Est mare, confiteor, non nunc tractabile nanti;

sum mare confiteor non nunc tractabilis no


Illuc mentis inops, ut quam furialis Enyo


Ipsa novas vestes, dura vir arma feret?


Ipsa tibi dices: 'quam patienter amat!'


Quo pede processi! quo me pede limine movi!


Aequora bina suis obpugnant fluctibus isthmon,

aequor bini suus obpugno fluctus isthmon


Inscribere meo causa invidiosa sepulcro.

inscribo meus causa invidiosus sepulcrum


Consului — neque enim modice terrebar — anusque


Et variis albae iunguntur saepe columbae,


Aurea ponetur mali felicis imago,


Fluctibus inmodicis Athamantidos aequora canent,

fluctus immodicus athamantis aequor cano


Ora ferox in se versa lacertus habet,


Nempe sub his animam pestis Nemeaea lacertis

nempe sub hic anima pestis nemeaeus lacertus


Isset anhelatos non praemedicatus in ignes


Molle latus lateri conposuisse tuo.


Pignora polliciti non tibi tarda dabo.


Laesa neque est Colcha Thessala terra manu.

laedo neque sum colchus thessalus terra manus


Et patriae rigida mente negavit opem.


Hoc in rugoso cortice carmen habes:


Et teneant portus naufraga membra tuos;


Ante meos oculos pervigil anguis erat.


Perque fugae comites, Dardana sacra, deos —


Et senis Anchisae molliter ossa cubent! —


Tu tua plus remis bracchia posse putas?

tu tuus multus remi bracchium possum puto


'Quid dolet haec? certe filia vivit!' ait.


Et mecum fugias quae tibi dantur opes!


Arsurum Paridis vates canit Ilion igni —


Per quod nempe ieras, per quod iturus eras,


Et tripodas septem pondere et arte pares;


Certe ego, quae fueram te discedente puella,


Plus patre, quo prior est ordine, pollet avus.

multus pater quo prior sum ordo polleo avus


Esse ream praestat, quam sic placuisse parenti;


Iam satis invalidos calamo lassavimus artus,


Qua licet, et lacrimis umet harena meis,


Protinus abscissa planxi mea pectora veste,

protinus abscindo plango meus pectus vestis


Hinc mihi suppositas inmittere corpus in undas


Praecipue cum laesus amor, quia mater Amorum

praecipuus cum laedo amor quia mater amor


Quis vetat et gladios per latus ire meum?


Torqueor, infesto ne vir ab hoste cadat;


Ossa, ruinosas occulit herba domos.


Dulce Venus risit; 'nec te, Pari, munera tangant

dulcis venus rideo neque tu paris munus tango


Teque suo posset victor habere toro! —


Sola dedit vastis femina nomen aquis?


In me crudelis non potes esse diu.


Cur, qui succenses quod adhuc tibi pacta puella

cur qui succenseo qui adhuc tu paciscor puella


Ut corpus, teneris ita mens infirma puellis —


Cur umquam Colchi Magnetida vidimus Argo,

cur umquam colchus magnetida video argus


Fluctibus eiectum tuta statione recepi


Saeva mihi vitam, spem tibi diva mei?


Mox, ubi, secreti longi causa optima, somnus

mox ubi secerno longus causa bonus somnus


Nam lacrimae causa saepe latente cadunt,


Aut sic, aut etiam tremui magis. ipse iacebas,

aut sic aut etiam tremo magis ipse jaceo


Attinet? ingentis parturit ira minas.


Leniter, ex merito quidquid patiare, ferendum est;


A, quotiens lacrimis venientibus ora reflexi,


Nulla tibi sine me gaudia capta!' neges.


Respice Laerten; ut tu sua lumina condas,


Qualis ab Ogygio concita Baccha deo,


Forsitan et quare mea sint alterna requiras

forsitan et quare meus sum alternus requiro


Quaque viam fecit Thessala pinus, eam,


Aut fora vos retinent aut unctae dona palaestrae,

aut foro tu retineo aut ungo donum palaestra


Edita de magno flumine nympha fui.


Nostra per has leges audacia fortiter isset,


Nam memini, cum te saevum veniente minaxque


Turba ruunt et 'Hymen,' clamant, 'Hymenaee!' frequenter —

turba ruo et hymen clamo hymenaeus frequens


Saepe iuvat versare leves in pulvere currus

saepe juvo versaris levo in pulvis currus


Cumque parente sua frater morietur Iuli,


Si poteram audita condicione capi?


Ument incultae fonte perenne genae.


Cur totiens a me, lente morator, abes?


Inpia quid dubitas Deianira mori?


Debitus ut coniunx, non ut adulter amo.


Bella gerant fortes, tu, Pari, semper ama!


Multa tamen capies oscula, multa dabis.


Mittitur ante pedes malum cum carmine tali —


Iam canitur toto nomen in orbe meum.


Hanc meruere necem patruelia regna tenendo;


Sed nimium properas, et adhuc tua messis in herba est.

sed nimium propero et adhuc tuus messis in herba sum


Excussere metus somnum; conterrita surgo,


Quid lacerat Danaas inpiger Hector opes?


Per tamen ossa viri subito male tecta sepulcro,

per tamen os vir subeo malus tectum sepulcrum


Quam legis, a rapta Briseide littera venit,

quam lex ab rapio briseide littera venio


Proderit exemplo mater amata suo.


Et mihi sunt vires, et mea tela nocent.


Utque animus rediit, tua facta requirere coepi.

ut animus redeo tuus facio requiro coepio


Stamina de digitis cecidere sopore remissis,


Orantis medias deseruere preces.


Pace brevi nobis opus est, dum transferor isto;

pax brevis nos opus sum dum transfero iste


'Ius tibi et arbitrium nostrae fortuna salutis

ius tu et arbitrium noster fortuna salus


Interdum timui, ne, dum vada tendis ad Hebri,

interdum timeo ne dum vado tendo ad hebrus


Ordine fac referas ut sis mihi cognita primum

ordo facio refero ut sum ego cognosco primus


Et rursus miserum, quod me procul inde remoto,

et rursus miser qui ego procul inde removeo


Non ego falsa loquar: ter acutum sustulit ensem,

non ego fallo loquor ter acutus tollo ensis


Quam nisi tu dederis, caritura est ipsa, salutem


Sive quis Antilochum narrabat ab hoste revictum,

sive quis antilochus narro ab hostis revinco


Neve traham serva grandia pensa manu,


Quaeque, precor, veniant in mea colla manus,

quisque precor venio in meus collum manus


Amissae memores sed tamen este mei!


Languida laetitia solvar ab ipsa mea?


Et videam puppes ire relicta tuas!


Nec referam partus, Ormeni nympha, tuos;


Nupta foret Paridi mater, ut ante fuit.


Turbida perque cavas vix adeunda rates.


Et vix a misero continet ore manus.


Ille quidem male gratus et ad mea munera surdus,

ille quidem malus gratus et ad meus munus surdus


Hinc amor, hinc timor est; ipsum timor auget amorem.

hinc amor hinc timor sum ipse timor augeo amor


Auctorisque oculis exigeretur opus!


Ne tamen ignorem, quid agas, ad limina crebro

ne tamen ignoro quis ago ad limen creber


Et mora sit voto forsan amica tuo.


Ut culpent alii, tibi me laudare necesse est,


Quod tibi donavi, perfide, litus emo.


Utque celer venias, virides Nereidas oro —


Qui mea verba ferunt, vellem tua vela referrent;

qui meus verbum fero volo tuus velo refero


Testis erit Calydonis aper, sic saevus, ut illo

testa sum calydon aper sic saevus ut ille


Ignoras, cui sis nupta futura viro.


Me quoque narrato sola tellure relictam!


Et patria et patriae frater adempte tuae,


Eurymachique avidas Antinoique manus


Vive, precor! sic te melius quam funere perdam.

vivo precor sic tu bonus quam funus perdo


Debuit ingratis Scylla nocere viris;


Atque ita quisque suas iterum redeamus ad urbes;

atque ita quisque suus iterum redeo ad urbs


Cum super incumbens scissa tunicaque comaque


Non potes hoc factum teste negare dea.


Ausus es hirsutos mitra redimire capillos!

audeo sum hirsutus mitra redimire capillus


Huc ades inque sinus, formose, relabere nostros!

huc adsum in sinus formosus relabor noster


Cur umquam plus me, frater, quam frater amasti,

cur umquam multus ego frater quam frater amo


Iamque cibo vinoque graves somnoque iacebant,


Ille mihi de te multa rogatus abit,


Condidit in maesto procubuique toro,


Prodita sum causis una puella tribus!


Frater, et ante oculos itque reditque meos,


In medio nisu viscera rupta forent!


Altera tela arcus, altera tela faces —


Picta citae tetigi quo pede texta ratis!


Barbara narratur venisse venefica tecum,


Mittit et optat amans, quo mittitur, ire salutem


Forma novi talis marmoris esse solet;


Ominaque arcana nocte petita movent.


Nec tu mille rates sinuosaque vela pararis

neque tu mille ratis sinuosus velo pararis


Quam tibi nunc gracilem vix haec rescribere quamque

quam tu nunc gracilis vix hic rescribo quisque


Qua possum, squalore tuos imitata labores


Cum mare, cum terras consumpserit, aera temptet;


Spectatrix animos, ut valeamque facis.


Causaque sit certe femina nulla morae!


Praesentisque oculos admonuisse sui.


Ut valeant aliae, ferrum patiuntur et ignes,


Crevit, et ebrietas ignis in igne fuit,


Pro somno lacrimis oculi funguntur obortis,

pro somnus lacrima oculus fungor oborior


Aut rutilo missi fulminis igne cremer,


Quae tibi causa fugae? quid tu freta longa pererras?

qui tu causa fuga quis tu fretus longus pererro


Moenia nec sceptro tradita summa tuo?


Effice nos plures, evicta per aequora lapsus,

efficio nos multus evinco per aequor labor


Haec tibi nunc refero, ne sis animosus in armis;

hic tu nunc refero ne sum animosus in arma


Cum minor e pueris (casu studione videndi


Non semel ebrietas est simulata mihi.


Officio merces plenior ista suo est!


Pectora vel puris nivibus vel lacte tuamve


Iura fidesque ubi nunc, commissaque dextera dextrae,

jura fido ubi nunc committo dextera dexter


Dum tua sit, Dido quidlibet esse feret.


Nomine femineo vix satis apta regi,


Perfide, sensisti — quis enim bene celat amorem?

perfidus sentio quis enim bene celo amor


Somnia quo cerni tempore vera solent,


Dyspari Priamide, damno formose tuorum,


Nec timui vultu quamque notare meo.


Nunc quoque Mygdonia flebilis adstat humo.

nunc quoque mygdonius flebilis asto humo


Protinus occurrent falsae periuria linguae,


Sunt in eo — fuerant certe — delubra Dianae;


Di melius! similis non fuit ille tui.


Quaeque timere licet, pertimuisse pudet.


Crimina vera iubet, falsa timere vetat!


Qui primus Danaum Troada tangat humum.


Nulla caret fumo Thessalis ara meo;


Advehor, et coepto non leve numen adest.


Qui ferat in patriam, iam tibi ventus erit.


Nunc oculos tua cum violarit epistula nostros,

nunc oculus tuus cum violo epistula noster


Di, precor, hoc iubeant, ut euntibus ordine fatis


Ultima quid refero, quorum mihi cana senectus

ulter quis refero qui ego canus senectus


In latus omne patens turris circumspicit undas;

in latus omnis pateo turris circumspicio unda


Parce, precor, fasso, nec vultu cetera duro

parco precor fateor neque vultus ceterus durus


Nunc ego non tantum, quae sum passura, recordor,

nunc ego non tantus qui sum patior recordor


Omnibus invenies, quae nunc iactantur in alto,


Orat opem Minyis. alter petit, impetrat alter:


Factaque narrabas dissimulanda tibi —


Atque utinam constans contra mea vela fuisset —

atque utinam consto contra meus velo sum


Non mihi respondent veteres in carmina vires;


Rapta semel videor bis quoque digna rapi?

rapio semel video bis quoque dignus rapio


Mota loci fama properabam visere Delon


Sic habeas faciles in tua vota deos!


Oscula cum vero coram non dura daretis,


Dixerat Aeetes; maesti consurgitis omnes,


Gaudet et e nostro crescit maerore Charaxus

gaudeo et e noster cresco maeror charaxus


Inposuit nodos cui Venus ipsa suos.


Sed melior iusto quamque mereris ego.


Phyllida Demophoon leto dedit hospes amantem;


Sive ita nascenti legem dixere Sorores


Caerula propulsae subducitur unda carinae;


Ave mea spreta est vestra parente parens?

avus meus sperno sum vester pareo parens


Thesea prensuras semisupina manus —


Pressa refovisti pectora nostra tuis,


Iamdudum dominae more venire iube.


Paene puer iuvenes vario certamine vici,


Me fide conspicuus Troiae munitor amavit,


Ingeniumque meis substitit omne malis.


Laertaque satus, per quos comitata redirem


Nascitur et gladios scutaque miles habens.


Ne causam fletus quaereret ille mei!


Dicendum tamen est. hoc est, mihi crede, quod aegra

dico tamen sum hic sum ego credo qui aeger


Respice sollicitam Briseida, fortis Achille,

respicio sollicitus briseida fortis achilles


Occurramque oculis intumulata tuis!


An tuus in media coniunx lacerabitur Oeta,


Extremum fati sustinet ille diem.


Et socer armatas accipit ipse nurus.


Ad talem formam non facit iste locus.


Ut ferus Alcides Acheloia cornua fregit,


Teque tenente deos numen sequor ipsa deorum,


Invitam sic me nec Menelaus habet.


Tot prius abductis ecqua est repetita per arma?

tot prior abduco ecqui sum repeto per arma


In quibus Ilioneus Deiphobusque fuit;


'Abstrahor, Hypsipyle; sed dent modo fata recursus,

abstraho hypsipyle sed do modo fatum recursus


Sive iuvat longe fugisse Pelasgida Sappho —


Attulit audaci supposuitque manu,


Et iacet ante tuos Graecia maesta pedes.


