nam si ea fuisset cura, quae simularetur, tum mittendos legatos fuisse, cum Perseus in Thessaliam exercitu inducto per biennium Graecas urbes alias obsideret, alias denuntiatione armorum terreret;

nam si is sum cura qui simulo tum mitto legatus sum cum perseus in thessalia exercitus induco per biennium graece urbs alius obsido alius denuntiatio armus terreo


eum impetum non tulerunt Etrusci versisque signis fuga effusa castra repetunt.

is impetus non fero etruscus versisque signum fuga effundo castrum repeto


inter hanc divisam hostiam copiae armatae traducuntur. praeferuntur primo agmini arma insignia omnium ab ultima origine Macedoniae regum, deinde rex ipse cum liberis sequitur,

inter hic divido hostio copia armo traduco praefero primus agmen arma insigne omnis ab ulter origo macedonia rex deinde rex ipse cum liber sequor


facilius esse ratus unius Hasdrubalis expugnari castra quam, si se rursus tres exercitus ac tres duces iunxissent, sua defendi; simul aut,

facilis sum reor unus hasdrubal expugnaris castrum quam si sui rursus tres exercitus atque tres dux jungo suus defendo simul aut


Tum Postumius “interea dedite” inquit “profanos nos, quos salva religione potestis; dedetis deinde et istos sacrosanctos, cum primum magistratu abierint, sed,

tum postumus interea dedo inquam profanus nos qui salvo religio possum dedo deinde et iste sacrosanctus cum primus magistratus abeo sed


quod Fidenati bello se iam antea inmiscuerant, per legatos ultro citroque missos iure iurando inter se obligati cum exercitibus necopinato ad Veios accessere.

qui fidenati bellum sui iam antea inmiscuerant per legatus ultro citer mitto ius iuro inter sui obligo cum exercitus necopinatus ad veii accedo


ut per se quaereretur, utrum ego tibi an tu mihi, novo quidem et singulari genere odii, insidias fecisses.

ut per sui quaero utrum ego tu an tu ego novo quidem et singularis genus odium insidiae facio


plebeii autem M. Porcius Cato M. Fulvius Nobilior Ti. et M. Sempronii, Longus et Tuditanus. sed omnes patricios plebeiosque nobilissimarumu nobilissimarum familiarum M. Porcius longe anteibat.

plebeius autem m porcius cato m fulvus nobilior tiberius et m sempronius longus et tuditanus sed omnis patricius plebeius nobilissimarumu nobilissimaris familia m porcius longus anteeo


responsum frequenti utriusque gentis concilio est nec culpam in eo publicam nec consilium fuisse, quod suae iuventutis aliqui apud Volscos militaverint;

responsum frequens uterque gens concilio sum neque culpa in is publicus neque consilium sum qui suus iuventus aliqui apud volsci milito


incedere inde agmen coepit primoribus, super quam quod dissenserant ab consilio, territis etiam duplici prodigio, milite in vulgus laeto ferocia ducis, cum spem magis ipsam quam causam spei intueretur.

incedo inde agmen coepio primoris super quam qui dissentio ab consilium terreo etiam duplex prodigium miles in vulgus laeto ferocia dux cum spes magis ipse quam causa spes intueor


nec in vicem his aut illis, sed interdum utrisque simul.

neque in vicis hic aut ille sed interdum uterque simul


extemplo apparuit omnibus non segniter id bellum L. Aemilium gesturum, praeterquam quod † aliis vir erat, etiam quod dies noctesque intentus ea sola, quae ad id bellum pertinerent, animo agitabat.

extemplo appareo omnis non segnis is bellum l aemilius gero praeterquam qui alius vir sum etiam qui dies nox intendo is solus qui ad is bellum pertineo animus agito


indici deinde finitimis spectaculum iubet, quantoque apparatu tum sciebant aut poterant, concelebrant, ut rem claram expectatamque facerent. multi mortales convenere,

indico deinde finitimus spectaculum iubeo quantus apparatus tum scio aut possum concelebro ut res clarus expectatamque facio multus mortalis convenio


Pedanos tuebatur Tiburs, Praenestinus Veliternusque populus; venerant et ab Lanuvio Antioque auxilia.

pedani tueor tiburs praenestinus veliternusque populus venio et ab lanuvium antius auxilium


ad fidem deinde tam laetarum rerum effundi in vestibulo curiae iussit anulos aureos, qui tantus acervus fuit, ut metientibus supra tris modios explesse sint quidam auctores;

ad fides deinde tam laetaris res effundo in vestibulum curia iubeo anulus aureus qui tantus acervus sum ut metior supra tres modius expleo sum quidam auctor


quod auri sibi cum ad templorum ornatum tum ad subsidium fortunae a maioribus relictum foret, eo iuvare populum Romanum;

qui aurum sui cum ad templum orno tum ad subsidium fortuna ab magnus relinquo sum is iuvaris populus romanus


si fidem facere ad liberandam Graeciam, non ad transferendum a Philippo ad se imperium sese mare traiecisse.

si fides facio ad libero graecia non ad transfero ab philippus ad sui imperium sui mare transjacio


postero die, cum circumsessi ab exercitu victore aqua arceremur, nec ulla iam per confertos hostis erumpendi spes esset, nec esse nefas duceremus quinquaginta milibus hominum ex acie nostra trucidatis aliquem ex Cannensi pugna Romanum militem restare,

posterus dies cum circumsedeo ab exercitus victor aqua arceo neque ullus iam per confercio hostis erumpo spes sum neque sum nefas duco quinquaginta mille homo ex acies noster trucido aliquis ex cannensis pugno romanus miles resto


iam continens agmen migrantium inpleverat vias, et conspectus aliorum mutua miseratione integrabat lacrimas, vocesque etiam miserabiles exaudiebantur mulierum praecipue, cum obsessa ab armatis templa augusta praeterirent ac velut captos relinquerent deos.

iam contineo agmen migro inpleo via et conspicio alius mutuus miseratio integro lacrima voco etiam miserabilis exaudio mulier praecipuus cum obsedeo ab armo templum augustus praetereo atque velut capio relinquo deus


in praesentia dat ei mandata, ut per omne obsequium insinuaret se in quam maxime familiarem usum, ut elicere omnia arcana specularique abditos eius sensus posset. ita digreditur Demetrius cum infestioribus, quam si solus iret, praesidiis.

in praesens do is mandatum ut per omnis obsequium insinuo sui in quam magnus familiaris usus ut elices omnis arcanus speculor abdo is sensus possum ita digredior demetrius cum infestus quam si solus eo praesidium


certatim patribus plebique manare gaudio lacrimae, done donec revocatis in curiam patribus senatus consultum factum est,

certatim pater plebs manaris gaudium lacrima donec donec revoco in curia pater senatus consulo facio sum


quam Pisoni, qui quadraginta milia pondo argenti seposita in eam rem scribit, summam pecuniae neque ex unius tum urbis praeda sperandam et nullorum ne huius quidem magnificentiae operum fundamenta non exuperaturam. exsuperaturam.

quam piso qui quadraginta mille pondo argentum sepono in is res scribo summa pecunia neque ex unus tum urbs praeda spero et nullus ne hic quidem magnificentia opus fundamentum non exuperaturam exsupero


nam cum ariete quaterentur muri, non laqueis, ut solet, exceptos declinabant ictus, sed armati frequentes erumpebat, quidam aggeribus inicerent, ferebant.

nam cum aries quatio murus non laqueus ut soleo excipio declino iacio sed armatus frequens erumpo quidam agger inicio fero


his comitiis prudentia et virtute senatus sublatis, alia maioris certaminis, quo et maiore de re et inter plures potentioresque viros, sunt exorta.

hic comitium prudentia et virtus senatus tollo alius magnus certamen quo et magnus de res et inter multus potens vir sum exorior


ear eam quoque causam clandestine clandestino facinori adiciebant, quod Seleuco filio Lysimachiam dedisset, Antiocho quam similem daret sedem, ut procul ab se honore eum quoque ablegaret, non habuisset.

ear is quoque causa clandestine clandestinus facinus adicio qui seleucus filius lysimachia do antiochus quam similis do sedes ut procul ab sui honor is quoque ablego non habeo


cum per omnem orationem satis frequenti adsensu succlamatum esset, tum vero ea vociferatio simul indignantium minitantiumque, partim iubentium bonum animum habere regem, exorta est, ut finem dicendi faceret, tantum iussis ad iter se parare;

cum per omnis oratio satis frequens assensus succlamo sum tum verus is vociferatio simul indignor minito pars jubeo bonus animus habeo rex exorior sum ut finis dico facio tantus iussum ad iter sui paro


ad hoc elephanti eminentes ab extremis cornibus, equis maxime non visu modo sed odore insolito territis, fugam late faciebant.

ad hic elephantus emineo ab exter cornu equus magnus non video modo sed odor insolitus terreo fuga latus facio


Romam ne has quidem reliquias superesse civium sociorumque, sed occidione occisum cum ducibus exercitum deletasque omnes copias allatum fuerat.

roma ne hic quidem reliquiae supersum civis socius sed occidio occido cum dux exercitus deleo omnis copia affero sum


Fabio adsensum est, Calenisque legatis traditus et ipse et comites; et auri satis magnum pondus, quod secum attulerat, ei servari iussum.

fabius assensus sum calenus legatus trado et ipse et comes et aurum satis magnus pondus qui sui affero is servaris jubeo


et Interamnam Sucasinam ut deduceretur colonia, senati consultum factum est; sed triumviros creavere ac misere colonorum quattuor milia insequentes consules M. Valerius, P. Decius.

et interamna sucasinam ut deduco colonia senatus consulo facio sum sed triumviri creo atque mitto colonus quattuor mille insequor consul m valerius p decius


numquam salva urbe tantum pavoris tumultusque intra vaoenia moenia Romana fuit. itaque succumbam oneri neque adgrediar narrare, quae edissertando minora vero faciam. consule exercituque ad Trasumennum priore anno amisso,

numquam salvo urbs tantus pavor tumultus intra vaoenia moenia romanus sum itaque succumbo onus neque aggredior narro qui edisserto parvus verus facio consul exerceo ad trasumennum prior annus amitto


naves, quae in Tiberi paratae instructaeque stabant, ut, si res posceret, in Macedoniam mitterentur, subduci et in navalibus conlocari,

navo qui in tiberis paro instruo sto ut si res posco in macedonia mitto subduco et in naval conlocaris


interim Dardanorum altera manus, quae circumducta erat, ignara cladis suorum, castra Bastarnarum sine praesidio relicta. * * *

interim dardanus alter manus qui circumduco sum ignarus clades suus castrum bastarnaris sine praesidium relinquo


ex castris Pergamum remissus ad commeatus expediendos, tradito frumento quibus iusserat consul, in eadem stativa rediit. inde plurium dierum praeparatis cibariis consilium erat ire ad hostem, priusquam hiems opprimeret.

ex castrum pergamum remitto ad commeatus expedio trado frumentum qui iubeo consul in idem stativus redeo inde multus dies praeparo cibarius consilium sum eo ad hostis priusquam hiems opprimo


hunc fraus publicanorum, deinde fraudem audacia protegens exitum habuit.

hic fraus publicanus deinde fraudo audacia protego exitus habeo


namque Hannibal secundum tam prosperan prosperam ad Cannas pugnam victoris magis quam bellum gerentis intentus curis, cum captivis productis segregatisque socios,

namque hannibal secundus tam prosperan prosper ad cannae pugna victor magis quam bellum gero intendo cura cum captivus produco segrego socius


non possumus non vereri, ne male comparati sitis, nec tantum rei publicae prosit, quod omnibus nobis egregie placetis, quam, quod alter alteri displicetis, noceat.

non possum non vereor ne malus comparo sum neque tantus res publicus prosum qui omnis nos egregius placo quam qui alter alter displiceo noceo


igitur, ut prius in bello pacem, sic in pace bellum quaerens, quia suae civitati animorum plus quam virium cernebat esse, ad bellum palam atque ex edicto gerundum alios concitat populos, suis per speciem societatis proditionem reservat.

igitur ut prior in bellum pax sic in pax bellum quaero quia suus civitas animus multus quam vis cerno sum ad bellum palam atque ex edictum gero alius concito populus suus per species societas proditio reservo


utrumque in hospitium invitat; et quoniam fors eos sub uno tecto esse atque ad eosdem penates voluisset, contrahere ad conloquium dirimendarum simultatium causa est conatus,

uterque in hospitium invito et quoniam fors is sub unus tectum sum atque ad idem penates volo contraho ad colloquium dirimendaris simultas causa sum conor


ubi praesenti ope res egebat, consul nec animo defecit nec consilio: pars militum portarum stationes firmant, pars corona vallum cingunt.

ubi praesens ops res egeo consul neque animus deficio neque consilium pars miles portaris statio firmo pars corona valles cingo


nihilo lenioribus, quam absens, senatorum aliquot orationibus increpitus neutra impetrata re in provinciam redit.

