Profluebant per frontem sudantis acaciae rivi, et inter rugas malarum tantum erat cretae, ut putares detectum parietem nimbo laborare. Non tenui ego diutius lacrimas, sed ad ultimam perductus tristitiam “Quaeso” inquam “domina, certe embasicoetan iusseras dari.” Complosit illa tenerius manus et “O” inquit “hominem acutum atque urbanitatis vernaculae fontem. Quid? tu non intellexeras cinaedum embasicoetan vocari?” Deinde ut contubernali meo melius succederet, “Per fidem” inquam “vestram, Ascyltos in hoc triclinio solus ferias agit?” “Ita” inquit Quartilla “et Ascylto embasicoetas detur.” Ab hac voce equum cinaedus mutavit transituque ad comitem meum facto clunibus eum basiisque distrivit. Stabat inter haec Giton et risu dissolvebat ilia sua. Itaque conspicata eum Quartilla, cuius esset puer, diligentissima sciscitatione quaesivit. Cum ego fratrem meum esse dixissem, “Quare ergo” inquit “me non basiavit?” Vocatumque ad se in osculum applicuit. Mox manum etiam demisit in sinum et pertrectato vasculo tam rudi “Haec” inquit “belle cras in promulside libidinis nostrae militabit; hodie enim post asellum diaria non sumo.”

profluebant per frons sudo acacia rivus et inter ruga malus tantus sum cerno ut puto detego paries nimbus laboro non tenuis ego diu lacrima sed ad ulter perduco tristitia quaeso inquam domina certus embasicoetas jubeo do complodo ille tener manus et o inquam homo acutus atque urbanitas vernacula fons quis tu non intellego cinaedus embasicoetas vocaris deinde ut contubernalis meus bonus succedo per fides inquam vester ascyltos in hic triclinium solus ferio ago ita inquam quartilla et ascylto embasicoetas do ab hic vox equus cinaedus muto transeo ad comes meus facio clunis is basium distero sto inter hic giton et rideo dissolvo ilia suus itaque conspicor is quartilla qui sum puer diligens sciscitatio quaero cos ego frater meus sum dico quaris ergo inquam ego non basio voco ad sui in osculis applico mox manus etiam demitto in sinum et pertrectato vasculum tam rudo hic inquam bellus creo in promulsis libido noster milito hodie enim post asellus diarium non sumo


Comprobamus nos factum et quam in praecipiti res humanae essent, vario sermone garrimus. “Ita” inquit Trimalchio “non oportet hune casum sine inscriptione transire” statimque codicillos poposcit et non diu cogitatione distorta haec recitavit: “ "Quod non expectes, ex transverse fit —et supra nos Fortuna negotia curat. quare da nobis vina Falerna, puer.” ” ab hoc epigrammate coepit poetarum esse mentio diuque summa carminis penes Mopsum Thracem memorata est done Trimalchio “Rogo” inquit "magister, quid putas inter Ciceronem et Publilium interesse? Ego alterum puto disertiorem fuisse, alterum honestiorem. Quid enim his melius dici potest? “ “'Luxuriae rictu Martis marcent moenia. Tuo palato clausus pavo pascitur plumato amictus aureo Babylonico, gallina tibi Numidica, tibi gallus spado; ciconia etiam, grata peregrina hospita pietaticultrix gracilipes crotalistria, avis exul hiemis, titulus tepidi temporis, nequitiae nidum in caccabo fecit modo. Quo margarita cara tibi, bacam Indicam? An ut matrona ornataphaleris pelagiis tollat pedes indomita in strato extraneo? Zmaragdum ad quam rem viridem, pretiosum vitrum? Quo Carchedonios optas ignes lapideos, nisi ut scintillet probitas e carbunculis? Aequum est induere nuptam ventum textilem, palam prostare nudam in nebula linea?' ”

conprobo nos facio et quam in praeceps res humanus sum vario sermo garrio ita inquam trimalchio non oportet hic casus sine inscriptio transeo statim codicilli posco et non diu cogitatio distorqueo hic recito qui non expecto ex transverto fio et supra nos fortuna negotium curo quare do nos vinum falernum puer ab hic epigramma coepio poetaris sum mentior diu summus carmen penis mopsus thracem memoro sum donec trimalchio rogo inquam magister quis puto inter cicero et publilius intersum ego alter puto disertus sum alter honestus quis enim hic bonus dico possum luxuria rictus mars marceo moenia tuus palatum claudo pavus pascor plumatus amicio aureus babylonicus gallina tu numidicus tu gallus spado ciconia etiam gratus peregrinus hospita pietaticultrix gracilipes crotalistria avus exul hiems titulus tepidus tempus nequitia nidus in caccabus facio modo quo margaritum carus tu baca indicus an ut matrona orno pelagius tollo pes indomitus in stratum extraneus smaragdus ad quam res viridis pretiosus vitrum quo carchedonius opto ignis lapideus nisi ut scintillo probitas e carbunculus aequi sum induo nupta venio textilis palam prosto nudus in nebula lineus


“ Orbem iam totum victor Romanus habebat, qua mare, qua terrae, qua sidus currit utrumque. Nec satiatus erat. Gravidis freta pulsa carinis iam peragebantur; si quis sinus abditus ultra, si qua foret tellus, quae fulvum mitteret aurum, hostis erat, fatisque in tristia bella paratis quaerebantur opes. Non vulgo nota placebant gaudia, non usu plebeio trita voluptas. Aes Ephyreiacum laudabat miles in unda; quaesitus tellure nitor certaverat ostro; hinc Numidae accusant, illinc nova vellera Seres, atque Arabum populus sua despoliaverat arva. Ecce aliae clades et laesae vulnera pacis. Quaeritur in silvis auro fera, et ultimus Hammon Afrorum excutitur, ne desit belua dente ad mortes pretiosa; fames premit advena classes, tigris et aurata gradiens vectatur in aula, ut bibat humanum populo plaudente cruorem. Heu, pudet effari perituraque prodere fata, Persarum ritu male pubescentibus annis surripuere viros exsectaque viscera ferro in venerem fregere, atque ut fuga nobilis aevi circumscripta mora properantes differat annos, quaerit se natura nec invenit. Omnibus ergo scorta placent fractique enervi corpore gressus et laxi crines et tot nova nomina vestis, quaeque virum quaerunt. Ecce Afris eruta terris citrea mensa greges servorum ostrumque renidens, ponitur ac maculis imitatur vilius aurum quae sensum trahat. Hoc sterile ac male nobile lignum turba sepulta mero circum venit, omniaque orbis praemia corruptis miles vagus esurit armis. Ingeniosa gula est. Siculo scarus aequore mersus ad mensam vivus perducitur, atque Lucrinis eruta litoribus vendunt conchylia cenas, ut renovent per damna famem. Iam Phasidos unda orbata est avibus, mutoque in litore tantum solae desertis adspirant frondibus aurae. Nec minor in campo furor est, emptique Quirites ad praedam strepitumque lucri suffragia vertunt. Venalis populus, venalis curia patrum, est favor in pretio. Senibus quoque libera virtus exciderat, sparsisque opibus conversa potestas ipsaque maiestas auro corrupta iacebat. Pellitur a populo victus Cato; tristior ille est, qui vicit, fascesque pudet rapuisse Catoni. Namque—hoc dedecoris populo morumque ruina— non homo pulsus erat, sed in uno victa potestas Romanumque decus. Quare tam perdita Roma ipsa sui merces erat et sine vindice praeda. Praeterea gemino deprensam gurgite plebem faenoris illuvies ususque exederat aeris. Nulla est certa domus, nullum sine pignore corpus, sed veluti tabes tacitis concepta medullis intra membra furens curis latrantibus errat. Arma placent miseris, detritaque commoda luxu vulneribus reparantur. Inops audacia tuta est. Hoc mersam caeno Romam somnoque iacentem quae poterant artes sana ratione movere, ni furor et bellum ferroque excita libido? ” “

orbis iam totus victor romanus habeo qui mare qui terra qui sidus curro uterque neque satio sum gravidus fretus pello carina iam perago si quis sinus abdo ultra si qui sum tellus qui fulvus mitto aurum hostis sum for in tristis bellum paro quaero ops non vulgo nosco placeo gaudium non usus plebeius tero voluptas aeoles ephyreiacum laudo miles in unda quaero tellus nitor certo ostrum hinc numida accuso illinc novo vellus sero atque arabus populus suus despolio arvum ecce alius clades et laedo vulnero pax quaero in silva aurum ferus et ulter ammon afrorum excutio ne desum belua dens ad mors pretiosus fames premo advena classis tigris et auro gradior vecto in aula ut bibo humanus populus plaudo cruor heu pudeo effaris pereo prodo fatum persaris ritus malus pubesco annus surripio vir exseco viscera ferrum in venerem frango atque ut fuga nobilis aevum circumscribo mora propero differo annus quaero sui natura neque invenio omnis ergo scortum placeo frango enervis corpus gressus et laxus crinis et tot novo nomen vestio quisque vir quaero ecce afris eruo terra citreum mensa grex servus ostrum renideo pono atque maculis imito vilis aurum qui sensus traho hic sterilis atque malus nobilis lignum turba sepelio merus circum venio omne orbis praemium corruptus miles vagus exsurio arma ingeniosus gula sum siculus scarus aequor mergo ad mensa vivus perduco atque lucrinus eruo litus vendo conchylium ceno ut renovo per damno fames iam phasis unda orbo sum avis muto in litus tantus solus desero adspiro frons aura neque paruus in campus furor sum emo quiris ad praeda strepitus lucrum suffragium verto venal populus venal curia pater sum favor in pretium senex quoque liber virtus excido spargo ops converro potestas ipse maiestas aurum corrumpo iaceo pello ab populus vinco cato tristis ille sum qui vinco fascis pudeo rapio cato namque hic dedecor populus morus ruina non homo pello sum sed in unus vinco potestas romanus decus quaris tam perdo roma ipse suus merces sum et sine vindex praeda praeterea geminus deprensa gurges plebs faenus illuvies utor exedo aer nullus sum certus domus nullus sine pignus corpus sed velut tabes taceo concipio medulla intra membrum furo cura latro erro arma placeo miser detero commodus luxus vulnus reparo inops audacia tueor sum hic mergo caenum roma somnus iaceo qui possum ars sano ratio moveo ni furor et bellum ferrum excio libido


Quid ergo est? Parentes obiurgatione digni sunt, qui noluntliberos suos severa lege proficere. Primum enim sic ut omnia, spes quoque suas ambitioni donant. Deinde cum ad vota properant, cruda adhuc studia in forum pellunt et eloquentiam, qua nihil esse maius confitentur, pueris induunt adhuc nascentibus. Quod si paterentur laborum gradus fieri, ut studiosi iuvenes lectione severa irrigarentur, ut sapientiae praeceptis animos componerent, ut verba atroci stilo effoderent, ut quod vellent imitari diu audirent, ut persuaderent sibi nihil esse magnificum, quod pueris placeret: iam illa grandis oratio haberet maiestatis suae pondus. Nunc pueri in scholis ludunt, iuvenes ridentur in foro, et quod utroque turpius est, quod quisque perperam didicit, in senectute confiteri non vult. Sed ne me putes improbasse schedium Lucilianae humilitatis, quod sentio, et ipse carmine effingam:

quis ergo sum parens obiurgatio dignus sum qui noluntliberos suus severus lex proficio primus enim sic ut omnis spes quoque suus ambitio dono deinde cum ad veto propero crudus adhuc studium in forum pello et eloquentia qui nihil sum magnus confiteor puer induo adhuc nasco qui si pateo labor gradus fio ut studiosus juvenis lectio severus irrigo ut sapientia praecipio animus compono ut verbum atrox stilus effodio ut qui volo imitor diu audio ut persuadeo sui nihil sum magnificus qui puer placeo iam ille grandis oratio habeo maiestas suus pondus nunc puer in schola ludo juvenis rideo in forum et qui uterque turpis sum qui quisque perperam disco in senectus confiteor non volo sed ne ego puto improbo schedius lucilianus humilitas qui sentio et ipse carmen effingo


Post hoc fulmen Habinnas rogare coepit, ut iam desineret irasci et “Nemo” inquit “nostrum non peccat. Homines sumus, non dei.” Idem et Scintilla flens dixit ac per genium eius Gaium appellando rogare coepit, ut se frangeret. Non tenuit ultra lacrimas Trimalchio et “Rogo” inquit “Habinna, sic peculium tuum fruniscaris: si quid perperam feci, in faciem meam inspue. Puerum basiavi frugalissimum, non propter formal, sed quia frugi est: decem partes dicit, librum ab oculo legit, thraecium sibi de diariis fecit, arcisellium de suo paravit et duas trullas. Non est dignus quem in oculis feram? sed Fortunata vetat. Ita tibi videtur, fulcipedia? suadeo, bonum tuum concoquas, milva, et me non facias ringentem, amasiuncula: alioquin experieris cerebrum meum. Nosti me: quod semel destinavi, clavo tabulari fixum est. Sed vivorum meminerimus. Vos rogo, amici, ut vobis suaviter sit. Nam ego quoque tam fui quam vos estis, sed virtute mea ad hoc perveni. Corcillum est quod homines facit, cetera quisquilia omnia. 'Bene emo, bene vendo'; alius alia vobis dicet. Felicitate dissilio. Tu autem, sterteia, etiamnum ploras? iam curabo, fatum tuum plores. Sed, ut coeperam dicere, ad hanc me fortunam frugalitas mea perduxit. Tam magnus ex Asia veni, quam hic candelabrus est. Ad summam, quotidie me solebam ad illum metiri, et ut celerius rostrum barbatum haberem, labra de lucerna ungebam. Tamen ad delicias ipsimi annos quattuordecim fui. Nec turpe est, quod dominus iubet. Ego tamen et ipsimae satis faciebam. Scitis, quid dicam: taceo, quia non sum de gloriosis.

