Gaeum radiculas tenues habet nigras, bene olentes. medetur non modo pectoris doloribus aut lateris, sed et cruditates discutit iucundo sapore. verbenaca vero omnibus visceribus medetur, lateribus, pulmonibus, iocineribus, thoraci; peculiariter autem pulmonibus et quos ab iis phthisis temptet radix herbae consiliginis, quam nuper inventam diximus. suum quidem et pecoris omnis remedium praesens est pulmonum vitio vel traiecta tantum in auricula. bibi debet ex aqua haberique in ore adsidue sub lingua. superficies eius herbae an sit in aliquo usu, adhuc incertum est. renibus prodest plantaginis cibus, Vettonicae potus, agaricum potum ut in tussi.

gaeum radicula tenuis habeo niger bene oleo medeor non modo pectus dolor aut lateo sed et cruditas discutio jucundus sapor verbenaca verus omnis viscera medeor later pulmo iocineribus thoraci peculiaris autem pulmo et qui ab is phthisis tento radix herba consiligo quam nuper invenio dico suus quidem et pecus omnis remedium praesens sum pulmo vitio vel traicio tantus in auricula bibo debeo ex aqua habeo in os assiduus sub lingua superficies is herba an sum in aliquis usus adhuc incertus sum renibus prodo plantago cibus vettonica potus agaricum potus ut in tundo


ratio rigandi hortos


Oleum et omphacium est. fit duobus generibus et totidem modis, ex olea et vite, olea adhuc alba expressa , deterius ex druppa. ita vocatur prius quam cibo matura sit, iam tamen colorem mutans; differentia quod hoc viride est, illud candidum. e vite psithia fit aut aminnea. cum sunt acini ciceris magnitudine, ante canis ortum, in prima lanugine demetitur uva eiusque melligo. reliquum corpus sole coquitur — nocturni rores caventur in fictili conditae—; melligo coligitur subinde et Cyprio aere servatur . optima quae rufa acriorque et aridior. pretium omphacio in libras $X$ VI. fit et alio modo, cum in mortariis uva inmatura teritur siccataque in sole postea digeritur in pastillos.

oleum et omphacium sum fio duo genus et totidem modus ex olea et vitis olea adhuc albus exprimo deterior ex druppa ita voco prior quam cibus maturo sum iam tamen color muto differentia qui hic viride sum ille candidus e vitis psythius fio aut aminnea cum sum acinus cicer magnitudo ante canis orior in primus lanugo demetior labrusca is melligo reliquus corpus sol coquo nocturnus roro caveo in fictilis condio melligo coligitur subinde et cyprium aer servo bonus qui rufus acer et aridus pretium omphacium in libro decem vis fio et alius modo cum in mortarium labrusca immaturus tero sicco in sol postea digero in pastillus


beliotropio sive helioscopio sive verrucaria XII

beliotropio sive helioscopion sive verrucaria duodecim


Coronopus oblonga herba est cum fissuris. seritur interim, quoniam radix coeliacis praeclare facit in cinere tosta.

coronopus oblongus herba sum cum findo sero interim quoniam radix coeliacus praeclaris facio in cinis torreo


Clarae iam pridem insulae Delos et Rhodos memoriae produntur; et natae postea minores, ultra Melon Anaphe, inter Lemnum et Hellespontum Neae, inter Lebedumet Teon Halone, inter Cycladas * Thera et Therasia, inter easdem * Olympiadis CXLV anno * quarto [post annos CXXX] Hiera eademque Automate, et ab ea duobus stadiis post annos CCXLII nostro aevo lunio Silano Valerio [Balbo] cos. a. d. VIII idus Iulias Thia.

clarus iam pridem insula delus et rhodos memoria prodo et nascor postea paruus ultra melos anaphe inter lemnos et hellespontus neae inter lebedumet teos alone inter cycladas thera et therasia inter idem olympias cxlv annus quartum post annus cxxx hiera idem automate et ab is duo stadium post annus ccxlii noster aevum lunio silanus valerius balbus cos ab d viii idus julius thia


EX AVCTORIBVS


et in Hispania mulis provehunt simili de causa. tantumque pabulum refert, ut mella quoque venenata fiant. Heracliae in Ponto quibusdam annis perniciosissima existunt ab iisdem apibus facta, nec dixere auctores, e quibus floribus ea fierent! nos trademus quae conperimus. herba est ab exitio et iumentorum quidem, sed praecipue caprarum appellata aegolethron. huius flore concipiunt noxium virus aquoso vere marcescentis. ita fit, ut non omnibus annis sentiatur malum. venenati signa sunt, quod omnino non densatur, quod color magis rutilus est, odor alienus, sternumenta protinus movens, quod ponderosius innoxio. qui edere, abiciunt se humi refrigerationem quaerentes, nam et sudore diffluunt. remedia sunt multa, quae suis locis dicemus; sed quoniam statim repraesentari aliqua in tantis insidiis oportet, mulsum vetus e melle optimo et ruta, salsamenta etiam, si reiciantur, sumpta crebro. certumque est id malum per excrementa ad canes etiam pervenire similiterque torqueri eos. mulsum tamen ex eo inveteratum innocuum esse constat, et feminarum cutem nullo melius emendari cum costo, suggillata cum aloe.

et in hispania mulis proveho similis de causa tantus pabulis refero ut mel quoque veneno fio heraclea in pontus quidam annus perniciosus existunt ab idem apis facio neque dico auctor e qui flos is fio nos trado qui conperimus herba sum ab exitium et iumentum quidem sed praecipuus capraris appello aegolethron hic floreo concipio noxius virus aquosus verus marcesco ita fio ut non omnis annus sentio malus veneno signum sum qui omnino non densatur qui color magis rutilus sum odor alienus sternumentum protinus moveo qui ponderosus innoxius qui edo abicio sui humus refrigeratio quaero nam et sudor diffluo remedio sum multus qui suus locus dico sed quoniam statim repraesentaris aliqui in tantus insidiae oportet mulsum vetus e mel bonus et ruo salsamentum etiam si reicio sumo creber certus sum is malus per excrementum ad canis etiam pervenio similis torqueo is mulsum tamen ex is invetero innocuus sum consto et femina cutis nullus bonus emendaris cum costa suggillata cum aloe


natrix I


Morbos hortensia quoque sentiunt sicut reliqua terra sata. namque et ocimum senectute degenerat in serpyllum, et sisymbrium in zmintham, et ex semine brassicae vetere rapa fiunt, atque invicem. et necatur cuminum αἱμοδώρῳ, nisi repurgetur; est autem unicaule, radice bulbo simili, non nisi in gracili solo nascens. alius privatim cumini morbus scabies. et ocimum sub canis ortu pallescit. omnia vero accessu mulieris menstrualis flavescunt. bestiolarum quoque genera innascuntur, napis pulices, raphano urucae et vermiculi, item lactucis et oleri, utrisque hoc amplius limaces et cocleae, porro vero privata animalia, quae facillime stercore iniecto capiuntur condentia in id se. ferro quoque non expedire tangi rutam, cunilam , mentam, ocimum auctor est Sabinus Tiro in libro κηπουρικῶν, quem Maecenati dicavit.

morbus hortensius quoque sentio sicut reliquus terra sero namque et ocimum senectus degenero in serpyllum et sisymbrium in zmintha et ex semen brassica veto rapum fio atque invicem et neco cuminum nisi repurgo sum autem unicaulis radix bulbus similis non nisi in gracilis solum nascor alius privatim cuminum morbus scabies et ocimum sub canis ortus pallesco omnis verus accedo mulier menstrual flavesco bestiolaris quoque genus innascor napus pulex raphanus urucae et vermiculis item lactuca et oleo uterque hic amplus limaces et coclea porro verus privo animal qui facilis stercus injecto capio condo in is sui ferrum quoque non expedio tango ruo cunila menta ocimum auctor sum sabinus tiro in liber qui maecenas dico


Nascuntur fontes decisis plerumque silvis, quos arborum alimenta consumebant, sicut in Haemo obsidente Gallos Cassandro, cum valli gratia silvas cecidissent. plerumque vero dannosi torrentes conrivantur detracta collibus silva continere nimbos ac digerere consueta. et coli moverique terrain callumque summae cutis solvi aquarum interest. proditur certe in Creta expugnato oppido , quod vocabatur Arcadia, cessasse fontes amnesque, qui in eo situ multi erant, rursus condito post sex annos emersisse, ut quaeque coepissent partes coli.

nascor fons decisus plerusque silva qui arbor alimentum consumo sicut in haemus obsido galli cassander cum valles gratia silva caedo plerusque verus dannosi torreo conrivo detraho collis silva contineo nimbus atque digero consuesco et colo moveo terrain callus summa cutis solvo aqua intersum prodeo certus in creta expugno oppidum qui voco arcadius cesso fons amnis qui in is sino multus sum rursus condio post sex annus emergo ut quisque coepio pars colo


Mira praeterea traduntur in iisdem animalibus : vestigium equi excussum ungula, ut solet plerumque, si quis collectum reponat, singultus remedium esse recordantibus , quonam loco id reposuerint; iocur luporum equinae ungulae simile esse ; rumpi equos, qui vestigia luporum sub equite sequantur; talis suum discordiae vim quandam inesse; in incendiis, si fimi aliquid egeratur e stabulis, facilius extrahi nec recurrere oves bovesque; hircorum carnes virus non resipere, si panem hordeacium eo die, quo interficiantur, ederint laserve dilutum biberint, nullas vero teredinem sentire luna decrescente induratas sale. adeoque nihil omissum est, ut leporem surdum celerius pinguescere reperiamus, animalium vero medicinas : si sanguis profluat iumentis, suillum fimum ex vino infundendum , boum autem morbis sebum, sulpur vivum, alium silvestre, ovum crudum trita in vino danda aut vulpis adipem; carnem caballinam discoctam potu suum morbis mederi, omnium vero quadripedum morbis capram solidam cum corio et ranam rubetam discoctas ; gallinaceos non attingi a vulpibus, qui iocur animalis eius aridum ederint, vel si pellicula ex eo collo induta galli inierint ; similiter in felle mustelae; boves in Cypro contra tormina hominum excrementis sibi mederi; non supteri pedes bourn, si prius cornua ima pice liquida perunguantur; lupos in agrum non accedere, si capti unius pedibus infractis cultroque adacto paulatim sanguis circa fines agri spargatur atque ipse defodiatur in eo loco, ex quo coeperit trahi; aut si vomerem, quo primus sulcus eo anno in agro ductus sit, excussum aratro focus Larum, quo familia conveniet, urat, lupum nulli animalium nociturum in eo agro, quam diu id fiat.

mirus praeterea trado in idem animal vestigium equus excutio ungula ut soleo plerusque si quis colligo repono singultus remedium sum recordor quonam locus is repono iocur lupus equinus ungula similis sum rumpo equus qui vestigium lupus sub eques sequor talis suus discordia vis quidam insum in incendium si fimum aliquis egero e stabulis facilis extraho neque recurro ovo bos hircorum caro virus non resipio si panis hordeacium is dies quo interfacio edo laser diluo bibo nullus verus teredo sentio luna decresco induro sal adeo nihil omitto sum ut lepor surdus celer pinguesco reperio animal verus medicina si sanguis profluo jumentum suillus fimum ex vinum infundo bos autem morbus sebum sulfur vivus alius silvestris ovum crudus tero in vinum do aut vulpis adipem caro caballinus discoquo potus suus morbus medeor omnis verus quadrupedus morbus capra solidus cum corius et rana rubeta discoquo gallinaceus non attingo ab vulpis qui iocur animal is aridus edo vel si pelliculo ex is collum induo gallus ineo similis in felle mustela bos in cyprus contra tormina homo excrementum sui medeor non supteri pes bourn si prior cornu imus picus liquidus perunguantur lupus in ager non accedo si capio unus pes infringo culter adigo paulatim sanguis circa finis ager spargo atque ipse defodio in is locus ex quo coepio traho aut si vomo quo primus sulcus is annus in ager duco sum excutio arater focus laris quo familia convenio uro lupus nullus animal noceo in is ager quam diu is fio


de equestri ordine. de iure anulorum aureorum (6-9)


Sed in Pontum nulla intrat bestia piscibus malefica praeter vitulos et parvos delphinos. thynni dextera ripa intrant, exeunt laeva. id accidere existimatur, quia dextro oculo plus cernant, utroque natura hebeti. est in euripo Thracii Bospori, quo Propontis Euxino iungitur, in ipsis Europam Asiamque separantis freti angustiis saxum miri candoris, a vado ad summa perlucens, iuxta Calchedonem in iatere Asiae. huius aspectu repente territi semper adversum Byzantii promunturium, ex ea causa appellatum Aurei Cornus, praecipiti petunt agmine. itaque omnis captura Byzantii est, magna Calchedonis penuria, M passibus medii interfluentis euripi. opperiuntur autem aquilonis flatum , ut secundo fluctu exeant e Ponto, nec nisi intrantes portum Byzantium capiuntur. bruma non vagantur; ubicumque deprehensi, usque ad aequinoctium ibi hibernant. iidem saepe navigia velis euntia comitantes mira quadam dulcedine per aliquot horarum spatia et passuum milia a gubernaculis spectantur, ne tridente quidem in eos saepius iacto territi. quidam eos, qui hoc e thynnis faciant, pompilos vocant. multi in Propontide aestivant , Pontum non intrant; item soleae , cum rhombi intrent, nec saepia est, cum lolligo reperiatur; saxatilium turdus et merula desunt, sicut conchylia, cum ostreae abundent. omnia autem hibernant in Aegaeo. intrantium Pontum soli non remeant trichiae — Graecis enim plerisque nominibus uti par erit, quando aliis atque aliis eosdem diversi appellavere tractus—, sed hi soli in Histrum [mare] subeunt et ex eo subterraneis eius venis in IIadriaticum mare defluunt, itaque et illic descendentes nec umquam subeuntes e mari visuntur.

