apenninus ad inferus mare postea trans apenninus totidem quot caput origo sum colonia mitto


Tullium nomine increpans rogitansque, “sicine pugnaturos milites spopondisset; ubi illi clamores sint arma poscentium, ubi minae iniussu imperatoris proelium inituros; en ipsum imperatorem clara voce vocare ad proelium et ire armatum ante prima signa; ecquis sequeretur eorum, qui modo ducturi fuerint, in castris feroces, in acie pavidi.” Vera uera audiebant;

tullius nomen increpo rogito sicine pugno miles spopondisset ubi ille clamor sum arma posco ubi minae injussus imperator proelium ineo en ipse imperator clarus vox vocaris ad proelium et eo armo ante primus signum ecquis sequor is qui modo duco sum in castrum ferox in acies pavidus verus uerus audio


quae res sicut eo anno sermonibus magis passim hominum iactata quam in publico ullo concilio est, ita insequentis anni consulibus, L. Furio Camillo iterum Iunio Bruto Scaevae, nulla prior potiorque visa est, de qua ad senatum referrent.

qui res sicut is annus sermo magis passim homo jacto quam in publicus ullus concilio sum ita insequor annus consul l furius camillus iterum junius brutus scaeva nullus prior potio video sum de qui ad senatus refero


in Hispaniam ulteriorem eunti L. Postumio Albino collegae Gracchus mandaverat, ut Q. Fulvium certiorem faceret, Tarraconem exercitum adduceret:

in hispania ulter eo l postumius albinus collega gracchus mando ut q fulvius certus facio tarraco exercitus adduco


Bellum haud memorabile in Algido cum Aequis gestum est fusis hostibus prius paene, quam manus consererent.

bellum haud memorabilis in algidus cum aequi gero sum fundo hostis prior paene quam manus consero


repetentem Argivorum urbem, repetentem maritimas civitates, quibus eum depulsum Romani Lacedaemonis muris inclusissent, a Macedonia Philippum, ubi primum bellicum cani audisset, arma capturum: nosse se spiritus eius, nosse animum; scire ferarum modo, quae claustris aut vinculis teneantur, ingentis iam diu iras eum in pectore volvere;

repeto argivus urbs repeto maritimus civitas qui is depello romanus lacedaemon murus includo ab macedonius philippus ubi primus bellicus canis audio arma capio nosco sui spiritus is nosco animus scio ferus modo qui claustra aut vinculis teneo ingens iam diu ira is in pectus volvo


id inventum ab Aetolo quodam perlatumque in Aetoliam ad Scerdilaedum, cui notum erat insigne galeae, famam interfecti regis vulgavit.

is invenio ab aetolus quidam perfero in aetolia ad scerdilaedum qui notus sum insignis galea fama interfacio rex vulgo


et cum augures vitio creatum videri dixissent, dictator magisterque equitum se magistratu abdicarunt.

et cum auguro vitio creo video dico dictator magister eques sui magistratus abdico


Samnitium agmen praeterquam hostili tumultu captivorum etiam repentina defectione turbatum erat, qui partim ipsi soluti vinctos solvebant,

samnites agmen praeterquam hostilis tumultus captivus etiam repentinus defectio turbo sum qui pars ipse soluo vincio solvo


avaritia et luxuria, civitatem laborare, quae pestes omnia magna imperia everterunt.

avaritia et luxuria civitas laboro qui pestis omnis magnus imperium everto


qua re irritavit magis quam conterruit animos barbarorum; et clam comparatis copiis saltum Manlianum, per quem transiturum exercitum Romanum satis sciebant, obsederunt.

qui res irritavit magis quam conterreo animus barbarus et clam comparo copia saltus manlianus per qui transeo exercitus romanus satis scio obsedeo


amnis ingens fugientes accepit — neque enim cunctanter, ut quos maior metus urgeret, immiserant equos — raptique gurgite in obliquum praelati.

amnis ingens fugio accipio neque enim cunctanter ut qui magnus metus urgeo immitto equus rapio gurges in obliquus praefero


sed fulmina etiam sic undique micabant, ut peti viderentur corpora, nec solum milites sed etiam principes icti caderent.

sed fulmen etiam sic undique mico ut peto video corpus neque solus miles sed etiam princeps icti cado


ear eam sententiam haud aequioribus animis quam ipsorum quondam postulatum Latinorum patres audierunt;

ear is sententia haud aequus animus quam ipse quondam postulo latinum pater audio


adversus quae legati, et quia gravia erant, et quia suorum animos indomitos ac mutabiles noverant, nullo reddito responso domum regressi sunt, ut etiam atque etiam, quid agendum esset, re integra praetorem et principes consulerent.

adverro qui legatus et quia gravis sum et quia suus animus indomitus atque mutabilis nosco nullus reddo respondeo domus regredior sum ut etiam atque etiam quis ago sum res integer praetor et princeps consulo


quin tu omissa ista nocturna fabula ad id, quod doles, quod invidia urit, reverteris? “cur usquam tui mentio fit, Demetri?