post hic fulmen habinnas rogo coepio ut iam desino irascor et nemo inquam nos non pecco homo sum non deus idem et scintilla fleo dico atque per genius is gaius appello rogo coepio ut sui frango non teneo ultra lacrima trimalchio et rogo inquam habinnas sic peculium tuus fruniscor si quis perperam facio in facies meus inspuo puer basio frugalis non propter formal sed quia frugi sum decem pars dico liber ab oculus lego thraecium sui de diarium facio arcisellium de suus paro et duo trulla non sum dignus qui in oculus fero sed fortunata veto ita tu video fulcipedia suadeo bonus tuus concoquo milva et ego non facio ringor amasiuncula alioqui experior cerebrum meus nostius ego qui semel destino clavus tabularium figo sum sed vivus memini tu rogo amicus ut tu suavis sum nam ego quoque tam sum quam tu sum sed virtus meus ad hic pervenio corcillum sum qui homo facio ceterus quisquilia omnis bene emo bene vendo alius alius tu dico felicitas dissilio tu autem sterteia etiamnum ploro iam curo fatum tuus ploro sed ut coepio dico ad hic ego fortuna frugalitas meus perduco tam magnus ex asia venio quam hic candelabrus sum ad summa quotidie ego soleo ad ille metior et ut celer rostrum barbatus habeo labrum de lucerna ungo tamen ad deliquia ipsimus annus quattuordecim sum neque turpis sum qui dominus iubeo ego tamen et ipsimus satis facio scio quis dico taceo quia non sum de gloriosus


Ceterum Ascyltos, intemperantis licentiae, cum omnia sublatis manibus eluderet et usque ad lacrimas rideret, unus ex conlibertis Trimalchionis excanduit, is ipse qui supra me discumbebat, et “Quid rides” inquit “vervex? An tibi non placent lautitiae domini mei? Tu enim beatior es et convivare melius soles. Ita tutelam huius loci habeam propitiam, ut ego si secundum illum discumberem, iam illi balatum duxis sem. Bellum pomum, qui rideatur alios; larifuga nescio quis, nocturnus, qui non valet lotium suum. Ad summam, si circumminxero illum, nesciet qua fugiat. Non mehercules soleo cito fervere, sed in molle carne vermes nascuntur. Ridet. Quid habet quod rideat? Numquid pater fetum emit lamna? Eques Romanus es: et ego regis filius. 'Quare ergo servivisti?' Quia ipse me dedi in servitutem et malui civis Romanus esse quam tributarius. Et nunc spero me sic vivere, ut nemini iocus sim. Homo inter homines sum, capite aperto ambulo; assem aerarium nemini debeo; constitutum habui nunquam; nemo mihi in foro dixit redde quod debes.' Glebulas emi, lamellulas paravi; viginti ventres pasco et canem; contubernalem meam redemi, ne quis in sinu illius manus tergeret; mille denarios pro capite solvi; sevir gratis factus sum; spero, sic moriar, ut mortuus non erubescam. Tu autem tam laboriosus es, ut post te non respicias? In alio peduclum vides, in te ricinum non vides. Tibi soli ridiclei videmur; ecce magister tuus, homo maior natus: placemus illi. Tu lacticulosus, nec mu nec ma argutas, vasus fictilis, immo lorus in aqua, lentior, non melior. Tu beatior es: bis prande, bis cena. Ego fidem meam malo quam thesauros. Ad summam, quisquam me bis poposcit? Annis quadraginta servivi; nemo tamen sciit, utrum servus essem an liber. Et puer capillatus in hanc coloniam veni; adhuc basilica non erat facta. Dedi tamen operam, ut domino satis facerem, homini maiiesto et dignitosso, cuius pluris erat unguis, quam tu totus es. Et habebam in domo, qui mihi pedem opponerent hac illac; tamen—genio illius gratias— enatavi. Haec sunt vera athla; nam ingenuum nasci tam facile est quam accede istoc.' Quid nunc stupes tanquam hircus in ervilia?”

ceterum ascyltos intemperans licentia cum omnis tollo manus eludo et usque ad lacrima rideo unus ex collibertus trimalchio excandesco is ipse qui supra ego discumbo et quis rideo inquam vervex an tu non placeo lautitia dominus meus tu enim beo sum et convivaris bonus soleo ita tutela hic locus habeo propitius ut ego si secundus ille discumbo iam ille balatus duco other bellum pomum qui rideo alius larifuga nescio quis nocturnus qui non valeo lotium suus ad summa si circummingo ille nescio qui fugio non hercules soleo cito ferveo sed in mollis carnis vermis nascor rideo quis habeo qui rideo numquid pater fetus emo lamina eques romanus sum et ego rex filius quaris ergo servio quia ipse ego do in servitus et malo civis romanus sum quam tributarius et nunc spero ego sic vivo ut nemo iocus sum homo inter homo sum caput aperio ambulo assis aerarius nemo debeo constituo habeo numquam nemo ego in forum dico reddo qui debeo glaebula emo lamellula paro viginti venter pasco et canis contubernalis meus redemo ne quis in sinus ille manus tergeo mille denarius pro caput solvo sevir gratus facio sum spero sic morior ut mortuus non erubesco tu autem tam laboriosus sum ut post tu non respicio in alius pediculus video in tu ricinus non video tu solus ridiculus video ecce magister tuus homo magnus nascor placeo ille tu lacticulosus neque mu neque ma arguo vasus fictilis immo lorus in aqua lentus non bonus tu beo sum bis prandeo bis cena ego fides meus malus quam thesaurus ad summa quisquam ego bis posco anna quadraginta servio nemo tamen scio utrum servus sum an liber et puer capillatus in hic colonia venio adhuc basilica non sum facio do tamen opera ut dominus satis facio homo maiestus et dignitosus qui multus sum unguis quam tu totus sum et habeo in domus qui ego pedis oppono hic illac tamen genius ille gratia enato hic sum verus athlon nam ingenuus nascor tam facilis sum quam accedo istoc quis nunc stupeo tamquam hircus in ervilia


Delectata illa risit tam blandum, ut videretur mihi plenum os extra nubem luna proferre. Mox digitis gubernantibus vocem “Si non fastidis” inquit “femi nam ornatam et hoc primum anno virum expertam, concilio tibi, o iuvenis, sororem. Habes tu quidem et fratrem, neque enim me piguit inquirere, sed quid prohibet et sororem adoptare? Eodem gradu venio. Tu tantum dignare et meum osculum, cum libuerit, agnoscere.” “Immo” inquam ego “per formam tuam te rogo, ne fastidias hominem peregrinum inter cultores admittere. Invenies religiosum, si te adorari permiseris. Ac ne me iudices ad hoc templum Amoris gratis accedere, dono tibi fratrem meum.” “Quid? tu” inquit illa “donas mihi eum, sine quo non potes vivere, ex cuius osculo pendes, quem sic tu amas, quemadmodum ego te volo?” Haec ipsa cum diceret, tanta gratia conciliabat vocem loquentis, tam dulcis sonus pertemptatum mulcebat aëra, ut putares inter auras canere Sirenum concordiam. Itaque miranti toto mihi caelo clarius nescio quid relucente libuit deae nomen quaerere. “Ita” inquit “non dixit tibi ancilla mea me Circen vocari? Non sum quidem Solis progenies, nec mea mater, dum placet, labentis mundi cursum detinuit. Habebo tamen quod caelo imputem, si nos fata coniunxerint. Immo iam nescio quid tacitis cogitationibus deus agit. Nec sine causa Polyaenon Circe amat: semper inter haec nomina magna fax surgit. Sume ergo amplexum, si placet. Neque est quod curiosum aliquem extimescas: longe ab hoc loco frater est.” Dixit haec Circe, implicitumque me brachiis mollioribus pluma deduxit in terram vario gramine indutam. “ Idaeo quales fudit de vertice flores terra parens, cum se concesso iunxit amori Iuppiter et toto concepit pectore flammas: emicuere rosae violaeque et molle cyperon, albaque de viridi riserunt lilia prato: talis humus Venerem molles clamavit in herbas, candidiorque dies secreto favit amori. ” In hoc gramine pariter compositi mille osculis lusimus, quaerentes voluptatem robustam

delecto ille rideo tam blandus ut video ego plenus os extra nubes luna profero mox digitus guberno voco si non fastidio inquam femi nam orno et hic primus annus vir experior concilio tu o juvenis soror habeo tu quidem et frater neque enim ego pigeo inquiro sed quis prohibeo et soror adoptaris eos gradus venio tu tantus dignaris et meus osculis cum libet agnosco immo inquam ego per forma tuus tu rogo ne fastidio homo peregrinus inter cultor admitto invenio religiosus si tu adoraris permitto atque ne ego iudex ad hic templum amor gratus accedo donum tu frater meus quis tu inquam ille dono ego is sine quo non possum vivo ex qui osculo pendeo qui sic tu amo quemadmodum ego tu volo hic ipse cum dico tantus gratia concilio voco loquor tam dulcis sonus pertemptas mulceo aera ut puto inter aura cano sirenum concordia itaque miror totus ego caelum clarus nescio quis reluceo libet dea nomen quaero ita inquam non dico tu ancilla meus ego circe vocaris non sum quidem soli progenies neque meus mater dum placeo labor mundus cursus detineo habeo tamen qui caelum imputo si nos fatum conjungo immo iam nescio quis taceo cogitatio deus ago neque sine causa polyaenus circos amo semper inter hic nomen magnus fax surgo sumo ergo amplector si placeo neque sum qui curiosus aliquis extimesco longus ab hic locus frater sum dico hic circos implico ego bracchium mollis pluma deduco in terra vario gramen induo idaeus qualis fundo de vertex floreo terra parens cum sui concedo iungo amor iuppiter et totus concipio pectus flamma emico rodo viola et mollis cyperos album de viridis rideo lilium pratum talis humus venus mollis clamo in herba candidus dies secretum faveo amor in hic gramen pariter compono mille osculis ludo quaero voluptas robustus


Dum haec fabula inter amantes luditur, deversitor cum parte cenulae intervenit, contemplatusque foedissimam volutationem iacentium “rogo” inquit “ebrii estis, an fugitivi, an utrumque? Quis autem grabatum illum erexit, aut quid sibi vult tam furtiva molitio? Vos mehercules ne mercedem cellae daretis, fugere nocte in publicum voluistis. Sed non impune. Iam enim faxo sciatis non viduae hanc insulam esse sed M. Mannicii.” Exclamat Eumolpus “etiam minaris?” simulque os hominis palma excussissima pulsat. Ille tot hospitum potionibus liberum urceolum fictilem in Eumolpi caput iaculatus est solvitque clamantis frontem et de cella se proripuit. Eumolpus contumeliae impatiens rapit ligneum candelabrum sequiturque abeuntem et creberrimis ictibus supercilium suum vindicat. Fit concursus familiae hospitumque ebriorum frequentia. Ego autem nactus occasionem vindictae Eumolpum excludo, redditaque scordalo vice sine aemulo scilicet et cella utor et nocte. Interim coctores insulariique mulcant exclusum et alius veru extis stridentibus plenum in oculos eius intentat, alius furca de carnario rapta statum proeliantis componit. Anus praecipue lippa, sordidissimo praecincta linteo, soleis ligneis imparibus imposita, canem ingentis magnitudinis catena trahit instigatque in Eumolpon. Sed ille candelabro se ab omni periculo vindicabat.

dum hic fabula inter amo ludo deversitor cum pars cenula intervenio contemplo foedus volutatio jaceo rogo inquam ebrius sum an fugitivus an uterque quis autem grabatus ille erigo aut quis sui volo tam furtivus molitio tu hercules ne merces cella do fugio nox in publicus volo sed non impunis iam enim facio scio non vidua hic insula sum sed m mannicii exclamo eumolpus etiam minaris simul os homo palmo excutio pulso ille tot hospes potio liber urceolus fictilis in eumolpus caput jaculor sum solvo clamo frons et de cella sui proripio eumolpus contumelia impatiens rapio ligneus candelabrum sequor abeo et creber ictus supercilium suus vindico fio concursus familia hospes ebrius frequentia ego autem nanciscor occasio vindicta eumolpus excludo reddo scordalus vicus sine aemulo scilicet et cella uto et nox interim coctor insularius mulco excludo et alius veru exta strideo plenus in oculus is intento alius furca de carnarius rapio status proelio compono anus praecipuus lippus sordidus praecingo linteum solea ligneus imparis impono canis ingens magnitudo catena traho instigo in eumolpus sed ille candelabrum sui ab omnis periculum vindico


