Sic maxime coarguitur animus inprudens; alius prodit atque alius et, quo turpius nihil iudico, impar sibi est. Magnam rem puta unum hominem agere. Praeter sapientem autem nemo unum agit, ceteri multiformes sumus. Modo frugi tibi videbimur et graves, modo prodigi et vani. Mutamus subinde personam et contrariam ei sumimus, quam exuimus. Hoc ergo a te exige, ut, qualem institueris praestare te, talem usque ad exitum serves. Effice ut possis laudari, si minus, ut adgnosci. De aliquo, quem here vidisti, merito dici potest: hic qui est? Tanta mutatio est. Vale.

sic magnus coarguo animus imprudens alius prodeo atque alius et quo turpis nihil judico impar sui sum magnus res puto unus homo ago praeter sapio autem nemo unus ago ceterus multiformis sum modo frugi tu video et gravis modo prodigo et vanus muto subinde persona et contrarius is sumo quam exuo hic ergo ab tu exigo ut qual instituo praesto tu talis usque ad exitus servo efficio ut possum laudo si paruus ut agnosco de aliquis qui erus video mereo dico possum hic qui sum tantus mutatio sum val


Satorum vero animaliumque virtutes cum mortales sint, fragiles quoque caducaeque sunt et incertae. Exibunt residuntque et ideo non eodem pretio aestimantur; una inducitur humanis virtutibus regula. Una enim est ratio recta simplexque. Nihil est divino divinius, caelesti caelestius.

sator verus animalis virtus cum mortalis sum fragilis quoque caducus sum et incertus exeo resido et ideo non idem pretium aestimo unus induco humanus virtus regula unus enim sum ratio recta simplex nihil sum divino divinus caelestis caelestis


Iratus illi proximam occasionem stomachandi arripio. Apparet, inquam, has platanos neglegi; nullas habent frondes. Quam nodosi sunt et retorridi rami, quam tristes et squalidi trunci! Hoc non accideret, si quis has circumfoderet, si inrigaret. Iurat per genium meum se omnia facere, in nulla re cessare curam suam, sed illas vetulas esse. Quod intra nos sit, ego illas posueram, ego illarum primum videram folium.

irascor ille propior occasio stomachor arripio appareo inquam hic platanus neglego nullus habeo frondeo quam nodosus sum et retorridus ramus quam tristis et squalidus truncus hic non accido si quis hic circumfodio si inrigo juro per genius meus sui omnis facio in nullus res cessaris cura suus sed ille vetula sum qui intra nos sum ego ille pono ego ille primus video folium


Praeter haec adhuc invenies genus aliud hominum ne ipsum quidem fastidiendum eorum, qui cogi ad rectum conpellique possunt, quibus non duce tantum opus sit, sed adiutore et, ut ita dicam, coactore. Hic tertius color est. Si quaeris huius quoque exemplar, Hermarchum ait Epicurus talem fuisse. Itaque alteri magis gratulatur, alterum magis suspicit; quamvis enim ad eundem finem uterque pervenerit, tamen maior est laus idem effecisse in difficiliore materia.

praeter hic adhuc invenio genus alius homo ne ipse quidem fastidio is qui cogo ad recingo conpello possum qui non dux tantus opus sum sed adiutor et ut ita dico coactor hic tertius color sum si quaero hic quoque exemplar hermarchus aio epicurus talis sum itaque alter magis gratulor alter magis suspicio quivis enim ad idem finis uterque pervenio tamen magnus sum laus idem efficio in difficilis materia


In mores fortuna ius non habet. Hos disponat, ut quam tranquillissimus ille animus ad perfectum veniat, qui nec ablatum sibi quicquam sentit nec adiectum, sed in eodem habitu est, quomodocumque res cedunt. Cui sive adgeruntur vulgaria bona, supra res suas eminet, sive aliquid ex istis vel omnia casus excussit, minor non fit.

in mos fortuna ius non habeo hic dispono ut quam tranquillus ille animus ad perficio venio qui neque aufero sui quisquam sentio neque adiectus sed in idem habitus sum quomodocumque res cedo qui sive adgero vulgaris bonus supra res suus emineo sive aliquis ex iste vel omnis casus excutio paruus non fio


Non licet, inquam, ire recta via. Trahunt in pravum parentes, trahunt servi. Nemo errat uni sibi, sed dementiam spargit in proximos accipitque invicem. Et ideo in singulis vitia populorum sunt, quia illa populus dedit. Dum facit quisque peiorem, factus est; didicit deteriora, deinde docuit, effectaque est ingens illa nequitia congesto in unum quod cuique pessimum scitur.

non licet inquam eo recta via traho in pravus parens traho servio nemo erro unus sui sed dementia spargo in propior accipio invicem et ideo in singuli vitio populus sum quia ille populus do dum facio quisque malus facio sum disco deterior deinde doceo efficio sum ingens ille nequitia congero in unus qui quisque malus scio


Haec ergo tecum ipse versa, non solum ubi de incremento agetur, sed etiam ubi de iactura. Hoc periturum est. Nempe adventicium fuit; tam facile sine isto vives quam vixisti. Si diu illud habuisti, perdis postquam satiatus es; si non diu, perdis antequam adsuescas. Pecuniam minorem habebis. Nempe et molestiam.

hic ergo tu ipse verso non solus ubi de incrementum ago sed etiam ubi de iactura hic pereo sum nempe adventicius sum tam facilis sine iste vivo quam vivo si diu ille habeo perdo postquam satio sum si non diu perdo antequam assuesco pecunia paruus habeo nempe et molestia


Sequitur nos ut in aliis rebus, ita in hac quoque hoc vitium, ad plurium exempla componi nec quid oporteat, sed quid soleat, aspicere. A natura discedimus, populo nos damus nullius rei bono auctori et in hac re sicut in aliis omnibus inconstantissimo. videt aliquem fortem in luctu suo: impium vocat et efferatum; videt aliquem conlabentem et corpori adfusum: effeminatum ait et enervem.

sequor nos ut in alius res ita in hic quoque hic vitium ad multus exemplum compono neque quis oportet sed quis soleo aspicio ab natura discedo populus nos do nullus res bonus auctor et in hic res sicut in alius omnis inconsto video aliquis fortis in luctus suus impius voco et effero video aliquis collabor et corpus affundo effemino aio et enervo


Nec ad omnem rem publicam mittimus nec semper nec sine ullo fine. Praeterea, cum sapienti rem publicam ipso dignam dedimus, id est mundum, non est extra rem publicam, etiam si recesserit, immo fortasse relicto uno angulo in maiora atque ampliora transit et caelo inpositus intellegit, cum sellam aut tribunal ascenderet, quam humili loco sederit. Depone hoc apud te, numquam plus agere sapientem, quam quom in conspectum eius divina atque humana venerunt.

neque ad omnis res publicus mitto neque semper neque sine ullus finis praeterea cum sapio res publicus ipse dignus do is sum mundus non sum extra res publicus etiam si recedo immo fortasse relinquo unus angulus in magnus atque amplus transeo et caelum inpono intellego cum sella aut tribunal ascendo quam humilis locus sedeo depono hic apud tu numquam multus ago sapio quam cum in conspectus is divino atque humanus venio


Nunc ad propositum revertamur. Sapiens, etiam si contentus est se, tamen habere amicum vult, si nihil aliud, ut exerceat amicitiam, ne tam magna virtus iaceat, non ad hoc, quod dicebat Epicurus in hac ipsa epistula, ut habeat, qui sibi aegro adsideat, succurrat in vincula coniecto vel inopi, sed ut habeat aliquem, cui ipse aegro adsideat, quem ipse circumventum hostili custodia liberet. Qui se spectat et propter hoc ad amicitiam venit, male cogitat. Quemadmodum coepit, sic desinet: paravit amicum adversum vincla laturum opem; cum primum crepuerit catena, discedet.

nunc ad propono revorto sapio etiam si contineo sum sui tamen habeo amicus volo si nihil alius ut exerceo amicitia ne tam magnus virtus jaceo non ad hic qui dico epicurus in hic ipse epistula ut habeo qui sui aeger assideo succurro in vinculum conicio vel inops sed ut habeo aliquis qui ipse aeger assideo qui ipse circumvenio hostilis custodia libero qui sui specto et propter hic ad amicitia venio malus cogito quemadmodum coepio sic desino paro amicus adverro vinclum fero ops cum primus crepo catena discedo


Quosdam ait Epicurus ad veritatem sine ullius adiutorio exisse, fecisse sibi ipsos viam. Hos maxime laudat, quibus ex se impetus fuit, qui se ipsi protulerunt. Quosdam indigere ope aliena, non ituros, si nemo praecesserit, sed bene secuturos. Ex his Metrodorum ait esse; egregium hoc quoque, sed secundae sortis ingenium. Nos ex illa prima nota non sumus; bene nobiscum agitur, si in secundam recipimur. Ne hunc quidem contempseris hominem, qui alieno beneficio esse salvus potest; et hoc multum est, velle servari.

quidam aio epicurus ad veritas sine ullus adjutorium exeo facio sui ipse via hic magnus laudo qui ex sui impetus sum qui sui ipse profero quidam indigeo ops alienus non eo si nemo praecedo sed bene sequor ex hic metrodorus aio sum egregius hic quoque sed secundus sors ingenium nos ex ille primus nosco non sum bene nos ago si in secundus recipio ne hic quidem contemno homo qui alienus beneficium sum salvus possum et hic multus sum volo servaris


Quid est ergo ratio? Naturae imitatio. Quod est summum hominis bonum? Ex naturae voluntate se gerere.

quis sum ergo ratio natura imitatio qui sum superus homo bonus ex natura voluntas sui gero


Ad haec ergo remedia te confer. Medicus tibi quantum ambules, quantum exercearis, monstrabit; ne indulgeas otio, ad quod vergit iners valetudo; ut legas clarius et spiritum, cuius iter ac receptaculum laborat, exerceas; ut naviges et viscera molli iactatione concutias; quibus cibis utaris, vinum quando virium causa advoces, quando intermittas, ne inritet et exasperet tussim. Ego tibi illud praecipio, quod non tantum huius morbi, sed totius vitae remedium est: contemne mortem. Nihil triste est, cum huius metum effugimus.

ad hic ergo remedio tu confero maedicus tu quantus ambulis quantus exercearis monstro ne indulgeo otium ad qui vergo iners valetudo ut lego clarus et spiritus qui iter atque receptaculis laboro exerceo ut navigo et viscera mollis iactatio concutio qui cibus utaris vinum quando vis causa advoco quando intermitto ne irrito et exaspero tussis ego tu ille praecipio qui non tantus hic morbus sed totus vita remedium sum contemno mors nihil tristis sum cum hic metus effugio


Otium, inquis, Seneca, commendas mihi? Ad Epicureas voces delaberis. Otium tibi commendo, in quo maiora agas et pulchriora quam quae reliquisti; pulsare superbas potentiorum fores, digerere in litteram senes orbos, plurimum in foro posse invidiosa potentia ac brevis est et, si verum aestimes, sordida.

otium inquam seneco commendo ego ad epicureus voco delabor otium tu commendo in quo magnus ago et pulcher quam qui relinquo pulsaris superbus potens foris digero in littera senex orbus multus in forum possum invidiosus potentia atque brevis sum et si verus aestimo sordidus


Ergo ista imaginaria sunt et ad tempus aliquam faciem ferunt, nihil horum stabile nec solidum est; et nos tamen cupimus, tamquam aut semper futura aut semper habituri.

ergo iste imaginarius sum et ad tempus aliqui facies fero nihil hic stabilis neque solidus sum et nos tamen cupio tamquam aut semper sum aut semper habeo


Fac, oro te, Lucili carissime, quod unum potest praestare felicem: dissice et conculca ista, quae extrinsecus splendent, quae tibi promittuntur ab alio vel ex alio, ad verum bonum specta et de tuo gaude. Quid est autem hoc de tuo? Te ipso et tui optima parte. Corpusculum quoque, etiam si nihil fieri sine illo potest, magis necessariam rem crede quam magnam; vanas suggerit voluptates, breves, paenitendas, ac nisi magna moderatione temperentur, in contrarium abituras. Ita dico: in praecipiti voluptas ad dolorem vergit, nisi modum tenuit.

facio oro tu lucilis carus qui unus possum praesto felix dissice et conculco iste qui extrinsecus splendeo qui tu promitto ab alius vel ex alius ad verus bonus specto et de tuus gaudeo quis sum autem hic de tuus tu ipse et tuus bonus pars corpusculis quoque etiam si nihil fio sine ille possum magis necessaria res credo quam magnus vanus suggero voluptas brevis paeniteo atque nisi magnus moderatio tempero in contrarius abeo ita dico in praeceps voluptas ad dolor vergo nisi modus teneo


Est adhuc genus tertium eorum, qui sapientiae adludunt, quam non quidem contigerunt, in conspectu tamen et, ut ita dicam, sub ictu habent; hi non concutiuntur, ne defluunt quidem. Nondum in sicco, iam in portu sunt.

sum adhuc genus tertius is qui sapientia adludo quam non quidem contingo in conspectus tamen et ut ita dico sub ictus habeo hic non concutio ne defluo quidem nondum in sicco iam in portus sum


