Sunt enim quaedam iis bella amicitiaeque, unde et adfectus , praeter illa quae de quibusque eorum suis diximus locis. dissident olores et aquilae, corvus et chloreus noctu invicem ova exquirentes, simili modo corvus et miluus, illo praeripiente huic cibos, cornices atque noctua, aquilae et trochilus, si credimus, quoniam rex appellatur avium, noctuae et ceterae minores aves, rursus cum trochilo mustela et cornix, turtur et pyrallis, ichneumones vespae et phalangia aranei, aquaticaebrenthos et gavia et harpe, harpe et triorchis accipiter, sorices et ardiolae invicem fetibus insidiantes , — (aegithus avis minima cum asino; spinetis enim se scabendi causa atterens nidos eius dissipat, quod adeo pavet, ut voce omnino rudentis audita ova eiciat, pulli ipsi metu cadant; igitur advolans ulcera eius rostro excavat) — volpes et milui, angues et mustelae et sues. aesalon vocatur parva avis ova corvi frangens, cuius pulli infestantur a volpibus. invicem haec catulos eius ipsamque vellit; quod ubi viderunt corvi, contra auxiliantur velut adversus communem hostem. et acanthis in spinis vivit; idcirco asinos et ipsa odit flores spinae devorantes, aegithum vero in tantum , ut sanguinem eorum credant non coire multisque ideo veneficiis infament. dissident thoes et leones, et minima aeque ac maxima. formicosam arborem urucae cavent. librat araneus se filo in caput serpentis porrectae sub umbra arboris suae tantaque vi morsu cerebrum adprehendit, ut stridens subinde et vertigine rotata ne filum quidem pendentis rumpere, adeo non fugere queat. nec finis ante mortem est.

sum enim quidam is bellum amicitia unde et affectus praeter ille qui de quisque is suus dico locus dissideo olor et aquila corvus et chloreus nox invicem ovo exquiro similis modo corvus et miluus ille praeripio hic cibus cornix atque noctua aquila et trochilus si credo quoniam rex appello avis noctua et ceterus paruus aveo rursus cum trochilus mustela et cornix turtur et pyrallis ichneumon vespa et phalangium araneus aquaticaebrenthos et gavia et harpe harpe et triorches accipiter sorex et ardiolae invicem fetus insidior aegithus avus minimus cum asinus spinetum enim sui scabo causa attero nidus is dissipat qui adeo paveo ut vox omnino rudo audio ovo eicio pullus ipse metus cado igitur advolo ulcus is rostrum excavo volpes et miluus anguis et mustela et sus aesalon voco parvus avus ovo corvus frango qui pullus infesto ab volpibus invicem hic catulus is ipse vello qui ubi video corvus contra auxilio velut adverro communis hostis et acanthus in spina vivo idcirco asinus et ipse odi floreo spina devoro aegithus verus in tantus ut sanguis is credo non coeo multa ideo veneficium infamo dissideo thoes et leo et minimus aequus atque maximus formicosus arbor urucae caveo libro araneus sui filum in caput serpens porrigo sub umbra arbor suus tantus vis morsus cerebrum adprehendo ut strideo subinde et vertigo roto ne filis quidem pendeo rumpo adeo non fugio queo neque finis ante mors sum


Pavo a trimatu parit; primo anno unum aut alterum ovum, sequenti quaterna quinave, ceteris duodena, non amplius , intermittens binos dies ternosve parit, et ter anno, si gallinis subiciantur incubanda . mares ea frangunt desiderio incubantium; quapropter noctu et in latebris pariunt aut in excelso cubantes, set nisi molli strato excepta franguntur. mares singuli quinis sufficiunt coniugibus. cum singulae aut binae fuere, corrumpitur salacitate fecunditas. partus excluditur diebus ter novenis aut tardius tricensimo.

pavo ab trimatus pario primus annus unus aut alter ovum sequor quaterni quini ceterus duodena non amplus intermitto bini dies terni pario et ter annus si gallina subicio incubo maris is frango desiderium incubo quapropter nox et in latebra pario aut in excelsum cubo sed nisi mollis stratum excipio frango maris singuli quini sufficio conjunx cum singulus aut bini sum corrumpo salacitas fecunditas pario excludo dies ter noveni aut tardus tricesimus


quibus domentur


quibus modis fiat pix liquida. quo modo cedrium fiat

qui modus fio pix liquidus quo modo cedrium fio


de torpedine VII


Theophrasto. Herodoto. Callisthene . Isigono. Clitarcho. Anaximene. Duride. Nearcbo. Onesicrito. Polyclito. Olympiodoro . Diogneto. Nicobule . Anticlide. Charete Mytilenaeo. Menaechmo. Dorotheo Athenaeo . Lyeo. Antaeo. Ephippo. Dinone. Adimanto. Ptolemaeo Lagi. Marsya Macedone. Zoilo item. Democrito. Amphilocho. Aristomacho. Alexandro polyhistore . tuba. Apollodoro qui de odoribus. Heraclide medico . Botrye medico. Arcbedemo item. Dionysio item. Democle item. Euphrone item. Mneside item. Diagora item. lolla item. Heraclide Tarentino . Xenocrate Ephesio.

theophrastus herodotus callisthenes isigonus clitarchus anaximene duride nearcbo onesicritus polyclitus olympiodorus diognetus nicobulis anticlide chares mytilenaeus menaechmo dorotheus athenaeus lyeo antaeus ephippo dino adimanto ptolemaeus lagus marsyas macedone zoilus item democritus amphilochus aristomacho alexander polyhistor tuba apollodorus qui de odor heraclides medico botrys medico arcbedemo item dionysius item democle item euphrone item mneside item diagoras item lolla item heraclides tarentinus xenocrates ephesius


ciceris genera


quomodo inveniantur


Myrtidanum diximus quomodo fieret. vulvae prodest adpositu, fotu et inlitu, myrto efficacius et cortice et folio et semine. exprimitur et foliis sucus, mollissimis in pila tusis, adfuso paulatim vino austero, alias aqua caelesti, atque etiam expresso utuntur ad oris, sedis ulcera, vulvae et ventris, capillorum nigritiam, alarum perfusiones , purgationes lentiginum et ubi constringendum aliquid est.

myrtidanum dico quomodo fio volva prodo appono foveo et illitus myrtum efficax et cortex et folium et semen exprimo et folium sucus mollis in pilum tundo affundo paulatim vinum austerus alius aqua caelestis atque etiam exprimo uto ad ora sedes ulcus volva et venter capillus nigritia ala perfusio purgatio lentigo et ubi constringo aliquis sum


Auguria ex avibus Car, a quo Caria appellata; adiecit ex ceteris animalibus Orpheus, aruspicia Delphus, ignispicia Amphiaraus, extispicia avium Tiresias Thebanus, interpretationem ostentorum et somniorum Amphictyon. astrologiam Atlans Libyae filius, ut alii, Aegyptii, ut alii, Assyrii, sphaeram in ea Milesius Anaximander, ventorum rationem Aeolus Hellenis filius. musicam Amphiors, fistulam et monaulum Pan Mercuri, obliquam tibiam Midas in Phrygia, geminas tibias Marsyas in eadem gente, Lydios modulos Amphion, Dorios Thamyras Thrax, Phrygios Marsyas Phryx, citharam Amphion, ut alii, Orpheus, ut alii, Linus. septem chordis primum cecinit III ad IIII primas additis Terpander, octavam Simonides addidit, nonam Timotheus. cithara sine voce cecinit Thamyris primus, cum cantu Amphion, ut alii, Linus. citharoedica carmina conposuit Terpander. cum tibiis canere voce Troezenius Ardalus instituit. saltationem armatam Curetes docuere, pyrrichen Pyrrus, utramque in Creta. versum heroum Pythio oraculo debemus. de poematum origine magna quaestio; ante Troianum bellum probantur fuisse. prosam orationem condere Pherecydes Syrius instituit Cyri regis aetate, historiam Cadmus Milesius; ludos gymnicos in Arcadia Lycaon, funebres Acastus in Iolco,post eum Theseus in Isthmo , Hercules Olympiae; athleticam Pittheus , pilam lusoriam Gyges Lydus; picturam Aegyptii et in Graecia Euchir , Daedali cognatus, ut Aristoteli placet, ut Theophrasto, Polygnotus Atheniensis.

augurium ex avis car ab quo caria appello adiicio ex ceterus animal orpheus aruspicia delphus ignispicium amphiaraus extispicium avis tiresias thebanus interpretatio ostentor et somnium amphictyon astrologia atlans libya filius ut alius aegyptius ut alius assyrius sphaera in is milesius anaximander ventor ratio aeolus hellenis filius musica amphiors fistula et monaulis pan mercurius obliquus tibia midas in phrygius gemino tibia marsyas in idem gens lydius modulus amphion dorius thamyras thrax phrygius marsyas phryges cithara amphion ut alius orpheus ut alius linus septem chordus primus cano iii ad quattuor primus addo terpander octava simonides addo nona timotheus cithara sine vox cano thamyras primus cum cantus amphion ut alius linus citharoedicus carmen conpono terpander cum tibia cano vox troezenius ardalus instituo saltatio armo curetis doceo pyrrichen pyrrus uter in creta verro heros pythius oraculum debeo de poema origo magnus quaestio ante trojanus bellum probo sum prorsus oratio condo pherecydes syrus instituo cyrus rex aetas historia cadmus milesius ludus gymnicus in arcadius lycaon funebris acastus in iolcos post is theseus in isthmus herculis olympia athletica pittheus pila lusoria gyges lydus pingo aegyptius et in graecia euchir daedal cognatus ut aristotelis placeo ut theophrastus polygnotus atheniensis


semine sive zea


quibus aetatibus quaeque marmora in usum venerint Romae

qui aetas quisque marmoro in usus venio roma


Syricum


Antea condiderat solus apud nos, quod equidem inveniam, Pompeius Lenaeus Magni libertus, quo primum tempore hanc scientiam ad nostros pervenisse animo adverto. namque Mithridates, maximus sua aetate regum, quem debellavit Pompeius, omnium ante se genitorum diligentissimus vitae fuisse argumentis, praeterquam fama, intellegitur. uni ei excogitatum cotidie venenum bibere praesumptis remediis, ut consuetudine ipsa innoxium fieret; primo inventa genera antidoti, ex quibus unum etiam nomen eius retinet; illius inventum, sanguinem anatum Pontic arum miscere antidotis, quoniam veneno viverent; ad ilium Asclepiadis medendi arte clari volumina composita extant, cum sollicitatus ex urbe Roma praecepta pro se mitteret; illum solum mortalium certum est XXII linguis locutum, nec e subiectis gentibus ullum hominem per interpretem appellatum ab eo annis LVI, quibus regnavit. is ergo in reliqua ingeni magnitudine medicinae peculiariter curiosus et ab omnibus subiectis, qui fuere magna pars terrarum, singula exquirens scrinium commentationum harum et exemplaria effectusque in arcanis suis reliquit, Pompeius autem omni praeda regia potitus transferre ea sermone nostro libertum suum Lenaeum grammaticae artis iussit vitaeque ita profuit non minus quam reipublicae victoria ilia.

antea condo solus apud nos qui equidem invenio pompejus lenaeus magnus libertus quo primus tempus hic scientia ad noster pervenio animus adverto namque mithridates magnus suus aetas rex qui debello pompejus omnis ante sui genitor diligens vita sum argumentum praeterquam fama intellego unus is excogitas cottidie venenum bibo praesumo remedium ut consuetudo ipse innoxius fio primus invenio genus antidotum ex qui unus etiam nomen is retineo ille invenio sanguis anatum pontic aris misceo antidotum quoniam veneno vivo ad ille asclepiades medeor ars clarus volumen compono extant cum sollicito ex urbs roma praecipio pro sui mitto ille solus mortalis certus sum xxii lingua loquor neque e subjectus gens ullus homo per interpres appello ab is annus lvi qui regno is ergo in reliquus ingenium magnitudo medicina peculiaris curiosus et ab omnis subjectus qui sum magnus pars terra singulus exquiro scrinium commentatio haris et exemplaris efficio in arcanus suus relinquo pompejus autem omnis praeda regius potior transfero is sermo noster libertus suus lenaeus grammatica ars iubeo vita ita prosum non paruus quam reipublicae victoria ilia