quin tu omitto iste nocturnus fabula ad is qui doleo qui invidia uro revorto cur usquam tuus mentior fio demetrius


ibi iam P. Valerius relicto ad portarum praesidia collega instruebat aciem.

ibi iam p valerius relinquo ad portaris praesidium collega instruo acies


quod ingenti turba completis etiam ad spectaculum muris conspici se pugnantem egregium ducebat.

qui ingens turba compleo etiam ad spectaculum murus conspicio sui pugno egregius duco


Casilinum eo tempore quingenti Praenestini habebant cum paucis Romanis Latinique nominis, quos eodem audita Cannensis clades contulerat.

casilinus is tempus quingenti praenestinus habeo cum paucus romanus latinum nomen qui idem audio cannensis clades confero


ibi aliquamdiu atrox pugna stetit; tandem, postquam ii, qui circa regem seminecem restantem, deinde pilo terrae adfixum pugnabant, obruti telis occubuerunt, tum fuga passim coepta.

ibi aliquamdiu atrox pugno sto tandem postquam is qui circa rex seminecis resto deinde pilo terra affigo pugno obruo telum occumbo tum fuga passim coepio


cui nationi non ex senatus auctoritate, non populi iussu bellum illatum. quod quem umquam de sua sententia facere ausum?

qui natio non ex senatus auctoritas non populus iussus bellum illatum qui qui umquam de suus sententia facio audeo


in Bruttiis interim Cauloneae Cauloniae oppugnatores sub adventum Hannibalis, ne opprimerentur, in tumulum a praesenti impetu tutum, ad cetera inopem, concessere.

in bruttius interim cauloneae caulonia oppugnator sub advenio hannibal ne opprimo in tumulus ab praesens impetus tueor ad ceterus inops concedo


diversi in omnes partes fugerunt, perpauci retro in oppidum, quia inde se maxime obiecerat eques. et pugna tam pervicax multos absumpserat Ligurum, et in fuga passim caesi sunt.

diverto in omnis pars fugio perpaucus retro in oppidum quia inde sui magnus objacio eques et pugno tam pervicax multus absumo ligur et in fuga passim caedo sum


hic lucem quieti opperiemur.” dictis obtemperatum; atque ubi primum inluxit, praemisso nuntio ad consulem castra ingenti gaudio concitantur, et tessera data incolumes reverti, qui sua corpora pro salute omnium haud dubio periculo obiecissent, pro se quisque obviam effusi laudant, gratulantur, singulos universos servatores suos vocant, dis laudes gratesque agunt, Decium in caelum ferunt.

hic lux quiesco opperiemur dictum obtempero atque ubi primus inluceo praemitto nuntio ad consul castrum ingens gaudium concito et tessera do incolumis revorto qui suus corpus pro salus omnis haud dubius periculum objacio pro sui quisque obvius effundo laudo gratulor singuli universi servator suus voco deus laus grates ago decius in caelum fero


dum repetunt enixe signum, priores secundani se porta eiecerunt.

dum repeto enitor signum prior secundani sui porto eicio


quod belli Romani decus ab Samnitibus fortuna ad Etruscos avertisset.

qui bellum romanus decus ab samnites fortuna ad etrusci averto


consul, ubi satis, quod in speciem fuit, ostentatum est, revocari ex navibus milites iubet;

consul ubi satis qui in species sum ostentas sum revocaris ex navis miles iubeo


silentium et repentina fit quies; inde ad foedus faciendum duces prodeunt; nec pacem modo, sed civitatem unam ex duabus faciunt. regnum consociant; imperium omne conferunt Romam. ita geminata urbe, ut Sabinis tamen aliquid daretur, Quirites a Curibus appellati. monumentum eius pugnae, ubi primum ex profunda emersus palude equus Curtium in vado statuit, Curtium lacum appellarunt.

silentium et repentinus fio quies inde ad foedus facio dux proeo neque pax modo sed civitas unus ex duo facio regnum consocio imperium omnis confero roma ita gemino urbs ut sabinum tamen aliquis do quiris ab cures appello monumentum is pugna ubi primus ex profundus emergo palus equus curtius in vado statuo curtius lacus appello


et in Volscis res publica egregie gesta cum ducis tur tum militum opera. primum aequo campo signis conlatis pugnatum ingenti caede utrimque, plurimo sanguine.

et in volscus res publicus egregius gero cum dux tur tum miles opus primus aequus campus signum confero pugno ingens caedes utrimque multus sanguis


velle sese cum nlaioribus maioribus natu conloqui et ex auctoritate eorum conules consules dicere. citatis Voturiae Uoturiae senioribus datum secreto in Ovili cum iis conloquendi tempus.

volo sui cum nlaioribus magnus natus colloquium et ex auctoritas is conulis consul dico citas voturiae uoturiae senex do secretum in ovilis cum is conloquor tempus


vos quoque aecum est, commilitones, etsi appellatione vostrum usurpatis ius, cum adulescentes nihil adversus magistratuum senatusque auctoritatem usquam feceritis, nunc quoque in potestate consulum ac senatus esse et omnia honesta loca ducere, quibus rem publicam defensuri sitis.”