Idem itaque in omnibus consiliis rebusque faciamus, quod solemus facere, quotiens ad institorem alicuius mercis accessimus; videamus, hoc quod concupiscimus, quanti deferatur. Saepe maximum pretium est, pro quo nullum datur. Multa possum tibi ostendere, quae adquisita acceptaque libertatem nobis extorserint; nostri essemus, si ista nostra non essent.

idem itaque in omnis consilium res facio qui solo facio quotiens ad institor aliquis mercis accedo video hic qui concupisco quantus defero saepe magnus pretium sum pro quo nullus do multus possum tu ostendo qui acquiro accipio libertas nos extorqueo noster sum si iste noster non sum


Itaque declamationes istas de medio removeamus: Non est animus in sua potestate ebrietate devinctus. Quemadmodum musto dolia ipsa rumpuntur et omne, quod in imo iacet, in summam partem vis caloris eiectat; sic vino exaestuante, quicquid in imo iacet abditum, effertur et prodit in medium. Onerati mero quemadmodum non continent cibum vino redundante, ita ne secretum quidem. Quod suum alienumque est, pariter effundunt.

itaque declamatio iste de medium removeo non sum animus in suus potestas ebrietas devincio quemadmodum mustus dolium ipse rumpo et omnis qui in imus iaceo in summa pars volo calor ejecto sic vinum exaestuo quisquis in imus iaceo abdo effero et prodeo in medius onero merus quemadmodum non contineo cibus vinum redundo ita ne secerno quidem qui suus alienus sum pariter effundo


Exempium exemplum Epicuri referam. Cum Idomeneo scriberet et illum a vita speciosa ad fidelem stabilemque gloriam revocaret, rigidae tunc potentiae ministrum et magna tractantem: Si gloria, inquit, tangeris, notiorem te epistulae meae facient quam omnia ista, quae colis et propter quae coleris.

exempium exemplum epicurus refero cos idomeneus scribo et ille ab vito speciosus ad fidelis stabilis gloria revoco rigida tunc potentia minister et magnus tracto si gloria inquam tango nosco tu epistula meus facio quam omnis iste qui colo et propter qui colo


Quid huic optes nisi deos faciles? Quid sibi vult ista carminis effeminati turpitudo? Quid timoris dementissimi pactio? Quid tam foeda vitae mendicatio? Huic putes umquam recitasse Vergilium: Usque adeone mori miserum est? Optat ultima malorum, et quae pati gravissimum est extendi ac sustineri cupit; qua mercede? Scilicet vitae longioris. Quod autem vivere est diu mori?

quis hic opto nisi deus facilis quis sui volo iste carmen effemino turpitudo quis timor demens pactio quis tam foedus vita mendicatio hic puto umquam recito vergilius usque adeo morior miser sum opto ulter malus et qui patior gravis sum extendo atque sustineo cupio qui merces scilicet vita longus qui autem vivo sum diu morior


Nihil privatim, nihil publice stabile est; tam hominum quam urbium fata volvuntur. Inter placidissima terror existit nihilque extra tumultuantibus causis mala, unde minime exspectabantur, erumpunt. Quae domesticis bellis steterant regna, quae externis, inpellente nullo ruunt. Quota quaeque felicitatem civitas pertulit?

nihil privatim nihil publicus stabilis sum tam homo quam urbs fatum volvo inter placidus terror existit nihil extra tumultuor causa malus unde paruus exspecto erumpo qui domesticus bellum sto regnum qui externus inpello nullus ruo quotus quisque felicitas civitas perfero


Quid mihi gladios et ignes ostendis et turbam carnificum circa te frementem? Tolle istam pompam, sub qua lates et stultos territas! Mors es, quam nuper servus meus, quam ancilla contempsit. Quid tu rursus mihi flagella et eculeos magno apparatu explicas? Quid singulis articulis singula machinamenta, quibus extorqueantur, aptata et mille alia instrumenta excarnificandi particulatim hominis? Pone ista, quae nos obstupefaciunt. Iube conticiscere gemitus et exclamationes et vocum inter lacerationem elisarum acerbitatem! Nempe dolor es, quem podagricus ille contemnit, quem stomachicus ille in ipsis deliciis perfert, quem in puerperio puella perpetitur. Levis es, si ferre possum, brevis es, si ferre non possum.

quis ego gladius et ignis ostendo et turba carnifex circa tu fremo tollo iste pompa sub qui lateo et stultus terreo mors sum quam nuper servus meus quam ancilla contemno quis tu rursus ego flagello et equuleus magnus apparatus explico quis singuli articulis singulus machinamentum qui extorqueo apto et mille alius instrumentum excarnifico particulatim homo pono iste qui nos obstupefacio jubeo conticiscere gemitus et exclamatio et vox inter laceratio elisaris acerbitas nempe dolor sum qui podagricus ille contemno qui stomachicus ille in ipse deliciae perfero qui in puerperium puella perpetior levis sum si fero possum brevis sum si fero non possum


Effice, ut ego mortem non fugiam, vita me non effugiat. Exhortare adversus difficilia, adde aequanimitatem adversus inevitabilia. Angustias temporis mei laxa. Doce non esse positum bonum vitae in spatio eius, sed in usu, posse fieri, immo saepissime fieri, ut qui diu vixit, parum vixerit. Dic mihi dormituro: Potes non expergisci; dic experrecto: Potes non dormire amplius. Dic exeunti: Potes non reverti; dic redeunti: Potes non exire.

efficio ut ego mors non fugio vito ego non effugio exhortaris adverro difficilis addo aequanimitas adverro inevitabilis angustiae tempus meus laxo doceo non sum pono bonus vita in spatium is sed in usus possum fio immo saepis fio ut qui diu vivo parum vivo dico ego dormio possum non expergiscor dico expergiscor possum non dormio amplus dico exeo possum non revorto dico redeo possum non exeo


Occursus mehercules ipse sapientium iuvat, et est aliquid, quod ex magno, viro vel tacente proficias.

occurro hercules ipse sapiens juvo et sum aliquis qui ex magnus vir vel taceo proficio


Inter haec esse et ruborem scio, qui gravissimis quoque viris subitus adfunditur. Magis quidem in iuvenibus apparet, quibus et plus caloris est et tenera frons; nihilominus et veteranos et senes tangit. Quidam numquam magis, quam cum erubuerint, timendi sunt, quasi omnem verecundiam effuderint.

inter hic sum et rubor scio qui gravis quoque vis subeo affundo magis quidem in juvenis appareo qui et multus calor sum et tener frons nihilominus et veteranus et senex tango quidam numquam magis quam cum erubesco timeo sum quasi omnis verecundia effundo


Dolorem gravem sentio. Quid ergo? Non sentis, si illum muliebriter tuleris? Quemadmodum perniciosior est hostis fugientibus, sic omne fortuitum incommodum magis instat cedenti et averso. Sed grave est. Quid? Nos ad hoc fortes sumus, ut levia portemus? Utrum vis longum esse morbum an concitatum et brevem? Si longus est, habet intercapedinem, dat refectioni locum, multum temporis donat, necesse est, ut exurgit, et desinat. Brevis morbus ac praeceps alterutrum faciet: aut extinguetur aut extinguet. Quid autem interest, non sit an non sim? In utroque finis dolendi est.

dolor gravis sentio quis ergo non sentio si ille muliebris fero quemadmodum perniciosus sum hostis fugio sic omnis fortuitus incommodus magis insto cedo et averto sed gravis sum quis nos ad hic fortis sum ut levis porto utrum volo longus sum morbus an concitas et brevis si longus sum habeo intercapedo do refectio locus multus tempus dono necesse sum ut exurgit et desino brevis morbus atque praeceps alteruter facio aut extinguetur aut extinguet quis autem intersum non sum an non sum in uterque finis doleo sum


Invidiam effugies, si te non ingesseris oculis, si bona tua non iacta veris, si scicris scieris in sinu gaudere.

invidia effugio si tu non ingero oculus si bonus tuus non jacto verus si scicris scio in sinus gaudeo


Quid autem dementius quam angi futuris nec se tormento reservare, sed arcessere sibi miserias et admovere?

quis autem demens quam ango sum neque sui tormentum reservaris sed arcesso sui miseria et admoveo


Tu quidem ita vive, ut nihil tibi committas, nisi quod committere etiam inimico tuo possis; sed quia interveniunt quaedam, quae consuetudo fecit arcana, cum amico omnes curas, omnes cogitationes tuas misce. Fidelem si putaveris, facies. Nam quidam fallere docuerunt, dum timent falli, et illi ius peccandi suspicando fecerunt. Quid est, quare ego ulla verba coram amico meo retraham? Quid est, quare me coram illo non putem solum?

tu quidem ita vivo ut nihil tu committo nisi qui committo etiam inimicus tuus possum sed quia intervenio quidam qui consuetudo facio arcanus cum amicus omnis cura omnis cogitatio tuus misceo fidelis si puto facies nam quidam fallo doceo dum timeo fallo et ille ius pecco suspicor facio quis sum quare ego ullus verbum coram amicus meus retraho quis sum quare ego coram ille non puto solus


Si non potest, ut dicitis, sapiens ex beato in miserum decidere, non potest in non beatum. Quare enim qui labi coepit, alicubi subsistat? Quae res illum non patitur ad imum devolvi, retinet in summo. Quidni non possit beata vita rescindi? Ne remitti quidem potest, et ideo virtus ad illam per se ipsa satis est.

si non possum ut dico sapio ex beatus in miser decido non possum in non beatus quaris enim qui labor coepio alicubi subsisto qui res ille non patior ad imus devolvo retineo in superus quis non possum beatus vito rescindo ne remitto quidem possum et ideo virtus ad ille per sui ipse satis sum


Quod dum consequi volumus, in multa mala incidimus, id bonum non est. Dum divitias autem consequi volumus, in multa mala incidimus; ergo divitiae bonum non sunt. Duas, inquit, significationes habet propositio vestra, unam: dum divitias consequi volumus, in multa nos mala incidere. In multa autem mala incidimus et dum virtutem consequi volumus. Aliquis dum navigat studii causa, naufragium fecit, aliquis captus est.

qui dum consequor volo in multus malus incido is bonus non sum dum divitiae autem consequor volo in multus malus incido ergo divitiae bonus non sum duo inquam significatio habeo propositio vester unus dum divitiae consequor volo in multus nos malus incido in multus autem malus incido et dum virtus consequor volo aliquis dum navigo studium causa naufragium facio aliquis capio sum


In praecipitia cursus iste deducit. Huius eminentis vitae exitus cadere est. Deinde ne resistere quidem licet, eum coepit transversos agere felicitas, aut saltim rectis aut semel ruere; non evertit fortuna, sed cernulat et allidit.

in praecipitium curro iste deduco hic emineo vita exitus cado sum deinde ne resisto quidem licet is coepio transverto ago felicitas aut saltem rectus aut semel ruo non everto fortuna sed cernulo et allido


Has tenebras discute; et facilius ea trades, ad quae praeparatus sum. Dociles natura nos edidit et rationem dedit inperfectam, sed quae perfici posset.

hic tenebrae discutio et facilis is trado ad qui praeparo sum docilis natura nos edo et ratio do imperfectus sed qui perficio possum


Libet aliquid habere quod vincam, cuius patientia exercear. Nam hoc quoque egregium Sextius habet, quod et ostendet tibi beatae vitae magnitudinem et desperationem eius non faciet; scies esse illam in excelso, sed volenti penetrabilem.

libet aliquis habeo qui vinco qui patientia exerceo nam hic quoque egregius sestius habeo qui et ostendo tu beatus vita magnitudo et desperatio is non facio scio sum ille in excelsum sed volo penetrabilis


Gravest luxuriari per singula; omnia semel et in eundem saporem versa ponantur. Quare ego ad unam rem manum porrigam? Plura veniant simul, multorum ferculorum ornamenta coeant et cohaereant.

gravis luxuriaris per singulus omnis semel et in idem sapor verso pono quaris ego ad unus res manus porrigo multus venio simul multus ferculum ornamentum coeo et cohaereo


Alter ponendi modus hic fuit: ramos fortes nec corticis duri, quales esse novellarum arborum solent, eodem genere deposuit. Hi paulo tardius surgunt, sed cum tamquam a planta processerint, nihil habent in se abhorridum aut triste.

alter pono modus hic sum ramus fortis neque cortex durus qualis sum novellaris arbor soleo idem genus depono hic paulus tardus surgo sed cum tamquam ab planto procedo nihil habeo in sui abhorridum aut tristis


Non tantum manu facta labuntur, nec tantum humana arte atque industria posita vertit dies; iuga montium diffluunt, totae desedere regiones, operta sunt fluctibus quae procul a conspectu maris stabant. Vasta vis ignium colles, per quos relucebat, erosit et quondam altissimos vertices, solacia navigandum ac speculas, ad humile deduxit. Ipsius naturae opera vexantur et ideo aequo animo ferre debemus urbium excidia.

