territi etiam super tantas clades cum ceteris prodigiis, tum quod duae Vestales eo anno, Opimia atque Floronia, stupri compertae altera sub terra, uti mos est, ad portam Collinam necata fuerat, altera sibimet ipsa mortem consciverat.

terreo etiam super tantus clades cum ceterus prodigium tum qui duo vestal is annus opimius atque floronia stuprum comperio alter sub terra uti mos sum ad porta collina neco sum alter sui ipse mors consciverat


“nulli umquam contioni, Quirites, tam non solum apta sed etiam necessaria haec sollemnis deorum comprecatio fuit, quae vos admoneret hos esse deos, quos colere venerari precarique maiores vestri instituissent,

nullus umquam contio quiris tam non solus apto sed etiam necessarius hic sollemnis deus comprecatio sum qui tu admoneo hic sum deus qui colo veneraris preco magnus vester instituo


et P. Licinius in Bruttios ad duos exercitus consulares venit.

et p licinius in bruttii ad duo exercitus consularis venio


his vocibus alii alios cum incitassent, ad Voleronem Publilium, de plebe hominem, quia, quod ordines duxisset, negaret se militem fieri debere, lictor missus est a consulibus.

hic vox alius alius cum incito ad voleronem publilius de plebs homo quia qui ordo duco nego sui miles fio debeo lictor mitto sum ab consul


is quoque speculatum miserat equites. hae duae alae ex diverso, cum diu incertis itineribus vagatae per Dassaretios essent, tandem in unum iter convenerunt. neutros fefellit, ut fremitus procul hominum equorumque exauditus est, hostes appropinquare. itaque priusquam in conspectum venirent, equos armaque expedierant; nec mora, ubi primum hostem videre, concurrendi facta est.

is quoque speculor mitto eques hic duo ala ex diverto cum diu incertus iter vagatae per dassaretios sum tandem in unus iter convenio neuter fallo ut fremo procul homo equus exaudio sum hostis appropinquo itaque priusquam in conspectus venio equus armo expedio neque mora ubi primus hostis video concurro facio sum


litteris Hasdrubalis Romam ad senatum missis simul et ipse patres conscriptos, quid pararet, edocet:

littera hasdrubal roma ad senatus mitto simul et ipse pater conscribo quis paro edoceo


in Hispaniam utramque quae ducerentur, quattuor milia peditum civium Romanorum et ducenti equites, et sociorum septem milia peditum cum trecentis equitibus scribi iussa.

in hispania uter qui duco quattuor mille pedes civis romanus et ducenti eques et socius septem mille pedes cum trecenti eques scribo iubeo


sed populum Romanum quadruplatoris et interceptoris litis alienae personam laturum. quem enim hoc privatae rei iudicem fecisse, ut sibi controversiosam adiudicaret rem?

sed populus romanus quadruplator et interceptor lis alienus persona fero qui enim hic privo res judico facio ut sui controversiosus adjudico res


sole oriente postero die armati instructique omnes mille ferme passus procul a castris Romanis aciem ostendere.

sol orior posterus dies armatus instruo omnis mille ferme patior procul ab castrum romanus acies ostendo


ceterum Hannibal signo equitibus dato, ut, cum pedestres acies occupassent praesenti certamine oculos animosque, circumvecti pars castra hostium pars terga pugnam spectantium invaderent, ipse Cn. Fulvi similitudinem nominis

ceterum hannibal signum eques do ut cum pedester acies occupo praesens certamen oculus animus circumvehor pars castrum hostis pars tergum pugna specto invado ipse cn fulvius similitudo nomen


inde in omnem eventum consilia accommodabantur: sive caesi ab Romanis forent Bastarnae, Dardanos tamen sublatos praedamque ex reliquiis Bastarnarum et possessionem liberam Dardaniae solacio fore;

inde in omnis evenio consilium accommodabantur sive caedo ab romanus sum bastarnae dardani tamen suffero praeda ex reliquiae bastarnaris et possessio liber dardania solacium sum


paucis principum inter primum tumultum elapsis, eorum absentium direptae fortunae; praesentibus aurum atque argentum ablatum, pecuniae imperatae ingentes.

paucus princeps inter primus tumultus elabor is absentium disrepo fortuna praesens aurum atque argentum aufero pecunia impero ingens


haec parantibus iis decem regii lembi ab Thessalonica cum delectis Gallorum auxiliaribus missi, cum in salo stantes hostium naves conspexissent, ipsi obscura nocte, simplici ordine, quam poterant proxime litus tenentes, intrarunt urbem.

hic paro is decem regius lembus ab thessalonica cum deligo gallus auxiliaris mitto cum in salum sto hostis navo conspicio ipse obscurus nox simplex ordo quam possum propior litus teneo intro urbs


et inde praemissis oratoribus in dicionem se suaque omnia Romanis permiserunt. magna inde praeda facta est. multi captivi nobiles in potestatem venerunt, inter quos et Thurri filii duo et filia.

et inde praemitto orator in dicio sui suum omnis romanus permitto magnus inde praeda facio sum multus captivus nobilis in potestas venio inter qui et thurri filius duo et filia


clamore et iurgio excepti, quam diu rem traherent, qualemcumque pacem referre iussi, cum redirent Ambraciam, Acarnanum insidiis prope viam positis, cum quibus bellum erat, circumventi Thyrreum custodiendi deducuntur.

clamor et iurgium excipio quam diu res traho qualiscumque pax refero iubeo cum redeo ambracia acarnanum insidiae prope via pono cum qui bellum sum circumvenio thyrreum custodio deduco


inde ex sociis circa populis, quo aestate comportatum erat, devehi frumentum in castra iussit praesidiis datis, quae commeatus eos prosequerentur.

inde ex socius circa populus quo aestas comportas sum deveho frumentum in castrum iubeo praesidium do qui commeatus is prosequor


ius gratiae non dare. agrum, qua cuiusque sit, possideri velle, nec novos statuere fines, sed veteres observare in animo habere.

ius gratia non do ager qui quisque sum possideo volo neque novi statuo finis sed vetus observaris in animus habeo


quod ad stipendium attineat, si aerarium inops sit, se aliquam rationem inituros, quo modo ab Hispanis sumant; cetera utique ab Roma mittenda esse, nec aliter aut exercitum aut provinciam teneri posse.

qui ad stipendium attineo si aerarius inops sum sui aliqui ratio ineo quo modo ab hispanus sumo ceterus utique ab roma mitto sum neque aliter aut exercitus aut provincia teneo possum


sensit ergo eventus virtutis enixae opem, et Volsci, qua modo simulato metu cesserant, ea in veram fugam effusi; magna pars et in ipso certamine et post in fuga caesi, ceteri in castris, quae capta eodem impetu sunt; plures tamen capti quam occisi.

sentio ergo evenio virtus enitor ops et volscus qui modo simulo metus cedo is in verus fuga effundo magnus pars et in ipse certamen et post in fuga caedo ceterus in castrum qui capio idem impetus sum multus tamen capio quam occido


C. Lucretius praetor, cui classis provincia erat, cum quadraginta quinqueremibus ab urbe profectus; nam ex refectis navibus alias in alium usum retineri ad urbem placuit.

que lucretius praetor qui classis provincia sum cum quadraginta quinqueremis ab urbs proficiscor nam ex reficio navis alius in alius usus retineo ad urbs placeo


et praetor unus refectus Q. Fulvius Flaccus, novi alii creati, T. Otacilius Crassus iterum, Q. Fabius consulis filius, qui tum aedilis curulis erat, P. Cornelius Lentulus.

et praetor unus reficio q fulvus flaccus nosco alius creo t otacilius crassus iterum q fabius consul filius qui tum aedilis curulis sum p cornelius lentulus


A concilio, ubi ad consulem inter Achaeos Lacedaemoniosque disceptatum est, M. Fulvius, quia iam in exitu annus erat, comitiorum causa profectus Romam creavit consules M. Valerium Messalam et C. Livium Salinatorem, cum M. Aemilium Lepidum inimicum eo quoque anno petentem deiecisset.

ab concilio ubi ad consul inter achaeus lacedaemonii disceptas sum m fulvus quia iam in exeo annus sum comitium causa proficiscor roma creo consul m valerius messalla et que livius salinator cum m aemilius lepidus inimicus is quoque annus peto deicio


sed in rebus tam antiquis si, quae similia veris sint, pro veris accipiantur, satis habeam; haec ad ostentationem scaenae gaudentis miraculis aptiora quam ad fidem neque adfirmare neque refellere operae pretium est.

sed in res tam antiquus si qui similis verus sum pro verus accipio satis habeo hic ad ostentatio scaena gaudeo miraculis aptus quam ad fides neque adfirmaris neque refello opera pretium sum


Thebas Pthias Phthias unum maritimum emporium fuisse quondam Thessalis quaestuosum et frugiferum: ibi navibus onerariis comparatis regem, quae praeter Thebas Demetriadem cursum derigerent. negotiationem maritimam omnem eo avertisse.

thebae pthias phthia unus maritimus emporium sum quondam thessal quaestuosus et frugifer ibi navis oneraria comparo rex qui praeter thebae demetrias cursus derigeo negotiatio maritimus omnis is averto


profecti inde pacatis ceteris cum oram Asiae legerent,

proficiscor inde pacatum ceterus cum ora asia lego


Scipio postquam in Siciliam venit, voluntarios milites ordinavit centuriavitque.

scipio postquam in sicilia venio voluntarii miles ordino centuriavitque


proinde parce, sis, fidem ac iura societatis iactare et omissa populari oratione tamquam tyrannus et hostis loquere.”

proinde parco sum fides atque ius societas iactaris et omitto populor oratio tamquam tyrannus et hostis loquor


fecit tamen atrocitas poenae oboedientiorem duci militem, et praeterquam quod custodiae vigiliaeque et ordo stationum intentioris ubique curae erant, in ultimo etiam certamine, cum descensum in aciem est, ea severitas profuit.

facio tamen atrocitas poena oboedio duco miles et praeterquam qui custodia vigilia et ordo statio intendo ubique cura sum in ultimo etiam certamen cum descendo in acies sum is severitas prosum


dato enim baud haud perplexo responso, nullam se novam societatem nisi ex auctoritate imperatorum Romanorum accepturos, portisque clausis armatos in muris disposuerunt.

do enim baud haud perplexus respondeo nullus sui novus societas nisi ex auctoritas imperator romanus accipio porta claudo armatus in murus dispono


et ipse Quinctius cum sociorum legatis Amynandrum, Athamanum regem, ut speciem legationi adiceret, et Q. Fabium — uxoris Quincti sororis filius erat — et Q. Fulvium et Ap. Claudium misit.

et ipse quintius cum socius legatus amynandrum athamanes rex ut species legatio adicio et q fabius uxor quintius soror filius sum et q fulvius et ap claudius mitto


nostri maris ora omnisque fernme ferme Hispania, qua in orientem vergit, Scipionis ac Romanae dicionis erat.

noster mare os omne fernme ferme hispania qui in orior vergo scipio atque romanus dicio sum


Diophanes adversus haec purgare interdum sese gentemque, interdum de iure facti disserere.

diophanes adverro hic purgaris interdum sui gens interdum de ius facio dissero


eo L. Cornelius praetor profectus de quingentis fere hominibus, qui in ea ii noxa erant, supplicium sumpsit. in timore civitas fuit obsides captivosque Poenorum ea ii moliri.

is l cornelius praetor proficiscor de quingenti fere homo qui in is is noxa sum supplicium sumo in timor civitas sum obses captivus poenus is is molior


vobis mehercule, Martiis viris, cavenda ac fugienda quam primum amoenitas est Asiae: tantum hae peregrinae voluptates ad extinguendum vigorem animorum possunt; tantum contagio disciplinae morisque accolarum valet.

tu hercules martius vis caveo atque fugio quam primus amoenitas sum asia tantus hic peregrina voluptas ad extinguendum vigor animus possum tantus contagio disciplina morior accolaris valeo


notitiamque ear eam brevi apud regem liberaliter dextereque obeundo officia in familiaris amicitiae adduxerat iura, ut publicis pariter ac privatis consiliis bello domique interesset et per omnia expertus postremo tutor etiam liberis regis testamento institueretur.

notitia ear is brevis apud rex liberalis dexter obeo officium in familiaris amicitia adduco ius ut publicus pariter atque privo consilium bellum domus intersum et per omnis experior postremo tuto etiam liber rex testamentum instituo


nec caelestes modo caerimonias sed iusta quoque funebria placandosque manes ut idem pontifex edoceret, quaeque prodigia fulminibus aliove quo visu missa susciperentur atque curarentur. ad ea elicienda ex mentibus divinis Iovi Elicio aram in Aventino dicavit deumque consuluit auguriis, quae suscipienda essent.

neque caelestis modo caerimonia sed iustus quoque funebria placo manes ut idem pontifex edoceo quisque prodigium fulmen alius quo video mitto suscipio atque curo ad is elicio ex mens divinus iuppiter elicius ara in aventinus dico deus consulo augurium qui suscipio sum