nihilum lenis quam absum senator aliquot oratio increpo neuter impetro res in provincia redeo


ceterum postquam parte muri arietibus decussa per ipsas ruinas transcenderunt in urbem armati, illud principiul principium velut novi atque integri laboris fuit.

ceterum postquam pars murus aries decutio per ipse ruina transcendo in urbs armatus ille principiul principium velut nosco atque integer labor sum


castra eodem die Hispanorum praeter ceteram praedam cum tribus ferme milibus hominum capiuntur.

castrum idem dies hispanus praeter ceter praeda cum tres ferme mille homo capio


nam qui per tot annos Hieronem filiumque eius Gelonem nec vestis habitu nec alio ullo insigni differentes a ceteris civibus vidissent,

nam qui per tot annus hiero filius is gelo neque vestio habitus neque alius ullus insignio differo ab ceterus civis video


et ab navibus, quae ab aperto mari adpulsae erant, clamorque undique cum ingenti tumultu, unde minimum periculi erat, de industria ortus. consul interim silentio continebat suos.

et ab navis qui ab aperio mare adpello sum clamo undique cum ingens tumultus unde paruus periculum sum de industria ortus consul interim silentium contineo suus


belli apparatum non differendum censuerunt. C. Licinio praetori negotium datur, ut ex veteribus quinqueremibus in navalibus Romae subductis, quae possent usui esse, reficeret pararetque naves quinquaginta.

bellum appario non differo censeo que licinius praetor negotium do ut ex vetus quinqueremis in naval roma subduco qui possum usus sum reficio paro navo quinquaginta


sed praeterquam quod ipsorum Hispanorum inquieta avidaque in novas res sunt ingenia,

sed praeterquam qui ipse hispanus inquietus avidus in novo res sum ingenium


tertio die primo nimbus effusus, dein caligo nocti simillima Romanos metu insidiarum tenuit.

tertius dies primus nimbus effundo deinde caligo nox similis romanus metus insidiaris teneo


de Arretinis et fama in dies gravior et cura crescere patribus. itaque C. Hostilio scriptum est, ne differret obsides ab Arretinis accipere, et, cui traderet Romam deducendos, C. Terentius Varro cur, imperio missus.

de aretinus et fama in dies gravis et cura cresco pater itaque que hostilius scribo sum ne differo obses ab aretinus accipio et qui trado roma deduco que tero varro cur imperium mitto


plus tamen duo milia hostium eo die caesa traduntur, Romani minus quadringenti.

multus tamen duo mille hostis is dies caedo trado romanus paruus quadringenti


raro quemquam alium patriam exilii causa relinquentem tam maestum abisse ferunt quam Hannibalem hostium terra excedentem. respexisse saepe Italiae litora, et deos hominesque accusantem in se quoque ac suum ipsius caput execratum,

rarus quisquam alius patria exsilium causa relinquo tam maestus abeo fero quam hannibal hostis terra excedo respicio saepe italia litus et deus homo accuso in sui quoque atque suus ipse caput execratum


iisdem auctoribus cognitum est Aequos Volscosque summa vi bellum apparare.

idem auctor cognosco sum aequi volsci summus vis bellum appararis


postquam Aetoli se coniunxerunt, hos, ut ab tergo agmini instarent, reliquerunt, ipsi ab lateribus se circumfuderunt,

postquam aetolus sui conjungo hic ut ab tergum agmen insto relinquo ipse ab later sui circumfundo


cum etiam verius esset Ti. Sempronio imperiur imperium habenti tradi exercitum quam legato:

cum etiam verus sum tiberius sempronius imperiur imperium habeo trado exercitus quam legatus


itaque senatus consultum factum est, ut M. Fulvius praetor litteras extemplo ad consulem mitteret, quibus certior fieret senatui placere, provincia exercituque tradito legatis Romam reverti eum et ex itinere praemittere edictum,

itaque senatus consulo facio sum ut m fulvus praetor littera extemplo ad consul mitto qui certus fio senatus placeo provincia exerceo trado legatus roma revorto is et ex iter praemitto edictum


virgini venienti in forum — ibi namque in tabernaculis litterarum ludi erant — minister decemviri libidinis manum iniecit serva sua natam servamque appellans sequique se iubebat:

virgo venio in forum ibi namque in tabernaculis litteraris ludo sum minister decemviri libido manus injacio servo suus nata servamque appello sequor sui jubeo


cum haec inclinatio animorum plebis ad sustinendam inopiam aerarii fieret, pecuniae quoque pupillares primo,

cum hic inclinatio animus plebs ad sustineo inopia aerarius fio pecunia quoque pupillaris primus


habere fructum imperii prorogati MJarcello Marcello populum Romanum: bis caesum exercitum eius aestiva Venusiae sub tectis agere.

habeo fructus imperium prorogo mjarcello marcellus populus romanus bis caedo exercitus is aestivus venusiae sub tectum ago


cum tanti undique terrores circumstarent appareretque omnibus non odio solum apud hostis sed contemptu etiam inter socios nomen Romanum laborare,

cum tantus undique terror circumsto appareo omnis non odium solus apud hostis sed contemptus etiam inter socius nomen romanus laboro


multi caesi captique in ea fuga sunt; et in castris quoque foret trepidatum, ni Philopoemen receptui cani iussisset loca magis confragosa et, quacumque temere processisset, iniqua quam hostem metuens.

multus caedo capio in is fuga sum et in castrum quoque sum trepido ni philopoemen receptus canis iubeo locum magis confragosus et quicumque temere procedo iniquus quam hostis metuo


Philippum et ignes ab Oreo editi monuerant, sed serius Platoris fraude ex specula elati; et inpari maritumis viribus haud facilis erat in insulam classi accessus.

philippus et ignis ab oreus edo moneo sed serus plator fraus ex speculum effero et inparis maritumis vis haud facilis sum in insula classis accedo


ipse omnia signa peditum in hostes vertit; quattuor cohortes in fronte statuit, quia latius pandere aciem non poterat.

ipse omnis signum pedes in hostis verto quattuor cohors in frons statuo quia fero pando acies non possum


ita de tribus consultatione data senioribus dimissis iuniores suffragium ineunt. M. Claudium fulgentem tum Sicilia domita et M. Valerium absentis consules dixerunt. auctoritatem praerogativae omnes centuriae secutae sunt.

ita de tres consultatio do senex dimitto iuniores suffragium ineo m claudius fulgeo tum sicilia domo et m valerius absum consul dico auctoritas praerogativa omnis centuria sequor sum


simul ab religione animos remiserunt, integrant seditionem tribuni plebis; incitatur multitudo in omnes principes, ante alios in Camillum:

simul ab religio animus remitto integro seditio tribunus plebs incito multitudo in omnis princeps ante alius in camillus


Antiochus ipse ultro, ab Aetolis, hostibus vestris, accersitus, ex Asia classe in Graeciam traiecit; Demetriade et Chalcide et saltu Thermopylarum occupato de possessione imperii vos deicere est conatus.

antiochus ipse ultro ab aetolus hostis vester arcesso ex asia classis in graecia transiacio demetrias et chalcis et saltus thermopylaris occupo de possessio imperium tu deicio sum conor


idem, tamquam aliis omnibus rebus inferior essem, ad sceleris ultimam spem confugisse me insimulat.

idem tamquam alius omnis res inferus sum ad scelus ulter spes confugio ego insimulo


extremos ad orientem montis Oetam vocant, quorum quod altissimum est Callidromon appellatur, in cuius valle ad Maliacum sinum vergente iter est non latius quam sexaginta passus.

extremus ad orior mons oeta voco qui qui alo sum callidromus appello in qui valles ad maliacum sinum vergo iter sum non fero quam sexaginta patior


cum inter se conspecti essent, constiterunnt, constiterunt, nuntios in castra remissos, qui, quid sibi, quoniam praeter spem hostis occurrisset, faciendum esset, consulerent,

cum inter sui conspicio sum constiterunnt consto nuntius in castrum remitto qui quis sui quoniam praeter spes hostis occurro facio sum consulo


se daturum, quod nec in dando nec datum ullo signo deprendi posset.

sui do qui neque in do neque do ullus signum deprehendo possum


dari autem placere eandem quam populo Romano — deferrique Romam ab iuratis censoribus coloniarum, priusquam magistratu abirent.

do autem placeo idem quam populus romanus defero roma ab juro censor colonia priusquam magistratus abeo


itaque hiemem instare apud suos causatus rex unum tantum moratus diem ab Larisa recessit et Demetriadem rediit, Aetolique et Athamanes in suos receperunt se fines.

itaque hiems insto apud suus causor rex unus tantus moror dies ab larisa recedo et demetrias redeo aetolus et athamanes in suus recipio sui finis


ipse a Casilino Caiatiam petit atque inde Volturno amni traiecto per agrum Saticulanum Trebianumque super Suessulam per montis Nolam pervenit.

ipse ab casilinus caiatiam peto atque inde vulturnus amnis traicio per ager saticulanus trebianus super suessula per mons nola pervenio


ea res litteris cognita Sp. Lucreti, ne frustra Hasdrubale cum exercitu deleto biennio ante forent laetati, si par aliud inde bellum, duce tantum mutato, oreretur, curam ingentem accendit patribus.

is res littera cognosco spurius lucretius ne frustra hasdrubal cum exercitus deleo biennium ante sum laetas si par alius inde bellum dux tantus muto orior cura ingens accendo pater


haec nequiquam velut vaticinatus Romanus. Thoas deinde ceterique factionis eiusdem cum adsensu omnium auditi pervicerunt,

hic nequiquam velut vaticinor romanus thoas deinde ceter factio idem cum assensus omnis audio pervicerunt


quid igitur aliud quam tollit ex civitate auspicia, qui plebeios consules creando a patribus, qui soli ea habere possunt, aufert?

quis igitur alius quam tollo ex civitas auspicium qui plebeius consul creo ab pater qui solus is habeo possum aufero


equi maxime infestum agmen faciebant qui et clamoribus dissonis, quos nemora etiam repercussaeque valles augebant, territi trepidabant et icti forte aut vulnerati adeo consternabantur, ut stragem ingentem simul hominum ac sarcinarum omnis generis facerent;

equus magnus infestus agmen facio qui et clamor dissonus qui nemus etiam repercutio vallo augeo terreo trepido et icti fors aut vulnero adeo consterno ut strages ingens simul homo atque sarcinaris omnis genus facio


et ex altera parte Laelius institit. tum victa oppidanorum vis, deiectisque propugnatoribus occupantur muri; arx etiam ab ea parte, qua inexpugnabilis videbatur, inter tumultum capta est.

et ex alter pars laelius insto tum vinco oppidanus volo deicio propugnator occupo murus arx etiam ab is pars qui inexpugnabilis video inter tumultus capio sum


postquam extremum agmen praeteriit, tum ab oppido, eodem, quo pridie eruperant, tumultu pluribus simul locis erumpunt.

postquam exter agmen praetereo tum ab oppidum idem quo pridie erumpo tumultus multus simul locus erumpo


si P. Scipio devictis acie Bois aut ipse cum victore exercitu in agrum Ligurum transisset, aut partem copiarum Q. Minucio misisset, qui iam tertium ibi annum dubio detineretur bello, debellari cum Liguribus potuisse;

si p scipio devinco acies boo aut ipse cum victor exercitus in ager ligur transeo aut pars copia q minucius mitto qui iam tertius ibi annus dubius detineo bellum debellaris cum ligur possum


repens adventus consulis, quem procul Vmbria Umbria in Samnio bello alio occupatum crediderant, ita exterruit Vmbros, ut alii recedendum ad urbes munitas, quidam omittendum bellum censerent;

repo advenio consul qui procul vmbria umbria in samnium bellum alius occupo credo ita exterreo vmbros ut alius recedo ad urbs munio quidam omitto bellum censeo


consul ad reficienda maxime iumenta, quae et navigatione et postea itineribus fatigata erant, paucos Larisae moratus dies, velut renovato modica quiete exercitu Crannonem est progressus.

consul ad reficio magnus iumentum qui et navigatio et postea iter fatigo sum paucus larisae moror dies velut renovo modicus quiesco exercitus crannonem sum progredior


placuit non ultra morando in Thessalia tempus terere, sed movere extemplo castra atque inde pergere in Macedoniam,

placeo non ultra moror in thessalia tempus tero sed moveo extemplo castrum atque inde pergo in macedonia


eo die castra quinque milia passuum ab urbe Eliorum posuit. postero die omnes copias ad propinquum Eliorum castellum — Pyrgum vocant — eduxit, quo agrestium multitudinem cum pecoribus metu populationum compulsam audierat.

is dies castrum quinque mille passus ab urbs elii pono posterus dies omnis copia ad propinquus elii castellum pyrgi voco educo quo agrestis multitudo cum pecus metus populatio compello audio


melior tutiorque est certa pax quam sperata victoria; haec in tua, illa in deorum manu est. ne tot annorum felicitatem in unius horae dederis discrimen; discrimen.