Inhorrui ego tam fabulosa pollicitatione conterritus, anumque inspicere diligentius coepi “Ergo” exclamat Oenothea “imperio parete” detersisque curiose manibus inclinavit se in lectulum ac me semel iterumque basiavit Oenothea mensam veterem posuit in medio altari, quam vivis implevit carbonibus, et camellam etiam vetustate ruptam pice temperata refecit. Tum clavum, qui detrahentem secutus cum camella lignea fuerat, fumoso parieti reddidit. Mox incincta quadrato pallio cucumam ingentem foco apposuit, simulque pannum de carnario detulit furca, in quo faba erat ad usum reposita et sincipitis vetustissima particula mille plagis dolata. Ut solvit ergo licio pannum, partem leguminis super mensam effudit iussitque me diligenter purgare. Servio ego imperio granaque sordidissimis putaminibus vestita curiosa manu segrego. At illa inertiam meam accusans improba tollit, dentibusque folliculos pariter spoliat atque in terram veluti muscarum imagines despuit Mirabar equidem paupertatis ingenium singularumque rerum quasdam artes:“ Non Indum fulgebat ebur, quod inhaeserat auro, nec iam calcato radiabat marmore terra muneribus delusa suis, sed crate saligna impositum Cereris vacuae nemus et nova terrae pocula, quae facili vilis rota finxerat actu. Hinc molli stillae lacus et de caudice lento vimineae lances maculataque testa Lyaeo. At paries circa palea satiatus inani fortuitoque luto clavos numerabat agrestes, et viridi iunco gracilis pendebat harundo. Praeterea quae fumoso suspensa tigillo conservabat opes humilis casa, mitia sorba inter odoratas pendebant texta coronas et thymbrae veteres et passis uva racemis: qualis in Actaea quondam fuit hospita terra, digna sacris Hecales, quam Musa loquentibus annis Battiadae vatis mirandam tradidit aevo ”

inhorreo ego tam fabulosus pollicitatio conterreo anus inspicio diligo coepio ergo exclamo oenothea imperium pareo detergeo curiosus manus inclino sui in lectulis atque ego semel iterum basio oenothea mensa vetus pono in medium altare quam vivo impleo carbo et camella etiam vetustas rumpo picus tempero reficio tum clavus qui detraho sequor cum camella ligneus sum fumosus paries reddo mox incingo quadro pallium cucuma ingens focus applumbo simul pannus de carnarius defero furca in quo faba sum ad usus repono et sincipitis vetustus particula mille plaga dolo ut solvo ergo licium pannus pars legumen super mensa effundo jubeo ego diligenter purgaris servius ego imperium granum sordidus putamen vestio curiosus manus segrego at ille inertia meus accuso improbus tollo dens folliculus pariter spolio atque in terra velut muscaris imago despuo miro equidem paupertas ingenium singulus res quidam ars non indus fulgeo ebur qui inhaereo aurum neque iam calceo radio marmor terra munus deludo suus sed creo salignus impono ceres vacuus nemus et novo terra poculum qui facilis vilis rota fingo actus hinc mollis stilla lacus et de caudex lentus vimineus lanx maculo testa lyaeus at pario circa palea satio inanis fortuitus lutum clavus numero agrestis et viridis juncus gracilis pendo harundo praeterea qui fumosus suspendo tigillum conservo ops humilis cado mitis sorbum inter odoro pendo textum corona et thymbra vetus et patior labrusca racemus qualis in actaeus quondam sum hospita terra dignus sacrum hecal quam musa loquor annus battiades vates miro trado aevum


Nos ut tristiores ad tam viles accessimus cibos, “Suadeo” inquit Trimalchio “cenemus; hoc est ius cenae.” Haec ut dixit, ad symphoniam quattuor tripudiantes procurrerunt superioremque partem repositorii abstulerunt. Quo facto videmus infra altilia et sumina leporemque in medio pinnis subornatum, ut Pegasus videretur. Notavimus etiam circa angulos repositorii Marsyas quattuor, ex quorum utriculis garum- piperatum currebat super pisces, qui tanquam in euripo natabant. Damus omnes plausum a familia inceptum et res electissimas ridentes aggredimur. Non minus et Trimalchio eiusmodi methodio laetus “Carpe” inquit. Processit statim scissor et ad symphoniam gesticulatus ita laceravit obsonium, ut putares essedarium hydraule cantante pugnare. Ingerebat nihilo minus Trimalchio lentissima voce: “Carpe, Carpe.” Ego suspicatus ad aliquam urbanitatem totiens iteratam vocem pertinere, non erubui eum, qui supra me accumbebat, hoc ipsum interrogare. At ille, qui saepius eiusmodi ludos spectaverat, “Vides illum” inquit “qui obsonium carpit: Carpus vocatur. Itaque quotiescunque dicit 'Carpe,' eodem verbo et vocat et imperat.”

nos ut tristis ad tam vilis accedo cibus suadeo inquam trimalchio ceno hic sum ius cena hic ut dico ad symphonia quattuor tripudio procurro superus pars repositorium aufero quo facio video infra altilis et sumen lepus in medium pinna suborno ut pegasus video noto etiam circa angulus repositorium marsyas quattuor ex qui utriculus garum piperatus curro super piscis qui tamquam in euripus nato do omnis plausus ab familia incipio et res electus rideo aggredior non paruus et trimalchio eiusmodi methodium laetus carpus inquam procedo statim scissor et ad symphonia gesticulor ita lacero obsonium ut puto essedarius hydraulus canto pugno ingero nihilum paruus trimalchio lentus vox carpus carpus ego suspicor ad aliqui urbanitas totiens itero voco pertineo non erubesco is qui supra ego accumbo hic ipse interrogo at ille qui saepis eiusmodi ludus specto video ille inquam qui obsonium carpo carpus voco itaque quotiescunque dico carpus idem verbum et voco et impero


Haec ut dixit Trimalchio, flere coepit ubertim. Flebat et Fortunata, flebat et Habinnas, tota denique familia, tanquam in funus rogata, lamentatione triclinium implevit. Immo iam coeperam etiam ego plorare, cum Trimalchio “Ergo” inquit “cum sciamus nos morituros esse, quare non vivamus? Sic vos felices videam, coniciamus nos in balneum, meo periculo, non paenitebit. Sic calet tanquam furnus.” “Vero, vero,” inquit Habinnas “de una die duas facere, nihil malo” nudisque consurrexit pedibus et Trimalchionem plaudentem subsequi coepit. Ego respiciens ad Ascylton “Quid cogitas?” inquam “ego enim si videro balneum, statim expirabo.” “Assentemur” ait ille “et dum illi balneum petunt, nos in turba exeamus.” Cum haec placuissent, ducente per porticum Gitone ad ianuam venimus, ubi canis catenarius tanto nos tumultu excepit, ut Ascyltos etiam in piscinam ceciderit. Nec non ego quoque ebrius, qui etiam pictum timueram canem, dum natanti opem fero, in eundem gurgitem tractus sum. Servavit nos tamen atriensis, qui interventu suo et canem placavit et nos trementes extraxit in siccum. Et Giton quidem iam dudum se ratione acutissima redemerat a cane; quicquid enim a nobis acceperat de cena, latranti sparserat, ille avocatus cibo furorem suppresserat. Ceterum cum algentes utique petissemus ab atriense, ut nos extra ianuam emitteret,“Erras” inquit “si putas te exire hac posse, qua venisti. Nemo unquam convivarum per eandem ianuam emissus est; alia intrant, alia exeunt.” Quid faciamus homines miserrimi et novi generis labyrintho inclusi,

hic ut dico trimalchio fleo coepio ubertim fleo et fortunata fleo et habinnas totus denique familia tamquam in funus rogo lamentatio triclinium impleo immo iam coepio etiam ego ploro cum trimalchio ergo inquam cum scio nos morior sum quare non vivo sic tu felix video conicio nos in balneum meus periculum non paeniteo sic caleo tamquam furnus verus verus inquam habinnas de unus dies duo facio nihil malus nudus consurgo pes et trimalchio plaudo subsequor coepio ego respicio ad ascyltos quis cogito inquam ego enim si video balneum statim expiro assentor aio ille et dum ille balneum peto nos in turba exeo cos hic placeo duco per porticus giton ad ianua venio ubi canis catenarius tantus nos tumultus excipio ut ascyltos etiam in piscina caedo neque non ego quoque ebrius qui etiam pingo timeo canis dum nato ops fero in idem gurges traho sum servo nos tamen atriensis qui intervenio suus et canis placo et nos tremo extraho in siccus et giton quidem iam dudum sui ratio acutus redemo ab canis quisquis enim ab nos accipio de cena latro spargo ille avoco cibus furor supprimo ceterum cum algeo utique peto ab atriensis ut nos extra ianua emitto erro inquam si puto tu exeo hic possum qui venio nemo umquam convivaris per idem ianua emitto sum alius intro alius exeo quis facio homo miser et nosco genus labyrinthus includo


“Multos iuvenes carmen decepit. Nam ut quisque versum pedibus instruxit sensumque teneriorem verborum ambitu intexuit, putavit se continuo in Heliconem venisse. Sic forensibus ministeriis exercitati frequenter ad carminis tranquillitatem tanquam ad portum feliciorem refugerunt, credentes facilius poema exstrui posse, quam controversiam sententiolis vibrantibus pictam. Ceterum neque generosior spiritus vanitatem amat, neque concipere aut edere partum mens potest nisi ingenti flumine litterarum inundata. Refugiendum est ab omni verborum, ut ita dicam, vilitate et sumendae voces a plebe semotae, ut fiat 'odi profanum vulgus et arceo.' Praeterea curandum est, ne sententiae emineant extra corpus orationis expressae, sed intexto vestibus colore niteant. Homerus testis et lyrici Romanusque Vergilius et Horatii curiosa felicitas. Ceteri enim aut non viderunt viam, qua iretur ad carmen, aut visam timuerunt calcare. Ecce belli civilis ingens opus quisquis attigerit, nisi plenus litteris, sub onere labetur. Non enim res gestae versibus comprehendendae sunt, quod longe melius historici faciunt, sed per ambages deorumque ministeria et fabulosum sententiarum tormentum praecipitandus est liber spiritus, ut potius furentis animi vaticinatio appareat quam religiosae orationis sub testibus fides: tanquam si placet hic impetus, etiam si nondum recepit ultimam manum”

multus juvenis carmen decipio nam ut quisque verro pes instruo sentio tener verbum ambitus intexo puto sui continuo in helicon venio sic forensis ministerium exercitas frequens ad carmen tranquillitas tamquam ad portus felix refugio credo facilis poema exstruo possum quam controversia sententiola vibro pingo ceterum neque generosus spiritus vanitas amo neque concipio aut edo pario mens possum nisi ingens flumen litteraris inundo refugio sum ab omnis verbum ut ita dico vilitas et sumo voco ab plebs semoveo ut fio odi profanus vulgus et arceo praeterea curo sum ne sententia emineo extra corpus oratio exprimo sed intexo vestis color niteo homerus testis et lyricus romanus vergilius et horatius curiosus felicitas ceterus enim aut non video via qui iretur ad carmen aut video timeo calcaris ecce bellum civilis ingens opus quisquis attingo nisi plenus littera sub onus labor non enim res gero versus comprehendo sum qui longus bonus historicus facio sed per ambages deus ministerium et fabulosus sententiaris tormentum praecipito sum liber spiritus ut potis furo animus vaticinatio appareo quam religiosus oratio sub testis fides tamquam si placeo hic impetus etiam si nondum recipio ulter manus


Nec diu tamen lacrimis indulsi, sed veritus, ne Menelaus etiam antescholanus inter cetera mala solum me in deversorio inveniret, collegi sarcinulas locumque secretum et proximum litori maestus conduxi. Ibi triduo inclusus redeunte in animum solitudine atque contemptu verberabam aegrum planctibus pectus et inter tot altissimos gemitus frequenter etiam proclamabam: “ergo me non ruina terra potuit haurire? Non iratum etiam innocentibus mare? Effugi iudicium, harenae imposui, hospitem occidi, ut inter tot audaciae nomina mendicus, exul, in deversorio Graecae urbis iacerem desertus? Et quis hanc mihi solitudinem imposuit? Adulescens omni libidine impurus et sua quoque confessione dignus exilio, stupro liber, stupro ingenuus, cuius anni ad tesseram venierunt, quem tanquam puellam conduxit etiam qui virum putavit. Quid ille alter? Qui die togae virilis stolam sumpsit, qui ne vir esset, a matre persuasus est, qui opus muliebre in ergastulo fecit, qui postquam conturbavit et libidinis suae solum vertit, reliquit veteris amicitiae nomen et, pro pudor, tanquam mulier secutuleia unius noctis tactu omnia vendidit. Iacent nunc amatores obligati noctibus totis, et forsitan mutuis libidinibus attriti derident solitudinem meam. Sed non impune. Nam aut vir ego liberque non sum, aut noxio sanguine parentabo iniuriae meae.”