Subdialia Graeci invenere talibus domos contegentes , genus facile tractu tepente, sed fallax ubicumque imbres gelant. necessarium binas per diversum coaxationes substerni et capita earum praefigi, ne torqueantur, et ruderi novo tertiam partem testae tusae addi, dein rudus, in quo II quintae calcis misceantur, pedali crassitudine festucari, tunc nucleo crasso VI digitos induci, tessella grandi non minus alta II digitos strui, fastigium vero servari in pedes denos sescunciae ac diligenter cote despumari. quernis axibus contabulari, quia torquentur, inutile putant, immo et felice aut palea substerni melius esse, quo minor vis calcis perveniat. necessarium et globosum lapidem subici. similiter fiunt spicata testacea.— Non neglegendum est etiamnum unum genus Graecanici : solo festucato inicitur rudus aut testaceum pavimentum , dein spisse calcatis carbonibus inducitur ex sabulo et calce ac favilla mixtis materia crassitudine semipedali, ad regulam et libellam exigitur, et est forma terrena; si vero cote depolitum est, nigri pavimenti usum optinet.

subdialia graecum invenio talis domus contego genus facilis traho tepeo sed fallax ubicumque imber gelo necessarius bini per diverto coaxatio substerno et caput is praefigo ne torqueo et raudus novo tertius pars testa tundo addo deinde raudus in quo is quintus calcis misceo pedal crassitudo festucaris tunc nucleus crassus vis digitus induco tessella grandis non paruus altus is digitus struo fastigium verus servaris in pes deni sescuncia atque diligenter cote despumaris quernus axis contabularis quia torqueo inutilis puto immo et felix aut palea substerno bonus sum quo paruus volo calcis pervenio necessarius et globosus lapis subicio similis fio spico testaceus non neglego sum etiamnum unus genus graecanici solum festucato inicio raudus aut testaceus pavimentum deinde spissus calceo carbo induco ex sabulum et calx atque favilla misceo materia crassitudo semipedal ad regula et libella exigo et sum forma terrenus si verus cote depolio sum niger pavimentum usus obtineo


Laurus excalfactoriam naturam habet et foliis et cortice et bacis; itaque decoctum ex his maximeque folis , prodesse volvis et vesicis convenit. inlita vero vesparum crabronumque et apium, item serpentium venenis resistunt, maxime sepos, dipsadis et viperae. prosunt et mensibus feminarum cum oleo cocta, cum polenta autem, quae tenera sunt, trita ad inflammationes oculorum, cum ruta testium, cum rosaceo capitis dolores aut cum irino. quin et commanducata atque devorata per triduum terna liberant tussi, eadem suspiriis trita cum melle. cortex radicis cavendus gravidis. ipsa radix calculos rumpit, iocineri prodest III obolis in vino odorato pota. folia potu vomitiones movent. bacae menses trahunt adpositae tritae vel potae. tussim veterem et orthopnoean sanant binae detracto cortice in vino potae, si et febris sit, ex aqua aut ecligmate ex passo aut aqua mulsa decoctae. prosunt et phthisicis eodem modo et omnibus thoracis rheumatismis ; nam et concoquunt pituitam et extrahunt. adversus scorpiones quaternae ex vino bibuntur. epinyctidas ex oleo inlitae et lentigines et ulcera manantia et ulcera oris et furfures, cutis porriginem sucus bacarum emendat et phthiriasim ; aurium dolori aut gravitati instillatur cum vino vetere et rosaceo. perunctos eo fugiunt venenata omnia ; prodest contra ictus et potus.

laurus excalfactorius natura habeo et folium et cortex et baca itaque decoquo ex hic magnus folis prosum volvo et vesica convenio inlito verus vesparis crabro et apis item serpo venenum resisto magnus sepos dipsas et vipera prosum et mensis femina cum oleum coquo cum polenta autem qui tener sum tero ad inflammatio oculus cum ruo testis cum rosaceus capio dolor aut cum irinum quin et commanduco atque devoro per triduum terni libero tundo idem suspirium tero cum mel cortex radix caveo gravidus ipse radix calculus rumpo iocineri prodo iii obolus in vinum odoro poto folium potus vomitio moveo baca mensis traho appono tero vel potae tussis vetus et orthopnoea sano bini detraho cortex in vinum potae si et febris sum ex aqua aut ecligma ex patior aut aqua mulceo decoquo prosum et phthisicus idem modo et omnis thoracis rheumatismus nam et concoquo pituita et extraho adverro scorpio quaterni ex vinum bibo epinyctidas ex oleum inlitae et lentigo et ulcus mano et ulcus ora et furfur cutis porrigo sucus bacaris emendo et phthiriasis auris dolor aut gravitas instillo cum vinum veto et rosaceus perungo is fugio veneno omnis prodo contra iacio et potus


hippace I


Colitur ficus arbor in foro ipso ac comitio Romae nata, sacra fulguribus ibi conditis magisque ob memoriam eius quae, nutrix Romuli ac Remi , conditores imperii in Lupercali prima protexit, ruminalis appellata, quoniam sub ea inventa est lupa infantibus praebens rumim (ita vocabant mammam), miraculo ex aere iuxta dicato, tamquam in comitium sponte transisset Atto Navio augurante. nec sine praesagio aliquo arescit rursusque cura sacerdotum seritur. fuit et ante Saturni aedem, urbis anno .. sublata sacro a Vestalibus facto, cum Silvani simulacrum subverteret. eadem fortuito satu vivit in medio foro, qua sidentia imperii fundamenta ostento fatali Curtius maximis bonis, hoc est virtute ac pietate ac morte praeclara, expleverat. aeque fortuita eodem loco est vitis atque olea, umbrae gratia sedulitate plebeia satae, ara inde sublata gladiatorio munere Divi luli, quod novissime pugnavit in foro.

colo ficus arbor in forum ipse atque comitium roma nata sacer fulgur ibi condio magus ob memoria is qui nutrix romulis atque remus conditor imperium in lupercal primus protego ruminal appello quoniam sub is invenio sum lupa infer praebeo rumim ita voco mamma miraculum ex aer iuxta dico tamquam in comitium sponte transeo atto navius auguro neque sine praesagio aliquis aresco rursus cura sacerdos sero sum et ante saturnus aedes urbs annus tollo sacro ab vestal facio cum silvanus simulacrum subverto idem fortuitus sero vivo in medium forum qui sido imperium fundamentum ostendo fatal curtus magnus bonus hic sum virtus atque pietas atque mors praeclarus expleo aequus fortuitus idem locus sum vita atque olea umbra gratia sedulitas plebeius sero ara inde tollo gladiatorius munus divus lulis qui novus pugno in forum


Asclepias II


de nummo aureo


Thynni mares sub ventre non habent pinnam. intrant e magno mari Pontum verno tempore gregatim, nec alibi fetificant. cordyla appellatur partus, qui fetas redeuntes in mare autumno comitatur; limosae vero aut e luto pelam ydes incipiunt vocari et, cum annuum excessere tempus, thynni. hi membratim caesi cervice et abdomine commendantur atque clidio, recenti dumtaxat et tum quoque gravi ructu. cetera parte plenis pulpamentis sale adservantur. melandrya vocantur quercus assulis similia. vilissima ex his quae caudae proxima, quia pingui carent, probatissima quae faucibus. at in alio pisce circa caudam exercitatissima. pelamydes in apolectos particulatimque consectae in genera cybiorum dispertiuntur.

thynni maris sub venter non habeo pinnam intro e magnus mare pontus vernus tempus gregatim neque alibi fetifico cordyla appello pario qui fetus redeo in mare auctumnus comito limosus verus aut e lutum pelam ydes incipio vocaris et cum annuus excedo tempus thynni hic membratim caedo cervix et abdomen commendo atque clidion recens dumtaxat et tum quoque gravis ructus ceterus pars plenus pulpamentum sal adservo melandryum voco quercus assulis similis vilis ex hic qui cauda propior quia pinguis careo probo qui fauces at in alius piscis circa cauda exercito pelamys in apolectus particulatim conseco in genus cybium dispertior


Dentes non sunt testudini, set rostri margines acuti, superna parte inferiorem claudente pyxidum modo. in mari conchyliis vivunt, tanta oris duritia, ut lapides comminuant, in terrain egressae herbis. pariunt ova avium ovis similia ad centena numero eaque defossa extra aquas et cooperta terra, pavita hac pectore et complanata, incubant noctibus. educunt fetus annuo spatio. quidam oculis spectandoque ova foveri ab iis putant, feminas coitum fugere, done mas festucam aliquam inponat aversae. Trogodytae cornigeras habent, ut in lyra adnexis cornibus latis, sed mobilibus, quorum in natando remigio se adiuvant; chelium id vocatur, eximiae testudinis, sed rarae. namque scopuli praeacuti Chelonophagos terrent, Trogodytae autem, ad quos adnant, ut sacras adorant. sunt et terrestres, quae ob id in operibus chersinae vocantur, in Africae desertis, qua parte maxime sitientibus harenis squalent, roscido, ut creditur, umore vi- >ventes. neque aliud ibi animal provenit.

dens non sum testudo sed rostrum margo acuo supernus pars inferus claudeo pyxis modo in mare conchylium vivo tantus ora duritia ut lapis comminuo in terrain egredior herba pario ovo avis ovum similis ad centeni numerus is defodio extra aqua et cooperio terra pavio hic pectus et complano incubo nox educo fetus annuo spatium quidam oculus specto ovo foveo ab is puto femina coeo fugio donec mas festuca aliqui inpono averto troglodytae cornigera habeo ut in lyra adnecto cornu fero sed mobilis qui in nato remigium sui adjuvo chelium is voco eximius testudo sed rarus namque scopulus praeacuo chelonophagos terreo troglodytae autem ad qui adnato ut sacer adoro sum et terrestris qui ob is in opus chersinus voco in africa desero qui pars magnus sitio harena squaleo roscidus ut credo umor vis ventes neque alius ibi animal provenio


geranion sive myrris sive myrtis, gen. III. med. VI

geranion sive myrris sive myrtum gen iii ego vis


Hinc deinde in morbos digeremus aquatilia, non quia ignoremus gratiorem esse universitatem animalium maiorisque miraculi, sed hoc utilius est vitae, contributa habere remedia, cum aliud alii prosit, aliud alibi facilius inveniatur.

hinc deinde in morbus digero aquatilia non quia ignoro gratus sum universitas animal magnus miraculis sed hic utilis sum vita contribuo habeo remedio cum alius alius prosum alius alibi facilis invenio


varices


Arbores quaedam simplices, quibus a radice caudex unus et rami frequentes, ut olivae, fico, viti. quaedam fruticosi generis, ut paliurus, myrtus, item nux abellana, quin immo melior et copiosior fructu in plures dispersa ramos. hi quibusdam omnino nulli, ut in sato genere buxi, loto transmarinae. quaedam bifurcae atque etiam in quinas partes diffusae, quaedam dividuae nec ramosae, ut sabuci, quaedam individuae, ramosae, ut piceae . quibusdam ramorum ordo, sicut piceae, abieti, aliis inconditus, ut robori, malo, piro. et abieti quidem subrecta divisura ramique in caelum tendentes, non in latera proni. mirum, cacuminibus eorum decisis moritur, totis vero detruncatis durat. et si infra quam rami fuere praecidatur, quod superest vivit, si vero cacumen tantum auferatur, tota moritur. alia ab radice bracchiata, ut ulmus , alia in cacumine ramosa, ut pinus, faba Graeca, quam Romae a suavitate fructus, silvestris quidem, sed cerasorum paene natura, loton appellant. praecipue domibus expetitur ramorum petulantia brevi caudice latissima expatiantium umbra et in vicinas domos saepe transilientium . nulla opacitas brevior, nec auferunt rami solem hieme decidentibus foliis. nullis cortex iucundior aut oculos excipiens blandius, nullis rami longiores validioresque aut plures, ut dixisse totidem arbores liceat. cortice pelles tingunt, radice lanas. malis proprium genus. ferarum enim rostra reddunt adhaerentibus uni maximo minoribus .

