type: header

title: Timoleon

wing: latin

grain: passage

license: CC BY 4.0 (estate-derived fields); included text keeps its per-record source license

attribution_rule: Reuse requires the attribution line above (CC BY 4.0). Text records carry their own license_id; only open-display licenses appear in this file.

licensed_material_note: Licensed lexica and citation-only authorities are excluded from bulk dumps by construction — cite the authority, never reprint it.

source: production D1


type: passage

text: Timoleon Corinthius. sine dubio magnus omnium iudicio hic vir exstitit. namque huic uni contigit, quod nescio an nulli, ut et patriam, in qua erat natus, oppressam a tyranno liberaret, et a Syracusanis, quibus auxilio erat missus, iam inveteratam servitutem depelleret totamque Siciliam, multos annos bello vexatam a barbarisque oppressam, suo adventu in pristinum restitueret. sed in his rebus non simplici fortuna conflictatus est et, id quod difficilius putatur, multo sapientius tulit secundam quam adversam fortunam. nam cum frater eius Timophanes, dux a Corinthiis delectus, tyrannidem per milites mercennarios occupasset particepsque regni ipse posset esse, tantum afuit a societate sceleris, ut antetulerit civium suorum libertatem fratris saluti et parere legibus quam imperare patriae satius duxerit. hac mente per haruspicem communemque affinem, cui soror ex eisdem parentibus nata nupta erat, fratrem tyrannum interficiundum curavit. ipse non modo manus non attulit, sed ne aspicere quidem fraternum sanguinem voluit. nam dum res conficeretur, procul in praesidio fuit, ne quis satelles posset succurrere. hoc praeclarissimum eius factum non pari modo probatum est ab omnibus: nonnulli enim laesam ab eo pietatem putabant et invidia laudem virtutis obterebant. mater vero post id factum neque domum ad se filium admisit neque aspexit, quin eum fratricidam impiumque detestans compellaret. quibus rebus ille adeo est commotus, ut nonnumquam vitae finem facere voluerit atque ex ingratorum homirnam conspectu morte decedere.

lemmas: timoleon corinthius sine dubius magnus omnis iudicium hic vir exsisto namque hic unus contingo qui nescio an nullus ut et patria in qui sum nascor opprimo ab tyrannus libero et ab syracusanus qui auxilium sum mitto iam invetero servitus depello totus sicilia multus annus bellum vexo ab barbarus opprimo suus advenio in pristinus restituo sed in hic res non simplex fortuna conflicto sum et is qui difficilis puto multus sapio fero secundus quam adverro fortuna nam cum frater is timophanes dux ab corinthius deligo tyrannis per miles mercenarius occupo particepsque regnum ipse possum sum tantus asum ab societas scelus ut antefero civis suus libertas frater salus et pareo lex quam impero patria sero duco hic mens per haruspex communis affinis qui soror ex idem parens nata nubo sum frater tyrannus interfacio curo ipse non modo manus non affero sed ne aspicio quidem fraternus sanguis volo nam dum res confacio procul in praesidium sum ne quis satelles possum succurro hic praeclarus is facio non par modo probo sum ab omnis nonnullus enim laedo ab is pietas puto et invidia laus virtus obtero mater verus post is facio neque domus ad sui filius admitto neque aspicio quin is fratricida impius detesto compello qui res ille adeo sum commoueo ut nonnumquam vita finis facio volo atque ex ingrator homirnam conspectus mors decedo