neque diu tamen lacrima indulgeo sed vereor ne menelaus etiam antescholanus inter ceterus malus solus ego in deversorium invenio collegium sarcinula locus secerno et propior litor maestus conduco ibi triduum includo redeo in animus solitudo atque contemptus verbero aeger planctus pectus et inter tot alo gemitus frequens etiam proclamo ergo ego non ruina terra possum haurio non irascor etiam innocens mare effugio iudicium harena impono hospes occido ut inter tot audacia nomen mendicus exul in deversorium graece urbs jaceo desero et quis hic ego solitudo impono adulescens omnis libido impurus et suus quoque confessio dignus exsilium stuprum liber stuprum ingenuus qui annus ad tessera venierunt qui tamquam puella conduco etiam qui vir puto quis ille alter qui dies toga virilis stola sumo qui ne vir sum ab mater persuadeo sum qui opus muliebris in ergastulum facio qui postquam conturbo et libido suus solus verto relinquo veto amicitia nomen et pro pudor tamquam mulier secutuleius unus nox tango omnis vendo iaceo nunc amator obligo nox totus et forsitan mutuus libido attero derideo solitudo meus sed non impunis nam aut vir ego libo non sum aut noxius sanguis parento iniuria meus


“molestum est quod puer hospiti placet. Quid autem? Non commune est, quod natura optimum fecit? Sol omnibus lucet. Luna innumerabilibus comitata sideribus etiam feras ducit ad pabulum. Quid aquis dici formosius potest? In publico tamen manant. Solus ergo amor furtum potius quam praemium erit? Immo vero nolo habere bona, nisi quibus populus inviderit. Unus, et senex, non erit gravis; etiam cum voluerit aliquid sumere,opus anhelitu prodet.” Haec ut infra fiduciam posui fraudavique animum dissidentem, coepi somnum obruto tunicula capite mentiri. Sed repente quasi destruente fortuna constantiam meam eiusmodi vox super constratum puppis congemuit: “ergo me derisit?” Et haec quidem virilis et paene auribus meis familiaris animum palpitantem percussit. Ceterum eadem indignatione mulierlacerata ulterius excanduit et “Si quis deus manibus meis” inquit “Gitona imponeret, quambene exulem exciperem.” Uterque nostrum tam inexpectato ictus sono amiserat sanguinem. Ego praecipue quasi somnio quodam turbulento circumactus diu vocem collegi tremebundisque manibus Eumolpi iam in soporem labentis laciniam duxi et “Per fidem” inquam “pater, cuius haec navis est, aut quos vehat, dicere potes?” Inquietatus ille moleste tulit et “Hoc erat” inquit “quod placuerat tibi, ut supra constratum navis occuparemus secretissimum locum, ne nos patereris requiescere? Quid porro ad rem pertinet, si dixero Licham Tarentinum esse dominum huiusce navigii, qui Tryphaenam exulem Tarentum ferat?”

molestus sum qui puer hospes placeo quis autem non communis sum qui natura bonus facio sol omnis luceo luna innumerabilis comito sidus etiam ferus duco ad pabulis quis aqua dico formosus possum in publicus tamen mano solus ergo amor furtum potis quam praemium sum immo verus nolo habeo bonus nisi qui populus invideo unus et senex non sum gravis etiam cum volo aliquis sumo opus anhelitus prodo hic ut infra fiducia pono fraudo animus dissido coepio somnus obruo tunicula caput mentior sed repens quasi destruo fortuna constantia meus eiusmodi vox super consterno puppis congemo ergo ego derideo et hic quidem virilis et paene auris meus familiaris animus palpito percutio ceterum idem indignatio mulierlacerata ultra excandesco et si quis deus manus meus inquam giton impono quambene exulis excipio uterque nos tam inexspectatus iacio sonus amitto sanguis ego praecipuus quasi somnio quidam turbulentus circumago diu voco collegium tremebundus manus eumolpus iam in sopor labor lacinia duco et per fides inquam pater qui hic navus sum aut qui veho dico possum inquieto ille molestus fero et hic sum inquam qui placeo tu ut supra consterno navus occupo secerno locus ne nos pateo requiesco quis porro ad res pertineo si dico lichas tarentinus sum dominus hic navigium qui tryphaenam exulis tarentus fero


“Vile est, quod licet, et animus errori intentus iniurias diligit. “ Ales Phasiacis petita Colchis atque Afrae volucres placent palato, quod non sunt faciles: at albus anser et pictis anas enovata pennis plebeium sapit. Ultimis ab oris attractus scarus atque arata Syrtis, si quid naufragio dedit, probatur: mullus iam gravis est. Amica vincit uxorem. Rosa cinnamum veretur. Quicquid quaeritur, optimum videtur. ”” “Hoc est” inquam “quod promiseras, ne quem hodie versum faceres? per fidem, saltem nobis parce, qui te nunquam lapidavimus. Nam si aliquis ex is, qui in eodem synoecio potant, nomen poetae olfecerit, totam concitabit viciniam et nos omnes sub eadem causa obruet. Miserere et aut pinacothecam aut balneum cogita.” Sic me loquentem obiurgavit Giton, mitissimus puer, et negavit recte facere, quod seniori conviciarer simulque oblitus officii mensam, quam humanitate posuissem, contumelia tollerem, multaque alia moderationis verecundiaeque verba, quae formam eius egregie decebant

vilis sum qui licet et animus error intendo injuria diligo ales phasiacus peto colchus atque afrae volucris placeo palatum qui non sum facilis at albus anser et pingo ano enovata penna plebeius sapio ulter ab ora attraho scarus atque aro syrtis si quis naufragium do probo mullus iam gravis sum amicus vincio uxor rodo cinnamus vereor quisquis quaero bonus video hic sum inquam qui promitto ne qui hodie verro facio per fides saltem nos parco qui tu numquam lapido nam si aliquis ex is qui in idem synoecium poto nomen poeta olfecerit totus concito vicinia et nos omnis sub idem causa obruo misereor et aut pinacotheca aut balneum cogito sic ego loquor objurgo giton mitis puer et nego rectus facio qui seni convicior simul obliuiscor officium mensa quam humanitas pono contumelia tollo multo alius moderatio verecundia verbum qui forma is egregius decet


Miramur nos et pariter credimus, osculatique mensam rogamus nocturnas, ut suis se teneant, dum redimus a cena. Et sane iam lucernae mihi plures videbantur ardere totumque triclinium esse mutatum, cum Trimalchio “tibi dico” inquit “Plocame, nihil narras? Nihil nos delectaris? Et solebas suavius esse, canturire belle deverbia, adicere melicam. Heu heu, abistis dulcis caricae.” “Iam” inquit ille “quadrigae meae decu currerunt, ex quo podagricus factus sum. Alioquin cum essem adulescentulus, cantando paene tisicus factus sum. Quid saltare? Quid deverbia? Quid tonstrinum? Quando parem habui nisi unum Apelletem?” Appositaque ad os manu nescio quid taetrum exsibilavit, quod postea Graecum esse affirmabat. Nec non Trimalchio ipse cum tubicines esset imitatus, ad delicias suas respexit, quem Croesum appellabat. Puer autem lippus, sordidissimis dentibus, catellam nigram atque indecenter pinguem prasina involvebat fascia panemque semissem ponebat super torum atque nausea recusantem saginabat. Quo admonitus officii Trimalchio Scylacem iussit adduci “praesidium domus familiaeque.” Nec mora, ingentis formae adductus est canis catena vinctus, admonitusque ostiarii calce, ut cubaret, ante mensam se posuit. Tum Trimalchio iactans candidum panem nemo “inquit in domo mea me plus amat.” Indignatus puer, quod Scylacem tam effuse laudaret, catellam in terram deposuit hortatusque est, ut ad rixam properaret. Scylax, canino scilicet usus ingenio, taeterrimo latratu triclinium implevit Margaritamque Croesi paene laceravit. Nec intra rixam tumultus constitit, sed candelabrum etiam super mensam eversum et vasa omnia crystallina comminuit et oleo ferventi aliquot convivas respersit. Trimalchio ne videretur iactura motus, basiavit puerum ac iussit super dorsum ascendere suum. Non moratus ille usus est equo manuque plena scapulas eius subinde verberavit, interque risum proclamavit; “Bucca, bucca, quot sunt hic?” repressus ergo aliquamdiu Trimalchio camellam grandem iussit misceri . . potiones dividi omnibus servis, qui ad pedes sedebant, adiecta exceptione: “Si quis” inquit “noluerit accipere, caput illi perfunde. Interdiu severa, nune hilaria.”

miror nos et pariter credo osculo mensa rogo nocturnus ut suus sui teneo dum redeo ab cena et sanus iam lucerna ego multus video ardeo totus triclinium sum muto cum trimalchio tu dico inquam plocamus nihil narro nihil nos delector et soleo suavis sum canturio bellus deverbia adicio melica heu heu abeo dulcis carica iam inquam ille quadrigae meus decu currerunt ex quo podagricus facio sum alioqui cum sum adulescentulus canto paene tisicus facio sum quis salto quis deverbia quis tonstrinum quando par habeo nisi unus apelles appositaque ad os manus nescio quis taeter exsibilo qui postea graecus sum affirmo neque non trimalchio ipse cum tubicen sum imitor ad deliquia suus respicio qui croesus appello puer autem lippus sordidus dens catella niger atque indecenter pinguis prasinus involvo fascia panis semis pono super torus atque nausea recuso sagino quo admonitus officium trimalchio scylax iubeo adduco praesidium domus familia neque mora ingens forma adduco sum canis catena vincio admoneo ostiarius calx ut cubo ante mensa sui pono tum trimalchio iacto candidus panis nemo inquam in domus meus ego multus amo indignor puer qui scylax tam effuse laudo catella in terra depono horto sum ut ad rixa propero scylax caninus scilicet utor ingenium taeter latratus triclinium impleo margarita croesus paene lacero neque intra rixa tumultus consto sed candelabrum etiam super mensa everro et vasum omnis crystallinum comminuo et oleum ferveo aliquot convivo respergo trimalchio ne video iactura moueo basio puer atque iubeo super dorsum ascendo suus non moror ille utor sum equus manus plenus scapulae is subinde verbero inter risus proclamo bucca bucca quot sum hic reprimo ergo aliquamdiu trimalchio camella grandis iubeo misceo potio divido omnis servio qui ad pes sedeo adiicio exceptio si quis inquam nolo accipio caput ille perfundo interdiu severus nunc hilaria


Plausum post hoc automatum familia dedit et “Gaio feliciter” conclamavit. Nec non cocus potione honoratus est et argentea corona, poculumque in lance accepit Corinthia. Quam cum Agamemnon propius consideraret, ait Trimalchio: “Solus sum qui vera Corinthea habeam.” Expectabam, ut pro reliqua insolentia diceret sibi vasa Corintho afferri. Sed ille melius:“Et forsitan” inquit “quaeris, quare solus Corinthea vera possideam: quia scilicet aerarius, a quo emo, Corinthus vocatur. Quid est autem Corintheum, nisi quis Corinthum habet? Et ne me putetis nesapium csse, valde bene scio, unde primum Corinthea nata sint. Cum Ilium captum est, Hannibal, homo vafer et magnus stelio, omnes statuas aeneas et aureas et argenteas in unum rogum congessit et eas incendit; factae sunt in unum aera miscellanea. Ita ex hac massa fabri sustulerunt et fecerunt catilla et paropsides et statuncula. Sic Corinthea nata sunt, ex omnibus in unum, nec hoc nec illud. Ignoscetis mihi, quod dixero: ego malo mihi vitrea, certe non olunt. Quod si non frangerentur,

plausus post hic automatus familia do et gaius feliciter conclamo neque non coquus potio honoro sum et argenteus corona poculum in lanx accipio corinthius quam cum agamemnon propius considero aio trimalchio solus sum qui verus corintheus habeo expecto ut pro reliquus insolentia dico sui vasum corinthus affero sed ille bonus et forsitan inquam quaero quare solus corintheus verus possideo quia scilicet aerarius ab quo emo corinthus voco quis sum autem corintheus nisi quis corinthus habeo et ne ego puteo nesapius sum validus bene scio unde primus corintheus nata sum cos ilium capio sum hannibal homo vafer et magnus stellio omnis statua aeneas et aureus et argenteus in unus rogus congero et is incendo facio sum in unus aes miscellaneus ita ex hic massa faber tollo et facio catillum et paropsis et statunculum sic corintheus nata sum ex omnis in unus neque hic neque ille ignosco ego qui dico ego malus ego vitreus certus non oleo qui si non frango