bonus tueor sum certus pax quam spero victoria hic in tuus ille in deus manus sum ne tot annus felicitas in unus hora do discrimen discrimen


L. Cornelius Scipio consul legato Scipione Africano fratre, qui se legatum fratris futurum dixerat, si ei Graecia provincia decerneretur, cum C. Laelio, qui multum in senatu poterat, ea provincia dari videretur, profectus ad bellum adversus Antiochum regem gerendum, primus omnium Romanorum ducum in Asiam traiecit. Regillus adversus regiam classem Antiochi feliciter pugnavit ad Myonnesum Rhodiis iuvantibus. filius Africani captus ab Antiocho patri remissus est. victo deinde Antiocho ab L. Cornelio Scipione adiuvante Eumene, rege Pergami, Attali filio, pax data est ea condicione, ut omnibus provinciis citra Taurum montem cederet. L. Cornelius Scipio, qui cum Antiocho debellaverat, cognomine fratri exaequatus Asiaticus appellatus. Eumenis, quo iuvante Antiochus victus erat, regnum ampliatum. Rhodiis quoque, qui et ipsi iuverant, quaedam civitates concessae. colonia deducta est Bononia. Aemilius Regillus, qui praefectos Antiochi navali proelio devicerat, navalem triumphum duxit. M’. Acilius Glabrio de Antiocho, quem Graecia expulerat, et de Aetolis triumphavit.

l cornelius scipio consul legatus scipio africanus frater qui sui legatus frater sum dico si is graecia provincia decerno cum que laelius qui multus in senatus possum is provincia do video proficiscor ad bellum adverro antiochus rex gero primus omnis romanus dux in asia transiacio regillus adverro regia classis antiochus feliciter pugno ad myonnesum rhodius juvo filius africanus capio ab antiochus pater remitto sum vinco deinde antiochus ab l cornelius scipio adjuvo eumenes rex pergamum attal filius pax do sum is condicio ut omnis provincia citer taurus mons cedo l cornelius scipio qui cum antiochus debello cognomen frater exaequo asiaticus appello eumenes quo juvo antiochus vinco sum regnum amplio rhodius quoque qui et ipse juvo quidam civitas concedo colonia deduco sum bononia aemilius regillus qui praeficio antiochus naval proelium devinco naval triumphus duco m acilius glabrio de antiochus qui graecia expello et de aetolus triumpho


et Romani legati cum in senatu exposuissent compertum patribus Romanis esse, et Philippum regem ante ab Hannibale maxime accensum bellum populo Romano fecisse,

et romanus legatus cum in senatus expono comperio pater romanus sum et philippus rex ante ab hannibal magnus accendo bellum populus romanus facio


nec, nisi naves litori adpulsae trepidos accepissent, superfuisset fugae aut pugnae quisquam.

neque nisi navo litor adpello trepidus accipio supersum fuga aut pugna quisquam


adversus ea consul victis condiciones accipiendas esse, non ferendas respondit, neque, ut venerint ad oppugnandos socios populi Romani suo arbitrio, ita abituros Volscos esse.

adverro is consul vinco condicio accipio sum non fero respondeo neque ut venio ad oppugno socius populus romanus suus arbitrium ita abeo volsci sum


Celtiberi, qui profecti erant deditionis ignari, cum tandem superatis, ubi primum remiserunt imbres, amnibus Contrebiam venissent, postquam nulla castra extra moenia viderunt, aut in alteram partem translata rati aut recessisse hostes, per neglegentiam effusi ad oppidum accesserunt.

celtiberi qui proficiscor sum deditio ignaris cum tandem supero ubi primus remitto imber amnis contrebia venio postquam nullus castrum extra moenia video aut in alter pars transfero reor aut recedo hostis per neglegentia effundo ad oppidum accedo


Siciliae Sardiniaeque binae aeque ac proximo anno decumae frumenti imperatae; Siculum omne frumentum in Aetoliam ad exercitum portari iussum, ex Sardinia pars Romam pars in Aetoliam, eodem quo Siculum.

sicilia sardinia bini aequus atque propior annus decimus frumentum impero siculis omnis frumentum in aetolia ad exercitus porto jubeo ex sardinia pars roma pars in aetolia idem quo siculis


circumvecti tamen moenia sunt praetor et rex, situm urbis contemplantes, si qua parte temptare aut opere aut vi possent.

circumvehor tamen moenia sum praetor et rex sino urbs contemplo si qui pars tento aut opus aut vis possum


peropportune ad principia rerum Taurinis, proximae genti, adversus Insubres motum bellum erat. sed armare exercitum Hannibal, ut parti alteri auxilio esset, in reficiendo maxime sentientem contracta ante mala, non poterat:

peropportunus ad principia res taurinus proximus gens adverro insuber motus bellum sum sed armaris exercitus hannibal ut pario alter auxilium sum in reficio magnus sentio contraho ante malus non possum


sed et bellum bello secundum priori ut atrocius Romanis videretur, cum quod in Italia bellabatur, tum ingentes strages tot exercituum simul caesis ducibus effecerant,

sed et bellum bellum secundus prior ut atrox romanus video cum qui in italia bellor tum ingens strages tot exercitus simul caedo dux efficio


ear eam urbem pro arce habiturus Philippus adversus Graeciae civitates et principes inde evocatos per speciem conloquendi, quantum equitum dare Corinthii ad bellum possent,

ear is urbs pro arx habeo philippus adverro graecia civitas et princeps inde evoco per species conloquor quantus eques do corinthius ad bellum possum


ob hoc unum prodiginum prodigium haruspices in senatum vocati, atque ex responso eorum supplicatio populo in diem unum indicta et ad omnia pulvinaria res divinae factae.

ob hic unus prodigo prodigium haruspex in senatus voco atque ex respondeo is supplicatio populus in dies unus indico et ad omnis pulvinaris res divina facio


Quinctius, quem armorum etiam pro patria satietas teneret, nedum adversus patriam, Corvinus, omnes caritate cives, praecipue milites et ante alios suum exercitum, conplexus. complexus. is ad conloquium processit.

quintius qui armus etiam pro patria satietas teneo nedum adverro patria corvinus omnis caritas civis praecipuus miles et ante alius suus exercitus complector complexus is ad colloquium procedo


per hos certior factus consul de casu legatorum adduci eos a Thyrreo iussit; quorum post adventum agi coeptum est de pace.

per hic certus facio consul de casus legatus adduco is ab thyrreo iubeo qui post advenio ago coepio sum de pax


conlaudatus ab imperatore tria milia militum ad occupandam earn eam partem urbis, quam Samnites insidebant, accepit; praesidio ei L. Quinctius tribunus militum praepositus.

conlaudo ab imperator tres mille miles ad occupo earn is pars urbs quam samnites insideo accipio praesidium is l quintius tribunus miles praepono


filium Seleucum in Aeolide reliquerat cum exercitu ad maritimas continendas urbes, quas illinc a Pergamo Eumenes, hinc a Phocaea Erythrisque Romani sollicitabant.

filius seleucus in aeolides relinquo cum exercitus ad maritimus contineo urbs qui illinc ab pergamum eumenes hinc ab phocaea erythras romanus sollicito


id prudenter ut in temere suscepta re, Romanus fecit, quod circumspectis difficultatibus, ne frustra tempus tereret, celeriter abstitit incepto classemque inde ad Cynum Locridis — emporium id est Opuntiorum urbis mille passuum a mari sitae — traiecit.

is prudens ut in temere suscipio res romanus facio qui circumspicio difficultas ne frustra tempus tero celer absisto inceptum classis inde ad cynos locris emporium is sum opuntius urbs mille passus ab mare sino transiacio


inde praesidio relicto adversus Attalum, si forte interim traiecisset, profectus ipse cum paucis equitum levisque armaturae Argos venit.

inde praesidium relinquo adverro attal si fors interim transjacio proficiscor ipse cum paucus eques levis armo argi venio


Romanus contra nunc tela nunc saxa, quibus eos adfatim locus ipse armabat, ingerere.

romanus contra nunc telum nunc saxum qui is affatim locus ipse armo ingero


trepidare tur tum hostes, nec ulli satis rei praeterquam loco fidere; trepidantibus inferunt signa Romani sociique, iam in vestibulum perruperant templi, cum P. Valerius inter primores pugnarn pugnam ciens interficitur. P. Volumnius consularis vidit cadenter. cadentem.

trepido tur tum hostis neque ullus satis res praeterquam locus findo trepido infero signum romanus socius iam in vestibulis perrumpo templum cum p valerius inter primoris pugnarn pugna cieo interfacio p volumnius consularis video cadenter cado


haec non laeta magis quam vera vaticinatus exercitu educto circa Caudium castra quam potest occultissime locat;

hic non laetus magis quam verus vaticinor exercitus educo circa caudium castrum quam possum occulo loco


consolans inde filiam Ambustus bonum animum habere iussit: eosdem prope diem domi visuram honores, quos apud sororem videat.

consolo inde filia amburo bonus animus habeo iubeo idem prope dies domus video honor qui apud soror video


hi omnium primi nullo bello gesto triumpharunt. tantum hostiae ductae ante currum, quia nec quod ferretur neque quod duceretur captum neque quod militibus daretur, quicquam in triumphis eorum fuerat.

hic omnis primus nullus bellum gero triumpho tantus hostia duco ante currus quia neque qui fero neque qui duco capio neque qui miles do quisquam in triumphus is sum


exprimere cupientibus, quarum rerum in se arbitrium senatui permitterent, nihil certi responsum est. ita infecta pace dimissi urbe eodem die, Italia intra quindecim dies excedere iussi.

exprimo cupio qui res in sui arbitrium senatus permitto nihil certus responsum sum ita inficio pax dimitto urbs idem dies italia intra quindecim dies excedo iubeo


inde vineae quoque coeptae agi cuniculique. nec ad varios conatus hostium aut vis ulla aut ars deerat ab sociis Romanorum:

inde vinea quoque coepio ago cuniculus neque ad varius conor hostis aut volo ullus aut ars desum ab socius romanus


respondendum ad omnia iuveni turn tum admodum Demetrio erat. cum baud haud facile esset aut ea, quae obicerentur, aut quae adversus ea dicenda erant, memoria complecti —

respondeo ad omnis juvenis turn tum admodum demetrius sum cum baud haud facilis sum aut is qui obicio aut qui adverro is dico sum memoria complector


M = Mediceus saec. XI.


qui tumultus cum in castra perlatus esset, effusus repente omnibus portis equitatus Romanus fudit fugavitque Gallos et aliquot fugientis occidit.

qui tumultus cum in castrum perfero sum effundo repens omnis porta equito romanus fundo fugo galli et aliquot fugio occido


iam forte transmiserant ad vastandam Italiae oram, depopulatoque Viboniensi Uibonensi agro urbem etiam terrebant.

iam fors transmitto ad vasto italia ora depopulor viboniensi vibonensis ager urbs etiam terreo


quinquaginta sex milia hostium occisa, capta quinque milia et quadringenti; magna praeda alia cum omnis generis, tum auri etiam argentique.

quinquaginta sex mille hostis occaedes capio quinque mille et quadringenti magnus praeda alius cum omnis genus tum aurum etiam argentum


itaque steterunt scutis innixi. iam super cetera elephanti etiam, tumultuoso genere pugnae equitum velitumque et levis armaturae consternati, e cornibus in mediam aciem sese intulerant.

itaque sto scutum innitor iam super ceterus elephantus etiam tumultuosus genus pugna eques velitumque et levis armo consterno e cornu in medius acies sui infero


C. Sempronius Blaesus die dicta Cn. Fulvium ob exercitum in Apulia amissum in contionibus vexabat, multos imperatores temeritate atque inscitia exercitum in locum praecipitem perduxisse dictitans,

que sempronius blaesus dies dictum cn fulvius ob exercitus in appulia amitto in contio vexo multus imperator temeritas atque inscitia exercitus in locus praecipito perduco dictito


inde in Aetoliam progressi ac paucos ibi morati dies, dum in praetoris mortui locum alius sufficeretur, Lycisco praetore facto, quem Romanorum favere rebus satis conpertum erat, transierunt in Thessaliam. eo legati Acarnanes et Boeotorum exules venerunt.

inde in aetolia progredior atque paucus ibi moror dies dum in praetor mortuus locus alius sufficio lyciscus praetor facio qui romanus faveo res satis conpertum sum transeo in thessalia is legatus acarnanes et boeotor exulis venio


ut non obsidionis taedio, non denique regni quicquam apud eos novatum sit, non negata auxilia ab Etruscis inritaverint animos;

ut non obsidio taedium non denique regnum quisquam apud is novo sum non nego auxilium ab etruscus inritaverint animus


ad consules irent, et, quae ab iis imperata essent, facerent. nulli alii quam consulibus senatum crediturum esse sincera fide in pace Ligures esse.