arbor quidam simplex qui ab radix caudex unus et ramus frequens ut oliva fico vitium quidam fruticosus genus ut paliurus myrtus item nux abellana quin immo bonus et copiosus fructus in multus dispergo ramus hic quidam omnino nullus ut in sero genus buxus lotos transmarinus quidam bifurcus atque etiam in quini pars diffundo quidam dividuus neque ramosus ut sambucus quidam individuus ramosus ut picea quidam ramus ordo sicut picea abies alius inconditus ut robur malus pirus et abies quidem surgo divido ramus in caelum tendo non in latus pronus mirus cacumen is decisus morior totus verus detrunco duro et si infra quam ramus sum praecido qui supersum vivo si verus cacumen tantus aufero totus morior alius ab radix bracchiatus ut ulmus alius in cacumen ramosus ut pinus faba graecum quam roma ab suavitas fructus silvestris quidem sed cerasor paene natura lotos appello praecipuus domus expeto ramus petulantia brevis caudex fero expatiantium umbra et in vicina domus saepe transilientium nullus opacitas brevis neque aufero ramus sol hiems decido folium nullus cortex jucundus aut oculus excipio blandus nullus ramus longus validus aut multus ut dico totidem arbor licet cortex pello tingo radix lana malus proprius genus ferus enim rostrum reddo adhaereo unus maximus paruus


Antiquitus quidem nulla nisi deo dabatur—ob id Homerus caelo tantum eam et proelio universo tribuit, viritim vero ne in certamine quidem ulli—feruntque primum omnium Liberum patrem inposuisse capiti suo ex hedera. postea deorum honori sacrificantes sumpsere, victimis simul coronatis. novissime et in sacris certaminibus usurpatae, in quibus hodieque non victori dantur, sed patriam ab eo coronari pronuntiatur; inde natum ut et triumphaturis conferrentur in templis dicandae, mox ut et ludis darentur. longum est nec instituti operis disserere , quis quamque Romanorum primus acceperit; neque enim alias noverant quam bellicas. quod certum est, uni gentium huic plura sunt genera quam cunctis.

antiquus quidem nullus nisi deus do ob is homerus caelum tantus is et proelium universus tribuo viritim verus ne in certamen quidem ullus fero primus omnis liber pater inpono caput suus ex hedera postea deus honor sacrifico sumo victima simul corono novus et in sacrum certamen usurpo in qui hodie non victor do sed patria ab is coronarius pronuntio inde natus ut et triumpho confero in templum dico mox ut et ludus do longus sum neque institus opus dissero quis quisque romanus primus accipio neque enim alius nosco quam bellicus qui certus sum unus gens hic multus sum genus quam cunctus


Gallinarum generositas spectatur crista erecta , interim et gemina, pinnis nigris, ore rubicundo, digitis inparibus , aliquando et super IIII digitos traverso uno. ad rem divinam luteo rostro pedibusque purae non videntur, ad opertanea sacra nigrae. est et pumilionum genus non sterile in iis, quod non in alio genere alitum, sed quibus centra , fecunditas rara et incubatio ovis noxia.

gallinaris generositas specto crista erigo interim et gemino pinna niger os rubicundus digitus inparis aliquando et super quattuor digitus traverso unus ad res divina luteus rostrum pes purus non video ad opertaneus sacer niger sum et pumilio genus non sterilis in is qui non in alius genus alo sed qui centrum fecunditas rarus et incubatio ovum noxius


Ex argumento nomen accepit scorpio herba. semen enim habet ad similitudinem caudae scorpionis, folia pauca. valet adversus animal nominis sui. est et 5 alia eiusdem nominis effectusque, sine foliis, asparagi caule, in cacumine aculeum habens et inde nomen.

ex argumentum nomen accipio scorpio herba semen enim habeo ad similitudo cauda scorpio folium paucus valeo adverro animal nomen suus sum et alius idem nomen efficio sine folium asparagus caulis in cacumen aculeus habeo et inde nomen


quid quoque mense in agro fieri oporteat (62-74)


Herculi eam quoque adscribunt, quae Apollinaris aut a rabiealiis altercum, apud Graecos vero hyoscyamos appellatur. plura eius genera: unum nigro semine, floribus paene purpureis, spinosum calice, nascitur in Galatia; vulgare autem candidius est et fruticosius, altius papavere; tertii semen irionis semini simile est, omnia insaniam gignentia capitisque vertigines. quartum genus molle, lanuginosum , pinguius ceteris, candidi seminis, in maritimis nascens. hoc recepere medici, item rufi seminis; nonnumquam autem candidum rufescit, si non ematuruit, inprobaturque . et alioqui nulla nisi cum inaruit legitur. natura vini, ideo mentem caputque infestans. usus seminis et per se et suco expresso. exprimitur separatim et caulibus foliisque. utuntur et radice, temeraria in totum, ut arbitror, medicina. quippe etiam foliis constat mentem corrumpi, si plura quam IIII bibant ; .... etiam antiqui in vino, febrim depelli arbitrantes. oleum fit ex semine, ut diximus, quod ipsum auribus infusum temptat mentem, mireque, ut contra venenum, remedia prodidere iis, qui id bibissent, et ipsum pro remediis, adeo nullo omnia experiendi fine, ut cogant etiam venena prodesse.

herculis is quoque adscribo qui apollinaris aut ab rabiealiis alterculum apud graeci verus hyoscyamus appello multus is genus unus niger semen flos paene purpureus spinosus calix nascor in galatia vulgaris autem candidus sum et fruticosus altus papaver tertius semen irio semen similis sum omnis insanio gigno capio vertigo quartus genus mollis lanuginosus pinguis ceterus candidus semen in maritimus nascor hic recipio medicus item rufus semen nonnumquam autem candidus rufesco si non ematuresco inprobo et alioqui nullus nisi cum inaruit lego natura vinum ideo mens caput infesto utor semen et per sui et sucus exprimo exprimo separatim et caulis folium uto et radix temerarius in totus ut arbitror medicina quippe etiam folium consto mens corrumpo si multus quam quattuor bibo etiam antiquus in vinum febris depello arbitror oleum fio ex semen ut dico qui ipse auris infundo tento mens mirus ut contra venenum remedio prodo is qui is bibo et ipse pro remedium adeo nullus omnis experior finis ut cogo etiam veneno prosum


Nostri sapientiores, qui eos iecoris bonitate novere. fartilibus in magnam amplitudinem crescit, exemptum quoque lacte mulso augetur. nec sine causa in quaestione est, quis tantum bonum invenerit, Scipio Metellus vir consularis an Marcus Seius eadem aetate eques Romanus. sed, quod constat, Messalinus Cotta, Messalae oratoris filius, palmas pedum ex iis torrere atque patinis cum gallinaceorum cristis condire repperit; tribuetur enim a me culinis cuiusque palma cum fide. mirum in hac alite a Morinis usque Romam pedibus venire. fessi proferuntur ad primos; ita ceteri stipatione naturali propellunt eos.

noster sapio qui is jecur bonitas nosco fartilis in magnus amplitudo cresco eximo quoque lac mulceo augeo neque sine causa in quaestio sum quis tantus bonus invenio scipio metellus vir consularis an marcus sejus idem aetas eques romanus sed qui consto messalinus cotta messalla orator filius palmo pes ex is torreo atque patina cum gallinaceus crista condio reperio tribuo enim ab ego culina quisque palmo cum fides mirus in hic alo ab morini usque roma pes venio fatisco profero ad primus ita ceterus stipatio natural propello is


quibus certis temporibus anni nullus


periclymenon V


iris


de conceptu arborum. de germinatione. de partu

de concipio arbor de germinatio de partus


Cum aestate vehementius tonuit quam fulsit, ventos ex ea parte denuntiat, contra si minus tonuit, imbrem. cum sereno caelo fulgetrae erunt et tonitrua, hiemabit, atrocissime autem, cum ex omnibus quattuor partibus caeli fulgurabit; cum ab aquilone tantum, in posterum diem aquam portendet; cum a septentrione, ventum eum. cum ab austro vel coro aut favonio nocte serena fulgurabit , ventum et imbrem ex isdem regionibus demonstrabit. tonitrua matutina ventum significant, imbrem meridiana.

cos aestas vehemens tono quam fulcio venio ex is pars denuntio contra si paruus tono imber cum serenus caelum fulgetrae sum et tonitruum hiemo atrox autem cum ex omnis quattuor pars caelum fulguro cum ab aquilo tantus in posterus dies aqua portendo cum ab septentrio venio is cum ab auster vel coro aut favonio nox serenus fulguro venio et imber ex idem regio demonstro tonitruum matutinus venio significo imber meridianus


Temptatum est tingui linum quoque, ut vestium insaniam acciperet, in Alexandri Magni primum classibus Indo amne navigantis, cum duces eius ac praefecti certamine quodam variassent insignia navium, stupueruntque litora flatu versicoloria pellente vela. purpureo ad Actium cum M. Antonio Cleopatra venit eodemque fugit. hoc fuit imperatoriae navis insigne.

temptas sum tingui linum quoque ut vestis insanio accipio in alexander magnus primus classis indus amnis navigo cum dux is atque praefectus certamen quidam vario insigne navis stupeo litus flo versicoloria pello velo purpureus ad actius cum m antonius cleopatra venio idem fugio hic sum imperatorius navus insignis


antiquorum studium in agricultura


Loton herbam itemque Aegyptiam eodem nomine , alias et Syrticam arborem, diximus suis locis. haec lotos, quae faba Graeca appellatur a nostris, alvum bacis sistit. ramenta ligni decocta in vino prosunt dysintericis , menstruis, vertigini, comitialibus, cohibent et capillum . mirum his ramentis nihil esse amarius fructuque dulcius. fit et e scobe eius medicamentum ex aqua myrti 5 decocta subacta et divisa in pastillos, dysintericis utilissimum pondere victoriati cum aquae cyathis III.

lotos herba ito aegyptius idem nomen alius et syrticus arbor dico suus locus hic lotos qui faba graecum appello ab noster alvus baca sisto ramenta lignum decoquo in vinum prosum dysintericis menstruus vertigo comitial cohibeo et capillus mirus hic ramenta nihil sum amarus fruor dulcis fio et e scobis is medicamentum ex aqua myrtum decoquo subigo et divido in pastillus dysintericis utilis pondus victoriatus cum aqua cyathus iii


hordeo (13-15. 18)


Ipse frutex duum cubitorum altitudine amplissimus palmique minimus, quattuor digitorum crassitudinis, station a terra VI digitis surculosus, arido similis, cum viret, non odoratus, folio origani, siccitate gaudens, sterilior imbre, caeduae naturae. gignitur in planis quidem, sed densissimis in vepribus rubisque, difficilis collectu. metitur non nisi permiserit deus. lovem hunc intellegunt aliqui, Assabinum illi vocant. XLIIII boum caprarumque et arietum extis impetratur venia caedendi, non tamen ut ante ortum solis aut post occasum liceat. sarmenta hasta dividit sacer- dos deoque partem ponit, reliquum mercator in massas condit . est et alia fama cum Sole dividi ternasque partes fieri, dein sorte gemina discerni quodque Soli cesserit relinqui ac sponte conflagrare. praecipua bonitas virgultorum tenuissimis partibus ad longitudinem palmi, secunda proximis breviore mensura, atque ita ordine. vilissimum quod radicibus proximum, quoniam ibi minimum corticis, in quo summa gratia, eaque de causa praeferuntur cacumina, ubi plurimus torpet . ipsum vero lignum in fastidio propter origani acrimoniam, xylocinnamomum vocatur. pretium ei in libras $X$ X. quidam cinnami duo genera tradidere, candidius nigriusque, et quondam praeferebatur candidum, >nunc contra nigrum laudatur atque etiam varium praeferunt candido. certissima tamen aestimatio, ne sit scabrum atque ut inter sese tritum tarde frietur; damnatur in primis molle aut cui labet cortex. ius eius a Gebbanitarum rege solo proficiscitur; is edicto mercatu vendit. pretia quondam fuere in libras denarium nilia. auctum id parte dimidia est incensis, ut ferunt, silvis ira barbarorum. id acciderit ob iniquitatem praepotentium an forte, non satis constat. austros ibi tam ardentes flare, ut aestatibus silvas accendant, invenimus apud auctores coronas ex cinnamo interrasili auro inclusas primus omnium in templis Capitolii atque Pacis dicavit Imperator Vespasianus Augustus. radicem eius magni ponderis vidimus in Palatii templo, quod fecerat Divo Augusto coniunx Augusta, aureae paterae inpositam, ex qua guttae editae annis omnibus in grana durabantur, donec id delubrum incendio consumptum est.