non tantus manus facio labor neque tantus humanus ars atque industria pono verto dies iugum mons diffluo totus desedeo regio operio sum fluctus qui procul ab conspectus mare sto vasto volo ignis collis per qui reluceo exrodo et quondam alo vertex solacium navigo atque specula ad humilis deduco ipse natura opus vexo et ideo aequus animus fero debeo urbs excidium


Quae gloria est capere multum? Cum penes te palma fuerit et propinationes tuas strati somno ac vomitantes recusaverint, cum superstes toti convivio fueris, cum omnes viceris virtute magnifica et nemo vini tam capax fuerit, vincens a dolio.

qui gloria sum capio multus cos penis tu palmo sum et propinatio tuus sterno somnus atque vomito recuso cum supersto totus convivium sum cum omnis vinco virtus magnificus et nemo vinum tam capax sum vinco ab dolium


Erras, inquam, si illa ad carnificem aut carcerem differs; statim puniuntur, cum facta sunt, immo dum fiunt. Non nascitur itaque ex malo bonum, non magis quam ficus ex olea. Ad semen nata respondent, bona degenerare non possunt. Quemadmodum ex turpi honestum non nascitur, ita ne ex malo quidem bonum. Nam idem est honestum et bonum.

erro inquam si ille ad carnifex aut carcer differo statim punior cum facio sum immo dum fio non nascor itaque ex malus bonus non magis quam ficus ex olea ad semen nata respondeo bonus degeneraris non possum quemadmodum ex turpis honestus non nascor ita ne ex malus quidem bonus nam idem sum honestus et bonus


Quid mihi lusoria ista conponis? Non est iocandi locus; ad miseros advocatus es. Opem laturum te naufragis, captis, aegris, egentibus, intentae securi subiectum praestantibus caput pollicitus es. Quo diverteris? Quid agis?

quis ego lusorium iste conpono non sum jocor locus ad miser advoco sum opis fero tu naufragus capio aeger egeo intendo securus subicio praesto caput polliceor sum quo diverto quis ago


Invenies etiam professos sapientiam, qui vim adferendam vitae suae negent et nefas iudicent ipsum interemptorem sui fieri; expectandum esse exitum, quem natura decrevit. Hoc qui dicit, non videt se libertatis viam eludere. Nil melius aeterna lex fecit, quam quod unum introitum nobis ad vitam dedit, exitus multos.

invenio etiam profiteor sapientia qui vis affero vita suus nego et nefas judico ipse interemptor suus fio exspecto sum exitus qui natura decerno hic qui dico non video sui libertas via eludo nihil bonus aeternus lex facio quam qui unus introeo nos ad vita do exitus multus


Itaque dum incipis esse mentis tuae, interim hoc consilio sapientium utere, ut magis ad rem existimes pertinere, quis, quam quid acceperit. Vale.

itaque dum incipio sum mens tuus interim hic consilium sapiens utor ut magis ad res existimo pertineo quis quam quis accipio val


Quorsus, inquis, hoc pertinet? Aeque praecepta bona, si saepe tecum sint, profutura quam bona exempla. Pythagoras ait alium animum fieri intrantibus templum deorumque simulacra ex vicino cernentibus et alicuius oraculi opperientibus vocem.

quorsus inquam hic pertineo aequus praecipio bonus si saepe tu sum possum quam bonus exemplum pythagoras aio alius animus fio intro templum deus simulacrum ex vicinus cerno et aliquis oraculis opperior voco


Torquet ingratus se et macerat; odit, quae accepit, quia redditurus est, et extenuat, iniurias vero dilatat atque auget. Quid autem eo miserius, cui beneficia excidunt haerent iniuriae?

torqueo ingratus sui et macero odi qui accipio quia reddo sum et extenuo injuria verus dilato atque augeo quis autem is miser qui beneficium excido haereo iniuria


Nunc quoque non est minor, sed brevior. Refer Alexandri Macedonis exemplum, qui Clitum, carissimum sibi ac fidelissimum, inter epulas transfodit et intellecto facinore mori voluit, certe debuit.

nunc quoque non sum paruus sed brevis refero alexander macedonis exemplum qui clitus carus sui atque fidelis inter epulae transfodio et intellego facinus morior volo certus debeo


Fateor ergo ad hominem mihi carum ex pluribus me causis frequentius venisse, ut scirem, an illum totiens eundem invenirem, numquid cum corporis viribus minueretur animi vigor. Qui sic crescebat illi, quomodo manifestior notari solet agitatorum laetitia, cum septimo spatio palmae adpropinquant.

fateor ergo ad homo ego caris ex multus ego causa frequens venio ut scio an ille totiens idem invenio numquid cum corpus vis minuo animus vigor qui sic cresco ille quomodo manifestus notaris soleo agitator laetitia cum septimus spatium palma appropinquo


Cum me amicis dedi non tamen mihi abduco, nec cum illis moror, quibus me tempus aliquod congregavit aut causa ex officio nata civili, sed cum optimo quoque sum; ad illos, in quocumque loco, in quocumque saeculo fuerunt, animum meum mitto.

cos ego amicus do non tamen ego abduco neque cum ille moror qui ego tempus aliqui congrego aut causa ex officium nata civilis sed cum bonus quoque sum ad ille in quicumque locus in quicumque saeculum sum animus meus mitto


Sed ut removeas ista, quae aut summa bona sunt aut summorum efficientia, nihilominus prodesse inter se sapientes possunt. Invenire enim sapientem sapienti per se res expetenda est, quia natura bonum omne carum est bono et sic quisque conciliatur bono quemadmodum sibi.

sed ut removeo iste qui aut summus bonus sum aut summus efficio nihilominus prosum inter sui sapio possum invenio enim sapio sapio per sui res expeto sum quia natura bonus omnis caris sum bonus et sic quisque concilio bonus quemadmodum sui


Quicquam fuisse corruptius illis moribus credis, quibus libido non sacris inhiberi, non iudiciis poterat, quibus in ea ipsa quaestione, quae extra ordinem senatusconsulto exercebatur, plus quam quaerebatur, admissum est? Quaerebatur, an post adulterium aliquis posset tutus esse; apparuit sine adulterio tutum esse non posse.

quisquam sum corrumpo ille mos credo qui libido non sacrum inhibeo non iudicium possum qui in is ipse quaestio qui extra ordo senatusconsulto exerceo multus quam quaero admitto sum quaero an post adulterium aliquis possum tueor sum appareo sine adulterium tueor sum non possum


Nunc ad illud revertor, quod suadere tibi coeperam, ut otium tuum ignotum sit. Non est quod inscribas tibi philosophiam aut quietem. Aliud proposito tuo nomen inpone; valetudinem et inbecillitatem voca et desidiam. Gloriari otio iners ambitio est.

nunc ad ille revorto qui suadeo tu coepio ut otium tuus ignotus sum non sum qui inscribo tu philosophia aut quies alius propono tuus nomen inpono valetudo et inbecillitas voco et desidia gloriaris otium iners ambitio sum


Qui prudens est, et temperans est. Qui temperans est, et constans. Qui constans est, inperturbatus est. Qui inperturbatus est, sine tristitia est. Qui sine tristitia est, beatus est; ergo prudens beatus est et prudentia ad beatam vitam satis est.

qui prudens sum et tempero sum qui tempero sum et consto qui consto sum imperturbatus sum qui imperturbatus sum sine tristitia sum qui sine tristitia sum beatus sum ergo prudens beatus sum et prudentia ad beatus vita satis sum


Quid? Dux ille Romanus, qui ad occupandum locum milites missos, cum per ingentem hostium exercitum ituri essent, sic adlocutus est: ire, commilitones, illo necesse est, unde redire non est necesse.

quis dux ille romanus qui ad occupo locus miles mitto cum per ingens hostis exercitus eo sum sic alloquor sum eo commilito ille necesse sum unde redeo non sum necesse


Sed iste multum adhuc abest ab eo, quod profitetur. Et si sciret, quid esset vir bonus, nondum esse se crederet, fortasse etiam fieri posse desperaret. At male existimat de malis. Hoc etiam mali faciunt, nec ulla maior poena nequitiae est quam quod sibi ac suis displicet.

sed iste multus adhuc absum ab is qui profiteor et si scio quis sum vir bonus nondum sum sui credo fortasse etiam fio possum despero at malus existimo de malus hic etiam malus facio neque ullus magnus poena nequitia sum quam qui sui atque suus displiceo


Non quicquid nos offendit, et laedit. Sed ad rabiem nos cogunt pervenire deliciae, ut quicquid non ex voluntate respondit, iram evocet.

non quisquis nos offendo et laedo sed ad rabies nos cogo pervenio deliciae ut quisquis non ex voluntas respondeo ira evoco


Est, mihi crede, virtuti etiam in lectulo locus. Non tantum arma et acies dant argumenta alacris animi indomitique terroribus; et in vestimentis vir fortis apparet. Habes, quod agas: bene luctare cum morbo. Si nihil te coegerit, si nihil exoraverit, insigne prodis exemplum. O quam magna erat gloriae materia, si spectaremur aegri! Ipse te specta, ipse te lauda.

sum ego credo virtus etiam in lectulus locus non tantus arma et acies do argumentum alacer animus indomitus terror et in vestimentum vir fortis appareo habeo qui ago bene luctaris cum morbus si nihil tu cogo si nihil exoro insignis prodeo exemplum o quam magnus sum gloria materia si specto aeger ipse tu specto ipse tu laudo


Ille sollicitus scit sibi vivere? Ille enim, quod est primum, scit vivere? Nam qui res et homines fugit, quem cupiditatum suarum infelicitas relegavit, qui alios feliciores videre non potuit, qui velut timidum atque iners animal metu oblituit, ille sibi non vivit, sed, quod est turpissimum, ventri, somno, libidini. Non continuo sibi vivit, qui nemini. Adeo tamen magna res est constantia et in proposito suo perseverantia, ut habeat auctoritatem inertia quoque pertinax.

ille sollicitus scio sui vivo ille enim qui sum primus scio vivo nam qui res et homo fugio qui cupiditas suus infelicito relego qui alius felix video non possum qui velut timidus atque iners animal metus oblitesco ille sui non vivo sed qui sum turpis venter somnus libido non continuo sui vivo qui nemo adeo tamen magnus res sum constantia et in propono suus persevero ut habeo auctoritas inertia quoque pertinax


Faciam ergo, quod iubes, et quid agam et quo ordine, libenter tibi scribam. Observabo me protinus et, quod est utilissimum, diem meum recognoscam. Hoc nos pessimos facit, quod nemo vitam suam respicit. Quid facturi simus cogitamus. Atqui consilium futuri ex praeterito venit.

facio ergo qui iubeo et quis ago et quo ordo libet tu scribo observo ego protinus et qui sum utilis dies meus recognosco hic nos malus facio qui nemo vita suus respicio quis facio sum cogito atqui consilium sum ex praetereo venio


Quid ergo? inquis, iacere in convivio et torqueri paria sunt? Hoc mirum videtur tibi? Illud licet magis admireris; iacere in convivio malum, in eculeo bonum est, si illud turpiter, hoc honeste fit. Bona ista aut mala non efficit materia, sed virtus. Haec ubicumque apparuit, omnia eiusdem mensurae ac pretii sunt.

quis ergo inquam iacio in convivium et torqueo par sum hic mirus video tu ille licet magis admiror iacio in convivium malus in equuleus bonus sum si ille turpis hic honestus fio bonus iste aut malus non efficio materia sed virtus hic ubicumque appareo omnis idem metior atque pretium sum


Sed accipe iam quod debeo et vale. Divitiae sunt ad legem naturae conposita paupertas. Hoc saepe dicit Epicurus aliter atque aliter; sed numquam nimis dicitur, quod numquam satis discitur. Quibusdam remedia monstranda, quibusdam inculcanda sunt. Vale.

sed accipio iam qui debeo et val divitiae sum ad lex natura compositum paupertas hic saepe dico epicurus aliter atque aliter sed numquam nimis dico qui numquam satis disco quidam remedio monstro quidam inculco sum val


Hoc plerique ordinariis paribus et postulaticiis praeferunt. Quidni praeferant? Non galea, non scuto repellitur ferrum. Quo munimenta? Quo artes? Omnia ista mortis morae sunt. Mane leonibus et ursis homines, meridie spectatoribus suis obiciuntur. Interfectores interfecturis iubent obici et victorem in aliam detinent caedem. Exitus pugnantium mors est; ferro et igne res geritur. Haec fiunt, dum vacat harena.

hic plerusque ordinarius par et postulaticius praefero quis praefero non galea non scutum repello ferrum quo munimentum quo ars omnis iste mors mora sum mane leo et ursus homo meridies spectator suus obicio interfector interfacio iubeo obicio et victor in alius detineo caedes exitus pugno mors sum ferrum et ignis res gero hic fio dum vaco harena


Sed lucescere, si velimus, potest. Uno autem modo potest, si quis hanc humanorum divinorumque notitiam scientia acceperit, si illa se non perfuderit, sed infecerit, si eadem, quamvis sciat, retractaverit et ad se saepe rettulerit, si quaesierit, quae sint bona, quae mala, quibus hoc falso sit nomen adscriptum, si quaesierit de honestis et turpibus, de providentia.