ad consul eo et qui ab is impero sum facio nullus alius quam consul senatus credo sum sincerus fides in pax ligur sum


hic metus Codrione, satis validum et munitum oppidum,

hic metus codrio satis validus et munio oppidum


qua adire poterant, conspexerunt editissimam urbis partem, quia rupe praealta tegebatur, neque opere ullo munitam et ab defensoribus vacuam.

qui adeo possum conspicio edo urbs pars quia rupes praealtus tego neque opus ullus munio et ab defensor vacuus


et, si Roma in discrimine esset, Capuam extemplo omissuros aut ambo imperatores Romanos aut alterum ex iis, et, si divisissent copias, utrumque infirmiorem factum aut sibi aut Campanis bene gerendae rei fortunam daturos esse.

et si roma in discrimen sum capua extemplo omitto aut ambo imperator romanus aut alter ex is et si divido copia uterque infirmis facio aut sui aut campanus bene gero res fortuna do sum


et navium speciem de caelo adfulsisse, et aedem Spei, quae est in foro olitorio, fulmine ictam, et Lanuvi hastam se commovisse et corvum in aedem Iunonis devolasse atque in ipso pulvinari consedisse,

et navis species de caelum affulgeo et aedes spes qui sum in forum olitorio fulmen iacio et lanuvium hasta sui commovisse et corvus in aedes juno devolasse atque in ipse pulvinaris consido


Salapiae principes erant Dasius et Blattius; Dasius Hannibali amicus, Blattius, quantum ex tuto poterat, rem Romanam fovebat et per occultos nuntios spem proditionis fecerat Marcello. sed sine adiutore Dasio res transigi non poterat.

salapia princeps sum dasius et blattius dasius hannibal amicus blattius quantus ex tueor possum res romanus foveo et per occulo nuntius spes proditio facio marcellus sed sine adiutor dasio res transigo non possum


ab Albanis socordius res acta: excepti hospitio ab Tullo blande ac benigne, comiter regis convivium celebrant. tantisper Romani et res repetiverant priores et neganti Albano bellum in tricesimum diem indixerant.

ab albanus socordius res ago excipio hospitium ab tullus blandus atque benignus comis rex convivium celebro tantisper romanus et res repetiverant prior et nego albanus bellum in tricesimum dies indico


tribus hastis iugum fit humi fixis duabus superque eas transversa una deligata. sub hoc iugum dictator Aequos misit.

tres hasta iugum fio humus figo duo supo is transverto unus deligo sub hic iugum dictator aequi mitto


inposito fine alteri cum gratulatione ac favore ingenti populi domum est reductus. censores aegre passi Mamercum, quod magistratum populi Romani minuisset, tribu moverunt octiplicatoque censu aerarium fecerunt.

inpono finis alter cum gratulatio atque favor ingens populus domus sum reduco censor aeger patior mamercus qui magistratus populus romanus minuo tribus moveo octuplicatus census aerarius facio


iam e memoria excessit, quo tempore et in qua fortuna a populo Romano defecerimus? iam, quem ad modum in defectione praesidium, quod poterat emitti, per cruciatum et ad contumeliam necarimus?

iam e memoria excedo quo tempus et in qui fortuna ab populus romanus deficio iam qui ad modus in defectio praesidium qui possum emitto per cruciatus et ad contumelia neco


sub idem tempus L. Manlius Acidinus ex Hispania decedens, prohibitus a P. Porcio Laeca tribuno plebis ne ovans rediret, cum ab senatu impetrasset, privatus urbem ingrediens mille ducenta pondo argenti, triginta pondo ferme auri in aerarium tulit.

sub idem tempus l manlius acidinus ex hispania decedo prohibeo ab p porcius laeca tribunus plebs ne ovo redeo cum ab senatus impetro privo urbs ingredior mille ducenti pondo argentum triginta pondo ferme aurum in aerarius fero


tum experta nobilitas parum fuisse virium in conpetitoribus competitoribus eius L. Aemilium Paulum, qui cum M. Livio consul fuerat, ex danmatione damnatione collegae, ex qua prope ambustus evaserat, infestum plebei, diu ac multum recusantem ad petitionem conpellit.

tum experior nobilitas parum sum vis in conpetitor competitor is l aemilius paulis qui cum m livius consul sum ex danmatio damnatio collega ex qui prope amburo evado infestus plebes diu atque multus recuso ad petitio conpello


et cum expeditis peditum equitumque prius pugnam consererent cum hoste, quam coire inter se mediae acies possent.

et cum expeditus pedes equio prior pugna consero cum hostis quam coeo inter sui medius acies possum


senatus consultis perfectis L. Aemilius consul e curia in contionem processit orationemque talem habuit:

senatus consulo perficio l aemilius consul e curia in contio procedo oratio talis habeo


Nolam enim rursus a Nuceria movit castra — plebesque Nolana de integro ad defectionem spectaret,

nola enim rursus ab nuceria moveo castrum plebs nolanus de integer ad defectio specto


hac lege duumviri creati. qui se absolvere non rebantur ea lege ne innoxium quider quidem posse, cum condemnassent, turn tum alter ex iis “P. Horati, tibi perduellionem iudico” inquit;

hic lex duoviri creo qui sui absolvo non reor is lex ne innoxius quider quidem possum cum condemno turn tum alter ex is p horatius tu perduellio judico inquam


missorum quoque causas sese cognituros esse; et quorum ante emerita stipendia gratiosa missio sibi visa esset, eos milites fieri iussuros.

missor quoque causa sui cognosco sum et qui ante emereo stipendium gratiosus missio sui video sum is miles fio jubeo


omnium primum avidum novae libertatis populum, ne postmodum flecti precibus aut donis regiis posset, iure iurando adegit neminem Romae passuros regnare.

omnis primus avidus novus libertas populus ne postmodum flecto prex aut donum regius possum ius iuro adigo nemo roma patior regno


quoniam verbis secum de virtute ambigere solitus esset, cur non ferro decerneret daretque opima spolia victus aut victor caperet.

quoniam verbum sui de virtus ambago soleo sum cur non ferrum decerno do opimus spolium vinco aut victor capio


“ut ego rem publicam populi Romani non deseram neque alirn alium civem Romanum deserere patiar;

ut ego res publicus populus romanus non desero neque alirn alius civis romanus desero patior


quinta et sexta Cannenses erant legiones; eas se traiecturum in Africam cum dixisset, singulos milites inspexit, relictisque, quos non idoneos credebat, in locum eorum subiecit, quos secum ex Italia adduxerat,

quintus et sextus cannensis sum legio is sui transjacio in africa cum dico singuli miles inspicio relinquo qui non idoneus credo in locus is subicio qui sui ex italia adduco


et hi postulant, ut sacrosancti habeantur, quibus ipsi dii neque sacri neque sancti sunt? at enim divinis humanisque obruti sceleribus legem vos hoc anno perlaturos dictitatis. tum hercule illo die, quo ego consul sum creatus, male gesta res publica est, peius multo, quam cum P. Valerius consul periit, si tuleritis.

et hic postulo ut sacrosanctus habeo qui ipse dius neque sacer neque sanctus sum at enim divinus humanus obruo scelus lex tu hic annus perfero dictitas tum herculis ille dies quo ego consul sum creo malus gero res publicus sum malus multus quam cum p valerius consul pereo si fero


haec tanto dicta animo magis confudere audientium animos, quam si miserabiliter orbitatem suam deflendo locutus esset.

hic tantus dictum animus magis confundo audio animus quam si miserabilis orbitas suus defleo loquor sum


quid enim ultra differri aut teri tempus? quem tertium consulem, quem aliur alium exercitum expectari?

quis enim ultra differo aut tero tempus qui tertius consul qui aliur alius exercitus expecto


terrorem repente ex somno excitatis subita res et nocturnus pavor praebuit, ad hoc multorum inscitia, qui aut unde hostes advenissent;

terror repens ex somnus excitas subeo res et nocturnus pavor praebeo ad hic multus inscitia qui aut unde hostis advenio


comitia deinde consulis unius subrogandi, quae in ante diem tertium nonas Sextiles edicta erant, eo ipso die sunt confecta.

comitium deinde consul unus subrogo qui in ante dies tertius nona sextilis edico sum is ipse dies sum conficio


Carthaginienses deduxerant naves, classem paratam instructamque ad commeatus intercipiendos habebant. Inter inter haec ne Syphacis quidem reconciliandi curam ex animo miserat, si forte iam satias amoris in uxore ex multa copia eum cepisset.

carthaginiensis deduco navo classis paro instruo ad commeatus intercipio habeo inter inter hic ne syphacis quidem reconcilio cura ex animus mitto si fors iam satio amor in uxor ex multus copia is capio


pars in fugam effusi sunt; pars, magis quia locus fugae deerat, quam quod animi satis esset ad pugnam, cum substitissent, ab hoste et a fronte et ab tergo urgente circumventi sunt.

pars in fuga effundo sum pars magis quia locus fuga desum quam qui animus satis sum ad pugna cum substitissent ab hostis et ab frons et ab tergum urgeo circumvenio sum


patres auctores facti. hic non solum proximo regi dissimilis sed ferocior etiam quam Romulus fuit. cum aetas viresque tum avita quoque gloria animum stimulabat. senescere igitur civitatem otio ratus undique material materiam excitandi belli quaerebat. forte evenit,

pater auctor facio hic non solus propior rex dissimilis sed ferox etiam quam romulus sum cum aetas vireo tum avitus quoque gloria animus stimulo senesco igitur civitas otium reor undique material materia excito bellum quaero fors evenio


in alteris apud dictatorem castris quo minus tumultus est, eo plus animadvertitur, quid opus facto sit. missum extemplo ad castra subsidium, cui Sp. Postumius Albus legatus praeficitur; ipse parte copiarum parvo circuitu locum maxime secretum ab tumultu petit, unde ex necopinato aversum hostem invadat.

in alter apud dictator castrum quo paruus tumultus sum is multus animadverto quis opus facio sum mitto extemplo ad castrum subsidium qui spurius postumus albus legatus praeficio ipse pars copia parvus circuitus locus magnus secerno ab tumultus peto unde ex necopinatus averto hostis invado


tandem se quoque et solitudinem curiae paucitatemque convenientium ad publicum consilium respexerunt.

tandem sui quoque et solitudo curia paucitas convenientium ad publicus consilium respicio


hic quoque tulit argenti pondo triginta quattuor milia octingenta et bigatorum septuaginta tria milia et Oscensis argenti ducenta septuaginta octo milia.

hic quoque fero argentum pondo triginta quattuor mille octingenti et bigator septuaginta tres mille et oscensis argentum ducenti septuaginta octo mille


Gracchum Cloelium ducem principesque alios vinctos ad se adduci iubet, oppido Corbione decedi. sanguinis se Aequorum non egere; licere abire; sed, ut exprimatur tandem confessio subactam domitamque esse gentem, sub iugum abituros.

gracchus cloelium dux princeps alius vincio ad sui adduco iubeo oppidum corbio decedo sanguis sui aequi non ago licet abeo sed ut exprimo tandem confessio subigo domo sum gens sub iugum abeo


consuli quinquaginta navium classis ex duabus classibus, On. Cn. Octavi, quae in Africa esset, et P. Villi, quae Siciliae oram tuebatur, decreta, ut quas vellet naves deligeret.

consul quinquaginta navis classis ex duo classis os cn octavius qui in africanus sum et p villum qui sicilia ora tueor decretum ut qui volo navo deligo


Cirta caput regni Syphacis erat eoque se ingens vis hominum ex fuga contulerat.

cirta caput regnum syphacis sum eo sui ingens volo homo ex fuga confero


ipsa cunctatio facultatem detractandae pugnae ademit; ian iam enim sub ictu teli erant, et undique instabant hostes. aestus quoque arbitrium moderandi naves ademerat. neque erat navali pugna similis, quippe ubi nihil voluntarium, nihil artis aut consilii esset.

ipse cunctatio facultas detracto pugna adimo ian iam enim sub ictus telis sum et undique insto hostis aestus quoque arbitrium modero navo adimo neque sum naval pugno similis quippe ubi nihil voluntarius nihil ars aut consilium sum


ne exulem, extorrem populum Romanum ab solo patrio ac diis penatibus in hostium urbem agerent eoque rem adducerent, ut melius fuerit non capi Veios, ne Roma desereretur.

ne exulis extorris populus romanus ab solum patrius atque diuus penates in hostis urbs ago eo res adduco ut bonus sum non capio veii ne roma desero


consule inde postulante, ut in contione ea res ageretur, populus in contionem advocatus. pro centurionibus M. Popilius, qui biennio ante consul fuerat, ita verba fecit:

consul inde postulo ut in contio is res ago populus in contio advoco pro centurio m popilius qui biennium ante consul sum ita verbum facio


quid de aeternis Vestae ignibus signoque, quod imperii pignus custodia eius templi tenetur, loquar? quid de ancilibus vestris, Mars Gradive tuque, Quirine pater? haec omnia in profano deseri placet sacra aequalia urbi, quaedam vetustiora origine urbis? et videte, quid inter nos ac maiores intersit.