Non ego constiteram sumpta peltata securi,


Cetera per socias Clymenen Aethramque loquamur,


Tu, qui pro rapta nimium, Menelae, laboras,


Irascor votis, heu, levis ipsa meis!


Ille ferens dominae mandata recentia secum


Venerunt ad te Telamone et Amyntore nati —


Non tibi Threiciis adfixa penatibus ora,


Vidi praecipiti carbasa tenta Noto.


Sollicitum raucis ut mare fervet aquis.


Quod veniant proavi fulmina torta manu,


Hospes erat; vires noverat ille suas.


Magnificus titulis stet pater ante suis.


Lesbides, eversa corpora capta domo,


Atque idem venti vela fidemque ferent?


Spe modo non timida dis hinc egressa secundis;

spes modo non timidus deus hinc egredior secundus


Tura damus lacrimamque super, qua sparsa relucet,


Parce datum fatis, Helene, contemnere amorem —


Accipit et pictos puppis adunca deos;


Cur venit a labris multa querela tuis?


Vixque per inmensas fessa trahuntur aquas.


'Sed iubet ire deus.' vellem, vetuisset adire,


Aut videt aut acies nostra videre putat.


Quaeque superba parens saxo per corpus oborto

quisque superbus parens saxum per corpus oborior


Ante oculos posui pocula sumpta meos;


A te cum redeo, clivus inertis aquae.


In te fingebam violentos Troas ituros;


Ut tibi luciferas adferat illa manus?


Inprobe, multarum quod fuit, unus habes.


Hellespontiaca ponis iturus aqua?


Forsitan invitus mecum tamen, inprobe, dormis,

forsitan invitus ego tamen improbus dormio


An nescis longas regibus esse manus?


Creditur, huc illuc, qua furor egit, eo.


Perque sinum lacrimae fluminis instar eunt.


Cum sim rapta, meum quid nisi nolle fuit?


Ille quidem lateat malim, dum tempora dentur


Sive latet Phoebus seu terris altior exstat,


Quae tibi, quam credis, plura tetendit Amor.


In thalamos laeti — thalamos, sua busta! — feruntur

in thalamus laetus thalamus suus bustum fero


Quid puer admisit tam paucis editus horis?


Aequora legitimos destituantque viros;


Accipis hospitio iuvenes, Aeeta, Pelasgos,

accipio hospitium juvenis aeetes pelasgi


Iam patet attritus solitarum limes aquarum,


Deficior prudens artis ab arte mea.


Nulla tamen Minos Cretas ad arma vocat.


Per lacrimas oro, quas tua facta movent —


Quid faciam, dubito; dolor est meus illa videre,

quis facio dubito dolor sum meus ille video


Laudamur vestro, iustius ille timet.


Laetitiae mixtos non habitura metus,


Et quasdam voces rettulit Aethra mihi.


Quodsi forte preces praecordia ferrea tangunt,

quodsi fors prex praecordia ferreus tango


Cursibus in mediis novitatis plena relinques

cursus in medius novitas plenus relinquo


Paene manu quod amo, tanta est vicinia, tango;

paene manus qui amo tantus sum vicinia tango


An sequar, ut suades, laudataque Pergama visam


Parce, ferox, latoque mari tua proelia misce!

parco ferox fero mare tuus proelio misceo


Scilicet ut venias in mea damna celer!


Si pudet et metuis ne me videare secuta,

si pudeo et metuo ne ego videaris sequor


Fila per adductas saepe recepta manus.


Debuit haec meriti summa fuisse mei!


Scilicet ut teneros laedunt iuga prima iuvencos,

scilicet ut tener laedo iugum primus juvencus


Et sunt quae volui dicere multa tibi.


Cetera cura tua est; plus hoc quoque virgine factum,

ceterus cura tuus sum multus hic quoque virgo facio


Ibis et — o miseram! — cui me, violente, relinquis?


Leucada nec saxo desiluisse time!'


'Tam bene qui servit, serviat iste mihi!'


Corpus Leandri, spes mea pendet aquis.


Ecquid, ut adspecta est studiosae littera dextrae,

ecquis ut adspecio sum studiosus littera dexter


Ut partem effugias, non omnia retia falles,


Infelix uno fratre manente cadam?


Perdat! io prohibe! Graia iuvenca venit!


Purpureo tepidum qui movet axe diem —


Aut cedent Marti Dorica castra meo.


'Curam pro nobis hospitis, uxor, agas.'


Virque — sed o possis! — et puer Hylle, vale!


Quod dederas hosti victor, amica rogo.


Phoebus ab excelso, quantum patet, adspicit aequor —

phoebus ab excelsum quantus pateo adspecio aequor


Temporibus certis dantque negantque viam.


Ipsa requirebas, quae tua nata foret!


Nec tamen indigner pro tanta sumere ferrum

neque tamen indignor pro tantus sumo ferrum


Haec tu Sidonio potes insignitus amictu


Si tibi deformis, quod mallem, visa fuissem,


Demophoon, ventis et verba et vela dedisti;


Audieram vocem; nymphas ululasse putavi —


Cur ego tot viduas exegi frigida noctes?


Numquid, in umbroso cum velles fonte lavari,

numquid in umbrosus cum volo fons lavaris


Alterius thalamo, tibi nos, tibi dicimus, exi!


Prosequor infelix oculis abeuntia vela,


Non bove mactato caelestia numina gaudent,


Quid dubitas vinctam Gaetulo tradere Iarbae?


Non Arabum noster dona capillus habet.


Perfidiae pretio qua nece dignus eras?


Inprobe, tolle manus! quam tangis, nostra futura est;

improbus tollo manus quam tango noster sum sum


Et Phoebus Daphnen, et Cnosida Bacchus amavit,

et phoebus daphne et cnosida bacchus amo


Iuppiter esse pium statuit, quodcumque iuvaret,


Saepius in domini serva vocata torum.


Est sinus, adductos modice falcatus in arcus;

sum sinus adduco modicus falcatus in arcus


Dixit, et ex aequo donis formaque probatis


Iudice te causam non tenuere duae;


At ne nupta quidem taedaque accepta iugali —


Adspicit inmensum moles nativa profundum —

adspecio immensus moles nativus profundum


Nec deus, auxilium tu mihi ferre potes.


Cognato poterit nomine culpa tegi.


Ipsa vides caelum pice nigrius et freta ventis

ipse video caelum picus niger et fretus venio


Quam tu caede putes fungi potuisse mariti,

quam tu caedes puto fungor possum maritus


Nec me Lesbiadum cetera turba iuvant.


Non ego nequitia socialia foedera rumpam;


Quam mortem fratri depulit, ipsa tulit.'


Incumbo, lacrimisque toro manante profusis,


Utque sit hoc verum, certe pars altera ficta est,

ut sum hic verus certus pars alter fictum sum


Ipsa domo vidua votis operata pudicis


Ipse malo metus est; iam nunc confundor, et omnes

ipse malus metus sum iam nunc confundo et omnis


Aucupor in lecto mendaces caelibe somnos;


Te contra titulum mortis habere meae.


Est nitidus vitroque magis perlucidus omni

sum nitidus vitrum magis perlucidus omnis


Nil ego peccavi, nisi quod periuria legi


Hac fruar; haec de te gaudia sola feram.


Credibilis tarda desinit esse mora,


Victor abes, nec scire mihi, quae causa morandi,

victor absum neque scio ego qui causa moror


Et vir abest nobis, et tu sine coniuge dormis,

et vir absum nos et tu sine coniunx dormio


Prima mea est igitur Veneri placuisse voluptas;

primus meus sum igitur venus placeo voluptas


Ille meos oculos conprimat, ille tuos!


Quod manus extimuit iugulo demittere ferrum,

qui manus extimesco jugulo demitto ferrum


Atque ita cunctatus monitu nutricis amaro


Da modo te facilem, nec dedignare maritum,

do modo tu facilis neque dedignaris maritus


Ad vulnus referens singula verba meum,


Mittit Hypermestra de tot modo fratribus uni —

mitto hypermestra de tot modo frater unus


His arcana notis terra pelagoque feruntur.


Illa meum,' dixi, 'litora lumen habent!'


Confiteor, timeo saevae Latoidos iram


Hic, puto, deprensus nil, quod querereris, haberes,

hic puto deprensus nihil qui queror habeo


Clausa domo teneor gravibusque coercita vinclis;

claudo domus teneo gravis coerceo vinclum


Te quoque in hac aliquid quod iuvet esse potest;

tu quoque in hic aliquis qui juvo sum possum


Et facias placidum per mare tutus iter —


Ei mihi! discedens oscula nulla dedi;


Perque genas lacrimae strictum labuntur in ensem,


Mensaque purpureos deserit alta toros.


Est manus, et vires subtrahit ipse timor.


Quo magis accedo propioraque litora fiunt,


Haec ego, vel certe non his diversa, locutus

hic ego vel certus non hic diverto loquor


Et subitus dextrae praepedit ossa tremor.


Fataque sint culpa nostra priora tua!


Externos didici laesa timere viros.


Aut, si versus amor tuus est in taedia nostri,

aut si verro amor tuus sum in taedium noster


Insidiis esto capta puella meis.


Imperat et pinnis, Eure proterve, tuis.


Est tibi sitque, precor, natus, qui mollibus annis

sum tu sum precor nascor qui mollis annus


Et querimur parvas noctibus esse moras.


Ei mihi! cur umquam iuvenalibus acta lacertis


Sic faveant Satyri montanaque numina Panes,


Credibile est caesos omnibus esse viros!


Nec pater est Aegeus, nec tu Pittheidos Aethrae

neque pater sum aegeus neque tu pittheidos aethra


Invidiam noxae detrahit ille meae.


Lesbides, Aeolia nomina dicta lyra,


Acer in extremis ossibus haesit amor.


Admoneat quod te, pignus, amantis, habes.


Efficite ut redeat; vates quoque vestra redibit.

efficio ut redeo vates quoque vester redeo


Unum in me scelus est, quod te, scelerate, recepi;

unus in ego scelus sum qui tu scelero recipio


Inlita Nesseo misi tibi texta veneno.


Dictatis ab eo feci sponsalia verbis,


Quo fugis? obstat hiemps. hiemis mihi gratia prosit!

quo fugio obsto hiems hiems ego gratia prosum


En, ego nunc, ne forte parum Minoia credar,


Praebuit Aeneas et causam mortis et ensem;


Meque per adsuetas sedula ferret aquas!


Ergo ego te numquam, nisi cum volet unda, tenebo,

ergo ego tu numquam nisi cum volo unda teneo


Quod vivis, quod habes nuptam socerumque potentis,


Et madidam siccas aequoris imbre comam.


Pro meritis et siqua tibi debebimus ultra,


Ei mihi, iuravi nunc quoque paene tibi!


Ilion adspicies firmataque turribus altis


Misit, et inlaeso corpore pressit aquas.


Parte satis potui qualibet inde capi.


Gratulor incolumi, quantum sinis; hoc tamen ipsum

gratulor incolumis quantus sino hic tamen ipse


Si dubitas, caecum, Cynthia, lumen habes.'


Obviaque exissem fetu comitante gemello —


Quam tibi tunc longe regnum dotale Creusae


Vix illuc radiis solis adire licet.


Iam mihi prima dea est arcu praesignis adunco

iam ego primus dea sum arcus praesignis aduncus


Non mihi grata dies; noctes vigilantur amarae,


Ne pigeat molli succubuisse viro.


Incertum vigilans ac somno languida movi

incertus vigilo atque somnus languidus moveo


Non lecta est operi, sed data causa tuo.


Sic ego, sed tecum, dilaceranda fui.


Invenies, medios ut taceamus avos;


Ergo te propter totiens incerta salutis


Si quaeris, cui sint similes, cognosceris illis.


Si quaeras, ubi sit — Theseus latus ense peregit,

si quaero ubi sum theseus latus ensis perago


Ventus erat nautis aptus, non aptus amanti.


At postquam nec te nec vela fugacia vidi,

at postquam neque tu neque velo fugacia video


Nescio quo tardor sed tamen ipsa metu!


Nullaque vox usquam, nullum veniebat ad aures


At tibi Colchorum, memini, regina vacavi,


Respiciens dominam, dum licet, usque meam.


Oechaliam vivo stare parente putes.


Vincitur, at certe barbara terra tua est.

vincio at certus barbarum terra tuus sum


Hoc mihi libertas, hoc pia lingua dedit.


Quarum suppositus colla lacertus habet.


Coniuge, qui nobis omnia solus erat!


Si moriar, titulum mortis habere meae?


Donaque promissis uberiora feram;


Congestoque auri pondere dives ero!


Parcius Andromachen vexavit Achaia victrix,


Armiferam Thracen qui regat, alter erit.


Pectora, Deucalion igne levatus erat.


Felix in numero quoque sum prolemque gemellam,

felix in numerus quoque sum proles gemellus


Clausaque consueto sit sibi fine: vale!


Per tumulos errat passis discincta capillis

per tumulus erro patior discingo capillus


Coniugii spes est, Tyndari, facta tui.


Prosequitur fati, qui fuit ante, tenor.


Et bene narraris letum taurique virique


Nec tamen effecit, quamvis retinebat euntem,


Sumebant minimos ora coacta cibos;


Bellum erat; ille ferox positis secessit ab armis

bellum sum ille ferox pono secedo ab arma


Hoc munus nobis diruta Troia dedit!


Non tibi blanditias primis, mea mater, in annis

non tu blanditia primus meus mater in annus


Turpia famosus corpora iunget Hymen.


Scribimus, et gremio Troicus ensis adest,


Inpositam celeri Phasida puppe tulit;


Non tu plus cernis, sed plus temerarius audes:

non tu multus cerno sed multus temerarius audeo


Tam tua terra mihi, quam tibi nostra placet.

tam tuus terra ego quam tu noster placeo


Et dea marmorea cuius in aede sumus!'


Tempore, cum properas, saepe minore venis.


O nec adhuc iuvenis, nec iam puer, utilis aetas,

o neque adhuc juvenis neque iam puer utilis aetas


Ureris, Ambracia est terra petenda tibi.