sed in pontus nullus intro bestia piscis maleficus praeter vitulus et parvus delphinos thynni dextera ripa intro exeo laeva is accido existimo quia dexter oculus multus cerno uterque natura hebeti sum in euripus thracius bosporus quo propontis euxinus jungo in ipse europa asia separo fretus angustia saxum mirus candor ab vado ad summus perluceo iuxta chalcedon in iatere asia hic aspectus repens terreo semper adverro byzantium promunturium ex is causa appello aureus cornus praeceps peto agmen itaque omnis captura byzantium sum magnus chalcedon penuria m passus medius interfluo euripus opperior autem aquilo flo ut secundus fluctus exeo e pontus neque nisi intro portus byzantium capio bruma non vago ubicumque deprehendo usque ad aequinoctium ibi hiberno eo saepe navigium velis eo comito mirus quidam dulcedo per aliquot hora spatior et passus mille ab gubernaculis specto ne tridens quidem in is saepis jacto terreo quidam is qui hic e thynnis facio pompilus voco multus in propontis aestivo pontus non intro item solea cum rhombus intro neque saepis sum cum lolligo reperio saxatilis turdus et merula desum sicut conchylium cum ostrea abundo omnis autem hiberno in aegaeus intro pontus solus non remeo trichias graecum enim plerusque nomen uti par sum quando alius atque alius idem diverto appello traho sed hic solus in histrus mare subeo et ex is subterraneus is venio in iiadriaticum mare defluo itaque et illic descendo neque umquam subeo e mare viso


chamaerops I. stoechas I


Et vicia pinguescunt arva, nec ipsa agricolis operosa. uno sulco sata non saritur, non stercoratur nec aliud quam deoccatur. sationis eius tria tempora: circa occasum arcturi, ut Decembri mense pascat. tum optime seritur in semen. aeque namque fert depasta. secunda satio mense lanuario est, novissima Martio, tum ad frondem utilissima. siccitatem ex omnibus, quae seruntur, maxime amat. non aspernatur etiam umbrosa. ex semine eius, si lecta matura est, palea ceteris praefertur. vitibus praeripit sucum, languescuntque, si in arbusto seratur.

et vicia pinguesco arvum neque ipse agricola operosus unus sulco sero non saritur non stercoro neque alius quam deocco satio is tres tempus circa occasus arceo ut december mensis pasco tum optume sero in semen aequus namque fero depasco secundus satio mensis lanuario sum novus martius tum ad frons utilis siccitas ex omnis qui sero magnus amo non aspernor etiam umbrosus ex semen is si lego maturo sum palea ceterus praefero vitis praeripio sucus languesco si in arbustus sero


de ingeniis equorum. mira bilia quadrigarum.

de ingenium equus mirus bilia quadrigaris


decem res in uno felicissimae


Nec faeno Graeco minor auctoritas, quod telin vocant, alii carphos, aliqui buceras, alii aegoceras, quoniam corniculis semen est simile, nos siliciam. quomodo sereretur , docuimus suo loco. vis eius siccare, mollire, dissolvere. sucus decocti feminarum pluribus malis subvenit, sive duritia sive tumor sive contractio sit vulvae: foventur , insidunt ; infusum quoque prodest. furfures in facie extenuat. spleni addito nitro decoctum et inpositum medetur , item ex aceto. sic et iocineri decoctum. Diodes difficile parientibus semen eius dedit acetabuli mensura tritum in VIIII cyathis sapae, ut tertias partes biberent, dein calida lavarentur, et in balineo sudantibus dimidium ex relicto iterum dedit, mox a balineo relicum, pro summo auxilio. farinam faeni cum hordeo aut lini semine decoctam aqua mulsa contra vulvae cruciatus subiecit idem inposuitque imo ventri. lepras, lentigines sulpuris pari portione mixta farinae curavit, nitro ante praeparata cute, saepius die inlinens perunguique prohibens. Theodorus faeno miscuit quartam partem purgati nasturci acerrimo aceto ad lepras. Timon semen feni acetabuli dimidii mensura cum sapae et aquae VIIII cyathis ad menses ciendos dedit potui. nec dubitatur, quin decoctum eius utilissimum sit vulvis interaneisque exulceratis, sicuti semen articulis atque praecordiis; si vero cum malva decoquatur postea addito mulso, potus ante cetera vulvis interaneisque laudatur, quippe cum vapor quoque decocti plurimum prosit. alarumque etiam graveolentiam decoctum faeni semen emendat. farina porrigines capitis furfuresque cum vino et nitro celeriter tollit. in hydromelite autem decocta addita axungia genitalibus medetur, item pano, parotidi , podagrae, chiragrae, articulis, carnibus quae recedunt ab ossibus, aceto vero subacta luxatis. inlinitur et lieni decocta in aceto et melle tantum. carcinomata subacta ex vino purgat, mox addito melle persanat. sumitur et sorbitio e farina ad pectus exulceratum longamque tussim. decoquitur, donec amaritudo desinat; postea mel additur.—Nunc ipsa claritas herbarum dicetur.

neque faenum graecum paruus auctoritas qui telum voco alius carphos aliqui bucerus alius aegoceras quoniam corniculis semen sum similis nos silicia quomodo sero doceo suus locus volo is sicco mollio dissolvo sucus decoquo femina multus malus subvenio sive duritia sive tumor sive contractio sum volva foveo insido infundo quoque prodo furfur in facies extenuo splenium addo nitrum decoquo et inpono medeor item ex acetum sic et iocineri decoquo diodes difficilis pario semen is do acetabulis mensura tero in viiii cyathus sapa ut tertio pars bibo deinde calidum lavo et in balineo sudo dimidium ex relinquo iterum do mox ab balineo relicum pro superus auxilium farina faenum cum hordeum aut linum semen decoquo aqua mulceo contra volva cruciatus subicio idem inpono imus venter lepra lentigo sulfur par portio misceo farina curo nitrum ante praeparo cutis saepis dies inlinens perunguique prohibeo theodorus faenum misceo quartus pars purgo nasturci acer acetum ad lepra timon semen feni acetabulis dimidium mensura cum sapa et aqua viiii cyathus ad mensis cieo do possum neque dubito quin decoquo is utilis sum volva interaneus exulcero sicut semen articulis atque praecordia si verus cum malva decoquo postea addo mulceo potus ante ceterus volva interaneus laudo quippe cum vapor quoque decoquo multus prosum ala etiam graveolentia decoquo faenum semen emendo farina porrigo capio furfur cum vinum et nitrum celer tollo in hydromelite autem decoquo addo axungia genital medeor item panus parotis podagra chiragra articulis caro qui recedo ab os acetum verus subigo luxo inlinitur et lienis decoquo in acetum et mel tantus carcinoma subigo ex vinum purgo mox addo mel persano sumo et sorbitio e farina ad pectus exulcero longus tussis decoquo donec amaritudo desino postea mel addo nunc ipse claritas herba dico


cancri fluviatiles XLV . cancri marini VII

cancer fluviatilis xlv cancer marinus vii


a primo anno belli Troiani arbores


quae Corinthia


genera frugum


aves quarum vita aut notitia intercidit


medicinae hoc tantum, panacen et unguentis eadem gignit, nascentem et in Psophide Arcadiae circaque Erymanthi fontem et in Africa et in Macedonia, ferula sui generis quinque cubitorum, foliis primo quaternis, mox senis in terra iacentibus, ampla magnitudine rotundis, in cacumine vero oleagineis, semine muscariis dependente ut ferulae. excipitur sucus inciso caule messibus, radice autumno. laudatur candor eius coacti ; sequens pallido statera, niger colos inprobatur. pretium optimo in libras $X$ II. ab hac ferula differt quae vocatur spondylion foliis tantum, quia sunt minora et platani divisura. non nisi in opacis gignitur. semen eodem nomine sills speciem habet, medicinae tantum utile. dat et malobathrum Syria, arborem folio convoluto, colore aridi folii, ex quo premitur oleum ad unguenta, fertiliore eiusdem Aegypto. laudatius tamen ex India venit. in paludibus ibi gigni tradunt lentis modo, odoratius croco, nigricans scabrumque, quodam salis gustu. minus probatur candidum . celerrime situm in vetustate sentit. sapor eius nardo similis esse debet sub lingua. odor vero in vino subfervefacti antecedit alios. in pretio quidem prodigio simile est, a denaris singulis ad $X$ CCC pervenire libras, folium autem ipsum in libras $X$ LX.

medicina hic tantus panax et unguentum idem gigno nascor et in psophide arcadia circo erymanthius fons et in africanus et in macedonius ferula suus genus quinque cubitum folium primus quaterni mox senex in terra jaceo amplus magnitudo rotundus in cacumen verus oleagineus semen muscarium dependeo ut ferula excipio sucus incido caulis messis radix auctumnus laudo candor is cogo sequor pallidus statera niger color inprobo pretium bonus in libro decem is ab hic ferula differo qui voco spondylion folium tantus quia sum parvus et platanus divido non nisi in opacus gigno semen idem nomen sills species habeo medicina tantus utilis do et malobathron syria arbor folium convoluto color aridus folium ex quo premo oleum ad unguentum fertilis idem aegyptus laudatus tamen ex india venio in palus ibi gigno trado lentus modo odoratus crocum nigrico scabres quidam sal gustus paruus probo candidus celer sino in vetustas sentio sapor is nardus similis sum debeo sub lingua odor verus in vinum subfervefacio antecedo alius in pretium quidem prodigium similis sum ab denaris singuli ad decem ccc pervenio libro folium autem ipse in libro decem lx


Tactus sensus omnibus est, etiam quibus nullus alius; nam et ostreis et terestrium vermibus quoque.

tango sensus omnis sum etiam qui nullus alius nam et ostrea et terestrium vermis quoque


dari non ad satietatem debet, ne deplere sanguinem necesse sit. et viridis utilior est. arescit surculose ac postremo in pulverem inutilem extenuatur. de cytiso, cui et ipsi principatus datur in pabulis, adfatim diximus inter frutices. et nunc frugum omnium natura peragenda est, cuius in parte de morbis quoque dicatur.

do non ad satietas debeo ne deplere sanguis necesse sum et viridis utilis sum aresco surculosus atque postremo in pulvis inutilis extenuo de cytisus qui et ipse principatus do in pabulis affatim dico inter frutico et nunc frugum omnis natura perago sum qui in pars de morbus quoque dico


geum III


Mirum loton herbam et aegilopa non nisi post annum e semine suo nasci. mira et anthemidis natura, quod a summo florere incipit, cum ceterae omnes, quae particulatim florent, ab ima sui parte incipiant.

mirus lotos herba et aegilopa non nisi post annus e semen suus nascor mirus et anthemis natura qui ab superus floreo incipio cum ceterus omnis qui particulatim floreo ab imus suus pars incipio


Est et alia dimicationis huius fama. elephantis frigidissimum esse sanguinem; ob id aestu torrente praecipue draconibus expeti. quam ob rem in amnes mersos insidiari bibentibus coortosque inligata manu in aurem morsum defigere , qnoniam is tantum locus defendi non possit manu. dracones esse tantos, ut totum sanguinem capiant, itaque elephantos ab iis ebibi siccatosque concidere et dracones inebriatos opprimi conmorique.

sum et alius dimicatio hic fama elephantus frigidus sum sanguis ob is aestus torreo praecipuus draco expeto quam ob res in amnis mergo insidior bibo coorior inligo manus in auris mordeo defigo qnoniam is tantus locus defendo non possum manus draco sum tantus ut totus sanguis capio itaque elephantus ab is ebibo sicco concaedes et draco inebrio opprimo conmorior


ante nos et iuxta Italiam inter Aeolias insulas, item iuxta Cretam emersit MM.D passuum una cum calidis fontibus, altera Olympiadis CLXIII anno tertio in Tusco sinu, flagrans haec violento cum flatu, proditurque memoriae, magna circa eam multitudine piscium fluitante confestim expirasse quibus ex his cibus fuisset. sic et Pithecussas in Campano sinu ferunt ortas, mox in his montem Epopon, cum repente flamma ex eo emicuisset, campestri aequatum planitiei. in eadem et oppidum haustum profundo, alioque motu terrae stagnum emersisse, et alio provolutis montibus insulam extitisse Prochytam.