quis de aeternus vesta ignis signo qui imperium pignus custodia is templum teneo loquor quis de ancilis vester mars gradivus tu quirinus pater hic omnis in profano desero placeo sacer aequalis urbs quidam vetustus origo urbs et video quis inter nos atque magnus intersum


id facile scituros esse; percunctarentur ipsos Maronitas — , haud dubius, perculsis omnibus terrore tam recentis caedis, neminem hiscere adversus se ausurum.

is facilis scio sum percuncto ipse maronitas haud dubius percello omnis terror tam recens caedes nemo hisco adverro sui audeo


dum altercationibus magis quam consiliis tempus teritur, Hannibal ex acie, quam ad multum diei tenuerat instructam, cum in castra ceteras reciperet copias,

dum altercatio magis quam consilium tempus tero hannibal ex acies quam ad multus dies teneo instruo cum in castrum ceterus recipio copia


hi cooperti stupris suis alienisque pro pudicitia coniugum ac liberorum vestrorum ferro decernent?

hic cooperio stuprum suus alienus pro pudicitia conjunx atque liberi vester ferrum decerno


dum ea ibi Romani gerunt, Antemnatium exercitus per occasionem ac solitudinem hostiliter in fines Romanos incursionem facit. raptim et ad hos Romana legio ducta palatos in agris oppressit.

dum is ibi romanus gero antemnates exercitus per occasio atque solitudo hostilis in finis romanus incursio facio raptim et ad hic romanus legio duco palo in ager opprimo


et Fabius simul concordiae causa, simul ne humillimorum in manu comitia essent, omnem forensem turbam excretam in quattuor tribus coniecit urbanasque eas appellavit.

et fabius simul concordia causa simul ne humilis in manus comitium sum omnis forensis turba excerno in quattuor tres conicio urbanus is appello


ceterum nunc agendo, nunc sustinendo agmen cum aliquamdiu haud multumt multum procederetur et nox iam instaret,

ceterum nunc ago nunc sustineo agmen cum aliquamdiu haud multumt multus procedo et nox iam insto


ubi ut militem in vallo vidit missique ab omni parte exploratum, quam in exiguum orbem contracta castra essent,

ubi ut miles in vallo video mitto ab omnis pars exploro quam in exiguus orbis contraho castrum sum


de auxilio nihil impetratum; legati tres M. Fabi Ambusti filii missi, qui senatus populique Romani nomine agerent cum Gallis, ne, a quibus nullam iniuriam accepissent, socios populi Romani atque amicos oppugnarent.

de auxilium nihil impetro legatus tres m fabius amburo filius mitto qui senatus populus romanus nomen ago cum gallus ne ab qui nullus iniuria accipio socius populus romanus atque amicus oppugno


quippe ex illa die in plebem ventura omnia, quibus patricii excellant, imperium atque honorem, gloriam belli, genus, nobilitatem, magna ipsis fruenda, maiora liberis relinquenda.

quippe ex ille dies in plebs venio omnis qui patricius excello imperium atque honor gloria bellum genus nobilitas magnus ipse fruor magnus liber relinquo


et Scipio raptim ad famam novorum hostium agmine acto, cum in paucos praefectos navium arimadvertisset, praesidio Tarracone modico relicto Emporias cum classe rediit.

et scipio raptim ad fama novum hostis agmen ago cum in paucus praeficio navis arimadvertisset praesidium tarraco modicus relinquo emporiae cum classis redeo


edoctisque Carthaginiensibus, in quanto res Syracusana discrimine esset, cum centum navibus post paucos dies redit, multis, ut fama est, donis ex Hieronis gaza ab Epicyde donatus.

edoceo carthaginiensis in quantus res syracusanus discrimen sum cum centum navis post paucus dies redeo multus ut fama sum donum ex hiero gaza ab epicyde dono


postero die Perseus, cum primum conveniendi potestas patris fuit, regiam ingressus perturbato vultu in conspectu patris tacitus procul constitit.

posterus dies perseus cum primus convenio potestas pater sum regia ingredior perturbo vultus in conspectus pater taceo procul consto


quem ad modum Gallia praeter spem quieta eo anno fuit, ita circa urbem servilis prope tumrultus tumultus est.

qui ad modus gallia praeter spes quietus is annus sum ita circa urbs servilis prope tumrultus tumultus sum


ne respicere spem ullam ab Romanis posset, conscientia tanti sceleris voluisse.

ne respicio spes ullus ab romanus possum conscientia tantus scelus volo


M. Livio Dentre iM. Aemilio consulibus redintegratum Aequicum bellum. coloniam aegre patientes velut arcem suis finibus inpositam summa vi expugnare adorti ab ipsis colonis pelluntur.

m livius dentre im aemilius consul redintegro aequicus bellum colonia aeger patior velut arx suus finis inpono summus vis expugnaris adorior ab ipse colonia pello


solido procedebat elephantus in pontem; cuius priusquam in extremum procederet, succisis asseribus conlapsus pons usque ad alterius initium pontis prolabi eum leniter cogebat.

solidus procedo elephantus in pons qui priusquam in exter procedo succido asser collabor pons usque ad alter initium pons prolabor is lenis cogo


paucis ante diebus Iunius Manliusque oppidum Nesattium, quo se principes Histrorum et regulus ipse Aepulo receperat, summa vi oppugnare coeperant.

paucus ante dies junius manlius oppidum nesattium quo sui princeps histrus et regulus ipse aepulo recipio summus vis oppugnaris coepio


C. Sulpicio Longo P. Aelio Paeto consulibus, cum omnia non opes magis Romanae quam beneficiis parta gratia bona pace obtineret, inter Sidicinos Auruncosque bellum ortum.

que sulpicius longus p aelius paetus consul cum omnis non ops magis romanus quam beneficium pario gratia bonus pax obtineo inter sidicini aurunci bellum orior


navium reliquarum ante portum aliae, aliae in portu deprensae, quaedam a Nicandro, dum moliuntur a terra, captae;

navis reliquus ante portus alius alius in portus deprensa quidam ab nicander dum molio ab terra capio


P. Lentulus Bargylias, L. Stertinius Hephaestiam et Thasum et Thraeciae urbes, P. Villius et L. Terentius ad regem Antiochum, CIn. Cn.

p lentulus bargyliae l stertinius hephaestia et thasus et thraeciae urbs p villius et l tero ad rex antiochus cichorium cn


ignem deinde tectis iniciunt ac diruunt quae incendio absumi nequeunt; adeo vestigia quoque urbis extinguere ac delere memoriam hostium sedis cordi est.

ignis deinde tectum inicio atque diruo qui incendium absumo nequeo adeo vestigium quoque urbs extinguere atque deleo memoria hostis sedes chordus sum


itaque tantos pudor stimulos admovit, ut ruerent in hostium tela alienatis a memoria periculi animis. hic primo impetus prope vecors turbavit hostes, eques deinde emissus turbatos avertit. ipse dictator,

itaque tantus pudor stimulus admoveo ut ruo in hostis telum alieno ab memoria periculum animus hic primus impetus prope vecors turbo hostis eques deinde emitto turbo averto ipse dictator


scilicet, si legem Oppiam abrogaritis, non vestri arbitrii erit, si quid eius vetare volueritis, quod nunc lex vetat;

scilicet si lex oppia abrogo non vester arbitrium sum si quis is vetaris volo qui nunc lex veto


et prope duo iam permixta proelia erant, cum Carthaginienses simul cum hostibus, simul cum suis cogerentur manus conserere. non tamen ita perculsos iratosque in aciem accepere,

et prope duo iam permisceo proelio sum cum carthaginiensis simul cum hostis simul cum suus cogo manus consero non tamen ita percello irascor in acies accipio


his praeparatis, quamquam ad bellum consilia erant destinata, senatum tamen praeberi legatis placuit.

hic praeparo quamquam ad bellum consilium sum destino senatus tamen praebeo legatus placeo


itaque designatos extemplo sortiri placuit provincias, ut, cum, utri Macedonia consuli cuique praetori classis evenisset, sciretur, ii iam inde cogitarent pararentque, quae bello usui forent, senatumque consulerent, si qua de re consulto opus esset.

itaque designo extemplo sortior placeo provincia ut cum uter macedonius consul quisque praetor classis evenio scio is iam inde cogito paro qui bellum usus sum senatus consulo si qui de res consultum opus sum


namque trepidi nuntii primo, fuga deinde ex agris legiones Volscorum ingressas fines popularique passim Romanum agrum attulere.

namque trepidus nuntius primus fuga deinde ex ager legio volscus ingredior finis populo passim romanus ager affero


Phocaeensibus et ager, quem ante bellum habuerant, redditus, et ut legibus antiquis uterentur permissum.

phocaeensis et ager qui ante bellum habeo reddo et ut lex antiquus uto permitto


consules Fulvio, ut ex Falisco, Postumio, ut ex Vaticano agro exercitum ad Clusmim Clusium admoveant summaque vi fines hostium depopulentur, scribunt.

consul fulvius ut ex faliscus postumius ut ex vaticanus ager exercitus ad clusmim clusius admoveant summum vis finis hostis depopulor scribo


vocati deinde ad contionem qui pridie venerant, ferociter in forum ad tribunal imperatoris, ut ultro territuri succlamationibus, concurrunt.

voco deinde ad contio qui pridie venio ferociter in forum ad tribunal imperator ut ultro terreo succlamatio concurro


et M. Aemilio Lepido, qui consul augurque fuerat, filii tres, Lucius, Marcus, Quintus, ludos funebres per triduum et gladiatorum paria duo et viginti in foro dederunt.

et m aemilius lepidus qui consul augur sum filius tres lucius marcus quintus ludus funebris per triduum et gladiator par duo et viginti in forum do


in Siciliam quoque eadem inclinatio animorum pervenit, et ne domus quidem Hieronis tota ab defectione abstinuit.

in sicilia quoque idem inclinatio animus pervenio et ne domus quidem hiero totus ab defectio abstineo


grave esse iisdem per tot annos, magnam partem vitae, obnoxios vivere. se legem laturum, ne plus quam annua ac semenstris censura esset.

gravis sum idem per tot annus magnus pars vita obnoxius vivo sui lex fero ne multus quam annuus atque semenstris censeo sum


audito nomine Numae patres Romani, quamquam inclinari opes ad Sabinos rege inde sumpto videbantur, tamen neque se quisquam nec factionis suae alium nec denique patrum aut civium quemquam praeferre illi viro ausi ad unum omnes Numae Pompilio regnum deferendum decernunt.

audio nomen numa pater romanus quamquam inclinaris ops ad sabini rex inde sumo video tamen neque sui quisquam neque factio suus alius neque denique pater aut civis quisquam praefero ille vir audeo ad unus omnis numa pompilius regnum defero decerno


nunc corpora curare tempus est.” ita praetorium missum. mox cum delectis Mago aderat. “ Robora robora virorum cerno” inquit Hannibal; “sed uti numero etiam, non animis modo valeatis, singuli vobis novenos ex turmis manipulisque vestri similes eligite. Mago locum monstrabit, queml quem insideatis: hostem caecum ad has belli artes habetis.” ita mille equitibus ,

nunc corpus curo tempus sum ita praetorium mitto mox cum deligo magus adsum robur robur vir cerno inquam hannibal sed uti numerus etiam non animus modo valeo singuli tu noveni ex turma manipulus vester similis eligo magus locus monstro queml qui insideo hostis caecus ad hic bellum ars habeo ita mille eques


senatu dato maximus natu ex iis: “scio, quanti aestimentur nostrae apud vos querellae, patres conscripti, plurimum in eo momenti esse, si probe sciatis, et quo modo proditi Locri Hannibali sint et quo modo pulso Hannibalis praesidio restituti in dicionem vestram;

senatus do magnus natus ex is scio quantus aestimo noster apud tu querela pater conscribo multus in is momentum sum si probus scio et quo modo prodeo locri hannibal sum et quo modo pulso hannibal praesidium restitus in dicio vester


ab eo supplex intimis precibus auxilium itineri quoniam bello non poterat, quattuor milia Maurorum impetravit.

ab is supplex intimus prex auxilium iter quoniam bellum non possum quattuor mille maurus impetro


et ludi funebres eo anno per quadriduum in foro mortis causa M. Valeri Laevini a Publio et Marco filiis eius facti, et munus aladiatorium gladiatorium datum ab iis;

et ludo funebris is annus per quadriduum in forum mors causa m valerius laevini ab publius et marcus filius is facio et munus aladiatorium gladiatorius do ab is


iam enim, et id magis in dies, Aetoli defectionem nudabant, eoque ipso tempore forte Thoas, princeps gentis, quem miserant ad Antiochum, redierat inde Menippumque secum adduxerat regis legatum.