Aut ego Sigeos repetam te coniuge portus,


Nec mater fuero dicta nec orba diu.


Proditus est genitor, regnum patriamque reliqui;

prodeo sum genitor regnum patria reliquus


Aptaque consueras accipere, apta dare.


'Huc modo, mater, adi! pompam pater,' inquit, 'Iason

huc modo mater adeo pompa pater inquam iason


Hunc ne pro Cephalo raperes, Aurora, timebam —


Nec labor est celare, licet peccemus, amorem.

neque labor sum celaris licet pecco amor


Tunc piger ad nandum, tunc ego cautus ero,


At mihi Pegasides blandissima carmina dictant;


His quoque vitatis in partu nempe rogabis,


Nec nova Carthago, nec te crescentia tangunt

neque novo carthago neque tu cresco tango


Omnia; me tacitam conscius urit amor.


Esse peregrino captus amore potes.


Haerebat gremio turpis amica tuo!


Ibis Dardanias ingens regina per urbes,


Et freta dicuntur magnas expellere phocas!


Fama tamen clara est, et adhuc sine crimine vixi,

fama tamen clarus sum et adhuc sine crimen vivo


Vindicet, in poenas non satis unus eris.


Sternuit en lumen! — posito nam scribimus illo —


Invitus repeto patriam — quis credere possit?


Nunc daret audaces utinam mihi Daedalus alas —


Qua licet et possum, luctor celare furorem;

qui licet et possum luctor celaris furor


Est aliud lumen, multo mihi certius istis,


Nec tamen officium pecoris navisve requiro,

neque tamen officium pecus navus requiro


Sed ne poena quidem! si non ego causa salutis,

sed ne poena quidem si non ego causa salus


Causaque versiculis scripta duobus erit:


Sic mea vibrari pallentia membra videres;


Lumina, vix moto corripit igne faces.


Imperat heu! ventis, tumidae non imperat irae,


Delicti fies idem reprehensor et auctor.


Servetur facies ista fruenda mihi.


Da veniam fassae — non sunt tua munera tanti;

do venio fateor non sum tuus munus tantus


Ei mihi! natali dilacerate tuo;


Et domitae bello Thebae fusique bimembres


Unde hoc conpererim tam bene, quaeris? amo.


Exige cum plena munera pacta fide.


Ut rate felici pacata per aequora labar,


Iam nostros curvi norunt delphines amores,


Tu mihi Leucadia potes esse salubrior unda;

tu ego leucadius possum sum salubris unda


Flava salutatis tura merumque damus;


Si tibi nunc dicam, fortissime: 'tu quoque iura


Quid tanti est ut tum 'merui! concedite!' dicas,

quis tantus sum ut tum mereo concedo dico


Tristis et effusis sanguinolenta comis.


Cum bene se quantumque voles satiaverit ira,


Hostibus in mediis regna tenere potest —


Praebuerunt, laqueis inplicuisse iuvat.


Quid mihi, quod lato non separor aequore, prodest?

quis ego qui fero non separo aequor prodo


Tu quoque per proavum Pelopem Pelopisque parentem,

tu quoque per proavus pelops pelops parens


Utque ea non sperno, sic acceptissima semper


Vi mea rusticitas excutienda fuit.


Atque aliquis 'iam nunc doctas eat,' inquit, 'Athenas;

atque aliquis iam nunc doceo eo inquam athenae


Quae iurat, mens est. sed nil iuravimus illa;


Fallitur augurio spes bona saepe suo.


Nec consumpta rogis inscribar Elissa Sychaei,

neque consumo rogus inscribo elissa sychaeus


Eque tuis demptos umeris mihi tradis amictus,

equus tuus demptos umerus ego trado amicio


Cui mea virginitas avibus libata sinistris


Non poteram celare meos, velut ante, parentes,

non possum celaris meus velut ante parens


Tolle procul, decepte, faces, Hymenaee, maritas

tollo procul decipio fax hymenaeus marito


Et premitis pictos, corpora Graia, toros.


Vidit et in speculo coniugis arma mei!


Perfidiae poenas exigit ille locus,


Debueram scripto certior esse tuo.


Sit socer exemplo nuptae repetitor ademptae,


Permanet in voto mens mea firma suo.


Non meruit falli mecum quoque Delia; si non

non mereo fallo ego quoque delius si non


Depudui, profugusque pudor sua signa reliquit.

depudet profugus pudor suus signum relinquo


Frangitur et vires temperat ipse suas.


Denique nostra iuvat lumina, quidquid agis.


Aut ego te potius quam tua dona sequar;


Perfide, pars nostri, lectule, maior ubi est?'

perfidus pars noster lectulis magnus ubi sum


Nec tamen Aurorae male se praebebat amandum.

neque tamen aurora malus sui praebeo amo


Dic age nunc, solitoque tibi ne decipe more:


Ut leni Zephyro graciles vibrantur aristae,


Ter male sublato reccidit ense manus.


Nec positos artus unguet amica manus?


Ut vidi haut dignam quae me vidisse putarem,


Protinus ut similis detur tibi copia cursus,


Ipsi me cantus herbaeque artesque relinquunt;


Turpe tibi est, illum causas depellere leti,


Sed movet obrepens somnus anile caput.


Nec tibi plus cordis, sed nimis oris, adest.

neque tu multus chordus sed nimis ora adsum


Nil ego, si peccem, possum nescisse, nec ullus

nihil ego si pecco possum nescio neque ullus


Hinc se Deucalion Pyrrhae succensus amore


Hac ego conpulsus, non est mirabile, forma

hic ego conpello non sum mirabilis forma


Protinus illa valent, atque ad sua praemia tendunt,

protinus ille valeo atque ad suus praemium tendo


Diceris auratae vellere dives ovis.


Adnuit illa fere; non nostra quod oscula curet,

annuo ille fere non noster qui osculum curo


Commentis poenas doque dedique tuis?


Vos quoque crudeles, venti, nimiumque parati


Ipsa quoque incalui, qualemque audire solebam,


Bella pater patruusque gerunt; regnoque domoque


Quos vereor paucos ne velit esse mihi.


Culpatum nulla corpus egeret ope;


Ut, qua non cecidit vir nece, nupta cadam —


Restiterim fixis in tua membra genis;


Otia nescio qua paelice captus agis,


Thesea devovi, quia te dimittere nollet;


Et venit ad sensus mollis ab aure dolor —

et venio ad sensus mollio ab auris dolor


Iamque fatigatas ultima verset aquas!


Spiritus infelix peregrinas ibit in auras,


Deprecor hoc unum per iura sacerrima lecti,


(auxerunt blandas grandia dona preces)


Concedunt flammis sidera cuncta tuis,


Quo vultu natos, quo me, scelerate, videres?


Omnia si dederis, numquid dabis Hectora fratrem?


His mea muneribus, genitor, conubia donas?


Et tegitur trepido littera coepta sinu.


Vexat in aequoream versa noverca deam?


Unde novus timor hic, quoque illa audacia fugit?

unde novus timor hic quoque ille audacia fugio


Quod tamen e nobis gravida celatur in alvo,


Cum dis potando nectare miscet aquas.


Et quisquam quaerit, quare pugnare recuses?


Verba licet repetas, quae demptus ab arbore fetus

verbum licet repeto qui demptus ab arbor fetus


Et fuge turbato tecta nefanda pede!


Ponimus, adsuetae signa notamque viae,


A, potius serves nostram, tua munera, vitam!


Rustica sim sane, dum non oblita pudoris,

rusticus sum sanus dum non obliviscor pudor


Pectoribus condam dona paterna meis.


Tu quoque, si de te totus contenderit orbis,


Iustus adest votis Iuppiter ille meis,


Sola nec haec ad nos iniuria venit ab illo;

solus neque hic ad nos iniuria venio ab ille


Deseruit socios hospite capta deos.


Facta fugis, facienda petis; quaerenda per orbem


Aut mare prospiciens in saxo frigida sedi,

aut mare prospicio in saxum frigidus sedeo


Ingenio populi convenit ille sui.


Quae fuerint in eo scripta fuisse rata.


Languor enim causis non apparentibus haeret;


Alcyones solae, memores Ceycis amati,


Castaque mandatum dextra refugit opus.


Spes bona det vires; fratri nam nupta futura es.

spes bonus do vireo frater nam nubo sum sum


Hoc quoque, si credes: ad te via prona videtur;

hic quoque si credo ad tu via pronus video


Me calor Aetnaeo non minor igne tenet.

ego calor aetnaeus non paruus ignis teneo


Quae mea caelestis iniuria fecit iniquos,

qui meus caelestis iniuria facio iniquus


Ipsa tibi dices, ubi videris omnia ferri:


Nocte tamen quam luce magis — nox grata puellis

nox tamen quam lux magis nox gratus puella


Hic est, cuius amans hospita capta dolo est.


Tale nihil timeo — sed nec Medea timebat!


Nec mihi quaerenti spatiosam fallere noctem


Ut subito nostras Hymen cantatus ad aures


Da modo te, quae sit Paridis constantia, nosces;

do modo tu qui sum paris constantia nosco


Ut monuit, cum voce abiit; ego territa surgo,


Nil mihi rescribas attinet: ipse veni!


At cum se Titan ostendit et omnia secum,


Sospes ad Haemonias victorque reverteris urbes;


Tu quam saepe petis, quod amas, tam saepe relinquis,

tu quam saepe peto qui amo tam saepe relinquo


Hac faciunt custosque boum longaevaque nutrix,


Dum loqueris mecum, dum nox sperata paratur,


Ingemit et tacito suspirat pectore, meque


Neu falsam dicas esse, fac ipsa legat!


Dicimus, amplexus accipit illa meos.


Argolici rediere duces, altaria fumant;


Nulla mora est, venio, venio tibi debita coniunx;

nullus mora sum venio venio tu debeo coniunx


Ante tuos animo vidi quam lumine vultus;

ante tuus animus video quam lumen vultus


Iustior est animo ventus et unda tuo.


Sed meminit nostrum virginis esse torum.


Quam poterant saxis praecipitanda dari!


Nec venit incultis captarum more capillis,

neque venio incultus captaris mos capillus


Illic Aeacides, illic tendebat Ulixes;


Credidimus blandis, quorum tibi copia, verbis;


Illuc has lacrimas in mea saxa tuli.


Num potes haec illi primae dare facta iuventae?

num possum hic ille primus do facio juventa


Non facit ad lacrimas barbitos ulla meas.


Apta magis Veneri, quam sunt tua corpora Marti.

apto magis venus quam sum tuus corpus martius


At manet Oenone fallenti casta marito —


Succiduo dicor procubuisse genu.


Per patris ossa tui, patrui mihi, quae tibi debent,

per pater os tuus patruus ego qui tu debeo


Matris ab ingenio dissidet ille suae.


Vile solum locus est; dos erat ille loci.

vilis solus locus sum dos sum ille locus


Te dare nubiferis lintea velle Notis.


Aut te Taenariae faciem culpasse maritae,


Et mihi 'vive, soror, soror o carissima,' dixti;


Interea — credo versis ad prospera fatis —


Conscia sit Iuno sacris praefecta maritis,

conscius sum juno sacrum praeficio maritus


Quam mihi misisti verbis, Leandre, salutem


Uror! habes animi nuntia verba mei.


Et dicet: 'referas ista fac arma Iovi!'


Promissam satis est te semel esse mihi.


Te lapis et montes innataque rupibus altis


Aequaque famosae pensa rependis erae?


Sanguinis atque animi pectus inane fuit.


Dum parat invitis omnibus ire Pylon.


Saepe greges inter requievimus arbore tecti,


Hoc mare, cum primum de virgine nomina mersa,

hic mare cum primus de virgo nomen mergo


Nos sumus incertae; nos anxius omnia cogit,


Quae tibi, Demophoon, longis erroribus acto


Ante meos oculos adducitur advena paelex,


Vix populum tellus sustinet illa suum.


Cur tua polliciti pondere verba carent?


Dum licet, obscenam ponto demergite puppim!

dum licet obscenus pontus demergo puppis


Hinc scopulus raucis pendet adesus aquis.


Fons sacer — hunc multi numen habere putant —


Et tunicas lacrimis sicut ab imbre gravis.


Ars mea cum peteres ut tibi ferret opem.


Ibimus, o nymphe, monstrataque saxa petemus;


Haec meruit pietas praemia! — carcer habet.


Urbem constitui lateque patentia fixi


Digna quidem caelo es — sed adhuc tellure morare,

dignus quidem caelum sum sed adhuc tellus moraris


Interea patrius vultu maerente satelles


Thracia nocturno tangere castra dolo


Threiciam digitis increpuisse lyram,


Ut vidi, ingemui, tacitoque in pectore dixi:


Parva mea sine matre fui, pater arma ferebat,

parvus meus sine mater sum pater arma fero


Amplectique tuos, si patiare, pedes.


Non ego natura nec sum tam callidus usu;

non ego natura neque sum tam callidus usus


Non ego cum Danais arma cruenta fero —


Finge tamen, si vis, ingens consurgere bellum —

fingo tamen si volo ingens consurgo bellum


Si te vidissem, primus de mille fuisses.


Cum vidi subitos arma tenere viros,


Tantalides omnis ipsumque regebat Achillem.


Certa fui — certi siquid haberet amor;


In patrias artes erudiendus erat.


Aut, dea si frustra pro me tibi saeva rogatur,

aut dea si frustra pro ego tu saevus rogo


Si iam divitiis locus hic numeroque virorum


Invitis oculis adspicienda venit.


Quem postquam bibulis inlisit fluctus harenis,

qui postquam bibulis inlisit fluctus harena


Ecce, mero dubii, comitum clamore frequentes,


Si progressa forem, caperer ne, nocte, timebam,


Seducit terras haec brevis unda duas.


A! quotiens, cum te vento quererere teneri,


Occurrunt animo pereundi mille figurae,


Ei mihi, coniugii tempus crudelis ad ipsum

eos ego conjugium tempus crudelis ad ipse


At bene cautus eras et memor ante mei!


