armandique modo, mittor, quo postulat usus.


nigraque caeruleis variari corpora guttis.


vivacem differtis anum? Quis posse putaret


qui minuat luctus, opus est, sed Apolline nato.

qui minuo luctus opus sum sed apollo natus


DONA PUER SOLVIT QUAE FEMINA VOVERAT IPHIS


talibus adloquitur: “Sunt, o fortissime, quorum


linquit Iapygiam laevisque Amphrisia remis


Procri, fuit; Boreae Tereus Thracesque nocebant,

procri sum boreas tereus thracesque noceo


hoc te, quem spectas, hoc te, qui temperat orbem,

hic tu qui specto hic tu qui tempero orbis


atque ibi semianimi verba exsecrantia lingua

atque ibi semianimis verbum exsecror lingua


Omnia debemur vobis, paulumque morati


deposito celebrare domos mulcendaque colla


signa tuae” dixi. “Quod das mihi, pigneror omen.”

signum tuus dico qui do ego pignero omen


ille indignantem et nomen patris usque vocantem


concitat Antiphates. Coeunt et saxa trabesque


quacumque ingreditur, florentia proterit arva

quicumque ingredior floreo protero arvum


accipit; et quotiens amplectitur illa parentem,

accipio et quotiens amplector ille parens


vi multa vertit terraeque adflixit Achilles.


vere novo est: tunc herba nitens et roboris expers

verus novo sum tunc herba niteo et robur expers


barba gravis nimbis, canis fluit unda capillis;

barba gravis nimbus canis fluo unda capillus


huius opem magnis imploravere periclis.


concepit lacrimas ac venis perbibit imis;

concipio lacrima atque venio perbibo imus


sicut erant, viso nudae sua pectora nymphae

sicut sum video nudus suus pectus nympha


dis iuranda palus, oculis incognita nostris.”

deus juro palus oculus incognitus noster


nec nostrum seri curvarent Aeacon anni,


luctus et a lacrimis in poenae versus amorem est.

luctus et ab lacrima in poena verro amor sum


ausa suis, et me, quod in ipsam reccidat, orbam,

audeo suus et ego qui in ipse recido orbus


Dixit et inplicuit materno bracchia collo

dico et implico maternus bracchium collum


At nil impendit per tot Telamonius annos

at nihil impendo per tot telamonius annus


Nam pereant potius sperata cubilia, quam sim


Vivere dignus eras. Quod si felicior essem,


Tunc ego debueram capienda ad Pergama mitti,


plumeus, unicolor, pullo velamine tectus:


dissipat et medio spargit pulmone venenum.


arreptamque coma flexis post terga lacertis


sanctaque Bubastis variusque coloribus Apis,


Digna quidem facies: sed et hunc innata libido

dignus quidem facies sed et hic innato libido


fecimus, ut vires adsumeret Acis avitas.


cornuaque exurunt nec non cum cornibus annos,


et lacerum cornu mediis caput abdidit undis.


dextra sed Ausonio manus est subiecta Peloro,

dextera sed ausonius manus sum subiectum pelorus


Nec tibi directos placeat via quinque per arcus:

neque tu dirigo placeo via quinque per arcus


Bybli, iaces frondesque tuo premis ore caducas.

byblus iaceo frondeo tuus premo os caducus


Aurea prima sata est aetas, quae vindice nullo,

aureus primus sero sum aetas qui vindex nullus


haud timuit spoliare suis et primus ab aede

haud timeo spolio suus et primus ab aedes


Interea Theseus sociati parte laboris


Tyndaridae gemini, spectatus caestibus alter,


fortunam pugnae, non sum superatus ab illo.


Quid? non et Scythicis Hypanis de montibus ortus,

quis non et scythicus hypanis de mons ortus


seque toro ponit; renovat lectusque locusque


Adde quod adsidua rapitur vertigine caelum


Tartara detrusum silvarum mole ferebant;


prodit anus divamque videt, lymphamque roganti


Hanc manibus notis Romanae conditor urbis


ore “vale” dixit conlapsaque corpore toto est.


non bene discidium Phrygii latura mariti

non bene discidium phrygius fero maritus


dique mihi faciles, quidquid valuere, dederunt;


pelle moram solitoque celer delabere cursu,


pallentemque metu fluviumque ipsumque timentem


non est passa Themis: “Nam iam discordia Thebae

non sum patior themis nam iam discordia thebe


sicut erat, magni genibus procumbere non est


haud aliter fluxit discusso cortice sanguis,

haud aliter fluo discutio cortex sanguis


quam siquis canis ignem supponat aristis,


sospite dicta potens. Quem postquam barbarus ensis

sospes dictum possum qui postquam barbarus ensis


vivebat thalamique diu consorte carebat.


aethera conscendit vultuque sequentia traxit


subvolat et remos plausis circumvolat alis.


esse metus coepit, ne iura iugalia coniunx


Meriones, peteret maioris frater Atridae:


immergitque manus, foedataque sanguine sonti


nunc eques in tergo residens huc laetus et illuc

nunc eques in tergum resideo huc laetus et illic


et Noctem noctisque deos Ereboque chaoque


Illa quidem monuit iunctisque per aera cygnis


lampadibus densum rapuit funale coruscis,


Coniugis ille suae conplexus colla lacertis,

coniunx ille suus complector collum lacertus


Oenea namque ferunt pleni successibus anni

oeneus namque fero plenus successus annus


pronus humi gelidoque pavens dedit oscula saxo

pronus humus gelidus paveo do osculum saxum


Signa tamen manifesta dedit notamque parenti,


Pars secreta domus ebore et testudine cultos


luserat hic nymphas, sic coetus ante viriles.


“Praebuimus longis” Pentheus “ambagibus aures”


impetus, et rapido contrarius evehor orbi.

impetus et rapidus contrarius eveho orbus


atque aliis murum, trepidare, tenentibus intus.


pectus et Aeneaden molitur condere nube,


Risit et “o vatum stolidissime, falleris,” inquit,


Scilicet in tantis opibus, quas optima matrum


cum tandem terra requievit fessa Sabaea;

cum tandem terra requiesco fessus sabaeus


flammiferas pinus manibus succendit ab Aetna


Mopsopium iuvenem sacros agitare iugales.”


accusasse mihi, vobis damnasse decorum?


dura sed in terra ponunt praecordia; nec fit

durus sed in terra pono praecordia neque fio


progenuit tellus ignotum nomine Ligdum,


postmodo qui rapta longum cum coniuge bellum

postmodo qui rapio longus cum coniunx bellum


ensem fatiferum caecumque in viscera movit


Scilicet invictos ambo certamine cursus


cum risi, adrides; lacrimas quoque saepe notavi

cum rideo adrideo lacrima quoque saepe noto


temptaretque feros requie finire dolores.


prodere, et edidici, quid perfida Troia pararet.

prodo et edisco quis perfidus troius paro


forma semel mota est et in hoc renovamine mansit,

forma semel moueo sum et in hic renovamen maneo


barba erat incipiens, barbae color aureus, aurea

barba sum incipio barba color aureus aureus


Oechalidum Dryope. Quam virginitate carentem


coniugii dotem sociorum corpora poscit.


ingeniis opibusque et festa pace virentem,


exstinctum Latiaeque nurus populusque patresque


sanguine plebis?” ait. “Siqua est tibi cura tuorum,

sanguis plebs aio siqua sum tu cura tuus


hic locus urbis erit”; promissaque vera fuerunt.


est animus certe vestros sensurus honores.


praemonuisse nefas; solis quoque tristis imago

praemoneo nefas sol quoque tristis imago


inque virum soliti vultus mutare ferinos


turbavere lacus imoque e gurgite mollem


Ampycus, albenti velatus tempora vitta.


et retro lentas tendo resupinus habenas.


regna redit Ditis sumptumque recingitur anguem.


Quid moror externis? Etiam mihi nempe novandi est

quis moror externus etiam ego nempe novo sum


concipit Iris aquas alimentaque nubibus adfert.

concipio irus aqua alimentum nubis affero


ingemuit limen, tria Cerberus extulit ora


ex Acheronte suo silvis peperisse sub atris:


inscribenda tuo est! Ego sum tibi funeris auctor.

inscribo tuus sum ego sum tu funus auctor


lurida terribiles miscent aconita novercae;

luridus terribilis misceo aconitum noverca


At Libys obstantes dum vult obvertere remos,


Sparserat occiduus Tartessia litora Phoebus,

spargo occiduus tartessius litus phoebus


Munere laetus abit studiisque virilibus aevum


Quid faciat mater, nisi, quo trahat impetus illam,

quis facio mater nisi quo traho impetus ille


ardeat et mundi moles obsessa laboret.


opposui molem clipei texique iacentem


deicit et maculat praeruptam sanguine rupem.

deicio et maculo praeruptus sanguis rupes


Quis tibi, si sine me fatis erepta fuisses,


Thestorides “vincemus” ait, “gaudete, Pelasgi!


Ast ego, dum parat hic armis nudare iacentem,


dextra Lebinthos erat fecundaque melle Calymne,

dextera lebinthos sum fecundus mel calymne


tabe liquefactis tollens ad sidera palmas


Obstipui dubitoque diu causamque requiro,


Quam simul agnovit, tamquam tunc denique raptam

quam simul anosco tamquam tunc denique rapio


Nec vires tamen has rabies superasset equorum.

neque vireo tamen hic rabio supero equus


cum puerum vidit visumque optavit habere.


hamatisque viri laniaverat unguibus ora:


iam cibus herba placet, iam latis currere campis

iam cibus herba placeo iam fero curro campus


qui locus est iuguli medius summique lacerti,

qui locus sum iugulis medius summus lacertus


in liquidis translucet aquis, ut eburnea siquis

in liquidus transluceo aqua ut eburnea siquis


me quoque tolle simul. Certe iactabimur una,

ego quoque tollo simul certus jacto unus


Iapetionides Atlas fuit. Ultima tellus


“o periture tuaque aliis documenta dature


Nec tu credideris tantum cecinisse futura


virginitatis habes” ait. Haec Neptunus habebat.


sed qui, pacis opus, citharam cum voce moveres,


prominet in vultus umerosque, ut lucus, obumbrat.

promineo in vultus umerus ut lucus obumbro


inter aves albas vetuit consistere corvum.


et sua (me miserum!) de vulnere dona trahentem


Sed tamen eventus vestrae, fortissime, pugnae


tendit et illa suo totiens cum pectore iuncta

tendo et ille suus totiens cum pectus iungo


Emathiique iterum madefient caede Philippi,

emathius iterum madefient caedes philippus


Silva coronat aquas cingens latus omne, suisque


vimque parat. Quam nos sumptis effugimus alis.


et Phoenissa Tyros, quarum nunc insula nulla est.

et phoenissa tyrus qui nunc insula nullus sum


Carmine dum tali silvas animosque ferarum


aut super inposita celatur harundine damnum.


Pone tamen, Troiane, metum: potiere petitis


te mea congesta est? Nam quo deserta revertar?

tu meus congero sum nam quo desero revorto


ense ferit: sonuit tinnitibus ensis acutis.


imperio ripas virides amnemque querellis


teque, senex Peripha, pariter videre volantes


Cui non ista fide satis experientia sano

qui non iste fides satis experientia sano


crura notent sentes et sim tibi causa doloris.


nec facit in ramis altoque cacumine nidos:


Dixerat: ille suae lambebat coniugis ora


Adde, quod est iuvenis, quod naturale decoris


tecta petit iussi sub nube latentia regis.


De modo viginti (tot enim ratis illa ferebat)

de modo viginti tot enim ratis ille fero


Tempus et illud erit, quo se fortissimus heros


passa, replet sucis. Quos postquam combibit Aeson

patior repleo sucus qui postquam combibo aedo


Daedalus invidit sacraque ex arce Minervae


tempora sortitus. Frater fuit Hectoris iste:


Iuppiter exosus fraternis subdidit undis.


Graia quis Italicis auctor posuisset in oris


exorata fero, nec te coluisse quereris


rex venit et iuveni Silenum reddit alumno.

rex venio et juvenis silenus reddo alumnus


Nidus erat volucrum bis quattuor arbore summa:

nidus sum volucris bis quattuor arbor summus


fida metu paveant: Oetaeas spernite flammas!


Argolicae contraque deum ferat arma genusque


Tum freta diffudit rapidisque tumescere ventis

tum fretus diffundo rapidus tumesco venio


caede sacerdotis flammas exstinguite Vestae!”


Laomedonque senex Priamusque novissima Troiae


Non illum Cereris, non illum cura quietis


Addidit et fontes et stagna inmensa lacusque


ambigui prosecta lupi; nec defuit illis


At tu, si modo sum caelesti stirpe creatus,


Ille per aerias pendens induruit auras,


dicere Leuconoe: vocem tenuere sorores.


debueram praesensque meos aperire furores


robore mollito lignoque in corpora verso


vix erat illa gravem maturo pondere ventrem,

vix sum ille gravis maturo pondus venter


tympanaque et plausus et Bacchei ululatus


Sponte tamen properant alii subducere remos,

sponte tamen propero alius subduco remus


saevior ingeniis et ad horrida promptior arma,

saevus ingenium et ad horridus promptus arma


Quodque magis mirum est, sunt qui non corpora tantum,

quisque magis mirus sum sum qui non corpus tantus


fumat uterque polus. Quos si vitiaverit ignis,


nititur et medicas exercet inaniter artes.