ante nos et iuxta italia inter aeolia insula item iuxta creta emergo mm d passus unus cum calidus fons alter olympias clxiii annus tertius in tuscus sinus flagro hic violentus cum flo prodeo memoria magnus circa is multitudo piscis fluito confestim expirasse qui ex hic cibus sum sic et pithecussas in campanus sinus fero orior mox in hic mons epopon cum repens flamma ex is emico campestre aequo planitiei in idem et oppidum haurio profundo alius motus terra stagnum emergo et alius provolvo mons insula extitisse prochyta


matronae pudicissimae


Sexta comprehensio, qua continetur urbs Roma, amplectitur Caspias gentes, Caucasum, septentrionalia Armeniae, Apolloniam supra Rhyndacum, Nicomediam, Nicaeam, Cal- chadonem, Byzantium, Lysimacheam, Cherronesum, Melanem sinum, Abderam, Samothraciam, Maroneam, Aenum, Bessicam, Thraciam, Maedicam, Paeoniam, Illyrios, Durrachium, Canusium, Apuliae extuma, Campaniam, Etruriam, Pisas, Lunam, Lucam, Genuam, Liguriam, Antipolim, Massiliam, Narbonem, Tarraconem, Hispaniam Tarraconensem mediam et inde per Lusitaniam. gnomoni pedes VIII, umbrae VIII. longissima diei spatia horarum aequinoctialium XV addita VIIII parte unius horae aut, ut Nigidio placuit, quinta.

sextus comprehensio qui contineo urbs roma amplector caspiae gens caucasus septentrionalia armenia apollonia supra rhyndacus nicomedia nicaea cal chadonem byzantium lysimacheam cherronesus melanem sinum abdera samothracia maronea aenus bessicus thracia maedica paeonia illyrii durrachium canusium appulia extuma campania etruria pisae luna luca genua ligurio antipolis massilia narbo tarraco hispania tarraconensis medius et inde per lusitania gnomon pes viii umbra viii longus dies spatior hora aequinoctialis xv addo viiii pars unus hora aut ut nigidius placeo quintus


septentrio hinc oceanusque Gallicus, occasus illinc, oceanus Atlanticus. promunturi excursum LX prodidere, alii XC, ad Pyrenaeum inde non pauci |XII|.L???, et ibi gentem Artabrum, quae numquam fuit, manifesto errore. Arrotrebas enim, quos ante Celticum diximus promunturium, hoc in loco posuere litteris permutatis. erratum et in amnibus inclutis. ab Minio, quem supra diximus, CC, ut auctor est Varro, abest Aeminius, quem alibi quidam intellegunt et Limaeam vocant, Oblivionis antiquis dictus multumque fabulosus, ab Durio Tagus CC interveniente Munda. Tagus auriferis harenis celebratur. ab eo CLX promunturium Sacrum e media prope Hispaniae fronte prosilit. |XIIII| inde ad Pyrenaeum medium colligi Varro tradit, ad Anam vero, quo Lusitaniam a Baetica discrevimus , CXXVI, a Gadibus CII additis. gentes Celtici Turduli et circa Tagum Vettones, ab Ana ad Sacrum Lusitani. oppida a Tago memorabilia in ora Olisipo, equarum e favonio vento conceptu nobile, Salacia cognominata Vrbs Imperatoria, Merobrica. promunturium Sacrum et alterum Cuneus. oppida Ossonoba, Balsa, Myrtilis.

septentrio hinc oceanusque gallicus occido illinc oceanus atlanticus promunturium excurro lx prodo alius xc ad pyrenaeus inde non paucus duodecim l et ibi gens artabrum qui numquam sum manifesto error arrotrebae enim qui ante celticus dico promunturium hic in locus pono littera permutas erro et in amnis inclutus ab minius qui supra dico centum ut auctor sum varro absum aeminius qui alibi quidam intellego et limaeas voco oblivio antiquus dico multus fabulosus ab durius tagus centum intervenio mundo tagus aurifer harena celebro ab is clx promunturium sacer e medius prope hispania frons prosilio xiiii inde ad pyrenaeus medius colligo varro trado ad anas verus quo lusitania ab baetica discerno cxxvi ab gades cichorium addo gens celticus turdulis et circa tagus vectones ab anas ad sacer lusitanus oppidum ab tagus memorabile in os olisipo equaris e favonio venio concipio nobilis salacia cognomino vrbs imperatorius merobrica promunturium sacer et alter cuneus oppidum ossonoba balsa myrtilis


Narbonensis provincia appellatur pars Galliarum quae interno mari adluitur, Bracata antea dicta, amne Varo ab Italia discreta Alpiumque vel saluberrimis Romano imperio iugis, a reliqua vero Gallia latere septentrionali montibus Cebenna et Iuribus, agrorum cultu, virorum morumque dignatione, amplitudine opum nulli provinciarum postferenda breviterque Italia verius quam provincia. in ora regio Sordonum intusque Consuaranorum, flumina Tecum, Vernodubrum , oppida Illiberis, magnae quondam urbis tenue vestigium, Ruscino Latinorum, flumen Atax, e Pyrenaeo Rubrensem permeans lacum, Narbo Martius Decumanorum colonia XII p. a maria distans, flumina Araris, Liria. oppida de cetero rara praeiacentibus stagnis: Agatha quondam Massiliensium et regio Volcarum Tectosagum atlque ubi Rhoda Rhodiorum fuit, unde dictus multo Galliarum fertilissimus Rhodanus amnis, ex Alpibus se rapiens per Lemannum lacum segnemque deferens Ararim nec minus se ipso torrentes Isaram et Druantiam. Libica appellantur duo eius ora modica, ex his alterum Hispaniense, alterum Metapinum , tertium idemque amplissimum Massalioticum. sunt auctores et Heracleam oppidum in ostio Rhodani fuisse. ultra fossae ex Rhodano, C. Mari opere et nomine insignes, stagnum Mastromela, oppidum Maritima Avaticorum, superque Campi Lapidei, Herculis proeliorum memoria, regio Anatiliorum et intus Dexivatium Cavarumque; rursus a mari Tricorium et intus Tritollorum Vocontiorumque et Segovellaunorum , mox Allobrogum. at in ora Massilia Graecorum Phocaeensium foederata, promunturium Zao, Citharista portus, regio Camactulicorum, dein Suelteri supraque Verucini. in ora autem Athenopolis Massiliensium, Forum Iuli Octavanorum colonia, quae Pacensis appellatur et Classica, amnis nomine Argenteus, regio Oxubiorum Ligaunorumque, super quos Suebri, Quariates, Adunicates. at in ora oppidum Latinum Antipolis, regio Deciatium, amnis Varus, ex Alpium monte Caenia profusus.

narbonensis provincia appello pars galliaris qui internus mare adluo bracatus antea dictum amnis varus ab italia discerno alpis vel saluberrimis romanus imperium iugum ab reliquus verus gallia lateo septentrional mons cebenna et jures ager cultus vir morus dignatio amplitudo opos nullus provinciaris postferenda brevis italia verus quam provincia in os regius sordones intus consuaranorum flumen tu vernodubrum oppidum illiberis magnus quondam urbs tenue vestigium ruscino latinum flumen atax e pyrenaeus rubrensem permeo lacus narbo martius decimanus colonia duodecim p ab mare disto flumen araris lirion oppidum de ceterus rarus praejaceo stagnum agatha quondam massiliensis et regius volcaris tectosages atlque ubi rhoda rhodius sum unde dico multus galliaris fertilis rhodanus amnis ex alpis sui rapio per lemannus lacus segnis defero aro neque paruus sui ipse torreo isara et druantiam libica appello duo is os modicus ex hic alter hispaniensis alter metapinus tertius idem amplus massalioticum sum auctor et heraclea oppidum in ostium rhodanus sum ultra fodio ex rhodanus que maris opus et nomen insignis stagnum mastromela oppidum maritimus avaticorum supo campus lapideus hercules proelium memoria regius anatiliorum et intus dexivatium cavus rursus ab mare tricorii et intus tritollorum vocontius et segovellaunorum mox allobroges at in os massilia graecum phocaeensis foedero promunturium zao citharista portus regius camactulicorum deinde suelteri supra verucini in os autem athenopolis massiliensis forum iulis octavani colonia qui pacensis appello et classicus amnis nomen argenteus regius oxubiorum ligauni super qui suebri quariates adunicates at in os oppidum latinus antipolis regius deciatium amnis varus ex alpis mons caenia profundo


buccis, labris, mento, maxillis


Verum in his deos agere curam rerum humanarum credi ex usu vitae est poenasque maleficiis aliquando seras, occupato deo in tanta mole, numquam autem inritas esse nec ideo proximum illi genitum hominem, ut vilitate iuxta beluas esset. inperfectae vero in homine naturae praecipua solatia, ne deum quidem posse omnia—namque nec sibi potest mortem consciscere, si velit, quod homini dedit optimum in tantis vitae poenis, nec mortales aeternitate donare aut revocare defunctos nec facere ut qui vixit non vixerit, qui honores gessit non gesserit—nullumque habere in praeterita ius praeterquam oblivionis atque (ut facetis quoque argumentis societas haec cum deo copuletur) ut bis dena viginti non sint aut multa similiter efficere non 25 posse. per quae declaratur haut dubie naturae potentia idque esse quod deum vocemus. in haec divertisse non fuerit alienum, vulgataiam propter adsiduam quaestionem de deo.

verus in hic deus ago cura res humanus credo ex usus vita sum poena maleficium aliquando serus occupo deus in tantus moles numquam autem irrito sum neque ideo propior ille gigno homo ut vilitas iuxta belua sum imperfectus verus in homo natura praecipuus solacium ne deus quidem possum omnis namque neque sui possum mors conscisco si volo qui homo do bonus in tantus vita poenio neque mortalis aeternitas donaris aut revocaris defungor neque facio ut qui vivo non vivo qui honor gero non gero nullus habeo in praetereo ius praeterquam oblivio atque ut facetus quoque argumentum societas hic cum deus copulo ut bis deni viginti non sum aut multus similis efficio non possum per qui declaro haud dubius natura potentia is sum qui deus voco in hic diverto non sum alienus vulgataiam propter assiduus quaestio de deus


Bubus Indicis camelorum altitudo traditur, cornua in latitudinem quaternorum pedum. in nostro orbe Epiroticis laus maxima a Pyrrhi, ut ferunt, iam inde regis cura. id consecutus est non ante quadrimatum ad partus vocando; praegrandes itaque fuere et hodieque reliquiae stirpium durant . at nunc anniculae fecunditatem poscuntur, tolerantius tamen bimae, tauri generationem quadrimi. in- plent singuli denas eodem anno. tradunt, si a coitu in dexteram partem abeant tauri, generatos mares esse; si in laevam , feminas. conceptio uno initu peragitur, quae si forte pererravit, XX post diem marem femina repetit. pariunt mense X; quicquid ante genitum, inutile est. sunt auctores ipso conplente decumum mensem die parere. gignunt raro geminos. coitus a delphini exortu a. d. pr. non. Ianuarias diebus XXX, aliquis et autumno, gentibus quidem quae lacte vivunt ita dispensatus, ut omni tempore anni supersit id alimentum. tauri non saepius quam bis die ineunt. boves animalium soli et retro ambulantes pascuntur, apud Garamantas quidem haut aliter. vita feminis XV annis longissima , maribus XX. robur in quinquennatu. lavatione calidae aquae traduntur pinguescere et si quis incisa cute spiritum harundine in viscera adigat. non degeneres existimandi etiam minus laudato aspectu: plurimum lactis Alpinis, quibus minimum corporis, plurimum laboris capite, non cervice, iunctis. Syriacis non sunt palearia, sed gibber in dorso. Carici quoque in parte Asiae, foedi visu tubere super armos a cervicibus eminente, luxatis cornibus, excellentes in opere narrantur, cetero nigri coloris candidive ad laborem damnantur. tauris minora quam bubus cornua tenuioraque. domitura boum in trimatu, postea sera, ante praematura. optime cum domito iuvencus inbuitur. socium enim laboris agrique culturae habemus hoc animal, tantae apud priores curae, ut sit inter exempla damnatus a populo Romano die dicta, qui concubino procaci rure omassum edisse se negante occiderat bovem, actusque in exilium tamquam colono suo interempto.

bos indicus camelus altitudo trado cornu in latitudo quaterni pes in noster orbis epiroticus laus maximus ab pyrrhus ut fero iam inde rex cura is consequor sum non ante quadrimatus ad pario voco praegrandis itaque sum et hodie reliquiae stirps duro at nunc anniculus fecunditas posco tolero tamen bimus taurus generatio quadrimus in plent singuli deni idem annus trado si ab coeo in dexter pars abeo taurus genero maris sum si in laeva femina conceptio unus ineo perago qui si fors pererro xx post dies maris femina repeto pario mensis decem quisquis ante gigno inutilis sum sum auctor ipse conpleo decimus mensis dies pareo gigno rarus geminus coeo ab delphini exorior ab d pr non januarius dies xxx aliquis et auctumnus gens quidem qui lac vivo ita dispenso ut omnis tempus annus supersum is alimentum taurus non saepis quam bis dies ineo bos animal solus et retro ambulo pasco apud garamantas quidem haud aliter vito femina xv annus longus maris xx robur in quinquennatus lavatio calida aqua trado pinguesco et si quis incido cutis spiritus harundo in viscera adigo non degenero existimo etiam paruus laudo aspectus multus lac alpinus qui paruus corpus multus labor caput non cervix iungo syriacus non sum palearis sed gibber in dorsum caricus quoque in pars asia foedus video tuber super armus ab cervix emineo luxo cornu excello in opus narro ceterus niger color candidus ad labor damno taurus parvus quam bos cornu tenuis domo bos in trimatus postea serus ante praematurus optume cum domo juvencus inbuitur socius enim labor ager colo habeo hic animal tantus apud prior cura ut sum inter exemplum damno ab populus romanus dies dictum qui concubinus procax rus omasum edo sui nego occido bos ago in exsilium tamquam colonus suus interimo