Exuet haec reduci clipeum galeamque resolvet,


Et gravius iusto pallia pondus habent,


Tlepolemi leto cura novata mea est.


Ultima pars lucis primaque noctis erat.


Quid faceres, esset ni tibi notus amor?


Arma cape, Aeacide, sed me tamen ante recepta,

arma capio aeacides sed ego tamen ante recipio


Cornigerumque caput pinu praecinctus acuta


Hesionen Telamon, Briseida cepit Achilles;


Cur suus a tanto crimine fructus abest?


Nos quoque — sed taceo! mors huius poena rapinae

nos quoque sed taceo mors hic poena rapina


Pes tuus offenso limine signa dedit.


Inque dei digitis aurea virga fuit;


Sic facito spernas, ut vereare, fretum!


Haec ego, coniugio fraudata Thoantias oro.


Qua patet umbrosum Rhodope glacialis ad Haemum,

qui pateo umbrosus rhodope glacial ad haemus


Et tegeret catulos qua fera rupe suos?


Fert male cognatae iacturam mortis in uno


Aurea barbarica stat dea facta manu.


Sed quid ago? revoco? revocaminis omen abesto,

sed quis ago revoco revocamen omen absum


Nulla Mycenaeum sociasse cubilia mecum


Propellit Boreas, aestus et unda refert,


Quid tamen hoc refert, si te tenet ortus ab illis,

quis tamen hic refero si tu teneo ortus ab ille


Quaeque vomit totidem fluctus totidemque resorbet,

quisque vomo totidem fluctus totidem resorbeo


Vivat, et eiusdem simus uterque parens!'


Nec sedeo duris torva superciliis,


Non hominum video, non ego facta boum.


Strataque corporibus funere digna premunt.


Aut mea sit facies non bene nota mihi;


Promissam scires me satis esse semel.


Quamvis experiar dissimulare, noto —


Has solas habeo semper semperque profundo;


Et melius nulla stat mea puppis aqua.


Et facito dicas, quotiens pugnare parabis:


Nec venio Graias veluti spectator ad urbes —

neque venio graius velut spectator ad urbs


Qua tamen ipse vehor, comitata Cupidine parvo

qui tamen ipse veho comito cupido parvus


Omnia ut eveniant, nec te tua vota morentur,

omnis ut evenio neque tu tuus veto moror


Purpureos laniata sinus, laniata capillos


Ut celer Eleo carcere missus equus.


Quoque minus restat, plus libet ire mihi.


Candida vestis erat, praecincti flore capilli,

candidus vestio sum praecingo floreo capillus


Inpia quid dubitas Deianira mori?


Omne latus terrae cingit mare; navita nusquam,

omnis latus terra cingo mare nauta nusquam


Nec moveor, quod te iuvi portuque locoque —


Vidit in Herculeo suspensa monilia collo

video in herculeus suspendo monile collum


Singula dum narrat, studio cursuque loquendi


Semina iecisset totidem quot semina et hostes,

semen jacio totidem quot semen et hostis


Materiam curae praebeat ille meae!


Mobile qua primas porrigit aequor aquas.


Aut ego praemoriar primoque exstinguar in aevo,

aut ego praemorior primus exstinguo in aevum


Coniugis ante oculos deceptae stabit imago


Et formosus eras, et me mea fata trahebant;


Ultimus e sociis sacram conscendis in Argo.


Tam bona constanter praeda tenenda fuit.


Ultimus accedunt in tua damna pudor.


Hic pars militiae; dux erat ille ducum.


Aspera texerunt vellera molle latus!


Dinumerat. summae criminis unus abes.


Cum fuerit Sciron lectus torvusque Procrustes


Scimus, quid captes conloquiumque voces;


Torpuerant molles ante dolore genae.


Est tamen et sensus apta ministra mei.


Si tibi mens avida est belli, si quaerit Iulus,

si tu mens avidus sum bellum si quaero iulus


Quod solum excusat, solum miraris in illo;


Ut semel intravit Colchos Pagasaeus Iason,


Vel tua me Sestos, vel te mea sumat Abydos;

vel tuus ego sestus vel tu meus sumo abydos


Quae regerent passus, pro duce fila dedi,


Rettulit et ferro Rhesumque Dolonaque caesos,


Nam quod habes et tu gemini verba altera pacti,

nam qui habeo et tu geminus verbum alter paciscor


Consulit ipsa tibi, neu sis periura, laborat,


Adde, quod adscribi factis procerumque tuisque


Multa tamen latus tristia pontus habet.


Tortilis a digitis excidit ansa meis.


Fax quoque me terret, quam se peperisse cruentam

fax quoque ego terreo quam sui pario cruentus


Has certe pluresque canunt, Neptune, poetae


Haec minus ut cures, puero parcatur Iulo!


At me cum fugeres, hic ubi ventus erat?


Hanc faciem culpa posse carere putas?


Hoc tua — nam recolo — quondam germana canebat,

hic tuus nam recolo quondam germanus caneo


Admovi iugulo tela paterna tuo;


Sive tenes lato venabula cornea ferro.

sive teneo fero venabulum corneus ferrum


Cum modo me spectas oculis, lascive, protervis,

cos modo ego specto oculus lascivus protervus


Aucupor infelix incertae murmura famae,


Haec mihi se pepigit, pater hanc tibi, primus ab illa;

hic ego sui pepigit pater hic tu primus ab ille


Deciderint umero pallia lapsa meo;


Hercule supposito sidera fulsit Atlans.


Tu tunc continuo, certe ego salvus ero.


Vel mihi virginitas esset libata, vel illud


Accumulat curas filia parva meas.


Mittit Abydenus, quam mallet ferre, salutem,


Nec lectura fui, sed, si tibi dura fuissem,


Dulichii Samiique et quos tulit alta Zacynthos,

dulichius samii et qui fero altus zacynthus


Error inest; pluma tectus adulter erat.


Non aliter, quam si nati pia mater adempti

non aliter quam si nascor pius mater adimo


Sic sit ut invalida te solet esse mihi!


At lacrimas sine fine dedi rupique capillos —


Dona pater fratresque et cum genetrice sorores

donum pater frater et cum genetrix soror


Et nondum nato funeris auctor eris,


In magnis laesi rebus uterque sumus.


Innumeras urbes atque aurea tecta videbis,

innumerus urbs atque aureus tectum video


Quaeque feros pepuli doctis medicatibus ignes,

quisque ferus pepulis doceo medicatus ignis


Aut tibi iam nulla est speratae cura puellae,


Is quoque, ni pro se pugnat, ademptus erit.


Pliada, si quaeres, in nostra gente Iovemque

pliada si quaero in noster gens iuppiter


Dos ubi sit, quaeris? campo numeravimus illo,


Currere me nota nec patiuntur aqua?


Effingoque manus, adsideoque toro!


Quod sit avus radiis frontem vallatus acutis,


Vagitus dedit ille miser — sensisse putares —


Certus es ire tamen miseramque relinquere Dido,


Thesides Theseusque duas rapuere sorores —


Quae dicit vobis, dixerat ante mihi.


Fit propior terrasque cita ratis attigit aura;

fio propior terra cieo ratis attigo aura


Et vocem memori condidit aure tuam.


Quaeque sub Idaeo tympana colle movent,

quisque sub idaeus tympanum collis moveo


Inque capistratis tigribus alta sedet;


Nil illi potui dicere praeter 'erit.'


Vince animos iramque tuam, qui cetera vincis!

vinco animus ira tuus qui ceterus vincio


An pudet et metuis Venerem temerare maritam

an pudeo et metuo venus temeraris marita


Saepe tuae videor supposuisse meos;


Ut iaculo scriptis eminus icta tuis.


Non ita contemno volucris praeconia famae,

non ita contemno volucris praeconium fama


Nec, quia privigno videar coitura noverca,


Tempore quo nobis inita est Cerealis Eleusin,


In me, si nescis, Borea, non aequora, saevis!

in ego si nescio boreas non aequor saevus


Phryx erat Aurorae coniunx, tamen abstulit illum

phryges sum aurora coniunx tamen aufero ille


Ei mihi, pro dira paelice blanda fui!


A, quotiens digitis dum torques stamina duris,

ab quotiens digitus dum torqueo stamen durus


Iam noviens erat orta soror pulcherrima Phoebi,

iam noviens sum orior soror pulcher phoebus


Haerentem scopulo, quem vaga pulsat aqua.


Hic tecum Troezena colam, Pittheia regna;


Scilicet est aliquid, cum saevis vivere ventis;

scilicet sum aliquis cum saevus vivo venio


Ista vetus pietas, aevo moritura futuro,


Expectem pelago vela negata meo?


De nostro curvum pondere gramen erat.


Visaque sunt totiens ingeniosa tibi.


Iamque oculis ereptus eras. tum denique flevi;


Ante oculos taurique meos segetesque nefandae,


Ei mihi, quod gaudes, et te iuvat ista voluntas!

eos ego qui gaudeo et tu juvo iste voluntas


Reddebant nomen concava saxa tuum,


Per facinus somnis insidiate meis.


Utque erat e somno turbida, rupta coma est.


Spes quoque lenta fuit; tarde, quae credita laedunt,

spes quoque lentus sum tardus qui credo laedo


Non ut ames oro, verum ut amere sinas.


Ipsa quoque infantis cum vulnere prosequar umbras

ipse quoque infer cum vulnus prosequor umbra


Te tua vix prohibet nutrix descendere in altum —

tu tuus vix prohibeo nutrix descendo in altus


Altera fraus haec est, quodque queraris habes.

alter fraus hic sum quisque queraris habeo


Nec gremio sedi sarcina grata tuo.


Qui sic intrabas, hospes an hostis eras?


Quid tamen expectas? Agamemnona paenitet irae,

quis tamen expecto agamemnona paeniteo ira


Possidet, en, saltus illa iuvenca meos!


Miror et in cunctis stantia signa locis;


Ne sim Leucadiae mortua crimen aquae!


Praetulit infaustas sanguinolenta faces.


Sed timeo, quotiens subiit miserabile bellum;

sed timeo quotiens subeo miserabilis bellum


Spemque suo refugi fluminis ore sequi?


Anxius huc illuc dissimulanter eo;


Desine molle, precor, verbis convellere pectus,

desino mollis precor verbum convello pectus


Et positum est uteri crimen onusque mei.


Plura feres, quam quae littera nostra refert.

multus fero quam qui littera noster refero


Venit, et accenso lampades igne micant,


Sunt mihi, quas possint sceptra decere, manus.


Nec tibi, quae reditus monstrarent, fila dedissem,


Quemque vocant aliae vultum rigidumque trucemque,


More bonis solito spem non corrumpere fraude;


Tu melior culpae causa futurus eras.


Vir, precor, uxori, frater succurre sorori!


Non tamen ut Priamus nymphae socer esse recuset,

non tamen ut priamus nympha socer sum recuso


Quem si reppuleris, nec, quem dea damnat, amaris,

qui si repello neque qui dea damno amaris


Forsitan et gravidam Dido, scelerate, relinquas,

forsitan et gravida dido scelero relinquo


Taenaris est classi terra petita meae.


Mater abest queriturque deo placuisse potenti,


Simplicis utamur commoditate viri.


Ultima praerupta cornua mole rigent.


Me quoque, quod monui bene multa fideliter, odit;

ego quoque qui moneo bene multus fidelis odi


Nec quia te nostra sperem prece posse moveri,

neque quia tu noster spero prex possum moveo


An mare ab inviso privignae nomine dictum


Oppida sunt regni divitiora mei.


Flectitis aut freno colla sequacis equi;


Credere vix equidem caelestia corpora possum

credo vix equidem caelestis corpus possum


Plus hic invenio, quam quod promiserat illa,

multus hic invenio quam qui promitto ille


Victorem caelo rettulit illa pedem.


Adstitit in ripa liquidi nova vacca parentis,


Et nondum nexis angue Medusa comis,


Praeteritae veniam dabit ignorantia culpae —


Protinus exilui tunicisque a pectore ruptis


Has tibi plangendo lugubria pectora lassas


Illa reluctantem cursu deducere lunam


Amplius utque nihil, me tibi iungit Amor.


'Haec tibi sub domino est, Pyrrhe, puella suo!'

hic tu sub dominus sum pyrrhus puella suus


Ausus es — o, iusto desunt sua verba dolori! —

audeo sum o justus desum suus verbum dolor


Tradidit; arbitrium neptis habebat avus.


Esse tuam vinctam numine teste fidem


Est nemus et piceis et frondibus ilicis atrum;


Aut ego perpetuo famam sine labe tenebo,


Non ego sum Pthias magnisque oriunda Mycenis,


Maior es hoc ipsa multum, mihi crede, Diana,

magnus sum hic ipse multus ego credo diana


A iuvene et cupido credatur reddita virgo?


Si noceo, quod amo, fateor, sine fine nocebo,

si noceo qui amo fateor sine finis noceo


Non mandata dedi, neque enim mandata dedissem


Auditis Helenae praeposuisse bonis.


Ales Ityn, Sappho desertos cantat amores —


Et patet in curas area lata meas.


Visa seni Priamo; vatibus ille refert.


Aut illo iugulet, quem non bene tradidit ensem,

aut ille jugulo qui non bene trado ensis


Prima mihi nutrix 'Aeoli,' dixit, 'amas!'


Frigida populeas ut quatit aura comas,


Illum Pirithoi detinet ora sui.


Et vidi et perii; nec notis ignibus arsi,

et video et pereo neque nosco ignis ardeo


Exuit insana paelicis ora bove.


Ad fontem Xanthi versa recurret aqua.


Dignaque sum fieri rerum matrona potentis;


Felix in culpa quo Iove dicar ego?


Paelicis ipsa meos inplessem sanguine vultus,

paelicis ipse meus inpleo sanguis vultus


Non minus, aut multo non minus, aequor erat;

non paruus aut multus non paruus aequor sum


Inde meos digitos iterum repetita fatigat;


Dat vultum populo sublimis ut Hercule victo;

do vultus populus sublimis ut herculis vinco


Flava verecundus tinxerat ora rubor,


Me tibi venturam comitem, quocumque vocaris,


Aut dic, ad superos et mihi qua sit iter!