Dum stupet Astyages, naturam traxit eandem,


moris — et o vellem similis furor esset in illo!”


vera mei! Non ille quidem, si quaeris, habebat

verus meus non ille quidem si quaero habeo


bracchia “Bacche pater, fer opem!” dixere, tulitque

bracchium bacchus pater fero ops dico fero


ambiguis suspectus aquis, quas nocte timeto:


At puer Amphissos (namque hoc avus Eurytus illi

at puer amphissus namque hic avus eurytus ille


sarculaque rastrique graves longique ligones.


corpore desiluit: falcata novissima cauda est,


fecerit, a tanto non indignabere vinci:


sed vicisse petunt deponendique pudore


in dubio est. Doleo, quod Minos hostis amanti est:

in dubius sum doleo qui minos hostis amo sum


fertur, ut excussis elisi nubibus ignes.


Nec satis hoc fuerat: rigidum fera dextera cornu

neque satis hic sum rigidus ferus dextera cornu


cum posuit iussam Phoebeis sortibus urbem.


et nymphae flerunt, et quisquis montibus illis


Haec ubi quinque suae complevit saecula vitae,

hic ubi quinque suus compleo saeculum vita


omnia concutiens paulum subsedit et infra


spectat inexpleto mendacem lumine formam,


Lavini sedes Tiberinaque ad ostia venit.

lavinium sedes tiberinus ad ostium venio


Penthea sic ictus longis ululatibus aether

pentheus sic iacio longus ululatus aether


conveniunt, potiturque sua puer Iphis Ianthe.


Causa morae nulla est, et iam puer Arcas (id ipsum

causa mora nullus sum et iam puer arca is ipse


officiis dilecta suis. Ea sensit iniqua


verba superba ferox et spe quoque fraudat amantem.

verbum superbus ferox et spes quoque fraudo amo


pluma pedesque avium, cum virginis ora geratis?


quantum depresso subiectis bubus aratro


Forsitan et lucos illic urbesque deorum


esse parens vellet: neque enim minus impius esset.

sum parens volo neque enim paruus impius sum


Et subito gemitus inter mea verba videbar

et subeo gemitus inter meus verbum video


moly vocant superi, nigra radice tenetur;


contigit! ut iacui totis resoluta medullis!


atque ubi sit quaerit. Quaerenti iterumque vocanti,


perque armos uno duo pectora perforat ictu.


Daedalus interea Creten longumque perosus


est, Venus alma, tui! Nempe ille inmitis et ipsis

sum venus almus tuus nempe ille immitis et ipse


et modo de multis blanditus cuique ministris

et modo de multus blandio quisque minister


praemia veloci coniunx thalamique dabuntur,


Quid liceat, nescimus adhuc et cuncta licere

quis licet nescio adhuc et cunctus licet


et “quaecumque es,” ait “dominae gratare: levata est

et quicumque sum aio domina grataris levo sum


non exauditi rubuerunt sanguine vatis.


dicere sim solitus, “tu me reficisque fovesque,


pervenit in summum positi prope litora montis.

pervenio in superus pono prope litus mons


“scilicet hoc etiam restabat, adultera” dixit,


constitit; utque oculos circumtulit alta superbos,

consto ut oculus circumfero altus superbus


Alcyonen adeant simulacraque naufraga fingant.


seque novam subito Latiis accedere silvis


Dummodo tale nihil vigilans committere temptem,

dummodo talis nihil vigilo committo tento


Vocibus ambiguis deceptam praebuit aurem


“Te tamen, o virgo, genus haud inmite virorum


volvitur et calido tellurem sanguine foedat.


adgreditur ferro. Conantem figere pectus


Ipsa quoque interius cum duro lingua palato

ipse quoque interior cum durus lingua palatum


nescio quod medio sensi sub gurgite murmur

nescio qui medium sentio sub gurges murmur


cum Iove disque vocant aliis, quos sanguine voto

cum iuppiter dives voco alius qui sanguis veto


pendebant tereti gemmata monilia collo.


prora vehit? petitur vestra quae terra carina?”


Aiacis stolidi Danais sollertia prosit!


una, velut, siquis conducat cortice ramos,


nulla foret toto nec pervia flatibus esset,

nullus sum totus neque pervius flatus sum


arcet et in lapidem rictus serpentis apertos


nunc quia iam meus est, non est meus, ipsaque damno

nunc quia iam meus sum non sum meus ipse damnum


cum sua terribili petit inritamina cornu,

cum suus terribilis peto irritamen cornu


esse solent, qualemve sonum, cum Iuppiter atras

sum soleo qualis sonus cum iuppiter ater


certaque letifera direxit spicula dextra.


Dumque vigil Phrygios servat custodia muros


praeter aquas: unum hoc possum appellare paternum.

praeter aqua unus hic possum appello paternus


Tum primum subiere domus (domus antra fuerunt


sparsit; et extemplo tristi medicamine tactae

spargo et extemplo tristis medicamen tango


ad facinus diramque placet nisi curia, caedem.

ad facinus dirus placeo nisi curia caedes


Icta dedit gemitum, tractoque a corpore ferro


Illa canenda mihi est. Utinam modo dicere possem

ille caneo ego sum utinam modo dico possum


bella gerunt rostrisque et aduncis unguibus iras

bellum gero rostrum et aduncus unguis ira


consolor socios, ut longi taedia belli


longius atque oculi nequeunt cognoscere vultus,

longus atque oculus nequeo cognosco vultus


eque deo corpus fies exsangue, deusque,


Nilus in extremum fugit perterritus orbem


Sic quoque devicto restabat tertia tauri


Haud equidem patiar. Pereat sceleratus et ille

haud equidem patior pereo scelero et ille


edere cum bacis fetum canentis olivae


pelle moram: tibi se semper debebit Iason,


adiciunt, alii partes adsensibus inplent.


Ut vero vultus et cornua vidit in unda,


saeva Iovis coniunx: ego sum indefessus agendo.

saevus iuppiter coniunx ego sum indefessus ago


Posse putes tangi: minimum est, quod amantibus obstat.

possum puto tango paruus sum qui amo obsto


turpe fuit vinci, quam contendisse decorum est,

turpis sum vinco quam contendo decorus sum


Quem, nisi crudelem, non tangat Iasonis aetas


Hunc super incumbens pressum gravitate soporis

hic super incumbo premo gravitas soporus


redditus et medio sonus est de robore talis:

reddo et medium sonus sum de robur talis


Ut dolor unius Danaos pervenit ad omnes


deseruere suas nymphae Pactolides undas.


bellaque non transfert; et sunt qui parcere Troiae

bellus non transfero et sum qui parco troius


invenies nocuisse fidem. Nam tempore quodam


qua tibi, quaque places nostro, importuna, marito.”

qui tu quisque placo noster importunus marito


eluditque diu tandemque est visus ad ipsos


et modo blanditur, modo, si non conscia fiat,

et modo blandio modo si non conscius fio


qui crista linguisque tribus praesignis et uncis

qui crista lingua tres praesignis et uncus


non facienda meae: neque enim coniunctior ulla

non facio meus neque enim conjungo ullus


virgineusque Helicon et nondum Oeagrius Haemus;

virgineus helicon et nondum oeagrius haemus


debueram tutoque mari decurrere, quae nunc


pallet avi, pallet nostris Aurora venenis.

palleo avus palleo noster aurora venenum


summaque percutiens nutanti pectora mento,


scilicet aequoreos plus est domuisse Britannos

scilicet aequoreus multus sum domo britanni


vana fuit truncoque dedit leve vulnus acerno.

vanus sum trunco do levis vulnus acernus


noster amor movit, nec quod spes omnis in unum

noster amor moveo neque qui spes omnis in unus


hoc est, si tibi sum, diris cruciatibus aegram


dic, Themi, qua generis damnum reparabile nostri

dico themis qui genus damnum reparabilis noster


dure Philoctete, licet exsecrere meumque


“neve tui causam tege (sic sum fida) doloris!”

neve tuus causa tego sic sum fidus dolor


munera cum liquido capiunt Cerealia Baccho.

munus cum liquidus capio cerealia bacchus


rursus inire fretum, rursus dare vela iubemur.


Neve operis famam posset delere vetustas,


Hic ope nympharum sublatus in aera pennis,


sed retinente manum moriens e poste pependit.

sed retineo manus morior e postis pendeo


Inde fragore gravi strepitus loca proxima terret

indus fragor gravis strepitus locum propior terreo


carbasa deducit, ne qua levis effluat aura.

carbasus deduco ne qui levis effluo aura


in serpente deus praenuntia sibila misit


Ira feri mota est, nec fulmine lenius arsit:

ira ferio moueo sum neque fulmen lenis ardeo


Omnia possideat, non possidet aera Minos.”


incubuit bubo thalamique in culmine sedit.


Scylla latus dextrum, laevum inrequieta Charybdis

scylla latus dexter laevus irrequietus charybdis


pallentem nudumque et adhuc umente capillo


in quibus auratam proles Letoia fertur


aethera digreditur Ciconumque Hymenaeus ad oras

aether digredior cicones hymenaeus ad ora


si mihi cum magno non est communis Achille:

si ego cum magnus non sum communis achilles


cumque suis totas populis incendia gentes


(sunt mihi di testes), ut tandem sanior essem,


Causa fuit meritis melior tua, tempore nostra.

causa sum meritum bonus tuus tempus noster


Iam mihi subduci facies humana videtur,


occurrensque sibi venturas adspicit undas,


Nec mora, quod pontus, quod terra, quod educat aer,

neque mora qui pontus qui terra qui educo aer


perspicit. Arcadiae tamen est impensior illi

perspicio arcadia tamen sum impensior ille


Illa quidem nollet, sed te quoque, maxime Python,

ille quidem nolo sed tu quoque magnus python


nec nisi quae patiar, metuam: pariterque feremus,


“meque iuves intresque sinus, gratissima, nostros,


stagna Palicorum, rupta fervenu terra,


effusaeque comas et apertae pectora matres


te rigidi silices, tua carmina saepe secutae

tu rigidus silex tuus carmen saepe sequor


vel sine amore licet: quid enim commisit Iason?

vel sine amor licet quis enim committo iason


“Magnum” Caenis ait “facit haec iniuria votum;

magnus caenum aio facio hic iniuria voveo


occuluit Liber falsi sub imagine cervi,


Este, precor, memores, qua sitis stirpe creati,


quam Ciconum tenuit populos et moenia raptor.

quam cicones teneo populus et moenia raptor


parte Lelex, raris iam sparsus tempora canis,

pars lelex raris iam spargo tempus canis


Quoque magis timeas (etenim mihi multa vetustas

quoque magis timeo etenim ego multus vetustus


transformabantur, divesque erat usus in illis.


haesit, et exstabat nudum de gutture ferrum.


At proceres, quoniam muros intrare vetaris,


in mare perveniunt partim campoque recepta


Dulichium sumpsisse ducem flatuque secundo


Inde manu magna Tyrrhena per aequora raptus

indus manus magnus tyrrhenus per aequor rapio


Sola Iovis coniunx non tam culpetne probetne

solus iuppiter coniunx non tam culpo probo


intendensque manus, passis furibunda capillis,

intendo manus patior furibundus capillus


celat et a cunctis expellitur aethere toto.”


et generat truncas pedibus, mox apta natando


saucia trabs ingens, ubi plaga novissima restat,

saucius trabs ingens ubi plaga novus resto


Priamides Helenus monitu praedixerat, intrant


coniugis ante torum miserae stetit: uda videtur


venerat, et pandis inductae cornibus aurum


crediderim: sic ad ferrum venistis ab auro,


nec minor hac metus est, causa stimulatus utraque

neque paruus hic metus sum causa stimulo uter


Leucothoeque deum cum matre Palaemona dixit.


in statione manus et pugnae membra paravi.


Nil agis, o frustra meritorum oblite meorum:

nihil ago o frustra meritor obliviscor meus


Supremumque “vale,” quod iam vix auribus ille


nescia, gratentur consolenturne parentem,


Per coacervatos pereat domus impia luctus.


nata, movere paras? Intres licet ipsa sororum


sacrificos docuit ritus gentemque feroci


adpropera! sic fata iubent; namque urbe receptus

appropero sic fatum iubeo namque urbs recipio


inque oculis tantum, tantum super ora favillae.

in oculus tantus tantus super os favilla


sustulit, aequatam mentae tersere virentes.


nota, Iovisque mei testatum dedecus esset.


perque tot Haemonias et per tot Achaidas urbes

per tot haemonia et per tot achaidas urbs


augusta gravitate sedent. Sua quemque deorum

augustus gravitas sedeo sue quisque deus


ibat, eratque decus pompae comitumque suarum.


Dumque volat, maesto similem plenumque querellae


ut mihi narratur, cecidit; longoque refecta


ostendi loton. Tepido dant oscula ligno


Liber adest, festisque fremunt ululatibus agri;


Pars abit in vites, et quae modo fila fuerunt,


Pulvere canitiem genitor vultusque seniles


“audentes deus ipse iuvat.” Dum talia secum


fertur et, armento teneras errante per herbas,


sic opus est! aperite domos ac mole remota

sic opus sum aperio domus atque moles remoueo


consilium munusque tuum est. Miserere duarum

consilium munus tuus sum misereor duaris


Hac duce carpe vias et qua requieverit herba

hic dux carpo via et qui requiesco herba


At nos, quod fieri solum per fata licebat,


et gracili geminas intendunt stamine telas


Te, dea, te quondam tuaque haec insignia vidi

tu dea tu quondam tuus hic insigne video


emittitque Notum. Madidis Notus evolat alis,


Scylla venit mediaque tenus descenderat alvo,

scylla venio medius tenus descendo alvus


nulla trahunt digitis nec fila sequentia ducunt:

nullus traho digitus neque filum sequor duco


praetemptatque manu silvas et luminis orbus


regalemque domum. Dextra laevaque deorum


hoc petit a superis, ut tempore lugeat omni.

hic peto ab superi ut tempus lugeo omnis


reddere! Quod quoniam fatali lege tenemur,


atque onus infelix elisa fauce pependit.