Ser. et C. Sulpicii Galbae pontifices eo anno mortui sunt; in eorum locum M. Aemilius Lepidus et Cn. Cornelius Scipio pontifices suffecti sunt.

seruius et que sulpicius galba pontifex is annus mortuus sum in is locus m aemilius lepidus et cn cornelius scipio pontifex sufficio sum


consulibus prorogatum in annum imperium. interreges proditi a patribus C. Claudius Appi filius Cento, inde P. Cornelius Asina. in eius interregno comitia habita magno certamine patrum ac plebis.

consul prorogo in annus imperium interrego prodeo ab pater que claudus appius filius cento inde p cornelius asine in is interregnum comitium habeo magnus certamen pater atque plebs


sed ea omnia vixdum indutiarum tempore circumacto Aetoli turbavere, postquam et Attalum Aeginam venisse et Romanam classem stare ad Naupactum audivere.

sed is omnis vixdum indutiaris tempus circumago aetolus turbo postquam et attal aegina venio et romanus classis sto ad naupactus audio


T. Aebutius deinde et C. Vetusius. his consulibus Fidenae obsessae, Crustumeria capta; Praeneste ab Latinis ad Romanos descivit. nec ultra bellum Latinum gliscens iam per aliquot annos dilatum.

t aebutius deinde et que vetusius hic consul fidena obsedeo crustumerium capio praeneste ab latinum ad romanus descio neque ultra bellum latinus glisco iam per aliquot annus differo


feriae Latinae pontificum decreto instauratae sunt, quod legati ab Ardea questi in senatu erant sibi in monte Albano Latinis carnem, ut adsolet, data non esse.

feriae latinus pontifex decretum instauro sum qui legatus ab ardea queror in senatus sum sui in mons albanus latinum caro ut assoleo do non sum


duas legiones Romanas et decem milia sociorum peditum, mille equites socios, sescentos Romanos Gallia provincia eodem versa in Punicum bellum habuit.

duo legio romanus et decem mille socius pedes mille eques socius sescenti romanus gallia provincia idem verso in punicus bellum habeo


si de P. Scipione publice queri vellent ea, quae Locris nefarie in deos hominesque facta essent, iussu aut voluntate P. Scipionis facta esse, legatos mitterent Messanam; ibi se cum consilio cogniturum.

si de p scipio publicus queror volo is qui locri nefarius in deus homo facio sum iussus aut voluntas p scipio facio sum legatus mitto messana ibi sui cum consilium cognosco


ut non comparere eum vulgatum est, in forum turba convenit principem civitatis quaerentium;

ut non comparo is vulgo sum in forum turba convenio princeps civitas quaero


ad Elaeam primo infestis signis accessit; deinde omissa oppugnatione urbis agros hostiliter depopulatus ad caput arcemque regni Pergamum ducit oppugnandam.

ad elaea primus infestus signum accedo deinde omitto oppugnatio urbs ager hostilis depopulor ad caput arx regnum pergamum duco oppugno


aniius animus quoque meus, maximus mihi ad hoc tempus vates, praesagit nostram Hispaniam esse, brevi extorre hinc omne Punicum nomen maria terrasque foeda fuga impleturum.

aniius animus quoque meus magnus ego ad hic tempus vates praesagio noster hispania sum brevis extorris hinc omnis punicus nomen mare terra foedus fuga impleo


cum ad Trebiam terrestre constitisset bellum, interim circa Siciliam insulasque Italiae imminentes et a Sempronio consule et ante adventum eius terra marique res gestae.

cum ad trebia terrestris consto bellum interim circa sicilia insula italia immineo et ab sempronius consul et ante advenio is terra mare res gero


quid igitur superat, quod purgemus, si nec factum hostile ullum nostrum est, et verba tumidiora legati offensionem aurium, non perniciem civitatis meruerunt?

quis igitur supero qui purgo si neque facio hostilis ullus nos sum et verbum tumidus legatus offensio auris non pernicies civitas mereo


dum haec geruntur in Italia, Cn. Servilius Geminus consul cum classe centum viginti navium circumvectus Sardiniae et Corsicae oram et obsidibus utrimque acceptis in Africam transmisit et, priusquam in continentem escensiones faceret,

dum hic gero in italia cn servilis geminus consul cum classis centum viginti navis circumvehor sardinia et corsica ora et obsidibus utrimque accipio in africa transmitto et priusquam in contineo escensio facio


pedes restantes ac circumventos cecidit; ab equite fugientium strages est facta, inter quos et ipse imperator cecidit. Hoc hoc demum proelium Samnitium res ita infregit,

pes resto atque circumvenio cado ab eques fugio strages sum facio inter qui et ipse imperator cado hic hic demum proelium samnites res ita infringo


alios ad Hannibalem transfugisse, alios ad Romam incendendam profectos. inventurum in semusto foro consulem vestigia sceleris Campanorum.

alius ad hannibal transfugio alius ad roma incendo proficio invenio in semustus forum consul vestigium scelus campanus


ita ingenii, fidei virtutisque effigiem vobis reddam, ut revixisse aut renatum sibi quisque Scipionem imperatorem dicat.”

ita ingenium fides virtus effigies tu reddo ut revivo aut reno sui quisque scipio imperator dico


vocato dein senatu cum ex auctoritate patrum iustitio indicto profectus ad tutandos fines esset Q. Servilio praefecto urbis relicto, hostem in agris non invenit.

voco deinde senatus cum ex auctoritas pater justitium indico proficiscor ad tuto finis sum q servilius praeficio urbs relinquo hostis in ager non invenio


superveniunt deinde his restituentibus pugnam L. Cornelius Scipio et C. Marcius cum subsidiis ex novissima acie iussu Q. Fabi consulis ad praesidium collegae missi. ibi auditur P. Deci eventus, ingens hortamen ad omnia pro re publica audenda.

supervenio deinde hic restituo pugna l cornelius scipio et que marcius cum subsidium ex novus acies iussus q fabius consul ad praesidium collega mitto ibi audio p decius evenio ingens hortamen ad omnis pro res publicus audeo


T. Quinctius Barbatus interrex consules creat L. Papirium Mugilanum, L. Sempronium Atratinum. his consulibus cum Ardeatibus foedus renovatum est; idque monumenti est consules eos illo anno fuisse, qui neque in annalibus priscis neque in libris magistratuum inveniuntur;

t quintius barbatus interrex consul creo l papirius mugilanum l sempronius atratinus hic consul cum ardeates foedus renovo sum is monumentum sum consul is ille annus sum qui neque in annal priscus neque in liber magistratus invenio


et Statorius ex multa iuventute regi pedites conscripsit ordinatosque proxime morem Romanum instruendo et decurrendo signa sequi et servare ordines docuit et operi aliisque iustis militaribus ita adsuefecit,

et statorius ex multus iuventus rex pedito conscribo ordino propior mos romanus instruo et decurro signum sequor et servaris ordo doceo et operio alius iustus militaris ita assuefacio


alii ab numero avium, quae augurio regnum portenderant, eum secutum numerum putant; me baud haud paenitet eorum sententiae esse, quibus et apparitores hoc genus ab Etruscis finitimis, unde sella curulis, unde toga praetexta sumpta est, et numerum quoque ipsum ductum placet et ita habuisse Etruscos, quod ex duodecim populis communiter creato rege singulos singuli populi lictores dederint.

alius ab numerus avis qui augurium regnum portendo is sequor numerus puto ego baud haud paeniteo is sententia sum qui et apparitor hic genus ab etruscus finitimus unde sella curulis unde toga praetexo sumo sum et numerus quoque ipse duco placeo et ita habeo etrusci qui ex duodecim populus communis creo rex singuli singuli populus lictor do


Titus et Arruns profecti. comes iis additus L. Iunius Brutus, Tarquinia sorore regis natus, iuvenis longe alius ingenio, quam cuius simulationem induerat. is cum primores civitatis, in quibus fratrem suum ab avunculo interfectum audisset, neque in animo suo quicquam regi timendum neque in fortuna concupiscendum relinquere statuit contemptuque tutus esse, ubi in iure parum praesidii esset.

titus et arruns proficiscor comes is addo l junius brutus tarquinius soror rex nascor juvenis longus alius ingenium quam qui simulatio induo is cum primoris civitas in qui frater suus ab avunculus interficio audio neque in animus suus quisquam rex timeo neque in fortuna concupisco relinquo statuo contemno tueor sum ubi in ius parum praesidium sum


nullum libentius sequar, quam quod vosmet ipsi attuleritis.” tacentibus spatium se ad deliberandum dierum paucorum dare dixit.

nullus libet sequor quam qui tu ipse affero taceo spatium sui ad delibero dies paucus do dico


quonam fato incidisset, mirari se dictitans, ut decemviros, qui decemviratum petissent, aut soli aut hi maxime oppugnarent;

quonam fatum incido miror sui dictito ut decemviri qui decemviratum peto aut solus aut hic magnus oppugno


eodem et Romanos sequentes impetus rapit, Quinctium maxime et cum eo degressos modo de montibus, recentissimum ad laborem militem, quia ultimo proelio advenerat.

idem et romanus sequor impetus rapio quintius magnus et cum is degredior modo de mons recens ad labor miles quia ultimo proelium advenio


quibus, quidquid obvium daretur, transfigerent, et in extremis iugis binae circa eminebant falces, altera aequata iugo, altera inferior in terram devexa, illa ut, quidquid ab latere obiceretur, abscideret, haec ut prolapsos subeuntisque contingeret; item ab axibus rotarum utrimque binae eodem modo diversae deligabantur falces.

qui quisquis obvius do transfigo et in exter iugum bini circa emineo falx alter aequo iugum alter inferus in terra devexus ille ut quisquis ab lateo obicio abscido hic ut prolabor subeo contingo item ab axis rotaris utrimque bini idem modo diverto deligo falx


rex cum duobus, quos pridie adhibuerat, in terram est egressus. ibi cum aliquamdiu secreto locuti essent, quae acta Philippus ad suos rettulerit,

rex cum duo qui pridie adhibeo in terra sum egredior ibi cum aliquamdiu secretum loquor sum qui ago philippus ad suus refero


haec usurpatio itineris insoliti quo vobis spectare videtur? Thessaliam deinde peragravit; quod sine ullius eorum, quos oderat, noxa, hoc magis temptationem metuo.

hic usurpatio iter insolitus quo tu specto video thessalia deinde peragro qui sine ullus is qui odi noxa hic magis temptatio metuo


ad quem cum M. Aurelius legatus venisset edocuissetque eum, quantos exercitus,

ad qui cum m aurelius legatus venio edoceo is quantus exercitus


persecutis hostibus nusquam se aequo certamine committentes natura loci ac vallo, non virtute aut armis tutabantur.

persequor hostis nusquam sui aequus certamen committo natura locus atque vallo non virtus aut arma tuto


et ludos Romanos magno apparatu fecerunt; diem unum instaurarunt; signa aenea quilque quinque ex multaticio argento in aerario posuerunt.

et ludus romanus magnus apparatus facio dies unus instauro signum aeneas quilque quinque ex multaticius argentum in aerarius pono


Contenebra paucos dies oppugnationem sustinuit, laborque continuus, non die, non nocte remissus, subegit eos. cum in sex partes divisus exercitus Romanus senis horis in orbem succederet proelio, oppidanos eosdem integro semper certamini paucitas fessos obiceret, cessere tandem, locusque invadendi urbem Romanis datus est.

contenebro paucus dies oppugnatio sustineo labo continuus non dies non nox remitto subigo is cum in sex pars divido exercitus romanus senex hora in orbis succedo proelium oppidanus idem integer semper certamen paucitas fatisco obicio cedo tandem locus invado urbs romanus do sum


haud procul inde Anici castra aberant. ad quem litteris missis, ne quid ad ea, quae fierent, moveretur: senatum praedam Epiri civitatium, quae ad Persea defecissent, exercitui dedisse suo, missis centurionibus in singulas urbes, qui se dicerent ad praesidia deducenda venisse, ut liberi Epirotae sicut Macedones essent, denos principes ex singulis evocavit civitatibus;

haud procul inde anicius castrum absum ad qui littera mitto ne quis ad is qui fio moveo senatus praeda epirus civitas qui ad perseus deficio exercitus do suus mitto centurio in singulus urbs qui sui dico ad praesidium deduco venio ut liber epirotes sicut macedones sum deni princeps ex singuli evoco civitas


eo maior tum fuga pavorque in urbe fuit. et hercule neque exercitus domi validus neque dux, quem opponerent, erat. Hasdrubal Gisgonis filius genere, fama, divitiis, regia tum etiam adfinitate longe primus civitatis erat;

is magnus tum fuga pavor in urbs sum et herculis neque exercitus domus validus neque dux qui oppono sum hasdrubal gisgonis filius genus fama divitiae regius tum etiam adfinitas longus primus civitas sum


itaque plebei scitum, quo oneratus sum magis quam honoratus, primus antique abrogoque et, quod tibi mihique exercitibusque his tuis, servato ac conservatori, sit felix, sub imperium auspiciumque tuum redeo et signa haec legionesque restituo.