sed lucesco si volo possum unus autem modo possum si quis hic humani divinus notitia scientia accipio si ille sui non perfundo sed inficio si idem quivis scio retracto et ad sui saepe refero si quaero qui sum bonus qui malus qui hic fallo sum nomen adscribo si quaero de honestus et turpis de provideo


Haec ego scio et saepe dicta et saepe dicenda, sed neque cum legerem, aeque mihi profuerunt, neque cum audirem iis dicentibus, qui negabant timenda, a quorum metu aberant; hic vero plurimum apud me auctoritatis habuit, cum loqueretur de morte vicina.

hic ego scio et saepe dictum et saepe dico sed neque cum lego aequus ego prosum neque cum audio is dico qui nego timeo ab qui metus absum hic verus multus apud ego auctoritas habeo cum loquor de mors vicinum


Nunc tibi non est novum separari ab eo, cuius ante pars fueris; aequo animo membra iam supervacua dimitte et istuc corpus inhabitatum diu pone. Scindetur, obruetur, abolebitur. Quid contristaris? Ita solet fieri: pereunt semper velamenta nascentem. Quid ista sic diligis quasi tua? Istis opertus es. Veniet, qui te revellat dies et ex contubernio foedi atque olidi ventris educat.

nunc tu non sum novus separaris ab is qui ante pars sum aequus animus membrum iam supervacuus dimitto et iste corpus inhabitas diu pono scindo obruo aboleo quis contristaris ita soleo fio pereo semper velamentum nascor quis iste sic diligo quasi tuus iste operio sum venio qui tu revello dies et ex contubernium foedus atque olidus venter educo


Sic composito nihil accidet. Sic autem conponetur, si, quid humanarum rerum varietas possit, cogitaverit, antequam senserit, si et liberos et coniugem et patrimonium sic habuerit tamquam non utique semper habiturus et tamquam non futurus ob hoc miserior, si habere desierit.

sic compono nihil accido sic autem conpono si quis humanus res varietas possum cogito antequam sentio si et liber et coniunx et patrimonium sic habeo tamquam non utique semper habeo et tamquam non sum ob hic miser si habeo desino


Inpressit deinde mortiferum corpori vulnus. Quo obligato a medicis cum minus sanguinis haberet, minus virium, animi idem, iam non tantum Caesari sed sibi iratus nudas in vulnus manus egit et generosum illum contemptoremque omnis potentiae spiritum non emisit, sed eiecit.

inpremo deinde mortiferus corpus vulnus quo obligo ab medicus cum paruus sanguis habeo paruus vis animus idem iam non tantus caesaris sed sui irascor nudo in vulnus manus ago et generosus ille contemptor omnis potentia spiritus non emitto sed eicio


Vides, quam simplex et imperiosa virtus sit; quem mortalium circumscriptiones vestrae fortiorem facere, quem erectiorem possunt? Frangunt animum, qui numquam minus contrahendus est et in minuta ac spinosa cogendus, quam cum aliquid grande componitur.

video quam simplex et imperiosus virtus sum qui mortalis circumscriptio vester fortis facio qui erigo possum frango animus qui numquam paruus contraho sum et in minuo atque spinosus cogo quam cum aliquis grandis compono


Ad hanc legem animus noster aptandus est; hanc sequatur, huic pareat. Et quaecumque fiunt, debuisse fieri putet nec velit obiurgare naturam. Optimum est pati, quod emendare non possis, et deum, quo auctore cuncta proveniunt, sine murmuratione comitari; malus miles est qui imperatorem gemens sequitur.

ad hic lex animus noster apto sum hic sequor hic pareo et quicumque fio debeo fio puto neque volo obiurgaris natura bonus sum patior qui emendo non possum et deus quo auctor cunctus provenio sine murmuratio comitaris malus miles sum qui imperator gemo sequor


Ego non idem sentio, mihi amicorum defunctorum cogitatio dulcis ac blanda est. Habui enim illos tamquam amissurus, amisi tamquam habeam.

ego non idem sentio ego amicus defunctor cogitatio dulcis atque blandus sum habeo enim ille tamquam amitto amitto tamquam habeo


Magno animo de rebus magnis iudicandum est; alioqui videbitur illarum vitium esse, quod nostrum est. Sic quaedam rectissime, cum in aquam demissa sunt, speciem curvi praefractique visentibus reddunt. Non tantum quid videas, sed quemadmodum, refert; animus noster ad vera perspicienda caligat.

magnus animus de res magnus judico sum alioqui video ille vitium sum qui nos sum sic quidam recingo cum in aqua demitto sum species curvus praefringo viso reddo non tantus quis video sed quemadmodum refero animus noster ad verus perspicio caligo


O infelicem aegrum! edet, quantum concoquat. Non iacebit in conspectu aper ut vilis caro a mensa relegatus, nec in repositorio eius pectora avium, totas enim videre fastidium est, congesta ponentur. Quid tibi mali factum est? Cenabis tamquam aeger, immo aliquando tamquam sanus.

o infelix aeger edo quantus concoquo non jaceo in conspectus aper ut vilis carus ab mensa relego neque in repositorium is pectus avis totus enim video fastidium sum congero pono quis tu malus facio sum ceno tamquam aeger immo aliquando tamquam sanus


Praeterea quemadmodum non utique melior est longior vita, sic peior est utique mors longior. In nulla re magis quam in morte morem animo gerere debemus. Exeat, qua impetum cepit; sive ferrum appetit sive laqueum sive aliquam potionem venas occupantem, pergat et vincula servitutis abrumpat. Vitam et aliis adprobare quisque debet, mortem sibi. Optima est, quae placet.

praeterea quemadmodum non utique bonus sum longus vito sic malus sum utique mors longus in nullus res magis quam in mors mos animus gero debeo exeo qui impetus capio sive ferrum appeto sive laqueus sive aliqui potio vena occupo pergo et vinculum servitus abrumpo vita et alius adprobaris quisque debeo mors sui bonus sum qui placeo


An sapiens sapienti prosit scire desideras. Dicimus plenum omni bono esse sapientem et summa adeptum; quomodo prodesse aliqui possit summum habenti bonum, quaeritur.

an sapio sapio prosum scio desidero dico plenus omnis bonus sum sapio et summus adeptum quomodo prosum aliqui possum superus habeo bonus quaero


Nam in hoc quoque falluntur ingrati, quod creditori quidem praeter sortem extra ordinem numerant, beneficiorum autem usum esse gratuitum putant. Et illa crescunt mora tantoque plus solvendum est, quanto tardius. Ingratus est, qui beneficium reddit sine usura. Itaque huius quoque rei habebitur ratio, cum conterentur accepta et expensa.

nam in hic quoque fallo ingratus qui creditor quidem praeter sors extra ordo numero beneficus autem usus sum gratuitus puto et ille cresco mora tantus multus solvo sum quantus tardus ingratus sum qui beneficium reddo sine utor itaque hic quoque res habeo ratio cum contero accipio et expendo


Multi inveniuntur qui ignem inferant urbibus, qui inexpugnabilia saeculis et per aliquot aetates tuta prosternant, qui aequum arcibus aggerem attollant et muros in miram altitudinem eductos arietibus ac machinis quassent. Multi sunt qui ante se agant agmina et tergis hostium graves instent et ad mare magnum perfusi caede gentium veniant; sed hi quoque, ut vincerent hostem, cupiditate victi sunt. Nemo illis venientibus restitit, sed nec ipsi ambitioni crudelitatique restiterant; tunc, cum agere alios visi sunt, agebantur.

multus invenio qui ignis infero urbs qui inexpugnabilis saeculis et per aliquot aetas tueor prosterno qui aequus arx aggero attollo et murus in mirus altitudo educo aries atque machina quasso multus sum qui ante sui ago agmen et tergeo hostis gravis insto et ad mare magnus perfundo caedes gens venio sed hic quoque ut vinco hostis cupiditas vinco sum nemo ille venio resto sed neque ipse ambitio crudelitas resto tunc cum ago alius video sum ago


Qui hostis in quemquam tam contumeliosus fuit quam in quosdam voluptates suae sunt? Quorum inpotentiae atque insanae libidini ob hoc unum possis ignoscere, quod quae fecere patiuntur. Nec inmerito hic illos furor vexat; necesse est enim in inmensum exeat cupiditas, quae naturalem modum transilit. Ille enim habet suum finem, inania et ex libidine orta sine termino sunt.

qui hostis in quisquam tam contumeliosus sum quam in quidam voluptas suus sum qui impotentia atque insanus libido ob hic unus possum ignosco qui qui facio patior neque immeritus hic ille furor vexo necesse sum enim in immensus exeo cupiditas qui natural modus transilit ille enim habeo suus finis inanis et ex libido orior sine termino sum


Quid ergo? inquis, labor frivolus et supervacuus et quem humiles causae evocaverunt, non est malus? Non magis quam ille, qui pulchris rebus inpenditur, quoniam animi est ipsa tolerantia, quae se ad dura et aspera hortatur ac dicit: Quid cessas? Non est viri timere sudorem.

quis ergo inquam labor frivolus et supervacuus et qui humilis causa evoco non sum malus non magis quam ille qui pulcher res inpendo quoniam animus sum ipse tolero qui sui ad durus et asper hortor atque dico quis cesso non sum vir timeo sudor


Haec in animo voluta, quae saepe audisti, saepe dixisti. Sed an vere audieris, an vere dixeris, effectu proba. Hoc enim turpissimum est, quod nobis obici solet, verba nos philosophiae, non opera tractare.

hic in animus volvo qui saepe audio saepe dico sed an verus audio an verus dico effectus probus hic enim turpis sum qui nos obicio soleo verbum nos philosophia non opus tractaris


Quid sibi, inquis, ista praeparatio vult? Quo spectat? Non celabo te; cupio, si fieri potest, propitiis auribus tuis essentiam dicere; si minus, dicam et iratis. Ciceronem auctorem huius verbi habeo, puto locupletem. Si recentiorem quaeris, Fabianum, disertum et elegantem, orationis etiam ad nostrum fastidium nitidae. Quid enim fiet, mi Lucili? Quomodo dicetur οὐσία res necessaria, natura continens fundamentum omnium? Rogo itaque permittas mihi hoc verbo uti. Nihilominus dabo operam, ut ius a te datum parcissime exerceam; fortasse contentus ero mihi licere.

quis sui inquam iste praeparatio volo quo specto non celo tu cupio si fio possum propitius auris tuus essentia dico si paruus dico et irascor cicero auctor hic verbum habeo puto locupleto si recens quaero fabianus dissero et elego oratio etiam ad nos fastidium nitidus quis enim fio ego lucilis quomodo dico res necessarius natura contineo fundamentum omnis rogo itaque permitto ego hic verbum uti nihilominus do opera ut ius ab tu do parcus exerceo fortasse contineo sum ego licet


Numquam credideris felicem quemquam ex felicitate suspensum. Fragilibus innititur, qui adventicio laetus est; exibit gaudium, quod intravit. At illud ex se ortum fidele firmumque est et crescit et ad extremum usque prosequitur; cetera, quorum admiratio est vulgo, in diem bona sunt. Quid ergo? Non usui ac voluptati esse possunt? Quis negat? Sed ita, si illa ex nobis pendent, non ex illis nos.

numquam credo felix quisquam ex felicitas suspendo fragilis innitor qui adventicius laetus sum exeo gaudium qui intro at ille ex sui orior fidelis firmus sum et cresco et ad exter usque prosequor ceterus qui admiratio sum vulgo in dies bonus sum quis ergo non usus atque voluptas sum possum quis nego sed ita si ille ex nos pendeo non ex ille nos


Nemo ex istis, quos purpuratos vides, felix est, non magis quam ex illis, quibus sceptrum et chlamydem in scaena fabulae adsignant; cum praesente populo lati incesserunt et coturnati, simul exierunt, excalceantur et ad staturam suam redeunt. Nemo istorum, quos divitiae honoresque in altiore fastigio ponunt, magnus est. Quare ergo magnus videtur? Cum basi illum sua metiris. Non est magnus pumilio, licet in monte constiterit; colossus magnitudinem suam servabit, etiam si steterit in puteo.

nemo ex iste qui purpuro video felix sum non magis quam ex ille qui sceptrum et chlamys in scaena fabula adsigno cum praesens populus latus incedo et coturnati simul exeo excalceantur et ad sto suus redeo nemo iste qui divitiae honoro in alo fastigium pono magnus sum quaris ergo magnus video cos basis ille suus metior non sum magnus pumilio licet in mons consto colossus magnitudo suus servo etiam si sto in puteo


Oblivisci quidem suorum ac memoriam cum corporibus efferre et effusissime flere, meminisse parcissime,—inhumani animi est. Sic aves, sic ferae suos diligunt, quarum concitatus est amor et paene rabidus, sed cum amissis totus extinguitur. Hoc prudentem virum non decet; meminisse perseveret, lugere desinat.

obliviscor quidem suus atque memoria cum corpus effero et effundo fleo memini parcus inhumanus animus sum sic aveo sic fera suus diligo qui concito sum amor et paene rabidus sed cum amitto totus extinguitur hic prudens vir non decet memini persevero lugeo desino