Illic inmeritam maternae pendere linguae


exigit Atracides Peneiaque arva pererrat.


regna vagae” dixi “sortite, tridentifer, undae,

regnum vagus dico sortio tridentifer unda


Neve morer referens tristes ex ordine casus,


Forte fuit iuxta signis exstantibus asper


successus hominum, carpitque et carpitur una,


Non tulit impatiens longi tormenta doloris

non fero impatiens longus tormentum dolor


Illa moram celeri cessataque tempora cursu


Herculis effigies; nec quicquam ab imagine ductum

hercules effigio neque quisquam ab imago duco


materiem vatum, falsique pericula mundi?


quos in pectore habent, quos ore et naribus efflant,

qui in pectus habeo qui os et naris efflo


arboribus tecto discumbere iusserat antro.


magnaque dat nobis tantus solacia victor.


“quem mare carpentem substrictaque crura gerentem


multa quoque Amphrysi neque eras inmunis, Enipeu;

multus quoque amphrysus neque sum inmunio enipeu


Ultima vox solitam fuit haec spectantis in undam,


At non Thestorides: nec enim nescitve tacetve

at non thestorides neque enim nescio taceo


Hic ferus expositum peregrinis anguis harenis

hic ferus expono peregrinus anguis harena


O genus attonitum gelidae formidine mortis,


Quilibet alter agat portantes lumina currus!


inpluit et sonitu plus quam vicina fatigat.

inpluo et sonitus multus quam vicinum fatigo


Hunc adsueta cohors satyri bacchaeque frequentant,

hic assuesco cohors satyrus bacchaeque frequento


haec ait: “Agnoscis Ceyca, miserrima coniunx?


contigit, ut quaedam, sic non manifesta, videri

contingo ut quidam sic non manifestus video


“Et merito! quid enim temeraria vulneris huius

et mereo quis enim temerarius vulnus hic


Flumen habent Cicones, quod potum saxea reddit

flumen habeo cicones qui potus saxeus reddo


cesserunt nitidis habitandae piscibus undae,


quam puer ipse deus conlapsosque excipit artus,

quam puer ipse deus collabor excipio artus


stipes, ut invitis correptus ab ignibus arsit.

stipo ut invitus corripio ab ignis ardeo


protinus horrendis infamia pabula sucis


excutit inque umeros limen tellure revulsum


“huius” ait “linguae, qua sum delusa, potestas


Forsitan aetatis quoque nomine “filia” dixit,


munus habet formasque apte fingetur in omnes,


quam tinxit lacrimis (linguam defecerat umor),


tura ferat floresque alios Panchaia tellus,


tecta deae lucosque petunt, ubi nubilus umbra


Non satis est; truncis avellere corpora temptat,

non satis sum truncus avello corpus tento


Excedam tectis an, si nihil amplius, obstem?


Memnonides dictae, cum sol duodena peregit


accipe quaesiti causam. Clarissima forma


Aut, mea si vestras mulcebunt carmina mentes,


Et dabit ante fidem, cogamque in foedera testes


inmeritam saevae natam mactare Dianae.


scit bene Tydides, qui nomine saepe vocatum


eruiturque oculos, quorum pars cornibus haeret,


conterit et tritis Hecateia carmina miscet


nant alii celsoque exstant super aequora collo.

no alius celsus exsto super aequor collum


atra favilla volat glomerataque corpus in unum

ater favilla volo glomero corpus in unus


pingit et antiquam de terrae nomine litem.


praeposito cunctis Laurenti tradita Pico est,

praepono cunctus laurens trado picus sum


et secum “quo mente feror? quid molior?” inquit:


sic, ut quaeque solo defixa cohaeserat harum,

sic ut quisque solum defigo cohaereo haris


pes modo tam velox pigris radicibus haeret,


siqua tibi nurus est, siqua est tibi filia, voces.

siqua tu nurus sum siqua sum tu filia voco


diffidunt monitis. Sed quid temptare nocebit?


innumerasque faces cremat et, quo copia maior


consulat ut sacras, hominum oblectamina, sortes,


Si quae te peperit, talis, pulcherrime rerum,


et ditem sumpto, quod avara poposcerat, auro.


Hesperiosque amnes Rhenum Rhodanumque Padumque,


tendit et Orphea nequiquam voce vocatur.


Hic dea silvarum venatu fessa solebat


Tu dolor es facinusque meum: mea dextera leto

tu dolor sum facinus meus meus dextera letum


devoveas sine fine caput cupiasque dolenti


et patre Dictaeo, sed matre Laconide nati

et pater dictaeus sed mater laconis nascor


quam nullum aut leve sit damnum mihi lucis ademptae!”

quam nullus aut levis sum damnum ego lucus adimo


Nunc quoque curaliis eadem natura remansit,

nunc quoque curaliis idem natura remaneo


addiderat nomen) materna rigescere sentit


quisquis adest, narretque rogant. Quos inter Achilles:

quisquis adsum narro rogo qui inter achilles


praemia (sunt promissa mihi dignoque nepoti!)


crescere et in veteres agitata resurgere vires,


perdidit, infelix. Est et mihi fortis in unum


Iphis avus fuerat. Gavisa est nomine mater,


utque marem parias; onerosior altera sors est,


pulsabantque novi montana cacumina fluctus.


vos quoque iunxit Amor. Per ego haec loca plena timoris,

tu quoque iungo amor per ego hic locum plenus timor


fatalem glaebam mediis adspexit in arvis


flectimus, ignava nequeunt gravitate moveri.


vos cinis exiguus gelidaeque iacebitis umbrae?


Huc omnis populi passim matrumque patrumque


nunc animam admotis fugientem sustinet herbis.


Arte mea soceri longum temptabimus aevum,


pectoraque et tergum, maiores bracchia pennas


“inter hamadryadas celeberrima Nonacrinas


promisistis” ait, “non haec mihi terra rogata est.


et triplices operire novis Minyeidas alis:


Sic opus est. Aglauros ea est.” Haud plura locuta

sic opus sum aglauros is sum haud multus loquor


cedere: reieci viridem de corpore vestem


posce bonis aliquid: nullam patiere repulsam.

posco bonus aliquis nullus patior repello


Ipsa, quid in caelo rerum pelagoque geratur


sumptaque harundinibus compacta est fistula centum,

sumo harundo compaciscor sum fistula centum


concipiunt, et ab his oriuntur cuncta duobus;


Pirithoi cecidisse Lycum virtute ferebant,


terga fugae dederas, vulnus, Crenaee, tulisti;


indoluit, baculumque capit, quod spinea totum


Ingemit Alcyone, lacrimas movet atque lacertos

ingemo alcyone lacrima moveo atque lacertus


liquerat Euboicus tumidarum cultor aquarum,


missa solet medio glans intabescere caelo.

mitto soleo medium glans intabesco caelum


torpet et adversa figit modo lumina terra,


sideraque in caelo, stupri mercede, recepta


fraxinus, ut casu iacuit resupinus, adacta est.

fraxinus ut casus iaceo resupinus adigo sum


ardua morus, erat, gelido contermina fonti.

arduus morus sum gelidus conterminus fons


Tendentemque manus et in illo tempore primum


Sparten. Nec citharae nec sunt in honore sagittae:

sparte neque cithara neque sum in honor sagitta


et procul insidias infamataeque relinquunt


Pandite nunc, Musae, praesentia numina vatum


iussit et in plenos resolutum carmine somnos,

iubeo et in plenus resolvo carmen somnus


concubitus ipsoque illo grave vulnus habebat


dant pateram claramque auro gemmisque coronam.


finxit apri praeterque oculos transcurrere regis

fingo aper praeter oculus transcurro rex


Iam labor exiguus Phoebo restabat, equique


Iuncta palus huic est, densis obsessa salictis,

iungo palus hic sum densus obsedeo salictum


His et mille aliis postquam sine nomine rebus

hic et mille alius postquam sine nomen res


Forte petens Delum Chiae telluris ad oras


diva metum timuitque Iovem et fuit anxia furti,

divus metus timeo iuppiter et sum anxius furtum


Carpsit et Euboica vivax Anthedone gramen,


Inminet his aer. Qui quanto est pondere terrae,

inmino hic aer qui quantus sum pondus terra


Phaeocomes, hominemque simul protectus equumque.


nomina, Liber, habes. Tibi enim inconsumpta iuventa est,

nomen liber habeo tu enim inconsumptus juventa sum


Icare,” ait “moneo, ne, si demissior ibis,


frena dabat Sipylus, veluti cum praescius imbris

frenum do sipylus velut cum praescius imber


Viribus illa carens et iam moribunda coegit


omne nefas: fugere pudor verumque fidesque;


contulit in saxum (tantus dolor urit amantes).


Ante tamen leto dederat Phlegraeon et Hylen


iunge deam patruo.” Dixit Venus. Ille pharetram

jungo dea patruus dico venus ille pharetra


Prima Melanchaetes in tergo vulnera fecit,

primus melanchaetes in tergum vulnero facio


Conveniunt illuc popularia flumina primum,


procubuit! Nec me lacrimae luctusque timorque


foedus in alitibus: coeunt fiuntque parentes,


fingit et in formam, quantam capit ipsa, reducit.

fingo et in forma quantus capio ipse reduco


hunc ego poscentem, cum quo concurreret, unus


perque novem erravit redeuntis cornua lunae,


Vincetur! Repetendus erit, nec taedia coepti


vulnera supplevit lacrimis fletumque cruori


vulgat adulterium diffamatumque parenti


bacchantum ritu, flagrantes circuit aras


admonuisse, iubet deponere, “qui” que “fuisti


agmen femineum, iugulo dare pectus aperto,


Interea repetunt caecis obscura latebris


pauperis est numerare pecus! De laudibus harum

pauper sum numeraris pecus de laus haris


Talia diversa nequiquam sede locuti


despicit omne nemus, tantoque est corpore, quanto

despicio omnis nemus tantus sum corpus quantus


vectus erat iuvenis; Scythicas advertitur oras.


Sed tamen ambobus versae solacia formae


dicitur ultoris; nocuit sua culpa duobus!


Ille dolore ferox caput in sua terga retorsit

ille dolor ferox caput in suus tergum retorqueo


quippe manu fortes nec sunt tibi Marte secundi,

quippe manus fortis neque sum tu mars secundus


naides Ausoniae gelido rorantia fonte:


dicta suae Phaethon et concipit aethera mente,

dictum suus phaethon et concipio aether mens


ipsa suos tradit blandisque (miserrima!) verbis,


et dixit: “Potui poenas tibi, Phoebe, dedisse,


hoc de tot votis poterat contingere solum.


nam Clytii per utrumque gravis librata lacerto

nam clytius per uterque gravis libro lacertus


quisquis es, hoc poteras mecum considere saxo,”

quisquis sum hic possum ego consido saxum


semina, sed natum flammis uteroque parentis


inter honoratos medioque in vertice canos


E quibus alma parens unius viribus usa


purpureum viridi genuit de caespite florem,


quid iuvat esse deum, si tu non tangeris istis?”


tardarunt, quin corpus humo sublime referrem.


quam solet, ante aras ingens ubi victima taurus

quam soleo ante ara ingens ubi victima taurus


promisitque torum, lacrimis ait illa profusis:

promitto torus lacrima aio ille profundo


Et dabitis. Neque enim micuerunt sidera frustra,


agmine commemorat, fremida regalia turba


Lucifer undecimus, Lydos cum laetus in agros

lucifer undecimus lydi cum laetus in ager


regia dives erat, cui te commisit alendum


dona det illa viro, mandat. Capit inscius heros

donum do ille vir mando capio inscius heros


esse vetat. Votoque tuo tua forma repugnat:


Iste ego sum: sensi, nec me mea fallit imago.

iste ego sum sentio neque ego meus fallo imago


sit dea, iam tanget frondente cacumine terram.”


vallibus; agrestes illic fruticosa legebant


defluxere comae, cum quis et naris et aures,


infantemque vident adporrectumque draconem.


opposuitque manum fronti magnoque tremore


progenies, Phaethon, haud infitianda parenti?”


procubuit teneraque latus submisit in herba.


et medium vulgus, nec non et carmina, vino

et medius vulgus neque non et carmen vinum


nec Iovis illa meo thalamos praeferret amori,

neque iuppiter ille meus thalamus praefero amor


litus habet solidum, quod nec vestigia servet

litus habeo solidus qui neque vestigium servo


Ac primum attonitas etiamnum voce canentis


quod fuit in duro iam pridem pectore, saxum.

qui sum in durus iam pridem pectus saxum


Lucinam Nixosque pares clamore vocabam.


quae favet ingeniis excepit Pallas avemque


Num potes aut audes cladi componere nostrae,

num possum aut audeo clades compono noster


ignotis errare locis, ignota videre


pars sis militiae; tumulo solacia posco.”


quo modo deprendi, modo se subducere ab ipso

quo modo deprehendo modo sui subduco ab ipse


ipsa facit gravitas: socium quoque saxea moles

ipse facio gravitas socius quoque saxeus moles


Maenaliosque sinus gelidumque Erymanthon et Elin

maenalius sinus gelidus erymanthus et elis


umida nox tetigit. Non est mora libera nobis:


fessus in herbosa posuit sua corpora terra

fessus in herbosus pono suus corpus terra


Adicis huic animo momento potentia, clarum

adicio hic animus momentum potentia clarus


inque leves abiit paulatim spiritus auras


Furtim illum primis Ino matertera cuuis


verba sono, poteratque viri vox illa videri,


cetera supponas terrae, de parte sepulta


Victa iacet pietas, et virgo caede madentis,

vinco iaceo pietas et virgo caedes madeo


Protesilae, cadis, commissaque proelia magno

protesilaus cado committo proelio magnus


sed leve si munus sociae generisque torique


visaque sunt. Resides et desuetudine tardi


nunc proferre caput, summo modo gurgite nare,

nunc profero caput superus modo gurges naris


Excepi nantemque ferens “o proxima mundi


Dixerat agrestis; nec Pelea damna movebant,


utque suo vidit figentem lumina vultu,


Excessere metum mea iam bona. Fingite demi


Terra viros urbesque gerit silvasque ferasque


et levis inpulsos retro dabat aura capillos,


numen et Argolicas venienti claudere portas,


(nam clavam et curvos trans ripam miserat arcus),

nam clava et curvus trans ripa mitto arcus


Pingue sed ingenium mansit, nocituraque, ut ante,

pinguis sed ingenium maneo noceo ut ante


mirantes spectant, neque adhuc contingere tutum


Ex umero pendens resonabat eburnea laevo


sumpta mihi fuerant, illa vestigia feci,


induit et subito gravidis oneratur olivis.


obliquat longaque amplectitur ilia dextra.