itaque plebes scio quo onero sum magis quam honoro primus antiquus abrogo et qui tu ego exercitus hic tuus servo atque conservator sum felix sub imperium auspicium tuus redeo et signum hic legio restituo


facturum signoque suo impressas tabellas misit. eo vero pignore velut auctoratum sibi proditorem ratus est: neque enim eum, qui sub rege viveret, commissurum fuisse, ut adversus semet ipsum indicia manu sua testata daret.

facio signo suus imprimo tabella mitto is verus pignus velut auctoro sui proditor reor sum neque enim is qui sub rex vivo committo sum ut adverro sui ipse indicium manus suus testo do


tantumque ibi moratus, dum milites ad praedam discurrunt, receptui deinde cecinit multoque ante noctem copias redduxit.

tantus ibi moror dum miles ad praeda discurro receptus deinde cano multus ante nox copia reduco


sed cum in hoc bello, in hoc hoste numquam ab ullo duce sine ingenti nostra clade erratum sit, eadem vos cura, qua in aciem armati descenditis, inire suffragium ad creandos consules decet et sibi sic quemque dicere:

sed cum in hic bellum in hic hostis numquam ab ullus dux sine ingens noster clades erro sum idem tu cura qui in acies armatus descendo ineo suffragium ad creo consul decet et sui sic quisque dico


cum ad rumores hominum de unoquoque legum capite editos satis correctae viderentur, centuriatis comitiis decem tabularum leges perlatae sunt, qui nunc quoque in hoc inmenso aliarum super alias acervatarum legum cumulo fons omnis publici privatique est iuris. vulgatur deinde rumor duas deesse tabulas,

cum ad rumor homo de unoquoque lex caput edo satis corrigo video centurio comitium decem tabularis lex perfero sum qui nunc quoque in hic immensus alius super alius acervataris lex cumulo fons omnis publicus privo sum ius vulgo deinde rumor duo desum tabula


praetores L. Cornelius Merula urbanam, M. Claudius Siciliam, M. Porcius Sardiniam, C.

praetor l cornelius merula urbanus m claudus sicilia m porcius sardinia que


interposita Smyrnaeorum brevis legatio est, quia non aderat quidam Rhodiorum. collaudatis egregie Smyrnaeis, quod omnia ultima pati quam se regi tradere maluissent, introducti Rhodii sunt.

interpono smyrnaeus brevis legatio sum quia non adsum quidam rhodius collaudo egregius smyrnaeus qui omnis ulter patior quam sui rex trado malo introduco rhodius sum


is cum delecta militum manu non modo impetum erumpentium retudit, sed per patentem portam ferox inrupit in proxima urbis caedeque facta ignem temere arreptum inminentibus muro aedificiis iniecit.

is cum delecto miles manus non modo impetus erumpo retudit sed per pateo porta ferox irrumpo in propior urbs caedo facio ignis temere arrepo inminentibus murus aedificium injacio


ibi in contionis modum orationem exorsus veteres populi Romani iniurias cladesque gentis Volscorum commemoravit. turn “ut omnia” inquit “obliviscamini alia, hodiernam hanc contumeliam quo tandem animo fertis, qua per nostram ignominiam ludos commisere?

ibi in contio modus oratio exordior vetus populus romanus injuria clades gens volscus commemoro turn ut omnis inquam obliviscamini alius hodiernus hic contumelia quo tandem animus fero qui per noster ignominia ludus committo


regii tam lata acie ne ex medio quidem cornua sua conspicere poterant, nedum extremi inter se conspicerentur, et umor arcus fundasque et iaculorum amenta emollierat.

regius tam fero acies ne ex medium quidem cornu suus conspicio possum nedum extremus inter sui conspicio et umor arcus fundo et jaculus amento emollio


praesidio Perusiae inposito, legationibus Etruriae amicitiam petentibus prae se Romam ad senatum missis consul praestantiore etiam quam dictator victoria triumphans urbem est invectus;

praesidium perusia inpono legatio etruria amicitia peto prae sui roma ad senatus mitto consul praesto etiam quam dictator victoria triumpho urbs sum inveho


quinquaginta fere primo egressi Campanorum, cum ad Fabium confugissent, praesidio eius Capuam pervenerunt. Casilinum inter conloquia cunctationemque petentium fidem per occasionem captum est,

quinquaginta fere primus egredior campanus cum ad fabius confugio praesidium is capua pervenio casilinus inter colloquium cunctatio peto fides per occasio capio sum


Otacilius sororis meae filiam uxorem atque ex ea liberos habet; ceterum non ea vestra in me maioresque meos merita sunt, ut non potiorem privatis necessitudinibus rem publicam habeam.

otacilius soror meus filia uxor atque ex is liber habeo ceterum non is vester in ego magnus meus mereo sum ut non potis privo necessitudo res publicus habeo


haec dicta adeo nihil moverunt quemquam, ut legati prope violati sint, exercitusque in Algidum adversus Romanos missus.

hic dictum adeo nihil moveo quisquam ut legatus prope violo sum exerceo in algidus adverro romanus mitto


ut non eos solum, qui Achradinam tenebant, in se converteret, sed ab Naso etiam agmina armatorum concurrerent relictis stationibus suis ad vim et impetum Romanorum arcendum.

ut non is solus qui achradina teneo in sui converto sed ab naso etiam agmen armator concurro relinquo statio suus ad vis et impetus romanus arceo


supra duo milia hominum occidit, et ducentos octoginta milites amisit; signa militaria ad quadraginta unum cepit. pulsus finibus Lucanis Hanno retro in Bruttios sese recepit.

supra duo mille homo occido et ducenti octoginta miles amitto signum militaris ad quadraginta unus capio pello finis lucanus hanno retro in bruttii sui recipio


neutra acies laeta ex eo certamine abiit: victi Rutuli; victores Aborigines Troianique ducem Latinum amisere.

neuter acies laetus ex is certamen abeo vinco rutulis victor aborigo trojanus dux latinus amitto


inde graviter offenso rege Thessalonicen ad cognoscendum de Thraciae urbibus proficiscuntur.

inde gravis offendo rex thessalonica ad cognosco de thracia urbs proficisco


postremo et Graecis in civitatem Romanam adscitis. miraretur, qui tum cerneret, aperto mari ab altera part, parte, ab altera Hispanis, tam fera et bellicosa gente, obiectis, quae res eos tutaretur. disciplina erat custos infirmitatis, quam inter validiores optime timor continet.

postremo et graecum in civitas romanus adscio miro qui tum cerno aperio mare ab alter part pars ab alter hispanus tam ferus et bellicosus gens objecta qui res is tuto disciplina sum custos infirmitas quam inter validus optume timor contineo


Macedoniae formula dicta cum leges quoque se daturum ostendisset, Aetoli deinde citati. in qua cognitione magis utra pars Romanis, utra regi favisset quaesitum est, quam utra fecisset iniuriam aut accepisset;

macedonia formula dictum cum lex quoque sui do ostendo aetolus deinde citas in qui cognitio magis uter pars romanus uter rex faveo quaero sum quam uter facio iniuria aut accipio


ad Sinuessam bos eculeum peperit; signa Lanuvii ad lunonis Iunonis Sospitae cruore manavere, lapidibusque circa id templum pluit. ob quem imbrem novemdiale, ut adsolet, sacrum fuit, ceteraque prodigia cum cura expiata.

ad sinuessa bos equuleus pario signum lanuvium ad lunonis juno sospitae cruor manavere lapis circa is templum pluo ob qui imber novemdial ut assoleo sacer sum ceter prodigium cum cura expio


quindecim oppida, hominum viginti milia esse dicebantur, quae se dediderant. inde in agrum Boiorum legiones duxit.

quindecim oppidum homo viginti mille sum dico qui sui dedo inde in ager boii legio duco


postero die Quinctius legationes universas Graeciae Asiaeqne Asiaeque cum in senatum introduxisset, ut scirent, quali animo populus Romanus, quali Antiochus erga civitates Graeciae essent, postulata et regis et sua exposuit:

posterus dies quintius legatio universus graecia asiaeqne asia cum in senatus introduco ut scio qual animus populus romanus qual antiochus erga civitas graecia sum postulo et rex et suus expono


numero militum aliquantum Mazaetullus superabat; nam et ipse eum exercitum, quo Capussam vicerat, et ex receptis post caedem regis aliquot habebat, et puer Lacumazes ab Syphace auxilia ingentia adduxerat.

numerus miles aliquantus mazaetullus supero nam et ipse is exercitus quo capussam vinco et ex recipio post caedes rex aliquot habeo et puer lacumazes ab syphace auxilium ingens adduco


itaque confestim castra inde in agrum Rusellanum promovit.

itaque confestim castrum inde in ager rusellanus promoveo


hi, quia spatio missilibus opus est, procul muro tenebant naves. iunctae aliae binae quinqueremes demptis interioribus remis, ut latus lateri adplicaretur,

hic quia spatium missilis opus sum procul murus teneo navo jungo alius bini quinqueremis deemo interior remi ut latus lateo adplicaretur


sitam praeterea cum opportune ad traiciendum in Africam, tum super portum satis amplum quantaevis classi et nescio an unum in Hispaniae ora, qua nostro adiacet mari.

sino praeterea cum opportunus ad traicio in africa tum super portus satis amplus quantaevis classis et nescio an unus in hispania os qui noster adjaceo mare


maxime confirmatus est animus regis, postquam ad eum C. Livius, qui praetor ante classi praefuerat, legatus ab Roma venit et edocuit,

magnus confirmo sum animus rex postquam ad is que livius qui praetor ante classis praesum legatus ab roma venio et edoceo


plurimum terroris in Gallorum mercede conductis quattuor milibus erat. hos paucis * admixtis ad pervastandum passim Pergamenum agrum misit.

multus terror in gallus merces conduco quattuor mille sum hic paucus admisceo ad pervastandum passim pergamenus ager mitto


confestim de consulibus creandis cum provocatione M. Duillius rogationem pertulit. ea omnia in pratis Flaminiis concilio plebis acta, quem nunc circum Flaminium appellant.

confestim de consul creo cum provocatio m duellius rogatio perfero is omnis in pratum flaminius concilio plebs ago qui nunc circum flaminius appello


isdem ferme diebus et Bruttiorum exercitus Crotonem, Graecam urbem, circumsedit, opulentam quondam armis virisque, tum iam adeo multis magnisque cladibus adflictam, ut omnis aetatis minus duo milia civium superessent.

idem ferme dies et bruttius exercitus croto graece urbs circumsedeo opulentus quondam arma vis tum iam adeo multus magnus clades affligo ut omnis aetas paruus duo mille civis supersum


ubi pugnam pedestri similem fecissent, meminisse Romanae virtutis nec pro viris ducere regia mancipia. baud haud paulo facilius quam ante duae unam, tunc una duas naves expugnavit cepitque.

ubi pugna pedestri similis facio memini romanus virtus neque pro vis duco regius mancipium baud haud paulus facilis quam ante duo unus tunc unus duo navo expugno capio


missi P. Scipio Africanus et C. Cornelius Cethegus et M. Minucius Rufus audita inspectaque re omnia suspensa neutro inclinatis sententiis reliquere.

mitto p scipio africanus et que cornelius cethegus et m minucius rufus audio inspicio res omnis suspendo neuter inclino sententia relinquo


tum legit, qui aediles, tribuni plebis quaestoresve fuerant; tum ex iis, qui minores magistratus cepissent, qui spolia ex hoste fixa domi haberent aut civicam coronam accepissent.

tum lego qui aedilis tribunus plebs quaestoresve sum tum ex is qui paruus magistratus capio qui spolium ex hostis figo domus habeo aut civica corona accipio


haec velut contionanti Minucio circumfundebatur tribunorum equitumque Romanorum multitude, et ad aures quoque nlilitum militum dicta ferocia evolvebantur: ac si militaris suffragi res esset, baud haud dabie dubie ferebant Minucium Fabio ducem praelaturos.

hic velut contionor minucius circumfundo tribunus equio romanus multitudo et ad auris quoque nlilitum miles dictum ferocia evolvebantur atque si militaris suffragium res sum baud haud dabie dubius fero minucius fabius dux praefero


nam cum cogerentur in classem, tribunos plebi appellarunt; ab iis ad senatum reiecti sunt. senatus ita, ut ad unum omnes consentirent, decreuit decrevit uacationem vacationem rei naualis navalis eis colonis non esse.

nam cum cogo in classis tribunus plebs appello ab is ad senatus reicio sum senatus ita ut ad unus omnis consentio decerno decerno uacatio vacatio res naualis naval is colonia non sum


ausi sunt nihilo minus sacrilegas admovere manus intactis illis thensauris et nefanda praeda se ipsos ac domos contaminare suas et milites vestros.