Perge, Lucili, et propera, tibi ne et ipsi accidat, quod mihi, ut senex discas; immo ideo magis propera, quoniam diu non adgressus es, quod perdiscere vix senex possis. Quantum, inquis, proficiam? Quantum temptaveris.

pergus lucilis et propero tu ne et ipse accido qui ego ut senex disco immo ideo magis propero quoniam diu non aggredior sum qui perdisco vix senex possum quantus inquam proficio quantus tento


Respice celeritatem rapidissimi temporis, cogita brevitatem huius spatii, per quod citatissimi currimus, observa hunc comitatum generis humani eodem tendentis minimis intervallis distinctum, etiam ubi maxima videntur; quem putas perisse, praemissus est. Quid autem dementius quam, cum idem tibi iter emetiendum sit, flere eum, qui antecessit?

respicio celeritas rapidus tempus cogito brevitas hic spatium per qui citatus curro observo hic comitas genus humanus idem tendo paruus intervallum distinguo etiam ubi maximus video qui puto pereo praemitto sum quis autem demens quam cum idem tu iter emetior sum fleo is qui antecedo


Lege Ciceronem: compositio eius una est, pedem curvat lenta et sine infamia mollis. At contra Pollionis Asinii salebrosa et exiliens et ubi minime exspectes, relictura. Denique omnia apud Ciceronem desinunt, aput Pollionem cadunt exceptis paucissimis, quae ad certum modum et ad unum exemplar adstricta sunt.

lex cicero compositio is unus sum pedis curvo lentus et sine infamia mollio at contra pollio asinius salebrosus et exiliens et ubi paruus exspecto relinquo denique omnis apud cicero desino aput pollio cado excipio paucus qui ad certus modus et ad unus exemplar adstringo sum


Amicum tuum hortare, ut istos magno animo contemnat, qui illum obiurgant, quod umbram et otium petierit, quod dignitatem suam destituerit, et cum plus consequi posset, praetulerit quietem omnibus; quam utiliter suum negotium gesserit, cotidie illis ostentet. Hi, quibus invidetur, non desinent transire; alii elidentur, alii cadent. Res est inquieta felicitas; ipsa se exagitat. Movet cerebrum non uno genere; alios in aliud irritat, hos in potentiam, illos in luxuriam. Hos inflat, illos mollit et totos resolvit.

amicus tuus hortaris ut iste magnus animus contemno qui ille objurgo qui umbra et otium peto qui dignitas suus destituo et cum multus consequor possum praefero quies omnis quam utilis suus negotium gero cottidie ille ostento hic qui invideo non desino transeo alius elido alius cado res sum inquietus felicitas ipse sui exagito moveo cerebrum non unus genus alius in alius irrito hic in potentia ille in luxuria hic inflo ille mollio et totus resolvo


Cum te tam valde rogo, ut studeas, meum negotium ago; habere te amicum volo, quod contingere mihi, nisi pergis ut coepisti excolere te, non potest. Nunc enim amas me, amicus non es. Quid ergo? Haec inter se diversa sunt? Immo dissimilia. Qui amicus est, amat; qui amat, non utique amicus est. Itaque amicitia semper prodest, amor aliquando etiam nocet. Si nihil aliud, ob hoc profice, ut amare discas.

cos tu tam validus rogo ut studeo meus negotium ago habeo tu amicus volo qui contingo ego nisi pergo ut coepio excolo tu non possum nunc enim amo ego amicus non sum quis ergo hic inter sui diverto sum immo dissimilis qui amicus sum amo qui amo non utique amicus sum itaque amicitia semper prodo amor aliquando etiam noceo si nihil alius ob hic proficio ut amo disco


Hoc itaque in his, quae adfectamus, ad quae labore magno contendimus, inspicere debemus, aut nihil in illis commodi esse aut plus incommodi. Quaedam supervacua sunt, quaedam tanti non sunt. Sed hoc non pervidemus, et gratuita nobis videntur, quae carissime constant.

hic itaque in hic qui adfectamus ad qui labor magnus contendo inspicio debeo aut nihil in ille commodus sum aut multus incommodus quidam supervacuus sum quidam tantus non sum sed hic non pervideo et gratuitus nos video qui carus consto


Quid est hoc, Lucili, quod nos alio tendentes alio trahit et eo, unde recedere cupimus, inpellit? Quid conluctatur cum animo nostro nec permittit nobis quicquam semel velle? Fluctuamur inter varia consilia. Nihil libere volumus, nihil absolute, nihil semper.

quis sum hic lucilis qui nos alius tendo alius traho et is unde recedo cupio inpello quis conluctor cum animus noster neque permitto nos quisquam semel volo fluctuo inter vario consilium nihil libo volo nihil absolvo nihil semper


Mira in quibusdam rebus verborum proprietas est et consuetudo sermonis antiqui quaedam efficacissimis et officia docentibus notis signat. Sic certe solemus loqui: ille illi gratiam rettulit. Referre est ultro, quod debeas, adferre. Non dicimus gratiam reddidit, reddunt enim et qui reposcuntur et qui inviti et qui ubilibet et qui per alium. Non dicimus reposuit beneficium aut solvit; nullum nobis placuit, quod aeri alieno convenit, verbum.

mirus in quidam res verbum proprietas sum et consuetudo sermo antiquus quidam efficax et officium doceo nosco signo sic certus solo loquor ille ille gratia refero refero sum ultro qui debeo affero non dico gratia reddo reddo enim et qui reposco et qui invitus et qui ubilibet et qui per alius non dico repono beneficium aut solvo nullus nos placeo qui aerius alienus convenio verbum


Mihi crede, Lucili, adeo mors timenda non est, ut beneficio eius nihil timendum sit. Securus itaque inimici minas audi.

ego credo lucilis adeo mors timeo non sum ut beneficium is nihil timeo sum securus itaque inimicus minae audio


Quo uno modo potest, Posidonius Zenonis nostri causam agit, sed ne sic quidem, ut existimo, agi potest. Ait enim ebrium duobus modis dici: altero, cum aliquis vino gravis est et inpos sui; altero, si solet ebrius fieri et huic obnoxius vitio est. Hunc a Zenone dici, qui soleat fieri ebrius, non qui sit. Huic autem neminem commissurum arcana, quae per vinum eloqui possit.

quo unus modo possum posidonius zeno noster causa ago sed ne sic quidem ut existimo ago possum aio enim ebrius duo modus dico alter cum aliquis vinum gravis sum et inpos suus alter si soleo ebrius fio et hic obnoxius vitio sum hic ab zeno dico qui soleo fio ebrius non qui sum hic autem nemo committo arcanus qui per vinum eloquor possum


Ergo utcumque tibi impetus animi suaserit, modo vehementius fac convicium, modo lentius, prout vox quoque te hortabitur, in id latus. Modesta, cum recipies illam revocarisque, descendat, non decidat; media oris via abeat nec indocto et rustico more desaeviat. Non enim id agimus, ut exerceatur vox, sed ut exerceat.

ergo utcumque tu impetus animus suadeo modo vehemens facio convicium modo lentus prout vox quoque tu horto in is latus modestus cum recipio ille revoco descendo non decido medius ora via abeo neque indoctus et rusticus mos desaevio non enim is ago ut exerceo vox sed ut exerceo


Nihil tamen aeque proderit quam quiescere et minimum cum aliis loqui, plurimum secum. Est quaedam dulcedo sermonis, quae inrepit et eblanditur et non aliter quam ebrietas aut amor secreta producit. Nemo quod audierit, tacebit. Nemo quantum audierit, loquetur. Qui rem non tacuerit, non tacebit auctorem. Habet unusquisque aliquem, cui tantum credat, quantum ipsi creditum est. Ut garrulitatem suam custodiat et contentus sit unius auribus, populum faciet, si quod modo secretum erat, rumor est.

nihil tamen aequus prosum quam quiesco et paruus cum alius loquor multus sui sum quidam dulcedo sermo qui inrepo et eblandior et non aliter quam ebrietas aut amor secerno produco nemo qui audio taceo nemo quantus audio loquor qui res non taceo non taceo auctor habeo unusquisque aliquis qui tantus credo quantus ipse credo sum ut garrulitas suus custodio et contineo sum unus auris populus facio si qui modo secerno sum rumor sum


Commentarios, quos desideras, diligenter ordinatos et in angustum coactos ego vero conponam. Sed vide, ne plus profutura sit ratio ordinaria quam haec, quae nunc vulgo breviarium dicitur, olim cum latine loquerentur, summarium vocabatur. Illa res discenti magis necessaria est, haec scienti. Illa enim docet, haec admonet. Sed utriusque rei tibi copiam faciam. Tu a me non est quod illum aut illum exigas; qui notorem dat, ignotus est.

commentarius qui desidero diligenter ordino et in angustus cogo ego verus conpono sed video ne multus possum sum ratio ordinarius quam hic qui nunc vulgo breviarius dico olim cum latina loquor summarium voco ille res disco magis necessarius sum hic scio ille enim doceo hic admoneo sed uterque res tu copia facio tu ab ego non sum qui ille aut ille exigo qui notor do ignosco sum


Eum elige adiutorem, quem magis admireris, cum videris quam cum audieris.

eos eligo adiutor qui magis admiror cum video quam cum audio


Sed postea diligentius docebo omnia, quae videntur perire, mutari. Aequo animo debet rediturus exire. Observa orbem rerum in se remeantium; videbis nihil in hoc mundo extingui, sed vicibus descendere ac surgere. Aestas abît, sed alter illam annus adducet; hiemps cecidit, referent illam sui menses; solem nox obruit, sed ipsam statim dies abiget. Stellarum iste discursus quicquid praeterît repetit; pars caeli levatur assidue, pars mergitur.

sed postea diligo doceo omnis qui video pereo muto aequus animus debeo redeo exeo observo orbis res in sui remeo video nihil in hic mundus extingui sed vicis descendo atque surgo aestas abit sed alter ille annus adduco hiems cado refero ille suus mensis sol nox obruo sed ipse statim dies abigo stellaris iste discursus quisquis praeterit repeto pars caelum levo assiduus pars mergo


Medicina quondam paucarum fuit scientia herbarum, quibus sisteretur fluens sanguis, vulnera coirent; paulatim deinde in hanc pervenit tam multiplicem varietatem. Nec est mirum tunc illam minus negotii habuisse firmis adhuc solidisque corporibus et facili cibo nec per artem voluptatemque corrupto, qui postquam coepit non ad tollendam, sed ad inritandam famem quaeri et inventae sunt mille conditurae, quibus aviditas excitaretur, quae desiderantibus ali menta erant, onera sunt plenis.

medicina quondam paucaris sum scientia herba qui sisto fluo sanguis vulnero coeo paulatim deinde in hic pervenio tam multiplico varietas neque sum mirus tunc ille paruus negotium habeo firmus adhuc solidus corpus et facilis cibus neque per ars voluptas corrumpo qui postquam coepio non ad tollo sed ad irrito fames quaero et invenio sum mille condio qui aviditas excito qui desidero al mentum sum onus sum plenus


Rem dicam, ex qua mores aestimes nostros: vix quemquam invenies, qui possit aperto ostio vivere. Ianitores conscientia nostra, non superbia opposuit; sic vivimus, ut deprendi sit subito adspici. Quid autem prodest recondere se et oculos hominum auresque vitare?

res dico ex qui mos aestimo noster vix quisquam invenio qui possum aperio ostium vivo ianitor conscientia noster non superbia oppono sic vivo ut deprehendo sum subeo adspecio quis autem prodo recondo sui et oculus homo auro vitaris


Placet nostris, quod bonum est, corpus esse, quia quod bonum est, facit: quidquid facit, corpus est. Quod bonum est, prodest. Faciat autem aliquid oportet, ut prosit; si facit, corpus est. Sapientiam bonum esse dicunt; sequitur, ut necesse sit illam corporalem quoque dicere.

placeo noster qui bonus sum corpus sum quia qui bonus sum facio quisquis facio corpus sum qui bonus sum prodo facio autem aliquis oportet ut prosum si facio corpus sum sapientia bonus sum dico sequor ut necesse sum ille corporal quoque dico


Dissentio ab his, qui in fluctus medios eunt et tumultuosam probantes vitam cotidie cum difficultatibus rerum magno animo conluctantur. Sapiens feret ista, non eliget, et malet in pace esse quam in pugna. Non multum prodest vitia sua proiecisse, si cum alienis rixandum est.

dissentio ab hic qui in fluctus medius eo et tumultuosus probo vita cottidie cum difficultas res magnus animus conluctor sapio fero iste non eligo et malo in pax sum quam in pugno non multus prodo vitio suus projacio si cum alienus rixo sum


Haec mecum loquor, sed tecum quoque me locutum puta. Iuvenior es; quid refert? Non dinumerantur anni. Incertum est, quo loco te mors expectet; itaque tu illam omni loco expecta.

hic ego loquor sed tu quoque ego loquor puto juvenis sum quis refero non dinumero annus incertus sum quo locus tu mors expecto itaque tu ille omnis locus expecta


Stultitia, inquis, est, cui nihil constat, nihil diu placet. Sed quomodo nos aut quando ab illa revellemus? Nemo per se satis valet ut emergat; oportet manum aliquis porrigat, aliquis educat.