tu quoque aequus sum commilito etsi appellatio vester usurpo ius cum adulescens nihil adverro magistratus senatus auctoritas usquam facio nunc quoque in potestas consul atque senatus sum et omnis honestus locum duco qui res publicus defendo sum


biduum eo loco velut obsessi mansere. multi homines, multa iumenta, elephanti quoque ex iis, qui proelio ad Trebiam facto superfuerant, septem absumpti.

biduus is locus velut obsedeo maneo multus homo multus iumentum elephantus quoque ex is qui proelium ad trebia facio supersum septem absumo


legati hi profecti M. Cornelius Cethegus, M. Fulvius, P. Marcius Rex. metus de consule atque exercitu distulit eo tempore muniendae Aquileiae curam.

legatus hic proficiscor m cornelius cethegus m fulvus p marcius rex metus de consul atque exercitus differo is tempus munio aquileia cura


Syracusanis oppressis ab externis tyrannis, quo indignius esset, cum tulissemus opem et fatigati prope per triennium terra marique urbe munitissima oppugnanda essemus, cum iam ipsi Syracusani servire tyrannis quam capi a nobis mallent, captam iisdem armis et liberatam urbem reddidimus.

syracusanus opprimo ab externus tyrannus quo indignus sum cum fero ops et fatigo prope per triennium terra mare urbs munio oppugno sum cum iam ipse syracusanus servio tyrannus quam capio ab nos malo capio idem arma et libero urbs reddo


metarentur frontem castrorum et inpedimenta constituerent.

meto frons castrum et impedimentum constituo


ad Caryas primum in hostium terra posuit castra. eo ipso die Gytheum expugnatum est.

ad caryae primus in hostis terra pono castrum is ipse dies gytheum expugno sum


paucis post diebus Celtiberi milia duo fere inde sub colle posuerunt castra. quos ubi adesse praetor Romanus sensit, M. Fulvium fratrem cum duabus turmis sociorum equitum ad castra hostium speculatum misit, quam proxime succedere ad vallum iussum, ut viseret, quanta essent;

paucus post dies celtiberi mille duo fere inde sub collis pono castrum qui ubi adsum praetor romanus sentio m fulvius frater cum duo turma socius eques ad castrum hostis speculor mitto quam propior succedo ad valles jubeo ut viso quantus sum


vicit tamen respectus Capuae, in quam omnium sociorum hostiumque conversos videbat animos, documento futurae, qualemcumque eventum defectio ab Romanis habuisset.

vinco tamen respicio capua in quam omnis socius hostis converro video animus documentum sum qualiscumque evenio defectio ab romanus habeo


turpe ratus temptata frustra Patara esse, proficisci eo tota classe et summa vi adgredi urbem statuit.

turpis reor tento frustra patara sum proficisco is totus classis et summus vis aggredior urbs statuo


cum tuas vires, tum vim fortunae Martemque belli communem propone animo. utrimque ferrum, utrimque corpora humana erunt; nusquam minus quam in bello eventus respondent.

cum tuus vireo tum vis fortuna mars bellum communis propono animus utrimque ferrum utrimque corpus humanus sum nusquam paruus quam in bellum evenio respondeo


repente omnes ad caedem coniugum liberorumque discurrerent seque ipsi per omnes vias leti interficerent. obstupefactus eo furore rex suppressit impetum militum et triduum se ad moriendum Abydenis dare dixit.

repens omnis ad caedes conjunx liber discurro sequor ipse per omnis via letum interficio obstupefacio is furor rex supprimo impetus miles et triduum sui ad morior abydenus do dico


ad Bargusios primum venerunt, a quibus benigne excepti, quia taedebat imperii Punici, multos trans Hiberum populos ad cupidinem novae fortunae erexerunt.

ad bargusii primus venio ab qui benignus excipio quia taedet imperium punicus multus trans hiberus populus ad cupido novus fortuna erigo


et erat genus omne abunde bello Samnitibus par, Marsi Paelignique et Marrucini: quos, si Vestinus attingeretur, omnes habendos hostes.

et sum genus omnis abunde bellum samnites par marsus peligni et marrucinus qui si vestinus attingo omnis habeo hostis


repente ex equis desiliunt, parmisque et iaculis ante pedes hostium proiectis in mediam aciem accepti ductique ad ultimos considere ab tergo iubentur. ac dum proelium ab omni parte conseritur, quieti manserunt;

repens ex equus desiliunt parma et iaculis ante pes hostis proicio in medius acies accipio duco ad ulter consido ab tergum jubeo atque dum proelium ab omnis pars consero quiesco maneo


minus miror, cum te fortunam eius, a quo venis, ignorare cernam. Lysimachia tenenda erat, ne Chersonesum intraremus, aut ad Hellespontum obsistendum,

paruus miro cum tu fortuna is ab quo venio ignoro cerno lysimachia teneo sum ne cherronesus intro aut ad hellespontus obsisto


nec ultra Samnis tolerare terrorem equitum peditumque vim potuit; partim in medio caesi, partim in fugam dissipati sunt.