Proxima nocte cum idem liceret, mutavi optionem et 'si hunc' inquam 'tractavero improba manu, et ille non senserit, gallos gallinaceos pugnacissimos duos donabo patienti.' Ad hoc votum ephebus ultro se admovit et, puto, vereri coepit, ne ego obdormiscerem. Indulsi ergo sollicito, totoque corpore citra summam voluptatem me ingurgitavi. Deinde ut dies venit, attuli gaudenti quicquid promiseram. Ut tertia nox licentiam dedit, consurrexi ad aurem male dormientis 'dii' inquam 'immortales, si ego huic dormienti abstulero coitum plenum et optabilem, pro hac felicitate cras puero asturconem Macedonicum optimum donabo, cum hac tamen exceptione, si ille non senserit.' Nunquam altiore somno ephebus obdormivit. Itaque primum implevi lactentibus papillis manus, mox basio inhaesi, deinde in unum omnia vota coniunxi. Mane sedere in cubiculo coepit atque expectare consuetudinem meam. Scis quanto facilius sit, columbas gallosque gallinaceos emere quam asturconem, et praeter hoc etiam timebam, ne tam grande munus suspectam faceret humanitatem meam. Ego aliquot horis spatiatus in hospitium reverti nihilque aliud quam puerum basiavi. At ille circumspiciens ut cervicem meam iunxit amplexu, 'rogo' inquit 'domine, ubi est asturco?

propior nox cum idem licet muto optio et si hic inquam tracto improbus manus et ille non sentio gallus gallinaceus pugnax duo dono patior ad hic voveo ephebus ultro sui admoveo et puto vereor coepio ne ego obdormiscerem indulgeo ergo sollicito totus corpus citer summa voluptas ego ingurgito deinde ut dies venio affero gaudeo quisquis promitto ut tertius nox licentia do consurgo ad auris malus dormio dius inquam immortalis si ego hic dormio aufero coeo plenus et optabilis pro hic felicitas creo puer asturconem macedonicus bonus dono cum hic tamen exceptio si ille non sentio numquam alo somnus ephebus obdormio itaque primus impleo lacteo papilla manus mox basio inhaereo deinde in unus omnis veto conjungo mane sedeo in cubiculum coepio atque expecto consuetudo meus scio quantus facilis sum columba gallus gallinaceus emo quam asturconem et praeter hic etiam timeo ne tam grandis munus suspicio facio humanitas meus ego aliquot hora spatior in hospitium revorto nihil alius quam puer basio at ille circumspicio ut cervix meus iungo amplexus rogo inquam dominus ubi sum asturco


Vixdum finierat, cum fulgure rupta corusco intremuit nubes elisosque abscidit ignes. Subsedit pater umbrarum, gremioque reducto telluris pavitans fraternos palluit ictus. Continuo clades hominum venturaque damna auspiciis patuere deum. Namque ore cruento deformis Titan vultum caligine texit: civiles acies iam tum spectare putares. Parte alia plenos exstinxit Cynthia vultus et lucem sceleri subduxit. Rupta tonabant verticibus lapsis montis iuga, nec vaga passim flumina per notas ibant morientia ripas. Armorum strepitu caelum furit et tuba Martem sideribus tremefacta ciet, iamque Aetna voratur ignibus insolitis et in aethera fulmina mittit. Ecce inter tumulos atque ossa carentia bustis umbrarum facies diro stridore minantur. Fax stellis comitata novis incendia ducit, sanguineoque recens descendit Iuppiter imbre. Haec ostenta brevi solvit deus. Exuit omnes quippe moras Caesar, vindictaeque actus amore Gallica proiecit, civilia sustulit arma. Alpibus aeriis, ubi Graio numine pulsae descendunt rupes et se patiuntur adiri, ” “ est locus Herculeis aris sacer: hunc nive dura claudit hiemps canoque ad sidera vertice tollit. caelum illinc cecidisse putes: non solis adulti mansuescit radiis, non verni temporis aura, sedglacie concreta rigent hiemisque pruinis: totum ferre potest umeris minitantibus orbem. Haec ubi calcavit Caesar iuga milite laeto optavitque locum, summo de vertice montis Hesperiae campos late prospexit et ambas intentans cum voce manus ad sidera dixit: 'Iuppiter omnipotens, et te, Saturnia tellus, armis laeta meis olimque onerata triumphis, testor, ad has acies invitum accersere Martem, invitas me ferre manus. Sed vulnere cogor, pulsus ab urbe mea, dum Rhenum sanguine tinguo, dum Gallos iterum Capitolia nostra petentes Alpibus excludo, vincendo certior exsul. Sanguine Germano sexagintaque triumphis esse nocens coepi. Quanquam quos gloria terret, aut qui sunt qui bella vident? Mercedibus emptae ac viles operae, quorum est mea Roma noverca. At reor, haud impune, nec hanc sine vindice dextram vinciet ignavus. Victores ite furentes, ite mei comites, et causam dicite ferro. Namque omnes unum crimen vocat, omnibus una impendet clades. Reddenda est gratia vobis, non solus vici. Quare, quia poena tropaeis imminet et sordes meruit victoria nostra, iudice Fortuna cadat alea. Sumite bellum et temptate manus. Certe mea causa peracta est: inter tot fortes armatus nescio vinci.' Haec ubi personuit, de caelo Delphicus ales omina laeta dedit pepulitque meatibus auras. Nec non horrendi nemoris de parte sinistra insolitae voces flamma sonuere sequenti. Ipse nitor Phoebi vulgato laetior orbe crevit et aurato praecinxit fulgure vultus. ” “

vixdum finio cum fulgur rumpo corusco intremo nubes elido abscido ignis subsido pater umbraris gremium reduco tellus pavito fraternus palleo iacio continuo clades homo venio damno auspicium pateo deus namque os cruento deformis titan vultus caligo tego civilis acies iam tum specto puto pars alius plenus exstinguo cynthius vultus et lux scelus subduco rumpo tono vertex labor mons iugum neque vago passim flumen per nosco eo morior ripa armus strepitus caelum furio et tuba mars sidus tremefacio cieo iam aetna voro ignis insolitus et in aether fulmen mitto ecce inter tumulus atque os careo bustum umbraris facies dirus stridor mino fax stella comito novus incendium duco sanguineus recens descendo iuppiter imber hic ostendo brevis solvo deus exuo omnis quippe mora caesar vindicta ago amor gallicus proicio civile tollo arma alpis aerius ubi graius numen pello descendo rupes et sui patior adeo sum locus herculeus ara sacer hic nivit durus claudo hiems cano ad sidus vertex tollo caelum illinc cado puto non sol adoleo mansuesco radius non vernus tempus aura sedglacie concretum rigo hiems pruina totus fero possum umerus minito orbis hic ubi calceo caesar iugum miles laeto opto locus superus de vertex mons hesperia campus latus prospicio et ambo intento cum vox manus ad sidus dico iuppiter omnipotens et tu saturnius tellus arma laetus meus olim onero triumphus testo ad hic acies invitus arcesso mars invito ego fero manus sed vulnus cogo pello ab urbs meus dum rhenus sanguis tinguo dum galli iterum capitolium noster peto alpis excludo vinco certus exsul sanguis germanus sexaginta triumphus sum noceo coepio quamquam qui gloria terreo aut qui sum qui bellum video merces emo atque vilis opera qui sum meus roma noverca at reor haud impunis neque hic sine vindex dexter vincio ignavus victor eo furo eo meus comes et causa dico ferrum namque omnis unus crimen voco omnis unus impendo clades reddo sum gratia tu non solus vinco quaris quia poena tropaeum immineo et sordeo mereo victoria noster iudex fortuna cado alea sumo bellum et temptas manus certus meus causa perago sum inter tot fortis armo nescio vinco hic ubi persono de caelum delphicus ales omen laetus do pello meatus aura neque non horreo nemus de pars sinistra insolitus voco flamma sono sequor ipse nitor phoebus vulgo laetus orbis cerno et auro praecingo fulgur vultus


“In Asiam cum a quaestore essem stipendio eductus, hospitium Pergami accepi. Ubi cum libenter habitarem non solum propter cultum aedicularum, sed etiam propter hospitis formosissimum filium, excogitavi rationem, qua non essem patri familiae suspectus amator. Quotiescunque enim in convivio de usu formosorum mentio facta est, tam vehementer excandui, tam severa tristitia violari aures meas obsceno sermone nolui, ut me mater praecipue tanquam unum ex philosophis intueretur. Iam ego coeperam ephebum in gymnasium deducere, ego studia eius ordinare, ego docere ac praecipere, ne quis praedator corporis admitteretur in domum” Forte cum in triclinio iaceremus, quia dies sollemnis ludum artaverat pigritiamque recedendi imposuerat hilaritas longior, fere circa mediam noctem intellexi puerum vigilare. Itaque timidissimo murmure votum feci et 'domina' inquam 'Venus, si ego hunc puerum basiavero, ita ut ille non sentiat, cras illi par columbarum donabo.' Audito voluptatis pretio puer stertere coepit. Itaque aggressus simulantem aliquot basiolis invasi. Contentus hoc principio bene mane surrexi electumque par columbarum attuli expectanti ac me voto exsolvi.

in asia cum ab quaestor sum stipendium educo hospitium pergamum accipio ubius cum libet habitaris non solus propter cultus aedicularis sed etiam propter hospes formosus filius excogito ratio qui non sum pater familia suspicio amator quotiescunque enim in convivium de usus formosor mentior facio sum tam vehemens excandesco tam severus tristitia violaris auris meus obscenus sermo nolo ut ego mater praecipuus tamquam unus ex philosophus intueor iam ego coepio ephebus in gymnasium deduco ego studium is ordinaris ego doceo atque praecipio ne quis praedator corpus admitto in domus fors cum in triclinium jaceo quia dies sollemnis ludus arto pigritia recedo impono hilaritas longus fere circa medius nox intellego puer vigilaris itaque timidus murmur voveo facio et domina inquam venus si ego hic puer basio ita ut ille non sentio creo ille par columbaris dono audio voluptas pretium puer sterto coepio itaque aggredior simulo aliquot basiolum invado contineo hic principium bene mane surgo eligo par columbaris affero exspecto atque ego veto exsolvo


Cum haec diceret, ad aurem eius Psyche ridens accessit, et cum dixisset nescio quid, “Ita, ita” inquit Quartilla “bene admonuisti. Cur non, quia bellissima occasio est, devirginatur Pannychis nostra?” Continuoque producta est puella satis bella et quae non plus quam septem annos habere videbatur, ea ipsa quae primumcum Quartilla in cellam venerat nostram. Plaudentibus ergo universis et postulantibus nuptias obstupui ego et nec Gitona, verecundissimum puerum, sufficere huic petulantiae affirmavi, nec puellam eius aetatis esse, ut muliebris patientiae legem posset accipere. “Ita” inquit Quartilla “minor est ista quam ego fui, cum primum virum passa sum? Iunonem meam iratam habeam, si unquam me meminerim virginem fuisse. Nam et infans cum paribus inclinata sum, et subinde procedentibus annis maioribus me pueris applicui, donec ad hanc aetatem perveni. Hinc etiam puto proverbium natum illud, ut dicatur posse taurum tollere, qui vitulum sustulerit.” Igitur ne maiorem iniuriam in secreto frater acciperet, consurrexi ad officium nuptiale.

cos hic dico ad auris is psyche rideo accedo et cum dico nescio quis ita ita inquam quartilla bene admoneo cur non quia bellus occasio sum devirgino pannychis noster continuo produco sum puella satis bellum et qui non multus quam septem annus habeo video is ipse qui primumcum quartilla in cella venio noster plaudo ergo universus et postulo nuptiae obstipesco ego et neque giton verecundus puer sufficio hic petulantia affirmo neque puella is aetas sum ut muliebris patientia lex possum accipio ita inquam quartilla paruus sum iste quam ego sum cum primus vir patior sum juno meus irascor habeo si umquam ego memini virgo sum nam et infer cum par inclino sum et subinde procedo annus magnus ego puer applico donec ad hic aetas pervenio hinc etiam puto proverbium natus ille ut dico possum taurus tollo qui vitulis tollo igitur ne magnus iniuria in secretum frater accipio consurgo ad officium nuptial


“Matrona quaedam Ephesi tam notae erat pudicitiae, ut vicinarum quoque gentium feminas ad spectaculum sui evocaret. Haec ergo cum virum extulisset, non contenta vulgari more funus passis prosequi crinibus aut nudatum pectus in conspectu frequentiae plangere, in conditorium etiam prosecuta est defunctum, positumque in hypogaeo Graeco more corpus custodire ac flere totis noctibus diebusque coepit. Sic afflictantem se ac mortem inedia persequentem non parentes potuerunt abducere, non propinqui; magistratus ultimo repulsi abierunt, complorataque singularis exempli femina ab omnibus quintum iam diem sine alimento trahebat. Assidebat aegrae fidissima ancilla, simulque et lacrimas commodabat lugenti, et quotienscunque defecerat positum in monumento lumen renovabat. Una igitur in tota civitate fabula erat, solum illud affulsisse verum pudicitiae amorisque exemplum omnis ordinis homines confitebantur, cum interim imperator provinciae latrones iussit crucibus affigi secundum illam casulam, in qua recens cadaver matrona deflebat. Proxima ergo nocte, cum miles, qui cruces asservabat, ne quis ad sepulturam corpus detraheret, notasset sibi lumen inter monumenta clarius fulgens et gemitum lugentis audisset, vitio gentis humanae concupiit scire, quis aut quid faceret. Descendit igitur in conditorium, visaque pulcherrima muliere primo quasi quodam monstro infernisque imaginibus turbatus substitit. Deinde ut et corpus iacentis conspexit et lacrimas consideravit faciemque unguibus sectam, ratus scilicet id quod erat, desiderium extincti non posse feminam pati, attulit in monumentum cenulam suam coepitque hortari lugentem, ne perseveraret in dolore supervacuo ac nihil profuturo gemitu pectus diduceret: omnium eundem esse exitum et idem domicilium, et cetera quibus exulceratae mentes ad sanitatem revocantur. At illa ignota consolatione percussa laceravit vehementius pectus ruptosque crines super corpus iacentisimposuit. Non recessit tamen miles, sed eadem exhortatione temptavit dare mulierculae cibum, done ancilla vini certe ab eo odore corrupta primum ipsa porrexit ad humanitatem invitantis victam manum, deinde refecta potione et cibo expugnare dominae pertinaciam coepit et 'Quid proderit' inquit 'hoc tibi, si soluta inedia fueris, si te vivam sepelieris, si antequam fata poscant, indemnatum spiritum effuderis? Id cinerem aut manes credis sentire sepultos? Vis tu reviviscere? Vis discusso muliebri errore, quam diu licuerit, lucis commodis frui? Ipsum te iacentis corpus admonere debet, ut vivas.' Nemo invitus audit, cum cogitur aut cibum sumere aut vivere. Itaque mulier aliquot dierum abstinentia sicca passa est frangi pertinaciam suam, nec minus avide replevit se cibo quam ancilla, quae prior victa est.