Nec tamen hac profugum consistere Pelea terra

neque tamen hic profugus consisto pelea terra


nec virtus citra genus est; seu vincar, habebis

neque virtus citer genus sum seu vinco habeo


per iuga chrysolithi positaeque ex ordine gemmae

per iugum chrysolithos pono ex ordo gemma


vilior illius, quod nostro est edita partu.


aera permisit: vix nunc obsistitur illis,


(muneris hoc nomen). Iamdudum vincula pugnat


Parnasusque biceps et Eryx et Cynthus et Othrys,

parnasus biceps et eryx et cynthus et othrys


caeruleaeque cadunt toto de corpore guttae,


temporis illius vultum referebat Achilles,


Haec ubi nos vidit, dicta acceptaque salute,


Protinus alter amat, fugit altera nomen amantis

protinus alter amo fugio alter nomen amo


cernere: vidi ipsum materno sanguine nasci.”

cerno video ipse maternus sanguis nascor


rumor it et magnum sermonibus occupat orbem.


corque ferum satia. Vel si miserandus et hosti,


nacta gravem vino Cinyram male sedula nutrix,

nanciscor gravis vinum cinyram malus sedulus nutrix


pallidus et timide verba excusantia dicit.


Troades excipiunt deploratosque recensent


Quae quia mendaci parientem iuverat ore,


naides et sectos fratri posuere capillos,


implet et aequales certat superare legendo,


Ille cavis hausto spargit me pulvere palmis

ille caveo haurio spargo ego pulvis palma


raptoresque lupos armatosque unguibus ursos


cornua figit humo meque alta sternit harena.


congeriem secuit sectamque in membra redegit,


Ipse manus hausta victrices abluit unda,


Lucifer obscurus nec quem cognoscere posses

lucifer obscurus neque qui cognosco possum


Spreta latet silvis pudibundaque frondibus ora


exsereret: media gravidus tumet arbore venter.

exsero medius gravidus tumeo arbor venter


sustulit oppressos collo tenus arida vultus

tollo opprimo collum tenus aridus vultus


Byblis, et umectat lacrimarum gramina rivus.

byblus et umectat lacrimaris gramen rivus


aetherias sedes cognataque sidera tanget.


Nam genus et proavos et quae non fecimus ipsi,

nam genus et proavus et qui non facio ipse


dissimulant plumae, collumque a pectore longe


amplectens saxoque iacens lacrimare videtur.


Obruerat tumulos inmensa licentia ponti,


turaque dant sanctis et verba precantia flammis.


femineae natura dedit, sine coniuge caelebs


proque toro terrae non semper gramen habenti


Scylla deum; furit ille inritatusque repulsa


unda vehit tigres, nec vires fulminis apro,

unda veho tigris neque vireo fulmen aper


signa tegat claro vel candida lilia vitro.

signum tego clarus vel candidus lilium vitrum


ibimus in poenas et, qua vocat ira, sequemur.”


et, quid se deceat, spectatas consulit undas;


perdiderat volucri traiectum terga sagitta.


Candidus in medio favus est. Super omnia vultus

candidus in medium favus sum super omnis vultus


quam bene, Caune, tuo poteram nurus esse parenti!

quam bene caunus tuus possum nurus sum parens


Paruit et vivit! Non haec sententia tantum


Acrisioneas Proetus possederat arces.


letiferis calidi spirarunt aestibus austri.


et petere e vivis libandas fontibus undas.


linquit et hospitio iuncti sibi numinis usus

linquo et hospitium jungo sui numen utor


an sit mortalis. Nec erit dubitabile verum.”

an sum mortalis neque sum dubitabilis verus


aut hoc si nequeo, peream, precor, ante toroque

aut hic si nequeo pereo precor ante torus


atque inter mortisque metus et taedia vitae


et causaque valet causamque tenentibus armis,


quem dis hospitibus domini mactare parabant.


et nisi quod virgo est poterat sentire Diana

et nisi qui virgo sum possum sentio diana


area, nunc tumulus; nam (res horrenda relatu!)


Haec quoque ut haud poterat, spatio submota, videri,

hic quoque ut haud possum spatium summotor video


invenit Aesarei fatalia fluminis ora


ut nondum liquidas, sic iam vada nota secantes.

ut nondum liquidus sic iam vado nosco seco


pertimuitque lupos, quamvis pater esset in illis.


numine sub dominae lateo atque accenseor illi.”

numen sub domina lateo atque accenseo ille


e quibus, ut memorant, quidquid vesica remisit,


quassaque cum fulva substravit cinnama murra,

quatio cum fulvus substerno cinnama murra


decipienda fuit: quo si Telamonius isset,


quas meruere pati (sic stat sententia) poenas.”

qui mereo patior sic sto sententia poena


Mirantur Colchi, Minyae clamoribus augent


aut qui vagitus similes puerilibus haedum


Tristia mille locis Stygius dedit omina bubo,

tristis mille locus stygius do omen bubo


surgere signa solent primumque ostendere vultus,

surgo signum soleo primus ostendo vultus


Sed tamen ante alios, Ceae pulcherrime gentis,


Certe ego me novi liquidaeque in imagine vidi

certus ego ego nosco liquidus in imago video


impia” dixerunt; “vobis inmunibus huius


exiguam sedem pariturae terra negavit.


spem Veneris, tamen illa dolis et imagine vaccae

spes venus tamen ille dolus et imago vacca


agmina, perque acies aut Cygnum aut Hectora quaerens

agmen per acies aut cycnus aut hector quaero


Nulla mora est: adeunt pariter Cephisidas undas,

nullus mora sum adeo pariter cephisidas unda


membraque pendentis tendunt ad sidera caeli,


Defuit officio Paridis praesentia tristi,


tam cito commisi properatis verba tabellis?

tam cito committo propero verbum tabella


litora; prosequitur rex et dat munus ituris,


tertius e nobis Laestrygonis impia tinxit


semianimesque artus avidam condebat in alvum.


sulcat et innixus moderamine navis in alta

sulco et innitor moderamen navus in altus


bella movent” dixit “Capaneusque nisi ab Iove vinci

bellum moveo dico capaneus nisi ab iuppiter vinco


inde iubete peti et referentem ornate relatis?”


reddit onus, vagitque puer; quem mollibus herbis


Nondum caesa suis, peregrinum ut viseret orbem,

nondum caedo suus peregrinus ut viso orbis


Illa nocens spargit virus sucosque veneni


iussit et in densum trabibus nemus ire videri,


quam sibi lanificae non cedere laudibus artis


non sua fluxerunt; mens tantum pristina mansit.

non suus fluo mens tantus pristinus maneo


Nacta locum Procne sacrorum pignera demit

nanciscor locus procne sacer pignus demo


Ipse cruor, gelido ceu quondam lamina candens

ipse cruor gelidus ceu quondam lamina candeo


tres habuit thalamos: quorum tu, Pandrose, dextrum,

tres habeo thalamus qui tu pandrosos dexter


pugnantem pro se proavitaque regna tuentem


et lapides visi mugitus edere raucos,


Haec ubi nubilibus primum maturuit annis,


lumina), “quis magno melius succedit Achilli,

lumen quis magnus bonus succedo achilles


Longa mora est, quantum noxae sit ubique repertum,

longus mora sum quantus noxa sum ubique reperio


nescio quis deus obstat” ait; “mirumque, nisi hoc est,

nescio quis deus obsto aio mirus nisi hic sum


ambo conspicui, nive candidioribus ambo


nunc sorbere fretum, nunc reddere, cinctaque saevis

nunc sorbeo fretus nunc reddo cingo saevus


Dicentem genibusque manus adhibere parantem


Cura deam proprior luctusque domesticus angit


cum tanto commune viro: deprensus Ulixis

cum tantus communis vir deprensus ulixes


sole tepente solent, sic attenuatus amore


Discubuere toris proceres et corpora tosta

discumbo torus proceres et corpus torreo


signaque sex foribus dextris totidemque sinistris.

signo sex foris dextera totidem sinister


Hoc nemus inde colo, de disque minoribus unus

hic nemus inde colo de dives paruus unus


E quibus illa fuit longa dignissima vita,


auxerunt volucrum victae certamine turbam.


non sua se premeret; longisque erroribus actus


Occidet hic igitur, voluit quia vivere mecum,


nos quoque parte putes, armorum viribus usus


Vix bene missus erat, nec iam poteramus, ubi esset,

vix bene mitto sum neque iam possum ubi sum


At vos, o proceres, vigili date praemia vestro,

at tu o proceres vigilis do praemium vester


Styx nebulas exhalat iners, umbraeque recentes


ingemis? Aut ecquid tot defendentia muros


palmiferos Arabas Panchaeaque rura reliquit;


Hunc miseri tumulo ponentem corpora nati


illius ante oculos ut agant sua corpora fluctus,

ille ante oculus ut ago suus corpus fluctus


clara repercusso reddebant lumina Phoebo.


ocior est requiemque negat tergoque fugacis


vincat eam, superetque meas certamine vires.


Talia maerentem stellatus submovet Argus


adiuvet et praesens ingentibus adnuat ausis.”


oscula dispensat natos suprema per omnes.

osculum dispenso nascor superus per omnis


intrarant pariter, pariter fera bella gerebant.


Quippe sonant clamore viri, stridore rudentes,


Sol erat a tergo: vidi praecedere longam


haec mihi terra solo est: hos nunc Arethusa penates,

hic ego terra solum sum hic nunc arethusa penates


deserit et profugi sequitur vestigia fratris.

desero et profugio sequor vestigium frater


Semifer interea divinae stirpis alumno


Quae simul effudit numerandos versa lapillos,


Usque adeo latet utilitas. Iam tempora Titan

usque adeo lateo utilitas iam tempus titan


vescitur inque suam sua viscera congerit alvum.

vesco in suus suus viscera congero alvus


abluere et tacito deferre sub aequora cursu;


grandiaque in torvos transformat membra iuvencos.

grandis in torvus transformo membrum juvencus


quo solet et niveae vultum confundere Lunae

quo soleo et niveus vultus confundo luna


venit et ad Cyanen. Ea ni mutata fuisset,


Quo tamen haec Ithaco, qui clam, qui semper inermis

quo tamen hic ithacus qui clam qui semper inermis


Extenuant vigiles corpus miserabile curae,


primaque deserti referebam foedera lecti.


vicerat, aesculeae capiebat frondis honorem:


et lacerum fovi Phlegethontide corpus in unda,

et lacer foveo phlegethontis corpus in unda


reddita forma lacu est. Quam cum vidisset abire,

reddo forma lacus sum quam cum video abeo


ingredior, traherent cum sera crepuscula noctem.

ingredior traho cum serus crepusculum nox


praecipuum, matrona, decus, dignissima tanti


conciperet flammas longusque ardesceret axis:


Utraque festinant cinctaeque ad pectora vestes


et pavet obsessum glaciali frigore corpus.


His quoque des veniam.” — “Pro nobis mitte precari”

hic quoque do venio pro nos mitto precor


agrestes aconita vocant. Ea coniugis astu


iam iuvenis, iam vir, iam se formosior ipso est:

iam juvenis iam vir iam sui formosus ipse sum


Ante mare et terras et quod tegit omnia caelum

ante mare et terra et qui tego omnis caelum


corde tuli fratrique pio solacia dixi!


deteriora sequor. Quid in hospite, regia virgo,

deterior sequor quis in hospes regius virgo


coeperat), exsurgo, laticesque inferre recentes


Panaque montanis habitantem semper in antris.


“res” ait “arcana est. Famulae, discedite neve


serpere caeruleum Danai videre draconem


non Hymenaeus adest, non illi Gratia lecto.

non hymenaeus adsum non ille gratia lectus


coctilibus muris cinxisse Semiramis urbem.


ad nova, tu liquidi ducebas fontis ad undam,


cladis” ait. Quodcumque ferat, iubet edere Peleus,

clades aio quicumque fero iubeo edo peleus


Hectora laudamus—quis enim laudaverit hostem?