neque ultra samnis tolero terror eques pedes vis possum pars in medium caedo pars in fuga dissipati sum


oppida vi capta Conpulteria, Telesia, Compsa inde; Fugifulae et Orbitanium ex Lucanis; Blanda et Apulorum Aecae oppugnatae.

oppidum vis capio conpulteria telesia compsa inde fugifulae et orbitanium ex lucanus blandus et appulus aequus oppugno


conquisitos eos consules in Siciliam miserunt; additaque eadem militiae ignominia, sub qua Cannenses militabant quique ex praetoris Cn. Fulvi exercitu ob similis iram fugae missi eo ab senatu fuerant.

conquaero is consul in sicilia mitto addo idem militia ignominia sub qui cannensis milito quisque ex praetor cn fulvius exercitus ob similis ira fuga mitto is ab senatus sum


Segesticam tantum, gravem atque opulentam civitatem, vineis et pluteis cepit.

segestica tantus gravis atque opulentus civitas vinea et pluteus capio


ceterum ut coram coarguebantur, et quaestio ex ministris facinoris foro medio haberi coepta est, fassi omnes, atque in dominos servosque conscios animadversum est. indici libertas data et viginti milia aeris.

ceterum ut coram coarguo et quaestio ex minister facinus forum medium habeo coepio sum fateor omnis atque in dominus servus conscius animadverto sum indico libertas do et viginti mille aer


tormenta machinasque et advexerat secum et ex Sicilia missa cum commeatu erant et nova in armamentario, multis talium operum artificibus de industria inclusis, fiebant.

tormentum machina et adveho sui et ex sicilia mitto cum commeatus sum et novo in armamentarium multus talis opus artifex de industria includo fio


Marcellus et consulis litteris excitus et quia ita induxerat in animum neminem ducem Romanum tam parem Hannibali quam se esse, ubi primum in agris pabuli copia fuit, ex hibernis profectus ad Canusium Hannibali occurrit.

marcellus et consul littera excio et quia ita induco in animus nemo dux romanus tam par hannibal quam sui sum ubi primus in ager pabulum copia sum ex hibernus proficiscor ad canusium hannibal occurro


Hamilcarem iuvenem redditum sibi veteres milites credere, eundem vigorem in vultu vimque in oculis habitum oris lineamentaque intueri. dein brevi effecit, ut pater in se minimum momentum ad favorem conciliandum esset. numquam ingenium idem ad res diversissimas,

hamilcaris juvenis reddo sui vetus miles credo idem vigor in vultus vis in oculus habitus ora lineamentum intueor deinde brevis efficio ut pater in sui paruus momentum ad favor concilio sum numquam ingenium idem ad res diversissimas


Ib.** Latinis victis montem Aventinum adsignavit, fines protulit, Ostiam coloniam deduxit, caerimonias a Numa institutas renovavit. regnavit annis xxiII. eo regnante Lucumo Demarati Corinthii filius a Tarquiniis, Etrusca civitate, Romam venit et in amicitiam Anci receptus Tarquini Prisci nomen ferre coepit et post mortem Anci regnum excepit. centum in patres allegit, Latinos subegit, ludos in circo edidit, equitum centarias ampliavit, urbem muro circumdedit, cloacas fecit. occisus est ab Anci filiis, cum regnasset annis XXXVIII. successit ei Servius Tullius, natus ex captiva nobili Corniculana, cui puero adhuc in cunis posito caput arsisse traditum erat. is censum primum egit, lustrum condidit, quo censa Lrxx milia esse dicuntur, pomerium protulit, colles urbi adiecit Quirinalem, Viminalem, Esquilinum, templum Dianae cum Latinis in Aventino fecit. interfectus est a L. Tarquinio, Prisci filio, consilio filiae suae Tulliae, cum regnasset annis XLIIII. post hunc L. Tarquinius Superbus neque patrum neque populi iussu regnum invasit. is armatos circa se in custodiam sui habuit. bellum cum Volscis gessit et ex spoliis eorum templum in Capitolio Iovi fecit. Gabios dolo in potestatem suam redegit. huius filiis Delphos profectis et consulentibus, quis ecrum Romae regnaturus esset, dictum est eum regnaturum, qui primum matrem osculatus esset. quod responsum cum ipsi aliter interpretarentur, lunius Brutus, qui cum eis profectus erat, prolapsum se simulavit et terram osculatus est; idque factum eius eventus conprobavit. nam cum inpotenter se gerendo Tarquinius Superbus omnes in odium sui adduxisset, ad ultimum propter expugnatam nocturna vi a Sexto filio eius Lucretiae pudicitiam, quae ad se vocato patre Tricipitino et viro Collatino obtestata, ne inulta mors eius esset, cultro se interfecit, Bruti opera maxime expulsus est, cum regnasset annos xxv. tur consules creati sunt L. Iunius Brutus L. Tarquinius Conlatinus.