matrona quidam ephesus tam nosco sum pudicitia ut vicinaris quoque gens femina ad spectaculum suus evoco hic ergo cum vir effero non contineo vulgaris mos funus patior prosequor crinis aut nudo pectus in conspectus frequentia plango in conditorium etiam prosequor sum defungor pono in hypogeum graecum mos corpus custodio atque fleo totus nox dies coepio sic afflicto sui atque mors inedia persequor non parens possum abduco non propinquus magistratus ultimo repello abeo comploro singularis exemplum femina ab omnis quintus iam dies sine alimentum traho assideo aeger fidus ancilla simul et lacrima commodo lugeo et quotienscunque deficio pono in monumentum lumen renovo unus igitur in totus civitas fabula sum solus ille affulgeo verus pudicitia amor exemplum omnis ordo homo confiteor cum interim imperator provincia latro iubeo crux affigo secundus ille casula in qui recens cadaver matrona defleo propior ergo nox cum miles qui crux asservo ne quis ad sepultura corpus detraho noto sui lumen inter monumentum clarus fulgeo et gemitus lugeo audio vitio gens humanus concupio scio quis aut quis facio deescendo igitur in conditorium video pulcher mulier primus quasi quidam monstrum infernus imago turbo substo deinde ut et corpus iaceo conspicio et lacrima considero facies unguis seco reor scilicet is qui sum desiderium extingo non possum femina patior affero in monumentum cenula suus coepio hortor lugeo ne persevero in dolor supervacuus atque nihil possum gemitus pectus diduco omnis idem sum exitus et idem domicilium et ceterus qui exulcero mens ad sanitas revoco at ille ignotus consolatio percutio lacero vehemens pectus rumpo crinis super corpus iacentisimposuit non recedo tamen miles sed idem exhortatio tento do muliercula cibus donec ancilla vinum certus ab is odor corrumpo primus ipse porrigo ad humanitas invito vinco manus deinde reficio potio et cibus expugnaris domina pertinacia coepio et quis prosum inquam hic tu si solvo inedia sum si tu vivo sepelio si antequam fatum posco indemnatus spiritus effundo is cinis aut manes credo sentio sepelio volo tu reviviscere volo discutio muliebris error quam diu liceo lucus commodus fruor ipse tu iaceo corpus admoneo debeo ut vivo nemo invitus audio cum cogo aut cibus sumo aut vivo itaque mulier aliquot dies abstinentia sicco patior sum frango pertinacia suus neque paruus avidus repleo sui cibus quam ancilla qui prior vinco sum


Interposito deinde spatio cum secundas mensas Trimalchio iussisset afferri, sustulerunt servi omnes mensas et alias attulerunt, scobemque croco et minio tinctam sparserunt et, quod nunquam ante videram, ex lapide speculari pulverem tritum. Statim Trimalchio “poteram quidem” inquit “hoc fericulo esse contentus; secundas enim mensas habetis. Sed si quid belli habes, affer.” Interim puer Alexandrinus, qui caldam ministrabat, luscinias coepit imitari clamante Trimalchione subinde:“Muta.” Ecce alius ludus. Servus qui ad pedes Habinnae sedebat, iussus, credo, a domino suo proclamavit subito canora voce:“ “Interea medium Aeneas iam classe tenebat.” ” Nullus sonus unquam acidior percussit aures meas; nam praeter errantis barbariae aut adiectum aut deminutum clamorem miscebat Atellanicos versus, ut tune primum me etiam Vergilius offenderit. Plausum tamen, cum aliquando desisset, adiecit Habinnas et “nunquam” inquit “didicit, sed ego ad circulatores eum mittendo erudibam. Itaque parem non habet, sive muliones volet sive circulatores imitari. Desperatum valde ingeniosus est: idem sutor est, idem cocus idem pistor, omnis musae mancipium. Duo tamen vitia habet, quae si non haberet, esset omnium numerum: recutitus est et stertit. Nam quod strabonus est, non curo: sicut Venus spectat. Ideo nihil tacet, vix oculo mortuo unquam.

interpono deinde spatium cum secundus mensa trimalchio iubeo affero tollo servio omnis mensa et alius affero scobis crocum et minium tingo spargo et qui numquam ante video ex lapis specularis pulvis tero statim trimalchio possum quidem inquam hic fericulum sum contineo secundus enim mensa habeo sed si quis bellum habeo affero interim puer alexandrinus qui calidus ministro luscinia coepio imitor clamo trimalchio subinde muto ecce alius ludus servus qui ad pes habinnas sedeo iubeo credo ab dominus suus proclamo subeo canorus vox interea medius aeneas iam classis teneo nullus sonus umquam acidus percutio auris meus nam praeter erro barbaria aut adiectus aut deminuo clamor misceo atellanicus verro ut tu primus ego etiam vergilius offendo plausus tamen cum aliquando desino adiicio habinnas et numquam inquam disco sed ego ad circulator is mitto erudio itaque par non habeo sive mulio volo sive circulator imitor despero validus ingeniosus sum idem sutor sum idem coquus idem pistor omnis musa mancipium duo tamen vitio habeo qui si non habeo sum omnis numerus recutitus sum et sterto nam qui strabonus sum non curo sicut venus specto ideo nihil taceo vix oculus mortuus umquam


Cum ob hanc offensam praeclusissem mihi aditum, quem feceram, iterum ad licentiam redii. Interpositis enim paucis diebus, cum similis casus nos in eandem fortunam rettulisset, ut intellexi stertere patrem, rogare coepi ephebum, ut reverteretur in gratiam mecum, id est ut pateretur satis fieri sibi, et cetera quae libido distenta dictat. At ille plane iratus nihil aliud dicebat nisi hoc: “aut dormi, aut ego iam dicam patri.” Nihil est tam arduum, quod non improbitas extorqueat. Dum dicit: “patrem excitabo,” irrepsi tamen et male repugnanti gaudium extorsi. At ille non indelectatus nequitia mea, postquam diu questus est deceptum se et derisum traductumque inter condiscipulos, quibus iactasset censum meum, “videris tamen” inquit “non ero tui similis. Si quid vis, fac iterum.” Ego vero deposita omni offensa cum puero in gratiam redii ususque beneficio eius in somnum delapsus sum. Sed non fuit contentus iteratione ephebus plenae maturitatis et annis ad patiendum gestientibus. Itaque excitavit me sopitum et “numquid vis?” inquit. Et non plane iam molestum erat munus. Utcunque igitur inter anhelitus sudoresque tritus, quod voluerat, accepit, rursusque in somnum decidi gaudio lassus. Interposita minus hora pungere me manu coepit et dicere: “quare non facimus?” tum ego totiens excitatus plane vehementer excandui et reddidi illi voces suas: 'aut dormi, aut ego iam patri dicam'"

cos ob hic offendo praecludo ego aditus qui facio iterum ad licentia redeo interpono enim paucus dies cum similis casus nos in idem fortuna refero ut intellego sterto pater rogo coepio ephebus ut revorto in gratia ego is sum ut pateo satis fio sui et ceterus qui libido distendo dicto at ille planus irascor nihil alius dico nisi hic aut dormio aut ego iam dico pater nihil sum tam arduus qui non improbitas extorqueo dum dico pater excito irrepo tamen et malus repugno gaudium extorqueo at ille non indelectatus nequitia meus postquam diu queror sum decipio sui et derideo traduco inter condiscipulus qui jacto census meus video tamen inquam non sum tuus similis si quis volo facio iterum ego verus depono omnis offendo cum puer in gratia redeo utor beneficium is in somnus delabor sum sed non sum contineo iteratio ephebus plenus maturitas et annus ad patior gestio itaque excito ego sopio et numquid volo inquam et non planus iam molestus sum munus ut igitur inter anhelitus sudor tero qui volo accipio rursus in somnus decido gaudium lassus interpono paruus hora pungo ego manus coepio et dico quare non facio tum ego totiens excito planus vehemens excandesco et reddo ille voco suus aut dormio aut ego iam pater dico


“Quod autem inquit putamussecundum litteras difficillimum esse artificium? Ego puto medicum et nummularium: medicus, qui scit quid homunciones intra praecordia sua habeant et quando febris veniat, etiam si illos odi pessime, quod mihi iubent saepe anatinam parari; nummularius, qui per argentum aes videt. Nam mutae bestiae laboriosissimae boves et oves: boves, quorum beneficio panem manducamus; oves, quod lana illae nos gloriosos faciunt. Et facinus indignum, aliquis ovillam est et tunicam habet. Apes enim ego divinas bestias puto, quae mel vomunt, etiam si dicuntur illud a Iove afferre; ideo autem pungunt, quia ubicunque dulce est, ibi et acidum invenies.” Iam etiam philosophos de negotio deiciebat, cum pittacia in scypho circumferri coeperunt, puerque super hoc positus officium apophoreta recitavit. “Argentum sceleratum”: allata est perna, super quam acetabula erant posita. “Cervical”: offla collaris allata est. “Serisapia et contumelia”: xerophagi ex sapa datae sunt et contus cum malo. “Porri et persica”: flagellum et cultrum accepit; “passeres et muscarium”: uvam passam et mel Atticum. “Cenatoria et forensia”: offlam et tabulas accepit. “Canale et pedale”: lepus et solea est allata. “Muraena et littera”: murem cum rana alligata fascemque betae accepit. Diu risimus: sexcenta huiusmodi fuerunt, quae iam exciderunt memoriae meae.

qui autem inquam putamussecundum littera difficilis sum artificium ego puto medicus et nummularius medicus qui scio quis homuncio intra praecordia suus habeo et quando febris venio etiam si ille odi pessime qui ego iubeo saepe anatina paro nummularius qui per argentum aes video nam mutus bestia laborius bos et ovo bos qui beneficium panis manduco ovo qui lana ille nos gloriosus facio et facinus indignus aliquis ovillus sum et tunica habeo apis enim ego divino bestia puto qui mel vomo etiam si dico ille ab iuppiter affero ideo autem pungo quia ubi dulcis sum ibi et acidus invenio iam etiam philosophus de negotium deicio cum pittacium in scyphus circumfero coepio puer super hic pono officium apophoreta recito argentum scelero affero sum perna super quam acetabulum sum pono cervical offula collaris affero sum serisapia et contumelia xerophagia ex sapa do sum et contus cum malus porrus et persica flagellum et culter accipio passer et muscarium labrusca patior et mel atticus cenatorius et forensis offula et tabula accipio canal et pedal lepus et solea sum affero murena et littera mus cum rana alligo fascis beta accipio diu rideo sescenti huiusmodi sum qui iam excido memoria meus


dum haec magno tempore Crotone aguntur et Eumolpus felicitate plenus prioris fortunae esset oblitus statim adeo, ut suis iactaret, neminem gratiae suae ibi posse resistere impuneque suos, si quid deliquissent in ea urbe, beneficio amicorum laturos. Ceterum ego, etsi quotidie magis magisque superfluentibus bonis saginatum corpus impleveram putabamque a custodia mei removisse vultum Fortunam, tamen saepius tam consuetudinem meam cogitabam quam causam, et “quid” aiebam “si callidus captator exploratorem in Africam miserit mendaciumque deprehenderit nostrum? Quid, si etiam mercennarius praesenti felicitate lassus indicium ad amicos detulerit totamque fallaciam invidiosa proditione detexerit? Nempe rursus fugiendum erit et tandem expugnata paupertas nova mendicitate revocanda. Dii deaeque, quam male est extra legem viventibus: quicquid meruerunt, semper exspectant.