Quae referat vultus est mihi cera tuos;


Quisquis ad haec vertit peregrinam litora puppim,

quisquis ad hic verto peregrinus litus puppis


Ad vada Maeandri concinit albus olor.


Di melius! validoque, precor, vibrata lacerto

deus bonus validus precor vibro lacertus


Causa tua est dispar; tu tantum vivere pugna,

causa tuus sum dispar tu tantus vivo pugno


Tum mihi dicebas: 'per ego ipsa pericula iuro,

tum ego dico per ego ipse periculum iuro


Oscula per longas iungere pressa moras


Iam dominae vobis colla tenenda dabo,'


Cum bos ex homine est, ex bove facta dea.


Hos potius populos in dotem, ambage remissa,

hic potis populus in doto ambago remitto


Graminibus teneros inposuere pedes.


Nota mihi freta sunt Afrum plangentia litus;


Illa fuit mentis prima ruina meae.


Cedunt; dissimiles hic vir et ille puer.


Quod crimen dicis praeter amasse meum?


Et quae praeterea — neque enim meminive libetve


Constitit ante oculos Naias una meos.


Inde ego — nam ventis quoque sum crudelibus usa —

indus ego nam venio quoque sum crudelis utor


Nisiades matres Nisiadesque nurus,


Si me nunc videas, visam prius esse negabis,


Nec tenuit cursus forsitan ille tuos.


Serventur vultus ad nostra incendia nati,


Quid referam, quotiens dem vestibus oscula, quas tu

quis refero quotiens do vestis osculum qui tu


Narrat aenipedes Martis arasse boves,


Nec minor est Asiae quam vestrae copia terrae;

neque paruus sum asia quam vester copia terra


Nos humiles famulaeque tuae data pensa trahemus,


Et queritur facti sanguinis esse parum.


At tibi flammarum memori, Neptune, tuarum


Cum mea virginitas mille petita procis;


Nunc, male res iunctae, calor et reverentia pugnant.

nunc malus res jungo calor et reverendus pugno


Cum bene promissi causa peracta mei est,


Aut etiam totis classibus esse trucem;


Substitit auspicii lingua timore mali.


Sidera, prospicio, quis freta ventus agat;


Sive — quod heu! timeo — sive superstes eris.


Sed tua sum tecumque fui puerilibus annis


Quo feret ira, sequar! facti fortasse pigebit —

quo fero ira sequor facio fortasse pigeo


Actiacum populi Leucadiumque vocant.


Antra nemusque peto, tamquam nemus antraque prosint —

antrum no peto tamquam nemus antrum prosum


Quaerebant taciti, noster ubi esset amor.


Bella, nec ultrices advehit unda rates.


Admonita es modo voce mea cum casibus istis,

admoneo sum modo vox meus cum casus iste


Et solidam iusso vomere findis humum.


Pulsum Thessalicis agmen equestre iugis.


Ipso nubendi tempore saepe iaces.


Cum tibi nubebam, nulli mea taeda nocebat;


Et quarum memini nomina lecta mihi.


Et fas omne facit fratre marita soror.


Nunc, quoniam ferus hic pro causa pugnat iniqua,

nunc quoniam ferus hic pro causa pugno iniquus


Nunc huc, nunc illuc, et utroque sine ordine, curro;

nunc huc nunc illic et uterque sine ordo curro


Portubus egredior, ventisque ferentibus usus


Est mihi marmorea sacratus in aede Sychaeus

sum ego marmoreus sacro in aedes sychaeus


Ei mihi! si, quae sim Phyllis et unde, rogas —


Talis in Hippolyto vix fuit illa suo.


Ut vidi, obstipui praecordiaque intima sensi

ut video obstipesco praecordia intimo sentio


Cui venit exacto tempore, peius amat.


Crebraque mobilitas aptaque verba ioco,


Atque oculis aditum nuda dedere meis —


Longius adsueto lumina nostra vident.


Blandaque conpositas aura secundet aquas!


Cornua flens legit ripis Achelous in udis


Idem, qui facimus, factam tenuabimus iram,


Si non est ficto tristis mihi vultus in ore,

si non sum fingo tristis ego vultus in os


Venit in arbitrium nuda Minerva tuum.


Cogimur ipsius commoditate frui —


Haec tibi nempe patrem furta dedere Iovem.


Sisque, precor, monitis fortior ipse meis —


Et teris in rabido tempora longa freto?


Si fuit errandum, causas habet error honestas;


Ante fores sedet haec quid agamque rogantibus intus,

ante foris sedeo hic quis ago rogo intus


Coniuge. certamen praemia magna movent.


Non expectata vulnus ab hoste tuli.


Fortius ille potest multo, quam pugnat, amare.

fortis ille possum multus quam pugno amo


Quin etiam fama est, cum crastina fulserit Eos,

quin etiam fama sum cum crastinus fulcio is


Haec quoque laudabas, omnique a parte placebam —


Quid faciam infelix? gemitus dolor edere cogit,

quis facio infelix gemitus dolor edo cogo


Flavaque Laudice caeloque recepta Celaeno,


Mille doli restant — clivo sudamus in imo;


Quam sine te cogis vivere, coge mori!


At tu, de rapidis inmansuetissime ventis,


Cum sene nos inopi turba vagamur inops.


Expectem, qui me numquam visurus abisti?


O ego, si possem timide credentibus ista


'Res, et ut Idaei mando tibi,' dixit iturus,


Te peperit, nati digna vigore parens;


Et vatum timeo monitus, quos igne Pelasgo


Martis erant tauri plus quam per cornua saevi,

mars sum taurus multus quam per cornu saevus


Dives eras, nuda nuda recumbis humo.


Rumpor, et ora mihi pariter cum mente tumescunt,

rumpo et os ego pariter cum mens tumesco


Si manus haec aliquam posset committere caedem,

si manus hic aliqui possum committo caedes


Teque, peti caveas tu licet, usque petam.


Praeposui regnis ego te, quae maxima quondam

praepono regnum ego tu qui maximus quondam


Irata liceat dum mihi posse frui.


Non venit ante suam nostra querela diem.


An, nisi legisses auctoris nomina Sapphus,


Lumina fixa tenens plena pudoris humo.


Efficiam praesens, ut mea regna petas.


Hunc Venus in caelum curru vexisset eburno,


Et nisi iudicii vincula nulla valent.


Aut mihi sic visum est. ego, cum dubitaret an iret,

aut ego sic video sum ego cum dubito an eo


Quas habitas terras, aut ubi lentus abes?


Mixtaque cum foliis praebuit herba torum;


Nullus Amazonio caelatus balteus auro,


Morte foret dominae sanguinolenta suae.


Nunc tibi sum pauper, nunc tibi visa nocens,


Invisus superis cum superisque mihi,


Dum tamen arma geres diverso miles in orbe,

dum tamen arma gero diverto miles in orbis


Ille secundus erat qui me referebat euntem,


Credere me pelago, femina iamque nocens.


Nobilitas sub amore iacet! miserere priorum


Tam sis hostis iners, quam malus hospes eras!

tam sum hostis iners quam malus hospes sum


Adsumpsit vires auctaque flamma mora est,


Ipsa velut navis iactor quam certus in altum

ipse velut navus jacto quam certus in altus


Hoc ego dum spectem, Colchos et in ultima Ponti,

hic ego dum specto colchi et in ulter pontus


Nec nisi tranquillo bracchia crede mari!

neque nisi tranquillus bracchium credo mare


Leniat invisas littera missa moras.


Haec tibi me vigilem scribere iussit Amor;


Hermiones tenero laetus ab ore tuli.


Et tibi sit curae Troicus hospes,' ait.


Saepe fui mendax pro te mihi, saepe putavi


Ire per invitas experiemur aquas;


Est aliquid collum solitis tetigisse lacertis,


Quicumque Iliacos intraverit advena portus,


Nec steterunt in te virque paterque meus.


Semisepulta virum curvis feriuntur aratris


Si tu cultor eras elapsis igne futurus,


Vecta peregrinis Hippodamia rotis;


Abstulit, atque anni quos vir amare potest?


Ingenium nobis molle Thalia facit.


Mars ferus, et damni sit modus ille tui,

mars ferus et damnum sum modus ille tuus


Spargitur et tectae fronde queruntur aves.


Quid referam Peliae natas pietate nocentes


Sparsit humi; soror est praeda relicta feris.

spargo humus soror sum praeda relinquo fera


Exerces pretiosa odia et constantia magno,

exerceo pretiosus odium et constantia magnus


Constitit et dixit: 'quoniam non ignibus aequis


Et tenuis tellus audit utrumque mare.


Sors quoque nescio quem fato designat iniquo,

sors quoque nescio qui fatum designo iniquus


Nubite felices Parca meliore sorores,


Di faciant, ne tu strenuus esse velis!


Utque favet Cytherea tibi, quia vicit habetque


Anxia sunt causa pectora nostra tua.


Nec faciam surdis convicia fluctibus ulla,

neque facio surdus convicior fluctus ullus


Viscera nostra, tuae dilacerantur opes.


Intrasses portus tuque comesque meos,


Fas est, de domino pauca viroque querar.


Filius; auctores saxa fretumque tui!


Quidquid erit, melius quam nunc erit! aura, subito

quisquis sum bonus quam nunc sum aura subeo


Et levis egregio pulvis in ore decet.


Vipereos dentes in humum pro semine iactos,


Consilium prudensque animi sententia iurat,


Adstrinxit verbis ingeniosus Amor.


Tu fraudis poenas, credulitatis ego!


Tristis abis; oculis abeuntem prosequor udis,


Ne miserae virtus sit tua flenda mihi!'


Non sinit Endymion te pectoris esse severi.


Hactenus, et lacrimis in falsa cadentibus ora


Es procul a nobis, et tamen inde noces.


Ut Tegeaeus aper cupressifero Erymantho


Inicias umeris bracchia lassa meis!


Sed dolor a facie maior abesse tua.


Nescia, quae faceret subitos mihi causa dolores,


Vivimus, et non sum, Theseu, tua — si modo vivit

vivo et non sum theseu tuus si modo vivo


In mihi promissi parte recepta tori.


Cum mea me coram silvas inimicus in altas

cos meus ego coram silva inimicus in alo


Debita sit facto gratia nulla meo.


Nunc etiam nando dominae placuisse laboro,


Nec mihi sunt vires inimicos pellere tectis.

neque ego sum vireo inimicus pello tectum


Sed tamen et lacrimae pondera vocis habent.


Traditur huic digitis charta notata meis.


Mersa foret cana naufraga puppis aqua.


Tene ferunt geminos pressisse tenaciter angues,


Cumque minus firmum nil sit quam ventus et unda,

cos paruus firmum nihil sum quam venio et unda


Adfuit et vidit, cum tu decepta rubebas,


Unda repercussae radiabat imagine lunae,


Quaecumque aequor habet, quaecumque pericula tellus,

quicumque aequor habeo quicumque periculum tellus


Quam male inaequales veniunt ad aratra iuvenci,

quam malus inaequal venio ad aratrum juvencus


Plus ego quam Teucri, credite, frater agam.


Ter mihi iam veniens positas Hymenaeus ad aras


Hectora, quem laudas, pro te pugnare iubeto;


Dum neque tu cedis, nec se putat ille secundum,

dum neque tu cedo neque sui puto ille secundus


Et tamen audibam, quodque verebar erat.


Fundatura citas flectuntur robora naves,


Et minus audacter blanditur et oscula rara

et paruus audacter blandio et osculum rarus


An medio possis, quaerimus, esse freto.


Est mihi per saevas impetus ire feras.


Nunc quoque, quod tacito mando mea verba libello,

nunc quoque qui taceo mando meus verbum libellus


Quid dubitas unam ferre duobus opem?


Triste nataturo nec querar esse fretum.


Quae tenet, est nanctum, tale fuisse puto.


Contineo gemitus elapsaque verba reprendo

contineo gemitus elabor verbum reprehendo


Mitius inveni quam te genus omne ferarum;


Et secui madidas ungue rigente genas,


Exul agor cineresque viri patriamque relinquo,


Incubui tetigique locum, qua parte fuisti;


Terrigenas populos civili Marte peremptos


Tam tibi sum supplex, quam tu mihi saepe fuisti,

tam tu sum supplex quam tu ego saepe sum


Nec quemquam, qui vir, posset ut esse, fuit.

neque quisquam qui vir possum ut sum sum


Per Venerem nimiumque mihi facientia tela —


Pergama vix tanto tibi erant repetenda labore,


In pomo refero mente fuisse tuo,


Ecce, Neoptolemo praeda parata fui!


Nam, mens, vox quare, quod cupit esse, neget?


Cum redeo, videor naufragus esse mihi.


Ipse necis cuperem nostrae spectator adesset,


At Danai maerere putant — tibi plectra moventur,


Te mihi conpositis — siquid tamen egimus — a me

tu ego compositum siquis tamen ago ab ego


At mihi funerea flebiliora tuba,


Et sacer admissas exigit Hebrus aquas,


Nec tibi turpe puta precibus succumbere nostris;

neque tu turpis puto prex succumbo noster


Ergo ego nec lacrimas matris moritura videbo,

ergo ego neque lacrima mater morior video


Consultoque fui iuris Amore vafer.


Tam cito me somnos destituisse queror;


Cum sua, quod nolim, numina laesa videt.


Noctibus, insani sit mora longa freti!


Mentior, a demens! ille secundus erat!


Vixque rudis portas urbis et arma paro.


Ipse Menoetiades tum, cum tradebar, in aurem


Navibus a portu lene fuisse fretum.


Caesaque virginea membra paterna manu?


Quod de me solo, nempe, queraris, habes.


Vela diu vultus detinuere meos.


Quanta per has nescis flamma petatur aquas!'


Quae mihi sunt comites consiliumque duae.


Hanc tamen o demens Colchisque ablate venenis,

hic tamen o demens colchus aufero venenum


Quid numeras factos ad nova membra pedes?


Cumque tot his — sed non opus est tibi coniuge — coniunx

cos tot hic sed non opus sum tu coniunx coniunx


Finge, age, te rapido — nullum sit in omine pondus! —

fingo ago tu rapidus nullus sum in omen pondus


Hoc te, si saperes, lente, decebat opus.