ib latinum vinco mons aventinus adsigno finis profero ostia colonia deduco caerimonia ab numa instituo renovo regno annus xxiii is regno lucumo demaratus corinthius filius ab tarquinius etruscus civitas roma venio et in amicitia ancus recipio tarquinius priscus nomen fero coepio et post mors ancus regnum excipio centum in pater adlego latini subigo ludus in circus edo eques centarias amplio urbs murus circumdo cloaca facio occido sum ab ancus filius cum regno annus xxxviii succedo is servus tullius nascor ex captivus nobilis corniculanus qui puer adhuc in cuna pono caput ardeo trado sum is census primus ago lustrum condo quo censeo lrxx mille sum dico pomerium profero collis urbs adiicio quirinal viminal esquilinus templum diana cum latinum in aventinus facio interficio sum ab l tarquinius priscus filius consilium filia suus tullia cum regno annus xliiii post hic l tarquinius superbus neque pater neque populus iussus regnum invado is armatus circa sui in custodia suus habeo bellum cum volscus gero et ex spolium is templum in capitolium iuppiter facio gabii dolus in potestas suus redigo hic filius delphi proficio et consulo quis ecrum roma regno sum dico sum is regno qui primus mater osculo sum qui responsum cum ipse aliter interpretor lunius brutus qui cum is proficiscor sum prolabor sui simulo et terra osculo sum is facio is evenio conprobo nam cum impotens sui gero tarquinius superbus omnis in odium suus adduco ad ulter propter expugno nocturnus vis ab sextus filius is lucretius pudicitia qui ad sui voco pater tricipitinus et vir collatinus obtestor ne inultus mors is sum culter sui interfacio brutus opus magnus expello sum cum regno annus xxv tur consul creo sum l junius brutus l tarquinius conlatinus


alia subinde spes postquam haec vana evaserat, excepit. Damippus quidam Lacedaemonius, missus ab Syracusis ad Philippum regem, captus ab Romanis navibus erat.

alius subinde spes postquam hic vanus evado excipio damippus quidam lacedaemonius mitto ab syracusae ad philippus rex capio ab romanus navis sum


Achaeorum Philopoemenem principem aemulatione gloriae in bello Laconum infestum invisumque esse Quinctio credebant.

achaeus philopoemen princeps aemulatio gloria in bellum laco infestus invideo sum quintius credo


ceterum cum prope moenibus successisset nullo ad conspectum primum agminis, ut rebatur, motu facto castra ab urbe ferme passus mille locat.

ceterum cum prope moenia succedo nullus ad conspectus primus agmen ut reor motus facio castrum ab urbs ferme patior mille loco


omnia maiora etiam vero praesidia hostium, minora sua, metu interprete semper in deteriora inclinato, ducebant.

omnis magnus etiam verus praesidium hostis parvus suus metus interpres semper in deterior inclino duco


Deci corpus ne eo die inveniretur, nox quaerentes oppressit; postero die inventum inter maximam hostium stragem coopertum telis; funusque ei par morti celebrante collega factum est. Illud illud adiciendum videtur,

decius corpus ne is dies invenio nox quaero opprimo posterus dies invenio inter maximus hostis strages cooperio telum funus is par mors celebro collega facio sum ille ille adicio video


huius in ostio sinus parva insula obiecta ab alto portum ab omnibus ventis praeterquam Africo tutum facit. ab intimo sinu paeninsula excurrit, tumulus is ipse, in quo condita urbs est, ab ortu solis et a meridie cincta mari; ab occasu stagnum claudit paulum etiam ad septemtrionem septentrionem fusum, incertae altitudinis utcumque exaestuat aut deficit mare.

hic in ostium sinus parvus insula objecto ab altus portus ab omnis venio praeterquam africanus tueor facio ab intimo sinus paeninsula excurro tumulus is ipse in quo condio urbs sum ab ortus sol et ab meridies cingo mare ab occasus stagnum claudo paulus etiam ad septemtrio septentrio fundo incertus altitudo utcumque exaestuo aut deficio mare


tot tam opulenti tyranni regesque, praeter ceteros Hiero cum recentissimae memoriae rex, tum ante omnia, quae virtus ei fortunaque sua dederat, beneficiis in populum Romanum insignis.

tot tam opulens tyrannus rego praeter ceterus hiero cum recens memoria rex tum ante omnis qui virtus is fortuno suus do beneficium in populus romanus insignis


proelium atrocius quam pro paucitate resistentium fuit, nec ante finitum est, quam tribunus militum quique circa eum constiterant interfecti sunt.

proelium atrox quam pro paucitas resisto sum neque ante finio sum quam tribunus miles quisque circa is consto interfacio sum


huius utique redimendi et Epicydae cura erat ingens, nec abnuit Marcellus, iam tum Aetolorum, quibus socii Lacedaemonii erant, amicitiam adfectantibus Romanis.

hic utique redimo et epicydae cura sum ingens neque abnuo marcellus iam tum aetolus qui socius lacedaemonius sum amicitia adfectantibus romanus


ceterum, si vos nec cura eius civitatis nec exemplum nec periculum movet, ne serpat latius contagio eius mali, nos aequi bonique facimus. de hac re vos consulo, staturus eo, quod plures censueritis.”