iam enim et is magis in dies aetolus defectio nudo eo ipse tempus fors thoas princeps gens qui mitto ad antiochus redeo inde menippus sui adduco rex legatus


Hippocrates praetor ducere eo transfugas iussus; secuti multi ex mercennariis auxiliis quattuor milia armatorum effecerunt.

hippocrates praetor duco is transfuga iubeo sequor multus ex mercenarius auxilium quattuor mille armator efficio


ex iis, qui centum milium aeris aut maiorem censum haberent, octoginta confecit centurias, quadragenas seniorum ac iuniorum;

ex is qui centum mille aer aut magnus census habeo octoginta confacio centurio quadrageni senex atque iuniorum


quod ubi cui militi inciderat, collegam appellabat. concursus ad Servilium fiebat; illius promissa iactabant; illi exprobrabant sua quisque belli merita cicatricesque acceptas. postulabant, ut aut referret ad senatum, aut auxilio esset consul civibus suis, imperator militibus. movebant consulem haec, sed tergiversari res cogebat;

qui ubi qui miles incido collega appello concursus ad servilius fio ille promitto jacto ille exprobro suus quisque bellum mereo cicatrix accipio postulo ut aut refero ad senatus aut auxilium sum consul civis suus imperator miles moveo consul hic sed tergiversaris res cogo


et utrum Hannibal hic sit aemulus itinerum Herculis, ut ipse fert, an vectigalis stipendiariusque et servus populi Romani a patre relictus.

et utrum hannibal hic sum aemulus iter hercules ut ipse fero an vectigal stipendiarius et servus populus romanus ab pater relinquo


longe plurimos captivos ex Etruscis ante currum duxit, quibus sub hasta venumdatis tantum aeris redactum est, ut pretio pro auro matronis persoluto ex eo, quod supererat, tres paterae aureae factae sint,

longus multus captivus ex etruscus ante currus duco qui sub hasta venumdo tantus aer redigo sum ut pretium pro aurum matrona persolvo ex is qui supersum tres patera aureus facio sum


proclamando pro sordidis hominibus causisque adversus rem et famam bonorum primum in notitiam populi,

proclamo pro sordidus homo causa adverro res et fama bonus primus in notitia populus


silva erat vasta — Litanam Galli vocabant — , qua exercitum traducturus erat. eius silvae dextra laevaque circa viam Galli arbores ita inciderunt, ut inmotae starent, momento levi inpulsae occiderent.

silva sum vasto litanasilva gallus voco qui exercitus traduco sum is silva dextera laeva circa via gallus arbor ita incido ut immotus sto momentum levis inpello occido


sufficiebat, senatus absistere eos incepto vetuit et riumiviros triumuiros binos creari iussit, alteros qui citra, alteros qui ultra quinquagensimum quinquagesimum lapidem in pagis forisque et conciliabulis omnem copiam ingenuorum inspicerent et,

sufficio senatus absisto is inceptum veto et riumiviros triumuiros bini creo iubeo alter qui citer alter qui ultra quinquagensimum quinquagesimus lapis in pagus foris et conciliabulis omnis copia ingenuus inspicio et


— his inter se vocibus concitati clamore renovato inferunt pedem et primum gradu moverunt hostem, deinde pepulerunt, postremo iam haud dubie avertunt;

hic inter sui vox concitas clamor renovo infero pedis et primus gradus moveo hostis deinde pello postremo iam haud dubius averto


Tusci fere omnes consciverant bellum; traxerat contagio proximos Vmbriae Umbriae populos, et Gallica auxilia mercede sollicitabantur; omnis ea multitudo ad castra Samnitium conveniebat.

tuscus fere omnis consciverant bellum traho contagio propior vmbriae umbria populus et gallicus auxilium merces sollicito omnis is multitudo ad castrum samnites convenio


L. Villius Tappulus et M. Fundanius Fundulus aediles plebei aliquot matronas apud populum probri accusarunt, quasdam ex eis damnatas in exilium egerunt.

l villius tappulus et m fundanus fundulus aedilis plebes aliquot matrona apud populus probrum accuso quidam ex is damno in exsilium egero


is et ipse Alpinus amnis longe omnium Galliae fluminum difficillimus transitu est.

is et ipse alpinus amnis longus omnis gallia flumen difficilis transeo sum


Philippus super amnem Onchestum posuit castra.

philippus super amnis onchestus pono castrum


is Romam reverteretur, bello quoque bonus habitus ad cetera, quibus nemo ea tempestate instructior civis habebatur, congestis omnibus humanis ab natura fortunaque bonis.

is roma revorto bellum quoque bonus habitus ad ceterus qui nemo is tempestas instruo civis habeo congero omnis humanus ab natura fortuno bonus


ibi cum velut ad finem viae equites constitissent, miranti Hannibali, quae res moraretur agmen, nuntiatur rupem inviam esse.

ibi cum velut ad finis via eques consto miror hannibal qui res moror agmen nuntio rupes invius sum


iactatum in condicionibus nequiquam de Tarquiniis in regnum restituendis, magis quia id negare ipse nequiverat Tarquiniis, quam quod negatum iri sibi ab Romanis ignoraret.

iactas in condicio nequiquam de tarquinius in regnum restituo magis quia is nego ipse nequeo tarquinius quam qui nego eo sui ab romanus ignoro


cur non sancitis, ne vicinus patricio sit plebeius, ne eodem itinere eat, ne idem convivium ineat, ne in foro eodem consistat? quid enim in re est aliud, si plebeiam patricius duxerit, si patriciam plebeius?

cur non sancio ne vicinus patricius sum plebeius ne idem iter eo ne idem convivium ineo ne in forum idem consisto quis enim in res sum alius si plebeius patricius duco si patricius plebeius


sed evecti nocte binis aut ternis plerumque lembis Macedones fallebant.

sed eveho nox bini aut terni plerusque lembus macedones fallo


laetitiamque populo et ludis celebritatem addidit sedes sua sollemni spectaculo reddita.

laetitia populus et ludus celebritas addo sedes suus sollemnis spectaculum reddo


cum effusis gaudio lacrimis cupere vero diceret, tum puero anulum aureum, tunicam lato clavo cum Hispano sagulo et aurea fibula equumque ornatum donat, iussisque prosequi, quoad vellet, equitibus dimisit.

cum effundo gaudium lacrima cupio verus dico tum puer anulus aureus tunica fero clavus cum hispanus sagulum et aureus fibula equus orno dono jubeo prosequor quoad volo eques dimitto


et ad vires bello subtrahendas. nam post paucis diebus gens Bastarnarum, diu sollicitata, ab suis sedibus magna peditum equitumque manu Histrum traiecit.

et ad vireo bellum subtraho nam post paucus dies gens bastarnaris diu sollicito ab suus sedes magnus pedes equio manus histrus transiacio


quae igitur res mihi fiduciam praebet coniungi nobis Philippum posse? una, communis utilitas, quae societatis maximum vinculum est; altera,

qui igitur res ego fiducia praebeo conjungo nos philippus possum unus communis utilitas qui societas magnus vinculis sum alter


de Aetolia et Asia nihil mutatum est; consulibus alteri Pisae cum Liguribus, alteri Gallia provincia decreta est.

de aetolius et asia nihil muto sum consul alter pisa cum ligur alter gallia provincia decretum sum


religio ad postremum vicit; ut dicto audiens esset flamen pontifici iussus; et multa iussu populi ei remissa.

religio ad posterus vinco ut dico audio sum flamen pontifex iubeo et multus iussus populus is remitto


haec dicta sint patribus; te, imperator, milites tui oramus, ut nobis pugnandi copiam facias. cum vincere cupimus tur tum te duce vincere, tibi lauream insignem deferre, tecum triumphantes urbem inire, tuum sequentes currum Iovis optimi maximi templum gratantes ovantesque adire.”

hic dictum sum pater tu imperator miles tuus oro ut nos pugno copia facio cum vinco cupio tur tum tu dux vinco tu laurea insignis defero tu triumpho urbs ineo tuus sequor currus iuppiter bonus magnus templum grator ovantesque adeo


binis in castris cum multitudo semiermis sine ducibus esset, nuntium, qui in maioribus erant, mittunt, dum proelio, deinde ex laetitia epulis fatigatos quies nocturna hostes premeret, ut ad se transirent: uno agmine Canusium abituros esse.

bini in castrum cum multitudo semiermis sine dux sum nuntius qui in magnus sum mitto dum proelium deinde ex laetitia epulis fatigo quies nocturnus hostis premo ut ad sui transeo unus agmen canusium abeo sum


consul arma extemplo capere milites iussit; armatos inde paulisper continuit, ut et stolidam fiduciam hosti augeret et disponeret copias, quibus quaeque portis erumperent.

consul arma extemplo capio miles iubeo armatus inde paulisper contineo ut et stolidus fiducia hostis augeo et dispono copia qui quisque porta erumpo


neque intellegere nocendi sibi diutius tum potestatem ereptam esse, non poenam inrogatam; quippe et collegis abrogatum imperium, qui certe nihil deliquissent.

neque intellego noceo sui diu tum potestas eripio sum non poena inrogo quippe et collega abrogo imperium qui certus nihil delinquo


ceteri capti aut occisi. duo deinde oppida, Mutila et Faveria, vi capta et deleta.

ceterus capio aut occido duo deinde oppidum mutilum et faveria vis capio et deleo


et dum corpora corporibus applicant armaque armis iungunt, in artum conpulsi, cum vix movendis armis satis spatii esset, corona hostium cincti ad multum diei caeduntur; exigua pars eruptione facta silvas ac montis petit.

et dum corpus corpus applico armo arma iungo in artus conpello cum vix moveo arma satis spatium sum corona hostis cingo ad multus dies caedo exiguus pars eruptio facio silva atque mons peto


bis est accusatus pecuniaque anquisitum; tertio testibus datis, cum, praeterquam quod omnibus probris onerabatur, iurati permulti dicerent fugae pavorisque initium a praetore ortum, ab eo desertos milites

bis sum accuso pecunia anquisitum tertius testis do cum praeterquam qui omnis probrum onero juro permultus dico fuga pavorisque initium ab praetor orior ab is desero miles


nec Rhodii pugnam detractaverunt. ita castris in propinquo locatis extemplo in aciem descensum est.

neque rhodius pugna detractaverunt ita castrum in propinquo loco extemplo in acies descendo sum


deinde ut adpropinquabat hostis, et praeterquam quod caedebantur aversi nec, nisi defenderentur, servari poterant ne ipsi quidem in tuto iam receptus erat,

deinde ut appropinquo hostis et praeterquam qui caedo averto neque nisi defendo servaris possum ne ipse quidem in tueor iam recipio sum


et temptaverat, quoniam bellum ingens in provincia exarsisset, et exiguas reliquias exercitus ab Sex. Digitio atque eas ipsas plenas pavoris ac fugae accepturus esset, ut sibi unam ex urbanis legionibus decernerent,

et tento quoniam bellum ingens in provincia exardeo et exiguus reliquiae exercitus ab sex digitio atque is ipse plenus pavor atque fuga accipio sum ut sui unus ex urbanus legio decerno


cetera in suum quaeque tempus agenda differunt: in praesentia placet omni ope in Romanos accendi regem impellique ad consilia belli, ad quae iam sua sponte animum inclinasset.

ceterus in suus quisque tempus ago differo in praesens placeo omnis ops in romanus accendo rex impello ad consilium bellum ad qui iam suus sponte animus inclino


et Postumium, metum simulantem, nocturno itinere clam in montes copias abduxisse, hostes secutos duo milia inde locis munitis et ipsos consedisse.

et postumius metus simulo nocturnus iter clam in mons copia abduco hostis sequor duo mille inde locus munio et ipse consido


Fabius, alienae sortis victor belli, in suam provinciam exercitum reduxit.

fabius alienus sors victor bellum in suus provincia exercitus reduco


praegressus signa Hannibal in promunturio quodam, unde longe ac late prospectus erat, consistere iussis militibus Italiam ostentat subiectosque Alpinis montibus Circumpadanos campos,

praegredior signum hannibal in promunturium quidam unde longus atque latus prospicio sum consisto iussum miles italia ostento subjectus alpinus mons circumpadanus campus


quarta vigilia profecti sarcinis omnibus impedimentisque Beneventi relictis paulo ante lucem cum ad castra pervenissent, tantum pavoris iniecerunt, ut, si in piano plano castra posita essent, baud haud dubie primo impetu capi potuerint.

quartus vigil proficiscor sarcina omnis impedimentum beneventum relinquo paulus ante lux cum ad castrum pervenio tantus pavor injacio ut si in piano planus castrum pono sum baud haud dubius primus impetus capio possum


itaque pacem illi prius petendam ab populo Romano esse, quam ut rex sociusque et amicus appelletur; nominis eius honorem pro magnis erga se regum meritis dare populum Romanum consuesse.