audeo sum nihilum paruus sacrilega admoveo manus intactus ille thesaurus et nefandus praeda sui ipse atque domus contaminaris suus et miles vester


quocumque circumtuli oculos, plena omnia video animorum ac roboris, veteranum peditem, generosissimarum gentium equites frenatos infrenatosque,

quicumque circumtulis oculus plenus omnis video animus atque robur veteranus pedito generosissimaris gens eques freno infreno


ob id maxime decemviri libros adire iussi supplicationem in diem unum populo edixerunt et quinquaginta capris in foro sacrificaverunt. et aliorum prodigiorum causa diem alterum supplicatio circa omnia pulvinaria fuit et hostiis maioribus sacrificatum est et urbs lustrata.

ob is magnus decemviri liber adeo iubeo supplicatio in dies unus populus edico et quinquaginta caper in forum sacrifico et alius prodigus causa dies alter supplicatio circa omnis pulvinaris sum et hostia magnus sacrifico sum et urbs lustro


tum militaris aetas iurat neminem vivum nisi victorem acie excessurum. hi memores deorum adeo pertinaciter pugnaverunt, ut, cum proelium nox diremptura esset, rex prior, territus rabie eorum, pugna abstiterit.

tum militaris aetas juro nemo vivus nisi victor acies excedo hic memor deus adeo pertinax pugno ut cum proelium nox disredimo sum rex prior terreo rabies is pugno absisto


nam praeter belli casibus amissos quingentos principes iuventutis in Macedoniam abduxisse, et opera eorum in servilibus abuti ministeriis; et quae reddiderit coactus Thessalis, inutilia ut redderet curasse.

nam praeter bellum casus amitto quingenti princeps iuventus in macedonia abduco et opus is in servilis abutor ministerium et qui reddo cogo thessal inutilis ut reddo curo


triumphi deinde ex Hispania duo continui acti.

triumphus deinde ex hispania duo contineo ago


ut ignosceret pro libertate loquentibus, et ut deposita domini acerbitate adsuesceret socium atque amicum sese praestare, et imitaretur populum Romanum, qui caritate quam metu adiungere sibi socios mallet.

ut ignosco pro libertas loquor et ut depono dominus acerbitas assuesco socius atque amicus sui praesto et imito populus romanus qui caritas quam metus adiungo sui socius malo


sicut C. Lutatius superius bellum Punicum finisset, ita id, quod instaref, P. Cornelium finiturum atque,

sicut que luto superus bellum punicus finio ita is qui instaref p cornelius finio atque


Sp. Furius: missum ab Quinctio Capitolino sibi eum in dubiis suis rebus venisse subsidio; neminem unum esse, cuius magis opera putet rem restitutam.

spurius furius mitto ab quintius capitolinus sui is in dubius suus res venio subsidium nemo unus sum qui magis opus puto res restituo


clementius responsum ab Africano tulerunt, qui causam relinquendi honeste Aetolici belli quaerens Asiam et regem Antiochum spectabat, iusseratque Athenienses non Romanis solum, ut pacem bello praeferrent, sed etiam Aetolis persuadere.

clemens responsum ab africanus fero qui causa relinquo honestus aetolicus bellum quaero asia et rex antiochus specto jubeo atheniensis non romanus solus ut pax bellum praefero sed etiam aetolus persuadeo


cum terra Nabis et Lacedaenonii, Lacedaemonii, mari classis Romana urgebunt, † unde regiam societatem et Macedonum praesidia inploremus? an ipsi nostris armis ab hoste Romano tutabimur urbes, quae oppugnabuntur? egregie enim Dymas priore bello sumus tutati!

cum terra no et lacedaenonii lacedaemonius mare classis romanus urgeo unde regia societas et macedones praesidium inploremus an ipse noster arma ab hostis romanus tuto urbs qui oppugno egregius enim dymae prior bellum sum tutas


semel causam dixit, quo semper agere omnia solitus erat, accusatorio spiritu; adeoque constantia sua et tribunos obstupefecit et plebem, ut diem ipsi sua voluntate prodicerent, trahi deinde rem sinerent.

semel causa dico quo semper ago omnis soleo sum accusatorius spiritus adeo constantia suus et tribunus obstupefacio et plebs ut dies ipse suus voluntas prodico traho deinde res sino


maxime exterruit hepteris regia a multo minore Rhodia nave uno ictu demersa;

magnus exterreo hepteris regius ab multus paruus rhodius navus unus ictus demergo


et cum hostes obarassent, quidquid herbidi terreni extra murum erat, raporum semen iniecerunt, ut Hannibal “Eone usque, dum ea nascuntur, ad Casilinum sessurus sum?” exclamaret;

et cum hostis obaro quisquis herbidus terrenus extra murus sum rapum semen injacio ut hannibal eos usque dum is nascor ad casilinus sedeo sum exclamo


in quo omnis spes fuerat, Celtiberi trepidare et prope omissa pugna locum fugae circumspicere.

in quo omnis spes sum celtiberi trepido et prope omitto pugno locus fuga circumspicio


iam a vi tuta erat, cum adsertor nihil opus esse multitudine concitata ait; se iure grassari, non vi. vocat puellam in ius.

iam ab vis tueor sum cum assertor nihil opus sum multitudo concito aio sui ius grassaris non vis voco puella in ius


inde Eumene atque Attalo domum remissis, Misageni Numidisque hiberna in proxumis Thessaliae urbibus distribuit, et partem exercitus ita per totam Thessaliam divisit, ut et hiberna commoda omnes haberent et praesidio urbibus essent.

inde eumenes atque attalus domus remitto misagenes numida hibernus in proximus thessalia urbs distribuo et pars exercitus ita per totus thessalia divido ut et hibernus commodus omnis habeo et praesidium urbs sum


scio audax videri consilium; sed in rebus asperis et tenui spe fortissima quaeque consilia tutissima sunt, quia, si in occasionis momento, cuius praetervolat opportunitas, cunctatus paulum fueris, nequiquam mox omissam quaeras.

scio audax video consilium sed in res asper et tenuis spes fortis quisque consilium tueor sum quia si in occasio momentum qui praetervolo opportunitas cunctor paulus sum nequiquam mox omitto quaero


tribuni, consilia vestra, non hercule dissimilia ac si quis aegro, qui curari se fortiter passus extemplo convalescere possit, cibi gratia praesentis aut potionis longinquum et forsitan insanabilem morbum efficiat.

tribunus consilium vester non herculis dissimilis atque si quis aeger qui curaris sui fortis patior extemplo convalesco possum cibus gratia praesum aut potio longinquus et forsitan insanabilis morbus efficio


cum bonis potius ominibus votisque et precationibus deorum dearumque, si, ut poetis, nobis quoque mos esset, libentius inciperemus, ut orsis tantum operis successus prosperos darent.

cum bonus potis omen voveo et precatio deus dea si ut poeta nos quoque mos sum libet incipio ut ordior tantus opus successus prosper do


exitu huius anni T. Quinctius consul dictatore comitiorum ludorumque faciendorum causa dicto T. Manlio Torquato, ex volnere moritur; alii Tarenti, alii in Campania mortuum tradunt.

exeo hic annus t quintius consul dictator comitium ludor facio causa dico t manlius torquatus ex vulnus morior alius tarentus alius in campaneus mortuus trado


mene vivo et cetero incolumi exercitu, cum quo ego die uno Carthaginem cepi, cum quo quattuor imperatores, quattuor exercitus Carthaginiensium fudi, fugavi, Hispania expuli, vos octo milia hominum, minores certe omnes pretii quam Albius et Atrius sunt, quibus vos subiecistis, Hispaniam provinciam populo Romano erepturi eratis?

ego vivo et ceterus incolumis exercitus cum quo ego dies unus carthago capio cum quo quattuor imperator quattuor exercitus carthaginiensis fundo fugo hispania expello tu octo mille homo paruus certus omnis pretium quam albus et ater sum qui tu subjacio hispania provincia populus romanus eripio sum


signum repente pugnae proposuit et, efficacius ratus ad accendendos virorum fortium animos, nullam alibi quam in semet ipso cuiquam relictam spem, de magistro equitum novoque exercitu militem celavit et, tamquam nulla nisi in eruptione spes esset,

signum repens pugna propono et efficax reor ad accendo vir fors animus nullus alibi quam in sui ipse quisquam relinquo spes de magister eques novo exercitus miles celo et tamquam nullus nisi in eruptio spes sum


non corpus obnoxium esset. ita nexi soluti, cautumque in posterum, ne necterentur.

non corpus obnoxius sum ita necto soluo caveo in posterus ne necto


inde Gomphos adortus est, et per aliquot dies summa vi tuentes urbem, cum iam scalas ad moenia erexisset, eo demum metu perpulit ad deditionem.

inde gomphi adorior sum et per aliquot dies summus vis tueor urbs cum iam scala ad moenia erigo is demum metus perpello ad deditio


postquam patere urbem accepere praefecti praesidii Pytho et Philippus, pro eo, qui occupasset adgredi, opus factum esse rati, cum valida manu Agrianum Illyriorumque erumpunt Romanosque, qui alii aliunde coibant convocabanturque, ut signa in urbem inferrent, inconpositos atque inordinatos fugant persecunturque ad fossam, in quam conpulsos ruina cumulant.

postquam pateo urbs accipio praefectus praesidium pytho et philippus pro is qui occupo aggredior opus facio sum reor cum validus manus agrianes illyrius erumpo romanus qui alius aliunde coeo convocabanturque ut signum in urbs infero inconpositos atque inordinatus fugo persecunturque ad fodio in quam conpello ruina cumulo


Tarentinorum legatis pacem petentibus cum libertate ac legibus suis responsum ab senatu est, ut redirent, cum Fabius consul Romam venisset. ludi

tarentinus legatus pax peto cum libertas atque lex suus responsum ab senatus sum ut redeo cum fabius consul roma venio ludo


agema eam vocabant; Medi erant, lecti viri, et eiusdem regionis mixti multarum gentium equites.

agema is voco medus sum lego vir et idem regio misceo multus gens eques


ea nunc singulas illustres, nunc simul plures genere inter se iunctas accersendo blandiendoque ac minando non aurum modo iis, sed postremo vestem quoque mundumque omnem muliebrem ademit.

is nunc singulus illustris nunc simul multus genus inter sui jungo arcesso blandio atque mino non aurum modo is sed postremo vestis quoque mundus omnis muliebris adimo


idque omen auguriumque ita acceptum est, non motam Termini sedem unumque eum deorum non evocatum sacratis sibi finibus firma stabiliaque cuncta portendere.

is omen augurium ita accipio sum non moveo terminus sedes unus is deus non evoco sacro sui finis firmo stabilis cunctus portendo


ceterorum caetratorum, trium ferme milium hominum, dux erat Antiphilus Edessaeus. Paeones et ex Paroria et Parastrymonia — sunt autem ea loca subiecta Thraciae — et Agrianes, admixtis etiam Threcibus incolis, trium milium ferme et ipsi expleverant numerum.

ceterus caetrator tres ferme mille homo dux sum antiphilus edessaeus paeon et ex parorea et parastrymonia sum autem is locum subiectum thracia et agrianes admisceo etiam threcibus incolo tres mille ferme et ipse expleo numerus


in viro uno esse, sibique destinatum animo esse Camillo submittere imperium, nec quicquam de maiestate sua detractum credere, quod maiestati eius viri concessissent. conlaudatis ab senatu tribunis et ipse Camillus, confusus animo, gratias egitX egit.

in vir unus sum sui destino animus sum camillus summitto imperium neque quisquam de maiestas suus detraho credo qui maiestas is vir concedo conlaudo ab senatus tribunus et ipse camillus confundo animus gratia egitx ago


meminisse, nec quid facturi fuerint, si Romanos in potestate habuissent, nec quid ipsis patiendum sit.

memini neque quis facio sum si romanus in potestas habeo neque quis ipse patior sum


ad medium ferme viae Boeotorum praetor Antiphilus obvius fuit; cetera multitude multitudo e muris adventum imperatoris Romani regisque prospeculabatur.

ad medius ferme via boeotor praetor antiphilus obvius sum ceterus multitudo multitudo e murus advenio imperator romanus rego prospeculor


ad quorum clamorem et trepidationem cum revectus equo propere legatus signa convertisset et coniectis in medium sarcinis aciem derexisset, non tulere impetum Romanorum militum regii. multi ex iis occisi, plures capti.

ad qui clamor et trepidatio cum reveho equus properus legatus signum converto et conicio in medius sarcina acies derexisset non fero impetus romanus miles regius multus ex is occido multus capio


plus partem dimidiam ex quinquaginta milibus hominum caesam, multa milia capta; senes puerosque Bois superesse.