Salmacis exarsit: flagrant quoque lumina nymphae,

salmacis exardeo flagro quoque lumen nympha


“est” ait “hic unus, quem vos nisi pellitis urbe,


et nondum torvae Calydon invisa Dianae


exhalari animam nullasque in corpore partes,


portaque, nequiquam rigidis promissa Sabinis,

porto nequiquam rigidus promitto sabinum


nam modo quae poterat Diti quoque maesta videri,

nam modo qui possum dis quoque maestus video


mollia quae nobis vestras velamina lanas


“Cadme, mane, teque, infelix, his exue monstris!

cadmus mane tu infelix hic exuo monstrum


nec se dissimulat: tanta est fiducia formae.

neque sui dissimulo tantus sum fiducia forma


qua caput Augustum, quem temperat, orbe relicto

qui caput augustus qui tempero orbis relinquo


igne rubens plerumque solet, quod forcipe curva

ignis rubeo plerusque soleo qui forceps curvo


traderet oravit veri sibi signa parentis.


astra, iuvat terris et inerti sede relicta

astrum juvo terra et iners sedes relinquo


innumerae, quibus est eadem natalis origo,


venit Atlantiades positis caducifer alis.


Lingua tacet, nec vox temptataque verba sequuntur,

lingua taceo neque vox tento verbum sequor


qui vocat auroram caeloque novissimus exit,


paene vides orbum. Quod enim mihi filius absens

paene video orbus qui enim ego filius absum


corporis, o iuvenis, numero finita potestas.


mortis et officium commisso spondet amori.


nobilior pomis, platano conspectior alta,


Sunt mihi, quae valeant in talia pondera, vires,

sum ego qui valeo in talis pondero vireo


aut ubi terrena silices fornace soluti


trunca tenent: tenet ipse manu, qua sceptra solebat,

truncus teneo teneo ipse manus qui sceptrum soleo


caeruleam Peleus Psamathen, ut finiat iram,


Quem postquam caelo non repperit, “aut ego fallor,

qui postquam caelum non reperio aut ego fallo


germanam vidisse dabis.” Iubet ille carinas


Quo postquam geminam tauri iuvenisque figuram

quo postquam geminus taurus juvenis figura


pisce Venus latuit, Cyllenius ibidis alis.”


Serius egressus vestigia vidit in alto


ambierantque torum. “Quid nunc dubitatis inertes?


Accipe mirandum: novitate movebere facti.


praecipiunt surdaeque adhibent solacia menti:


Sed quid agat? simulacra videt diversa figuris

sed quis ago simulacrum video diverto figura


semicremoque novat repetitum stipite vulnus,


ossa receperunt, buxoque simillimus ora


bracchia tendentem Cyllenide confodit harpe.

bracchium tendo cyllenides confodio harpe


et vicina suas tendens super aequora palmas

et vicinum suus tendo super aequor palmo


Torquet in hunc hastam calido de vulnere raptam

torqueo in hic hasta calidus de vulnus rapio


Ipse etiam, ut, cuius fuerit, cognoscere posses


Falce data frondator erat vitisque putator;


flumen et humano de corpore cessit in amnem.

flumen et humanus de corpus cedo in amnis


bracchia procurrunt, ubi, si foret altior unda,


vim parat et sequitur. Fugio densumque relinquo

vis paro et sequor fugio densus relinquo


quas ubi fecit aquam, vacuas emisit in auras.

qui ubi facio aqua vacuus emitto in aura


expositum Lemnos nostro cum crimine haberet!


“Ipsa suis licet hunc Latonia protegat armis,

ipse suus licet hic latonius protego arma


Cumque ferus lacrimas animi siccaverat ardor,


sed variat faciemque novat, nascique vocatur


fusca repurgato fugiebant nubila caelo.


de tantis opibus praedam pius eligit illam


struxerit insidias notus feritate Lycaon?”


Det mihi se! faxo, triplici quid cuspide possim,

do ego sui facio triplex quis cuspis possum


indotata rapit: taedas Hymenaeus Amorque


de ramis electra novis, quae lucidus amnis

de ramus electrus novus qui lucidus amnis


abstulit agricolis et fluctibus obruit agros.


Telemus interea Siculam delatus ad Aetnen,


“alter blanditias, rapta silet altera lingua?

alter blanditia rapio sileo alter lingua


quaque patet, nunc terga cavis super obsita conchis,

quisque pateo nunc tergum caveo super obsero concha


dura Medusaei quem praepetis ungula rupit.

durus medusaeus qui praepeto ungula rumpo


Ut faciem et posito corpus velamine vidit,


perspicuus liquor est; stagni tamen ultima vivo

perspicuus liquo sum stagnum tamen ulter vivo


spe potitur tandem laudisque accensus amore


dixit et exhibuit linguam scelerata paternam.”


nec posset reticere tamen, secedit humumque


et movi. Graiumque ratis Troiana recepit!


praecipitant currum scopulis; ego ducere vana

praecipito currus scopulus ego duco vanus


in generis socios odium. Subit ecce priori


Dixit et in partes diversas bracchia tendens


Addidit et lacrimas, tamquam mandasset et illas.


Illum ruricolae, silvarum numina, fauni


venerat: ille quidem sub Iapyge maxima Dauno

venio ille quidem sub iapyge maximus daunus


hortaturque canes; tutaeque animalia praedae,


“Non impune feres” rector maris inquit et omnes

non impunis fero rector mare inquam et omnis


quae, diversa locis, partim sorbentur ab ipsa,


deriguit, saxoque oculorum induruit umor.


Ante exspectatum tacuit tamen. Excipit unus


flosque novus scripto gemitus imitabere nostros.


et pariter frondes, pariter pallescere glandes

et pariter frondeo pariter pallesco glandes


morsibus insequitur, rictuque in verba parato


Oderat hic urbes nitidaque remotus ab aula


velle mori statuit. Quae non solacia Phoebus

volo morior statuo qui non solacium phoebus


Fatus erat: gaudet gratesque agit illa parenti,


in quibus es venata iugis?” De caespite virgo


temporis exiguum rubor evanescere coepit


incustoditae Pylios memorantur in agros


gutturaque usta sonant. Tamen illis Aesone natus


Illud erat tempus, quo te pastoria pellis


haud aliter quam si siccum navale teneret.


contrahitur, parvaque minor mensura lacerta est.

contraho parvus paruus mensura lacerta sum


bella canit superum, falsoque in honore Gigantas

bellum cano superi fallo in honor gigantas


sontibus impono, sic est mea magna potestas.

sons impono sic sum meus magnus potestas


mundi oculus. Mihi, crede, places.” Pavet illa, metuque

mundus oculus ego credo placo paveo ille metus


Naryciusque heros, a virgine virgine rapta,


pugnat et incessit scelerataque devovet arma.


Ut rediit, simulacra suae petit ille puellae

ut redeo simulacrum suus peto ille puella


alipedi vitulus, taurus tibi, summe deorum.


Hoc Libys, hoc flavus, prorae tutela, Melanthus,

hic libys hic flavus prora tutela melanthus


longave multifori delectat tibia buxi,


parva quidem, stipulis et canna tecta palustri;

parvus quidem stipulis et canna tectum palustri


quos bovis inclusos tergo, memorabile munus,

qui bos includo tergum memorabilis munus


imponit purum laticem et sine viribus herbas.


detexisse manu tum cum sine matre creatam


femineusque dolor, iugulata paelice testor?”


concordi dixere sono. Convicia victae


litus adit Laurens, ubi tectus harundine serpit

litus adeo laurens ubi tego harundo serpo


Festa piae Cereris celebrabant annua matres


diffudit miseranda suum; mox deinde “quid autem

diffundo misero suus mox deinde quis autem


deprensi totiens iam nosset furta mariti.

deprendo totiens iam nosco furtum maritus


aut, quoniam es demens, utinam velocior esses!


esse deus, seu tu deus es, potes esse Cupido,

sum deus seu tu deus sum possum sum cupido


Concussae patuere fores. Videt intus edentem


Heu quantum haec Niobe Niobe distabat ab illa,

heu quantus hic niobe niobe disto ab ille


coniugium pulchraque deum sub imagine ponit,


In quorum subiere locum fraudesque dolique


plangitur ac trepidans adstringit vincula motu:

plango atque trepido adstringo vinculum motus


cum saepe adsiluit defensae moenibus urbis,


pars munire latus, pars ventis vela negare.


Sed Venulus Turni postquam mandata peregit

sed venulus turnus postquam mandatum perago


quod non terga fugae, sed pugnae pectora praebet,

qui non tergum fuga sed pugna pectus praebeo


ilice detraxit virgam: virga aurea facta est.

ilex detraho virga virga aureus facio sum


falsaque iurantem tumidaque exaestuat ira


at virgo, quamvis inopino territa visu,


damna mei generis? Timor hic meminisse priorum


fronde levem rursus strepitum faciente caduca

frons levo rursus strepitus facio caducus


Lassa revertebar (memini) Stymphalide silva:


Et quoniam magno feror aequore plenaque ventis

et quoniam magnus fero aequor plenus venio


tendebat gravitas uterum mihi, quodque ferebam,


pone graves curas mandataque falle mariti.


hospes erat caesus. Sacris offensa nefandis

hospes sum caedo sacrum offendo nefandus


has tibi, diva, domos, animo gratissima nostro es.

hic tu divus domus animus gratus noster sum


verterit in tacitos iuvenalia corpora pisces,


inter Sicelidas Cyane celeberrima nymphas.


uritur, oblitus pecorum antrorumque suorum.


veloces superasse viros. Non fabula rumor


inque patris duxere domum. Spectabilis heros


mille patet plagis, novus est successor habendus.

mille pateo plaga novus sum successor habeo


utque ope virginea nullis iterata priorum


(nunc gelidi montes, mortalia corpora quondam !),

nunc gelidus mons mortalia corpus quondam


illas demisso per inertia vulnera telo


altera nobilitas: deus est in utroque parente.

alter nobilitas deus sum in uterque pareo


et vestrae valuere preces! Si quaeritis huius


et totidem natis Andros fraterna petita est.

et totidem obstino andros fraternus peto sum


cum, bene fundatis opibus crescentis Iuli,


edideras: dominum matri vix repperit Hector!


Dumque iter horrendum per opaca crepuscula carpit,

dum iter horreo per opacus crepusculum carpo


Nec nos matre dea, nec nos Ixione natos

neque nos mater dea neque nos ixio nascor


In latus erigitur cubitoque innixa sinistro


Hi tamen orantem perstant prohibere minasque,


in latus obliquum tamen adstitit oraque retro


cura dolorque animi lacrimaeque alimenta fuere.


belua vasta, lupus! Udisque paludibus exit,


rumpit et inmotas praebet mugitibus aures,


Tectaque, non silvas celebrant lucemque perosae


hic, qui diligitur, vellem diuturnior esset.


Coeranon Iphitiden et Alastoraque Chromiumque

coeranus iphitides et alastoraque chromis


ignibus et medium Lapitharum iecit in agmen

ignis et medius lapitharis jacio in agmen


quod medio lentae spinae curvamine fixum


ambiguum, magis arte tamen), quo saepe venire

ambiguus magis ars tamen quo saepe venio


Inde incepta pia mendacia fraude latebant:

indus inceptum pius mendacium fraus lateo


“aut si rescierit sunt o sunt iurgia tanti.”


Instat anus canosque suos et inania nudans


alipedis de stirpe dei versuta propago

alipedis de stirps deus versutus propago


Ergo ubi, qua decuit, lenita est caede Diana,

ergo ubi qui decet lenio sum caedes diana


cum sic hospes ait: “Lacrimarum longa manere

cum sic hospes aio lacrimaris longus maneo


Templa petebamus Parnasia: vidit euntes,


Impediunt hederae remos nexuque recurvo


implicuit clausaeque suis Cephisus in undis


tollere, nympha, caput corpusque exsangue iacebas.

tollo nympha caput corpus exsanguis jaceo


vixque manus retinens trepidantis ab ore ministri

vix manus retineo trepido ab os minister


Stabat opus: pretium rex infitiatur et addit,


desilit et nitido securum comminus hostem

desilo et nitidus securus comminus hostis


contemptrix superum saevaeque avidissima caedis


Quattuor aeternus genitalia corpora mundus

quattuor aeternus genitale corpus mundus


“Pone metum”, Proreus “et quos contingere portus

pono metus proreus et qui contingo portus


proicit acceptas lecta sibi parte tabellas


Mirantur sub aqua lucos urbesque domosque


Nunc quoque, cum fugias averserisque petentes,


cum gemitu adspiciunt vastatoremque cruento


Hunc puer imprudens iaculo Cyparissus acuto

hic puer imprudens jaculus cyparissus acuo


Icta pedum motu est adapertaque ianua factum

iacio pes motus sum adaperio ianua facio


piscosamque Gnidon gravidamve Amathunta metallis;

piscosus gnidon gravida amathunta metallum


Hinc amor ambarum tetigit rude pectus et aequum

hinc amor ambaris tango rudo pectus et aequus


sic exhortari seriemque evolvere fati:


Viderit! Intereat, quoniam tot caede procorum


laude pedum formaene bono praestantior esset.


non aliter, quam cum summis circumlita taedis

non aliter quam cum summus circumlino taeda


Sic et aves coeunt, interque animalia cuncta


addit et infirmos, baculo quos sustinet, artus.

addo et infirmus baculus qui sustineo artus


subductaque suos manes tellure videbit


cederet anseribus nec amanti flumina cycno.


virgineam in puero, puerilem in virgine possis.

virgineus in puer puerilis in virgo possum


adspicit accensum nec tantos sustinet aestus,

adspecio accendo neque tantus sustineo aestus


Dixit, et ut leges captis iustissimus auctor


vaticinor moriens, nostri solacia leti.”


vitatumque tamen sinuosa veste pependit.


inspirantque graves animas. Nec vulnera membris

inspiro gravis anima neque vulnero membrum


tristis et ignavi plenissima frigoris, et quae


perque papyriferi septemflua flumina Nili


Phinea: tela volant hiberna grandine plura

phinea telum volo hibernus grando multus


Adspiciunt oculis superi mortalia iustis!


cum medio noctis spatio sub imagine somni

cum medium nox spatium sub imago somnium


lumina mors clausit domini mirantia formam.