Adiabenis conectuntur Carduchi quondam dicti, 44 nunc Cordueni, praefluente Tigri, his Pratitaeπαρ᾽ ὁδόν appellati, qui tenent Caspias Portas. iis ab latere altero occurrunt deserta Parthiae et Citheni iuga. mox eiusdem Parthiae amoenissimus situs, qui vocatur Choara. duae urbes ibi Parthorum oppositae quondam Medis, Calliope et alia in rupe Issatis; ipsum vero Parthiae caput Hecatompylos ; abest a Portis CXXXIII p. ita Parthorum quoque regna foribus discluduntur. egressos Portis excipit protinus gens Caspia ad litora usque, quae nomen portis et mari dedit. laeva montuosa. ab ea gente retrorsus ad Cyrum amnem produntur CCXXV p., ab eodem amne si subeatur ad Portas, DCC. hune enim cardinem Alexandri Magni itinerum fecere abiis Portis ad Indiae principiunm stadia XV. DCLXXXX prodendo, ad Bactra oppidum, quod appellant Zariasta, MMM. DCC, inde ad Iaxartem amnem V???.

adiabenus conecto carduchi quondam dictum nunc cordueni praefluo tigris hic pratitae appello qui teneo caspiae porta is ab lateo alter occurro desero parthia et citheni iugum mox idem parthia amoenus sino qui voco choara duo urbs ibi parthus oppono quondam medus calliope et alius in rupes issatis ipse verus parthia caput hecatompylos absum ab porta cxxxiii p ita parthus quoque regnum foris discludo egredior porta excipio protinus gens caspia ad litus usque qui nomen porta et mare do laeva montuosus ab is gens retroversus ad cyrus amnis prodo ccxxv p ab idem amnis si subeo ad porta septingenti hic enim cardo alexander magnus iter facio abiis porta ad india principiunm stadium xv dclxxxx prodo ad bactra oppidum qui appello zariasta mmm septingenti inde ad jaxartes amnis v


Latissima fico, viti, platano, angusta myrto, punicae, oleae, capillata pino, cedro, aculeata aquifolio et ilicum generi—nam iuniperis spina pro folio est—, carnosa cupresso, tamarici, crassissima alno, longa harundini , salici, palmae et duplicia, circinata piro, mucronata malo, angulosa hederae, divisa platano, insecta pectinum modo piceae, abieti, sinuosa toto ambitu robori, spinosa cute rubo. mordacia sunt quibusdam, ut urticis, pungentia pino, piceae, abieti, larici, cedro, aquifoliis, pediculo brevi oleae, ilici, longo vitibus, tremulo populis, et iisdem solis inter se crepitantia. iam et in pomo ipso mali quodam in genere parva mediis emicant folia, interim et gemina, praeterea aliis circa ramos, aliis et in cacumine ramorum, robori et in caudice ipso. iam densa aut rara semperque lata rariora. disposita myrto, concava buxo, inordinata pomis, plura eodem pediculo exeuntia malis pirisque, ramulosa ulmo et cytiso. quibus adicit Cato decidua popul ea quernaque, animalibus iubens dari non perarida, bubus quidem et ficulnea ilignaque et hederacea. dantur et ex harundine ac lauru. decidunt sorbo universa, ceteris paulatim. et de foliis hactenus.

fero fico vitium platanus angustus myrtum punicae olea capillata pinus cedrus aculeatus aquifolium et ilex gener nam juniperus spina pro folium sum carnosus cupresso tamarix crassus alnus longus harundo salix palma et duplicium circino pirus mucronatus malus angulosus hedera divido platanus insecto pectinum modo picea abies sinuosus totus ambitus robur spinosus cutis rubus mordacia sum quidam ut urtica pungo pinus picea abies larici cedrus aquifolium pediculus brevis olea ilex longus vitis tremulus populus et idem sol inter sui crepito iam et in pomum ipse malus quidam in genus parvus medius emico folium interim et gemino praeterea alius circa ramus alius et in cacumen ramus robur et in caudex ipse iam densus aut rarus semper fero rarus dispono myrtum concavus buxus inordinatus pomum multus idem pediculus exeo malus pirus ramulosus ulmus et cytisus qui adicio cato deciduus popul is quernus animal jubeo do non peraridus bos quidem et ficulnea ilignaque et hederaceus do et ex harundo atque lauru decido sorbus universus ceterus paulatim et de folium hactenus


Hunc alii incertis fontibus ut Nilum rigantemque vicina eodem modo, alii in Scythicis montibus nasci dixerunt; influere in eum XVIIII amnes, ex iis navigabiles praeter iam dictos Crenaccam, Rhamnumbovam, Casuagum, Sonum. alii cum magno fragore ipsius statim fontes erumpere, deiectumque per scopulosa et abrupta, ubi primum molles planities contingat, in quodam lacu hospitari, inde lenem fluere, ubi minimum, VIII p. latitudine. ubi modicum, stadiorum C, altitudine nusquam minore passuum XX, novissima gente Gangaridum Calingarum. regia Pertalis vocatur;

hic alius incertus fons ut nilis rigo vicinum idem modo alius in scythicus mons nascor dico influo in is xviiii amnis ex is navigabilis praeter iam dico crenaccam rhamnumbovam casuagum sonus alius cum magnus fragor ipse statim fons erumpo deicio per scopulosus et abrumpo ubi primus mollis planities contingo in quidam lacus hospitor inde lenis fluo ubi paruus viii p latitudo ubi modicus stadium que altitudo nusquam paruus passus xx novus gens gangaridum calingaris regius pertal voco


Huius expressum pingue praecipua resina fit atque rara nec nisi paucis in locis subalpinae Italiae, conveniens medicis. resinae albae congium in II aquae pluviae cocunt . alii utilius putant sine aqua coquere lento igne toto die, utique vase aeris albi, item terebinthinam in sartagine cinere ferventi, hanc ceteris praeferentes. proxima e lentisco.

hic exprimo pinguis praecipuus resina fio atque rarus neque nisi paucus in locus subalpinus italia convenio medicus resina albus congius in is aqua pluvia cocunt alius utilis puto sine aqua coquo lentus ignis totus dies utique vasum aer albus item terebinthinus in sartago cinis ferveo hic ceterus praefero propior e lentiscus


Delphinorum similitudinem habent qui vocantur thursiones. distant et tristitia quidem aspectus — abest enim illa lascivia —, maxime tamen rostris canicularum maleficentiae adsimulati.

delphinorum similitudo habeo qui voco thursio disto et tristitia quidem aspicio absum enim ille lascivia magnus tamen rostrum canicularis maleficentiae adsimulo


Schistos et haematites cognationem habent. haematites invenitur in metallis, ustus minii colorem imitatur , uritur ut Phrygius, sed non restinguitur vino. adulteratu m haematiten discernunt venae rubentes et friabilis natura. oculis cruore suffusis mire convenit. sistit profluvia mulierum potus. bibunt et qui sanguinem reiecerunt cum suco Punici mali. et in vesicae vitiis efficax bibitur et in vino contra serpentium ictus. infirmiora omnia eadem in eo, quem schiston appellant. oculorum vitiis commodior croco similis, peculiaris explendis ulcerum lacunis in lacte muliebri, procidentesque oculos praeclare cohibet. haec est sententia eorum, qui nuperrime scripsere; Sotacus e vetustissimis auctoribus quinque genera haematitarum tradit praeter magnetem. principatum dat ex iis Aethiopico, oculorum medicamentis utilissimo et iis, quae panchresta appellat, item ambustis. alterum androdamanta dicit vocari, colore nigrum, pondere ac duritia insignem, et inde nomen traxisse praecipueque in Africa repertum; trahere autem in se argentum, aes, ferrum. experimentum eius esse in cote ex lapide basanite— reddere enim sucum sanguineum—, et esse ad iocineris vitia praecipui remedii. tertium genus Arabici facit, simili duritia, vix reddentis sucum ad cotem aquariam, aliquando croco similem. quarti generis hepatiten vocari, quamdiu crudus sit, coctum vero miltiten, utilem ambustis, ad omnia utiliorem rubrica; quinti generis schiston, haemorrodias reprimentem in potu. omnes autem haematitas tritos in oleo II drachmarum pondere a ieiunis bibendos ad vitia sanguinis. idem schiston et alterius generis quam haematiten tradit, quem vocat anthraciten; nasci in Africa nigrum, attritum aquariis cotibus reddere ab ea parte, quae fuerit ab radice, nigrum colorem, ab altera parte croci. ipsum utilem esse oculorum medicamentis.

schistos et haematites cognatio habeo haematites invenio in metallum uro minius color imito uro ut phrygius sed non restinguo vinum adultero m haematites discerno vena rubeo et friabilis natura oculus cruor suffundo mirus convenio sisto profluvius mulier potus bibo et qui sanguis reicio cum sucus punicus malus et in vesica vitium efficax bibo et in vinum contra serpo iacio infirmis omnis idem in is qui schiston appello oculus vitium commodus crocum similis peculiaris expleo ulcus lacuna in lac muliebris procaedo oculus praeclaris cohibeo hic sum sententia is qui nuperrime scribo sotacus e vetustus auctor quinque genus haematitaris trado praeter magnes principatus do ex is aethiopicus oculus medicamentum utilis et is qui panchrestus appello item amburo alter androdamanta dico vocaris color niger pondus atque duritia insignis et inde nomen traho praecipuus in africanus reperio traho autem in sui argentum aes ferrum experimentum is sum in cote ex lapis basanite reddo enim sucus sanguineus et sum ad iocineris vitio praecipuus remedium tertius genus arabicus facio similis duritia vix reddo sucus ad cotem aquarius aliquando crocum similis quartus genus hepatites vocaris quamdiu crudus sum coquo verus miltiten utilis amburo ad omnis utilis rubrico quintus genus schiston haemorrodias reprimo in potus omnis autem haematites tero in oleum is drachmaris pondus ab jejunus bibo ad vitio sanguis idem schiston et alter genus quam haematites trado qui voco anthracites nascor in africanus niger attero aquarius cotes reddo ab is pars qui sum ab radix niger color ab alter pars crocus ipse utilis sum oculus medicamentum


Antiquissimum in cibis hordeum, sicut Atheniensium ritu Menandro auctore apparet et gladiatorum cognomine , qui hordearii vocabantur. polentam quoque Graeci non aliunde praeferunt. pluribus fit haec modis. Graeci perfusum aqua hordeum siccant nocte una ac postero die frigunt, dein molis frangunt. sunt qui vehementius tostum rursus exigua aqua adspergant et siccent, priusquam molant . alii vero virentibus spicis decussum hordeum recens purgant madidumque in pila tundunt atque in corbibus eluunt ac siccatum sole rursus tundunt et purgatum molunt . quocumque autem genere praeparato vicenis hordei libris ternas seminis lini et coriandri selibram salisque acetabulum, torrentes omnia ante, miscent in mola. qui diutius volunt servare, cum polline ac furfuribus suis condunt novis fictilibus. Italia sine perfusione tostum in subtilem farinam molit, isdem additis atque etiam milio.

antiquus in cibus hordeum sicut atheniensis ritus menandro auctor appareo et gladiator cognomen qui hordearius voco polenta quoque graecum non aliunde praefero multus fio hic modus graecum perfundo aqua hordeum sicco nox unus atque posterus dies frigo deinde molio frango sum qui vehemens torreo rursus exiguus aqua adspergant et sicco priusquam molo alius verus vireo spica decutio hordeum recens purgo madidus in pilum tundo atque in corbis eluo atque sicco sol rursus tundo et purgo molo quicumque autem genus praeparo viceni hordeum liber terni semen linum et coriandrum selibra salio acetabulis torreo omnis ante misceo in mola qui diu volo servaris cum pollis atque furfur suus condo novus fictilis italia sine perfusio torreo in subtilis farina molio idem addo atque etiam milium


Omphacio cohaeret oenanthe, quam vites silvestres ferunt, dicta nobis in unguenti ratione. laudatissima in Syria, maxime circa Antiochiae et Laodiceae montes et ex alba vite. refrigerat, astringit, vulneribus inspergitur, stomacho inlinitur, utilis urinae, iocineris, capitis doloribus, dysintericis, coeliacis, cholericis, contra fastidia obolo ex aceto pota. siccat manantes capitis eruptiones, efficacissima ad vitia, quae sint in umidis, ideo et oris ulceribus et verendis ac sedi cum melle et croco. alvum sistit, genarum scabritiem emendat oculorumque lacrimationes, ex vino stomachi dissolutionem, ex aqua frigida pota sanguinis excreationes. cinis eius ad collyria et ad ulcera purganda et paronychia et pterygia probatur. uritur in furno, done panis percoquatur.—Massaris odoribus tantum gignitur, omniaque ea aviditas humani ingeni nobilitavit rapere festinando.