ceterum si tu neque cura is civitas neque exemplum neque periculum moveo ne serpo fero contagio is malus nos aequum bonus facio de hic res tu consulo sto is qui multus censeo


et altera traditur circensis turbae non minus similis veri laetitia. ante diem quintum decimum kalendas Octobres, ludorum Romanorum secundo die, C. Licinio consuli ad quadrigas mittendas escendenti tabellarius, qui se ex Macedonia venire diceret, laureatas litteras reddidisse dicitur.

et alter trado circensis turba non paruus similis verus laetitia ante dies quintus decimus kalendae october ludus romanus secundus dies que licinius consul ad quadrigae mitto escendo tabellarius qui sui ex macedonius venio dico laureatae littera reddo dico


ego enim ut me mihi tibique serves, precor; ille ut me in securitatem suam occidas, postulat. quid eum, cum regnum ei tradideris, facturum credis in me esse, qui iam nunc sangumem sanguinem meum sibi indulgeri aequum censet?”

ego enim ut ego ego tu servo precor ille ut ego in securitas suus occaedes postulo quis is cum regnum is trado facio credo in ego sum qui iam nunc sangumem sanguis meus sui indulgeo aequus censeo


Attalus trecentos tantum milites in praesidium, Rhodii quadriremem unam ex classe, cum ad Tenedum staret, miserunt.

attalus trecenti tantus miles in praesidium rhodius quadriremis unus ex classis cum ad tenedus sto mitto


adiecerunt etiam, ut socii nominis Latini, qui in exercitu P. Cornelii Ti. Sempronii fuissent et dimissi ab iis consulibus essent, ut, ad quam diem L. Cornelius consul edixisset et in quem locum edixisset Etruriae,

adicio etiam ut socius nomen latinum qui in exercitus p cornelius tiberius sempronius sum et dimitto ab is consul sum ut ad quam dies l cornelius consul edico et in qui locus edico etruria


fusi fugatique hostes; caesa decem octo milia armatorum; duo milia trecenti capti et castra expugnata. huius victoriae fama tranquilliores in Hispania res fecit.

fundo fugo hostis caedo decem octo mille armator duo mille trecenti capio et castrum expugno hic victoria fama tranquillus in hispania res facio


Nicanori, ex purpuratis uni, ut cum reliquis copiis confestim sequatur, imperat.

nicanor ex purpuro unus ut cum reliquus copia confestim sequor impero


alii cum ardentibus facibus, alii stuppam picemque et malleolos ferentes, tota collucente flammis acie, advenere.

alius cum ardeo fax alius stuppa pico et malleolus fero totus colluceo flamma acies advenio


excusantes religione obiecta venire reges non posse; principes gentis, per quos aeque res transigi posset, venturos.

excuso religio objecto venio rex non possum princeps gens per qui aequus res transigo possum venio


et specie legatorum Illyrios speculatores Romae esse Perse auctore missos, ut, quid ageretur, scirent.

et species legatus illyrii speculator roma sum perses auctor mitto ut quis ago scio


haec nuntiata cum essent Romanis, ex , Leontinis mota sunt extemplo castra ad Syracusas.

hic nuntio cum sum romanus ex leontinus moueo sum extemplo castrum ad syracusae


inermes milites, signo amisso signiferos, ad hoc centuriones duplicariosque, qui reliquerant ordines, virgis caesos securi percussit; cetera multitudo sorte decumus quisque ad supplicium lecti.

inermis miles signum amitto signifer ad hic centurio duplicarius qui relinquo ordo virga caedo securus percutio ceterus multitudo sors decimus quisque ad supplicium lego


consul, postquam ad tumulos ab levi armatura captos prima signa legionum pervenerunt, respirare et conquiescere paulisper militem iubet; simul strata per tumulos corpora Gallorum ostentat,

consul postquam ad tumulus ab levis armo capio primus signum legio pervenio respiraris et conquiesco paulisper miles iubeo simul sterno per tumulus corpus gallus ostento


simul, ut Thracum summoveretur metus, ipse parte dimidia terrestrium copiarum ad depopulanda proxima Thraciae est profectus, partem navalisque omnis socios reliquit in operibus reficiendae urbis.

simul ut thracus summoveo metus ipse pars dimidio terrestris copia ad depopulor propior thracia sum proficiscor pars navalisque omnis socius relinquo in opus reficio urbs


conpotem iam sui regem amici postero die deferunt ad navem; inde Corinthum, ab Corintho per Isthmi iugum navibus traductis, Aeginam traiciunt.

compotor iam suus rex amicus posterus dies defero ad navo inde corinthus ab corinthus per isthmus iugum navis traduco aegina traicio


cum comitia consularia instarent, fama exorta Etruscos Samnitesque ingentes conscribere exercitus:

cum comitium consularis insto fama exorior etrusci samnites ingens conscribo exercitus


namque Marcellus initio veris incertus, utrum Agrigentum ad Himilconem et Hippocraten verteret bellum,

namque marcellus initium verus incertus utrum agrigentum ad himilconem et hippocrates verto bellum


elephantorum impetum subsecuti sunt socii nominis Latini pepuleruntque laevom cornu.