Haec ubi disposuit, patria Iove natus ab arce

hic ubi dispono patria iuppiter nascor ab arx


splendescunt latique ineunt certamina disci.


Nullus Erechthidis fertur celebratior illo


cum, quae pressa diu massa latuere sub illa,


Fessa labore fugae “fer opem, deprendimur” inquam,

fessus labor fuga fero ops deprehendo inquam


Aut ego, cum facibus regalia tecta cremabo,


si tamen hoc possunt (quid enim non carmina possunt?),

si tamen hic possum quis enim non carmen possum


includit: fassusque nefas et virginem et unam


perque oculos perit ipse suos; paulumque levatus


Victor adest Aphareus saxumque e monte revulsum

victor adsum aphareus saxum e mons revello


forma viro, quam cernis, erat: licet ipse decorem

forma vir quam cerno sum licet ipse decoro


poscere, non alii: solis Telamone creato


cum pretium pugnae toto nitidissima saltu


quod pecori frondes, alimentaque mitia, fruges,

qui pecus frondeo alimentum mitis frugis


Ingemuit tristisque deus “lugebere nobis


verbaque correctis incidere talia ceris:


Concipit illa preces et verba precantia dicit


et monet arcanis oculos removere profanos.

et moneo arcanus oculus removeo profanus


condidit et profugam per totum terruit orbem.

condo et profugus per totus terreo orbis


Sors tua mortalis, non est mortale quod optas.

sors tuus mortalis non sum mortalis qui opto


mergit in ima ratem; cum qua pars magna virorum,

mergo in imus ratis cum qui pars magnus vir


Di melius!—di nempe suas habuere sorores:


posse suis reddi, capit hoc a Colchide munus.

possum suus reddo capio hic ab colchis munus


fineque nil opus est: partem ferat illa caloris.”

fineque nihil opus sum pars fero ille calor


fertur et ex alto seductas aethere longe


orbis humum Delphos adeunt, oracula Phoebi,

orbis humus delphi adeo oraculum phoebus


Quae corpus complexa animae tam fortis inane,

qui corpus complector anima tam fortis inanis


adsiduoque suos gemitu testata dolores


mersit aquis, vellemque horum pars una fuissem.


Omne fore illius quod das, quod et ante dedisti,


nec procul hinc tumulum, sub quo sacrata Crotonis

neque procul hinc tumulus sub quo sacro croto


Iam vada Cephisi Panopesque evaserat arva:


vinxerat inter se conexis vellera nodis,


ora dedere sonum tenui crepitantia rostro.


Consternantur equi et saltu in contraria facto

consterno equus et saltus in contrarius facio


quae nunc pro domino, pro vobis saepe locuta est,

qui nunc pro dominus pro tu saepe loquor sum


fronte geris media, rapiet tibi” dixit “Ulixes!”


mutata est in avem, quae nunc quoque diligit aurum,

muto sum in avis qui nunc quoque diligo aurum


quam satus Iapeto mixtam pluvialibus undis


concubitus vetitos poterant inhibere paterni.


roratis lustravit aquis Thaumantias Iris.


proximus est aer illi levitate locoque:


intemptata mihi fortuna relinquitur?” inquit


Te quoque, saeve Drya, circum caput igne rotato

tu quoque saevus drya circum caput ignis roto


quadrupedis cursus spumantiaque ora coercet,


iuris habet. Pater huius erat, qui numina divum


haud aliter graditur, quam si venabula taurus

haud aliter gradior quam si venabulum taurus


sacrarunt, divesque meo Bona Copia cornu est.”


et desolatas agere alta silentia terras,


sentiet: aeternum est a me quod traxit et expers

sentio aeternus sum ab ego qui traho et expers


et, nisi paruerit, plura et graviora minari.


heu! pars una ducum, quo successore sagittae


Hac agit, ut pastor, per devia rura capellas,

hic ago ut pastor per devius rus capella


ferali mutant cum papilione figuram.


poenaque mors posita est patriam mutare volenti.


Saepe illuc solita est ascendere filia Nisi

saepe illic soleo sum ascendo filia nisus


flectitur in facies ipsoque fit utilis usu.


Nec pars militiae, Telamon, sine honore recessit,

neque pars militia telamo sine honor recedo


audetis vesci, genus o mortale? Quod, oro,


falsa iacet: primis segetes moriuntur in herbis,

fallo iaceo primus seges morior in herba


in sua mersurum, mentique haerebat imago


Non ita fata sinunt, quoniam ieiunia virgo

non ita fatum sino quoniam ieiunium virgo


sustinet; utque manus funestas arceat aris,


impietate pia est. Nam postquam pestifer ignis

impietas pius sum nam postquam pestifer ignis


es similis patri” dixit. Nec plura locuta

sum similis pater dico neque multus loquor


quo quaeque in gestu deprensa est, haesit in illo.

quo quisque in gestus deprensa sum haereo in ille


Ante tamen bello vires adquirit amicas,


“quos modo culpavi. Nondum mihi praemia nota,

qui modo culpo nondum ego praemium nosco


nescio quoque audete satam Titanida Coeo


Laeta malo nimiumque potens perituraque amantis


Tum gradibus nitidis delabitur oraque retro


vixque tenet lacrimas, quia nil lacrimabile cernit.

vix teneo lacrima quia nihil lacrimabilis cerno


consenuere casa paupertatemque fatendo


corpore vixque meum firmat deus “excute” dicens


et Pholus et Melaneus et Abas praedator aprorum,

et pholus et melaneus et abas praedator aper


poscimur Aonides. Sed forsitan otia non sint,


regia, nec tota tristis locus ullus in urbe est.

regius neque totus tristis locus ullus in urbs sum


Cognita res meritam vati per Achaidas urbes

cognosco res mereo vates per achaidas urbs


Sum felix: quis enim neget hoc? felixque manebo:

sum felix quis enim nego hic felix maneo


haud aliter titubat, quam si mera vina bibisset.

haud aliter titubo quam si merus vinum bibo


prodigiosa petit Titanidos atria Circes.


At genitor, quamquam laetatur sospite nato,


ultima qui cepit detrectavitque furore


occubuisse neci: mirabere, vixque probabo,


Clade sui Thracum gens inritata tyranni

clades suus thracus gens irrito tyrannus


Gorgone bis centum riguerunt corpora visa.


Mulciber abstulerat, nec cognoscenda remansit


a sermone senis repetito munere Bacchi


divus ab excelsa prospectet Iulius aede.”


incubuit ferro deceptaque decipit omnes.


Herculis utuntur, fractus morboque fameque


neve mihi noceat, quod vobis semper, Achivi,


et sensit varios, quamvis diversa sonarent,


invidiosa suis, at nunc miseranda vel hosti.

invidiosus suus at nunc misero vel hostis


fluctibus eripuit, patriis sed rursus ab agris

fluctus eripio patrius sed rursus ab ager


Quid non et satyri, saltatibus apta iuventus,

quis non et satyrus saltas apto juventus


inmotusque silex armataque mansit imago.


insidiae quantaque caput cum fraude petatur,


nec, me quae caperet, non si Venus ipsa veniret,

neque ego qui capio non si venus ipse venio


At, puto, non ultro nec quicquam tale rogantem

at puto non ultro neque quisquam talis rogo


ponderis esse Iovem. Nec iam tolerare labores

pondus sum iuppiter neque iam tolero labor


adflat et in vacuis spargit ieiunia venis.

afflo et in vacuus spargo ieiunium venio


sive dares puero, fuerat formosus uterque.


“accipe nunc” inquit “nostri quoque sanguinis haustus!”

accipio nunc inquam noster quoque sanguis haurio


Figitur hinc duplici Gryneus in lumina ramo


plangorem dederant. E quis Phaethusa, sororum


quid faciat, dubitare facit, scitatur ab ipsa

quis facio dubitaris facio scitor ab ipse


Cressa manus tollens, rata sint sua visa, precatur.

cressa manus tollo reor sum suus video precor


funereus bubo letali carmine fecit:


pectore Pygmalion simulati corporis ignes.


Bistoniis habitata viris: Polymestoris illic


Hunc iubet Aeneae, quaecumque obnoxia morti,

hic iubeo aeneas quicumque obnoxius mors


spiramenta locis flammam exhalantia multis,


at Venulus frustra profugi Diomedis ad urbem

at venulus frustra profugio diomedes ad urbs


Naufragus interiit! Vidi agnovique manusque


et ponar post noctis avem. Mea poena volucres

et pono post nox avis meus poena volucris


accipitrem fluvialis anas; quam Troius heros


latius aut totidem tollebat turis acervos.


in faciem Ceycis abit sumptaque figura


Ipsa videbatur terras spectare relictas


ulterius poteram: quin nunc quoque frigidus artus,

ultra possum quin nunc quoque frigidus artus


Is sua iecit humo monitu Tritonidis arma


sicut erat; nam iam voto deus aequoris alti


Nec superum rector mala tanta Phoronidos ultra

neque superi rector malus tantus phoronidos ultra


nutricisque manum laeva tenet, altera motu


Nec iaculum sumit nec pictas illa pharetras,

neque iaculis sumo neque pingo ille pharetra


Tantaque simplicitas puerilibus adfuit annis,


auxiliare canit secretasque advocat artes.


barbaricoque Midan (aderat nam forte canenti)


hostilique caput prece detestatur euntis.


atque Aiax armis, non Aiaci arma petuntur.


torquet et inmensos saltu sinuatur in arcus,

torqueo et immensus saltus sinuo in arcus


Cui postquam pinus, baculi quae praebuit usum,

qui postquam pinus baculis qui praebeo usus


Acidis in nobis fuerit praesentior, edam:


concava litoreo si demas bracchia cancro,

concavus litoreus si demo bracchium cancer


Flebat ut amissum coniunx, cum regia Iuno


“fide minister” ait “iussorum, nate, meorum,


et iussos lapides sua post vestigia mittunt.

et iubeo lapis suus post vestigium mitto


Qui, siqua est pietas, ab acutae vulnere falcis,

qui siqua sum pietas ab acuo vulnus falx


accepere artes, elementa aetatis, ab isdem.


Lucifer et caeli statione novissimus exit.


cepit amor Solem: Solis referemus amores.


Iamque per inmensos egesto sanguine fletus


tempestivus erat caelo Cythereius heros:


signa sui generis facinusque excussit ab ore.


Parvus erat gurges, curvos sinuatus in arcus,


Utque ferant aequos et caelum et terra calores,


contigerant: huc adde genus de coniuge tanta,

contingo huc addo genus de coniunx tantus


armaque equosque habitusque Cydonaeasque pharetras.


Sic ego torrentem, qua nil obstabat eunti,


quandocumque mihi poenas dabis. Ipsa pudore


invitum praefert unaque in parte repugnat:


aequorei vim passa dei est (ita fama ferebat),

aequoreus vis patior deus sum ita fama fero


ante volat comitique timet, velut ales, ab alto

ante volo comes timeo velut ales ab altus


Nunc quoque nec fugiunt hominem nec vulnere laedunt

nunc quoque neque fugio homo neque vulnus laedo


squamea Cinyphii tenuis membrana chelydri

squameus cinyphius tenuis membrana chelydrus


si tamen hoc scelus est. Sed enim damnare negatur

si tamen hic scelus sum sed enim damnaris nego


frons erat: unde etiam nomen traxere Cerastae.

frons sum unde etiam nomen traho cerastae


vincemur, totidemque sumus. Vel cedite victae


palmite mutantur; de stamine pampinus exit;


ultima murmur erat, donec Laertius heros


Sed neque Dulichius sub Achillis casside vertex

sed neque dulichius sub achilles cassis vertex


litus et in molli nequiquam lassor harena.

litus et in mollis nequiquam lasso harena


argento partim, partim caelaverat auro,


vertice canities rigidis stetit hirta capillis.

vertex canities rigidus sto hirtus capillus


velle sui populos, aut quos e gente suorum


est in parte rubor, violaeque simillimus ora


ius habet et Triton Athamantiadesque Palaemon.

ius habeo et triton athamantiades palaemon


arsit, et inventum est aliquid, quod Iuppiter esse,

ardeo et invenio sum aliquis qui iuppiter sum


somniferam sumpsisse manu tegimenque capillis.


quadrupedes ducunt adduntque sonantia frena.


inque aditu obsisto. Furit audacissimus omni


ossa; nec ulterius dare corpus inutile leto


illa redit iuvenemque oculis animoque requirit,


nec metuunt ullas tuta atque aeterna ruinas.

neque metuo ullus tueor atque aeternus ruina


ingenio natura suo; nam pumice vivo


et dempta capiti, populo prohibente, corona


implebo silvas et conscia saxa movebo:


nutricisque fidem, nec non ingentibus ipsam


tela gerit, frenisque manu moriente remissis


margine terrarum porrexerat Amphitrite;