omphacium cohaereo oenanthe quam vito silvestris fero dictum nos in unguentum ratio laudatus in syria magnus circa antiochea et laodicea mons et ex albus vitis refrigero astringo vulnus inspergitur stomachus inlinitur utilis urina iocineris capio dolor dysintericis coeliacus cholericus contra fastidium obolus ex acetum poto sicco mano capio eruptio efficax ad vitio qui sum in umidus ideo et ora ulcus et vereor atque sedeo cum mel et crocum alvus sisto genaris scabritiem emendo oculus lacrimatio ex vinum stomachus dissolutio ex aqua frigidus poto sanguis excreatio cinis is ad collyrium et ad ulcus purgo et paronychium et pterygium probo uro in furnus donec panis percoquo massaris odor tantus gigno omne is aviditas humanus ingenium nobilito rapio festino


Sequens liquor crassior iam picem fundit. haec rursus in cortinas aereas coniecta aceto spissatur ut coagulo et Bruttiae cognomen accepit, doliis dumtaxat vasisque ceteris utilis, lentore ab alia pice differens, item colore rutilante et quod pinguior est reliqua omni. illa fit e piceae resina ferventibus coacta lapidibus in alveis validi roboris aut, si alvei non sint, struiscongerie, velut in carbonis usu. haec in vinum additur farinae modo tusa, nigrior colore. eadem resina si cum aqua lenius decoquatur coleturque, rufo colore lentescit ac stillaticia vocatur. seponuntur autem ad id fere vitia resinae cortexque . alia temperies ad crapulam. namque flos crudus resinae cum multa astula tenui brevique avulsus conciditur ad cribrum minuta. dein ferventi aqua, done coquatur, perfunditur.

sequor liquo crassus iam pico fundo hic rursus in cortina aereus conicio acetum spisso ut coagulo et bruttius cognomen accipio dolium dumtaxat vasum ceterus utilis lentor ab alius picus differo item color rutilo et qui pinguis sum reliquus omnis ille fio e picea resina ferveo cogo lapis in alveus validus robur aut si alveus non sum struiscongerie velut in carbo usus hic in vinum addo farina modo tundo niger color idem resina si cum aqua lenis decoquo colo rufus color lentesco atque stillaticius voco sepono autem ad is fere vitio resina cortex alius temperies ad crapula namque flos crudus resina cum multus assula tenuis brevis avello concaedes ad cribrum minuo deinde ferveo aqua donec coquo perfundo


tanos gemma. chalcosmaragdos


herba de fluminibus I


de stellis marinis


Atqui hic Cato sescentesimo quinto anno urbis nostrae obiit, octogensimo quinto suo, ne quis illi defuisse publice tempora aut privatim vitae spatia ad experiendum arbitretur. quid ergo? damnatam ab eo rem utilissimam credimus? minime, Hercules. subicit enim qua medicina se et coniugem usque ad longam senectam perduxerit, his ipsis scilicet, quae nunc nos tractamus, profiteturque esse commentarium sibi, quo medeatur filio, servis, familiaribus, quem nos per genera usus sui digerimus . non rem antiqui damnabant, sed artem, maxime vero quaestum esse mranipretio vitae recusabant. ideo templum Aesculapii, etiam cum reciperetur is deus, extra urbem fecisse iterumque in insula traduntur et, cum Graecos Italia pellerent, diu etiam post Catonem, excepisse medicos. augebo providentiam illorum. solam hanc artium Graecarum nondum exercet Romana gravitas, in tanto fructu paucissimi Quiritium attigere, et ipsi statim ad Graecos transfugae, immo vero auctoritas aliter quam Graece eam tractantibus etiam apud inperitos expertesque linguae non est, ac minus credunt quae ad salutem suam pertinent, si intellegant. itaque, Hercules, in hac artium sola evenit, ut cuicumque medicum se professo statim credatur, cum sit periculum in nullo mendacio maius. non tamen illud intuemur ; adeo blanda est sperandi pro se cuique dulcedo. nulla praeterea lex, quae puniat inscitiam capitalem, nullum exemplum vindictae. discunt periculis nostris et experimenta per mortes agunt, medicoque tantum hominem occidisse inpunitas summa est. quin immo transit convitium et intemperantia culpatur , ultroque qui periere arguuntur. sed decuriae pro more censuris principum examinantur, inquisitio per parietes agitur, et qui de nummo iudicet a Gadibus columnisque Herculis arcessitur, de exilio vero non nisi XLV electis viris datur tabella: at de iudice ipso quales in consilium eunt statim occisuri! merito, dum nemini nostrum libet scire, quid saluti suae opus sit. alienis pedibus ambulamus , alienis oculis agnoscimus, aliena memoria salutamus, aliena et vivimus opera, perieruntque rerum naturae pretia et vitae argumenta. nihil aliud pro nostro habemus quam delicias. non deseram Catonem tam ambitiosae artis invidiae a me obiectum aut senatum illum, qui ita censebat, idque non criminibus artis arreptis, ut aliquis exspectaverit. quid enim venenorum fertilius aut unde plures testamentorum insidiae? iam vero et adulteria etiam in principum domibus, ut Eudemi in Livia Drusi Caesaris, item Valentis in qua dictum est regina. non sint artis ista, sed hominum: non magis haec urbi timuit Cato, ut equidem credo, quam reginas. ne avaritiam quidem arguam rapacesque nundinas pendentibus fatis et dolorum indicaturam ac mortis arram aut arcana praecepti , squamam in oculis emovendam potius quam extrahendam . per quae effectum est, ut nihil magis pro re videretur quam multitudo grassantium; neque enim pudor, sed aemuli pretia summittunt. notum est ab eodem Charmide unum aegrum e provincialibus HsCC reconductum, Alconti vulnerum medico HS |C??? | damnato ademisse Claudium principem, eidemque in Gallia exulanti et deinde restituto adquisitum non minus intra paucos annos. et haec personis inputentur. ne faecem quidem aut inscitiam eius turpem arguamus : ipsorumprocerum intemperantiam inmodicis aquarum calidarum deverticulis, imperiosa inedia et ab isdem deficientibus cibo saepius die ingesto, mille praeterea paenitentiae modis, culinarum etiam praeceptis et unguentorum mixturis, quando nullas omisere vitae inlecebras. invehi peregrinas merces conciliarique externa pretia displicuisse maioribus crediderim equidem, non tamen hoc Catonem providisse, cum damnaret artem. theriace vocatur excogitata composition luxuria finxit rebus sexcentis, cum tot remedia dederit natura, quae singula sufficerent. Mithridatium antidotum ex rebus LIIII componitur, inter nullas pondere aequali, et quarundam rerum sexagesima denarii unius imperatur, quo deorum, per Fidem, ista monstrante! hominum enim subtilitas tanta esse non potuit; ostentatio artis et portentosa scientiae venditatio manifesta est. ac ne ipsi quidem illa novere, conperique volgo pro cinnabari Indica in medicamenta minium addi inscitia nominis, quod esse venenum docebimus inter pigmenta. verum haec ad singulorum salutem pertinent; illa autem, quae timuit Cato atque providit, innocentiora multo et parva opinatu, quae proceres artis eius de semet ipsi fateantur, illa perdidere imperii mores, illa, quae sani patimur, luctatus, ceromata ceu valitudinis causa instituta, balineae ardentes, quibus persuasere in corporibus cibos coqui, ut nemo non minus validus exiret, oboedientissimi vero efferrentur, potus deinde ieiunorum ac vomitiones et rursus perpotationes ac pilorum eviratio instituta resinis eorum, itemque pectines in feminis quidem publicati. ita est profecto: lues morum, nec aliunde maior quam e medicina, vatem prorsus cottidie facit Catonem et oraculum : satis esse ingenia Graecorum inspicere, non perdiscere.

atqui hic cato sescentesimus quintus annus urbs noster obeo octogensimo quintus suus ne quis ille desum publicus tempus aut privatim vita spatior ad experior arbitror quis ergo damno ab is res utilis credo paruus herculis subicio enim qui medicina sui et coniunx usque ad longus senecta perduco hic ipse scilicet qui nunc nos tracto profiteor sum commentarius sui quo medeor filius servio familiaris qui nos per genus utor suus digero non res antiquus damno sed ars magnus verus quaestus sum mranipretio vita recuso ideo templum aesculapius etiam cum recipio is deus extra urbs facio iterum in insula trado et cum graeci italia pello diu etiam post cato excipio medicus augeo providentia ille solus hic ars graecaris nondum exerceo romanus gravitas in tantus fructus paucus quiris attingo et ipse statim ad graeci transfuga immo verus auctoritas aliter quam graecum is tracto etiam apud imperitus expers lingua non sum atque paruus credo qui ad salus suus pertineo si intellego itaque herculis in hic ars solus evenio ut quicumque medicus sui profiteor statim credo cum sum periculum in nullus mendacium magnus non tamen ille intueor adeo blandus sum spero pro sui quisque dulcedo nullus praeterea lex qui punior inscitia capitalis nullus exemplum vindicta disco periculum noster et experimentum per mors ago medico tantus homo occido impunis summus sum quin immo transeo convicium et intemperantia culpo ulter qui pereo arguo sed decuria pro mos censeo princeps examino inquisitio per paries ago et qui de nummus iudico ab gades columna hercules arcesso de exsilium verus non nisi xlv eligo vis do tabella at de iudex ipse qualis in consilium eo statim occaedes mereo dum nemo nos libet scio quis salus suus opus sum alienus pes ambulo alienus oculus agnosco alienus memoria saluto alienus et vivo opus pereo res natura pretium et vita argumentum nihil alius pro noster habeo quam deliquia non desero cato tam ambitiosus ars invidia ab ego obicio aut senatus ille qui ita censeo is non crimen ars arrepo ut aliquis exspecto quis enim venenum fertilis aut unde multus testamentor insidiae iam verus et adulterium etiam in princeps domus ut eudemus in livius drusus caesar item valens in qui dico sum regina non sum ars iste sed homo non magis hic urbs timeo cato ut equidem credo quam regina ne avaritia quidem arguo rapax nundina pendeo fatum et dolor indico atque mors arram aut arcanus praecipio squama in oculus emoveo potis quam extraho per qui efficio sum ut nihil magis pro res video quam multitudo grassor neque enim pudor sed aemulis pretium summitto notus sum ab idem charmide unus aeger e provincial hscc reconduco alconti vulnus medico sestertius que damno adimo claudius princeps idem in gallia exulanti et deinde restituo acquiro non paruus intra paucus annus et hic persona inputo ne faecem quidem aut inscitia is turpis arguo ipsorumprocerum intemperantia immodicus aqua calidaris deverticulis imperiosus inedia et ab idem deficio cibus saepis dies ingero mille praeterea paenitentia modus culinaris etiam praecipio et unguentor misceo quando nullus omitto vita illecebra inveho peregrina merces concilio externus pretium displiceo magnus credo equidem non tamen hic cato provideo cum damno ars theriaca voco excogito composition luxuria fingo res sexcentis cum tot remedio do natura qui singulus sufficio mithradatium antidotum ex res liiii compono inter nullus pondus aequal et quarundam res sexagesimus denarius unus impero quo deus per fides iste monstro homo enim subtilitas tantus sum non possum ostentatio ars et portentosus scientia venditatio manifestus sum atque ne ipse quidem ille nosco conperique vulgo pro cinnabaris indicus in medicamentum minius addo inscitia nomen qui sum venenum doceo inter pigmentum verus hic ad singulus salus pertineo ille autem qui timeo cato atque provideo innocens multus et parvus opinor qui proceres ars is de sui ipse fateor ille perdo imperium mos ille qui sanus patior luctor ceroma ceu valitudo causa institutum balineae ardeo qui persuadeo in corpus cibus coquo ut nemo non paruus validus exeo oboedio verus effero potus deinde jejunus atque vomitio et rursus perpotatio atque pilus eviratio institutum resina is ito pecten in femina quidem publico ita sum profecto luo mos neque aliunde magnus quam e medicina vates prorsus cottidie facio cato et oraculis satis sum ingenium graecum inspicio non perdisco


Sativa quoque suos usus habet. sucus eius cum rosaceo auriculas iuvat, ipsa ad ictus bibitur. fit ex ea montana, serpyllo similis, efficax contra serpentes. urinam movet, purgat a partu mulieres. concoctionem mire adiuvat et aviditatem ad cibos utraque vel in cruditate ieiunis in potione aspersa; luxatis quoque utilis, contra vesparum et similes ictus ex farina hordeacia et posca utilissima. libanotidis alia genera suis locis dicentur.

sativus quoque suus utor habeo sucus is cum rosaceus auricula juvo ipse ad iacio bibo fio ex is montanus serpyllum similis efficax contra serpo urina moveo purgo ab partus mulier concoctio mirus adjuvo et aviditas ad cibus uter vel in cruditas jejunus in potio aspersa luxo quoque utilis contra vesparis et similis iacio ex farina hordeacia et posca utilis libanotis alius genus suus locus dico


animalium omnium in mari viventium nomina CLXXVI


ex omnibus, quae perfectos fetus, sues tantum et numerosos edunt, nam plures contra naturam solidipedum aut bisulcorum.