multus pars dimidia ex quinquaginta mille homo caedo multus mille capio senex puer boo supersum


videre lucem, forum, civium ora M. Manli opera; omnia parentium beneficia ab illo se habere; illi devovere corporis vitaeque ac sanguinis quod supersit; quodcumque sibi cum patria, penatibus publicis ac privatis iuris fuerit, id cum uno homine esse.

video lux forum civis os m manlius opus omnis pareo beneficium ab ille sui habeo ille devoveo corpus vita atque sanguis qui supersum quicumque sui cum patria penates publicus atque privo ius sum is cum unus homo sum


omitto deditionem, quoniam de sponsione agitur; quid tandem, si spopondissemus urbem hanc relicturum populum Romanum? si incensurum? si magistratus, si senatum, si leges non habiturum? si sub regibus futurum? di meliora, inquis. atqui non indignitas rerum sponsionis vinculum levat:

omitto deditio quoniam de sponsio ago quis tandem si spopondissemus urbs hic relinquo populus romanus si incendo si magistratus si senatus si lex non habeo si sub rex sum deus bonus inquam atqui non indignitas res sponsio vinculis levo


quid tandem est, cur caelum ac terras misceant, cur in me impetus modo paene in senatu sit factus, negent se manibus temperaturos violaturosque denuntient sacrosanctam potestatem?

quis tandem sum cur caelum atque terra misceo cur in ego impetus modo paene in senatus sum facio nego sui manus tempero violaturosque denuntio sacrosanctus potestas


et Attalus, Eumenis frater, ab dextro cornu, quo laevum hostium primo impetu fugatum fuerat, ut ab sinistro fugam suorum et tumultum circa castra vidit, in tempore cum ducentis equitibus advenit.

et attalus eumenes frater ab dexter cornu quo laevus hostis primus impetus fugo sum ut ab sinister fuga suus et tumultus circa castrum video in tempus cum ducenti eques advenio


ab hac voce velut siguo signo a praetore dato ad diripiendam urbem passim discurrunt. Aemilius primo resistere et revocare dicendo captas, non deditas diripi urbes, et in iis tamen imperatoris, non militum arbitrium esse.

ab hic vox velut siguo signum ab praetor do ad diripio urbs passim discurro aemilius primus resisto et revocaris dico capio non dedo diripio urbs et in is tamen imperator non miles arbitrium sum


hoc et Lampsaceni, octoginta pondo coronam adferentes,

hic et lampsacenus octoginta pondo corona affero


ut una semper pars quietis interim duabus oppugnaret. prima pars cum adorta oppugnare est, atrox sane et anceps proelium fuit:

ut unus semper pars quiesco interim duo oppugno primus pars cum adorior oppugnaris sum atrox sanus et anceps proelium sum


ut, quem senatorem concoquere civitas vix posset, regem ferret Romuli conditoris ab diis orti, recepti ad deos, insignia atque imperium habentem.

ut qui senator concoquo civitas vix possum rex fero romulis conditor ab diuus orior recipio ad deus insigne atque imperium habeo


aliena calamitate documentum datum illis cavendae similis iniuriae. quod ad se adtineat, uxorem sibi fato ereptam, filiam, quia non ultra pudica victura fuerit, miseram, sed honestam morter mortem occubuisse;

alienus calamitas documentum do ille caveo similis iniuria qui ad sui adteneo uxor sui fatum eripio filia quia non ultra pudicus vinco sum miser sed honestus morter mors occumbo


censores extemplo in atrium Libertatis escenderunt et ibi obsignatis tabellis publicis clausoque tabulario et dimissis servis publicis negarunt se prius quidquam publici negotii gesturos, quam iudicium populi de se factum esset.

censor extemplo in atrium libertas escendo et ibi obsigno tabella publicus claudo tabularius et dimitto servio publicus nego sui prior quisquam publicus negotium gero quam iudicium populus de sui facio sum


senatus consultum factum est, uti singulis his centena milia aeris quaestores urbani ex aerario darent; utique consul cum tribunis plebis ageret, ut ad plebem primo quoque tempore ferrent, ut P. Aebutio emerita stipendia essent, ne invitus militaret neve censor ei invito equum publicum adsiguaret; adsignaret;

senatus consulo facio sum uti singuli hic centeni mille aer quaestor urbanus ex aerarius do utique consul cum tribunus plebs ago ut ad plebs primus quoque tempus fero ut p aebutius emereo stipendium sum ne invitus milito neve censor is invito equus publicus adsiguaret adsigno


duae res simul inopinatae perculerunt eum, una praeoccupatus quem petebat locus, altera, quod primo agmini occurrisse hostem cernebat, ubi, cum per loca confragosa iter esset, sine levis armaturae praesidio signa ferri non videbat posse.

duo res simul inopinor percello is unus praeoccupo qui peto locus alter qui primus agmen occurro hostis cerno ubi cum per locum confragosus iter sum sine levis armo praesidium signum fero non video possum


introductum in tabernaculum per interpretem adloqui consulem coepisse. inter cuius sermonem Quinctius scorto “vis tu,” inquit “quoniam gladiatorium spectaculum reliquisti, iam hunc Gallum morientem videre?”

introduco in tabernaculum per interpres alloquor consul coepio inter qui sermo quintius scortum volo tu inquam quoniam gladiatorius spectaculum relinquo iam hic gallus morior video


quibus mendaciis de rege, multiplicando verbis copias eius, erexerat multorum in Graecia animos, isdem et regis spem inflabat: omnium votis eum accersi, concursum ad littora futurum, unde classem regiam prospexissent.

qui mendacium de rex multiplico verbum copia is erigo multus in graecia animus idem et rex spes inflo omnis voveo is arcesso concurro ad litus sum unde classis regia prospicio


Romanorum sociorumque in proelio fugaque ad quinque milia occisa, quorum se spoliis hostes armarunt. inde ad Tagum flumen profecti sunt.

romanus socius in proelium fugo ad quinque mille occaedes qui sui spolium hostis armo inde ad tagus flumen proficiscor sum


haec agenti nuntius venit a Ti. Sempronio Longo non sustinere extraordinarios impetum Gallorum;

hic ago nuntius venio ab tiberius sempronius longus non sustineo extraordinarius impetus gallus


ceterum Brundisi legatos iam esse, bis ex cursu Dyrrachium reiectos.

ceterum brundisium legatus iam sum bis ex cursus dyrrachium rejacio


ab eo coloniae aliquot deductae, Prisci Latini appellati.

ab is colonia aliquot deduco priscus latinum appello


id eum tam licenter atque otiose facere Flacco indignum visum est; itaque immisit equites summoverique atque in castra redigi hostium equitatum iussit.

is is tam licenter atque otiosus facio flaccus indignus video sum itaque immitto eques summoverique atque in castrum redigo hostis equitas iubeo


cum quaereretur, quae causa festinandi esset, “aut ex hoste egregiam gloriam” inquit “aut ex civibus victis gaudium meritum certe, etsi non honestum, capiam.”

cum quaero qui causa festino sum aut ex hostis egregius gloria inquam aut ex civis vinco gaudium mereo certus etsi non honestus capio


ubi conferti hastas ingentis longitudinis prae se Macedones obiecissent, velut in constructam densitate clipeorum testudinem Romani pilis nequiquam emissis cum strinxissent gladios,

ubi confercio hasta ingens longitudo prae sui macedones objacio velut in construo densitas clipeus testudo romanus pila nequiquam emitto cum stringo gladius


gens fallax promissi fidem praestitit. itaque et Romanis crevit animus nuntio celeri per ordines misso, destitutum ab equite hostem esse, quem maxime timuerant,

gens fallax promitto fides praesto itaque et romanus cerno animus nuntio celer per ordo mitto destitus ab eques hostis sum qui magnus timeo


itaque et Romae vigiliae per vicos servatae iussique circumire eas minores magistratus, et triumviri carceris lautumiarum intentiorem custodiam habere iussi,

itaque et roma vigilia per vicus servo jubeo circumeo is paruus magistratus et triumviri carcer lautumiaris intendo custodia habeo iubeo


honorisque eius causa missuros in Macedoniam legatos, ut si quid minus factum sit quam debuerit, tum quoque sine piaculo rerum praetermissarum fiat. velle etiam sentire Philippum integra omnia sibi cum populo Romano Demetrii filii beneficio esse.

honor is causa mitto in macedonia legatus ut si quis paruus facio sum quam debeo tum quoque sine piaculum res praetermissaris fio volo etiam sentio philippus integer omnis sui cum populus romanus demetrius filius beneficium sum


appellati tribuni medio decreto ius auxilii sui expediunt, in vincla conici vetant;

appello tribunus medium decretum ius auxilium suus expedio in vinclum conicio veto


lentius id aliquanto bellum, quam parti utrique placebat, fuit. cum primo Galli tantum avidi certaminis fuissent, deinde Romanus miles ruendo in arma ac dimicationem aliquantum Gallicam ferociam vinceret, dictatori neutiquam placebat,

lentus is aliquantus bellum quam pario uterque placeo sum cum primus gallus tantus avidus certamen sum deinde romanus miles ruo in arma atque dimicatio aliquantus gallicus ferocio vinco dictator neutiquam placeo


ceterum adventu in Achaiam Philoclis, regii praefecti, non Corinthus tantum liberata obsidione, sed Argivorum quoque civitas per quosdam principes Philocli prodita est temptatis prius animis plebis.

ceterum advenio in achaia philoclis regius praefectus non corinthus tantus libero obsidio sed argivus quoque civitas per quidam princeps philocli prodeo sum temptas prior animus plebs


hi in acie prope flumen tenuere dextrum cornu; in sinistro Fidenates propius montes consistunt. Tullus adversus Veientem hostem derigit suos, Albanos contra legionem Fidenatium conlocat. Albano non plus animi erat quam fidei. nec manere ergo nec transire aperte ausus sensim ad montes succedit;

hic in acies prope flumen teneo dexter cornu in sinister fidenates propius mons consisto tullus adverro veiens hostis derego suus albani contra legio fidenates conloco albanus non multus animus sum quam fides neque maneo ergo neque transeo apertus audeo sensim ad mons succedo


Gracchus iussis Cumanis omnia ex agris in urbem convehere et manere intra muros, ipse pridie, quam statum sacrificium Campanis esset, Cumas movet castra.

gracchus iussum cumanum omnis ex ager in urbs convehere et maneo intra murus ipse pridie quam status sacrificium campanus sum cumae moveo castrum


nihil deinde a victoria cessatum. culn cum receptui signo dato suos spoliis onustos in castra reduxisset, paucis horis noctis ad quietem datis ad praedandum in arros agros duxit.

nihil deinde ab victoria cesso culn cum receptus signum do suus spolium onustus in castrum reduco paucus hora nox ad quies do ad praedor in arros ager duco


sed invicta sibi quaedam patientissima iusti imperii civitas fecerat, nec adversus dictatoriam vim aut tribuni plebis ant aut ipsa plebs attollere oculos aut hiscere audebant.

sed invictus sui quidam patior justus imperium civitas facio neque adverro dictatorius vis aut tribunus plebs ant aut ipse plebs attollo oculus aut hisco audeo


ab senatu ad Marcium reiecti, cui senatus consulto permissum de Hernicis erat, isque eam gentem in deditionem accepit. et in Samnio alter consul superior viribus, locis inpeditior erat.

ab senatus ad marcius reicio qui senatus consultum permitto de hernicus sum eo is gens in deditio accipio et in samnium alter consul superus vis locus inpeditior sum


ad urbem Romam admoturus exercitum videbatur; defecerant socii; non milites in supplementum, non socios navalis ad classem tuendam, non pecuniam in aerario habebamus; servi, quibus arma darentur, ita ut pretium pro iis bello perfecto dominis solveretur, emebantur;

ad urbs roma admoveo exercitus video deficio socius non miles in supplementum non socius naval ad classis tueor non pecunia in aerarius habeo servio qui arma do ita ut pretium pro is bellum perficio dominus solvo emo


apparebat omnibus mercedem timeri nec quicquam aliud; sed cum suadere consulenti nemo auderet, remittitur Antigonus, qui nuntiaret quinque milium equitum opera tantum uti regem, non tenere multitudinem aliam.

appareo omnis merces timeo neque quisquam alius sed cum suadeo consulo nemo audeo remitto antigonus qui nuntio quinque mille eques opus tantus uti rex non teneo multitudo alius


sed ad bella externa prope supererant vires, abutebanturque iis inter semet ipsos certando.

sed ad bellum externus prope supersum vireo abutor is inter sui ipse certo


utrimque nudata equite erat Punica acies, cum pedes concurrit, nec spe nec viribus iam par. ad hoc dictu parva, sed magna eadem in re gerenda momenta: congruens clamor ab Romanis eoque maior et terribilior, dissonae illis, ut gentium multarum discrepantibus linguis, voces;

utrimque nudo eques sum punicus acies cum pes concurro neque spes neque vis iam par ad hic dico parvus sed magnus idem in res gero momentum congruo clamor ab romanus eo magnus et terribilis dissonus ille ut gens multus discrepo lingua voco


per hos iuncta societas Hannibali ac Syracusano tyranno; nec invito Hannibale apud tyrannum manserunt.