text: Quibus rebus confectis cum propter diuturnitatem belli non solum regiones, sed etiam urbes desertas videret, conquisivit quos potuit, primum Siculos, dein Corintho arcessivit colonos, quod ab iis initio Syracusae erant conditae. civibus veteribus sua restituit, novis bello vacuefactas possessiones divisit, urbium moenia disiecta fanaque detecta refecit, civitatibus leges libertatemque reddidit: ex maximo bello tantum otium totae insulae conciliavit, ut hic conditor urbium earum, non illi qui initio deduxerant, videretur. arcem Syracusis, quam munierat Dionysius ad urbem obsidendam, a fundamentis disiecit, cetera tyrannidis propugnacula demolitus est deditque operam, ut quam minime multa vestigia servitutis manerent. cum tantis esset opibus, ut etiam invitis imperare posset, tantum autem amorem haberet omnium Siculorum, ut nullo recusante regnum obtinere liceret, maluit se diligi quam metui. itaque, cum primum potuit, imperium deposuit ac privatus Syracusis, quod reliquum vitae fuit, vixit. neque vero id imperite fecit: nam quod ceteri reges imperio potuerunt, hic benivolentia tenuit. nullus honos huic defuit, neque postea res ulla Syracusis gesta est publice, de qua prius sit decretum quam Timoleontis sententia cognita. nullius umquam consilium non modo antelatum, sed ne comparatum quidem est. neque id magis eius benivolentia factum est quam prudentia.

lemmas: qui res conficio cum propter diuturnitas bellum non solus regio sed etiam urbs desero video conquaero qui possum primus siculi deinde corinthus arcesso colonus qui ab is initium syracusae sum condio civis vetus suus restituo novus bellum vacuefactas possessio divido urbs moenia disjecto fanum detego reficio civitas lex libertas reddo ex maximus bellum tantus otium totus insula concilio ut hic conditor urbs is non ille qui initium deduco video arx syracusae quam munio dionysius ad urbs obsido ab fundamentum disjacio ceterus tyrannis propugnaculum demolio sum do opera ut quam paruus multus vestigium servitus maneo cum tantus sum ops ut etiam invitus impero possum tantus autem amor habeo omnis siculus ut nullus recuso regnum obtineo licet malo sui diligo quam metuo itaque cum primus possum imperium depono atque privo syracusae qui reliquus vita sum vivo neque verus is imperitus facio nam qui ceterus rex imperium possum hic benevolens teneo nullus honor hic desum neque postea res ullus syracusae gero sum publicus de qui prior sum decretum quam timoleon sententia cognosco nullus umquam consilium non modo antefero sed ne comparo quidem sum neque is magis is benevolens facio sum quam prudentia


text: Hic cum aetate iam provectus esset, sine ullo morbo lumina oculorum amisit. quam calamitatem ita moderate tulit, ut neque eum querentem quisquam audierit neque eo minus privatis publicisque rebus interfuerit. veniebat autem in theatrum, cum ibi concilium populi haberetur, propter valetudinem vectus iumentis iunctis, atque ita de vehiculo quae videbantur dicebat. neque hoc illi quisquam tribuebat superbiae: nihil enim umquam neque insolens neque gloriosum ex ore eius exiit. qui quidem, cum suas laudes audiret praedicari, numquam aliud dixit quam se in ea re maxime dis agere gratias atque habere, quod, cum Siciliam recreare constituissent, tum se potissimum ducem esse voluissent. nihil enim rerum humanarum sine deorum numine geri putabat; itaque suae domi sacellum Automatias constituerat idque sanctissime colebat.

lemmas: hic cum aetas iam proveho sum sine ullus morbus lumen oculus amitto quam calamitas ita modero fero ut neque is queror quisquam audio neque is paruus privo publicum res intersum venio autem in theatrum cum ibi concilium populus habeo propter valetudo veho jumentum iungo atque ita de vehiculum qui video dico neque hic ille quisquam tribuo superbia nihil enim umquam neque insoleo neque gloriosus ex os is exeo qui quidem cum suus laus audio praedicaris numquam alius dico quam sui in is res magnus deus ago gratia atque habeo qui cum sicilia recrearis constituo tum sui potis dux sum volo nihil enim res humanus sine deus numen gero puto itaque suus domus sacellum automatias constituo is sancio colo