stultitia inquam sum qui nihil consto nihil diu placeo sed quomodo nos aut quando ab ille revello nemo per sui satis valeo ut emergo oportet manus aliquis porrigo aliquis educo


Quattuor ait esse artium Posidonius genera: sunt volgares et sordidae, sunt ludicrae, sunt pueriles, sunt liberales. Volgares opificum, quae manu constant et ad instruendam vitam occupatae sunt, in quibus nulla decoris, nulla honesti simulatio est.

quattuor aio sum ars posidonius genus sum volgaris et sordidus sum ludicrae sum puerilis sum liberalis volgaris opifex qui manus consto et ad instruo vita occupo sum in qui nullus decor nullus honestus simulatio sum


Non vertit omnia in peius nec quaerit, cui inputet casum, et peccata hominum ad fortunam potius refert. Non calumniatur verba nec vultus; quicquid accidit, benigne interpretando levat. Non offensae potius quam officii meminit. Quantum potest, in priore ac meliore se memoria detinet nec mutat animum adversus bene meritos, nisi multum male facta praecedunt et manifestum etiam coniventi discrimen est; tunc quoque in hoc dumtaxat, ut talis sit post maiorem iniuriam qualis ante beneficium. Nam cum beneficio par est iniuria, aliquid in animo benivolentiae remanet.

non verto omnis in malus neque quaero qui inputo casus et pecco homo ad fortuna potis refero non calumniatur verbum neque vultus quisquis accido benignus interpretor levo non offendo potis quam officium memini quantus possum in prior atque bonus sui memoria detineo neque muto animus adverro bene mereo nisi multus malus facio praecedo et manifestus etiam conivit discrimen sum tunc quoque in hic dumtaxat ut talis sum post magnus iniuria qualis ante beneficium nam cum beneficium par sum iniuria aliquis in animus benevolentia remaneo


Nemo gloriari nisi suo debet. Vitem laudamus, si fructu palmites onerat, si ipsa pondere ad terram eorum, quae tulit, adminicula deducit; num quis huic illam praeferret vitem, cui aureae uvae, aurea folia dependent? Propria virtus est in vite fertilitas, in homine quoque id laudandum est, quod ipsius est. Familiam formosam habet et domum pulchram, multum serit, multum fenerat; nihil horum in ipso est, sed circa ipsum.

nemo glorior nisi suus debeo vito laudo si fructus palmes onero si ipse pondus ad terra is qui fero adminiculo deduco num quis hic ille praefero vito qui aureus labrusca aureus folium dependo proprius virtus sum in vitis fertilitas in homo quoque is laudo sum qui ipse sum familia formosus habeo et domus pulcher multus sero multus fenerat nihil hic in ipse sum sed circa ipse


Quid ergo est? Ignorantia rerum innocentes erant. Multum autem interest, utrum peccare aliquis nolit an nesciat. Deerat illis iustitia, deerat prudentia, deerat temperantia ac fortitudo. Omnibus his virtutibus habebat similia quaedam rudis vita; virtus non contingit animo nisi instituto et edocto et ad summum adsidua exercitatione perducto. Ad hoc quidem, sed sine hoc nascimur et in optimis quoque, antequam erudias, virtutis materia, non virtus est. Vale.

quis ergo sum ignoro res innocens sum multus autem intersum utrum peccaris aliquis nolo an nescio desum ille iustitia desum prudentia desum tempero atque fortitudo omnis hic virtus habeo similis quidam rudis vito virtus non contingo animus nisi instituo et edoceo et ad superus assiduus exercitatio perduco ad hic quidem sed sine hic nasco et in bonus quoque antequam erudio virtus materia non virtus sum val


Quid hoc est, inquam, aliud nisi inritare cupiditates hominum per se incitatas? Quid sibi vult ista pecuniae pompa? Ad discendam avaritiam convenimus? At mehercules minus cupiditatis istinc effero quam adtuleram. Contempsi divitias, non quia supervacuae, sed quia pusillae sunt. vidistine, quam intra paucas horas ille ordo quamvis lentus dispositusque transierit?

quis hic sum inquam alius nisi irrito cupiditas homo per sui incito quis sui volo iste pecunia pompa ad disco avaritia convenio at hercules paruus cupiditas istinc effero quam affero contemno divitiae non quia supervacuus sed quia pusillus sum video quam intra paucus hora ille ordo quivis lentus dispono transeo


Non est inquit dubium, quin felicior pax sit numquam lacessita quam multo reparata sanguine. Non est dubium inquit quin felicior res sit inconcussa valetudo quam ex gravibus morbis et extrema minitantibus in tutum vi quadam et patientia educta. Eodem modo non erit dubium, quin maius bonum sit gaudium quam obnixus animus ad perpetiendos cruciatus vulnerum aut ignium.

non sum inquam dubius quin felix pax sum numquam lacesso quam multus reparo sanguis non sum dubius inquam quin felix res sum inconcussus valetudo quam ex gravis morbus et exter minito in tueor vis quidam et patientia educo eos modo non sum dubius quin magnus bonus sum gaudium quam obnitor animus ad perpetior cruciatus vulnus aut ignis


Hoc quidem me quaerere, uter maior aetate fuerit, Homerus an Hesiodus, non magis ad rem pertinet quam scire, cum minor Hecuba fuerit quam Helena, quare tam male tulerit aetatem. Quid? Inquam, annos Patrocli et Achillis inquirere ad rem existimas pertinere?

hic quidem ego quaero uter magnus aetas sum homerus an hesiodus non magis ad res pertineo quam scio cum paruus hecuba sum quam helena quare tam malus fero aetas quis inquam annus patrocli et achilles inquiro ad res existimo pertineo


Nihil est, inquam, adhuc, quod aut rebus aut verbis exhibuimus. Levia sunt ista et fallacia pignora animi multisque involuta lenociniis; quid profecerim, morti crediturus sum. Non timide itaque conponor ad illum diem, quo remotis strophis ac fucis de me iudicaturus sum, utrum loquar fortia an sentiam, numquid simulatio fuerit et mimus, quicquid contra fortunam iactavi verborum contumacium.

nihil sum inquam adhuc qui aut res aut verbum exhibeo levis sum iste et fallacia pignus animus multa involvo lenocinium quis proficio mors credo sum non timidus itaque conponor ad ille dies quo remoueo stropha atque fucus de ego judico sum utrum loquor fortis an sentio numquid simulatio sum et mimus quisquis contra fortuna jacto verbum contumacium


At ego, inquis, nullum habeo dominum. Bona aetas est; forsitan habebis. Nescis, qua aetate Hecuba servire coeperit, qua Croesus, qua Darei mater, qua Platon, qua Diogenes?

at ego inquam nullus habeo dominus bonus aetas sum forsitan habeo nescio qui aetas hecuba servio coepio qui croesus qui darei mater qui plato qui diogenes


Parmenides ait ex his, quae videntur, nihil esse uno excepto universo. Zenon Eleates omnia negotia de negotio deiecit: ait nihil esse. Circa eadem fere Pyrrhonei versantur et Megarici et Eretrici et Academici, qui novam induxerunt scientiam, nihil scire.

parmenides aio ex hic qui video nihil sum unus excipio universus zeno eleates omnis negotium de negotium deicio aio nihil sum circe idem fere pyrrhonei verso et megaricus et eretrix et academicus qui novus induco scientia nihil scio


Textorium, inquis, totum mehercules istud, quod cum maxime agitur. Dissilio risu, cum mihi propono soloecismum animal esse et barbarismum et synlogismum et aptas illis facies tamquam pictor adsigno. Haec disputamus attractis superciliis, fronte rugosa? Non possum hoc loco dicere illud Caelianum: O tristes ineptias. Ridiculae sunt. Quin itaque potius aliquid utile nobis ac salutare tractamus et quaerimus, quomodo ad virtutes pervenire possimus, quae nos ad illas via adducat.

textorius inquam totus hercules iste qui cum magnus ago dissilio rideo cum ego propono soloecismus animal sum et barbarismus et synlogismum et apto ille facies tamquam pictor adsigno hic disputo attraho supercilium frons rugosus non possum hic locus dico ille caelianus o tristis ineptia ridicula sum quin itaque potis aliquis utilis nos atque salutaris tracto et quaero quomodo ad virtus pervenio possum qui nos ad ille via adduco


Huic collectioni hoc modo Peripatetici quidam respondent, ut inperturbatum et constantem et sine tristitia sic interpretentur, tamquam inperturbatus dicatur, qui raro perturbatur et modice, non qui numquam. Item sine tristitia eum dici aiunt, qui non est obnoxius tristitiae nec frequens nimiusve in hoc vitio. Illud enim humanam naturam negare, alicuius animum inmunem esse tristitia. Sapientem non vinci maerore, ceterum tangi. Et cetera in hunc modum sectae suae respondentia.

hic collectio hic modo peripateticus quidam respondeo ut imperturbatus et consto et sine tristitia sic interpretor tamquam imperturbatus dico qui rarus perturbo et modicus non qui numquam item sine tristitia is dico aio qui non sum obnoxius tristitia neque frequens nimius in hic vitio ille enim humanus natura nego aliquis animus inmunem sum tristitia sapio non vinco maeror ceterum tango et ceterus in hic modus secta suus respondeo


Prior ille sapiens est, quem non tela vibrantia, non arietata inter se arma agminis densi, non urbis inpulsae fragor territat. Hic alter inperitus est, rebus suis timet ad omnem crepitum expavescens, quem una quaelibet vox pro fremitu accepta deicit, quem motus levissimi exanimant; timidum illum sarcinae faciunt.

prior ille sapio sum qui non telum vibro non arieto inter sui arma agmen densus non urbs inpello fragor territo hic alter imperitus sum res suus timeo ad omnis crepo expavesco qui unus qui vox pro fremo accipio deicio qui moueo levis exanimo timidus ille sarcina facio


Nunc vobiscum loquor, quorum aeque spatiose luxuria quam illorum avaritia diffunditur. Vobis dico: quo usque nullus erit lacus cui non villarum vestrarum fastigia immineant? Nullum flumen cuius non ripas aedificia vestra praetexant? Ubicumque scatebunt aquarum calentium venae, ibi nova deversoria luxuriae excitabuntur. Ubicumque in aliquem sinum litus curvabitur, vos protinus fundamenta iacietis nec contenti solo nisi quod manu feceritis, mare agetis introrsus. Omnibus licet locis tecta vestra resplendeant, aliubi inposita montibus in vastum terrarum marisque prospectum, aliubi ex plano in altitudinem montium educta, cum multa aedificaveritis, cum ingentia, tamen et singula corpora estis et parvola. Quid prosunt multa cubicula? In uno iacetis. Non est vestrum ubicumque non estis.

nunc tu loquor qui aequus spatiosus luxuria quam ille avaritia diffundo tu dico quo usque nullus sum lacus qui non villaris vestraris fastigium immineo nullus flumen qui non ripa aedificium vester praetexo ubius scateo aqua caleo vena ibi novo deversorium luxuria excito ubius in aliquis sinum litus curvo tu protinus fundamentum jacio neque contendo solum nisi qui manus facio mare ago introrsum omnis licet locus tectum vester resplendeo aliubi inpono mons in vastus terra mare prospicio aliubi ex planus in altitudo mons educo cum multus aedifico cum ingens tamen et singulus corpus sum et parvulus quis prosum multus cubiculum in unus jaceo non sum vester ubicumque non sum


Erras, mi Lucili, si existimas nostri saeculi esse vitium luxuriam et neglegentiam boni moris et alia, quae obiecit suis quisque temporibus; hominum sunt ista, non temporum. Nulla aetas vacavit a culpa. Et si aestimare licentiam cuiusque saeculi incipias, pudet dicere, numquam apertius quam coram Catone peccatum est.

erro ego lucilis si existimo noster saeculis sum vitium luxuria et neglegentia bonus mos et alius qui obiacio suus quisque tempus homo sum iste non tempus nullus aetas vaco ab culpa et si aestimaris licentia quisque saeculis incipio pudeo dico numquam aperio quam coram cato peccatum sum


Si utique vis verborum ambiguitates diducere, hoc nos doce, beatum non eum esse, quem vulgus appellat, ad quem pecunia magna confluxit, sed illum, cui bonum omne in animo est, erectum et excelsum et mutabilia calcantem, qui neminem videt, cum quo se conmutatum velit, qui hominem ea sola parte aestimat, qua homo est, qui natura magistra utitur, ad illius leges conponitur, sic vivit, quomodo illa praescripsit, cui bona sua nulla vis excutit, qui mala in bonum vertit, certus iudicii, inconcussus, intrepidus, quem aliqua vis movet, nulla perturbat, quem fortuna, cum quod habuit telum nocentissimum vi maxima intorsit, pungit, non vulnerat, et hoc raro. Nam cetera eius tela, quibus genus humanum debellatur, grandinis more dissultant, quae incussa tectis sine ullo habitatoris incommodo crepitat ac solvitur.