Alcmene (flet et ipsa tamen), conpescuit omnem

alcmene fleo et ipse tamen conpescuit omnis


Haud contentus eo petii tentoria Rhesi


atque illud meritis clarum (quis credere possit?)

atque ille meritum clarus quis credo possum


in viridem verti coeperunt membra colorem,


saucia vomeribus per se dabat omnia tellus;

saucius vomeribus per sui do omnis tellus


inter hamadryadas coluit sollertius hortos

inter hamadryadas colo sollertius hortus


Haemonii proceres aderant, aderamus et ipsi,


Et nunc accipiter, nulli satis aequus, in omnes

et nunc accipiter nullus satis aequus in omnis


Credere quis posset? solae cessastis Athenae.


pone metus” inquit; “numquam tibi causa doloris

pono metus inquam numquam tu causa dolor


aequora decrescunt et ab aethere longius absunt?

aequor decresco et ab aether longus absum


si pietas ulla est, ad me, Philomela, redito.”

si pietas ullus sum ad ego philomela redeo


exanimem inque suo iactantem sanguine corpus,


inspirare iubet fluctusque et flumina signo


Parva mora est, epulasque foci misere calentes,

parvus mora sum epulae focus mitto caleo


Apidanusque senex lenisque Amphrysos et Aeas,

apidanusque senex lenio amphrysus et aeas


aurea messis erat. Demptum tenet arbore pomum:

aureus messis sum demptum teneo arbor pomum


ni sciret fieri, quis nasci posse putaret?


reddidit et medio velavit in aere pennis.


nunc perlucenti circumdata corpus amictu


usque sequens pressit, dum retro quercus eunti


structa subit: molli tellus erat umida musco,

struo subeo mollis tellus sum umidus muscus


Utque manu late pendentia nubila pressit,


senserit, e puppi pontum prospectat adunca

sentio e puppis pontus prospecto aduncus


navigat Ionium, Sallentinumque Neretum


carpit iter: sed stat monitis contraria virtus.

carpo iter sed sto moneo contrarius virtus


Dira canam: procul hinc natae, procul este parentes!

dirus cano procul hinc nascor procul sum parens


Utque novus serpens posita cum pelle senecta


Non habet infelix quae matri bracchia tendat,

non habeo infelix qui mater bracchium tendo


Quae quoniam adveniet, properandum aliquidque novandum est,

qui quoniam advenio propero aliquis novo sum


posse queri tantum rauco stridore reliquit.

possum queror tantus raucus stridor relinquo


digna fuit: qua terra patet, fera regnat Erinys.

dignus sum qui terra pateo ferus regno erinys


Senserit hoc Ceyx, an vultum motibus undae


dexteriore Hecates, ast laeva parte Iuventae.


arma sui, vacuosque iacent dispersa per agros

arma suus vacuus iaceo dispergo per ager


huic quoque dat lacrimas lacrimas in vulnera fundit

hic quoque do lacrima lacrima in vulnero fundo


E quibus ingenti tendentes bracchia voce


ipse oculis ereptus erat. Non ocior illo


Omine turbata est: misit tamen. Apta minister

omen turbo sum mitto tamen apto minister


Haud tulit ulterius, clipeoque adversa reducto


Utque tuo motae, proles Semeleia, thyrso


perpetuos dentes et serrae repperit usum.


concutiens inlustre caput “temeraria” dixit

concutio illustris caput temerarius dico


Ne tamen ille canor mulcendas natus ad aures

ne tamen ille cano mulceo nascor ad auris


pars habet: hanc Iuno victam certamine iussit

pars habeo hic juno vinco certamen iubeo


et cui, si demas iugulati crimina Phoci,


esse fidem, digitis ad frontem saepe relatis,


Copia nulla famem relevat; sitis arida guttur

copia nullus fames relevo sum aridus guttur


pressit, ut hauriret gelidos potura liquores.


Idalien memoremque time Rhamnusidis iram!


et cognoscenti similis fuit. Ille refugit


excipit et nuribus mittit gestanda Latinis.


iactari quos cernis in Ionio inmenso,


visus adesse idem deus est eademque monere


Cum quibus ut soceri domus est intrata petiti,


Neritiasque domus, regnum fallacis Ulixis,


Aeacon agnoscit summus prolemque fatetur


Hinc aper excitus medios violentus in hostes

hinc aper excio medius violentus in hostis


Priamides Helenus flenti dubioque salutis:


esse putat nymphae: nympham mihi credit amari.


intrat, et ut manes veniat per Averna paternos,

intro et ut manes venio per avernus paternus


Heu quam difficile est crimen non prodere vultu!

heu quam difficilis sum crimen non prodo vultus


indicat. Et nondum memoratis omnibus unda


Ante bibebatur, nunc, quas contingere nolis,


ei mihi, quod nullis amor est sanabilis herbis

is ego qui nullus amor sum sanabilis herba


poma cadunt ramis agitataque ilice glandes.


inter seque datas iunxit natamque nepotemque


zonarumque trium contentus fine polumque


Iamque venenifero sanguis manare palato


spernit et inridet factisque inmitibus addit


in Stygia spectabat aqua. Planxere sorores


Tum primum siccis aer fervoribus ustus


haud aliter stupuit, quam cum Tyrrhenus arator

haud aliter stupeo quam cum tyrrhenus arator


Haustus aquae mihi nectar erit, vitamque fatebor


seu vis est in aqua calido contraria vino,

seu volo sum in aqua calidus contrarius vinum


coniuge Pirithoum: quod paene fefellimus omen.


ora proterva canum, sed quos fugit, attrahit una

os protervus canis sed qui fugio attraho unus


vix tergo eripuit; ferrum tamen ossibus haesit.

vix tergum eripio ferrum tamen os haereo


sordida terga suis nigro pendentia tigno

sordidus tergum suus niger pendeo tignum


quae neque dant flammas lenique tepore cremantur.


Ionium zephyris sextae Pallantidos ortu

ionius zephyris sextus pallantidos ortus


Iuppiter adloquitur: “Nostra est timor iste voluptas,

iuppiter alloquor noster sum timor iste voluptas


occupat Aegides cubitique ingentia frangit


et metuit, pressos veniat ne livor in artus.


quae modo vena fuit, sub eodem nomine mansit;


Hanc deus et melior litem natura diremit.


quaeque vacant anima, fallaciter omnia transit.


Rhegion ingreditur ferventes aestibus undas,


et primus sociis visum ostendisse cruorem


Ipse dei clipeus, terra cum tollitur ima,


exigit alma Venus, tantosque per alta labores

exigo almus venus tantus per altus labor


proque tot annorum cura, quibus anxius egi,


Aesonis esse situs, atque hac in parte moratur,


Hinc ubi legati rediere, negata ferentes


hi narrata ferunt alio; mensuraque ficti


et respergit aquis: pars optima restitit illi.


sunt aliquid, si non perierunt omnia mecum,


Me miserum, quanto cogor meminisse dolore


Talibus atque aliis, in quae dolor ipse disertum

tal atque alius in qui dolor ipse dissero


fit fragor: hinc densi funduntur ab aethere nimbi.

fio fragor hinc densus fundo ab aether nimbus


nec sibi cedentem Phoeboque parente superbum


supplice voce roga: veniam dabit illa roganti.”


instabilemque locum Delos dedit. Illa duorum


o crudelis” ait “nec te mandata parentis


Inde graves multi nequeunt consurgere et ipsis

indus gravis multus nequeo consurgo et ipse


ferre suis visa est pariterque tremiscere motu

fero suus video sum parito tremiscere motus


et dare mugitus summoque cacumine findi.


Laetus abit gaudetque malo Berecyntius heros

laetus abeo gaudeo malus berecyntius heros


illa, manus ut forte tetenderat in maris undas,


vellet emi! tantum patrias ne posceret arces.


dicitur et lucos ferro temerasse vetustos.


incinctus iuvenis flexis nova cornua cannis,


Pinxit et Antigonen ausam contendere quondam

pingo et antigonus audeo contendo quondam


(nam memoro memorique animo pia verba notavi)

nam memoro memor animus pius verbum noto


degenerat palmas veterumque oblitus honorum


et succincta comas hirsutaque vertice pinus,


Pleionesque nepos: “Ego sum, qui iussa per auras

pleione nepos ego sum qui iubeo per aura


Iamque fere medius Titan venientis et actae


Illa deam obliquo fugientem lumine cernens


Multifidasque faces ramaliaque arida tecto


Concidit et digitis morientibus ille retemptat


enumerare: minor fuit ipsa infamia vero.


hanc procul adspexi longo post tempore navem

hic procul adspecio longus post tempus navo


“talia di pellant! Multoque ego iustius aevum

talis deus pello multus ego iustus aevum


criminis exemplum, sed cuncta timemus amantes.


litora, non alto repetit Paphon aequore cinctam

litus non altus repeto paphos aequor cingo


quique petant ventis Epidauria litora mittunt.

quisque peto venio epidaurius litus mitto


ora venenata tetigit mirantia virga,


obicit. An falso Palameden crimine turpe est

obicio an fallo palamedes crimen turpis sum


ursaque conspectos in montibus horruit ursos


depressitque duos, Brotean et Orion: Orio


Gnosius Ichnobates, Spartana gente Melampus.

gnosius ichnobates spartanus gens melampus


constitit et timide, “si di dare cuncta potestis,

consto et timidus si deus do cunctus possum


in secreta venit. Tum blando callidus ore

in secerno venio tum blandus callidus os


bracchia coeperunt nigris horrescere villis


flumina restituit dat terrae gramina, frondes


nec carpsere iecur volucres, urnisque vacarunt


sollicitare fidem. Favet huic Aurora timori


vota quid illa velint; et, amici numinis omen,

veto quis ille volo et amicus numen omen


cumque ego porrexi tibi bracchia, porrigis ultro:

cum ego porrigo tu bracchium porrigo ultro


atque ait: “Herculeae mirum est oblivia laudis

atque aio herculeus mirus sum oblivius laus


egerere inde dapes inmersaque viscera gestit,

egeo inde daps inmersaque viscera gestio


quo peritura fuit: nisi si crudelis id ipsum


“Neve male optato maneas circumlitus auro,


Ille quidem vult plura loqui, sed lingua repente

ille quidem volo multus loquor sed lingua repens


Troades et patriae fumantia tecta relinquunt.


E quibus hi vacuas inplent sermonibus aures,


ut modo rore maris, modo se violave rosave


impetus est: in equam cognataque corpora vertor.

impetus sum in equa cognatus corpus verto


radicis fibras labentibus inrigat undis:


lumina viderunt inopem somnique cibique


nam color in pomo est, ubi permaturuit, ater,

nam color in pomum sum ubi permaturesco ater


Scylla rapax canibus Siculo latrare profundo?

scylla rapax canis siculus latraris profundo


Nonne vides, quos cera tegit sexangula, fetus

nonne video qui cero tego sexangulus fetus


ibat et attritas versabat rivus harenas.


diruit inque meos ferrum flammamque penatis


implevere nemus circumfusaeque Dianam


rex iubet incepti curam dimittere belli.


Primus Ophionides Amycus penetralia donis

primus ophionides amycus penetralis donum


quod cupio mecum est: inopem me copia fecit.


“quid facis?” exclamat, “quae te, germane, furentem


et leve cerata modulatur harundine carmen,


barbara Mopsopios terrebant agmina muros.


Arsit et Euphrates Babylonius, arsit Orontes

ardeo et euphrates babylonius ardeo orontes


nunc arbor, puer ante deo dilectus ab illo,

nunc arbor puer ante deus delectus ab ille


vidit et arsuros supremis ignibus artus,


Quod videt haec lucem, quod non ego punior, ecce

qui video hic lux qui non ego punior ecce


praeferrer cunctis certe gener. Addere tantis

praefero cunctus certus gener addo tantus


liquitur in lacrimas, donec pietate dolentis


est mihi proximitas: aliena potentior essem.


Aeacus, et quae sit veniendi causa requirit.


hic amor est odio maius scelus. Undique lecti

hic amor sum odium magnus scelus undique lego


Quaerite nunc, habeat quam nostra superbia causam,

quaero nunc habeo quam noster superbia causa


Tum lecto incumbens, fletu super ora profuso,

tum lectus incumbo fleo super os profundo


aurea poma manu: nullique videnda nisi ipsi

aureus pomum manus nullus video nisi ipse


nos quoque, quas Pallas, melior dea, detinet” inquit,

nos quoque qui pallas bonus dea detineo inquam


perque deos supplex oro superosque meosque,


Di meliora velint. Quamquam non ista precanda,


in solio Phoebus claris lucente smaragdis.

in solium phoebus claris luceo smaragdus


Lydia tota fremit, Phrygiaeque per oppida facti

lydion totus fremo phrygia per oppidum facio


cladis adhuc Phrygiae memores, odere Pelasgos


colla torosa boum vinctorum corpora vittis.


garrula non alium, quam nunc habet, oris habebat,

garrulus non alius quam nunc habeo ora habeo


”Flebile principium melior fortuna secuta est.

flebilis principium bonus fortuna sequor sum


Aethiopasque suos positosque sub ignibus Indos


seu digitis subigebat opus repetitaque longo


“sum nemorum studiosus” ait “caedisque ferinae:


iudicis aeterna damnavit lumina nocte.


deseruere sui nymphae vineta Timoli,


adpuleram, medio cum Sol altissimus orbe


ora reformatus primos Iolaus in annos.