per hic iungo societas hannibal atque syracusanus tyrannus neque invito hannibal apud tyrannus maneo


tum pudore victus miles segniter arma capit, segniter e castris egreditur; longo agmine nec continenti maesti ac prope victi procedunt adversus hostem nec spe nec animo certiorem.

tum pudor vinco miles segnis arma capio segnis e castrum egredior longus agmen neque contineo maestus atque prope vinco procedo adverro hostis neque spes neque animus certus


ad hoc clipea argentea decem. signati argenti octoginta quattuor milia fuere Atticorum; tetrachma vocant; trium fere denariorum in singulis argenti est pondus.

ad hic clipeum argenteus decem signo argentum octoginta quattuor mille sum atticus tetradrachmum voco tres fere denarius in singuli argentum sum pondus


coniurasse supra septem milia virorum ac mulierum dicebantur. capita autem coniurationis constabat esse M. et C. Atinios de plebe Romana et Faliscum L. Opicernium Opiternium et Minium Cerrinium Campanum:

coniuro supra septem mille vir atque mulier dico caput autem coniuratio consto sum m et que atinius de plebs romanus et faliscus l opicernium opiternium et minius cerrinius campanus


ac primo constituere signa in radicibus collium ac revocare in ordines militem coeperant cunctantibus in adversum collem erigere aciem Romanis; deinde, ut inferri inpigre signa viderunt, integrata fuga in castra pavidi compelluntur.

atque primus constituo signum in radix collis atque revocaris in ordo miles coepio cuncto in adverro collis erigo acies romanus deinde ut infero impiger signum video integro fuga in castrum pavidus compello


nec tumulos nec arcem, ne mare quidem armis obstitisse suis. ad id fore altitudines, quas cepissent, hostibus, ut per praecipitia et praerupta salientes fugerent; eam quoque se illis fugam clausurum.

neque tumulus neque arx ne mare quidem arma obsto suus ad is sum altitudo qui capio hostis ut per praecipitium et praeruptus salio fugio is quoque sui ille fuga claudo


deferendas censet et adicit decretum, quoniam Histria provincia confecta esset, si ei videretur, exercitum traduceret in Ligures.

defero censeo et adicio decretum quoniam histria provincia conficio sum si is video exercitus traduco in ligur


ad quam vocem exanimi stante Praenestino: “agedum, lictor, excide radicem hanc” inquit “incommodam ambulantibus” perfusumque ultimi supplicii metu multa dicta dimisit.

ad quam voco exanimus sto praenestinus agedum lictor excido radix hic inquam incommodus ambulo perfundo ulter supplicium metus multus dictum dimitto


conpertum tamen adfirmaverunt legatos ab rege Perseo venosse, iisque noctu senatum in aede Aesculapi datum esse. ab Carthagine legatos in Macedoniam missos et rex adfirmaverat et ipsi parum constanter negaverant.

conpertum tamen adfirmo legatus ab rex perseus venosse is nox senatus in aedes aesculapius do sum ab carthago legatus in macedonia mitto et rex adfirmo et ipse parum consto nego


cumque progressi ambo a suis longius essent inermes sine ullo metu, praevalens iuvenis Romanus senem infirmum in conspectu omnium raptum nequiquam tumultuantibus Etruscis ad suos transtulit.

cum progredior ambo ab suus longus sum inermis sine ullus metus praevaleo juvenis romanus senex infirmus in conspectus omnis rapio nequiquam tumultuor etruscus ad suus transfero


itane tandem? nisi pareatur iis exercitusque de Macedonia deportentur, visuros esse, quid sibi faciendum sit?

ito tandem nisi pareo is exerceo de macedonius deporto video sum quis sui facio sum


ad illa mihi pro se quisque acriter intendat animum, quae vita, qui mores fuerint, per quos viros quibusque artibus domi militiaeque et partum et auctum imperium sit; labente deinde paulatim disciplina velut desidentis primo mores sequatur animo, deinde ut magis magisque lapsi sint, tum ire coeperint praecipites, donec ad haec tempora, quibus nec vitia nostra nec remedia pati possumus, perventum est.

ad ille ego pro sui quisque acer intendo animus qui vito qui mos sum per qui vir quisque ars domus militia et pario et augeo imperium sum labor deinde paulatim disciplina velut desideo primus mos sequor animus deinde ut magis magus labor sum tum eo coepio praeceps donec ad hic tempus qui neque vitio noster neque remedio patior possum pervenio sum


egrediebantur. causa exeundi haec erat: commercio eorum Hispani, imprudentes maris, gaudebant mercarique et ipsi ea, quae externa navibus inveherentur, et agrorum exigere fructus volebant. huius mutui usus desiderium, ut Hispana urbs Graecis pateret,

egredior causa exeo hic sum commercium is hispanus imprudens mare gaudeo mercor et ipse is qui externus navis inveho et ager exigo fructus volo hic mutuus utor desiderium ut hispanus urbs graecum pateo


apparatum omnem tormentorum machinarumque travectum ab Ambraciae oppugnatione habebat, et opera quae facienda erant, inpigre milites perfecerunt. duobus igitur locis admoti arietes quatiebant muros.

appario omnis tormentum machina travectum ab ambracia oppugnatio habeo et opus qui facio sum impiger miles perficio duo igitur locus admoveo aries quatio murus


potestate quoque dicendi facta principio suppliciter, procedente autem oratione, ubi ad crimina diluenda ventum est,

potestas quoque dico facio principium supplex procedo autem oratio ubi ad crimen diluo venio sum


ad Scyllaeum Eumenes rex cum tribus navibus occurrit, cum Aeginae diu incertus consilii fuisset, utrum ad tuendum rediret regnum — audiebat enim Antiochum Ephesi navales terrestrisque parare copias — , an nusquam abscederet ab Romanis, ex quorum fortuna sua penderet.

ad scyllaeus eumenes rex cum tres navis occurro cum aegina diu incertus consilium sum utrum ad tueor redeo regnum audio enim antiochus ephesus naval terrestris paro copia an nusquam abscedo ab romanus ex qui fortuna suus pendeo


ingentem ea res fremitum Macedonia tota fecit, relinquentesque penates suos cum coniugibus ac liberis pauci taciturn tacitum dolorem continebant; exsecrationesque in agminibus proficiscentium in regem vincente odio metum exaudiebantur.

ingens is res fremo macedonius totus facio relinquo penates suus cum conjunx atque liber paucus taciturn taceo dolor contineo exsecratio in agmen proficisco in rex vinco odium metus exaudio


postero die et cognati amicique Cn. Manlii summis opibus adnisi sunt, et auctoritas seniorum valuit,

posterus dies et cognatus amicus cn manlius summus ops annitor sum et auctoritas senex valeo


speculatores, qui prosequerentur agmen, missi postero die rettulerunt Bruttios Hannibalem petere. isdem ferme diebus

speculator qui prosequor agmen mitto posterus dies refero bruttii hannibal peto idem ferme dies


moti patres precibus Alexandrinorum extemplo C. Popilium Laenatem et C. Decimium et C. Hostilium legatos ad finiendum inter reges bellum miserunt.

moveo pater prex alexandrinus extemplo que popilius laenatem et que decimium et que hostilius legatus ad finio inter rex bellum mitto


laetitiam utriusque exercitus Romani auxit et ab altera parte feliciter gesta res. uterque ex alterius sententia consul captum oppidum diripiendum militi dedit, exhaustis deinde tectis ignem iniecit; eodemque die Aquilonia

laetitia uterque exercitus romanus augeo et ab alter pars feliciter gero res uterque ex alter sententia consul capio oppidum diripio miles do exhaurio deinde tectum ignis injacio idem dies aquilonius


eae orationes a primoribus patrum habitae sunt, ut pro se quisque iam nec consilium sibi suppetere diceret nec se ullam opem cernere aliam usquam praeterquam in tribunicio auxilio. in eius potestatis fidem circumventam rem publicam, tamquam privatum inopem, confugere.

is oratio ab primoris pater habeo sum ut pro sui quisque iam neque consilium sui suppeto dico neque sui ullus ops cerno alius usquam praeterquam in tribunicius auxilium in is potestas fides circumvenio res publicus tamquam privo inops confugio


quibus satis cognitis optimum visum est captivos comitesque eorum Romam ad senatum aut ad consules, ubicumque essent, quam primum deportare.

qui satis cognosco bonus video sum captivus comito is roma ad senatus aut ad consul ubicumque sum quam primus deportaris


cum ceteri ex coniuratis ad exercitum obtinendum remansissent, Theodotus et Sosis regiis equis quanto maximo cursu poterant, ut ignaros omnium regios opprimerent, Syracusas contendunt.

cum ceterus ex coniuratus ad exercitus obtineo remaneo theodotus et sosis regius equus quantus maximus cursus possum ut ignarus omnis regius opprimo syracusae contendo


et sic quoque parte plebis adfecta fides tamen publica privatis difficultatibus potior ad curam senatui fuit. levatae maxime res, quia tributo ac dilectu supersessum.

et sic quoque pars plebs afficio fides tamen publicus privo difficultas potis ad cura senatus sum levo magnus res quia tribuo atque delectus supersedeo


et Romae quidem cum luctus ingens ex praeterito tum timor in futurum erat.

et roma quidem cum luctus ingens ex praetereo tum timor in sum sum


qui aderant, ut potius, quam extorti morerentur, arma secum caperent. atque ita cum paucis in forum pergit ire clamitans, ut, qui salvam rem publicam vellent, auctorem et ducem se libertatis sequerentur.

qui adsum ut potis quam extorqueo morior arma sui capio atque ita cum paucus in forum pergo eo clamito ut qui salvus res publicus volo auctor et dux sui libertas sequor


ab consule non parabatur, sed gerebatur iam bellum. per Dassaretiorum fines exercitum ducebat, frumentum, quod ex hibernis extulerat, integrum vehens, quod in usum militi satis esset praebentibus agris.

ab consul non paro sed gero iam bellum per dassaretiorum finis exercitus duco frumentum qui ex hibernus effero integer veho qui in usus miles satis sum praebeo ager


his vocibus incitatus Syphax Masinissae bellum infert, et primo certamine Maesulios fundit fugatque.

hic vox incito syphax masinissa bellum infero et primus certamen maesulios fundo fugo


quae oppugnare cupientis milites Romanos Marcellus Nolam reduxit cum magno gaudio et gratulatione etiam plebis, quae ante inclinatior ad Poenos fuerat.

qui oppugnaris cupio miles romanus marcellus nola reduco cum magnus gaudium et gratulatio etiam plebs qui ante inclino ad poeni sum


ubi nusquam ad universae rei dimicationem ventum est; ad singula oppida circumferendo arma omne nomen Latinum domuit. Corniculum, Ficulea vetus, Cameria, Crustumerium, Ameriola, Medullia, Nomentum, haec de Priscis Latinis aut qui ad Latinos defecerant, capta oppida. pax deinde est facta.

ubi nusquam ad universus res dimicatio venio sum ad singulus oppidum circumfero arma omnis nomen latinus domo corniculis ficulea vetus cameria crustumerium ameriola medullia nomentum hic de priscus latinum aut qui ad latini deficio capio oppidum pax deinde sum facio


“quae consilii fuerunt, adeo aequa postulastis, ut ultro vobis deferenda fuerint; libertati enim ea praesidia petitis, non licentiae ad inpugnandos alios.

qui consilium sum adeo aequus postulo ut ultro tu defero sum libertas enim is praesidium peto non licentia ad inpugnandos alius


hae litterae coasules consules raptim confecto dilectu maturius, quam constituerant, exire in provincias coegerunt ea mente, ut uterque hostem in sua provincia contineret neque coniungi aut conferre in unum vires pateretur.

hic littera coasulis consul raptim conficio delectus maturus quam constituo exeo in provincia cogo is mens ut uterque hostis in suus provincia contineo neque conjungo aut confero in unus vireo pateo


nihil certe ultra rei in Italia ab Hannibale gestum; nam ad eum quoque legati ab Carthagine vocantes in Africam iis forte diebus, quibus ad Magonem, venerunt.

nihil certus ultra res in italia ab hannibal gero nam ad is quoque legatus ab carthago voco in africa is fors dies qui ad mago venio


creati consules sunt Cn. Cornelius Cossus, L. Furius Medullinus iterum.

creo consul sum cn cornelius cossus l furius medullinus iterum


et alii circumstantes concilium bellum in Romanos poscunt, alii ad concitandam in arma multitudinem agrestium discurrunt, tumultuque etiam sanos consternante animos decernitur, ut societas cum Samnitibus renovaretur, legatique ad eam rem mittuntur.