Inque tui cupido rapta ferere sinu.


Quid facies praesens, quae nondum visa placebas?

quis facies praesens qui nondum video placeo


Et res non semper, spes mihi semper adest.


Ecce, merum nutrix faustos instillat in ignes,

ecce merus nutrix faustus instillo in ignis


Incerto dictas ore puella tuli;


Ut mare fit tremulum, tenui cum stringitur aura,

ut mare fio tremulis tenuis cum stringo aura


Prodidit illa patrem; rapui de clade Thoanta.

prodo ille pater rapio de clades thoanta


Cum Danaus Phrygias ureret ignis opes.


Te tamen esse Helenen, quod eras pulcherrima, sensi;

tu tamen sum helene qui sum pulcher sentio


Sed data sim, quia danda fui — tot noctibus absum


Qui nunc Priamides — absit reverentia vero! —

qui nunc priamides absum reverendus verus


Per triplicis vultus arcanaque sacra Dianae,


Regius adgnoscor per rata signa puer.


Exhibuit pulso sidera clara die,


Quae me non possum, potui sopire draconem;


Lemniadesque viros, nimium quoque, vincere norunt.


Vix mater gelida maesta refecit aqua;


Frigora ne possim gelidi sentire profundi,

frigus ne possum gelidus sentio profundo


Aptius — o mira calliditate virum!


Si mare, si terras porrectaque litora vidi,


Ipsa comas pectar, galea caput ille premetur?


Vel patiare licet, dum ne contempta relinquar —

vel patior licet dum ne contemno relinquo


Perlege! discedat sic corpore languor ab isto,

perlego discedo sic corpus languor ab iste


Quam fratri germana fuit miseroque parenti


Sed male dissimulo; quis enim celaverit ignem,

sed malus dissimulo quis enim celo ignis


Orabat superos Leda suumque Iovem.


Figat sic animos in mea vota tuos!


Iam quoque — vix credes — ignotas mittor in artes;

iam quoque vix credo ignotus mitto in ars


Colloquii nobis sentiat esse vices.


Quid petitur tanto nisi turpis adultera bello?

quis peto tantus nisi turpis adultero bellum


Tempora si numeres — bene quae numeramus amantes —


'Quid facis, Oenone? quid harenae semina mandas?

quis facio oenone quis harena semen mando


Et qui Myrtoas crimine signat aquas;


Nec me flere diu, nec potuisse loqui!


Simque ego tristitiae causa modusque tuae.


Tum freta debuerant vestris obsistere remis;


Frigida deserta litora turre peto.


Inter formosas altera nomen habet!


Lumina quin etiam summa vigilantia turre


Hic Ephyren bimarem, Scythia tenus ille nivosa

hic ephyre bimaris scythia tenus ille nivosus


Utque sit hic somno proditus, ille dolo.


Quique inter laevumque latus laevumque lacertum

quisque inter laevus latus laevus lacertus


Incipit a nobis, primaque plector ego.


Nulla nisi Oenone pauperis uxor erat.


Postque morae minimum 'iam certe navigat,' inquam,

post mora paruus iam certus navigo inquam


'Aeolus hunc ensem mittit tibi' — tradidit ensem —


Quod bene te iactes et fortia facta loquaris,

qui bene tu jacto et fortis facio loquaris


In tua castra redi, socii desertor amoris;

in tuus castrum redeo socius desertor amor


Inmemor Aesonides oraque adusta boum;


Hoc illic Medea fui, nova nupta quod hic est;

hic illic medea sum novo nubo qui hic sum


Iussa domo cessi natis comitata duobus


Dum stupeo visis — nam pocula forte tenebam —


Sed non sunt faciles; nam cur mea vota morantur

sed non sum facilis nam cur meus veto moror


Sum tamen admissi tarda pudore mei.


Dona feram templis, vivum quod Iasona perdo?

donum fero templum vivus qui iasona perdo


Illa sibi a Tanai Scythiaeque paludibus udae


Cum tetigit limen, lacrimas mortisque timorem


Hoc mihi quae suasit, mater Amoris, iter;


Femina periuri fraude sepulta viri.


Flammiferam pleno reddere ventre facem.


Materia vellem fortis meliore fuisses;


Non agitur vento nostra carina suo.


Attigit, in collo crine iacente feror.


Telemacho veniet, vivat modo, fortior aetas;


Pars haec una mihi, coniunx bene cessit Orestes;

pars hic unus ego coniunx bene cedo orestes


Utque mihi parcat, nomine crimen habet.


Abstulerant oculi lumina nostra tui.


Et refer ad matrem socioque inpone sepulcro,

et refero ad mater socio inpono sepulcrum


Phrixeam petiit Pelias arbor ovem?


Neclectam queritur teste sorore fidem.


Nescio quo pavidum frigore pectus hebet.


O facies oculis insidiosa meis!


Quid tibi cum patria, navita Tiphy, mea?


Hanc legem locus ille tenet. pete protinus altam

hic lex locus ille teneo peto protinus alo


Aere pedes solidi praetentaque naribus aera,


Spes tamen est fractis vicinae pacis in undis;

spes tamen sum frango vicina pax in unda


Munera sunt, auctor quae pretiosa facit.


Quaeque redundabat fecundo vulnere serpens


Esset ut officii merces iniuria tanti!


Maceror interdum, quod sim tibi causa dolendi


Non erat Aeetes, ad quem despecta rediret,


Caerula ceratas accipit unda rates.


Si tu venisses pariter certamen in illud,


Cornua cum lunae pleno semel orbe coissent,


Mersaque roratis nata fleatur aquis —


Quis prohibet raris nomen inesse meum?


Velle sub amplexus ire puella tuos;


Aut Hecubae fuerim dissimulanda nurus;


Graia iuvenca venit, quae te patriamque domumque

graius juvencus venio qui tu patria domus


Quid bibulum curvo proscindere litus aratro,

quis bibulis curvo proscindo litus arater


Sed si nil dedimus praeter sine pectore vocem,

sed si nihil do praeter sine pectus voco


Clamabam: 'sine me, me sine, mater, abis?'


Contigit inque meas unguibus ire genas.


Ausus es hospitii temeratis advena sacris

audeo sum hospitium temero advena sacrum


Pirithoum Phaedrae Pirithoumque tibi.


Aut ego Tantalidae Tantalis uxor ero!


Praevalidae fusos conminuere manus!


Si te nobilitas generosaque nomina tangunt —


Nomina, despectis arguor ortus avis.


Quo mihi commisso non licet esse piae?


Cum quo sum pariter facta parente parens.


Contingit merces? et placuisse nocet?


Non ego sum tanti — quid non censeris inique? —

non ego sum tantus quis non censeo iniquus


Narrantis coniunx pendet ab ore viri.


Sim reducis coniunx, sicut euntis eram!


Adde preces castas inmixtaque vota timori —


Si te vidisset cultu Busiris in isto,


Et numquam placidas esse precarer aquas.


Perlege, sed formae conveniente tuae.


Non hominum pingues caede tacentur equae;


Instant officio nomina bina tuo.


Tu quoque dilectam multos, infide, per annos

tu quoque diligo multus infidus per annus


Vive memor nostri, lacrimasque in vulnera funde,

vivo memor noster lacrimo in vulnero fundo


Maeandros, terris totiens errator in isdem,


Spem mihi tu dederas, meus hic tibi credidit ardor.


Ut probris terras inpleat illa meis.


A patria pelago vela vetante datis!


Protinus haec scribens, 'felix, i, littera!' dixi,

protinus hic scribo felix eo littera dico


Mirabar quare tibi nomen Acontius esset;


Et comitum primas, Clymenen Aethramque, tuarum


Sic ubi deceptae pars est mihi maxima noctis

sic ubi decipio pars sum ego maximus nox


Sumque parum prudens capta puella dolis?


Quaeque erat aequoreis utilis arbor aquis;


Saeviet in partus dira noverca meos.


Cur mihi fama prior de te quam littera venit:

cur ego fama prior de tu quam littera venio


Flesti discedens — hoc saltim parce negare!


Solveret, in speculis omnis Abydos erat.


Et iacet in gremio languida facta manus.

et iaceo in gremium languidus facio manus


Qui lassas in se saepe retorquet aquas,


Nec tantum regum natae petiere ducumque,


Ausus es 'Aesonia,' dicere, 'cede domo!'


Mortua, crede mihi, tamen ad tua verba revixi:

morior credo ego tamen ad tuus verbum revivo


Obvia prodieram reduci tibi — vera fatebor —


Et dabo cunctatas tempore victa manus.


Parte egeo nulla; fiat modo copia nandi,


Legatos quos paene dedi pro matre ferendos;


Hoc tua post illos titulo signetur imago:


Non profecturis litora bubus aras.


Non sine consilio numinibusque deum!


Tu veniam nostris vocibus ipse petas.


Pectora legitimus casta momordit amor.


Aut in graminea ponere corpus humo.


Finxit, et ad causas ingeniosa fui.


Numina, nec nostro motus amore redis.


Nunc etiam peperi; gratare ambobus, Iason!


Quosque veneficiis abstulit illa suis!


His ego cum dixi: 'pretium non vile laboris,

hic ego cum dico pretium non vilis labor


Et, si non esses vir mihi, frater eras.


Non tamen est, cur sis tu mihi causa necis.


Inferias umbrae fratris habete mei;


Et tibi, non debet quod soror esse, fui?


Et niger a viridi turtur amatur ave.


Compressos utinam Symplegades elisissent,


Sed videt et Marti posse placere suo.


Ei mihi, iam didici sic ego posse loqui!


Et quaecumque procul venientia lintea vidi,


Cogere cur potius quam persuadere volebas,


Contemptumque prius nunc vereare fretum?


Caelum restabat — timeo simulacra deorum!


Ingenio formae damna repende meo.


Pertulit ad castas me iaciente manus;


Quem fugit et factis abdicat ipse suis!


Torquentem frenis ora fugacis equi;


Sitque socer, rapidis qui tonat altus equis.


Ardebam, quamvis hic procul ignis erat,


In nemus ire libet pressisque in retia cervis


Iudicii pretium qua data dicor ego.


At tu, cura mei si te pia tangit, Oreste,

at tu cura meus si tu pius tango orestes


Et cogor lacrimas conbibere ipsa meas.


Sustinet Oenonen deseruisse Paris.


Et feror in dubias hoste sequente vias.


Quid timeam, ignoro — timeo tamen omnia demens,

quis timeo ignoro timeo tamen omnis demens


Prodita sunt facto, nomina cara, meo.


Proicit ipse sua deductas fronte coronas,


Vix bene barbarica Graeca notata manu.


Fraus mea quid petiit, nisi uti tibi iungerer, unum?

fraus meus quis peto nisi uti tu jungo unus


Pectora iactantem sanguinolenta virum.


Cetera cum charta dextra locuta mea est.

ceterus cum charta dextera loquor meus sum


Di faciant, laudis summa sit ista tuae!


Destitutor rabidis praeda cibusque feris;


Threicios portus hospitiumque dedi,


Exciderant animo foedera lecta tuo.


Irus egens pecorisque Melanthius actor edendi


His similes vultus, quantum reminiscor, habebat

hic similis vultus quantus reminisco habeo


Si non audires, ut saltem cernere posses,


Si tibi sum vilis, communis respice natos;

si tu sum vilis communis respicio nascor


Digredimur flentes, repetoque ego virginis aequor


Perfidus Aegides, ducentia fila secutus,


Profuerint somni quid tibi quidve cibi.


Sic meus hinc vir abest ut me custodiat absens —

sic meus hinc vir absum ut ego custodio absum


Sum decepta tuis et amans et femina verbis.

sum decipio tuus et amo et femina verbum


Interea pro me pernoctet epistula tecum,


Pollice quas tremulo conscia siccat anus.


Quid gentes Asiae, quid tua Troia loqui?


Luminaque in gremio veluti defixa tenebam —


Nec piget, aut umquam stulte legisse videbor;

neque pigeo aut umquam stultus lego video


Per mihi cedentes sponte ferebar aquas.


Turba ruunt in me luxuriosa proci,


Inde fit ut, quotiens existere perfida temptas,

indus fio ut quotiens existere perfidus tento


Venerit, aut, quaero, siquis Abydon eat.


Arsit iners frater meretricis captus amore


Saepe, videns ventos caelo pelagoque faventes,


Si valet hoc, magnas ditibus aufer opes;


Hoc faciunt flavi crines et eburnea cervix,


Exiguo dixi talia verba sono:


Iam dabis in cineres ultima dona meos.


Quique suo Phrygias corpore ferret opes,


Sume fidem et pharetram — fies manifestus Apollo;

sumo fides et pharetra fio manifestus apollo


Non dabimus certe socerum tibi clara fugantem


Iactabam liquido bracchia lenta mari.


Alter in alterius iactantes lumina vultum


Teque mea laedi calliditate puto.


Lumina cum placido victa sopore iacent.


Deseror amissis regno patriaque domoque


Nate, parum fausti miserabile pignus amoris —

natus parum faustus miserabilis pignus amor


Scilicet oblitos admonitura mei!


Damnaret nati facta proterva pater;


Nam tua sum — vati consule, diva, tuae!


Te peto, quem merui, quem nobis ipse dedisti,


Te tuus iste rigor positique sine arte capilli

tu tuus iste rigor pono sine ars capillus


Tu tibi dux comiti, tu comes ipsa duci.


Filia, tam natis, tam sit acerba viro!


Inruit et nostrum vulgat clamore pudorem,


Diripiunt avidae viscera nostra ferae.


Obsequium, maneo si tua, grande tuli!


Quantum, cum fulges radiis argentea puris,

quantus cum fulgeo radius argenteus purus


Non magis illius numerari gaudia noctis


Incitat et morsus error uterque pares.


Ille locus saevi vulnus amoris habet.


Innumerasque mihi longa dat Ida trabes.


Adscensurus eram, nisi quod, cum vincula prorae

adscensurus sum nisi qui cum vinculum prora


Adloquor — adverso movimus ista deo;


Signatum memori pectore nomen habe!