elephantor impetus subsequor sum socius nomen latinum pello laevus cornu


quem quid creari attinebat ad id certamen, quo M. Furius victus esset? — et quod eundem M. Furium dictatorem insequens annus habuit, haud sine pudore certe fractum priore anno in se imperium repetiturum;

qui quis creo attineo ad is certamen quo m furius vinco sum et qui idem m furius dictator insequor annus habeo haud sine pudor certus frango prior annus in sui imperium repeto


nisi eius, qui triumphaturus esset, et non eorum, quim qui bello interfuissent, verba audiret.

nisi is qui triumpho sum et non is quim qui bellum intersum verbum audio


“si in sua quisque nostrum matre familiae, Quirites, ius et maiestatem viri retinere instituisset, minus cum universis feminis negotii haberemus;

si in suus quisque nos mater familia quiris ius et maiestas vir retineo instituo paruus cum universus femina negotium habeo


quorum capita vilissima fingenti inter dolores gemitusque occurrere. maxime animo tyranni credibile indicium Thraso nominatus fecit; itaque extemplo traditur ad supplicium, adiectique poenae ceteri iuxta insontes.

qui caput vilis fingo inter dolor gemo occurro magnus animus tyrannus credibilis indicium thraso nomino facio itaque extemplo trado ad supplicium adicio poena ceterus iuxta insons


publice vinum ac tus praebitum; supplicatum iere frequentes viri feminaeque.

publicus vinum atque tus praebeo supplico eo frequens vir femina


Seleucus in ora maritima permanens aliis terrori erat, aliis praesidio. classis Romana cum Eumene Rhodiisque Mitylenen primo,

seleucus in os maritimus permaneo alius terror sum alius praesidium classis romanus cum eumenes rhodius mitylenen primus


emissum etiam signum Camilli iussu in hostium aciem ferunt, idque ut repeteretur concitatos antesignanos;

emitto etiam signum camillus iussus in hostis acies fero is ut repeto concito antesignanus


valeant et nunc eadem illa, non ut praecipue amici, sed ne praecipue inimici simus. ne id, quod non agitur, Callicrates, simulaverimus agi. nemo novae societatis aut novi foederis, quo nos temere inligemus, conscribendi est auctor;

valeo et nunc idem ille non ut praecipuus amicus sed ne praecipuus inimicus sum ne is qui non ago callicrates simulaverimus ago nemo novus societas aut nosco foedo quo nos temere inligo conscribo sum auctor


eamne liberorum procreandorum condicionem, ea pudicitiae praemia esse?, cetera, quae in tali re muliebris dolor, quo est maestior inbecillo animo, eo miserabilia magis querentibus subicit.

eo liberi procreo condicio is pudicitia praemium sum ceterus qui in talis res muliebris dolor quo sum maestus imbecillus animus is miserabilis magis queror subicio


iam M. Fulvius Apolloniam exercitu traiecto cum Epirotarum principibus consultabat, unde bellum inciperet. Epirotis Ambraciam placebat adgredi, quae tum contribuerat se Aetolis:

iam m fulvus apollonia exercitus traicio cum epirotaris princeps consulto unde bellum incipio epirotes ambracia placeo aggredior qui tum contribuo sui aetolus


ipse, qua gravitate animi criminantis se ad multitudinem inimicos tulerat, eadem et populi in se saevientis iniuriam tulit; acceptisque in ipso itinere litteris

ipse qui gravitas animus crimino sui ad multitudo inimicus fero idem et populus in sui saevio iniuria fero accipio in ipse iter littera


ea classis ingens agmine onerariarum procul visa cum magna laetitia civium sociorumque portum Tarraconis ex alto tenuit.

is classis ingens agmen onerariaris procul video cum magnus laetitia civis socius portus tarraco ex altus teneo


creatus Sp. Lucretius consul, qui magno natu non sufficientibus iam viribus ad consularia munera obeunda intra paucos dies moritur. suffectus in Lucreti locum M. Horatius Pulvillus.

creo spurius lucretius consul qui magnus natus non sufficio iam vis ad consularis munus obeo intra paucus dies morior sufficio in lucretius locus m horatius pulvillus


per eos dies et C. Marcius Figulus praetor, cui classis provincia evenerat, Brundisium venit; et simul ex Italia profecti Corcyram altero die, tertio Actium, Acarnaniae portum, tenuerunt.

per is dies et que marcius figulus praetor qui classis provincia evenio brundisium venio et simul ex italia proficiscor corcyra alter dies tertius actius acarnania portus teneo


flamen interim Quirinalis virginesque Vestales omissa rerum suarum cura, quae sacrorum secum ferenda, quae, quia vires ad omnia ferenda deerant, relinquenda essent, consultantes, quisve ea locus fideli adservaturus custodia esset,

flamen interim quirinal virgo vestal omitto res suus cura qui sacer sui fero qui quia vireo ad omnis fero desum relinquo sum consulto queo is locus fidelis adservaturus custodia sum


adversus eos tribunus militum cum expeditis auxiliis a Scipione missi levi certamine, ut tumultuariam manum, fudere, mille hominibus occisis, quibusdan quibusdam captis magnaque parte armis exuta.