si utique volo verbum ambiguitas diduco hic nos doceo beatus non is sum qui vulgus appello ad qui pecunia magnus confluo sed ille qui bonus omnis in animus sum erigo et excello et mutabilis calceo qui nemo video cum quo sui conmutas volo qui homo is solus pars aestimo qui homo sum qui natura magistro uto ad ille lex conpono sic vivo quomodo ille praescribo qui bonus suus nullus volo excutio qui malus in bonus verto certus iudicium inconcussus intrepidus qui aliqui volo moveo nullus perturbo qui fortuna cum qui habeo telis noceo vis maximus intorqueo pungo non vulnero et hic rarus nam ceterus is telum qui genus humanus debello grando mos dissulto qui incutio tectum sine ullus habitator incommodus crepito atque solvo


Eadem ratione fit, scio, ut aliquis felicitatem bene et ut calamitatem fortiter ferat. Aeque esse fortis potest, qui pro vallo securus excubuit nullis hostibus castra temptantibus et qui succisis poplitibus in genua se excepit nec arma dimisit; macte virtute esto sanguinolentis ex acie redeuntibus dicitur. Itaque haec magis laudaverim bona exercita et fortia et cum fortuna rixata.

idem ratio fio scio ut aliquis felicitas bene et ut calamitas fortis fero aequus sum fortis possum qui pro vallo securus excubo nullus hostis castrum tento et qui succido poples in genu sui excipio neque arma dimitto mactus virtus sum sanguinolentis ex acies redeo dico itaque hic magis laudo bonus exerceo et fortis et cum fortuna rixo


Illud simul cogitemus, si mundum ipsum, non minus mortalem quam nos sumus, providentia periculis eximit, posse aliquatenus nostra quoque providentia longiorem prorogari huic corpusculo moram, si voluptates, quibus pars maior perit, potuerimus regere et coercere.

ille simul cogito si mundus ipse non paruus mortal quam nos sum provideo periculum eximo possum aliquatenus noster quoque provideo longus prorogaris hic corpusculum mora si voluptas qui pars magnus pereo possum rego et coerceo


Eo perductus est furor, ut periculosissima res sit beneficia in aliquem magna conferre; nam quia putat turpe non reddere, non vult esse, cui reddat. Tibi habe, quod accepisti; non repeto, non exigo. Profuisse tutum sit. Nullum est odium perniciosius quam e beneficii violati pudore. Vale.

eos perduco sum furor ut periculosus res sum beneficium in aliquis magnus confero nam quia puto turpis non reddo non volo sum qui reddo tu habeo qui accipio non repeto non exigo prosum tueor sum nullus sum odium perniciosus quam e beneficium violo pudor val


Si deorum vita nihil habet maius aut melius, beata autem vita divina est; nihil habet, in quod amplius possit attolli.

si deus vito nihil habeo magnus aut bonus beatus autem vito divino sum nihil habeo in qui amplus possum attollo


Si adfectus corpora sunt, et morbi animorum, ut avaritia, crudelitas, indurata vitia et in statum inemendabilem adducta; ergo et malitia et species eius omnes, malignitas, invidia, superbia;

si affectus corpus sum et morbus animus ut avaritia crudelitas induro vitio et in status inemendabilis adduco ergo et malitia et species is omnis malignitas invidia superbia


Saepe impetum cepi abrumpendae vitae; patris me indulgentissimi senectus retinuit. Cogitavi enim non quam fortiter ego mori possem, sed quam ille fortiter desiderare non posset. Itaque imperavi mihi, ut viverem. Aliquando enim et vivere fortiter facere est.

saepe impetus capio abrumpo vita pater ego indulgeo senectus retineo cogito enim non quam fortis ego morior possum sed quam ille fortis desideraris non possum itaque impero ego ut vivo aliquando enim et vivo fortis facio sum


Cum a Bais deberem Neapolim repetere, facile credidi tempestatem esse, ne iterum navem experirer; et tantum luti tota via fuit, ut possim videri nihilominus navigasse. Totum athletarum fatum mihi illo die perpetiendum fuit; a ceromate nos haphe excepit in crypta Neapolitana.

cos ab baiae debeo neapolis repeto facilis credo tempestas sum ne iterum navo experior et tantus lutum totus via sum ut possum video nihilominus navigo totus athleta fatum ego ille dies perpetior sum ab ceroma nos haphe excipio in crypta neapolitanus


Ad gloriam aut famam non est satis unius opinio. Illic idem potest una sententia, quod omnium, quia omnium, si perrogetur, una erit; hic diversa dissimilium iudicia sunt. Difficiles adfectus, dubia omnia invenies, levia, suspecta. Putas tu posse unam omnium esse sententiam? Non est unius una sententia. Illi placet verum, veritatis una vis, una facies est; apud hos falsa sunt, quibus adsentiuntur. Numquam autem falsis constantia est: variantur et dissident.

ad gloria aut fama non sum satis unus opinio illic idem possum unus sententia qui omnis quia omnis si perrogo unus sum hic diverto dissimilis iudicium sum difficilis affectus dubius omnis invenio levis suspicio puta tu possum unus omnis sum sententia non sum unus unus sententia ille placeo verus veritas unus volo unus facies sum apud hic fallo sum qui adsentio numquam autem falsum constantia sum vario et dissideo


Si reverentia frenat animos ac vitia compescit, cur non et admonitio idem possit? Si inponit pudorem castigatio, cur admonitio non faciat, etiam si nudis praeceptis utitur? Illa vero efficacior est et altius penetrat, quae adiuvat ratione quod praecipit, quae adicit, quare quidque faciendum sit et quis facientem oboedientemque praeceptis fructus exspectet. Si imperio proficitur, et admonitione; atqui proficitur imperio; ergo et admonitione.

si reverendus freno animus atque vitio compesco cur non et admonitio idem possum si inpono pudor castigatio cur admonitio non facio etiam si nudus praecipio uto ille verus efficax sum et altus penetro qui adjuvo ratio qui praecipio qui adicio quare quisque facio sum et quis facio oboedio praecipio fructus exspecto si imperium proficio et admonitio atqui proficio imperium ergo et admonitio


Pacuvius, qui Syriam usu suam fecit, cum vino et illis funebribus epulis sibi parentaverat, sic in cubiculum ferebatur a cena, ut inter plausus exoletorum hoc ad symphoniam caneretur: βεβίωται, βεβίωται.

pacuvius qui syria usus suus facio cum vinum et ille funebris epulis sui parento sic in cubiculum fero ab cena ut inter plaudo exoletor hic ad symphonia caneo


Numquam potest deesse, quod scribam, ut omnia illa, quae Ciceronis implent epistulas, transeam: quis candidatus laboret; quis alienis, quis suis viribus pugnet; quis consulatum fiducia Caesaris, quis Pompei, quis arcae petat; quam durus sit faenerator Caecilius, a quo minoris centesimis propinqui nummum movere non possint.

numquam possum desum qui scribo ut omnis ille qui cicero impleo epistula transeo quis candido laboro quis alienus quis suus vis pugno quis consulatus fiducia caesar quis pompejus quis arca peto quam durus sum faenerator caecilius ab quo paruus centesimus propinquus nummus moveo non possum


At si forte in manus hostium incideris, victor te duci iubebit; eo nempe, quo duceris. Quid te ipse decipis et hoc nunc primum, quod olim patiebaris, intellegis? Ita dico: ex quo natus es, duceris. Haec et eiusmodi versanda in animo sunt, si volumus ultimam illam horam placidi expectare, cuius metus omnes alias inquietas facit.

at si fors in manus hostis incido victor tu duco jubeo is nempe quo duco quis tu ipse decipio et hic nunc primus qui olim patiebaris intellego ita dico ex quo nascor sum duco hic et eiusmodi verso in animus sum si volo ulter ille hora placidus expecto qui metus omnis alius inquieto facio


Si quis, inquit, recta habet et honesta decreta, hic ex supervacuo monetur. Minime; nam hic quoque doctus quidem est facere quae debet, sed haec non satis perspicit. Non enim tantum adfectibus inpedimur, quo minus probanda faciamus, sed inperitia inveniendi quid quaeque res exigat. Habemus interdum compositum animum, sed residem et inexercitatum ad inveniendam officiorum viam, quam admonitio demonstrat.

si quis inquam recta habeo et honestus decretum hic ex supervacuus moneo paruus nam hic quoque doceo quidem sum facio qui debeo sed hic non satis perspicio non enim tantus affectus inpedo quo paruus probo facio sed imperitia invenio quis quisque res exigo habeo interdum compono animus sed residem et inexercitas ad invenio officium via quam admonitio demonstro


Adice nunc, quod quae veritati operam dat oratio, inconposita esse debet et simplex. Haec popularis nihil habet veri; movere vult turbam et inconsultas aures inpetu rapere, tractandam se non praebet, aufertur. Quomodo autem regere potest, quae regi non potest? Quid, quod haec oratio, quae sanandis mentibus adhibetur, descendere in nos debet? Remedia non prosunt, nisi inmorantur.

adicio nunc qui qui veritas opera do oratio inconposita sum debeo et simplex hic popularis nihil habeo verus moveo volo turba et inconsultus auris impetus rapio tracto sui non praebeo aufero quomodo autem rego possum qui rex non possum quis qui hic oratio qui sano mens adhibeo descendo in nos debeo remedio non prosum nisi inmoror


Quemadmodum desiderare delicatas res luxuriae est, ita usitatas et non magno parabiles fugere dementiae. Frugalitatem exigit philosophia, non poenam, potest autem esse non incompta frugalitas. Hic mihi modus placet: temperetur vita inter bonos mores et publicos; suspiciant omnes vitam nostram, sed agnoscant.

quemadmodum desideraris delicatus res luxuria sum ita usitor et non magnus parabilis fugio dementia frugalitas exigo philosophia non poena possum autem sum non incomis frugalitas hic ego modus placeo tempero vito inter bonus mos et publicus suspicio omnis vita noster sed agnosco


Prodesse dicuntur et qui media nobis largiuntur, pecuniam, gratiam, incolumitatem, alia in usus vitae cara aut necessaria. In his dicetur etiam stultus prodesse sapienti. Prodesse autem est animum secundum naturam movere virtute sua ut eius, qui movebitur. Hoc non sine ipsius quoque, qui proderit, bono fiet. Necesse enim alienam virtutem exercendo exerceat et suam.

prosum dico et qui medius nos largior pecunia gratia incolumitas alius in utor vita carus aut necessarius in hic dico etiam stultus prosum sapio prosum autem sum animus secundus natura moveo virtus suus ut is qui moveo hic non sine ipse quoque qui prosum bonus fio necesse enim alienus virtus exerceo exerceo et suus


Poteram hoc loco epistulam claudere, nisi te male instituissem. Reges Parthorum non potest quisquam salutare sine munere; tibi valedicere non licet gratis. Quid istic? Ab Epicuro mutuum sumam: Multis parasse divitias non finis miseriarum fuit, sed mutatio.

possum hic locus epistula claudo nisi tu malus instituo rex parthus non possum quisquam salutaris sine munus tu valedico non licet gratus quis istic ab epicurus mutuus sumo multus paro divitiae non finis miseriaris sum sed mutatio


Cum adieris eius hortulos et inscriptum hortulis legeris Hospes, hic bene manebis, hic summum bonum voluptas est, paratus erit istius domicilii custos hospitalis, humanus, et te polenta excipiet et aquam quoque large ministrabit et dicet: Ecquid bene acceptus es? Non inritant, inquit, hi hortuli famem, sed extinguunt. Nec maiorem ipsis potionibus sitim faciunt, sed naturali et gratuito remedio sedant. In hac voluptate consenui.

cos adeo is hortulus et inscriptum hortulis lego hospes hic bene maneo hic superus bonus voluptas sum paro sum iste domicilium custos hospital humanus et tu polenta excipio et aqua quoque largus ministro et dico ecquis bene accipio sum non irrito inquam hic hortulis fames sed extinguunt neque magnus ipse potio sitis facio sed natural et gratuitus remedium sedo in hic voluptas consenesco


Nullum animal ad vitam prodit sine metu mortis.

nullus animal ad vita prodeo sine metus mors


At mehercules nullus agenti dies longus est. Extendamus vitam; huius et officium et argumentum actus est. Circumscribatur nox, et aliquid ex illa in diem transferatur.

at hercules nullus ago dies longus sum extendo vita hic et officium et argumentum ago sum circumscribo nox et aliquis ex ille in dies transfero


Sunt qui sensus praecidant et hoc gratiam sperent, si sententia pependerit et audienti suspicionem sui fecerit. Sunt qui illos detineant et porrigant. Sunt qui non usque ad vitium accedant, necesse est enim hoc facere aliquid grande temptanti, sed qui ipsum vitium ament. Itaque ubicumque videris orationem corruptam placere, ibi mores quoque a recto descivisse non erit dubium.

sum qui sensus praecido et hic gratia spero si sententia pendeo et audio suspicio suus facio sum qui ille detineo et porrigo sum qui non usque ad vitium accedo necesse sum enim hic facio aliquis grandis tento sed qui ipse vitium amo itaque ubicumque video oratio corrumpo placeo ibi mos quoque ab recingo descio non sum dubius


Haec eius est facies, si sub unum veniat aspectum et semel tota se ostendat. Ceterum multae eius species sunt. Pro vitae varietate et pro actionibus explicantur; nec minor fit aut maior ipsa. Decrescere enim summum bonum non potest nec virtuti ire retro licet; sed in alias atque alias qualitates convertitur ad rerum, quas actura est, habitum figurata.