dum hic magnus tempus croto ago et eumolpus felicitas plenus prior fortuna sum obliuiscor statim adeo ut suus iacto nemo gratia suus ibi possum resisto impunis suus si quis delinquo in is urbs beneficium amicus fero ceterum ego etsi quotidie magis magus superfluo bonus sagino corpus impleo puto ab custodia meus removeo vultus fortuna tamen saepis tam consuetudo meus cogito quam causa et quis aio si callidus captator explorator in africa mitto mendacium deprehendo nos quis si etiam mercenarius praesens felicitas lassus indicium ad amicus defero totus fallacia invidiosus proditio detego nempe rursus fugio sum et tandem expugno paupertas novo mendicitas revoco dius defervesco quam malus sum extra lex vivo quisquis mereo semper exspecto


“Num alio genere furiarum declamatores inquietantur, qui clamant: 'haec vulnera pro libertate publica excepi; hunc oculum pro vobis impendi: date mihi ducem, qui me ducat ad liberos meos, nam succisi poplites membra non sustinent'? Haec ipsa tolerabilia essent, si ad eloquentiam ituris viam facerent. Nunc et rerum tumore et sententiarum vanissimo strepitu hoc tantum proficiunt, ut cum in forum venerint, putent se in alium orbem terrarum delatos. Et ideo ego adulescentulos existimo in scholis stultissimos fieri, quia nihil ex his, quae in usu habemus, aut audiunt aut vident, sed piratas cum catenis in litore stantes, sed tyrannos edicta scribentes, quibus imperent filiis ut patrum suorum capita praecidant, sed responsa in pestilentiam data, ut virgines tres aut plures immolentur, sed mellitos verborum globulos et omnia dicta factaque quasi papavere et sesamo sparsa.”

num alius genus furiaris declamator inquieto qui clamo hic vulnero pro libertas publicus excipio hic oculus pro tu impendo do ego dux qui ego duco ad liber meus nam succido poples membrum non sustineo hic ipse tolerabilis sum si ad eloquentia eo via facio nunc et res tumor et sententiaris vanus strepitus hic tantus proficio ut cum in forum venio puto sui in alius orbis terra defero et ideo ego adulescentulus existimo in schola stultus fio quia nihil ex hic qui in usus habeo aut audio aut video sed pirata cum catena in litus sto sed tyrannus edico scribo qui impero filius ut pater suus caput praecido sed respondeo in pestilentia do ut virgo tres aut multus immolo sed mellitus verbum globulus et omnis dictum facio quasi papaver et sesamum spargo


Postero die, cum sine offensa corporis animique consurrexissem, in eundem platanona descendi, etiam si locum inauspicatum timebam, coepique inter arbores ducem itineris exspectare Chrysidem. Nec diu spatiatus consederam, ubi hesterno die fueram, cum illa intus venit comitem aniculam trahens. Atque ut me consalutavit, “Quid est” inquit “fastose, ecquid bonam mentem habere coepisti?” Illa de sinu licium protulit varii coloris filis intortum cervicemque vinxit meam. Mox turbatum sputo pulverem medio sustulit digito frontemque repugnantis signavit. . . Hoc peracto carmine ter me iussit exspuere terque lapillos conicere in sinum, quos ipsa praecantatos purpura involverat, admotisque manibus temptare coepit inguinum vires. Dicto citius nervi paruerunt imperio manusque aniculae ingenti motu repleverunt. At illa gaudio exsultans “Vides” inquit “Chrysis mea, vides, quod aliis leporem excitavi?” “ Nobilis aestivas platanus diffuderat umbras et bacis redimita Daphne tremulaeque cupressus et circum tonsae trepidanti vertice pinus. Has inter ludebat aquis errantibus amnis spumeus et querulo vexabat rore lapillos. Dignus amore locus: testis silvestris aedon atque urbana Procne, quae circum gramina fusae ac molles violas cantu sua furta colebant ” Premebat illa resoluta marmoreis cervicibus aureum torum myrtoque florenti quietum . . . verberabat. Itaque ut me vidit, paululum erubuit, hesternae scilicet iniuriae memor; deinde ut remotis omnibus secundum invitantem consedi, ramum super oculos meos posuit, et quasi pariete interiecto audacior facta “Quid est” inquit “paralytice?” ecquid hodie totus venisti? “Rogas” inquam ego “potius quam temptas?” Totoque corpore in amplexum eius immissus non praecantatis usque ad satietatem osculis fruor

posterus dies cum sine offendo corpus animus consurgo in idem platanona descendo etiam si locus inauspicato timeo coepio inter arbor dux iter exspectaris chrysis neque diu spatior consido ubi hesternus dies sum cum ille intus venio comes anicula traho atque ut ego consaluto quis sum inquam fastosus ecquis bonus mens habeo coepio ille de sinus licium profero varius color filis intorqueo cervix vincio meus mox turbo spuo pulvis medium tollo digitus frons repugno signo hic perago carmen ter ego iubeo exspuere ter lapillus conicio in sinum qui ipse praecanto purpura involvo admoveo manus tento coepio inguinum vireo dico cieo nervus pareo imperium manus anicula ingens motus repleo at ille gaudium exsulto video inquam chrysa meus video qui alius lepor excito nobilis aestivus platanus diffundo umbra et baca reimito daphne tremulus cupressus et circum tondeo trepido vertex pinus hic inter ludo aqua erro amnis spumeus et querulus vexo ros lapillus dignus amor locus testis silvestris aedon atque urbanus procne qui circum gramen fundo atque mollis violo cantus suus furtum colo premo ille resolvo marmoreus cervix aureus torus myrtum floreo quiesco verbero itaque ut ego video paululum erubesco hesternus scilicet iniuria memor deinde ut remoueo omnis secundus invito consido ramus super oculus meus pono et quasi paries interiacio audax facio quis sum inquam paralyticus ecquis hodie totus venio rogo inquam ego potis quam tento totus corpus in amplector is immitto non praecantas usque ad satietas osculis fruor


Iam Trimalchio eadem omnia lusu intermisso poposcerat feceratque potestatem clara voce, si quis nostrum iterum vellet mulsum sumere, cum subito signum symphonia datur et gustatoria pariter a choro cantante rapiuntur. Ceterum inter tumultum cum forte paropsis excidisset et puer iacentem sustulisset, animadvertit Trimalchio colaphisque obiurgari puerum ac proicere rursus paropsidem iussit. Insecutus est lecticarius argentumque inter reliqua purgamenta scopis coepit everrere. Subinde intraverunt duo Aethiopes capillati cum pusillis utribus, quales solent esse qui harenam in amphitheatro spargunt, vinumque dedere in manus; aquam enim nemo porrexit. Laudatus propter elegantias dominus “Aequum” inquit “Mars amat. Itaque iussi suam cuique mensam assignari. Obiter et putidissimi servi minorem nobis aestum frequentia sua facient.” Statim allatae sunt amphorae vitreae diligenter gypsatae, quarum in cervicibus pittacia erant affixa cum hoc titulo: “Falernum Opimianum annorum centum.” Dum titulos perlegimus, complosit Trimalchio manus et “Eheu” inquit “ergo diutius vivit vinum quam homuncio. Quare tengomenas faciamus. vita vinum est. Verum Opimianum praesto. Heri non tam bonum posui, et multo honestiores cenabant.” Potantibus ergo nobis et accuratissime lautitias mirantibus larvam argenteam attulit servus sic aptatam, ut articuli eius vertebraeque luxatae in omnem partem flecterentur. Hanc cum super mensam semel iterumque abiecisset, et catenatio mobilis aliquot figuras exprimeret, Trimalchio adiecit:“ Eheu nos miseros, quam totus homuncio nil est. Sic erimus cuncti, postquam nos auferet Orcus. Ergo vivamus, dum licet esse bene. ”

iam trimalchio idem omnis lusus intermitto posco facio potestas clarus vox si quis nos iterum volo mulsum sumo cum subeo signum symphonia do et gustatorium pariter ab chorus canto rapio ceterum inter tumultus cum fors paropsis excido et puer iaceo tollo animadverto trimalchio colaphus obiurgo puer atque proicio rursus paropsis iubeo insequor sum lecticarius argentum inter reliquus purgamentum scopa coepio everro subinde intro duo aethiops capillatus cum pusillus uter qualis soleo sum qui harena in amphitheatrum spargo vinum do in manus aqua enim nemo porrigo laudo propter elegantia dominus aequi inquam mars amo itaque iubeo suus quisque mensa assigno obiter et putris servio paruus nos aestus frequentia suus facio statim affero sum amphora vitreus diligenter gypso qui in cervix pittacium sum affigo cum hic titulus falernum opimianus annus centum dum titulus perlego complodo trimalchio manus et eheu inquam ergo diu vivo vinum quam homuncio quaris tengomena facio vito vinum sum verus opimianus praesto heri non tam bonus pono et multus honestus ceno poto ergo nos et accuro lautitia miror larvam argenteus affero servus sic apto ut articulus is vertebra luxor in omnis pars flecto hic cum super mensa semel iterum abicio et catenatio mobilis aliquot figura exprimo trimalchio adiicio eheu nos miser quam totus homuncio nihil sum sic sum cunctus postquam nos aufero orcus ergo vivo dum licet sum bene


“felicem” inquit “matrem tuam, quae te talem peperit: macte virtute esto. Raram fecit mixturam cum sapientia forma. Itaque ne putes te tot verba perdidisse, amatorem invenisti. Ego laudes tuas carminibus implebo. Ego paedagogus et custos etiam quo non iusseris, sequar. Nec iniuriam Encolpius accipit, alium amat.” Profuit etiam Eumolpo miles ille, qui mihi abstulit gladium; alioquin quem animum adversus Ascylton sumpseram, eum in Eumolpi sanguinem exercuissem. Nec fefellit hoc Gitona. Itaque extra cellam processit, tanquam aquam peteret, iramque meam prudenti absentia extinxit. Paululum ergo intepescente saevitia “Eumolpe” inquam “iam malo vel carminibus loquaris, quam eiusmodi tibi vota proponas. Et ego iracundus sum, et tu libidinosus: vide, quam non conveniat his moribus. Puta igitur me furiosum esse, cede insaniae, id est ocius foras exi.” Confusus hac denuntiatione Eumlolpus non quaesiit iracundiae causam, sed continuo limen egressus adduxit repente ostium cellae meque nihil tale expectantem inclusit, exemitque raptim clavem et ad Gitona investigandum cucurrit. Inclusus ego suspendio vitam finire constitui. Et iam semicinctio lecti stantis ad parietem spondam vinxeram cervicesque nodo condebam, cum reseratis foribus intrat Eumolpus cum Gitone meque a fatali iam meta revocat ad lucem. Giton praecipue ex dolore in rabiem efferatus tollit clamorem, me utraque manu impulsum praecipitat super lectum, “erras” inquit “Encolpi, si putas contingere posse, ut ante moriaris. Prior coepi; in Ascylti hospitio gladium quaesivi. Ego si te non invenissem, periturus per praecipitia fui. Et ut scias non longe esse quaerentibus mortem, specta invicem, quod me spectare voluisti.” Haeclocutus mercennario Eumolpi novaculam rapit et semel iterumque cervice percussa ante pedes collabitur nostros. Exclamo ego attonitus, secutusque labentem eodem ferramento ad mortem viam quaero. Sed neque Giton ulla erat suspicione vulneris laesus, neque ego ullum sentiebam dolorem. Rudis enim novacula et in hoc retusa, ut pueris discentibus audaciam tonsoris daret, instruxerat thecam. Ideoque nec mercennarius ad raptum ferramentum expaverat, nec Eumolpus interpellaverat mimicam mortem.

felix inquam mater tuus qui tu talis pario mactus virtus sum rarus facio misceo cum sapientia forma itaque ne puto tu tot verbum perdo amator invenio ego laus tuus carmen impleo ego paedagogus et custos etiam quo non jubeo sequor neque iniuria encolpius accipio alius amo prosum etiam eumolpus miles ille qui ego aufero gladius alioqui qui animus adverro ascyltos sumo is in eumolpus sanguis exerceo neque fallo hic giton itaque extra cella procedo tamquam aqua peto ira meus prudens absentia extingo paululis ergo intepesco saevitia eumolpus inquam iam malus vel carmen loquaris quam eiusmodi tu veto propono et ego iracundus sum et tu libidinosus video quam non convenio hic mos puta igitur ego furiosus sum cedo insania is sum ocior foras exeo confundo hic denuntiatio eumlolpus non quaero iracundia causa sed continuo limen egredior adduco repens ostium cella ego nihil talis expectantem includo eximo raptim clavo et ad giton investigo curro includo ego suspendium vita finio constituo et iam semicinctium lego sto ad paries sponda vincio cervix nodus condo cum resero foris intro eumolpus cum giton ego ab fatal iam meto revoco ad lux giton praecipuus ex dolor in rabies effero tollo clamor ego uter manus impello praecipito super lectus erro inquam encolpi si puto contingo possum ut ante moriaris prior coepio in ascyltus hospitium gladius quaero ego si tu non invenio pereo per praecipitium sum et ut scio non longus sum quaero mors specto invicem qui ego specto volo haeclocutus mercenarius eumolpus novacula rapio et semel iterum cervix percutio ante pes collabor noster exclamo ego attono sequor labor idem ferramentum ad mors via quaero sed neque giton ullus sum suspicio vulnus laedo neque ego ullus sentio dolor rudis enim novacula et in hic retundo ut puer disco audacia tonsor do instruo theca ideo neque mercenarius ad rapio ferramentum expavesco neque eumolpus interpello mimicus mors