ipse frutex duum cubitum altitudo amplus palmus minimus quattuor digitor crassitudo station ab terra vis digitus surculosus aridus similis cum vireo non odoro folium origanus siccitas gaudeo sterilis imber caeduus natura gigno in planus quidem sed densus in vepres rubus difficilis colligo metior non nisi permitto deus lovem hic intellego aliqui assabinus ille voco xliiii bos capra et aries exta impetro venia caedo non tamen ut ante orior sol aut post occasus licet sarmentum hasta divido sacer dos deus pars pono reliquus mercator in massa condio sum et alius fama cum sol divido terni pars fio deinde sors gemino discerno quisque solus cedo relinquo atque sponte conflagraris praecipuus bonitas virgultor tenuis pars ad longitudo palmus secundus propior brevis mensura atque ita ordo vilis qui radix propior quoniam ibi paruus cortex in quo summus gratia is de causa praefero cacumen ubi multus torpeo ipse verus lignum in fastidium propter origanus acrimonia xylocinnamomum voco pretium is in libro decem decem quidam cinnamus duo genus trado candidus niger et quondam praefero candidus nunc contra niger laudo atque etiam varius praefero candidus certus tamen aestimatio ne sum scabres atque ut inter sui tero tardus frio damno in primus mollis aut qui labo cortex ius is ab gebbanitaris rex solum proficisco is edictum mercor vendo pretium quondam sum in libro denarius nilia augeo is pars dimidio sum incendo ut fero silva ira barbarus is accido ob iniquitas praepossum an fors non satis consto auster ibi tam ardeo flaris ut aestas silva accendo invenio apud auctor corona ex cinnamus interrasilis aurum includo primus omnis in templum capitolium atque pax dico imperator vespasianus augustus radix is magnus pondus video in palatium templum qui facio divus augustus coniunx augustus aureus patera inpono ex qui gutta edo annus omnis in granum duro donec is delubrum incendium consumo sum


de nitri generibus et confecturis et medicinis observationes CCXXI

de nitrion genus et confacio et medicina observatio ccxxi


cortice


de noctuis


EXTERNIS


quae cura et cornis atque etiam lentisco adhibetur. ne quid non hominis ventri natum esse videatur, miscentur sapores et alio alius placere cogitur; miscentur vero et terrae caelique tractus: in alio cibi genere India advocatur, in alio Aegyptus, Creta, Cyrene singulaeque terrae. nec cessat in veneficiis vita, dum modo omnia devoret. planius hoc fiet in herbarum natura.

qui cura et cornus atque etiam lentiscus adhibeo ne quis non homo venter natus sum video misceo sapor et alius alius placeo cogo misceo verus et terra caelum traho in alius cibus genus india advoco in alius aegyptus creta cyrene singulus terra neque cesso in veneficium vito dum modo omnis devoro planus hic fio in herba natura


melothrum. spiraea.origanum. cneorum sive casia; gen. II. melissophyllum sive melittaena . med. XXI

melothrum spiraea origanus cneoron sive casia gen is melissophyllum sive melittaena ego xxi


Facies homini tantum, ceteris os aut rostra. frons et aliis, sed homini tantui tristitiae, hilaritatis, clementiae, severitatis index. in assiisu eius supercilia homini et pariter et alterna mobilia. et in his pars animi: negamus iis, annuimus . haec maxime indicant fastum , superbiam. aliubi conceptaculum, sed hic sedem habet; in corde nascitur , huc subit, hic pendet. nihil altius simul abruptiusque invenit in corpore, ubi solitaria esset.

facies homo tantus ceterus os aut rostrum frons et alius sed homo tantui tristitia hilaritas clementia severitas index in assiisu is supercilium homo et pariter et alternus mobilia et in hic pars animus nego is annuo hic magnus indico fastus superbia aliubi conceptaculis sed hic sedes habeo in cor nascor huc subeo hic pendeo nihil altus simul abrumpo invenio in corpus ubi solitarius sum


Inveniunt et canes qua fastidium vincunt eamque in nostro conspectu mandunt, sed ita, ut numquam intellegatur , quae sit; etenim depasta cernitur. notata est haec animalis eius malignitas in alia herba maior. percussus enim a serpente mederi sibi quadam dicitur, sed illam homine spectante non decerpit.

invenio et canis qui fastidium vinco eo in noster conspectus mando sed ita ut numquam intellego qui sum etenim depasco cerno noto sum hic animal is malignitas in alius herba magnus percutio enim ab serpo medeor sui quidam dico sed ille homo specto non decerpo


Aquifoliaefolia contusa addito sale articulorum morbis prosunt, bacae purgationi feminarum, coeliacis, dysintericis , cholericis. in vino potae sistunt alvum. radix decocta et inlita extrahit infixa corpori, utilissima et luxatis tumoribusque. aquifolia arbor in domo aut villa sata veneficia arcet. flore eius aquam glaciari Pythagoras tradit; item baculum ex ea factum in quodvis animal emissum, etiamsi citra ceciderit defectu mittentis, ipsum per sese cubito propius adlabi; tam praecipuam naturam inesse arbori .—Taxi arboris fumus necat mures.

aquifoliaefolia contundo addo sal articulus morbus prosum baca purgatio femina coeliacus dysintericis cholericus in vinum potae sisto alvus radix decoquo et inlito extraho infigo corpus utilis et luxo tumor aquifolium arbor in domus aut villa sero veneficium arceo floreo is aqua glaciaris pythagoras trado item baculis ex is facio in quivis animal emitto etiamsi citer caedo deficio mitto ipse per sui cubo propius allabor tam praecipuus natura insum arbor taxus arbor fumus neco mus


item in Indico


Sed a nummo prima origo avaritiae faenore ex- cogitato quaestuosaque segnitia, nec paulatim: exarsit rabie quadam non iam avaritia, sed fames auri, utpote cum Septumuleius, C. Gracchi familiaris, auro rependendum caput eius abscisum ad Opimium tulerit plumboque in os addito parricidio suo rem p. etiam circumscripserit; nec iam Quiritium aliquis, sed universo nomine Romano infami rex Mithridates Aquilio duci capto aurum in os infudit. haec parit habendi cupido! pudet intuentem nomina ista, quae subinde nova Graeco sermone excogitantur insperso argenteis vasis auro et incluso, quibus deliciis pluris veneunt inaurata quam aurea, cum sciamus interdixisse castris suis Spartacum, ne quis aurum haberet aut argentum. tanto plus fuit animi fugitivis nostris! Messalla orator prodidit Antonium triumvirum aureis usum vasis in omnibus obscenis desideriis, pudendo crimine etiam Cleopatrae. summa apud exteros licentiae fuerat Philippum regem poculo aureo pulvinis subdito dormire solitum, Hagnonem Teium, Alexandri Magni praefectum , aureis clavis suffigere crepidas: Antonius solus contumelia naturae vilitatem auro fecit. o dignum proscriptione , sed Spartaci!

sed ab nummus primus origo avaritia faenus ex cogito quaestuosus segnitia neque paulatim exardeo rabies quidam non iam avaritia sed fames aurum utpote cum septumuleius que gracchus familiaris aurum rependo caput is abscido ad opimius fero plumbo in os addo parricidium suus res p etiam circumscribo neque iam quiris aliquis sed universus nomen romanus infamis rex mithridates aquilius duco capio aurum in os infundo hic pario habeo cupido pudeo intueor nomen iste qui subinde novo graecum sermo excogito insperso argenteus vasum aurum et includo qui deliciae multus veneunt inauro quam aureus cum scio interdico castrum suus spartacus ne quis aurum habeo aut argentum tantus multus sum animus fugitivus noster messalla orator prodo antonius triumviri aureus usus vasum in omnis obscenus desiderium pudeo crimen etiam cleopatra summus apud exter licentia sum philippus rex poculum aureus pulvinus subdo dormio soleo hagnonem teius alexander magnus praeficio aureus clavus suffigo crepida antonius solus contumelia natura vilitas aurum facio o dignus proscriptio sed spartacus


Fortitudo in quo maxime exstiterit inmensae quaestionis est, utique si poetica recipiatur fabulositas. Q. Ennius T . Caecilium Teucrum fratremque eius praecipue miratus propter eos sextum decimum adiecit annalem. L. Siccius Dentatus, qui tribunus plebei fuit Sp. Tarpeio A. Aternio cos. haud multo post exactos reges, vel numerosissima suffragia habet centiens viciens proeliatus, octiens ex provocatione victor, quadraginta quinque cicatricibus adverso corpore insignis, nulla in tergo. idem spolia cepit XXXIIII , donatus hastis puris duodeviginti, phaleris viginti quinque , torquibus tribus et octoginta, armillis CLX, coronis XXVI, in iis civicis XIIII, aureis octo, muralibus, tribus, obsidionali una, fisco aeris, X captivis et viginti simul bubus, imperatores novem ipsius maxime opera triumphantes secutus , praeterea (quod optimum in operibus eius reor) uno ex ducibus T. Romilio ex consulatu ad populum convicto male imperatae rei militaris.

fortitudo in quo magnus exsisto immensus quaestio sum utique si poeticus recipio fabulositas q ennius t caecilius teucer frater is praecipuus miror propter is sextus decimus adiicio annal l siccus dentatus qui tribunus plebes sum spurius tarpeius ab aternius cos haud multus post exigo rex vel numerosus suffragium habeo centiens viciens proelio octiens ex provocatio victor quadraginta quinque cicatrix adverso corpus insignis nullus in tergum idem spolium capio xxxiiii dono hasta purus duodeviginti phalerae viginti quinque torquibus tres et octoginta armilla clx corona xxvi in is civica xiiii aureus octo mural tres obsidional unus fiscus aer decem captivus et viginti simul bos imperator novo ipse magnus opus triumpho sequor praeterea qui bonus in opus is reor unus ex dux t romulius ex consulatus ad populus convinco malus impero res militaris


de adipe avium conficiendo


Urtica quid esse invisius potest? at illa praeter oleum, quod in Aegypto ex ea fieri diximus, vel plurimis scatet remediis. semen eius cicutae contrarium esse Nicander adfirmat, item fungis vel argento vivo, Apollodorus et salamandris cum iure coctae testudinis, item adversari hyoscyamo et serpentibus et scorpionibus. quin ipsa illa amaritudo mordax uvas in ore procidentesque vulvas et infantium sedes tactu resilire cogit, lethargicos expergisci tactis cruribus magisque fronte. eadem canis morsibus addito sale medetur, sanguinem trita naribus indita sistit et magis radice. carcinomata et sordida ulcera sale admixto, item luxata sanat et panos, parotidas carnesque ab ossibus recedentes. semen potum cum sapa vulvam strangulatis aperit. profluvia narium sistit inpositum. vomitiones in aqua mulsa sumptum a cena faciles praestat duobus obolis, uno autem in vino poto lassitudines recreat. vulvae vitiis tostum acetabuli mensura, potum in sapa resistit stomachi inflationibus. orthopnoicis prodest cum melle et thoracem purgat eodem ecligmate et lateri medetur cum semine lini. addunt hysopum et piperis aliquid . inlinitur lieni, difficilem ventrem tostum cibo emollit. Hippocrates vulvam purgari poto eo pronuntiat, dolore levari tosto acetabuli mensura, dulci poto et inposito cum suco malvae, intestinorum animalia pelli cum hydromelite et sale, defluvia capitis semine inlito cohonestari. articulariis morbis et podagricis plurimi cum oleo vetere aut folia cum ursino adipe trita inponunt. ad eadem radix tusa cum aceto non minus utilis, item lieni, et cocta in vino discutit panos cum axungia vetere salsa. eadem psilotrum est sicca. condidit laudes eius Phanias physicus, utilissimam cibis coctam conditamve professus arteriae, tussi, ventris destillationi, stomacho, panis, parotidibus, pernionibus, cum oleo sudorem, coctam cum conchyliis ciere alvum, cum tisana pectus purgare mulierumque menses , cum sale ulcera, quae serpant , cohibere. suco quoque in usu est. expressus inlitus fronti sanguinem narium sistit, potus urinam ciet, calculos rumpit, uvam gargarizatus reprimit. semen colligi messibus oportet. Alexandrinum maxime laudatur. ad omnia haec et mitiores quidem teneraeque efficaces, sed praecipue silvestris illa, et hoc amplius lepras e facie tollit in vino pota. si quadripes fetum non admittat , urtica naturam fricandam monstrant.