adverro is tribunus miles cum expeditus auxilium ab scipio mitto levis certamen ut tumultuarius manus fundo mille homo occido quibusdan quidam capio magnus pars arma exuo


Romae aut circa urbem multa ea hieme prodigia facta aut, quod evenire solet motis semel in religionem animis, multa nuntiata et temere credita sunt,

roma aut circa urbs multus is hiems prodigium facio aut qui evenio soleo moveo semel in religio animus multus nuntio et temere credo sum


cum haec in Graecia Macedoniaque et Asia gererentur, Etruriam infestam prope coniuratio servorum fecit.

cum hic in graecia macedonius et asia gero etruria infestus prope coniuratio servus facio


cur servi, qui militent, non emuntur? cur privati non damus remiges, sicut tunc dedimus?

cur servio qui milito non emo cur privo non do remex sicut tunc do


orationem eandem ferme quam apud Scipionem habuerunt, culpam omnem belli a publico consilio in Hannibalem vertentes:

oratio idem ferme quam apud scipio habeo culpa omnis bellum ab publicus consilium in hannibal verto


quam asportaverant, extulerunt, tum quoque alio genere cladis eadem illa pecunia omnibus contactis ea violatione templi furorem obiecit atque inter se ducem in ducem, militem in militem rabie hostili vertit.

quam asportaverant effero tum quoque alius genus clades idem ille pecunia omnis contingo is violatio templum furor obiacio atque inter sui dux in dux miles in miles rabies hostilis verto


de equestribus copiis ferme inter auctores convenit; peditum septuaginta milia quidam adducta ad Silpiam urbem scribunt.

de equester copia ferme inter auctor convenio pedes septuaginta mille quidam adduco ad silpia urbs scribo


velut ex composite utrimque signum receptui datum, reductique in castra prope aequo Marte discesserunt; plures tamen ab Romanis primo incursu equitum ceciderunt.

velut ex compono utrimque signum receptus do reduco in castrum prope aequus mars discedo multus tamen ab romanus primus incursus eques cado


Sempronio volones, qui ibi erant, et sociorum viginti quinque milia, M. Valerio praetori legiones, quae ex Sicilia redissent, decretae; M. Claudius pro consule ad eum exercitum, qui supra Suessulam Nolae praesideret, missus; praetores in Siciliam ac Sardiniam profecti.

sempronius volo qui ibi sum et socius viginti quinque mille m valerius praetor legio qui ex sicilia redeo decerno m claudus pro consul ad is exercitus qui supra suessula nola praesideo mitto praetor in sicilia atque sardinia proficiscor


Q. Minucius Rufus Bruttios, L. Furius Purpurio Galliam. rogatio de bello Macedonico primis comitiis ab omnibus ferme centuriis antiquata est. id cum fessi diuturnitate et gravitate belli sua sponte homines taedio periculorum laborumque fecerant,

q minucius rufus bruttii l furius purpurio gallia rogatio de bellum macedonicus primus comitium ab omnis ferme centuria antiquo sum is cum fatisco diuturnitas et gravitas bellum suus sponte homo taedium periculum labor facio


qui, priusquam concilium iis daretur, impleverant omnium aures terrestris navalisque copias commemorando:

qui priusquam concilium is do impleo omnis auris terrestris navalisque copia commemoro


rex ad Salganea castris positis navibus ipse cum principibus Aetolorum Euripum traiecit, et, cum haud procul portu egressus esset, magistratus quoque Chalcidensium et principes ante portam processerunt. pauci utrimque ad colloquium congressi sunt.

rex ad salganea castrum pono navis ipse cum princeps aetolus euripus transiacio et cum haud procul portus egredior sum magistratus quoque chalcidensis et princeps ante porta procedo paucus utrimque ad colloquium congredior sum


quattuor et viginti peditum Romanorum milia scripta et mille octingenti equites, sociorum quadraginta milia peditum, quattuor milia et quadringenti equites; naves ducentae viginti quinqueremes, celoces viginti deducti.

quattuor et viginti pedes romanus mille scribo et mille octingenti eques socius quadraginta mille pedes quattuor mille et quadringenti eques navo ducenti viginti quinqueremis celoces viginti deduco


digredientibus, qui spem omnem atque opem secum ferebant, ab iis, qui captae urbis non superesse statuerant exitio,

digredior qui spes omnis atque ops sui fero ab is qui capio urbs non supersum statuo exitium


et iam prope excidium erat — oppugnabatur, et si capta vi foret, omne nomen ibi Aetolorum ad internecionem videbatur venturum.

et iam prope excidium sum oppugno et si capio vis sum omnis nomen ibi aetolus ad internecio video venio