ex omnis qui perficio fetus sus tantus et numerosus edo nam multus contra natura solidipedum aut bisulcus


Sillybum chamaeleonti albo similem, aeque spinosam , ne in Cilicia quidem aut Syria aut Phoenice, ubi nascitur, coquere tanti est. ita operosa eius culina traditur . in medicina nullum usum habet.

sillybus chamaeleonti album similis aequus spinosus ne in cilicium quidem aut syria aut phoenix ubi nascor coquo tantus sum ita operosus is culina trado in medicina nullus usus habeo


Sed in secessu avium et noctuae paucis diebus latere traduntur, quarum genus in Creta insula non esse, etiam, si qua invecta sit, emori. nam haec quoque mira naturae differentia: alia aliis locis negat, tamquam genera frugum fruticumve, sic et animalium; non nasci tralaticium, invecta emori mirum. quod illud est unius generis saluti adversum, quaeve ista naturae invidia? aut qui terrarum dicti avibus termini? Rhodos aquilam non habet. Transpadana Italia iuxta Alpes Larium lacum appellat amoenum arbusto agro, ad quem ciconiae non permeant, sicuti nec octavum citra lapidem ab eo inmensa alioqui finitimo Insubrum tractu examina graculorum monedularum, cui soli avi furacitas argenti aurique praecipue mira est. picus Martius in Tarentino agro negatur esse. nuper et adhuc tamen rara ab Appennino ad urbem versus cerni coepere picarum genera, quae longa insignes cauda variae appellantur; proprium iis calvescere omnibus annis, cum serantur rapa. perdices non transvolant Boeotiae fines in Attica, nec ulla avis in Ponto insula, qua sepultus est Achilles, sacratam ei aedem. in Fidenate agro iuxta urbem ciconiae nec pullos nec nidum faciunt. at in agrum Volaterranum palumbium vis e mari quotannis advolat. Romae in aedem Herculis in foro Boario nec muscae nec canes intrant. multa praeterea similia, quae prudens subinde omitto in singulis generibus, fastidio parcens, quippe cum Theophrastus tradat invecticias esse in Asia etiam columbas et pavones et cervos et in Cyrenaica vocales ranas.

sed in secedo avis et noctua paucus dies lateo trado qui genus in creta insula non sum etiam si qui inveho sum emorior nam hic quoque mirus natura differentia alius alius locus nego tamquam genus frugum frutex sic et animal non nascor translaticius inveho emorior mirus qui ille sum unus genus salus adverro qui iste natura invidia aut qui terra dictum avis terminus rhodos aquila non habeo transpadanus italia iuxta alpis lares lacus appello amoenus arbustus ager ad qui ciconia non permeo sicut neque octavus citer lapis ab is immensus alioqui finitimus insubrum traho examino graculus monedularis qui solus avus furacitas argentum aurum praecipuus mirus sum picus martius in tarentinus ager nego sum nuper et adhuc tamen rarus ab apenninus ad urbs verro cerno coepio picaris genus qui longus insignis cauda varia appello proprius is calvesco omnis annus cum sero rapum perdix non transvolo boeotia finis in atticus neque ullus avus in pontus insula qui sepelio sum achilles sacro is aedes in fidenate ager iuxta urbs ciconia neque pullus neque nidus facio at in ager volaterranus palumbis volo e mare quot advolo roma in aedes hercules in forum boarius neque musca neque canis intro multus praeterea similis qui prudens subinde omitto in singuli genus fastidium parco quippe cum theophrastus trado invecticius sum in asia etiam columba et pavones et cervus et in cyrenaicus vocal rana


Huic conexa latitudinum signiferi obliquitatisque causa est. per hunc stellae quas diximus feruntur, nec aliud habitatur in terris quam quod illi subiacet, reliqua a polis squalent. Veneris tantum stella excedit eum binis partibus, quae causa intellegitur efficere ut quaedam animalia et in desertis mundi nascantur. luna quoque per totam latitudinem eius vagatur, sed omnino non excedens eum. ab his Mercurii stella laxissime, ut tamen e duodenis partibus—tot enim sunt latitudinis—non amplius octonas pererret, neque has aequaliter, sed duas in medio eius et supra quattuor, infra duas. sol deinde medio fertur inter duas partes flexuoso draconum meatu inaequalis , Martis stella quattuor mediis, lovis media et super eam duabus, Saturni duabus ut sol. haec erit latitudinum ratio ad austrum descendentium aut ad aquilonem subeuntium . hac constare et tertiam illam a terra subeuntium in caelum, et pariter scandi eam quoque existimavere plerique falso. qui ut coarguantur, aperienda est subtilitas inmensa et omnes eas conplexa causas.

hic conecto latitudo signifer obliquitas causa sum per hic stella qui dico fero neque alius habito in terra quam qui ille subjaceo reliquus ab polio squaleo venus tantus stella excedo is bini pars qui causa intellego efficio ut quidam animal et in desero mundus nasco luna quoque per totus latitudo is vago sed omnino non excedo is ab hic mercurius stella laxus ut tamen e duodenis pars tot enim sum latitudo non amplus octoni pererro neque hic aequalis sed duo in medium is et supra quattuor infra duo sol deinde medium fero inter duo pars flexuosus draco meo inaequal mars stella quattuor medius lovis medius et super is duo saturnus duo ut sol hic sum latitudo ratio ad auster descendo aut ad aquilo subeo hic constaris et tertius ille ab terra subeo in caelum et pariter scando is quoque existimo plerusque fallo qui ut coarguo aperio sum subtilitas immensus et omnis is conplexa causa


in quibus locis societate accipitres et homines aucupentur

in qui locus societas accipitro et homo aucupo


Reliqua genera casus ingenio suo excogitavit ac defractos serere ramos docuit, cum pali defixi radices cepissent. multa sic seruntur inprimisque ficus omnibus aliis modis nascens praeterquam talea, optime quidem, si vastiore ramo pali modo exacuto adigatur alte, exiguo super terram relicto capite eoque ipso harena cooperto. ramo seruntur et punica, palis laxato prius meatu, item myrtus, omnium horum longitudine III pedum, crassitudine minus bracchiali, cortice diligenter servato, trunco exacuto.

reliquus genus casus ingenium suus excogito atque defringo sero ramus doceo cum pal defigo radix capio multus sic sero imprimis ficus omnis alius modus nascor praeterquam talea optume quidem si vastus ramus pal modo exacuo adigo altus exiguus super terra relinquo caput eo ipse harena cooperio ramus sero et punica pal laxo prior meo item myrtus omnis hic longitudo iii pes crassitudo paruus bracchial cortex diligenter servo trunco exacuo


chamaepity XV


Glandiferi maxime generis omnes, quibus honos apud Romanos perpetuus.

glandifer magnus genus omnis qui honor apud romanus perpetuus


Peregrinum et careum gentis suae nomine appellatum , culinis principale. in quacumque terra seri vult ratione eadem, qua olusatrum, laudatissimum tamen in Caria, proximum Phrygia.

peregrinus et careum gens suus nomen appello culina principalis in quicumque terra sero volo ratio idem qui olusatrum laudatus tamen in caria propior phrygius


Iuba rege. Hecataeo. Hellanico . Damaste. Eudoxo. Dicaearcbo . Baetone. Timosthene. Patrocle. Demodamante. Glitarcho . Eratosthene. Alexandro Magno. Ephoro. Hipparcho . Panaetio. Callimacho. Artemidoro. Apollodoro. Agathocle . Polybio. Timaeo Siculo . Alexandro polyhistore. Isidoro . Amometo. Metro dor o. Posidonio. Onesicrito. Nearcho . Megasthene. Diogrieto. so Aristocreonte. Bione.Dalione. Simonide minore. Basile. Xenophonte Lampsaceno.

juba rex hecataeus hellanicus damaste eudoxus dicaearcbo baetone timosthene patrocle demodamante glitarcho eratosthenes alexander magnus ephorus hipparchus panaetius callimachus artemidorus apollodorus agathocles polybius timaeus siculus alexander polyhistor isidorus amometo metrum do o posidonius onesicritus nearchus megasthene diogrieto so aristocreonte bio dalio simonides paruus basilis xenophon lampsacenus


EXTERNIS


Nunc reliquam oram Arabiae contrariam persequemur. Timosthenes totum sinum quadridui navigatione in longitudinem taxavit, bidui in latitudinem, angustias VII. D p.; Eratosthenes ab ostio |XII| in quamque partem; Artemidorus Arabiae latere |XVII|.L???,

nunc reliquus ora arabia contrarius persequor timosthenes totus sinum quadriduum navigatio in longitudo taxo biduus in latitudo angustiae vii d p eratosthenes ab ostium duodecim in quisque pars artemidorus arabia lateo xvii l


Sequitur legunminlum natura, inter quae maxime honos fabae, quippe ex qua temptatus sit etiam panis . lomentum appellatur farina ex ea, adgravaturque pondus illa et omni legumine, iam vero et pabulo, in pane venali. fabae multiplex usus omnium quadripedum generi, praecipue homini. frumento etiam miscetur apud plerasque gentes, et maxime panico solida ac delicatius fracta. quin et prisco ritu puls fabata suae religionis diis in sacro est. praevalens pulmentari cibo, set hebetare sensus existimata, insomnia quoque facere, ob haec Pythagoricae sententiae damnata, ut alii tradidere, quoniam mortuorum animae sint in ea, qua de causa parentando utique adsumitur. Varro et ob haec flaminem ea non vesci tradit et quoniam in flore eius litterae lugubres reperiantur. in eadem peculiaris religio, namque fabam utique ex frugibus referre mos est auspici causa, quae ideo referiva appellatur. et auctionibus adhibere eam lucrosum putant. sola certe frugum etiam exesa repletur crescente luna. aqua marina aliave salsa non percoquitur. seritur ante vergiliarum occasum leguminum prima, ut antecedat hiemem. Vergilius eam per ver seri iubet circumpadanae Italiae ritu, sed maior pars malunt fabalia maturae sationis quam trimestrem fructum. eius namque siliquae caulesque gratissimo sunt pabulo pecori. aquas in flore maxime concupiscit, cum vero defloruit, exiguas desiderat. solum, in quo sata est, laetificat stercoris vice. ideo circa Macedoniam Thessaliamque, cum florere coepit, vertunt arva. nascitur et sua sponte plerisque in locis, sicut septentrionalis oceani insulis, quas ob id nostri Fabarias appellant, item in Mauretania silvestris passim, sed praedura et quae percoqui non possit. nascitur et in Aegypto spinoso caule, qua de causa crocodili oculis timentes refugiunt. longitudo scapo quattuor cubitorum est amplissima, crassitudo digiti. ni genicula abessent, molli calamo similis; caput papaveri, colore roseo, in eo fabae non supra tricenas; folia ampla, fructus ipse amarus et odore, sed radix perquam grata incolarum cibis, cruda et omni modo cocta, harundinum radicibus similis . nascitur et in Syria Ciliciaque et in Toronae Chalcidi ces lacu.

sequor legunminlum natura inter qui magnus honor faba quippe ex qui tento sum etiam panis lomentum appello farina ex is adgravo pondus ille et omnis legumen iam verus et pabulum in panis venal faba multiplex utor omnis quadrupedus gener praecipuus homo frumentum etiam misceo apud plerusque gens et magnus panicum solidus atque delicatus frango quin et priscus ritus puls fabatus suus religio diuus in sacro sum praevaleo pulmentaris cibus sed hebetaris sensus existimo insomnis quoque facio ob hic pythagoricus sententia damno ut alius trado quoniam morior anima sum in is qui de causa parento utique adsumo varro et ob hic flamen is non vesco trado et quoniam in floreo is littera lugubris reperio in idem peculiaris religio namque faba utique ex frugis refero mos sum auspicium causa qui ideo referiva appello et auctio adhibeo is lucrosus puto solus certus frugum etiam exedo repleo cresco luna aqua marinus alius salio non percoquo sero ante vergiliaris occasus legumen primus ut antecedo hiems vergilius is per ver sero iubeo circumpadanus italia ritus sed magnus pars malo fabalia maturus satio quam trimestris fructus is namque siliqua caulis gratus sum pabulum pecus aqua in floreo magnus concupisco cum verus defloresco exiguus desidero solus in quo sero sum laetifico stercus vicus ideo circa macedonia thessalia cum floreo coepio verto arvum nascor et suus sponte plerusque in locus sicut septentrional oceani insula qui ob is noster fabaria appello item in mauretania silvestris passim sed praeduro et qui percoquo non possum nascor et in aegyptus spinosus caulis qui de causa crocodilis oculus timeo refugio longitudo scapus quattuor cubitum sum amplus crassitudo digitus ni geniculo absum mollis calamus similis caput papaver color roseus in is faba non supra triceni folium amplus fructus ipse amarus et odor sed radix perquam gratus incolaris cibus crudus et omnis modo coquo harundo radix similis nascor et in syria cilicia et in torone chalcis ces lacus


sarcocolla II


Alia creta argentaria appellatur nitorem argento reddens, set vilissima qua circum praeducere ad victoriae notam pedesque venalium trans maria advectorum denotare instituerunt maiores; talemque PubliliumAnti- ochium, mimicae scaenae conditorem, et astrologiae consobrinum eius Manilium Antiochum, item grammaticae Staberium Erotem eadem nave advectos videre proavi.