urtica quis sum invideo possum at ille praeter oleum qui in aegyptus ex is fio dico vel multus scateo remedium semen is cicuta contrarius sum nicander adfirmo item fungus vel argentum vivo apollodorus et salamandra cum ius coquo testudo item adversaris hyoscyamus et serpens et scorpio quin ipse ille amaritudo mordax labrusca in os procaedo volva et infer sedes tango resilire cogo lethargicus expergiscor tango crus magus frons idem canis morsus addo sal medeor sanguis tero naris indo sisto et magis radix carcinoma et sordidus ulcus sal admisceo item luxo sano et panus parotidas caro ab os recedo semen potus cum sapa volva strangulo aperio profluvius nares sisto inpono vomitio in aqua mulceo sumo ab cena facilis praesto duo obolus unus autem in vinum poto lassitudo recreo volva vitium torreo acetabulis mensura potus in sapa resisto stomachus inflatio orthopnoicus prodo cum mel et thoracem purgo idem ecligma et lateo medeor cum semen linum addo hysopum et pipo aliquis inlinitur lienis difficilis venter torreo cibus emollio hippocrates volva purgaris poto is pronuntio dolor levaris torreo acetabulis mensura dulcis poto et inpono cum sucus malva intestinum animal pello cum hydromelite et sal defluvium capio semen inlito cohonestaris articularius morbus et podagricus plurimus cum oleum veto aut folium cum ursinus adipe tero inpono ad idem radix tundo cum acetum non paruus utilis item lienis et coquo in vinum discutio panus cum axungia veto salio idem psilotrum sum sicco condo laus is phania physicus utilis cibus coquo condio profiteor arteria tundo venter destillatio stomachus panis parotis pernio cum oleum sudor coquo cum conchylium cieo alvus cum tisana pectus purgaris mulier mensis cum sal ulcus qui serpo cohibeo sucus quoque in usus sum exprimo illitus frons sanguis nares sisto potus urina cieo calculus rumpo labrusca gargarizo reprimo semen colligo messis oportet alexandrinus magnus laudo ad omnis hic et mitis quidem tener efficax sed praecipuus silvestris ille et hic amplus lepra e facies tollo in vinum poto si quadripes fetus non admitto urtica natura frico monstro


Pistores Romae non fuere ad Persicum usque bellum annis ab urbe condita super DLXXX. ipsi panem faciebant Quirites, mulierumque id opus maxime erat, sicut etiam nunc in plurimis gentium. artoptas iam Plautus appellat in fabula, quam Aululariaminscripsit, magna ob id concertatione eruditorum, an is versus poetae sit illius, certumque fit Atei Capitonis sententia cocos tum panem lautioribus coquere solitos, pistoresque tantum eos, qui far pisebant, nominatos. nec cocos vero habebant in servitiis, eosque ex macello conducebant. cribrorum genera Galliae saetis equorum invenere, Hispaniae lino excussoria et pollinaria, Aegyptus papyro atque iunco.

pistor roma non sum ad persicus usque bellum annus ab urbs condio super dlxxx ipse panis facio quiris mulier is opus magnus sum sicut etiam nunc in multus gens artopta iam plautus appello in fabula quam aululariaminscripsit magnus ob is concertatio eruditor an is verro poeta sum ille certus fio atteius capito sententia coquus tum panis lavo coquo soleo pistor tantus is qui far pisebant nomino neque coquus verus habeo in servitium is ex macellum conduco cribrum genus gallia saeta equus invenio hispania linus excussorius et pollinarius aegyptus papyrus atque juncus


ergo et alios quosdam sensus esse quam supra dictos haut difficulter apparet.

ergo et alius quidam sensus sum quam supra dico haud difficilis appareo


Inter crimina ingrati animi et hoc duxerim quod naturam eius ignoramus. est autem figura prima, de qua consensus iudicat. orbem certe dicimus terrae globumque verticibus includi fatemur. neque enim absoluti orbis est forma in tanta montium excelsitate, tanta camporum planitie, sed cuius amplexus, si cuncta liniarum conprehendantur ambitu, figuram absoluti orbis efficiat, id quod ipsa rerum natura cogit, non isdem causis, quas attulimus in caelo. namque in illo cava in se convexitas vergit et cardini suo, hoc est terrae, undique incumbit. haec ut solida ac conferta adsurgit intumescenti similis extraque protenditur. mundus in centrum vergit, at terra exit a centro, inmensum eius globum in formam orbis adsidua circa eam mundi volubilitate cogente.

inter crimen ingratus animus et hic duco qui natura is ignoro sum autem figuro primus de qui consentio iudico orbis certus dico terra globus vertex includo fateor neque enim absolvo orbis sum forma in tantus mons excelsitas tantus campus planitie sed qui amplector si cunctus liniaris comprehendo ambitus figura absolvo orbis efficio is qui ipse res natura cogo non idem causa qui affero in caelum namque in ille cavo in sui convexitas vergo et cardo suus hic sum terra undique incumbo hic ut solidus atque confercio assurgo intumesco similis extro protendo mundus in centrum vergo at terra exeo ab centrum immensus is globus in forma orbis assiduus circa is mundus volubilitas cogo


de spongeis. quae generaearum et ubi nascantur. animal esse eas

de spongia qui generaearis et ubi nasco animal sum is


contra Magos


quando primum marmorum in aedificiis usus


EXTERNIS


sordium hominis animalia. quod animal minimum, aestatis animalia

sordium homo animal qui animal paruus aestas animal


apodes sive cypseli


Reddatur et corvis sua gratia, indignatione quoque populi Romani testata , non solum conscientia. Tiberio principe ex fetu supra Castorum aedem genito pullus in adpositam sutrinam devolavit, etiam religione commendatus officinae domino. is mature sermoni adsuefactus, omnibus matutinis evolans in rostra in forum versus, Tiberium , dein Germanicum et Drusum Caesares nominatim, mox transeuntem populum Romanum salutabat, postea ad tabernam remeans, plurium annorum adsiduo officio mirus . hunc sive aemulatione vicinitatis manceps proximae sutrinae sive iracundia subita, ut voluit videri, excrementis eius posita calceis macula, exanimavit, tanta plebei consternatione , ut primo pulsus ex ea regione, mox interemptus sit funusque aliti innumeris celebratum exequiis, constratunm lectum super Aethiopum duorum umeros, praecedente tibicine et coronis omnium generum ad rogum usque, qui constructus dextra viae Appiae ad secundum lapidem in campo Rediculi appellato fuit. adeo satis iusta causa populo Romano visa est exequiarum ingenium avis aut supplicii de cive Romano in ea urbe, in qua multorum principum nemo deduxerat funus, Scipionis vero Aemiliani post Carthaginem Numantiamque deletas ab eo nemo vindicaverat mortem. hoc gestum M. Servilio C. Cestio cos. a. d. V kal. Apriles. nunc quoque erat in urbe Roma, haec prodente me, equitis Romani cornix e Baetica primum colore mira admodum nigro, dein plura contexta verba exprimens et alia atque alia crebro addiscens. nec non et recens fama Crateri Monocerotis cognomine in Erizena regione Asiae corvorum opera venantis eo quod devehebat in silvas eos insidentes corniculo umerisque; illi vestigabant agebantque eo perducta consuetudine, ut exeuntem sic comitarentur et feri. tradendum putavere memoriae quidam, visum per sitim lapides congerentem in situlam monimenti, in qua pluvia aqua durabat , sed quae attingi non posset ; ita descendere paventem expressisse tali congerie quantum poturo sufficeret.

reddo et corvus suus gratia indignatio quoque populus romanus testo non solus conscientia tiberius princeps ex fetus supra castor aedes gigno pullus in appono sutrina devolo etiam religio commendo officina dominus is maturus sermo assuefacio omnis matutinus evolo in rostrum in forum verro tiberis deinde germanicus et drusus caesaris nominatim mox transeo populus romanus saluto postea ad taberna remeo multus annus assiduus officium mirus hic sive aemulatio vicinitas manceps proximus sutrina sive iracundia subeo ut volo video excrementum is pono calceus macula exanimo tantus plebes consternatio ut primus pello ex is regio mox interimo sum funus alo innumerus celebro exsequiae constratunm lectus super aethiopus duo umerus praecedo tibicine et corona omnis gener ad rogus usque qui construo dextera via appia ad secundus lapis in campus rediculis appello sum adeo satis iustus causa populus romanus video sum exequiaris ingenium avus aut supplicium de civis romanus in is urbs in qui multus princeps nemo deduco funus scipio verus aemilianus post carthago numantia deleo ab is nemo vindico mors hic gero m servilius que cestius cos ab d v kal aprilis nunc quoque sum in urbs roma hic prodo ego equio romanus cornix e baetica primus color mirus admodum niger deinde multus contexo verbum exprimo et alius atque alius creber addisco neque non et recens fama craterus monoceros cognomen in erizenus regio asia corvus opus venor is qui deveho in silva is insideo corniculum umeo ille vestigo ago is perduco consuetudo ut exeo sic comito et ferio trado puto memoria quidam video per sitis lapis congero in situla monimenti in qui pluvia aqua duro sed qui attingo non possum ita descendo paveo exprimo talis congerie quantus poturo sufficio


Piperis arborem iam et Italia habet, maiorem myrto nec absimilem. amaritudo grano eadem quae piperi musteo credatur esse: deest tosta illa maturitas ideoque et rugarum colorisque similitudo. adulteratur iunipiri bacis mire vim trahentibus; in pondere quidem multis modis.

pipo arbor iam et italia habeo magnus myrtum neque absimilis amaritudo granum idem qui piperi musteus credo sum desum torreo ille maturitas ideo et rugaris color similitudo adultero juniperus baca mirus vis traho in pondus quidem multus modus


palumbe XIIII et pr. l. II: XVI


glandibus XIII


Eudoxo. Aristotele.Hermippo. Homero. Apione. Orpheo. Democrito. Anaxilao.

eudoxus aristotelis hermippus homerus apio orpheus democritus anaxilao


Aeolidis


Mentum nulli praeter hominem, nec malae. maxillas crocodilus tantum superiores movet, terrestres quadrupedes eodem quo cetera more praeterque in oblicum.

mentum nullus praeter homo neque malus maxilla crocodilus tantus superus moveo terrestris quadrupedes idem quo ceterus mos praeter in obliquus


In oriente funes validos e foliis palmae fieri dictum est, eosque in umore utiliores esse. et apud nos vero palmis a messe decerpuntur. ex his meliora quae sese non diviserint. siccantur sub tecto quaternis diebus, mox in sole expanduntur et noctibus relicta, done candore inarescant, postea in opera finduntur.

in orior funis validus e folium palma fio dico sum is in umor utilis sum et apud nos verus palma ab meto decerpo ex hic bonus qui sui non divido sicco sub tectum quaterni dies mox in sol expando et nox relinquo donec candor inaresco postea in opus findo


In nostro mari reperiri solebant crebrius circa Bosporum Thracium, rufi ac parvi in conchis quas myas appellant. at in Acarnania quae vocatur pina gignit, quo apparet non uno conchae genere nasci. namque et Iuba tradit Arabicis concham esse similem pectini insecto, hirsutam echinorum modo, ipsum unionem in carne grandini similem. conchae non tales ad nos adferuntur. nec in Acarnania autem laudatireperiuntur , enormes et feri colorisque marmorei. meliores circa Actium, sed et hi parvi, et in Mauretaniae maritimis . Alexander polyhistor et Sudines senescere eos putant coloremque expirare.

in noster mare reperio soleo creber circa bosporus thracius rufus atque parvus in concha qui mya appello at in acarnania qui voco pina gigno quo appareo non unus concha genus nascor namque et juba trado arabica concha sum similis pectini insecto hirsutus echinus modo ipse unio in carnis grando similis concha non talis ad nos affero neque in acarnania autem laudatireperiuntur enormis et ferio color marmoreus bonus circa actius sed et hic parvus et in mauretania maritimus alexander polyhistor et sudo senesco is puto coloro expiraris