et alius circumsto concilium bellum in romanus posco alius ad concito in arma multitudo agrestis discurro tumultus etiam sanus consterno animus decerno ut societas cum samnites renovo lego ad is res mitto


adversus quos Livius, quamquam erant iniqua ac difficilia ad exitus loca, Issaeos auxiliares et Zmyrnaeorum expeditos iuvenes misit.

adverro qui livius quamquam sum iniquus atque difficilis ad exitus locum issaei auxiliaris et smyrnaeus expedio juvenis mitto


an, si ultio irae haec et non occasio cupiditatis explendae esset, parum fuit, quod semel in Sidicino agro, iterum in Campania ipsa legiones nostras cecidere?

an si ultio ira hic et non occasio cupiditas expleo sum parum sum qui semel in sidicinus ager iterum in campaneus ipse legio noster cado


Romam inde male gesta re reditum. inter multos saucios consul spe incerta vitae relatus. interiecto deinde haud magno spatio, quod vulneribus curandis supplendoque exercitui satis esset, cum ira maiore tum viribus etiam auctis Pometiae arma inlata.

roma inde malus gero res redeo inter multus saucius consul spes incertus vita refero interiacio deinde haud magnus spatium qui vulnus curo suppleo exercitus satis sum cum ira magnus tum vis etiam augeo pometia arma infero


M. Pomponius, C. Apronius, Ap. P. Villius, C. Oppius.

m pomponius que apronius ap p villius que oppius


dictator urbis situ circumspecto, quo apertior aditus ad moenia esset, omnia aedificia — et frequenter ibi habitabatur — circumiecta muris incendit; nec ita multo post, sive a Poetelio dictatore sive ab C. Iunio consule — nam utrumque traditur — , Nola est capta.

dictator urbs sino circumspicio quo aperio aditus ad moenia sum omnis aedificium et frequens ibi habito circumjacio murus incendo neque ita multus post sive ab poetelius dictator sive ab que junius consul nam uterque trado nola sum capio


ego si quid impie in te, pater, si quid scelerate in fratrem admisi, nullam deprecor poenam: si innocens sum, ne invidia conflagrem, cum crimine non possim, deprecor.

ego si quis impius in tu pater si quis scelero in frater admitto nullus deprecor poena si innocens sum ne invidia conflagro cum crimen non possum deprecor


hoc demum anno ad Regillum lacum pugnatum apud quosdam invenio: A. Postumium, quia collega dubiae fidei fuerit, se consulatu abdicasse; dictatorem inde factum.

hic demum annus ad regillus lacus pugno apud quidam invenio ab postumius quia collega dubius fides sum sui consulatus abdico dictator inde facio


multa secum, quonam inde ire pergeret, volventi subiit animum impetus caput ipsum belli Romam petendi, cuius rei semper cupitae praetermissam occasionem post Cannensem pugnam et alii vulgo fremebant et ipse non dissimulabat:

multus sui quonam inde eo pergo volventi subeo animus impetus caput ipse bellum roma peto qui res semper cupio praetermitto occasio post cannensis pugna et alius vulgo fremo et ipse non dissimulo


imperator eos conlaudat pronuntiatque, a quibus orta pridie fuga esset, cohortesque, quae signa amisissent, se in primam aciem inducturum;

imperator is conlaudo pronuntio ab qui orior pridie fuga sum cohorto qui signum amitto sui in primus acies induco


M. Furium Camillum, cuius exilium ruina urbis secutura fuerit, damnari se ab iratis civibus passum esse;

m furius camillus qui exsilium ruina urbs sequor sum damnaris sui ab irascor civis patior sum


nec enim ferme quicquam agri, ut in urbe alieno solo posita, non armis partum erat, nec quod venisset adsignatumve publice esset praeterquam plebs habebat —

neque enim ferme quisquam ager ut in urbs alienus solum pono non arma pario sum neque qui venio adsignatumve publicus sum praeterquam plebs habeo


litterae deinde in senatu recitatae sunt Q. Minucii praetoris, cui Bruttii provincia erat: pecuniam Locris ex Proserpinae thensauris nocte clam sublatam, nec, ad quos pertineat facinus, vestigia ulla extare.

littera deinde in senatus recito sum q minucius praetor qui bruttius provincia sum pecunia locri ex proserpina thesaurus nox clam suffero neque ad qui pertineo facinus vestigium ullus extaris


conditorem Romanae libertatis, antea in duobus liberis fecisse; nunc patres comes et senes faciles de alieno imperio spreto, tamquam rei parvae, disciplinae militaris eversae iuventuti gratiam facere.

conditor romanus libertas antea in duo liber facio nunc pater comes et senex facilis de alienus imperium sperno tamquam res parvus disciplina militaris everro iuventus gratia facio


Hieronymum ac postea Hippocraten atqup atque Epicyden tyrannos cum ob alia tum propter defectionem ab Romanis ad Hannibalem invisos fuisse sibi. ob ear eam causam et Hieronymum a principibus iuventutis prope publico consilio interfectum,

hieronymus atque postea hippocrates atqup atque epicyden tyrannus cum ob alius tum propter defectio ab romanus ad hannibal invideo sum sui ob ear is causa et hieronymus ab princeps iuventus prope publicus consilium interficio


missis qui et puero spem facerent, si in fidem Masinissae sese permisisset, futurum eum in eodem honore, quo apud Galam Oezalces quondam fuisset,

mitto qui et puer spes facio si in fides masinissa sui permitto sum is in idem honor quo apud gala oezalces quondam sum


non recusamus, quin omnia, propter quae ad bellum itum est, vestra sint, Sicilia, Sardinia, Hispania, quidquid insularum toto inter Africam Italiamque continetur mari.

non recuso quin omnis propter qui ad bellum eo sum vester sum sicilia sardinia hispania quisquis insularis totus inter africa italia contineo mare


exercitum cupientem pugnare et magistrun magistrum equitum clausos prope intra vallum retentos, tamquam hostibus captivis arma adempta.

exercitus cupio pugno et magistrun magister eques claudo prope intra valles retineo tamquam hostis captivus arma adimo


multis per eos dies difficultatibus conflictatus nihilo laetiora in castris invenit, ubi summa penuria erat, ut in regione, quam ab omni parte solitudines clauderent.

multus per is dies difficultas conflicto nihilum laetus in castrum invenio ubi summus penuria sum ut in regio quam ab omnis pars solitudo claudeo


ut facile quis cerneret, ubi primum conserendi manum cum hoste data occasio esset, aut victoria egregia aut morte memorabili finituros bellum.

ut facilis quis cerno ubi primus consero manus cum hostis do occasio sum aut victoria egregius aut mors memorabilis finio bellum


et prime turbarunt signa ordinesque, et partim occulcatis partim dissupatis terrore, qui circa erant,

et primus turbo signum ordino et pars occulco pars dissupatis terror qui circa sum


itaque missi iuniores patrum in castra, quae tum in monte Vecilio erant, nuntiant decemviris, ut omni ope ab seditione milites contineant.

itaque mitto iuniores pater in castrum qui tum in mons vecilio sum nuntio decemviri ut omnis ops ab seditio miles contineo


hac conquisitione duodecim milia Latinorum domos redierunt, iam tur tum multitudine alienigenarum urbem onerante.

hic conquisitio duodecim mille latinum domus redeo iam tur tum multitudo alienigenaris urbs onero


haec sicut ad militum animos stimulandos aliquem aculeum habent, qui parum licentiae, parum avaritiae suae inservitum censent, ita apud populum Romanum nihil valuissent, qui,

hic sicut ad miles animus stimulo aliquis aculeus habeo qui parum licentia parum avaritia suus inservio censeo ita apud populus romanus nihil valeo qui


cum iis, quos P. Sulpicii prius ductu obsidentes in Eordaeam aditum vicissent; fama stetisse, non viribus Macedoniae regnum; eam quoque famam tandem evanuisse.

cum is qui p sulpicius prior ductus obsido in eordaeam aditus vinco fama sto non vis macedonia regnum is quoque fama tandem evanesco


ipse cum Muttinis equitatu provinciam peragrabat, ut viseret agros cultaque ab incultis notaret et perinde dominos laudaret castigaretque.

ipse cum muttinis equitatus provincia peragro ut viso ager colo ab incultus noto et perinde dominus laudo castigo


indicandum autem primum fuisse, dein petendum praesidium, postremo, ni inpetraretur, tum denique querendum frustra opem inploratam.

indico autem primus sum deinde peto praesidium postremo ni impetro tum denique queror frustra ops inploro


postremo, ut iam agendae rei tempus visum est, stipatus agmine armatorum in forum inrupit. inde omnibus perculsis pavore in regia sede pro curia sedens patres in curiam per praeconem ad regem Tarquinium citari iussit. convenere extemplo,

postremo ut iam ago res tempus video sum stipo agmen armator in forum irrumpo inde omnis percello pavor in regius sedes pro curia sedeo pater in curia per praeco ad rex tarquinius citaris iubeo convenio extemplo


adeo nec amotae rei usquam nec oblatae ad tempus vestigium ullum erat, sed ita omnia constanti tranquilla pace, ut eo vix fama belli perlata videri posset.

adeo neque amoveo res usquam neque offertor ad tempus vestigium ullus sum sed ita omnis consto tranquillus pax ut is vix fama bellum perfero video possum


eo anno aedis Martis Gallico bello vota dedicata est a T. Quinctio duumviro sacris faciendis. tribus quattuor ex novis civibus additae: Steliatina, Tromentina, Sabatina, Amiensis; Arniensis; eaeque viginti quinque tribuum numerum explevere.

is annus aedes mars gallicus bellum veto dedico sum ab t quintius duumviro sacrum facio tres quattuor ex novus civis addo steliatina tromentina sabatinus amiensis arniensis is viginti quinque tribus numerus explevere


praetores M. Sextius Galliam est sortitus, ut duas legiones provinciamque traderet ei P. Quinctilius Varus; C. Livius Bruttios cum duabus legionibus, quibus P. Sempronius proconsul priore anno praefuerat;

praetor m sestius gallia sum sortior ut duo legio provincia trado is p quintilius varus que livius bruttii cum duo legio qui p sempronius proconsul prior annus praesum


adortusque nec omnes dum eductos nec, qui erant, satis explicatis ordinibus, prope fluctuantem turbam trepidantium huc atque illuc circumspectantiumque se ac suos addito turbatis mentibus clamore atque impetu invadit.

adorior neque omnis dum educo neque qui sum satis explico ordo prope fluctuo turba trepido huc atque illic circumspecto sui atque suus addo turbo mens clamor atque impetus invado


tunc adgredi Larisam constituit ratus vel terrore ceterarum expugnatarum vel beneficio praesidii dimissi vel exemplo tot civitatium dedentium sese non ultra in pertinacia mansuros.

tunc aggredior larisam constituo reor vel terror ceteraris expugnataris vel beneficium praesidium dimitto vel exemplum tot civitas dedo sui non ultra in pertinacia maneo


nam unde, cum pecunia in aerario non esset, paraturos navalis socios? quo modo autem sine classibus aut Siciliam obtineri aut Italia Philippum arceri posse aut tuta Italiae litora esse?

nam unde cum pecunia in aerarius non sum paro naval socius quo modo autem sine classis aut sicilia obtineo aut italia philippus arceo possum aut tueor italia litus sum


coniterentur modo uno animo omnes invadere hostem, victum acie, castris exutum, nudatum urbibus, ultimam spem furto insidiarum temptantem et loco, non armis fretum.

conitor modo unus animus omnis invado hostis vinco acies castrum exuo nudo urbs ulter spes furtum insidiaris tento et locus non arma fretus


hunc exercitum parari tantum placuit, ut exiret, si quo res posceret.

hic exercitus paro tantus placeo ut exeo si quo res posco


ob eas res gestas ductu auspicioque L. Anici praetoris senatus in triduum supplicationes decrevit. indictae a consule sunt in ante diem quartum et tertium et pridie idus Novembres.

ob is res gero ductus auspicium l anicius praetor senatus in triduum supplicatio decerno indico ab consul sum in ante dies quartus et tertius et pridie idus november


et Hannibal laborantibus suis alia atque alia crescente certamine mittens auxilia peditum equitumque iam iustam expleverat aciem, ac totis utrimque viribus certatur. prima levis armatura Romanorum, praeoccupatum ex inferiore loco succedens tumulum,

et hannibal laboro suus alius atque alius cresco certamen mitto auxilium pedes equio iam iustus expleo acies atque totus utrimque vis certo primus levis armo romanus praeoccupo ex inferus locus succedo tumulus


nec illi primo statim creati nudare, quid vellent, quamquam aegre ferebant et de indutiis dierum decem legatos isse ad Appium Claudium et inpetratis eis alios, qui de foedere antiquo renovando agerent, missos.

neque ille primus statim creo nudaris quis volo quamquam aeger fero et de indutiae dies decem legatus eo ad appius claudius et impetro is alius qui de foedus antiquus renovo ago mitto


ea prodigia ex pontificum decreto procurata. et sacrificium novemdiale factum est, quod Hadriani nuntiaverant in agro suo lapidibus pluvisse.