Et modo cantabam veteres resupinus amores,


Sed mihi quid prodest vestris disiecta lacertis

sed ego quis prodo vester disjecto lacertus


Inputat et populum, qui sibi credat, habet:


Cui pia militiae causa puella fuit!


Si minus, est animus nobis effundere vitam;


'Vivit? an,' exclamo, 'me quoque fata vocant?'


Omnia Medeae fallax promisit Iason —


Venit ut in Phrygios Hippodamia sinus,


Unus is innumeri militis instar erit!


Et, quamquam non vis ipse venire, venis.


Dulce mihi gravidae fecerat auctor onus.


Argenti color est inter convivia talis,

argentum color sum inter convivium talis


Iuncta salus nostra est — miserere meique tuique;


Promissus socios ubi nunc Hymenaeus in annos,

promitto socius ubi nunc hymenaeus in annus


Excipietque suo corpora lassa sinu.


Nec premit articulos lucida gemma meos;

neque premo articulus lucidus gemma meus


Ante diem partus est tua visa parens;


Acta est per lacrimas nox mihi, quanta fuit;

acte sum per lacrima nox ego quantus sum


Si iungar Pyrrho, tu mihi laesus eris.


Aut hic Taenaria contegar exul humo!


Pone metum! nihil hic iterum iurabis amanti;


Iudicium donis sollicitare meum.


Ergo arsit merito, qui noverat omnia, Theseus,

ergo ardeo mereo qui nosco omnis theseus


Qua mihi te iactes, gratia nulla tua est.


Excussere metum violenti iussa parentis;


Aut ego deposito sapiam fortasse pudore


Postquam se dolor invenit, nec pectora plangi

postquam sui dolor invenio neque pectus plango


Et peream, si non invitant omnia culpam;


Miscuimus lacrimas maestus uterque suas;


Te rapuit Theseus, geminas Leucippidas illi;

tu rapio theseus gemino leucippidas ille


Non rescribendi gloria visa levis.


Res audita mihi, nota est tibi. fratribus orba


Spargere devota lata per arva manu,


Saepe vel exiguo vel nullo murmure dixi:

saepe vel exiguus vel nullus murmur dico


Concidimus macie; color est sine sanguine, qualem

concaedes macies color sum sine sanguis qual


Et libet et timeo, nec adhuc exacta voluntas

et libet et timeo neque adhuc exigo voluntas


Laese pater, gaude! Colchi gaudete relicti!

laedo pater gaudeo colchus gaudeo relinquo


Rupe sedens aliqua specto tua litora tristis

rupes sedeo aliqui specto tuus litus tristis


Et soror, effusis ut erat, Cassandra, capillis,

et soror effundo ut sum cassandra capillus


Inter Achaeiadas longe pulcherrima matres


Hoc quoque praemoneo: de nave novissimus exi;

hic quoque praemoneo de navus novus exeo


Utque solent famuli, cum verbera saeva verentur,

ut soleo famulis cum verbero saevus vereor


Viderit amplexos aliquis, laudabimur ambo;


Sed queror infidum questaque peius amo.


Et iuvat, et siccae non licet esse mihi.


Quique fuit numquam parvus, nunc tempore longo

quisque sum numquam parvus nunc tempus longus


Nec mea nunc primum feriuntur pectora telo;

neque meus nunc primus ferio pectus telum


Saepe super stramen faenoque iacentibus alto


Sed propior certe quam pater ipsa sibi est.

sed propior certus quam pater ipse sui sum


Corpus, ut inpulsae segetes aquilonibus, horret,


'Nil pudet hunc.' nec vox haec mea falsa fuit.

nihil pudeo hic neque vox hic meus fallo sum


Iuppiter his gaudet, gaudet Venus aurea furtis;

iuppiter hic gaudeo gaudeo venus aureus furtum


Ultima tu nostris accedis causa querelis.


Optima cum cara matre relicta soror.


Error qui facti crimen obumbret erit.


Nec mea, crede mihi, turpiter uxor eris.


Exitus in dis est, sed capiere tamen.


Strataque Cretaeam belua planxit humum.


Illius, de quo mater, et uxor eris.'


Ossa superstabunt volucres inhumata marinae?


Nec senis Aeetae regia Lemnos erat.


Oscula, di magni, trans mare digna peti! —

osculum deus magnus trans mare dignus peto


Nec tua mactasset nodoso stipite, Theseu,


Arcus — et arma tuae tibi sunt imitanda Dianae —


Et tua, quae possum pro te, vestigia tango

et tuus qui possum pro tu vestigium tango


Ferrea, crede mihi, non sum; sed amare repugno

ferreus credo ego non sum sed amo repugno


Quo magis admiror, quae sit fiducia coepti,

quo magis admiror qui sum fiducia coepio


Falleris — ignorat; nec, si bona magna putaret,


Iam pudet, et timeo, quamvis mihi conscia non sim,

iam pudeo et timeo quivis ego conscius non sum


Altera vel potius felix sine crimine fiat,


Pectora; descendit vulnus ad ossa meum!


Oscula cognosco, quae tu committere lingua


Consule, quis aetas longa magistra fuit!


Est mihi dotalis tellus Iovis insula, Crete —

sum ego dotal tellus iuppiter insula cres


Troica classis adest armis instructa virisque;


Est aliquid, plenis pomaria carpere ramis,


Propositumque pia voce morantur iter;


Quid pudor ante subit? nam, sicut in aede Dianae,

quis pudor ante subeo nam sicut in aedes diana


Attonitus curis intumuisse novis.


Ipse quidem per me tutus sospesque fuisses —


Forsitan et facies iurem ut contraria rursus,

forsitan et facies juro ut contrarius rursus


Sed merita et famam corpusque animumque pudicum


Litoribus nostris ancora pacta tua est —


Quam manibus clipeos et acutae cuspidis hastam,


Et cupies illud non meminisse deam.


Denique tutus amor meus est; ibi nulla parantur

denique tueor amor meus sum ibi nullus paro


Nec spes par nobis nec timor aequus adest.

neque spes par nos neque timor aequus adsum


'Servitio,' dixi, 'nominis addis onus.'


Quaeque micat gelido Parrhasis Ursa polo;

quisque mico gelidus parrhasis ursa polus


Dum novus est, potius coepto pugnemus amori!


Captantem tactus reicioque manum.


Ecce! pedum pulsu visa est mihi terra moveri —

ecce pes pello video sum ego terra moveo


Neve sui furtis hospitis obstet, abest.


Colla quoque, infidis quia se nectenda lacertis

collum quoque infidus quia sui necto lacertus


Nec tibi verba damus; sentis mea vulnera, sentis!

neque tu verbum do sentio meus vulnero sentio


Iamque patrem famulosque patris lucemque timebam


Fertilis accensis messibus ardet ager.


Nec facies nobis nota parentis erat!


Blandior interdum verisque simillima verba


Quaque suum poterat voce rogabat avum.


Sic illas vereor, quae, si tua gloria vera est,

sic ille vereor qui si tuus gloria verus sum


Mens fuit; et, quoniam fallere pergis, erit.


Caerulea peterem quin mea vota via.


A, quotiens aliquem narravi potus amorem,


Si potuit meruisse necem, meruisse putetur —


Utque pudenda mei videatur causa doloris,


Nunc animis audi verba minora meis!


Aut faciem mutes aut sis non dura, necesse est;

aut facies muto aut sum non durus necesse sum


Si tibi non parcis, dilectae parce puellae,


Protinus est oculis cognita nostra tuis —

protinus sum oculus cognosco noster tuus


Non puduit fortis auro cohibere lacertos,


Paene puer caesis abducta armenta recepi,

paene puer caedo abduco armentum recipio


Ut, qua desererer, firma carina foret,


Ut pia fumosis addita tura focis.


Quem fore iurasti, sit gener ille mihi.


Hoc mihi — nam repeto — fore, ut a caeleste sagitta

hic ego nam repeto sum ut ab caelestis sagitta


Exemplo tangi non propiore potes.


Atque utinam soli sint ea nota tibi!


Tunc ego te vellem celeri venisse carina,


Nec pater Amphitryon nec puer Hyllus adest;

neque pater amphitryo neque puer hyllus adsum


Et male confisum pedibus formaque bimembri


Tu dominus, tu vir, tu mihi frater eras.


Quartus in exemplis adnumerabor ego.


Securum probitas, forma timere facit.


Nam tu cum somno semper abire soles.


Est in te facies, sunt apti lusibus anni —


Nec te, si cupies, ipsa manere sinam.


Neve meis credas vocibus, ipsa vide!


Ille tamen pietate mea precibusque pudicis


Non errat tenebris quo duce noster amor;


Certa fui primo (sed me mala fata trahebant)

certus sum primus sed ego malus fatum traho


Crede sed hoc nobis! — minor est tua gloria vero,

credo sed hic nos paruus sum tuus gloria verus


Quae tantum lanas non sinat esse rudes.


Haec sunt officiis digna sepulcra meis?


Et, qui me sequitur semper, amore tui.


Concitet et vires Graecia magna suas.


Et tua sim, quaeso, crimina solus ego.


Multaque praeterea linguae reticenda modestae,


Dos tibi Lemnos erit, terra ingeniosa colenti;


Inque meis oculis candida Delos erat;


Quae capiat magnos littera lecta deos.


Et leviter dicas: 'haec quoque nostra fuit.'


Cur autem iubeas? stricto pete corpora ferro;

cur autem jubeo stringo peto corpus ferrum


Nec plus Alcaeus, consors patriaeque lyraeque,

neque multus alcaeus consors patria lyra


Sive ferocis equi luctantia colla recurvas,


Admisitque meas ad sua dona manus.


Quod timeas, non est! auso Venus ipsa favebit,

qui timeo non sum audeo venus ipse faveo


Nunc erat auxiliis illa tuenda patris —


Quem superet, nequid desit, praebebimus hostem;


Exulat ignotis Tydeus germanus in oris;


Hic pacis leges, hic locus arma capit.


Tu quoque pro nobis, si non mentiris amorem,


Ponuntur medio cur mea membra toro?


Hermione coram quisquamne obiecit Orestae,


At cito mutata est pacati forma profundi.


Lude, sed occulte! maior, non maxima, nobis


Figitur in iusso nostra sagitta loco.


Nec miror sensisse, notis cum prodar apertis;

neque miro sentio nosco cum prodo apertus


Et legor Oenone falce notata tua,


Pergama; materiam caedis ab hoste pete.


'Non tibi sic,' dices, 'Phylli, sequendus eram!'


An potes, o scopulis undaque ferocior omni,


Qui mihi nunc saevit, sic tibi parcat Amor!


Protinus illa meos auguror esse deos.


Infelix, quae prima virum lugebit ademptum!


Quo ruitis, Danai? ventos audite vetantis!


Diraque cantata pabula falce metit.


Candida nec mixto sublucent ora rubore.


Praeteriive tuas de tot caelestibus aras,


Ut te non tegeres, pectore tutus eras.


Produxi vitam tempore, poena fuit.


Scimus, et utemur violento fortiter ense;


Adfuit et sertis tempora vinctus Hymen.


Non ego sum furto tibi cognita; pronuba Iuno

non ego sum furtum tu cognosco pronuba juno


Et latet obscura condita nube dies!


Addimus antennas et vela sequentia malo;


Cogit et immensas increpat usque moras.


Exierat thalamo; tunc demum pectora plangi


Numen ubi est? ubi di? meritas subeamus in alto,

numen ubi sum ubi deus mereo subeo in altus


Frater Amor, castris militet ille tuis!


Indicium dubiae non placet esse viae.


Non sinis averti; mediam captiva per urbem

non sino averto medius captivus per urbs


Finge dari comitesque mihi ventosque ratemque —


Sanguine Tlepolemus Lyciam tepefecerat hastam;

sanguis tlepolemus lycia tepefacio hasta


Non quia tu dignus, sed quia mitis ego.


Forma nisi in veras non cadit illa deas.


Utilior cuivis quam mihi cura mea est.


Artibus et tecto tutus ab hoste fuit!


Iamque fugatura Tithoni coniuge noctem


At non ille, brevis cui nox — si creditur — una

at non ille brevis qui nox si credo unus


Fungitur officio littera nostra novo.


O decus atque aevi gloria magna tui,


Proveniunt; vacuae carmina mentis opus!


Crimine te potui demeruisse meo.


Aeolus; insana regia voce sonat.


Nunc fateor — volui revocare, animusque ferebat;


Quos idem solitos postquam revocavit ad ortus,


Quique subest niveo lenis in ore rubor.


Sed stultum est venti de levitate queri.


O pudor! hirsuti costis exuta leonis


Sola iaces viduo tam longa nocte cubili;


Flecte ratem, Theseu, versoque relabere velo!


Quae levis adsiduis solibus usta riget.


Aptior illa quidem placido dare verbera ponto;

aptus ille quidem placidus do verbero pontus


Nescio quid visae sunt mihi dulce queri.


Illa quoque, adposita quae nunc facis, inprobe, mensa,

ille quoque appono qui nunc facio improbus mensa


Sed neque fers tecum, nec, quae mihi, perfide, iactas,

sed neque fero tu neque qui ego perfidus jacto


Phryx etiam Anchises, volucrum cui mater Amorum

phryges etiam anchises volucris qui mater amor


Per septem Nilus portus emissus in aequor

per septem nilus portus emitto in aequor


Litteraque articulo pressa tremente labat.


Lucidaque Alcyone Calyceque Hecataeone nata,

lucidus alcyone calyceque hecataeus nata


Traxit inornatis in sua tecta comis.


Fertilis et damnis dives ab ipsa suis;


Cur, me cum peteres, ea non profitenda putabas,


Copia placandi sit modo parva tui.


Te mihi meque tibi communia gaudia iungant;


Luna quater latuit, toto quater orbe recrevit;

luna quater lateo totus quater orbis recerno


In dextrum versor, cum venit ille, latus,


Unaque mens, tellus non habet una duos?