Toto autem mari ad Scaldim usque fluvium Germaniae accolunt gentes, haud explicabili mensura: tam inmodica prodentium discordia est. Graeci et quidam nostri |XXV| oram Germaniae tradiderunt, Agrippa cum Raetia et Norico longitudinem DCXXXVI, latitudinem CCXLVIII,

totus autem mare ad scaldis usque fluvius germania accolo gens haud explicabilis mensura tam immodicus prodo discordia sum graecum et quidam noster xxv ora germania trado agrippa cum raetia et noricus longitudo dcxxxvi latitudo ccxlviii


de incertis tempestatibus. de imbribus et quare lapidibus pluat

de incertus tempestas de imber et quare lapis pluo


Sed ante sunt aliae: Patale, quam significavimus in ipsis faucibus Indi, triquetra figura, CCXX p. latitudine; extra ostium Indi Chryse et Argyre, fertilis metallis, ut credo: nam quod aliqui tradidere, aureum argenteumque his soluin esse, haut facile crediderim. ab his XX p. Crocala et ab ea XII Bibaga, ostreis ac conchyliis referta, dein Coralliba, VIII a supra dicta, multaeque ignobiles.

sed ante sum alius patal quam significo in ipse fauces indus triquetrus figuro ccxx p latitudo extra ostium indus chryses et argyros fertilis metallum ut credo nam qui aliqui trado aureus argenteus hic soluin sum haud facilis credo ab hic xx p crocale et ab is duodecim bibaga ostrea atque conchylium refercio deinde coralliba viii ab supra dictum multa ignobilis


de olea (1-8)


Piscium species sunt LXXIIII, praeter crustis intecta , quae sunt XXX. de singulis alias dicemus; nune enim naturae tractantur insignium.

piscis species sum lxxiiii praeter crusta intego qui sum xxx de singuli alius dico nunc enim natura tracto insignis


lactuca XLII


Plures artifices fecere Attali et Eumenis adversus Gallos proelia, Isigonus, Pyromachus, Stratonicus, Antigonus , qui volumina condidit de sua arte. Boëthi, quamquam argento melioris, infans eximium anserem strangulat. atque ex omnibus, quae rettuli, clarissima quaeque in urbe iam sunt dicata a Vespasiano principe in templo Pacis aliisque eius operibus, violentia Neronis in urbem convecta et in sellariis domus aureae disposita.

multus artifex facio attal et eumenes adverro galli proelio isigonus pyromachus stratonicus antigonus qui volumen condo de suus ars boethi quamquam argentum bonus infer eximius anser strangulo atque ex omnis qui rettulis clarus quisque in urbs iam sum dico ab vespasianus princeps in templum pax alius is opus violens nero in urbs conveho et in sellarius domus aureus dispono


Loton qui arborem putant tantum esse, vel Homero auctore coargui possunt. is enim inter herbas subnascentes deorum voluptati loton primam nominavit. folia eius cum melle oculorum cicatrices, argema, nubeculas discutiunt.

lotos qui arbor puto tantus sum vel homerus auctor coarguo possum is enim inter herba subnascor deus voluptas lotos primus nomino folium is cum mel oculus cicatrix argemon nubecula discutio


chamaepeuce II. chamaecyparisso II. ampelopraso VI. stachye I

chamaepeuce is chamaecyparissos is ampeloprason vis stachys eo


Ab ea maxima auctoritas herbae est, quam dodecatheon vocant omnium deorum maiestate commendantes. in aqua potam omnibus morbis mederi tradunt. folia eius septem, lactucis simillima, exeunt a lutea radice.

ab is maximus auctoritas herba sum quam dodecatheon voco omnis deus maiestas commendo in aqua potam omnis morbus medeor trado folium is septem lactuca similis exeo ab luteus radix


Lapis amphidanes alio nomine chrysocolla appellatur, nascens in Indiae parte, ubi formicae eruunt aurum, in quo et invenitur auro similis, quadrata figura. adfirmatur natura eius quae magnetis esse, nisi quod augere quoque aurum traditur. —Aphrodisiaca ex candido rufa est.— Apsyctos septenis diebus calorem tenet excalefacta igni, nigra ac ponderosa, distinguentibus eam venis rubentibus. putant prodesse contra frigora.—Aegyptillam lacchus intellegit per album sardae nigraque venis transeuntibus, volgus autem nigra radice, caerulea facie. nomen a loco.

lapis amphidanes alius nomen chrysocolla appello nascor in india pars ubi formica eruo aurum in quo et invenio aurum similis quadro figuro adfirmo natura is qui magnes sum nisi qui augeo quoque aurum trado aphrodisiace ex candidus rufus sum apsyctos septeni dies calor teneo excalefacio ignis niger atque ponderosus distinguo is venio rubeo puto prosum contra frigus aegyptilla lacchus intellego per albus sarda niger venio transeo vulgus autem niger radix caeruleus facies nomen ab locus


EXTERNIS


gentes circa Hyrcanium mare


de melle insano


anonis


hebeno V


limace I et seq. 1. Ill: IIII


Et faba auxiliatur. namque solida fricta fervensque in acre acetum coniecta torminibus medetur. in cibo fresa et cum alio cocta contra deploratas tusses suppurationesque pectorum cotidiano cibo sumitur, et commanducata ieiuno ore et ad furunculos maturandos discutiendosve inponitur, et in vino decocta ad testium tumores, ad genitalia. lomento quoque ex aceto decocto tumores maturat atque aperit, item livoribus, combustis medetur. voci eam prodesse auctor est M. Varro. fabalium etiam siliquarumque cinis ad coxendices, ad nervorum veteres dolores cum adipis suilli vetustate prodest. et per se cortices decocti ad tertias sistunt alvum.

et faba auxilio namque solidus frico ferveo in acer acetum conicio tormina medeor in cibus frendo et cum alius coquo contra deploro tussis suppuratio pector cottidianus cibus sumo et commanduco jejuno os et ad furunculus maturo discutio inpono et in vinum decoquo ad testis tumor ad genitale lomentum quoque ex acetum decoquo tumor maturo atque aperio item livor comburo medeor vox is prosum auctor sum m varro fabalis etiam siliqua cinis ad coxendix ad nervus vetus dolor cum adipis suillus vetustas prodo et per sui cortex decoquo ad tertio sisto alvus


Et de arboribus quidem fructus gratia serendis inserendisque in universum sint dicta haec:

et de arbor quidem fructus gratia sero insero in universus sum dictum hic


Pannoniae iungitur provincia quae Moesia appellatur, ad Pontum usque cum Danuvio decurrens. incipit a confluente supra dicto. in ea Dardani, Celegeri, Triballi, Timachi, Moesi, Thraces Pontoque contermini Scythae . flumina clara e Dardanis Margus, Pingus, Timachus, ex Rhodope Oescus, ex Haemo Vtus, Asamus, Ieterus.

pannonia jungo provincia qui moesia appello ad pontus usque cum danuvius decurro incipio ab confluo supra dico in is dardanus celegeri triballi timachi moesi thraces pontus conterminus scytha flumen clarus e dardanus margus pingus timachus ex rhodope oescus ex haemus vtus asamus ieterus


Tauri mentis


Signis, quae vocant Corinthia, plerique in tantum capiuntur, ut secum circumferant, sicut Hortensius orator sphingem Verri reo ablatam, propter quam Cicero illo iudicio in altercatione neganti ei, aenigmata se intellegere, respondit debere, quoniam sphingem domi haberet. circumtulit et Nero princeps Amazonem, de qua dicemus, et paulo ante C. Cestius consularis signum, quod secum etiam in proelio habuit. Alexandri quoque Magni tabernaculum sustinere traduntur solitae statuae, ex quibus duae ante Martis Ultoris aedem dicatae sunt, totidem ante regiam.

signum qui voco corinthius plerusque in tantus capio ut sui circumfero sicut hortensius orator sphingem verrius reor aufero propter quam cicero ille iudicium in altercatio nego is aenigma sui intellego respondeo debeo quoniam sphingem domus habeo circumfero et nero princeps amazon de qui dico et paulus ante que cestius consularis signum qui sui etiam in proelium habeo alexander quoque magnus tabernaculum sustineo trado soleo statua ex qui duo ante mars ultor aedes dico sum totidem ante regia


Cervicium dolores butyro aut adipe ursino perfricentur , rigores bubulo sebo, quod et strumis prodest cum oleo. dolorem inflexibilem—opisthotonum vocant —levat urina caprae auribus infusa aut fimum cum bulbis inlitum; ungues contusos fel cuiuscumque animalis circumligatum ; pterygia digitorum fel tauri aridum aqua calida dissolutum. quidam adiciunt sulpur et alumen pari pondere omnium.

cervicium dolor butyrum aut adipe ursinus perfrico rigor bubulus sebum qui et struma prodo cum oleum dolor inflexibilis opisthotonos voco levo urina capra auris infundo aut fimum cum bulbus illitus unguis contundo fel quicumque animal circumligo pterygium digitor fel taurus aridus aqua calidum dissoluo quidam adicio sulfur et alumen par pondus omnis


Quae pilo vestiuntur, animal pariunt, ut pristis, ballaena , vitulus. hic parit in terra, pecudum more secundas partus reddit. initu canum modo cohaeret; parit nonnumquam geminis plures, educat mammis fetum. non ante duodecimum diem deducit in mare, ex eo subinde adsuefaciens . interficiuntur difficulter nisi capite eliso. ipsis in sono mugitus—unde nomen vituli—, accipiunt tamen disciplinam vocemque pariter et iussu populum salutant incondito fremitu, nomine vocati respondent. nullum animal graviore somno premitur. pinnis, quibus in mari utuntur, humi quoque vice pedum serpunt. pelles eorum etiam detractas corpori sensum aequorum retinere tradunt semperque aestu maris recedente inhorrescere, praeterea dextrae pinnae vim soporiferam inesse somnosque adlicere subditam capiti.—

qui pilo vestio animal pario ut pistris ballaena vitulus hic pario in terra pecus mos secundus pario reddo ineo canis modo cohaereo pario nonnumquam geminus multus educo mamma fetus non ante duodecimus dies deduco in mare ex is subinde assuefacio interfacio difficilis nisi caput elido ipse in sonus mugitus unde nomen vitulis accipio tamen disciplina voco pariter et iussus populus saluto inconditus fremo nomen voco respondeo nullus animal gravis somnus premo pinna qui in mare uto humus quoque vicus pes serpo pello is etiam detraho corpus sensus aequus retineo trado semper aestus mare recedo inhorresco praeterea dexter pinnae vis soporifer insum somnus adliceo subdo caput


Etenim percensere insignia priscorum in his moribus convenit. Cassius Hemina ex antiquissimis auctor est primum e medicis venisse Romam Peloponneso Archagathum Lysaniae filium L. Aemilio M. Livio cos. anno urbis DXXXV, eique ius Quiritium datum et tabernam in compito Acilio emptam ob id publice. vulnerarium eum fuisse egregium, mireque gratum adventum eius initio, mox a saevitia secandi urendique transisse nomen in carnificem et in taedium artem omnesque medicos, quod clarissime intellegi potest ex M. Catone, cuius auctoritati triumphus atque censura minimum conferunt; tanto plus in ipso est. quam ob rem verba eius ipsa ponemus:

etenim percenseo insigne priscus in hic mos convenio casseius hemina ex antiquus auctor sum primus e medicus venio roma peloponnesus archagathus lysaniae filius l aemilius m livius cos annus urbs dxxxv is ius quiris do et taberna in compitum acilius emo ob is publicus vulnerarius is sum egregius mirus gratus advenio is initium mox ab saevitia seco uro transeo nomen in carnifex et in taedium ars omnes medicus qui clarus intellego possum ex m cato qui auctoritas triumphus atque censeo paruus confero tantus multus in ipse sum quam ob res verbum is ipse pono


Persica arbor.


pentapetes sive pentaphyllon sive chamaezelon quae quinquefolium, med. XXXIII

pentapetes sive pentaphyllon sive chamaezelon qui quinquefolius ego xxxiii


tactus omnibus esse. item gustatus. quibus visus praecipuus, quibus odoratus, qui-bus auditus. de talpis. ostreis auditus

tango omnis sum item gusto qui video praecipuus qui odoro qui bus audio de talpa ostrea audio


Nec statim fructus sequitur in aliquibus. cornus enim circa solstitia reddit primo candidum, postea sanguineum. ex eo genere femina post autumnum fert bacas acerbas et ingustabiles cunctis animantibus, ligno quoque fungosa et inutilis, cum mas e fortissimis durissimisque sit. tanta differentia ab eodem genere fit sexu. et terebinthus messibus reddit semen et acer et fraxinus, nuces et mala et pira praeterquam hiberna aut praecocia autumno, glandiferae serius etiamnum, vergiliarum occasu, aesculus tantum autumno, incipiente autem hieme quaedam genera mali pirique et suber. abies floret croci colore circa solstitium, semen reddit post vergiliarum occasum. pinus autem et picea praeveniunt germinatione xv fere diebus, semen vero post vergilias et ipsae reddunt.