is prodigium ex pontifex decretum procuro et sacrificium novemdial facio sum qui hadrianus nuntio in ager suus lapis pluvisse


nobilitas rem publicam deseruerant neque in senatum cogi poterant; in magistratu erat, qui non sibi honorem adiecisset, sed indignitate sua vim ac ius magistratui, quem gerebat, dempsisset;

nobilitas res publicus desero neque in senatus cogo possum in magistratus sum qui non sui honor adicio sed indignitas suus vis atque ius magistratus qui gero demo


ad Velitras adversus maiora paene auxilia Praenestinorum quam ipsam colonorum multitudinem secundo proelio pugnatum est ita, ut propinquitas urbis hosti et causa maturioris fugae et unum ex fuga receptaculum esset.

ad velitrae adverro magnus paene auxilium praenestinus quam ipse colonus multitudo secundus proelium pugno sum ita ut propinquitas urbs hostis et causa maturus fuga et unus ex fuga receptaculis sum


hodie quoque consules creetis, quibus sacramento liberi vestri dicant, ad quorum edictum conveniant, sub quorum tutela atque cura militent.

hodie quoque consul creo qui sacramentum liber vester dico ad qui edictum convenio sub qui tutela atque cura milito


nondum ab Roma reverterant legati, neque sciebatur, quae senatus Romani de bello aut pace sententia esset, necdum indutiarum dies exierat;

nondum ab roma reverterant legatus neque scio qui senatus romanus de bellum aut pax sententia sum necdum indutiaris dies exeo


munus tamen legatis in singulos binum milium aeris missum est, quod ii non acceperunt.

munus tamen legatus in singuli bini mille aer mitto sum qui is non accipio


rebus ipsis meritisque et impensis officiorum ut superare possem, fortuna tempora Antiochus et bellum in Asia gestum praebuerunt materiam.

res ipse mereo et impendo officium ut supero possum fortuna tempus antiochus et bellum in asia gero praebeo materia


Tarquinii, ut Sextus, qui Romae relictus fuerat, ignarus responsi expersque imperii esset rem summa ope taceri iubent; ipsi inter se, uter prior, cum Romam redissent, matri osculum daret, sorti permittunt.

tarquinius ut sextus qui roma relinquo sum ignarus respondeo expers imperium sum res summus ops taceo iubeo ipse inter sui uter prior cum roma redeo mater osculis do sortio permitto


reliquum orationis adhortatio fuit. “non ego haec” inquit “incertis iactata rumoribus et cupidius credita, quia vera esse de inimico crimina volebam, adfero ad vos, patres conscripti, sed conperta et explorata, haud secus quam si speculator missus a vobis subiecta oculis referrem;

reliquus oratio adhortatio sum non ego hic inquam incertus jacto rumor et cupidus credo quia verus sum de inimicus crimen volo affero ad tu pater conscribo sed conperta et exploro haud secus quam si speculator mitto ab tu subiectum oculus refero


Acilius signo receptui dato suos in castra medio ferme die reduxit; et tunc cibo et quiete refectis corporibus, priusquam praetorium dimitteret, denuntiavit, ut ante lucem armati paratique essent;

acilius signum receptus do suus in castrum medium ferme dies reduco et tunc cibus et quiesco reficio corpus priusquam praetorium dimitto denuntio ut ante lux armatus paro sum


morte Africani crevere inimicorum animi,


minima apparatus missilium telorum cura fuit, quod saxa adfatim praebituram asperitatem ipsam locorum credebant.

minimus apparatus missile telum cura sum qui saxum affatim praebeo asperitas ipse locus credo


Vix haec dicta dederat, cum equites consulis iussu discurrunt in cornua legionibusque in mediam aciem aperiunt viam. primus omnium consul invadit hostem et, cum quo forte contulit gradum, obtruncat.

vix hic dictum do cum eques consul iussus discurro in cornu legio in medius acies aperio via primus omnis consul invado hostis et cum quo fors confero gradus obtrunco


nunc vero, cum et bello patris tui, quod nobiscum gessit, interfuisses, et pacis postea, quam cum summa fide adversus eum coluimus, meminisses, quod fuit consilium, quorum et vim in bello et fidem in pace expertus esses, cum iis tibi bellum esse quam pacem malle?”

nunc verus cum et bellum pater tuus qui nos gero intersum et pax postea quam cum summus fides adverro is colo memini qui sum consilium qui et vis in bellum et fides in pax experior sum cum is tu bellum sum quam pax malo


castra iuncta consulum castris habebat et ante adventum eorum per loca alta ducendo exercitum, cum modo insideret angustos saltus, ut transitum clauderet, modo ab latere aut ab tergo carperet agmen, ludificatus hostem omnibus artibus belli fuerat; is tum in consilio aderat.

castrum iungo consul castrum habeo et ante advenio is per locum altus duco exercitus cum modo insideo angustus saltus ut transeo claudeo modo ab lateo aut ab tergum carpo agmen ludifico hostis omnis ars bellum sum is tum in consilium adsum


obses ne esto praetor, praefectus equitum, scriba publicus, neu quis, qui ante obses fuit apud Romanos; Cephallania extra pacis leges esto.”

obses ne sum praetor praefectus eques scriba publicus neu quis qui ante obses sum apud romanus cephallania extra pax lex sum


quibus obviam ad mare missi ab Hannibale, qui dicerent nec tuto eos adituros inter tot tam effrenatarum gentium arma, nec Hannibali in tanto discrimine rerum operae esse legationes audire.

qui obvius ad mare mitto ab hannibal qui dico neque tueor is adeo inter tot tam effrenataris gens arma neque hannibal in tantus discrimen res opera sum legatio audio


et flaminem Dialem invitum inaugurari coegit P. Licinius pontifex maximus C. Valerium Flaccum; decemvirum sacris faciundis creatus in locum Q. Muci Scaevolae demortui C. Laetorius.

et flamen dial invitus inauguraris cogo p licinius pontifex magnus que valerius flaccus decemviri sacrum facio creo in locus q mucius scaevola demorior que laetorius


omnia, quae captae urbes patiuntur, passi sumus et cum maxime patimur, patres conscripti; omnia, quae crudelissimi atque inportunissimi tyranni scelera in oppressos cives edunt, Pleminius in nos liberosque nostros et coniuges edidit.

omnis qui capio urbs patior patior sum et cum magnus patior pater conscribo omnis qui crudelis atque inportunissimi tyrannus scelus in opprimo civis edo pleminius in nos liber noster et coniunx edo


huic agmini Torquatus consul ad Trifanum — inter Sinuessam Minturnasque is locus est — occurrit. priusquam castris locus caperetur, sarcinis utrimque in acervum coniectis pugnatum debellatumque est;

hic agmen torquatus consul ad trifanum inter sinuessa minturnae is locus sum occurro priusquam castrum locus capio sarcina utrimque in acervus conicio pugno debello sum


sed et Coelium et ceteros fugit uni consuli Cn. Servilio, qui tum procul in Gallia provincia aberat, ius fuisse dicendi dictatoris;

sed et caelius et ceterus fugio unus consul cn servilius qui tum procul in gallia provincia absum ius sum dico dictator


cum id effusius hostes et, ut fit ab nimia fiducia, neglegentius etiam facerent, Nicostratus spem nactus necopinantes eos adgrediendi circa finitimas civitates nuntium occultum mittit,

cum is effundo hostis et ut fio ab nimius fiducia neglego etiam facio nicostratus spes nanciscor necopinantes is aggredior circa finitimus civitas nuntius occulo mitto


earn eam tam claram pugnam trans Ciminiam silvam ad Perusiam pugnatam quidam auctores sunt metuque in magno civitatem fuisse, ne interclusus exercitus tam infesto saltu coortis undique Tuscis Vmbrisque Umbrisque opprimeretur.

earn is tam clarus pugna trans ciminia silva ad perusia pugno quidam auctor sum metus in magnus civitas sum ne intercludo exercitus tam infesto saltus coorior undique tuscus vmbrisque umber opprimo


quos P. Cornelius Cethegus A. Postumius Albinus faciebant, malus in circo instabilis in signum Pollentiae procidit atque id deiecit. ea religione moti patres

qui p cornelius cethegus ab postumus albinus facio malus in circus instabilis in signum pollentia procaedo atque is deicio is religio moveo pater


redemptis extemplo iis remissisque, cum ordinem ageidae agendae rei composuissent signaque, quae procul edita observarent, ipsi ad Scipionem Syracusas profecti, apud quem pars exulum erat, referentes ibi promissa captivorum cumn cum sptem spem ab effectu haud abhorrentem consuli fecissent, tribuni militum cum iis M. Sergius

reemo extemplo is remitto cum ordo ageidae ago res compono signo qui procul edo observo ipse ad scipio syracusae proficiscor apud qui pars exsul sum refero ibi promitto captivus cumn cum sptem spes ab effectus haud abhorreo consul facio tribunus miles cum is m sergius


quattuor creati sunt, omnes iam functi eo honore, L. Furius Medullinus, C. Valerius Potius, Num. Fabius Vibulanus, C. Servilius Ahala, hic refectus continuato honore cum ob alias virtutes, turn tum ob recentem favorem unica moderatione partum.

quattuor creo sum omnis iam fungor is honor l furius medullinus que valerius potis num fabius vibulanus que servilis ahala hic reficio continuo honor cum ob alius virtus turn tum ob recens favor unicus moderatio pario


nee nec movisset se quisquam, si extemplo positis armis vocata in contionem multitudo fuisset et oratio habita tempori conveniens, frequentes inde retenti in armis Aetoli sine iniuria cuiusquam;

nee neque moveo sui quisquam si extemplo pono arma voco in contio multitudo sum et oratio habeo tempus convenio frequens inde retendo in arma aetolus sine iniuria quisquam


nec fructum secundarum rerum sentire hosti passi omni cis Hiberum agro eos arcuissent sociosqFnf sociosque cum fide tutati essent.

neque fructus secundaris res sentio hostis patior omnis cis hiberus ager is arceo sociosqfnf socius cum fides tutas sum


aliquamdiu peditibus equites, equitibus pedites vocantibus, cum in se cuique minimum fiduciae esset, trepidatum est; tandem signa legionum supervenerunt,

aliquamdiu pedes eques eques pedito voco cum in sui quisque paruus fiducia sum trepido sum tandem signum legio supervenio


mons opportune prominens equitum insidias texit; nec ulla mora pugnae facta est. Hispani in conspecta procul pecora. velites in Hispanos praeda occupatos incurrere.

mons opportunus promineo eques insidiae tego neque ullus mora pugna facio sum hispanus in conspicio procul pecus veles in hispani praeda occupo incurro


et cum circa Palatium, sedem veterum Romanorum, Sabini Capitolium atque arcem, Caelium montem Albani inplessent, Aventinum novae multitudini datum. additi eodem baud haud ita multo post, Tellenis Ficanaque captis, novi cives.

et cum circa palatium sedes vetus romanus sabinum capitolium atque arx caelius mons albanus inpleo aventinus novus multitudo do addo idem baud haud ita multus post tellena ficana capio nosco civis


nebula matutina, crescente die levata in nubes, caliginem dedit; umor inde ab austro velut * perfudit omnia;

nebula matutinus cresco dies levo in nubes caligo do umor inde ab auster velut perfundo omnis


Appius nequiquam in his locis terens tempus, dimissis Chaonum Thesprotorumque et si qui alii Epirotae erant praesidiis, cum Italicis militibus in Illyricum regressus, per Parthinorum socias urbes in hiberna militibus divisis, ipse Romam sacrificii causa redit.

appius nequiquam in hic locus tero tempus dimitto chaon thesproti et si qui alius epirotes sum praesidium cum italicus miles in illyricus regredior per partheni socio urbs in hibernus miles divido ipse roma sacrificium causa redeo


tum Moericus, ut ab suspicione proditionis averteret omnium animos, negat sibi placere legatos commeare ultro citroque, neque recipiendum quemquam neque mittendum et, quo intentius custodiae serventur, opportuna dividenda praefectis esse, ut suae quisque partis tutandae reus sit. omnes adsensi sunt.

tum moericus ut ab suspicio proditio averto omnis animus nego sui placeo legatus commearis ultro citer neque recipio quisquam neque mitto et quo intendo custodia servo opportunus divido praefectus sum ut suus quisque pars tuto reus sum omnis adsentio sum


cum in legationes non plus singulis senatoribus invenientes coacti sunt binos equites adicere.

cum in legatio non multus singuli senator invenio cogo sum bini eques adicio


M. Valerius proconsul, qui tuendae circa Siciliam maritumae orae praefuerat, triginta navibus C. Servilio traditis cum cetera omni classe redire ad urbem iussus.

m valerius proconsul qui tueor circa sicilia maritumae ora praesum triginta navis que servilius trado cum ceterus omnis classis redeo ad urbs iubeo