Ceterum, quemadmodum di volunt, dominus in domo factus sum, et ecce cepi ipsimi cerebellum. Quid multa? coheredem me Caesari fecit, et accepi patrimonium laticlavium. Nemini tamen nihil satis est. Concupivi negotiari. Ne multis vos morer, quinque naves aedificavi, oneravi vinum—et tunc erat contra aurum—misi Romam. Putares me hoc iussisse: omnes naves naufragarunt, factum, non fabula. Uno die Neptunus trecenties sestertium devoravit. Putatis me defecisse? Non mehercules mi haec iactura gusti fuit, tanquam nihil facti. Alteras feci maiores et meliores et feliciores, ut nemo non me virum fortem diceret. Scitis, magna navis magnam fortitudinem habet. Oneravi rursus vinum, lardum, fabam, seplasium, mancipia. Hoc loco Fortunata rem piam fecit; omne enim aurum suum, omnia vestimenta vendidit et mi centum aureos in manu posuit. Hoc fuit peculii mei fermentum. Cito fit, quod di volunt. Uno cursu centies sestertium corrotundavi. Statim redemi fundos omnes, qui patroni mei fuerant. Aedifico domum, venalicia coemo iumenta; quicquid tangebam, crescebat tanquam favus. Postquam coepi plus habere, quam tota patria mea habet, manum de tabula: sustuli me de negotiatione et coepi libertos faenerare. Et sane nolentem me negotium meum agere exhortavit mathematicus, qui venerat forte in coloniam nostram, Graeculio, Serapa nomine, consiliator deorum. Hic mihi dixit etiam ea, quae oblitus eram; ab acia et acu mi omnia exposuit; intestinas meas noverat; tantum quod mihi non dixerat, quid pridie cenaveram. Putasses illum semper mecum habitasse.

ceterum quemadmodum deus volo dominus in domus facio sum et ecce capio ipsimus cerebellum quis multus coheres ego caesaris facio et accipio patrimonium laticlavius nemo tamen nihil satis sum concupio negotior ne multus tu moror quinque navo aedifico onero vinum et tunc sum contra aurum mitto roma putaris ego hic iubeo omnis navo naufrago facio non fabula unus dies neptunus trecenties sestertius devoro putas ego deficio non hercules ego hic iactura gustus sum tamquam nihil facio alter facio magnus et bonus et felix ut nemo non ego vir fortis dico scio magnus navus magnus fortitudo habeo onero rursus vinum lardum faba seplasium mancipium hic locus fortunata res pius facio omnis enim aurum suus omnis vestimentum vendo et ego centum aureus in manus pono hic sum peculium meus fermentum cito fio qui deus volo unus cursus centiens sestertius corrotundo statim redemo fundus omnis qui patronus meus sum aedifico domus venalicius coemo iumentum quisquis tango cresco tamquam favus postquam coepio multus habeo quam totus patria meus habeo manus de tabula tollo ego de negotiatio et coepio libertus faenero et sanus nolo ego negotium meus ago exhortor mathematicus qui venio fors in colonia noster graeculio serapa nomen consiliator deus hic ego dico etiam is qui obliuiscor sum ab acia et acus ego omnis expono intestina meus nosco tantus qui ego non dico quis pridie ceno puto ille semper ego habito


Dum Eumolpus cum Bargate in secreto loquitur, intrat stabulum praeco cum servo publico aliaque sane modica frequentia, facemque fumosam magis quam lucidam quassans haec proclamavit: “puer in balneo paulo ante aberravit, annorum circa XVI, crispus, mollis, formosus, nomine Giton. Si quis eum reddere aut commonstrare voluerit, accipiet nummos mille.” Nec longe a praecone Ascyltos stabat amictus discoloria veste atque in lance argentea indicium et fidem praeferebat. Imperavi Gitoni, ut raptim grabatum subiret annecteretque pedes et manus institis, quibus sponda culcitam ferebat, ac sic ut olim Vlixes Cyclopis arieti adhaesisset, extentus infra grabatum scrutantium eluderet manus. Non est moratus Giton imperium momentoque temporis inseruit vinculo manus et Vlixem astu simillimo vicit. Ego ne suspicioni relinquerem locum, lectulum vestimentis implevi uniusque hominis vestigium ad corporis mei mensuram figuravi. Interim Ascyltos ut pererravit omnes cum viatore cellas, venit ad meam, et hoc quidem pleniorem spem concepit, quo diligentius oppessulatas invenit fores. Publicus vero servus insertans commissuris secures claustrorum firmitatem laxavit. Ego ad genua Ascylti procubui et per memoriam amicitiae perque societatem miseriarum petii, ut saltem ostenderet fratrem. Immo ut fidem haberent fictae preces, “scio te” inquam “Ascylte, ad occidendum me venisse. Quo enim secures attulisti? Itaque satia iracundiam tuam: praebeo ecce cervicem, funde sanguinem, quem sub praetextu quaestionis petisti.” Amolitur Ascyltos invidiam et se vero nihil aliud quam fugitivum suum dixit quaerere, mortem nec hominis concupisse nec supplicis, utique eius quem post fatalem rixam habuisset carissimum.

dum eumolpus cum bargate in secretum loquor intro stabulis praeco cum servo publicus alius sanus modicus frequentia fax fumosus magis quam lucidus quasso hic proclamo puer in balneum paulus ante aberro annus circa xvi crispus mollio formosus nomen giton si quis is reddo aut commonstraris volo accipio nummus mille neque longus ab praeco ascyltos sto amicio discolorius vestis atque in lanx argenteus indicium et fides praefero impero gitoni ut raptim grabatus subeo adnecto pes et manus instita qui sponda culcita fero atque sic ut olim vlixes cyclopis aries adhaereo extendo infra grabatus scrutor eludo manus non sum moror giton imperium momentum tempus inservio vinculum manus et vlixem astus similis vinco ego ne suspicio relinquo locus lectulis vestimentum impleo unus homo vestigium ad corpus meus mensura figuro interim ascyltos ut pererro omnis cum viator cella venio ad meus et hic quidem plenus spes concipio quo diligo oppessulatus invenio foris publicus verus servus inserto committo securis claustra firmitas laxo ego ad genu ascyltus procumbo et per memoria amicitia per societas miseriaris peto ut saltem ostendo frater immo ut fides habeo fingo prex scio tu inquam ascylte ad occaedes ego venio quo enim securis affero itaque satio iracundia tuus praebeo ecce cervix fundo sanguis qui sub praetextus quaestio peto amolior ascyltos invidia et sui verus nihil alius quam fugitivus suus dico quaero mors neque homo concupio neque supplex utique is qui post fatal rixa habeo carus


“ Artis severae si quis ambit effectus mentemque magnis applicat, prius mores frugalitatis lege poliat exacta. Nec curet alto regiam trucem vultu cliensve cenas impotentium captet, nec perditis addictus obruat vino mentis calorem, neve plausor in scaenam sedeat redemptus histrionis ad rictus. Sed sive armigerae rident Tritonidis arces, seu Lacedaemonio tellus habitata colono Sirenumve domus, det primos versibus annos Maeoniumque bibat felici pectore fontem. Mox et Socratico plenus grege mittat habenas liber et ingentis quatiat Demosthenis arma. Hinc Romana manus circumfluat et modo Graio exonerata sono mutet suffusa saporem. Interdum subducta foro det pagina cursum et furtiva sonet celeri distincta meatu; dein epulas et bella truci memorata canore grandiaque indomiti Ciceronis verba minetur. His animum succinge bonis: sic flumine largo plenus Pierio defundes pectore verba.” ””

ars severus si quis ambeo efficio mens magnus applico prior mos frugalitas lex polio exigo neque curo altus regia trux vultus cliensve ceno impotens capto neque perdo addico obruo vinum mens calor neve plausor in scaena sedeo reemo histrio ad rictus sed sive armiger rideo tritonida arx seu lacedaemonius tellus habito colonus sirenumve domus do primus versus annus maeonius bibo felix pectus fons mox et socraticus plenus grex mitto habena liber et ingens quatio demosthenes arma hinc romanus manus circumfluo et modo graius exonero sonus muto suffundo sapor interdum subduco forum do pagina cursus et furtivus sono celer distinguo meo deinde epulae et bellum trux memoro canorus grandis indomitus cicero verbum mino hic animus succingo bonus sic flumen largus plenus pierius defundo pectus verbum


Post hoc dictum Giton, qui ad pedes stabat, risum iam diu compressum etiam indecenter effudit. Quod cum animadvertisset adversarius Ascylti, flexit convicium in puerum et “Tu autem” inquit “etiam tu rides, caepa cirrata? Io Saturnalia, rogo, mensis december est? Quando vicesimam numerasti? Nescit quid faciat, crucis offla, corvorum cibaria. Curabo, iam tibi Iovis iratus sit, et isti qui tibi non imperat. Ita satur pane fiam, ut ego istud conliberto meo dono; alioquin iam tibi depraesentiarum reddidissem. Bene nos habemus, at isti nugae, qui tibi non imperant. Plane qualis dominus, talis et servus. Vix me teneo, nec sum natura caldicerebrius, sed cum coepi, matrem meam dupundii non facio. Recte, videbo te in publicum, mus, immo terrae tuber: nec sursum nec deorsum non cresco, nisi dominum tuum in rutae folium non conieci, nec tibi parsero, licet mehercules Iovem Olympium clames. Curabo, longe tibi sit comula ista besalis et dominus dupunduarius. Recte, venies sub dentem: aut ego non me novi, aut non deridebis, licet barbam auream habeas. Athana tibi irata sit, curabo, et qui te primus deurode fecit. Non didici geometrias, critica et alogias nenias, sed lapidarias litteras scio, partes centum dico ad aes, ad pondus, ad nummum. Ad summam, si quid vis, ego et tu sponsiunculam: exi, defero lamnam. Iam scies patrem tuum mercedes perdidisse, quamvis et rhetoricam scis. Ecce“'Qui de nobis longe venio, late venio? solve me.'” Dicam tibi, qui de nobis currit et de loco non movetur; qui de nobis crescit et minor fit. Curris, stupes, satagis, tanquam mus in matella. Ergo aut tace aut meliorem noli molestare, qui te natum non putat; nisi si me iudicas anulos buxeos curare, quos amicae tuae involasti. Occuponem propitium. Eamus in forum et pecunias mutuemur: iam scies hoc ferrum fidem habere. Vah, bella res est volpis uda. Ita lucrum faciam et ita bene moriar aut populus per exitum meum iuret, nisi te ubique toga perversa fuero persecutus. Bella res et iste, qui te haec docet, mufrius, non magister. Nos didicimus, dicebat enim magister: 'Sunt vestra salva? recta domum; cave, circumspicias; cave, maiorem maledicas. Aut numera mapalia: nemo dupondii evadit.' Ego, quod me sic vides, propter artificium meum diis gratias ago.”

post hic dico giton qui ad pes sto risus iam diu comprimo etiam indecenter effundo qui cum animadverto adversarius ascyltus flecto convicium in puer et tu autem inquam etiam tu rideo caepa cirratus ios saturnalis rogo mensis december sum quando vicesimus numero nescio quis facio crux offula corvus cibaria curo iam tu iuppiter irascor sum et iste qui tu non impero ita satur panis fio ut ego iste collibertus meus donum alioqui iam tu depraesentiarum reddo bene nos habeo at iste nugae qui tu non impero planus qualis dominus talis et servus vix ego teneo neque sum natura caldicerebrius sed cum coepio mater meus dupundii non facio rectus video tu in publicus mus immo terra tuber neque sursum neque deorsum non cresco nisi dominus tuus in ruta folium non conicio neque tu parsero licet hercules iuppiter olympius clamo curo longus tu sum comula iste besalis et dominus dupunduarius rectus venio sub dens aut ego non ego nosco aut non derideo licet barba aureus habeo athena tu irascor sum curo et qui tu primus deurode facio non disco geometria criticus et alogia nenia sed lapidarius littera scio pars centum dico ad aes ad pondus ad nummus ad summa si quis volo ego et tu sponsiuncula exeo defero lamna iam scio pater tuus merces perdo quivis et rhetorice scio ecce qui de nos longus venio latus venio solvo ego dico tu qui de nos curro et de locus non moveo qui de nos cresco et paruus fio curro stupeo satago tamquam mus in matella ergo aut taceo aut bonus nolo molesto qui tu natus non puto nisi si ego iudico anulus buxeus curo qui amica tuus involo occupo propitius eo in forum et pecunia mutuor iam scio hic ferrum fides habeo vah bellum res sum volpis udus ita lucrum facio et ita bene morior aut populus per exitus meus iuro nisi tu ubique toga perverto sum persequor bellum res et iste qui tu hic doceo mufrius non magister nos disco dico enim magister sum vester salvo recta domus caveo circumspicio caveo magnus maledico aut numero mapalia nemo dupondius evado ego qui ego sic video propter artificium meus diuus gratia ago