Inque necem dextra non eguisse tua,


Firmius, o, cupidi tandem coeamus amantes,


Cum tamen haec dixi, cum me tibi firma negavi,

cos tamen hic dico cum ego tu firmo nego


Per genus infelix iuro generisque parentem,


Cingitur Aegaeo, nomine Cea, mari.


Nondum tantus eras, cum te contenta marito

nondum tantus sum cum tu contineo marito


Lemniadum facinus culpo, non miror, Iason;


Paucaque cum tacta perfeci stamina terra,


O quotiens dices: 'quam pauper Achaia nostra est!'

o quotiens dico quam pauper achaia noster sum


Si mihi difficilis formam natura negavit,


Detegit ingenio vulnera nostra suo.


Quodque mihi lumen per vada monstrat iter.


Iamque dari parvum canibusque avibusque nepotem


Me miseram, quod amor non est medicabilis herbis!

ego miser qui amor non sum medicabilis herba


Tu quoque, mollis Amor, pennas suppone cadenti,

tu quoque mollio amor penna suppono cado


Per superos oro, per avitae lumina flammae,


Felix Andromache, certo bene nupta marito!

felix andromache certus bene nubo marito


Nec proavo Stygia nostro captantur in unda

neque proavus stygius noster capto in unda


Totque simul mactare viros, adiutus ab uno!


Ut, pelago suadente viam, retinacula solvas,


Illa bene erravit vitiumque auctore redemit.


Non equidem miror, si stat victoria tecum,


Fassaque sum matri deceptae foedera linguae


Aut gemini nequeas ferre laboris onus.


Saxa neque obliquo dente timendus aper.


Una nemus; tenero caespite terra viret.


Si, nisi quae facie poterit te digna videri,

si nisi qui facies possum tu dignus video


Quid de me poterit Sparte, quid Achaia tota,

quis de ego possum spartum quis achaia totus


Speque timor dubia spesque timore cadit.


Cognovi pressas noti mihi caespitis herbas;


Quod poterat salva virginitate rapi.


Quid, nisi, quod cupio me iam coniungere tecum,


Spem mihi mansuri rite dedere viri.


Promptior est dulci lingua referre mora.


Haec tua Penelope lento tibi mittit, Ulixe;

hic tuus penelops lentus tu mitto ulixes


Cum male perdiderim, perdere verba leve est.


Aut in quo lateas ferreus orbe, licet!


Plus quoque, quam reddi quod mihi possit, amo!

multus quoque quam reddo qui ego possum amo


A, potius peream, quam crimine vulnerer isto,


Meque tibi amplexo nulla noceret hiemps.


Uterer; utetur, siqua puella sapit —


Sed tibi servatus gloria maior ero.


Teque novam credet vulgus adesse deam,


Arva venenatis pro semine dentibus inples,


Quaeque patent oculis litora lata meis.


Sitque tuum toto quidquid in orbe placet!


Quaeque prior nobis intulit, ipsa ferat!


Nate, dolor matris, rabidarum praeda ferarum,

natus dolor mater rabidaris praeda ferus


At nos diversi medium coeamus in aequor


Nec tibi magnificum femina iussa mori.


In mare nimirum ius habet orta mari.


Casta tamen tum sis, cum te mea Troia tenebit,

castus tamen tum sum cum tu meus troius teneo


Quis tibi monstrabat saltus venatibus aptos,


Quid facies odio, sic ubi amore noces?


Oscula dimissae quotiens repetita dedisti!


Fallar, et hoc crimen tenues vanescat in auras,

fallo et hic crimen tenuis vanesco in aura


At non te fugiens sine me, germane, reliqui!

at non tu fugio sine ego germanus reliquus


Certus in hospitibus non est amor; errat, ut ipsi,

certus in hospes non sum amor erro ut ipse


Crescit et invito lentus in ore cibus.


Nescio quo tellus me tenet ista modo.


Insula, Coryciis quondam celeberrima nymphis,


Qua tamen adversis fluctibus ire paras.


Et forma et meritis tu mihi Phoebus eris.


Terruerint animos nomina vana tuos.


Sed tua cur nobis pallens occurrit imago?


Adde, quod, ut cupias constans in amore manere,


Haesit in opposita lumina fixus humo.


Iam gravidus iusto pondere venter erat.


Obstipui, gelidusque comas erexerat horror,


Ilion in Tyriam transfer felicius urbem


Quascumque adspicies, lacrimae fecere lituras;


Devictus serpens. iterum, si vivat Iason,


Nec dubito, quin haec, cum sit tam iusta, vocetur

neque dubito quin hic cum sum tam iustus voco


Tempora ne pereant ultro data praecipis, utque


Nec mihi fas fuerit Sparten contemnere vestram;

neque ego fas sum sparte contemno vester


Longaevosque senes. constitit esse nefas.


Ut tulit Hippomenes Schoeneida praemia cursus,

ut fero hippomenes schoeneida praemium curro


Territus exsurgis; fugit omnis inertia somni;

terreo exsurgo fugio omnis inertia somnium


Excitor et summa Thesea voce voco.


Crimine dotata est emeruitque virum?


Coniugium pactamque fidem, non crimina posco;

conjugium paciscor fides non crimen posco


At mihi, quod Perseus et cum Iove Liber amarunt,

at ego qui perseus et cum iuppiter liber amo


Semper in his apte narrantia verba resistunt;

semper in hic aptus narro verbum resisto


Vulgus; eram lacero pectus aperta sinu.


Hinc ego Dardaniae muros excelsaque tecta


Ponite de nostra bina tropaea domo!


Si modo promisit non mihi vana Venus!


Omnia mentiris, neque enim tua fallere lingua

omnis mentior neque enim tuus fallo lingua


Multaque mandatis oscula mixta feram.


Quo tu non esses, iure vir illa fuit.


Dummodo sis idem, dum sic, ut scribis, amemur,


Tertius inmundae cura fidelis harae;


Quid sequar, in dubio est; haec decet, ille iuvat.

quis sequor in dubius sum hic decet ille juvo


Nec mihi sunt vires, nec ferus ensis adest?

neque ego sum vireo neque ferus ensis adsum


Saepe tuos nostra cervice onerare lacertos,


Utraque suspensi plena timoris!' ait;


Utque rogem de te et scribam tibi, siquis Abydo


Parsque tui lateat corpore clausa meo.


Isse sacros Marti sub iuga panda boves,


Moribus et vitae credidit ille meae.


In templum redeo gradibus sublime Dianae —


Ipse dedit leto cum quibus ante feras;


Ad saepem alterius quis tibi fecit iter?


Sed quia credulitas damno solet esse puellis,

sed quia credulitas damnum soleo sum puella


Cui pater est Minos, cui mater filia Phoebi,

qui pater sum minos qui mater filia phoebus


Perque novem iuro, numina nostra, deas,


Inque parum fausto carmine docta fui.


Tu tamen, o frustra miserae sperate sorori,


Quem cuperent nautae, non ego, ventus erat;


Haec mihi ferre parum? peregrinos addis amores,


Cur, nisi ne caperes regna paterna nothus?

cur nisi ne capio regnum paternus nothus


Ut tamen optarim fieri tua Troica coniunx,


Et saepe extimui ne vir meus illa videret,

et saepe extimesco ne vir meus ille video


Uror, ut inducto ceratae sulpure taedae,


Conscia deliciis illa fuere meis.


A mihi promisso corpore tolle manus!


Lesbides aequoreae, nupturaque nuptaque proles,


Interdum metuo, patria ne laedar et inpar


Effice me meritis tempus in omne tuum!

efficio ego meritum tempus in omnis tuus


Atque aliquis posita monstrat fera proelia mensa,

atque aliquis pono monstro ferus proelio mensa


Ille Noto Zephyroque et Sithonio Aquiloni


Quasque quatit, nulla parte coercet aquas.


Terror in his ipso maior solet esse periclo,

terror in hic ipse magnus soleo sum periculum


Si laedis, quod amas, hostem sapienter amabis —


Huncine tu speras, hominem sine pectore, dotes


Tu mihi cura, Phaon; te somnia nostra reducunt —

tu ego cura phaon tu somnio noster reduco


Et cur ignorent? matri licet omnia narres.


Nempe ut pervenias, quo cupis, hospes eris;


Aptior est digitis lana colusque meis.'


Quid iuvat incinctae studia exercere Dianae,


'Phylli, fac expectes Demophoonta tuum!'


Lumina propositi facta ministra tui.


Fac modo polliciti conscia templa colas;

facio modo polliceor conscius templum colo


Est satis; in dubio pectora nostra labant.


Saepe citos egi per iuga longa canes.


Oscula luctanti tantummodo pauca protervus

osculum luctor tantummodo paucus protervus


Ecce, iacent collo sparsi sine lege capilli,

ecce iaceo collum spargo sine lex capillus


Mittit Amazonio Cressa puella viro.


In thalamos coniunx ibit eatque tuos,


Sic tamen, o iuvenis tumidarum victor aquarum,

sic tamen o juvenis tumidaris victor aqua


Lumina custodis succumbere nescia somno,


Pulsa est Aesonia num minus illa domo?

pello sum aesonius num paruus ille domus


Et tua, quod superest temporis, esse precor!


Si tamen est, quod ames, velle tenere dolus!


Inprobe, quid gaudes? aut quae tibi gloria parta est?

improbus quis gaudeo aut qui tu gloria pario sum


Inter Ioniacas calathum tenuisse puellas


Non ego miror opes, nec me tua regia tangit

non ego miro ops neque ego tuus regius tango


Inmodicus pariter corporis ardor adest —


Quique dati leto, quaeque dedere, fleo;


'Arbiter es formae; certamina siste dearum;


Qualiter in Phrygia tu quoque cultus eras.


Expertae totiens tam male credis aquae?


Diceris, arentem quae levet unda sitim!


Luxuriat Phrygio sanguine pinguis humus;


Iamque vale, seniorque pater germanaque Gorge,


Quam pater est illi, tam mihi dives erat.


Et mater de te quaelibet esse potest.


Tantaque vincendi cura est; ingentibus ardent


At mea despecti fugiunt conubia Thraces,


Accedet fatis matris miserabilis infans,


Nunc quoque non oculis, sed, qua potes, adspice mente

nunc quoque non oculus sed qui possum adspecio mens


Turpiter hospitium lecto cumulasse iugali


Nam cur hac vectis Phrixo Phrixique sorore


Ardet ut ad magnos pinea taeda deos.


Oblitus a dominae caede libellus erit.

obliuiscor ab domina caedes libellus sum


Troica caeduntur Phrygia pineta securi


Ipse dabit tenera vela legetque manu.


Causa pudenda tua est; iusta vir arma movet.

causa pudeo tuus sum iustus vir arma moveo


Tunc quae dispensant mortalia fila sorores


Quae iuvat, ut nunc est, eadem mihi gloria damno est,

qui juvo ut nunc sum idem ego gloria damnum sum


Nunc laudata gemo, nunc me certamine vestro

nunc laudo gemo nunc ego certamen vester


Adsit et, ut nostras avido fovet igne medullas,

adsum et ut noster avidus foveo ignis medulla


Non tibi per tenebras duri reseranda mariti

non tu per tenebrae durus resero maritus


Fregerit, huic Iolen inposuisse iugum.


Et pudet in tristi laetum consurgere turba,

et pudeo in tristis laetus consurgo turba


At mihi conspiceris posita vix denique mensa,


Decolor et factis infitianda tuis,


Quisquis ab eventu facta notanda putat!


Occidit internas coniunx mactatus ad aras,


Adsuetum nobis turbine claudis iter?


Per tibi — qui numquam longe discedat! — amorem,


Aut quas semideae Dryades Faunique bicornes


Nam mihi quot fratres, totidem periere sorores.


Ingenii videas magna tropaea tui!


Est satis amissa locus hic infamis ab Helle,

sum satis amitto locus hic infamis ab helle


Ipsa suis manibus forti nova nupta marito


Una, recens crimen, referetur adultera nobis,


Frigidius glacie pectus amantis erat.


Ipse potens dubito fortis an esse velim.


Quod tactum gelidae frigore pallet aquae.


Te quoque non ullum vulnus habente cadet.


Paene manus telo saucia facta tua est.

paene manus telum saucius facio tuus sum


Vir tuus hinc abeo, vir tibi semper ero.


Ipse mihi quotiens iratus 'adultera!' dices,


Est virtus placitis abstinuisse bonis.


Gnosia me vellem detinuisset humus!


Te quoque qui rapuit, rapuit Minoida Theseus;

tu quoque qui rapio rapio minoida theseus


Quemque tibi dederant vina, soporis eras.


Quodsi forte virum non dedignare Pelasgum —


An dubitas, hic sit maior an ille metus?


Sed si iam vellem fines transire pudoris,


Et laudem de me nullus adulter habet.


Ilion arsurum praemonuisse ferunt.


Quaeque ubi sint nescis, Itala regna sequi?

quisque ubi sum nescio itala regnum sequor


Nam ne pacta tibi praeter mea regna redires,

nam ne paciscor tu praeter meus regnum redeo


Omnia solliciti plena timoris erant;


Parce movere feros animosae virginis arcus;


An siquis rapiat stabulis armenta reclusis,

an siquis rapio stabulis armentum recludo


Experior posito qualia saepe mero!


Hanc potes amplecti thalamoque relictus in uno

hic possum amplector thalamus relinquo in unus


Facta veneficiis pars putat ista tuis.


Pallade iam pingui tinguere membra putas?'

pallas iam pinguis tinguere membrum puto


Hectora, quisquis is est, si sum tibi cura, caveto;

hector quisquis is sum si sum tu cura caveto


Atque aliae centum, quas hic sine crimine amavi;

atque alius centum qui hic sine crimen amo


Maesta tamen scopulos fruticosaque litora calco

maestus tamen scopulus fruticosus litus calceo


Diva parens seniorque pater, pia sarcina nati,

divus parens seni pater pius sarcina nascor


Nec dubito, quin, te si prosequar, arma parentur.

neque dubito quin tu si prosequor arma paro


Tinctaque votivo sanguine Delos erit,


Aestus adhuc tamen est. quid, cum mihi laeserit aequor

aestus adhuc tamen sum quis cum ego laedo aequor