itaque pax ille prior peto ab populus romanus sum quam ut rex socius et amicus appello nomen is honor pro magnus erga sui rex meritum do populus romanus consuesse


advenienti consuli Galli sese dediderunt. duodecim milia armatorum erant: plerique arma ex agris rapta habebant:

advenio consul gallus sui dedo duodecim mille armator sum plerusque arma ex ager rapio habeo


igitur auxiliares terga dant repente, et in suos versi partim refugere in secundam aciem, partim non recipientes caedere, ut et paulo ante non adiuti et tune tunc exclusi.

igitur auxiliaris tergum do repens et in suus verro pars refugio in secundus acies pars non recipio caedo ut et paulus ante non adjuvo et tu tunc excludo


ad hanc urbem oppugnandam cum admotus exercitus esset, oppidani conscientia scelerum, quia nec deditio tuta ad tam infestos videbatur, neque spes moenibus aut armis tuendae salutis erat, facinus in se ac suos foedum ac ferum consciscunt.

ad hic urbs oppugno cum admoveo exercitus sum oppidanus conscientia scelus quia neque deditio tueor ad tam infestus video neque spes moenia aut arma tueor salus sum facinus in sui atque suus foedus atque ferus conscisco


itaque, quoniam ipse venire ad comitia non posset, si ita patribus videretur, se Q. Caecilium Metellum dictatorem comitiorum causa dicturum; exercitum Q. Caecili dimitti e re publica esse;

itaque quoniam ipse venio ad comitium non possum si ita pater video sui q caecilius metellus dictator comitium causa dico exercitus q caecilis dimitto e res publicus sum


nam cum Olympi radices montis paulo plus quam mille passuum ad mare relinquant spatium, cuius dimidium loci occupat ostium late restagnans Baphri amnis, partem planitiae aut Iovis templum aut oppidum tenet,

nam cum olympius radix mons paulus multus quam mille passus ad mare relinquo spatium qui dimidium locus occupo ostium latus restagno baphri amnis pars planitia aut iuppiter templum aut oppidum teneo


Timotheum quendam ex regiis praefectis cum modica manu relinquit ad Philam, iussum Magnetas ex propinquo temptare.

timotheus quidam ex regius praefectus cum modicus manus relinquo ad philus jubeo magnetas ex propinquo tento


quadriduo post quam adpulsa classis est urbem adgressi sunt. id tempus occultis cum Platore, qui a Philippo praepositus urbi erat, conloquiis absumptum est.

quadriduum post quam adpello classis sum urbs aggredior sum is tempus occulo cum plator qui ab philippus praepono urbs sum colloquium absumo sum


senatu inde misso pro se quisque aurum et argentum et aes in publicum conferunt tanto certamine iniecto, ut prima aut inter primos nomina sua vellent in publicis tabulis esse, ut nec triumviri accipiundo nec scribae referundo sufficerent.

senatus inde mitto pro sui quisque aurum et argentum et aes in publicus confero tantus certamen injecto ut primus aut inter primus nomen suus volo in publicus tabula sum ut neque triumviri accipio neque scriba refero sufficio


His his simul inflatus exacerbatusque iam per se accensos incitabat plebis animos: “quo usque tandem ignorabitis vires vestras, quas natura ne beluas quidem ignorare voluit? numerate saltem, quot ipsi sitis, quot adversaries aduersarios habeatis.

hic hic simul inflo exacerbo iam per sui accendo incito plebs animus quo usque tandem ignoro vireo vester qui natura ne belua quidem ignoro volo numero saltem quot ipse sum quot adversaries adversarius habeo


tribunus supplicium negat sumpturum se de indemnato; servaturum tamen in vinculis esse ad iudicii diem, ut, qui hominem necaverit, de eo supplicii sumendi copia populo Romano fiat.

tribunus supplicium nego sumo sui de indemnatus servo tamen in vinculis sum ad iudicium dies ut qui homo neco de is supplicium sumo copia populus romanus fio


tot enim sunt a primo Punico ad secundum bellum finitum —

tot enim sum ab primus punicus ad secundus bellum finio


iam pridem quidemr quidem hanc procellam imminentem timebam, cum vultus inter vos minime fraternos cernerem, cum voces quasdam exaudirem.

iam pridem quidemr quidem hic procella immineo timeo cum vultus inter tu paruus fraternus cerno cum voco quidam exaudio


hunc tam superbum apparatum habitumque convenientes sequebantur contemptus omnium hominum, superbae aures, contumeliosa dicta, rari aditus non alienis modo sed tutoribus etiam, libidines novae, inhumana crudelitas.

hic tam superbus appario habeo convenio sequor contemno omnis homo superbus auris contumeliosus dictum raris aditus non alienus modo sed tutor etiam libido novus inhumanus crudelitas


et quoniam eoram coram et Siculorum et mea verba audistis, patres conscripti, simul templo excedemus, ut me absente liberius consuli senatus possit.” ita dimissi Siculi, et ipse in Capitolium ad dilectum discessit.

et quoniam eoram coram et siculus et meus verbum audio pater conscribo simul templum excedo ut ego absum liber consul senatus possum ita dimitto siculis et ipse in capitolium ad dilectus discedo


et, quo audacius erat, magis placebat. reliquum dieii diei expediendis armis et curatione corporum consumptua consumptum et maior pars noctis quieti data est. quarta vigil movere.

et quo audax sum magis placeo reliquus dieii dies expedio arma et curatio corpus consumptua consumo et magnus pars nox quiesco do sum quartus vigil moveo


munera gladiatorum eo anno aliquot, parva alia, data; unum ante cetera insigne fuit T. Flaminini, quod mortis causa patris sui cum visceratione epuloque et ludis scaenicis quadriduum dedit. magni tum muneris ea summa fuit, ut per triduum quattuor et septuaginta homines pugnarint.

munus gladiator is annus aliquot parvus alius do unus ante ceterus insignis sum t flamininus qui mors causa pater suus cum visceratio epulum et ludus scaenicus quadriduum do magnus tum munus is summus sum ut per triduum quattuor et septuaginta homo pugno


ubi inluxit, et Romanis Punica et Gallica arma cognita dubitationem exemerunt et Graeci Romanos passim caede stratos cernentes ab Hannibale captam urbem senserunt.

ubi inluceo et romanus punicus et gallicus arma cognosco dubitatio eximo et graecum romanus passim caedes sterno cerno ab hannibal capio urbs sentio


patris et patrui persecutus mortem ex calamitate vestrae domus decus insigne virtutis pietatisque eximiae cepisti; amissas Hispanias reciperasti quattuor inde Punicis exercitibus pulsis;

pater et patruus persequor mors ex calamitas vester domus decus insignis virtus pietas eximius capio amitto hispania recipero quattuor inde punicus exercitus pello


et qui in arce erant, igni iniecto tectis, quae tenebant, ut is tumultus hostem moraretur, agmen suorum fugae simili cursu ante noctem adsecuti sunt.

et qui in arx sum ignis injecto tectum qui teneo ut is tumultus hostis moror agmen suus fuga similis cursus ante nox adsequor sum


urbium Corcyrae tenus ab Aetolia incipienti solum tectaque et muri cum agris Aetolorum, alia omnis praeda populi Romani esset, darentque operam Romani, ut Acarnaniam Aetoli haberent;

urbs corcyra tenus ab aetolius incipio solus tego et murus cum ager aetolus alius omnis praeda populus romanus sum do opera romanus ut acarnania aetolus habeo


di inmortales ita vos potentes huius consilii fecerunt, ut, sit Latium deinde an non sit, in vestra manu posuerint; itaque pacem vobis, quod ad Latinos attinet, parare in perpetuum vel saeviendo vel ignoscendo potestis.

deus inmortal ita tu potens hic consilium facio ut sum latius deinde an non sum in vester manus pono itaque pax tu qui ad latini attineo paro in perpetuus vel saeviendo vel ignosco possum


restat, ut copiae copiis conparentur vel numero vel militum genere vel multitudine auxiliorum. censebantur eius aetatis lustris ducena quinquagena milia capitum.

resto ut copia copia conparo vel numerus vel miles genus vel multitudo auxilia censeo is aetas lustrum duceni quinquageni mille caput


quam quanta futura Carthaginiensium fuerat. illos enim gravis superbosque in rebus secundis expertos fortuna et timor mitigasse videri poterat;

quam quantus sum carthaginiensis sum ille enim gravis superbus in res secundus experior fortuna et timor mitigo video possum


dissimiles, inquis, causae sunt. nec mihi causas aequare propositum est;

dissimilis inquam causa sum neque ego causa aequaris propono sum


ut castellum, quod ab ipsis nuper descisset, aut auctoritate aut armis cogeret iura antiqua pati. eodem et Athenaeus, Eumenis et Attali frater, cum Cretense Leuso et Corrago Macedone venit; mille pedites mixtarum gentium et trecentos equites secum adduxerunt.

ut castellum qui ab ipse nuper descio aut auctoritas aut arma cogo ius antiquus patior idem et athenaeus eumenes et attal frater cum cretensis leuson et corrago macedone venio mille pedito mixtaris gens et trecenti eques sui adduco


Romani, cum tantum a muro recessissent, ut extra ictum teli essent, acie derecta paulisper steterunt; postquam nemo hostium contra exibat, redierunt in castra.

romanus cum tantus ab murus recedo ut extra ictus telis sum acies derecingo paulisper sto postquam nemo hostis contra exeo redeo in castrum


ad eum cum isdem muneribus, quae data Romae fratri eius erant, L. Stertinius quaestor Brundisium missus iussusque curare, ut aedes hospitio

ad is cum idem munus qui do roma frater is sum l stertinius quaestor brundisium mitto jubeo curo ut aedes hospitium


illis omnibus — et multi erant — adempti equi, qui Cannensium legionum equites in Sicilia erant. addiderunt acerbitati etiam tempus, ne praeterita stipendia procederent iis, quae equo publico meruerant, sed dena stipendia equis privatis facerent.

ille omnis et multus sum adimo equus qui cannensis legio eques in sicilia sum addo acerbitas etiam tempus ne praetereo stipendium procedo is qui equus publicus mereo sed deni stipendium equus privo facio


percensuerat omnis gentis, quae sub dicione philippi Philippi regis fuerant. audita voce praeconis maius gaudium fuit, quam quod universum homines acciperent.

percenseo omnis gens qui sub dicio philippi philippus rex sum audio vox praeco magnus gaudium sum quam qui universus homo accipio


“quid ultra moror” inquit “familiare fatum? datum hoc nostro generi est, ut luendis periculis publicis piacula simus; iam ego mecum hostium legiones mactandas Telluri ac dis Manibus dabo.”

quis ultra moror inquam familiaris fatum do hic noster gener sum ut luo periculum publicus piaculum sum iam ego ego hostis legio macto tellus atque deus manes do


hae litterae prius in senatu a M. Sergio praetore, deinde ex auctoritate patrum in contione sunt recitatae et ob res prospere gestas in dies quinque supplicationes decretae.

hic littera prior in senatus ab m sergius praetor deinde ex auctoritas pater in contio sum recito et ob res prosperus gero in dies quinque supplicatio decerno


et quod militum Corcyrae, Brundisi, ad mare superum aut in agro Larinati esset — omnibus his locis dispositus exercitus fuerat, cum quo, si res posceret, C. Licinius collegae ferret opem — , hos omnes milites dimitti placuit.

et qui miles corcyra brundisium ad mare superi aut in ager larinati sum omnis hic locus dispono exercitus sum cum quo si res posco que licinius collega fero ops hic omnis miles dimitto placeo


caelum ardere visum erat Arreti; terra Velitris trium iugerum spatio caverna ingenti desederat; Suessae Auruncae nuntiabant agnum cum duobus capitibus natum et Sinuessae porcum cum humano capite.

caelum ardeo video sum arretium terra velitrae tres jugerum spatium caverna ingens desedeo suessa aurunca nuntio agnos cum duo caput natus et sinuessa porcus cum humanus caput


alius deinde reus Sp. Servilius, ut consulatu abiit, C. Nautio et P. Valerio consulibus, initio statim anni ab L. Caedicio et T. Statio tribunis die dicta non, ut Menenius, precibus suis aut patrum, sed cum multa fiducia innocentiae gratiaeque tribunicios impetus tulit.

alius deinde reus spurius servilis ut consulatus abeo que nautius et p valerius consul initium statim annus ab l caedicio et t statius tribunus dies dictum non ut menenius prex suus aut pater sed cum multus fiducia innocentia gratia tribunicius impetus fero


postremo ii modo relicti in urbe erant, qui reficere muros ac portas telaque in propugnacula congerere cogebantur.