text: Interim Dione Syracusis interfecto Dionysius rursus Syracusarum potitus est. cuius adversarii opem a Corinthiis petierunt ducemque, quo in bello uterentur, postularunt. huc Timoleon missus incredibili felicitate Dionysium tota Sicilia depulit. cum interficere posset, noluit, tutoque ut Corinthum perveniret effecit, quod utrorumque Dionysiorum opibus Corinthii saepe adiuti fuerant, cuius benignitatis memoriam volebat exstare, eamque praeclaram victoriam ducebat, in qua plus esset clementiae quam crudelitatis, postremo ut non solum auribus acciperetur, sed etiam oculis cerneretur, quem ex quanto regno ad quam fortunam detulisset. post Dionysii decessum cum Hiceta bellavit, qui adversatus erat Dionysio: quem non odio tyrannidis dissensisse, sed cupiditate indicio fuit, quod ipse expulso Dionysio imperium dimittere noluit. hoc superato Timoleon maximas copias Karthaginiensium apud Crinissum flumen fugavit ac satis habere coegit, si liceret Africam obtinere, qui iam complures annos possessionem Siciliae tenebant. cepit etiam Mamercum, Italicum ducem, hominem bellicosum et potentem, qui tyrannos adiutum in Siciliam venerat.

lemmas: interim dio syracusae interficio dionysius rursus syracusaris potior sum qui adversarius ops ab corinthius peto dux quo in bellum uto postulo huc timoleon mitto incredibilis felicitas dionysius totus sicilia depello cum interficio possum nolo tueor ut corinthus pervenio efficio qui uter dionysius ops corinthius saepe adjuvo sum qui benignitas memoria volo exstaris eo praeclarus victoria duco in qui multus sum clementia quam crudelitas postremo ut non solus auris accipio sed etiam oculus cerno qui ex quantus regnum ad quam fortuna defero post dionysius decedo cum hicetas bellor qui adverso sum dionysius qui non odium tyrannis dissentio sed cupiditas indicium sum qui ipse expello dionysius imperium dimitto nolo hic supero timoleon magnus copia carthaginiensis apud crimisus flumen fugo atque satis habeo cogo si licet africa obtineo qui iam complures annus possessio sicilia teneo capio etiam mamercus italicus dux homo bellicosus et potens qui tyrannus adjuvo in sicilia venio


text: Ad hanc hominis excellentem bonitatem mirabiles accesserant casus. nam proelia maxima natali suo die fecit omnia, quo factum est ut eius diem natalem festum haberet universa Sicilia. huic quidam Laphystius, homo petulans et ingratus, vadimonium cum vellet imponere, quod cum illo se lege agere diceret, et complures concurrissent, qui procacitatem hominis manibus coercere conarentur, Timoleon oravit homines, ne id facerent. namque id ut Laphystio et cuivis liceret, se maximos labores summaque adiisse pericula. hanc enim speciem libertatis esse, si omnibus, quod quisque vellet, legibus experiri liceret. idem, cum quidam Laphystii similis, nomine Demaenetus, in contione populi de rebus gestis eius detrahere coepisset ac nonnulla inveheretur in Timoleonta, dixit nunc demum se voti esse damnatum: namque hoc a dis immortalibus semper precatum, ut talem libertatem restitueret Syracusanis, in qua cuivis liceret de quo vellet quod vellet impune dicere. Hic cum diem supremum obisset, publice a Syracusanis in gymnasio, quod Timoleonteum appellatur, tota celebrante Sicilia sepultus est.

lemmas: ad hic homo excello bonitas mirabilis accedo casus nam proelio maximus natalis suus dies facio omnis quo facio sum ut is dies natal festus habeo universus sicilia hic quidam laphystius homo petulans et ingratus vadimonium cum volo impono qui cum ille sui lex ago dico et complures concurro qui procacitas homo manus coerceo conor timoleon oro homo ne is facio namque is ut laphystio et quivis licet sui magnus labor summum adeo periculum hic enim species libertas sum si omnis qui quisque volo lex experior licet idem cum quidam laphystii similis nomen demaenetus in contio populus de res gero is detraho coepio atque nonnullus inveho in timoleonta dico nunc demum sui voveo sum damno namque hic ab deus immortalis semper preco ut talis libertas restituo syracusanus in qui quivis licet de quo volo qui volo impunis dico hic cum dies superus obeo publicus ab syracusanus in gymnasium qui timoleonteus appello totus celebro sicilia sepelio sum