neque statim fructus sequor in aliqui cornus enim circa solstitium reddo primus candidus postea sanguineus ex is genus femina post auctumnus fero baca acerbus et ingustabilis cunctus animo lignum quoque fungosus et inutilis cum mas e fortis durus sum tantus differentia ab idem genus fio sexu et terebinthus messis reddo semen et acer et fraxinus nuces et malus et pirum praeterquam hibernus aut praecocia auctumnus glandifer serus etiamnum vergiliaris occasus aesculus tantus auctumnus incipio autem hiems quidam genus malus pirus et subo abies floreo crocus color circa solstitium semen reddo post vergiliaris occasus pinus autem et piceus praevenio germinatio xv fere dies semen verus post vergilias et ipse reddo


de lapidibus caelo cad entibus. Anaxagorea de his

de lapis caelum cad entibus anaxagorea de hic


Sunt et ranis venena, rubetis maxime, vidimusque Psyllos in certamen e patinis candefactis admittentes, ociore etiam quam aspidum pernicie. auxiliatur phrynion in vino pota. aliqui neurada appellant, alii poterion, floribus parvis, radicibus multis, nervosis, bene olentibus. item alcima, quam alii damasonion, alii lyron appellant. folia erant plantaginis, nisi angustiora essent et magis laciniosa convexaque in terrain, alias etiam venosa similiter, caule simplici, tenui, cubitali, capite thyrsi, radicibus densis, tenuibus ut veratri nigri, acribus, odoratis, pinguibus. nascitur in aquosis. alterum genus eiusdem in silvis, nigrius, maioribus foliis. in usu radices utriusque adversus ranas et lepores marinos drachmae pondere in vini potu. lepori marino adversatur et cyclaminos. veneni vim canis quoque rabidi morsus habent, contra quos erit cynorrhodum , de quo diximus; plantago et ad omnes bestiarum morsus pota atque inlita, Vettonica ex mero vetere.

sum et rana veneno rubeo magnus video psylli in certamen e patina candefacio admitto ocior etiam quam aspis pernicies auxilio phrynion in vinum poto aliqui neurada appello alius poterion flos parvus radix multus nervosus bene oleo item alcima quam alius damasonion alius lyron appello folium sum plantago nisi angustus sum et magis laciniosus convexus in terrain alius etiam venosus similis caulis simplex tenuis cubital caput thyrsus radix densus tenuis ut veratrum niger acer odoro pinguis nascor in aquosus alter genus idem in silva niger magnus folium in usus radix uterque adverro rana et lepor marinus drachmae pondus in vinum potus lepor marinus adverso et cyclaminos venenum vis canis quoque rabidus mordeo habeo contra qui sum cynorrhodum de quo dico plantago et ad omnis bestia mordeo poto atque inlito vettonica ex merus veto


Plurima autem et maxima animalia in Indico mari, ex quibus ballaenae quaternum iugerum, pristes ducenum cubitorum, quippe ubi locustae quaterna cubita impleant , anguillae quoque in Gange amne tricenos pedes. sed in mari beluae circa solstitia maxime visuntur. tune illic ruunt turbines, tune imbres, tune deiectae montium iugis procellae ab imo vertunt maria pulsatasque ex profundo beluas cum fluctibus volvunt tanta , ut alias thynnorum , multitudine, ut Magni Alexandri classis haut alio modo quam 5 hostium acie obvia contrarium agmen adversa fronte derexerit : aliter sparsis non erat evadere. non voce, non sonitu, non ictu, sed fragore terrentur nec nisi ruina turbantur. Cadara appellatur Rubri maris paeninsula ingens; huius obiectu vastus efficitur sinus, XII dierum et noctium remigio enavigatus Ptolemaeo regi, quando nullius aurae recipit afflatum . huius loci quiete praecipue ad inmobilem magnitudinem beluae adolescunt. Gedrosos, qui Arabim amnem accolunt, Alexandri Magni classium praefecti prodiderunt in domibus fores maxillis beluarum facere, ossibus tecta contignare, ex quibus multa quadragenum cubitorum longitudinis reperta. exeunt et pecori similes beluae ibi in terram pastaeque radices fruticum remeant et quaedam equorum , asinorum, taurorum capitibus, quae depascuntur sata.

multus autem et maximus animal in indicus mare ex qui ballaenae quaterni jugerum pistris duceni cubitum quippe ubi locusta quaterni cubo impleo anguilla quoque in ganges amnis triceni pes sed in mare belua circa solstitium magnus viso tu illic ruo turbo tu imber tu deicio mons iugum procella ab imus verto mare pulso ex profundo belua cum fluctus volvo tantus ut alius thynnorum multitudo ut magnus alexander classis haud alius modo quam hostis acies obvius contrarius agmen adverso frons derego aliter spargo non sum evado non vox non sonitus non ictus sed fragor terreo neque nisi ruina turbo cadara appello rubrius mare paeninsula ingens hic objectus vastus efficio sinus duodecim dies et nox remigium enavigo ptolemaeus rex quando nullus aura recipio afflo hic locus quiesco praecipuus ad inmobilis magnitudo belua adolesco gedrosi qui arabim amnis accolo alexander magnus classis praefectus prodo in domus foris maxilla beluaris facio os tectum contignaris ex qui multus quadrageni cubitum longitudo reperio exeo et pecus similis belua ibi in terra pasco radix frutex remeo et quidam equus asinus taurus caput qui depasco sero


<2> Ab solstitio ad fidiculae occasum VI kal. Iul. Caesari Orion exoritur, zona autem eius IIII non. Assyriae, Aegypto vero procyon matutino aestuosus, quod sidus apud Romanos non habet nomen, nisi caniculam hanc volumus intellegi , hoc est minorem canem , ut in astris pingitur, ad aestum magno opere pertinens, sicut paulo mox docebimus. IIII non. Chaldaeis corona occidit matutino, Atticae Orion totus eo die exoritur. prid. id. Iul. Aegyptiis Orion desinit exoriri, XVI kal. Aug. Assyriae procyon exoritur, dein post triduum fere ubique confessum inter omnes sidus ingens, quod canis ortum vocamus, sole partem primam leonis ingresso. hoc fit post solstitium XXIII die. sentiunt id maria et terrae, multae vero et ferae, ut suis locis diximus. neque est minor ei veneratio quam discriptis in deos stellis, accenditque solem et magnam aestus obtinet causam. XIII kal. Aegypto aquila occidit matutino etesiarumque prodromi flatus incipiunt, quod Caesar x kal. sentire Italiam existimavit. aquila Atticae matutino occidit, III kal. regia in pectore leonis stella matutino Caesari emergit. VIII id. Aug. arcturus medius occidit, III id. fidicula occasu suo autumnum inchoat, ut is adnotavit, sed vera ratio id fieri invenit VI id. easdem.

ab solstitium ad fidicula occasus vis kal iul caesaris oreon exorior zona autem is quattuor non assyria aegyptus verus procyon matutinus aestuosus qui sidus apud romanus non habeo nomen nisi canicula hic volo intellego hic sum paruus canis ut in astrum pingo ad aestus magnus opus pertineo sicut paulus mox doceo quattuor non chaldaeus corona occido matutinus attica oreon totus is dies exorior prid is iul aegyptius oreon desino exorior xvi kal aug assyria procyon exorior deinde post triduum fere ubique confiteor inter omnis sidus ingens qui canis orior voco sol pars primus leo ingredior hic fio post solstitium xxiii dies sentio is mare et terra multus verus et fera ut suus locus dico neque sum paruus is veneratio quam discribo in deus stella accendo sol et magnus aestus obtineo causa xiii kal aegyptus aquila occido matutinus etesius prodromus flo incipio qui caesar decem kal sentio italia existimo aquila attica matutinus occido iii kal regius in pectus leo stella matutinus caesaris emergo viii is aug arceo medius occido iii is fidicula occasus suus auctumnus incoho ut is adnoto sed verus ratio is fio invenio vis is idem


hypoglossa I


de lapidibus osseis. de palmatis. de Taenariis. de Coranis, de nigris marmoribus

de lapis osseus de palmo de taenarius de coranis de niger marmor


oesypo XX et pr. l. XXXII: LII


quo mo do colligatur, quo modo probetur


Inrumpit autem artis faucibus et in longitudinem spatiosis atque, ubi coepit in latitudinem pandi, lunatis obliquatur cornibus, velut ad Maeotium lacum ab ore descendens, sicilis, ut auctor est M. Varro, similitudine. primus sinus appellatur Scythicus; utrimque enim accolunt Scythae angustias et inter se commeant, hinc Nomades et Sauromatae multis nominibus, illinc Abzoae non paucioribus. ab introitu dextra mucronem ipsum faucium tenent Vdini, Scytharum populus, dein per oram Albani, ut ferunt, ab Iasoneorti, unde quod mareibi est Albanum nominatur. haec gens superfusa montibus Caucasis ad Cyrum amnem, Armeniae confinium atque Hiberiae, descendit, ut dictum est. supra maritima eius Vdinorumque gentem Sarmatae, Vti, Aorsi, Aroteres praetenduntur, quorum a tergo indicatae iam Amazones Sauromatides. flumina per Albaniam decurrunt in mare Casus et Albanus, dein Cambyses, in Caucasis ortus montibus, mox Cyrus, in Coraxicis, uti diximus. oram omnem a Caso praealtis rupibus accessumnegare perCCCCXXV p. auctor est Agrippa. a Cyro Caspium mare vocari incipit; accolunt Caspi.

irrumpo autem ars fauces et in longitudo spatiosus atque ubi coepio in latitudo pando luno obliquo cornu velut ad maeotius lacus ab os descendo sicilis ut auctor sum m varro similitudo primus sinus appello scythicus utrimque enim accolo scytha angustiae et inter sui conmeo hinc nomas et sauromatae multus nomen illinc abzoae non paucus ab introeo dextera mucro ipse fauces teneo vdo scytharis populus deinde per ora albanus ut fero ab iasoneorti unde qui mareibi sum albanus nomino hic gens superfundo mons caucasus ad cyrus amnis armenia confinis atque hiberia descendo ut dico sum supra maritimus is vdinorumque gens sarmata vti aordior aroteres praetendo qui ab tergum indico iam amazon sauromatides flumen per albania decurro in mare casus et albanus deinde cambyses in caucasus ortus mons mox cyrus in coraxicis uti dico ora omnis ab casus praealtus rupes accessumnegaris perccccxxv p auctor sum agrippa ab cyrus caspii mare vocaris incipio accolo caspius


de omento. de splene.