postremo is modo relinquo in urbs sum qui reficio murus atque porta telum in propugnaculum congero cogo


et Hannibal a Buloto amni — haud procul is ab urbe Locris abest — nlntio nuntio praemisso, ut sui luce prima summa vi proelium cum Romanis ac Locrensibus consererent, dum ipse aversis omnibus in eum tumultum ab tergo urbem incautam adgrederetur,

et hannibal ab buloto amnis haud procul is ab urbs locri absum nlntio nuntio praemitto ut suus lux primus summus vis proelium cum romanus atque locrensis consero dum ipse averto omnis in is tumultus ab tergum urbs incautus aggredior


movet feroci iuveni animum conploratio sororis in victoria sua tantoque gaudio publico. stricto itaque gladio simul verbis increpans transfigit puellam.

moveo ferox juvenis animus comploratio soror in victoria suus tantus gaudium publicus stringo itaque gladius simul verbum increpo transfigo puella


aliis per Pythoum placebat via, aliis per Cambunios montes, qua priore anno duxerat Hostilius consul, aliis praeter Ascuridem paludem.

alius per pythoum placeo via alius per cambunios mons qui prior annus duco hostilis consul alius praeter ascuridem palus


et in insula Iovis aedem C. Servilius duumvir dedicavit; vota erat sex annis ante Gallico bello ab L. Furio Purpurione praetore, ab eodem postea console consule locata. haec eo anno acta.

et in insula iuppiter aedes que servilis duumvir dedico veto sum sex annus ante gallicus bellum ab l furius purpurio praetor ab idem postea console consul loco hic is annus ago


cum utriusque consulis eadem, quae ante semper fuisset, sententia, ceterum Varroni fere omnes, Paulo nemo praeter Servilium prioris anni consulem adsentiretur,

cum uterque consul idem qui ante semper sum sententia ceterum varro fere omnis paulus nemo praeter servilius prior annus consul adsentio


quo magis argui praestigias iubetis vestras, eo plus vereor, ne abstuleritis observantibus etiam oculos. itaque non ego, vobis ut indicem praedas vestras, sed vos id cogendi estis, ut in medium proferatis.”

quo magis arguo praestigiae jubeo vester is multus vereor ne aufero observo etiam oculus itaque non ego tu ut index praeda vester sed tu is cogo sum ut in medius profero


his victus castigationibus tribunus cum templo excessisset, referente Ser. Sulpicio praetore triumphus M. Fulvio est decretus.

hic vinco castigatio tribunus cum templum excedo refero seruius sulpicius praetor triumphus m fulvius sum decerno


et cohortes in vicem sub signis, quae cuneum Macedonum — phalangem ipsi vocant — , si possent, vi perrumperent, emittebat.

et cohors in vicis sub signum qui cuneus macedones phalanx ipse voco si possum vis perrumpo emitto


se optumum ducere, aut diebus alternis aut, si maiora intervalla placerent, partitis temporibus alterius summum ius imperiumque esse,

sui bonus duco aut dies alternus aut si magnus intervallum placeo partio tempus alter superus ius imperium sum


oratio Appi ad id modo valuit, ut tempus rogationum iubendarum proferretur.

oratio appius ad is modo valeo ut tempus rogatio iubendaris profero


sed haec pro causa mea dicta accipiatis velim; ipse me, quoad quisquam, qui exercitus scribit, idoneum militem iudicabit, numquam sum excusaturus.

sed hic pro causa meus dictum accipio volo ipse ego quoad quisquam qui exercitus scribo idoneus miles iudico numquam sum excuso


et cum Achaeis quidem per haec societatem firmabat;

et cum achaeus quidem per hic societas firmo


huiusi atrocitas poenae duarum nobilissimarum in Italia Graecarum civitatium animos inritavit cum publiceS publice tum otiam singulos privatim,

huiusi atrocitas poena duaris nobilissimaris in italia graecaris civitas animus irrito cum publices publicus tum otiam singuli privatim


nam dempto hoc uno fulgore nominis Romani quid est, cur illi vobis comparandi sint?

nam dempto hic unus fulgor nomen romanus quis sum cur ille tu comparo sum


et aut fugientium caedes foeda fuisset aut temerarius periculosusque sequentium impetus, ni Marcius propere receptui dedisset signum obsistensque ad prima signa et quosdam ipse retinens concitatam repressisset aciem. inde in castra avidos adhuc caedisque et sanguinis reduxit.

et aut fugio caedes foedus sum aut temerarius periculosus sequor impetus ni marcius properus receptus do signum obsisto ad primus signum et quidam ipse retineo concito reprimo acies inde in castrum avidus adhuc caedo et sanguis reduco


diu in medio caesi milites; postremo desertis munitionibus perpauci in maiora castra, pars maxima atque ipse Sergius Romam pertenderunt. ubi cum omnem culpam in collegam inclinaret, acciri Verginium ex castris, interea praeesse legatos placuit.

diu in medium caedo miles postremo desero munitio perpaucus in magnus castrum pars maximus atque ipse sergius roma pertendo ubi cum omnis culpa in collega inclino accio verginium ex castrum interea praesum legatus placeo


qui utrimque reductis alis constiterant, media, qua Galli Hispanique steterant, aliquantum prominente acie.

qui utrimque reduco ala consto medius qui gallus hispanus sto aliquantus promineo acies


et ne latius inclinatis semel ad defectionem animis serperet res, silentio proximae noctis Hasdrubal castra movet.

et ne fero inclino semel ad defectio animus serpo res silentium proximus nox hasdrubal castrum moveo


nec felicius Xanthippum Lacedaemonium Carthagini quam me patriae neae meae sinerem natum esse, cresceretque mihi ex eo ipso fiducia, quod posset in hominis unius virtute tantum momenti esse.

neque felix xanthippus lacedaemonius carthago quam ego patria neae meus sino natus sum cresco ego ex is ipse fiducia qui possum in homo unus virtus tantus momentum sum


scire enim se transfugae nomen execrabile veteribus sociis, novis suspectun suspectum esse; neque eum se reprehendere morem hominum, si tamen anceps odium causa, non nomen faciat.

scio enim sui transfuga nomen execrabilis vetus socius novus suspectun suspicio sum neque is sui reprehendo mos homo si tamen anceps odium causa non nomen facio


Albius Calenus et Atrius Umber et ceteri nefariae seditionis auctores sanguine luent quod admiserunt; vobis supplicii eorum spectaculum non modo non acerbum sed laetum etiam, si sana mens rediit, debet esse: de nullis enim quam de vobis infestius aut inimicius consuluerunt.”

albus calenus et ater umber et ceterus nefarius seditio auctor sanguis luo qui admitto tu supplicium is spectaculum non modo non acerbus sed laetus etiam si sano mens redeo debeo sum de nullus enim quam de tu infestus aut inimicus consulo


legati terni in Africam ad Carthaginienses et in Numidiam ad frumentum rogandum, quod in Graeciam portaretur, missi, pro quo pretium solueret solveret populus Romanus.

legatus terni in africa ad carthaginiensis et in numidia ad frumentum rogo qui in graecia porto mitto pro quo pretium solvo solvo populus romanus


hoc maxime modo lacerati primi quidem ordinis pontes, et vix transiliendi in secundum ordinem navium spatium propugnatoribus datum est.

hic magnus modo lacero primus quidem ordo pons et vix transiliendi in secundus ordo navis spatium propugnator do sum


Maias Latinae tenuerunt. eo die perpetrato sacro in monte in suas quisque provincias proficiscuntur. religio deinde nova obiecta est ex carminibus Marcianis.

maia latinus teneo is dies perpetro sacro in mons in suus quisque provincia proficisco religio deinde novo objecto sum ex carmen marcianus


quod nisi facis, sive ut et ipse in parte praedae sis, sive quia vanum indicium est, in vincla te duci iubebo nec diutius patiar a te multitudinem fallaci spe concitari.”

qui nisi facio sive ut et ipse in pars praeda sum sive quia vanus indicium sum in vinclum tu duco iubeo neque diu patior ab tu multitudo fallax spes concitaris


alii ab ipso Scipione legatum cum triginta nobilissimis equitum missum, qui Pleminium in catenas et cum eo seditionis principes conicerent.

alius ab ipse scipio legatus cum triginta nobilis eques mitto qui pleminium in cateno et cum is seditio princeps conicio


verum enim vero lege id prohiberi et conubium tolli patrum ac plebis, id demum contumeliosum plebi est. cur enim non fertis, ne sit conubium divitibus ac pauperibus?

verus enim verus lex is prohibeo et conubium tollo pater atque plebs is demum contumeliosus plebs sum cur enim non fero ne sum conubium dives atque pauper


quod ubi egressus Scipio in tumulum, quern quem Mercuri vocant, animadvertit, multis partibus nudata defensoribus moenia esse, omnis e castris excitos ire ad oppugnandam urbem et ferre scalas iubet.

qui ubi egredior scipio in tumulus quern qui mercurius voco animadverto multus pars nudo defensor moenia sum omnis e castrum excio eo ad oppugno urbs et fero scala iubeo


tribuni militum consulari potestate quattuor creati sunt, T. Quinctius Poenus ex consulatu, C. Furius, M. Postumius, A. Cornelius Cossus.

tribunus miles consularis potestas quattuor creo sum t quintius poenus ex consulatus que furius m postumus ab cornelius cossus


itaque ei ob res tam feliciter gestas, sicut priore anno populus continuaverat consulatum, ita senatus in insequentem annum, quo Ap. Claudius, L. Volumnius consules fuerunt, prorogavit maxime Appio adversante imperium.

itaque is ob res tam feliciter gero sicut prior annus populus continuo consulatus ita senatus in insequor annus quo ap claudus l volumnius consul sum prorogo magnus appius adverso imperium


quos praetextatos curru vehi cum patre, sibi ipsos similis destinantis triumphos, oportuerat. paucis post diebus data a M. Antonio tribuno plebis contione,

qui praetextatus currus veho cum pater sui ipse similis destino triumphus oportet paucus post dies do ab m antonius tribunus plebs contio


te vero, C. Claudi, adhortor, ut et ipse populum Romanum hac licentia arceas et de me hoc tibi persuadeas, me ita accepturum, ut non honorem meum a te impeditum, sed gloriam spreti honoris auctam invidiamque, quae ex continuato eo inpenderet, levatam putem.”

tu verus que claudius adhortor ut et ipse populus romanus hic licentia arceo et de ego hic tu persuadeo ego ita accipio ut non honor meus ab tu impedio sed gloria sperno honor augeo invidia qui ex continuo is inpendeo levatam puto


quibus si midique undique circumventus copiis foret, sedentem Romanum debellaturum credi poterat.

qui si midique undique circumvenio copia sum sedeo romanus debello credo possum


tantum nimirum ex publicis malis sentimus, quantum ad privatas res pertinet; nec in iis quicquam acrius quam pecuniae damnum stimulat.

tantus nimirum ex publicus malus sentio quantus ad privo res pertineo neque in is quisquam acer quam pecunia damnum stimulo


an mediocre discrimen opinionis secuturum ex hac re putatis, utrum tandem finitimi populum Romanum eum esse putent, cuius si qua urbs primum illum brevissimi temporis sustinuerit impetum,

an mediocris discrimen opinio sequor ex hic res puto utrum tandem finitimus populus romanus is sum puto qui si qui urbs primus ille brevis tempus sustineo impetus


omnium primum ratus tueri publicam fidem, partim edicto partim iudiciis etiam in pertinaces ad obtinendam iniuriam redditis suas res Syracusanis restituit.

omnis primus reor tueor publicus fides pars edictum pars iudicium etiam in pertinax ad obtineo iniuria reddo suus res syracusanus restituo


inde quaestor cum praesidio Nasum ad accipiendam pecuniam regiam custodiendamque missus. Achradina diripienda militi data est custodibus divisis per domos eorum, qui intra praesidia Romana fuerant.

inde quaestor cum praesidium nasos ad accipio pecunia regia custodio mitto achradina diripio miles do sum custos divido per domus is qui intra praesidium romanus sum


Claudiam certe gentem post reges exactos ex Sabinis non in civitatem modo accepimus, sed etiam in patriciorum numerum. ex peregrinone patricius,

claudia certus gens post rex exigo ex sabinum non in civitas modo accipio sed etiam in patricius numerus ex peregrinus patricius


in Boeotiam ipse profectus est, causas in speciem irae adversus Romanos eas, quas ante dixi, habentem, Brachyllae necem et bellum a Quinctio Coroneae propter Romanorum militum caedes illatum,

in boeotia ipse proficiscor sum causa in species ira adverro romanus is qui ante dico habeo brachyllae nex et bellum ab quintius coronea propter romanus miles caedes illatum


nec ellim enim mansuros ita perculsos hostis fuisse, debellarique momento temporis potuisse. id dictu quam re, ut pleraque, facilius erat.

neque ellim enim maneo ita percello hostis sum debello momentum tempus possum is dico quam res ut plerusque facilis sum


ne Crustumini quidem atque Antemnates pro ardore iraque Caeninensium satis se inpigre movent; ita per se ipsum nomen Caeninum in agrum Romanum impetum facit.

ne crustuminus quidem atque antemnates pro ardor ira caeninensis satis sui impiger moveo ita per sui ipse nomen caeninus in ager romanus impetus facio