alius cerno argentarium appello nitor argentum reddo sed vilis qui circum praeduco ad victoria nota pedo venalis trans mare advector denotaris instituo magnus talis publiliumanti ochium mimicus scaena conditor et astrologia consobrinus is manilius antiochus item grammatica staberius eros idem navus adveho video proavus


Etrusca observatio in iis et Romana


prodigia foci


existunt eaedem coronae circa lunam et circa nobilia astra caeloque inhaerentia. circa solem arcus adparuit L. Opimio Q. Fabio cos., orbis C. Porcio M'. Acilio, circulus rubri coloris L. Iulio P. Rutilio cos.

existunt idem corona circa luna et circa nobilis astrum caelo inhaereo circa sol arcus appareo l opimius q fabius cos orbis que porcius m acilius circulus rubrus color l julius p rutilius cos


de novis morbis (i)


quem ad modum minuatur


phryganione I


qui scalptores optimi


phlox, quae ramis et folio odorata


Talis vero tumentibus limus aquaticus cum oleo subactus mire prodest, articulis sucus e centaurio minore. idem nervis utilissimus, item centauris. Vettonica nervis discurrentibus per scapulas, umeris, spinae, lumbis pota ut in iocinere, articulis quinquefolium inpositum, mandragorae folia cum polenta vel radix recens tusa cum cucumere silvestri vel decocta in aqua, digitorum in pedibus rimis polypodii radix, articulis sucus hyoscyami cum axungia, amomon suco decocto, item centunculus decocta vel muscus recens ex aqua obligatus, donec inarescat, item lappae boariae radix e vino pota. —Cyclaminos decocta in aqua perniunculos curat omniaque alia frigoris vitia, perniunculos et cotydelon cum axungia, folia ex batrachio, epithymi sucus. clavos pedum extrahit ladanum cum castoreo, verbenaca ex vino.

tal verus tumeo limus aquaticus cum oleum subigo mirus prodo articulis sucus e centaurio paruus idem nervus utilis item centauris vettonica nervus discurro per scapulae umerus spina lumbus poto ut in iocinere articulis quinquefolius inpono mandragoras folium cum polenta vel radix recens tundo cum cucumis silvestris vel decoquo in aqua digitor in pes rima polypodium radix articulis sucus hyoscyamus cum axungia amomum sucus decoquo item centunculus decoquo vel muscus recens ex aqua obligo donec inaresco item lappa boarius radix e vinum poto cyclaminos decoquo in aqua perniunculus curo omne alius frigor vitio perniunculus et cotydelon cum axungia folium ex batrachion epithymon sucus clavus pes extraho ladanum cum castoreo verbenaca ex vinum


chamaesyce VIII


de sappiro


In ora sinus Macedonica oppidum Chalastra et intus Piloros, Lete medioque litoris flexu Thessalonice liberae condicionis — ad hanc a Dyrrhachio CCXLV —, Therme in Thermaico sinu, oppida Dicaea, Palinandrea, Scione, promunturium Canastraeum, oppida Pallene, Phlegra. qua in regione montes Hypsizonus, Epytus, Alcyon, Elaeuomne, oppida Nissos, Phryxelon, Mendae et in Pallenensi Isthmo quondam Potidaea, nunc Cassandrea colonia, Anthemus, Olophyxus, sinus Mecyberna, oppida Myscella, Ampelos, Torone, Siggos, Stolos, fretum, quo montem Atho Xerxes Persarum rex continenti abscidit in longitudinem passuum MD. mons ipse a planitie excurrit in mariaLXXV passuum, ambitus radicis CL colligit. oppidum in cacumine fuit Acrothoon; nunc sunt Vranopolis, Palaehorium, Thyssus, Cleonae, Apollonia, cuius incolae Macrobii cognominantur . oppidum Cassera faucesque alterae Isthmi, Acanthus, Stagira, Sithone, Heraclea et regio Mygdoniae subiacens, in qua recedentes a mari Apollonia, Arethusa. in ora rursus Posidium et sinus cum oppido Cermoro, Amphipolis liberum, gens Bisaltae. dein Macedoniae terminus amnis Strymon, ortus in Haemo. memorandum in septem lacus eum fundi, priusquam derigat cursum.

in os sinus macedonicus oppidum chalastra et intus piloros letus medius litor flecto thessalonica liber condicio ad hic ab dyrrhachio ccxlv thermus in thermaicus sinus oppidum dicaea palinandrea scio promunturium canastraeum oppidum palleo phlegra qui in regio mons hypsizonus epytus alcyon elaeuomne oppidum nissos phryxelon menda et in pallenensis isthmus quondam potidaea nunc cassandrea colonia anthemus olophyxus sinus mecyberna oppidum myscella ampelos torus singos stolos fretus quo mons athos xerxes persaris rex contineo abscido in longitudo passus md mons ipse ab planitie excurro in marialxxv passus ambitus radix cl colligo oppidum in cacumen sum acrothoon nunc sum vranopolis palaehorium thyssus cleona apollonia qui incola macrobii cognomino oppidum cassera fauces alter isthmus acanthus stagira sithone heraclea et regius mygdonia subjaceo in qui recedo ab mare apollonia arethusa in os rursus posidium et sinus cum oppidum cermoro amphipolis liber gens bisaltae deinde macedonia terminus amnis strymon ortus in haemus memoro in septem lacus is fundo priusquam derego cursus


Folia vitium et pampini capitis dolores inflammationesque corporum mitigant cum polenta, folia per se ardores stomachi ex aqua frigida, cum farina vero hordei articularios morbos. pampini triti et inpositi tumorem omnem siccant, sucus eorum dysintericis infusus medetur. lacrima vitium, quae veluti cummis est, lepras et lichenas et psoras nitro ante praeparatas sanat. eadem cum oleo saepius pilis inlitis psilotri effectum habet, maximeque quam virides accensae vites exudant, qua et verrucae tolluntur . pampini sanguinem excreantibus et mulierum a conceptu defectioni diluti potu prosunt. cortex vitium et folia arida vulnerum sanguinem sistunt ipsumque vulnus conglutinant. vitis albae, viridis tusae, suco inpetigines tolluntur. cinis sarmentorum vitium et vinaceorum condylomatis et sedis vitiis medetur ex aceto, item luxatis et ambustis et lienis tumori cum rosaceo et ruta et aceto. item igni sacro ex vino citra oleum aspergitur et intertrigini . et pilos absumit. dant et bibendum cinerem sarmentorum ad lienis remedia aceto conspersum ita, ut bini cyathi in tepida aqua bibantur utque qui biberit in lienem iaceat. claviculae ipsae, quibus repunt vites, tritae ex aqua potae sistunt vomitionum consuetudinem. cinis vitium cum axungia vetere contra tumores proficit, fistulas purgat, mox et persanat, nervorum dolores frigore ortos contractionesque , contusas vero partes vel cum oleo, carnes excrescentes in ossibus cum aceto et nitro, scorpionum et canum plagas cum oleo. corticis per se cinis conbustis pilos reddit.

folium vitium et pampinus capio dolor inflammatio corpus mitigo cum polenta folium per sui ardor stomachus ex aqua frigidus cum farina verus hordeum articularius morbus pampinus tero et inpono tumor omnis sicco sucus is dysintericis infundo medeor lacrimo vitium qui velut cummis sum lepra et lichenas et psora nitrum ante praeparo sano idem cum oleum saepis pila inlitis psilotri efficio habeo magnus quam viridis accendo vito exudo qui et verruca tollo pampinus sanguis excreo et mulier ab concipio defectio diluo potus prosum cortex vitium et folium aridus vulnus sanguis sisto ipse vulnus conglutino vita albus viridis tundo sucus inpetigo tollo cinis sarmentor vitium et vinaceum condyloma et sedes vitium medeor ex acetum item luxo et amburo et lienis tumor cum rosaceus et ruo et acetum item ignis sacro ex vinum citer oleum aspergitur et intertrigo et pilus absumo do et bibo cinis sarmentor ad lienis remedio acetum conspergo ita ut bini cyathus in tepidus aqua bibo ut qui bibo in lienis jaceo clavicula ipse qui repo vito tero ex aqua potae sisto vomitio consuetudo cinis vitium cum axungia veto contra tumor proficio fistula purgo mox et persano nervus dolor frigor orior contractio contundo verus pars vel cum oleum caro excresco in os cum acetum et nitrum scorpio et canis plaga cum oleum cortex per sui cinis conbustis pilus reddo


zopissa


At quae vocatur radicula lavandis demum lanis sucum habet, mirum quantum conferens candori mollitiaeque . nascitur sativa ubique, sed sponte praecipua in Asia Syriaque, saxosis et asperis locis, trans Euphraten tamen laudatissima, caule ferulaceo, tenui et ipso, cibis indigenarum expetito et unguentis, quicquid sit cum quo decoquatur, folio oleae. struthion Graeci vocant. floret aestate, grata aspectu, verum sine odore, spinosae caule lanuginis. semen ei nullum, radix magna, quae conciditur ad quer dictum est usum.

at qui voco radicula lavo demum lana sucus habeo mirus quantus confero candor mollitia nascor sativus ubique sed sponte praecipuus in asia syria saxosus et asper locus trans euphrates tamen laudatus caulis ferulaceus tenuis et ipse cibus indigenaris expeto et unguentum quisquis sum cum quo decoquo folium olea struthion graecum voco floreo aestas gratus aspectus verus sine odor spinosus caulis lanugo semen is nullus radix magnus qui concaedes ad quer dico sum usus


Hypoglossa folia habet figura silvestris myrti, coma spinosa, et in his ceu linguas folio parvo exeunte de foliis. capitis dolores corona ex iis inposita minuit.— Hypecoon in segetibus nascitur, foliis rutae. natura eius eadem quae papaveris suco.

hypoglossa folium habeo figuro silvestris myrtum coma spinosus et in hic ceu lingua folium parvus exeo de folium capio dolor corona ex is inpono minuo hypecoon in seges nascor folium ruta natura is idem qui papaver sucus


pinastro


Summa: oppida MCXCV


de rubrica. de terra Lemnia. med. ex ea VIIII

de rubrico de terra lemnius ego ex is viiii


Summa: res et historiae et observationes MCXLIIII

summus res et historia et observatio mcxliiii


E reliquis coloribus, quos a dominis dari diximus propter magnitudinem pretii, ante omnes est purpurissum. creta argentaria cum purpuris pariter tinguitur bibitque eum colorem celerius lanis. praecipuum est primum, fervente aheno rudibus medicamentis inebriatum, proximum egesto eo addita creta in ius idem et, quotiens id factum est, elevatur bonitas pro numero dilutiore sanie. quare Puteolanum potius laudetur quam Tyrium aut Gaetulicum vel Laconicum, unde pretiosissimae purpurae; causa est quod hysgino maxime inficitur rubiaque, quae cogitur sorbere. vilissimum a Canusio. pretium a singulis denariis in libras ad XXX. pingentes sandyce sublita, mox ex ovo inducentes purpurissum, fulgorem minii faciunt. si purpurae facere malunt, caeruleum sublinunt, mox purpurissum ex ovo inducunt.

e reliquus color qui ab dominus do dico propter magnitudo pretium ante omnis sum purpurissum cerno argentarium cum purpura pariter tinguitur bibo is color celer lana praecipuus sum primus ferveo aenus rudis medicamentum inebrio propior egero is addo cerno in ius idem et quotiens is facio sum elevo bonitas pro numerus diluo sanies quare puteolanus potis laudo quam tyrius aut gaetulicus vel laconicus unde pretiosus purpura causa sum qui hysginum magnus inficio rubiaque qui cogo sorbeo vilis ab canusium pretium ab singuli denarius in libro ad xxx pingo sandyce sublino mox ex ovo induco purpurissum fulgor minius facio si purpura facio malo caeruleus sublino mox purpurissum ex ovo induco


seminum natura. quo modo quaeque serantur


In primis autem cavendum, ne ex remediis vitia fiant, quod evenit nimia aut intempestiva medicina. interlucatio arboribus prodest, sed omnium annorum trucidatio inutilissima. vitis tantum tonsuram annuam quaerit, alternam vero myrtus, punicae, oleae, quia celeriter fruticescunt. ceterae rarius tondeantur, nulla autumn, ac ne radantur quidem nisi vere. putatione plaga ad vitalia... sunt omnia, quaecumque non supervacua.

in primus autem caveo ne ex remedium vitio fio qui evenio nimius aut intempestivus medicina interlucatio arbor prodo sed omnis annus trucidatio inutilis vita tantus tondeo annuo quaero alternus verus myrtus punicae olea quia celer fruticesco ceterus rarus tondeo nullus autumn atque ne rado quidem nisi verus putatio plaga ad vitalia sum omnis quicumque non supervacuus


Pannoniae


Et quoniam religione vita constat, prolibare diis nefastum habetur vina — praeter inputatae — vitis ss fulmine tactae quamque iuxta hominis mors laqueo pependerit aut vulneratis pedibus calcatae, et quod circumcisis vinaceis profluxerit, aut superne deciduo inmundiore lapsu aliqud polluta, item Graeca, quoniam aquam habeant.— Vitis ipsa quoque manditur decoctis caulibus summis, qui et condiuntur in aceto ac muria.