Similitudines exprimendi quae prima fuerit origo, in ea, quam plasticen Graeci vocant, dici convenientius erit; etenim prior quam statuaria fuit. sed haec ad infinitum effloruit, multorum voluminum opere, si quis plura persequi velit; omnia enim quis possit? M. Scauri aedilitate signorum MMM in scaena tantum fuere temporario theatro. Mummius Achaia devicta replevit urbem, non relicturus filiae dotem; cur enim non cum excusatione ponatur? multa et Luculli invexere. Rhodi etiamnum III signorum esse Mucianus ter cos. prodidit, nec pauciora Athenis, Olympiae, Delphis superesse creduntur. quis ista mortalium persequi possit aut quis usus noscendi intellegatur? insignia maxime et aliqua de causa notata voluptarium sit attigisse artificesque celebrates nominavisse , singulorum quoque inexplicabili multitudine, cum Lysippus MD opera fecisse prodatur, tantae omnia artis, ut claritatem possent dare vel singula: numerum apparuisse defuncto eo, cum thesaurum effregisset heres; solitum enim ex manipretio cuiusque signi denarios seponere aureos singulos.

similitudo exprimo qui primus sum origo in is quam plastice graecum voco dico convenio sum etenim prior quam statuarius sum sed hic ad infinitus effloresco multus volumen opus si quis multus persequor volo omnis enim quis possum m scaurus aedilitas signum mmm in scaena tantus sum temporarius theatrum mummius achaia devinco repleo urbs non relinquo filia doto cur enim non cum excusatio pono multus et lucullus inveho rhodius etiamnum iii signum sum mucianus ter cos prodo neque paucus athenae olympia delphi supersum credo quis iste mortalis persequor possum aut quis utor nosco intellego insigne magnus et aliqui de causa noto voluptarius sum attingo artifex celebrates nomino singulus quoque inexplicabilis multitudo cum lysippus md opus facio prodo tantus omnis ars ut claritas possum do vel singulus numerus appareo defungor is cum thesaurus effringo heres soleo enim ex manupretium quisque signum denarius sepono aureus singuli


EXTERNIS


Marina brassica vehementissime ex omnibus alvum ciet. coquitur propter acrimoniam cum pingui carne, stomacho inimicissima.

marinus brassica vehemens ex omnis alvus cieo coquo propter acrimonia cum pinguis carnis stomachus inimicus


quae cariem non sentiant, quae rimam


Sanguinem fieri piscium cibo putant, sisti polypo tuso inlito, de quo et haec traduntur: muriam ipsum ex sese emittere et ideo non debere addi in coquendo, secari harundine, ferro enim infici vitiumque trahere natura dissidente. ad sanguinem sistendum et ranarum inlinunt cinerem vel sanguinem arefactum. quidam ex ea rana, quam Graeci calamiten vocant, quoniam inter harundines fruticesque vivat, minima omnium et viridissima , sanguinem cineremve fieri iubent, aliqui et nascentium ranarum in aqua, quibus adhuc cauda est, in calice novo combustarum cinerem, si per nares fluat, inferciendum . diversus hirudinum, quas sanguisugas vocant, ad extrahendum sanguinem usus est. quippe eadem ratio earum, quae cucurbitarum medicinalium, ad corpora levanda sanguine, spiramenta laxanda iudicatur, sed vitium, quod admissae semel desiderium faciunt circa eadem tempora anni semper eiusdem medicinae. multi podagris quoque admittendas censuere. decidunt satiatae et pondere ipso sanguinis detractae aut sale adspersae; aliquando tamen relinquunt adfixa capita, quae causa volnera insanabilia facit et multos interemit, sicut Messalinum e consularibus patriciis, cum ad genu admisisset, in veneni virus remedio verso. maxime rufae ita formidantur; ergo sugere orsas forficibus praecidunt, ac velut siphonibus defluit sanguis, paulatimque morientium capita se contrahunt , nec relinquuntur. natura earum adversatur cimicibus , suffitu necat eos.—Fibrinarum pellium cum pice liquida combustarum cinis narium profluvia sistit suco porri mollitus.

sanguis fio piscis cibus puto sino polypus tundo inlito de quo et hic trado muria ipse ex sui emitto et ideo non debeo addo in coquo secaris harundo ferrum enim inficio vitium traho natura dissido ad sanguis sisto et ranaris inlinunt cinis vel sanguis arefacio quidam ex is rana quam graecum calamites voco quoniam inter harundo frutico vivo minimus omnis et viridis sanguis cinis fio iubeo aliqui et nasco ranaris in aqua qui adhuc cauda sum in calix novo combustaris cinis si per naris fluo inferciendum diverto hirudo qui sanguisuga voco ad extraho sanguis utor sum quippe idem ratio is qui cucurbitaris medicinalis ad corpus levo sanguis spiramentum laxo judico sed vitium qui admitto semel desiderium facio circa idem tempus annus semper idem medicina multus podagra quoque admitto censeo decido satio et pondus ipse sanguis detraho aut sal adspersae aliquando tamen relinquo affigo caput qui causa vulnero insanabilis facio et multus interimo sicut messalinus e consularis patricius cum ad genu admitto in venenum virus remedium verso magnus rufus ita formido ergo sugo ordior forficibus praecido atque velut sipho defluo sanguis paulatim morior caput sui contraho neque relinquo natura is adverso cimex suffio neco is fibrinaris pellis cum picus liquidus combustaris cinis nares profluvius sisto sucus porrus mollio


acoron sive acorion XVII


Lactucae sponte nascentis primum genus est eius, quam caprinam vocant, qua pisces in mare deiecta protinus necantur, qui sunt in proximo. huius lac spissatum mox in aceto pondere obolorum duum adiecto aquae uno cyatho hydropicis datur. caule et foliis contusis, asperso sale, nervi incisi sanantur. eadem trita ex aceto conluta matutinis bis mense dentium dolorem prohibent. alterumn est genus quod Graeci caesapon vocant. huius folia trita et cum polenta inlita ulceribus medentur. haec in arvis nascuntur; tertium genus in silvis nascensἰσάτιν vocant. huius folia trita cum polenta vulneribus prosunt. quarto infectores lanarum utuntur. simile id erat lapatho silvestri foliis, nisi plura haberet et nigriora. sanguinem sistit, phagedaenas et putrescentia ulcera aut quae serpunt sanat, item tumores ante suppurationem, ignem sacrum radice vel foliis. prodest vel ad lienes potu. haec propria singulis.

lactuca sponte nasco primus genus sum is quam caprina voco qui piscis in mare deicio protinus neco qui sum in propior hic lac spisso mox in acetum pondus obolus duum adicio aqua unus cyathus hydropicus do caulis et folium contundo asperso sal nervus incido sano idem tero ex acetum conluto matutinus bis mensis dens dolor prohibeo alterumn sum genus qui graecum caesapon voco hic folium tero et cum polenta inlito ulcus medeor hic in arvum nascor tertius genus in silva nascor voco hic folium tero cum polenta vulnus prosum quartum infector lanaris uto similis is sum lapathus silvestris folium nisi multus habeo et niger sanguis sisto phagedaena et putrescentia ulcus aut qui serpo sano item tumor ante suppuratio ignis sacer radix vel folium prodo vel ad lienis potus hic proprius singuli


<15> Si per se vitis ordinabitur sine pedamento, qualecumque initio adminiculum desiderabit, dum stare condiscat et recta surgere, cetera a primordio eadem, dividi autem putatione pollices in aequali examine undique , ne praegravet fructus parte aliqua. obiter idem deprimens prohibebit in excelsum emicare. huic vineae trium pedum altitudo excelsior nutat, ceteris a quinto, dum ne excedat hominis longitudinem iustam. iis quoque, quae sparguntur in terra, breves ad limitandum caveas circumdant, scrobibus per ambitum factis, ne vagi palmites inter se pugnent occursantes, maiorque pars terrarum ita supinam in tellure vindemiam metit, siquidem et in Africa et in Aegypto Syriaque ac tota Asia et multis locis Europae hic mos praevalet. ibi ergo iuxta terram conprimi debet vitis, eodem modo et tempore nutrita radice, quo in iugata vinea, ut semper pollices tantum relinquantur, fertili solo cum tribus gemmis, graciliore binis, praestatque multos esse quam longos. quae de natura soli diximus, tanto potentiora sentientur, quanto propior fuerit uva terrae.

si per sui vita ordino sine pedamentum qualis initium adminiculis desidero dum sto condisco et recta surgo ceterus ab primordius idem divido autem putatio pollex in aequal examen undique ne praegravo fructus pars aliqui obiter idem deprimo prohibeo in excello emicaris hic vinea tres pes altitudo excello nuto ceterus ab quintus dum ne excedo homo longitudo iustus is quoque qui spargo in terra brevis ad limitandum cavea circumdo scrobis per ambitus facio ne vagus palmes inter sui pugno occurso magnus pars terra ita supinus in tellus vindemia metior siquidem et in africanus et in aegyptus syria atque totus asia et multus locus europa hic mos praevaleo ibi ergo iuxta terra conprimi debeo vita idem modo et tempus nutrio radix quo in jugo vinea ut semper pollex tantus relinquo fertilis solum cum tres gemma gracilis bini praesto multus sum quam longus qui de natura solus dico tantus potens sentio quantus propior sum labrusca terra


de margaritis (54-59)


Columnarum ratio erat attolli super ceteros mortales, quod et arcus significant novicio invento. primus tamen honos coepit a Graecis, nullique arbitror plures statuas dicatas quam Phalereo Demetrio Athenis, siquidem CCCLX statuere, nondum anno hunc numerum dierum excedente, quas mox laceravere. statuerunt et Romae in omnibus vicis tribus Mario Gratidiano, ut diximus, easdemque subvertere Sullae introitu.

columnaris ratio sum attollo super ceterus mortalis qui et arcus significo novicius invenio primus tamen honor coepio ab graecum nullus arbitror multus statua dico quam phalereus demetrius athenae siquidem ccclx statuo nondum annus hic numerus dies excedo qui mox lacero statuo et roma in omnis vicus tres marius gratidianus ut dico idem subverto sulla introeo


Clarissima autem Lesbos, a Chio LXV, Himerte et Lasia, Pelasgia, Aegira, Aethiope, Macaria appellata. fuit VIIII oppidis incluta: ex his Pyrrha hausta est mari, Arisbe terrarum motu subversa, Antissam Methymna traxit in se, ipsa VIIII urbibus Asiae in XXXVII p. vicina. et Agamede obiit et Hiera; restant Eresos, Pyrrha et libera Mytilene, annis MD potens. tota insula circuitur, ut Isidorus, CLXVIII, ut veteres, CXCV. montes habet Lepetymnum, Ordymnum, Macistum, Creonem, Olympum. a proxima continente abest VII. D p. insulae adpositae Sandalium, Leucae V, ex iisCydonea cum fonte calido. Arginusae ab Aege IIII p. distant. dein Phellusa, Pedna. extra Hellespontum adversa Sigeo litori iacet Tenedus, Leucophrys dicta et Phoenice et Lyrnesos; abest a Lesbo LVI, a Sigeo XII.D.

clarus autem lesbos ab chius lxv himerte et lasia pelasgia aegira aethiops macaria appello sum viiii oppidum inclutus ex hic pyrrha haurio sum mare arisba terra motus subverto antissa methymna traho in sui ipse viiii urbs asia in xxxvii p vicinum et agamedes obeo et hiera resto eresos pyrrha et liber mytilene annus md possum totus insula circumeo ut isidorus clxviii ut vetus cxcv mons habeo lepetymnum ordymnum macistum creo olympus ab propior contineo absum vii d p insula appono sandalium leuca v ex iiscydonea cum fons calidus arginusae ab aegeo quattuor p disto deinde phellusa pedna extra hellespontus adverso sigeus litor iaceo tenedus leucophrys dictum et phoenix et lyrnesus absum ab lesbos lvi ab sigeus duodecim d


Messis ipsa alibi tribulis in area,alibi equarum gressibus exteritur, alibi perticis flagellatur. triticum quo serius metitur, copiosius invenitur; quo celerius vero, hoc speciosius ac robustius. lex aptissima: antequam granum indurescat et cum iam traxerit colorem; oracullum vero: biduo celerius messem facere potius quam biduo serius. siliginis et tritici eadem ratio in area horreoque. far, quia difficulter excutitur, convenit cum palea sua condi, et stipula tantum et aristis liberatur. palea plures gentium pro feno utuntur. melior ea, quo tenuior minutiorque et pulveri propior; ideo optima e milio, proxima ex hordeo, pessima ex tritico, praeterquam iumentis opere laborantibus. culmum saxosis locis, cum inaruit, baculo frangunt substraturi animalibus. si palea defecit, et culmus teritur. ratio haec: maturius desectus, muria dura sparsus , dein siccatus in manipulos convolvitur atque ita pro feno bubus datur. sunt qui accendant in arvo et stipulas, magno Vergili praeconio. summa autem eius ratio, ut herbarum semen exurant. ritus diversos magnitudo facit messium et caritas operarum.

messis ipse alibi tribulis in area alibi equaris gressus extero alibi pertica flagello triticum quo serus metior copiosus invenio quo celer verus hic speciosus atque robustus lex aptus antequam granum induresco et cum iam traho color oracullum verus biduus celer messis facio potis quam biduus serus siligo et triticum idem ratio in area horreo far quia difficilis excutio convenio cum palea suus condo et stipulo tantus et arista libero palea multus gens pro feno uto bonus is quo tenuis minuo et pulvis propior ideo bonus e milium propior ex hordeum malus ex triticum praeterquam jumentum opus laboro culmus saxosus locus cum inaruit baculus frango substerno animal si palea deficio et culmus tero ratio hic maturus deseco muria durus spargo deinde sicco in manipulus convolvo atque ita pro feno bos do sum qui accendo in arvum et stipulo magnus vergilis praeconium summus autem is ratio ut herba semen exuro ritus diverto magnitudo facio messis et careo operaris