Mira loquar: non illa canes avidaeque volucres,

mirus loquor non ille canis avidus volucris


et modo quos illi fatum contingere non est,


Huic quoque “vade procul, ne longe gloria rerum,

hic quoque vado procul ne longus gloria res


unda gravet pennas, si celsior, ignis adurat.


quoque Chimaera iugo mediis in partibus ignem,

quoque chimaera iugum medius in pars ignis


Nec caelo nec humo nec aquis dea vestra recepta est:

neque caelum neque humo neque aqua dea vester recipio sum


isque gradus templi, natarum membra suarum,


numen adorandum pelagi est.” Erat ardua turris

numen adoro pelagus sum sum arduus turris


ipse suos artus lacero divellere morsu


cursibus obliquis inter tua regna fluentum.

cursus obliquus inter tuus regnum fluentum


Mars quoque ob hoc capere arma solet! Removebitur omne

mars quoque ob hic capio arma soleo removeo omnis


Tunc quoque cura fuit partes velare tegendas,


Fecit amor maciem: longa internodia crurum,

facio amor macies longus internodium crus


“sic amet ipse licet sic non potiatur amato!”


At tu, pro socio, siqua est ea gratia, regno

at tu pro socius siqua sum is gratia regnum


truncat holus foliis; furca levat illa bicorni

trunco holus folium furca levo ille bicornis


lac facitote bibat nostraque sub arbore ludat!


Erubuere viri seque exhortantur et addunt


ipse Amor, admisso sequitur vestigia passu.

ipse amor admitto sequor vestigium passus


cura tenet Veneris? Si di mihi parcere vellent,


flexit aves illuc. Utque aethere vidit ab alto

flecto aveo illic ut aether video ab altus


audet) et aut bibula sine vestibus errat harena,

audeo et aut bibulus sine vestis erro harena


frenato delphine sedens, Theti, nuda solebas.


nunc latus in fulvis niveum deponit harenis;

nunc latus in fulvus niveus depono harena


nil ibi quod credi posset mortale videbam.

nihil ibi qui credo possum mortalis video


dicta tulisse Iovis seque indoluisse notatam.

dictum fero iuppiter sequor indoles noto


virque sit alterius, poenae Medea relinquar?


pectore ferre meo: nec tu, Galatea, moveris.”


argenti bifores radiabant lumine valvae.


inpatiens expersque viri nemora avia lustrat,


et causam adventus. Cui sic respondit Atlantis

et causa advenio qui sic respondeo atlantis


quisve Iovem poterat? — Superum petit aethera victor

queo iuppiter possum superi peto aether victor


sed ferro, sed si quid habes, quod vincere ferrum

sed ferrum sed si quis habeo qui vinco ferrum


At non Oliaros Didymaeque et Tenos et Andros

at non olearos didymaeque et tenos et andros


quaque aliae gaudere solent, ego rustica dote

quisque alius gaudeo soleo ego rusticus dos


haerentem Peleus et acerbo vulnere victum


rupit et indignis percussit pectora palmis.


Sed sonus armorum superat gemitusque cadentum,


tu modo, diva, velis. Ut desint cetera, quantum est

tu modo divus velis ut desum ceterus quantus sum


utque salutifera miseris succurrere rebus


ipsa tamen, quamvis animo grave vulnus habebam,

ipse tamen quivis animus gravis vulnus habeo


obstrepuere sono citharae: tum denique saxa

obstrepo sonus cithara tum denique saxum


corpora: marmor erant. Avertitur, atque ita supplex

corpus marmor sum averto atque ita supplex


umbra viri visa est, visa fera saevit in umbra.

umbra vir video sum video ferus saevio in umbra


Finierat monitus: dictis tamen ille repugnat


dissociata locis concordi pace ligavit.


attonitusque malis exsul mentisque domusque,


igne perire tuo clademque auctore levare.


Plena patris thalamis excedit et impia diro

plenus pater thalamus excedo et impius dirus


cum facerem natis, mugitus victima diros


Quin animum firmas, teque ipsa reconligis, Iphi,

quin animus firmo tu ipse reconligis iphis


surrexere deae. Sedes scelerata vocatur:


magna quidem patrisque sui matrisque voluptas,


monstra ferat, taurum dilexit filia Solis,


finitimi exemplum metuunt: exponimur orbae,


avellit frondes; haec stipite crura teneri,


proditione potens! — Quamvis saepe utile vinci

proditio possum quivis saepe utilis vinco


Accipiunt legem (quis enim dubitaret?) et orant


fluctibus et tectas defendit ab imbribus undas,


et, quamvis sopor est oculorum parte receptus,


nescia, quem maneat tanti victoria regni.

nescius qui maneo tantus victoria regnum


Ver erat aeternum, placidique tepentibus auris


res epulis quondam, tum bello et caedibus aptae.

res epulis quondam tum bellum et caedes aptus


Quid quod amatis idem? quod, quae tibi poma coluntur,


Caras et armiferos Lelegas Lyciamque pererrat.


Non tamen ad letum causas satis illa valentes

non tamen ad letum causa satis ille valeo


adspicite en!” vestemque manu deduxit et “haec sunt

adspecio en vestis manus deduco et hic sum


admisitque suos in verba novissima fluctus.


speluncae similis, nativo pumice tectus,


cuspide praetenta. Furit ille et inania duro

cuspis praetendo furio ille et inanis durus


Quod tamen admissum, quae sit vindicta, docebo.

qui tamen admitto qui sum vindicta doceo


cautus humum longo signavit limite mensor.


Inde recordati Teucros a sanguine Teucri


narravere senes: equidem pendentia vidi


Iuppiter his motus privignae dona nurusque

iuppiter hic moueo privigna donum nurusque


dicta Iovis firmat. Gravius Saturnia iusto

dictum iuppiter firmo gravis saturnius justus


cum faber eduxit, lacubus demittit: at illud


solibus hibernis, aestiva gratior umbra,


Surge, age, da lacrimas lugubriaque indue nec me

surgo ago do lacrima lugubria induo neque ego


deflevit vates, ne non temptaret et umbras,


servatoque diu resecat de tergore partem


ducit in errorem variarum ambage viarum.


haesissem, quamvis amens, in fune retentus.


lucis egens aer: nulli sua forma manebat,


Adnuit his capitisque sui pulcherrima motu


Credula res amor est: subito conlapsa dolore,

credulus res amor sum subeo collabor dolor


et credit tactis digitos insidere membris,


Hinc Anaphen sibi iungit et Astypaleia regna,

hinc anaphe sui jungo et astypaleius regnum


Adspicit hanc natis thalamoque Athamantis habentem

adspecio hic obstino thalamus athamas habeo


sperabam tamen atque animo mea vota fovebam.

spero tamen atque animus meus veto foveo


Excipit Aenean illic animoque domoque


et patulis iniit tectum sublime fenestris;

et patulis ineo tectum sublimis fenestra


deriguisse pedes. Ad quam conata venire


Fissus erat tenui rima, quam duxerat olim,


Ter sine profectu voluit nitentia contra


nuper erat genitus, modo formosissimus infans,


Qui nunc, ut memorant, silvestribus abditus antris

qui nunc ut memoro silvestris abdo antrum


saevit enim, natumque obiectat et imputat illis.

saevio enim nascor objecto et imputo ille


orbe suo, tellusque tibi pontusque negetur.


“dicam,” ait “et veteris monstrum mirabere culpae.


flamma gulae. Tandem, demisso in viscera censu,

flamma gula tandem demitto in viscera census


illa, quibus totiens durum renovaverat arvum,


viscera viva trahi nervosque in stipe teneri,

viscera vivus traho nervus in stipe teneo


Fecerat haec notum Graias cum milite forti


victa petent Mutinae, Pharsalia sentiet illum.


lactentis vituli, dextra libratus ab aure


utque meum intonsis caput est iuvenale capillis,

ut meus intondeo caput sum iuvenal capillus


Scylla tibi trado patriaeque meosque penates.


aut spoliata suos, aut quos habet, alba capillos.

aut spolio suus aut qui habeo albus capillus


His adhibet coniunx ignarum Terea mensis

hic adhibeo coniunx ignarus terea mensis


bella movet clipeus, deque armis arma feruntur.


arva gener teneo minima cum parte meorum.”


a ferro tutam: cecidisti et femina ferro,


Iuppiter eripiet.” Conanti mittere Cepheus


Ne foret hic igitur mortali semine cretus,


Persequar exstinctum letique miserrima dicar


signa pedum, primo videre novissima saxo;


Excipit hanc Aegeus, facto dammandus in uno;

excipio hic aegeus facio dammandus in unus


talibus intonsum conpellat Sminthea dictis:

talis intondeo conpello smintheus dictum


contigit. Hic aevo veteres mortalia primo

contingo hic aevum vetus mortalia primus


quod tremit, exigua cum summum stringitur aura.

qui tremo exiguus cum superus stringo aura


Forma mihi nocuit. Nam cum per litora lentis

forma ego noceo nam cum per litus lentus


seu caput abdiderat cristata casside pennis,


Denique per multas aditum sibi saepe figuras

denique per multus aditus sui saepe figura


ad facinus venit illa suum. Fugit aurea caelo

ad facinus venio ille suus fugio aureus caelum


huc venit, hinc illuc, et quoslibet occupat artus

huc venio hinc illic et qui occupo artus


verborum et natae dira in periuria linguae:

verbum et nascor dirus in periurium lingua


corpore ut exanimi crudelia lumina pascas.


et ieiuna Fames. Ea se in praecordia condat

et jejuno fames is sui in praecordia condo


roboribusque dedi; nec me sperare fatebar:


rettulit antiquas, partim nova monstra creavit.


“regia progenies: sunt si descendere ad ipsum

regius progenies sum si descendo ad ipse


pluribus in virgis et idem contingere gaudent


et mihi sollicitae lenimen dulce senectae

et ego sollicitus lenimen dulcis senecta


ambibat Siculae cautus fundamina terrae.


mota quidem est genetrix infractaque constitit ira

moueo quidem sum genetrix infringo consto ira


Qui prece non spreta, quamvis modo visa sequenti

qui prex non sperno quivis modo video sequor


Non tantum cervo claris latratibus acto,


Iuppiter ut liquidis stagnare paludibus orbem

iuppiter ut liquidus stagnaris palus orbis


nec levius pulsata sonat, quam ferreus olim

neque levis pulso sono quam ferreus olim


Exsilio poenam potius gens impia pendat,


invenies sub aquis, et adhuc ostendere nautae


fessa malis tendensque ad caelum bracchia magno

fessus malus tendo ad caelum bracchium magnus


deserit, a dextra Cythno Gyaroque relictis,

desero ab dextera cythnos gyaroque relinquo


Pars volucres factae; quae nunc quoque gurgite in illo

pars volucris facio qui nunc quoque gurges in ille


huius, ut arreptum laniabat vertice crinem,


Postquam, Saturno tenebrosa in Tartara misso,

postquam saturnus tenebrosus in tartara mitto


ponere duritiem coepere suumque rigorem


efferor. Exsulta victrixque inimica triumpha.

effero exsulto victrix inimicus triumpho


Intrepidum pro se, curam de coniuge agentem


Nam fuit haec quondam niveis argentea pennis

nam sum hic quondam niveus argenteus penna


tu geminus coniunx, hostis mihi debita Procne.

tu geminus coniunx hostis ego debeo procne


abluere hic artus lassataque membra parabam,


in quem reccidimus, quidquid mortale creamur,


Collis apex medii subiectis inminet arvis:

collis apex medius subjectus inmino arvum


ex aliis alias reddit natura figuras:


i, pete diversi! Patrias, age, desere sedes!”


Magna pedis digitos pars occupat, oraque cornu

magnus pes digitus pars occupo oro cornu


vidit opes atavosque suos umbramque senilem


stabat et, ignarus sua se tractare pericla,

sto et ignarus suus sui tractaris periculum


Non tamen abscedit: neque enim vestigia cernit

non tamen abscedo neque enim vestigium cerno


ora caputque novem cornicis saecula passae.


et (mirum potuisse) silet. Dolor ora repressit,


Victima labe carens et praestantissima forma


Nec sumus ingrati: tibi nos debere fatemur,


gaudet abesse tamen. Patriae quoque vellet ad oras

gaudeo absum tamen patria quoque volo ad ora


esse putat nusquam atque animo peiora veretur.

sum puto nusquam atque animus malus vereor


coxerat aere cavo viridi versata cicuta.


qui meus est orbis, tantum contingere monstrum.”

qui meus sum orbis tantus contingo monstrum


Restabat fatis aliquid. Suspirat ab imis


Ipse pavet nec se, qui sit status, ipse fatetur

ipse paveo neque sui qui sum status ipse fateor


cui dedit ipse cibos! Quantum est, quod desit in istis

qui do ipse cibus quantus sum qui desum in iste


quem dederat leto, membris et corpore Latreus


Huic modo ne prosit, quod, uti est, hebes esse videtur,

hic modo ne prosum qui uti sum hebeo sum video


si mora pro culpa est, ego sum maturior illo.

si mora pro culpa sum ego sum maturus ille


tu pugnare potes, pugnandi tempora mecum


Dira lues ira populis Iunonis iniquae


si licet et falsi positis ambagibus oris


qui facere adsuerat, patriae non degener artis;


Clauserat Hippotades aeterno carcere ventos,


perpetiar” dixi: “pars hic mihi maxima iuris”;


tantus eram, pariterque animis inmanis et undis

tantus sum parito animus immanis et unda


ut mea sit servata mea virtute, paciscor.”


concilium Graiosque patres adiere, darentque,


labitur occiduae per iter declive senectae.


effecta est hominis, feto consurgit in arvo,

efficio sum homo fetus consurgo in arvum