et quoniam religio vito consto prolibaris diuus nefastus habeo vinum praeter imputatus vita ss fulmen tango quisque iuxta homo mors laqueus pendeo aut vulnero pes calceo et qui circumcido vinaceum profluo aut supernus deciduus immundus lapsus aliqud polluo item graecum quoniam aqua habeo vita ipse quoque mando decoquo caulis summus qui et condio in acetum atque muria


Igitur Catonis haec sententia est: in agro crasso et laeto frumentum seri, si vero nebulosus sit idem, rapa, raphanos, milium, panicum. in frigido, aquoso prius serendum , postea in calido, in solo autem rubricoso vel pullo vel harenoso, si non sit aquosum, lupinum; in creta et rubrica et aquosiore agro adoreum; in sicco et non herboso nec umbroso triticum; in solo valido fabam; viciam vero quam minime aquoso herbidoque; siliginem et triticum in loco aperto, edito, qui sole quam diutissime torreatur ; lentem in rudecto et rubricoso, qui non sit herbidus ; hordeum in novali et in arvo, quod restibile possit fieri; trimestre, ubi sementem maturam facere non possis et cuius crassitudo sit restibilis.

igitur cato hic sententia sum in ager crassus et laeto frumentum sero si verus nebulosus sum idem rapum raphanus mille panicum in frigidus aquosus prior sero postea in calidus in solum autem rubricosus vel pullo vel harenosus si non sum aquosus lupinus in cerno et rubrico et aquosus ager adoreum in sicco et non herbosus neque umbrosus triticum in solum validus faba vicia verus quam paruus aquosus herbidus siligo et triticum in locus aperio edo qui sol quam diutissime torreo lento in rudectus et rubricosus qui non sum herbidus hordeum in noval et in arvum qui restibilis possum fio trimestris ubi sementis maturus facio non possum et qui crassitudo sum restibilis


quae bominibus


dracone IIII et pr. I. VI: X vipera XXI et pr. l. XIIII: XXXV

draco quattuor et pr eo vis decem vipera xxi et pr l xiiii xxxv


Histria ut paeninsula excurrit. latitudinem eius XL, circuitumCXXV prodidere quidam, item adhaerentis Liburniae et Flanatici sinus, alii CCXXV, alii Liburniae CLXXX. nonnulli in Flanaticum sinum Iapudiam promovere a tergo Histriae CXXX, dein Liburniam CL fecere. Tuditanus, qui domuit Histros, in statua sua ibi inscripsit: AB AQVILEIA AD TITIVM FLVMEN STADIA MM. oppida Histriae civium Romanorum Agida, Parentium, colonia Pola, quae nunc Pietas Iulia, quondam a Colchis condita; abest a Tergeste CV. mox oppidum Nesactium et— nunc finis Italiae — fluvius Arsia. ad Polam ab Ancona traiectus CXX p. est.

histria ut paeninsula excurro latitudo is xl circuitumcxxv prodo quidam item adhaereo liburnia et flanatici sinus alius ccxxv alius liburnia clxxx nonnullus in flanaticum sinum iapudiam promoveo ab tergum histria cxxx deinde liburnia cl facio tuditanus qui domo histri in statua suus ibi inscribo ab aqvileia ad titivm flvmen stadium mm oppidum histria civis romanus agida pareo colonia pola qui nunc pietas julius quondam ab colchus condio absum ab tergeste cv mox oppidum nesactium et nunc finis italia fluvius arsia ad pola ab ancona trajectus cxx p sum


venti autem tribus temporibus nocent frumento et hordeo: in flore aut protinus cum defloruere vel maturescere incipientibus. tum enim exinaniunt grana, prioribus causis nasci prohibent. nocet et sol creber ex nube. nascuntur et vermiculi in radice, cum sementem imbribus secutis inclusit repentinus calor umorem.

venio autem tres tempus noceo frumentum et hordeum in floreo aut protinus cum defloresco vel maturesco incipio tum enim exinanio granum prior causa nascor prohibeo noceo et sol creber ex nubes nascor et vermiculis in radix cum sementis imber sequor includo repentinus calor umor


Qui sequitur sinus ad Scyllaeum Argolicus appellatur , traiectu L???, idem ambitu CLXII. oppida Boea, Epidaurus Limera cognomine, Zarax, Cyphans portus. amnes Inachus, Erasinus, inter quos Argos Hippium cognominatum supra locum Lernen a mari MM, novemque additis milibus Mycenae et ubi fuisse Tiryntha tradunt et locus Mantinea. montes Artemisius, Apesantus, Asterion, Parparus aliique XI numero. fontes Niobe, Amymone, Psamathe. a Scyllaeo ad IsthmonLXXX p. oppida Hermione, Troezen, Coryphasium appellatumque alias Inachium, alias Dipsium Argos, portus Schoenitas. sinus Saronicus, olim querno nemore redimitus, unde nomen, ita Graecia antiqua appellante quercum; in eo Epidaurum oppidum, Aesculapi delubro celebre, Spiraeum promunturium, portus Anthedus et Bucephalus et quas supra dixeramus Cenchreae, Isthmi pars altera cum delubro Neptuni quinquennalibus incluto ludis. tot sinus Peloponnesi oram lancinant, tot maria adlatrant, siquidem a septentrione Ionium inrumpit, ab occidente Siculo pulsatur, a meridie Cretico urguetur, ab oriente brumali Aegaeo, ab oriente solstitiali Myrtoo, quod a Megarico incipiens sinu totam Atticen adluit.

qui sequor sinus ad scyllaeus argolicus appello traiectus l idem ambitus clxii oppidum boea epidaurus limera cognomen zarax cyphans portus amnis inachus erasinus inter qui argi hippius cognomino supra locus lerne ab mare mm novo addo mille mycena et ubi sum tiryntha trado et locus mantinea mons artemisius apesantus asterion parparus alius xi numerus fons niobe amymone psamathe ab scyllaeus ad isthmonlxxx p oppidum hermio troezen coryphasium appello alius inachius alius dipsium argi portus schoenitas sinus saronicus olim quernus nemus redimio unde nomen ita graecia antiquus appello quercus in is epidaurus oppidum aesculapius delubrum celeber spiraeum promunturium portus anthedus et bucephalus et qui supra dico cenchreae isthmus pars alter cum delubrum neptunius quinquennal inclutus ludus tot sinus peloponnesius ora lancino tot mare adlatro siquidem ab septentrio ionius irrumpo ab occaedes siculus pulso ab meridies creticus urgeo ab orior brumalis aegaeus ab orior solstitial myrtous qui ab megaricus incipio sinus totus attice adluo


In promisso herbarum mirabilium occurrit aliqua dicere et de magicis. quae enim mirabiliores ? primi eas in nostro orbe celebravere Pythagoras atque Democritus , consectati Magos.

in promitto herba mirabilis occurro aliqui dico et de magicus qui enim mirabilis primus is in noster orbis celebro pythagoras atque democritus consectas magus


myrteo XX


EXTERNIS


Histriae


Arsiae gens Liburnorum iungitur usque ad flumen Titium. pars eius fuere Mentores, Himani, Encheleae, Bulini et quos Callimachus Peucetios appellat, nunc totum uno nomine Illyricum vocatur generatim. populorum pauca effatu digna aut facilia nomina. conventum Scardonitanum petunt lapudes et Liburnorum civitates XIIII, ex quibus Lacinienses, Stulpinos, Burnistas, Olbonen- ses nominare non pigeat. ius Italicum habent ex eo conventu Alutae, Flanates, a quibus sinus nominatur, Lopsi, Varvarini inmunesque Asseriates, et ex insulis Fertinates, curictae. cetero per oram oppida a Nesactio Alvona, Flanona, Tarsatica, Senia, Lopsica, Ortoplinia, Vegium, Argyruntum, Corinium, Aenona, civitas Pasini, flumen Telavium, quo finitur Iapudia. insulae eius sinus cum oppidis praeter supra significatas Absortium, Arba, Crexi, Gissa, Portunata . rursus in continente colonia lader, quae a Pola CLX abest, inde XXX Colentum insula, XLIII ostium Titii fluminis.

arsia gens liburnus jungo usque ad flumen titius pars is sum mentor himani encheleae bulini et qui callimachus peucetius appello nunc totus unus nomen illyricus voco generatim populus paucus effor dignus aut facilis nomen convenio scardonitanum peto lapudes et liburnus civitas xiiii ex qui lacinienses stulpinos burnistas olbonen ses nominaris non pigeo ius italicus habeo ex is convenio aluta flanates ab qui sinus nomino lopsi varvarini inmunesque asseriates et ex insula fertinates curictae ceterus per ora oppidum ab nesactio alvona flanona tarsatica senium lopsica ortoplinia vegium argyruntum corinium aenona civitas pasini flumen telavium quo finio iapudia insula is sinus cum oppidum praeter supra significo absortium arba crexi gissa portunata rursus in contineo colonia lader qui ab pola clx absum inde xxx colentum insula xliii ostium titius flumen


panis faciendi ratio et genera


cornuum genera, quibus mobilia


ubi vocem agnoscant


vinearum ratio et arbustorum (35. 36)


Reliquis sub folio pomum, ut protegatur, excepta fico, cui folium maximum umbrosissimumque et ideo supra id pomum. eidem uni serius folium nascitur quam pomum. insigne proditur in quodam genere Ciliciae, Cypri, Helladis, ficos sub folio, grossos vero post folium nasci. ficus et praecoces habet, quas Athenis prodromos vocant, in Laconico genere maxime.

reliquus sub folium pomum ut protego excipio fico qui folium magnus umbrosus et ideo supra is pomum idem unus serus folium nascor quam pomum insignis prodeo in quidam genus cilicia cyprus hellas ficos sub folium grossus verus post folium nascor ficus et praecoces habeo qui athenae prodromus voco in laconicus genus magnus


quae terrae in totum mari permutatae


M. Varrone. actis triurmpho rum. Maecenate. Iaccho . Cornelio Boccho .

m varro ago triurmpho rus maecenas iacchus cornelius bocchus


Nec mirum aquaticas aut in totum volucres praesagia aëris sentire: pecora exultantia et indecora lascivia ludentia easdem significationes habent, et boves caelum olfactantes seque lambentes contra pilum, turpesque porci alienos sibi manipulos faeni lacerantes, et apes operantes segniter vel contra industriam suam absconditae , vel formicae concursantes aut ova progerentes, item vermes terreni erumpentes.

neque mirus aquaticus aut in totus volucris praesagium aeris sentio pecus exultantia et indecorus lascivia ludo idem significatio habeo et bos caelum olfacto sequor lambo contra pilis turpis porcus alienus sui manipulus faenum lacero et apis opero segnis vel contra industria suus abscondio vel formica concurso aut ovo progero item vermis terrenus erumpo


elaterio XXVII


quam nuper coeperint vina generosa in Italia

quam nuper coepio vinum generosus in italia


Mulieri ante septimum mensem profusum lact inutile, ab eo mense, quo vitales partus, salubre. plerisque autem totis mammis atque etiam alarum sinu fluit. cameli lact habent, donec iterum gravescant. suavissimum id existimatur ad unam mensuram tribus aquae additis. bos ante partum non habet, et primo semper a partu colostrae fiunt, ni admisceatur aqua, in pumicis modum coeunte duritia. asinae praegnates continuo lactescunt. pullos earum, ubi pingue pabulum, biduo a partu maternum lact gustasse letale est. genus mali vocatur colostratio. caseus non fit ex utrimque dentatis, quoniam eorum lact non coit. tenuissimum camelis, mox equis, crassissimum asinae, ut quo coaguli vice utantur. conferre aliquid et candori in mulierum cute existimatur. Poppaea certe, Domiti Neronis coniunx, quingentas per omnia secum fetas trahens, balnearum etiam solio totum corpus illo lacte macerabat, extendi quoque cutem credens. omne autem igne spissatur, umore fervescit. bubulum caseo fertilius quam caprinum, ex eadem mensura paene altero tanto. quae plures quaternis mammas habent, caseo inutilia, et meliora quae binas.

mulier ante septimus mensis profundo lact inutilis ab is mensis quo vital pario salubris plerusque autem totus mamma atque etiam ala sinus fluo camelis lact habeo donec iterum gravesco suavis is existimo ad unus mensura tres aqua addo bos ante pario non habeo et primus semper ab partus colostra fio ni admisceo aqua in pumex modus coeo duritia asina praegnates continuo lactesco pullus is ubi pinguis pabulis biduus ab partus maternus lact gusto letal sum genus malus voco colostratio caseus non fio ex utrimque dentas quoniam is lact non coeo tenuis camelis mox equus crassus asina ut quo coagulis vicus utor confero aliquis et candor in mulier cutis existimo poppaea certus domitius nero coniunx quingenti per omnis sui fetus traho balnearis etiam solium totus corpus ille lac macero extendo quoque cutis credo omnis autem ignis spisso umor fervesco bubulis caseus fertilis quam caprinus ex idem mensura paene alter tantus qui multus quaterni mamma habeo caseus inutilis et bonus qui bini


echios, gen. III. med. II