hic is sum facies si sub unus venio aspectus et semel totus sui ostendo ceterum multus is species sum pro vita varietas et pro actio explico neque paruus fio aut magnus ipse decresco enim superus bonus non possum neque virtus eo retro licet sed in alius atque alius qualitas converto ad res qui ago sum habitus figuro


Hoc tibi de me recipe; non trepidabo ad extrema, iam praeparatus sum, nihil cogito de die toto. Illum tu lauda et imitare, quem non piget mori, cum iuvet vivere. Quae est enim virtus cum eiciaris exire? Tamen est et hic virtus; eicior quidem, sed tanquam exeam. Et ideo numquam eicitur sapiens, quia eici est inde expelli, unde invitus recedas; nihil invitus facit sapiens, necessitatem effugit, quia vult quod coactura est. Vale.

hic tu de ego recipio non trepido ad exter iam praeparo sum nihil cogo de dies totus ille tu laudo et imitaris qui non pigeo morior cum juvo vivo qui sum enim virtus cum eiciaris exeo tamen sum et hic virtus eicio quidem sed tamquam exeo et ideo numquam eicio sapio quia eicio sum inde expello unde invitus recedo nihil invitus facio sapio necessitas effugio quia volo qui cogo sum val


Haec quidam putant ipsos etiam sine philosophia repressisse. Sed, cum securos aliquis casus expertus est, exprimitur sera confessio. Magna verba excidunt, cum tortor poposcit manum, cum mors propius accessit. Possis illi dicere: facile provocabas mala absentia; ecce dolor, quem tolerabilem esse dicebas, ecce mors, quam contra multa animose locutus es; sonant flagella, gladius micat: Nunc animis opus, Aenea, nunc pectore firmo.

hic quidam puto ipse etiam sine philosophia reprimo sed cum securus aliquis casus experior sum exprimo serus confessio magnus verbum excido cum tortor posco manus cum mors propius accedo possum ille dico facilis provoco malus absentia ecce dolor qui tolerabilis sum dico ecce mors quam contra multus animosus loquor sum sono flagello gladius mico nunc animus opus aeneas nunc pectus firmus


Iam illa manifestiora sunt, quam ut admoneri debeas quaerendum esse, quam libenter profuerit, quam invitus nocuerit, quoniam animo et beneficia et iniuriae constant. Nolui beneficium dare; victus sum aut verecundia aut instantis pertinacia aut spe.

iam ille manifestiora sum quam ut admoneo debeo quaero sum quam libet prosum quam invitus noceo quoniam animus et beneficium et iniuria consto nolo beneficium do vinco sum aut verecundia aut insto pertinacia aut spes


Hoc ut scias ita esse, ad omne pulchrum vir bonus sine ulla cunctatione procurret; stet illic licet carnifex, stet tortor atque ignis, perseverabit nec quid passurus, sed quid facturus sit, aspiciet, et se honestae rei tamquam bono viro credet; utilem illam sibi iudicabit, tutam, prosperam. Eundem locum habebit apud illum honesta res, sed tristis atque aspera, quem vir bonus pauper aut exul ac pallidus.

hic ut scio ita sum ad omnis pulcher vir bonus sine ullus cunctatio procurro sto illic licet carnifex sto tortor atque ignis persevero neque quis patior sed quis facio sum aspicio et sui honestus res tamquam bonus vir credo utilis ille sui iudico tueor prosper idem locus habeo apud ille honestus res sed tristis atque asper qui vir bonus pauper aut exul atque pallidus


Talia sciat oportet, qui multa vult scire, non cogitare, quantum temporis tibi auferat mala valetudo, quantum occupatio publica, quantum occupatio privata, quantum occupatio cotidiana, quantum somnus. Metire aetatem tuam; tam multa non capit.

talis scio oportet qui multus volo scio non cogito quantus tempus tu aufero malus valetudo quantus occupatio publicus quantus occupatio privo quantus occupatio cottidianus quantus somnus metior aetas tuus tam multus non capio


Adice nunc, quod magna et vera bona non sic dividuntur, ut exiguum in singulos cadat; ad unumquemque tota perveniunt. Ex congiario tantum ferunt homines, quantum in capita promissum est. Epulum et visceratio et quicquid aliud manu capitur, discedit in partes. At haec individua bona, pax et libertas, et tam omnium tota quam singulorum sunt.

adicio nunc qui magnus et verus bonus non sic divido ut exiguus in singuli cado ad unumquemque totus pervenio ex congiarius tantus fero homo quantus in caput promitto sum epulis et visceratio et quisquis alius manus capio discedo in pars at hic individuus bonus pax et libertas et tam omnis totus quam singulus sum


Quemadmodum in corporibus insidentis languoris signa praecurrunt, quaedam enim segnitia enervis est et sine labore ullo lassitudo et oscitatio et horror membra percurrens; sic infirmus animus multo ante quam opprimatur malis quatitur. Praesumit illa et ante tempus cadit.

quemadmodum in corpus insideo languor signum praecurro quidam enim segnitia enervis sum et sine labor ullus lassitudo et oscitatio et horror membrum percurro sic infirmus animus multus ante quam opprimo malus quatio praesumo ille et ante tempus cado


Non est, mi Lucili, quod amicum tantum in foro et in curia quaeras; si diligenter adtenderis, et domi invenies. Saepe bona materia cessat sine artifice; tempta, et experiere. Quemadmodum stultus est, qui equum empturus non ipsum inspicit, sed stratum eius ac frenos, sic stultissimus est, qui hominem aut ex veste aut ex condicione, quae vestis modo nobis circumdata est, aestimat.

non sum ego lucilis qui amicus tantus in forum et in curia quaero si diligenter adtendo et domus invenio saepe bonus materia cesso sine artifex tento et experior quemadmodum stultus sum qui equus emo non ipse inspicio sed sterno is atque freni sic stultus sum qui homo aut ex vestis aut ex condicio qui vestio modo nos circumdo sum aestimo


Utrum, inquam, veras opiniones habenti de bonis malisque sunt necessaria an non habenti? Qui non habet, nihil a te adiuvabitur; aures eius contraria monitionibus tuis fama possedit. Qui habet exactum iudicium de fugiendis petendisque, scit, quid sibi faciendum sit, etiam te tacente. Tota ergo pars ista philosophiae summoveri potest.

utrum inquam verus opinio habeo de bonus malo sum necessarius an non habeo qui non habeo nihil ab tu adjuvo auris is contrarius monitio tuus fama possedo qui habeo exigo iudicium de fugio peto scio quis sui facio sum etiam tu taceo totus ergo pars iste philosophia summoveo possum


Nolo in ingentem me locum inmittere et de usu servorum disputare, in quos superbissimi, crudelissimi, contumeliosissimi sumus. Haec tamen praecepti mei summa est: sic cum inferiore vivas, quemadmodum tecum superiorem velis vivere. Quotiens in mentem venerit, quantum tibi in servum liceat, veniat in mentem tantundem in te domino tuo licere.

nolo in ingens ego locus inmitto et de usus servus disputaris in qui superbus crudelis contumeliosus sum hic tamen praecipio meus summus sum sic cum inferus vivo quemadmodum tu superus velis vivo quotiens in mens venio quantus tu in servus licet venio in mens tantus in tu dominus tuus licet


Plura te docere non cogito, ne quemadmodum Aegialus me sibi adversarium paravit, sic ego parem te mihi. Vale.

multus tu doceo non cogo ne quemadmodum aegialus ego sui adversarius paro sic ego par tu ego val


Modo dicebam tibi, in conspectu esse me senectutis; iam vereor, ne senectutem post me reliquerim. Aliud iam his annis, certe huic corpori, vocabulum convenit, quoniam quidem senectus lassae aetatis, non fractae, nomen est; inter decrepitos me numera et extrema tangentis.

modo dico tu in conspectus sum ego senectus iam vereor ne senectus post ego relinquo alius iam hic annus certus hic corpus vocabulis convenio quoniam quidem senectus lassus aetas non frango nomen sum inter decrepitus ego numero et exter tango


Hoc totam vitam nostram occupavit, quod totum diem occupare non potuit?

hic totus vita noster occupo qui totus dies occuparis non possum


Quemadmodum ei, qui amorem exuere conatur, evitanda est omnis admonitio dilecti corporis, nihil enim facilius quam amor recrudescit, ita qui deponere vult desideria rerum omnium, quarum cupiditate rlagravit flagravit, et oculos et aures ab iis, quae reliquit, avertat. Cito rebellat adfectus.

quemadmodum is qui amor exuo conor evito sum omnis admonitio diligo corpus nihil enim facilis quam amor recrudesco ita qui depono volo desiderium res omnis qui cupiditas rlagravit flagro et oculus et auris ab is qui relinquo averto cito rebello affectus


Dicam quid intersit. Cum primus nos nuntius acerbi funeris perculit, cum tenemus corpus e complexu nostro in ignem transiturum, lacrimas naturalis necessitas exprimit et spiritus ictu doloris inpulsus quemadmodum totum corpus quatit, ita oculos, quibus adiacentem umorem perpremit et expellit.

dico quis intersum cos primus nos nuntius acerbus funus percello cum teneo corpus e complexus noster in ignis transeo lacrima natural necessitas exprimo et spiritus ictus dolor impulsus quemadmodum totus corpus quatio ita oculus qui adjaceo umor perpremo et expello


Vides, quemadmodum extrema quoque mancipia, ubi illis stimulos adegit dolor, excitentur et intentissimas custodias fallant? Ille vir magnus est, qui mortem sibi non tantum imperavit, sed invenit.

video quemadmodum exter quoque mancipium ubi ille stimulus adigo dolor excito et intendo custodio fallo ille vir magnus sum qui mors sui non tantus impero sed invenio


Ex omnibus istis adeo levissimum est contemptus, ut multi in illo remedii causa delituerint. Quem quis contemnit, violat sine dubio, sed transit; nemo homini contempto pertinaciter, nemo diligenter nocet. Etiam in acie iacens praeteritur, cum stante pugnatur.

ex omnis iste adeo levis sum contemno ut multus in ille remedium causa delitesco qui quis contemno violo sine dubius sed transeo nemo homo contemno pertinax nemo diligenter noceo etiam in acies jaceo praetereo cum sto pugno


Quaedam tamen et nationibus puto magis aut minus convenire; in Graecis hanc licentiam tuleris; nos etiam cum scribimus, interpungere adsuevimus. Cicero quoque noster, a quo Romana eloquentia exiluit, gradarius fuit. Romanus sermo magis se circumspicit et aestimat praebetque aestimandum.

quidam tamen et natio puto magis aut paruus convenio in graecum hic licentia fero nos etiam cum scribo interpungo assuesco cicero quoque noster ab quo romanus eloquentia exiluit gradarius sum romanus sermo magis sui circumspicio et aestimo praebeo aestimo


Quid enim, oro te, liberale habent isti ieiuni vomitores, quorum corpora in sagina, animi in macie et veterno sunt? An liberale studium istuc esse iuventuti nostrae credimus, quam maiores nostri rectam exercuerunt hastilia iacere, sudem torquere, equum agitare, arma tractare? Nihil liberos suos docebant, quod discendum esset iacentibus. Sed nec hae nec illae docent aluntve virtutem. Quid enim prodest equum regere et cursum eius freno temperare, adfectibus effrenatissimis abstrahi? Quid prodest multos vincere luctatione vel caestu, ab iracundia vinci?

quis enim oro tu liberal habeo iste jejunus vomitor qui corpus in sagino animus in macies et veternus sum an liberal studium iste sum iuventus noster credo quam magnus noster recingo exerceo hastile iacio sudo torqueo equus agito arma tractaris nihil liber suus doceo qui disco sum jaceo sed neque hic neque ille doceo alo virtus quis enim prodo equus rego et cursus is freno temperaris affectus effreno abstraho quis prodo multus vinco luctatio vel caestus ab iracundia vinco


Quidni habeat se ipsam? Quo modo sapiens omnia per virtutem gerit, sic virtus per se. Ergo, inquit, et omnes artes animalia sunt et omnia, quae cogitamus quaeque mente conplectimur. Sequitur, ut multa millia animalium habitent in his angustiis pectoris, et singuli multa simus animalia aut multa habeamus animalia.

quis habeo sui ipse quo modo sapio omnis per virtus gero sic virtus per sui ergo inquam et omnis ars animal sum et omnis qui cogito quisque mens conplecto sequor ut multus mille animal habito in hic angustia pectus et singuli multus sum animal aut multus habeo animal


Quidam ita distinxerunt, ut dicerent: Temperans ac prudens positione quidem mentis et habitu tranquillus est, eventu non est. Nam, quantum ad habitum mentis suae, non perturbatum nec contristatur nec timet, sed multae extrinsecus causae incidunt, quae illi perturbationem adferant.

quidam ita distinguo ut dico tempero atque prudens positio quidem mens et habitus tranquillus sum evenio non sum nam quantus ad habitus mens suus non perturbo neque contristo neque timeo sed multus extrinsecus causa incido qui ille perturbatio affero