Haec res eandem vim habet quam praecipere. Nam qui praecipit, dicit: illa facies, si voles temperans esse. Qui describit, ait: temperans est, qui illa facit, qui illis abstinet. Quaeris, quid intersit? Alter praecepta virtutis dat, alter exemplar. Descriptiones has et, ut publicanorum utar verbo, iconismos ex usu esse confiteor; proponamus laudanda, invenietur imitator.

hic res idem vis habeo quam praecipio nam qui praecipio dico ille facies si volo tempero sum qui describo aio tempero sum qui ille facio qui ille abstineo quaero quis intersum alter praecipio virtus do alter exemplar descriptio hic et ut publicanus uto verbum iconismus ex usus sum confiteor propono laudo invenio imitator


Quid ergo? Non aliquando et insurget? Quidni? Sed salva dignitate morum, quam violenta ista et nimia vis exuit. Habeat vires magnas, moderatas tamen; perennis sit unda, non torrens. Vix oratori permiserim talem dicendi velocitatem inrevocabilem ac sine lege vadentem. Quemadmodum enim iudex subsequi poterit aliquando etiam inperitus et rudis? Tum quoque, cum illum aut ostentatio abstulerit aut affectus inpotens sui, tantum festinet atque ingerat, quantum aures pati possunt.

quis ergo non aliquando et insurgo quis sed salvo dignitas mos quam violentus iste et nimius volo exuo habeo vireo magnus modero tamen perennis sum unda non torreo vix orator permitto talis dico velocitas inrevocabilis atque sine lex vado quemadmodum enim iudex subsequor possum aliquando etiam imperitus et rudis tum quoque cum ille aut ostentatio aufero aut afficio impotens suus tantus festino atque ingero quantus auris patior possum


Divitem illum putas, quia aurea supellex etiam in via sequitur, quia in omnibus provinciis arat, quia magnus kalendari liber volvitur, quia tantum suburbani agri possidet, quantum invidiose in desertis Apuliae possideret. Cum omnia dixeris, pauper est. Quare? Quia debet. Quantum? inquis. Omnia. Nisi forte iudicas interesse, utrum aliquis ab homine an a fortuna mutuum sumpserit.

dives ille puto quia aureus supellex etiam in via sequor quia in omnis provincia aro quia magnus kalendaris liber volvo quia tantus suburbanus ager possideo quantus invidiosus in desero appulia possideo cos omnis dico pauper sum quaris quia debeo quantus inquam omnis nisus fors iudico intersum utrum aliquis ab homo an ab fortuna mutuus sumo


Quid ergo? Idem faciam, quod trossuli et iuvenes? Bene mecum agitur, si hoc unum senectutem meam dedecct dedecet. Omnis aetatis homines haec schola admittit. In hoc senescamus, ut iuvenes sequamur? In theatrum senex ibo et in circum deferar et nullum par sine me depugnabit ad philosophum ire erubescam?

quis ergo idem facio qui trossulis et juvenis bene ego ago si hic unus senectus meus dedecct dedecet omnis aetas homo hic schola admitto in hic senesco ut juvenis sequor in theatrum senex eo et in circum defero et nullus par sine ego depugno ad philosophus eo erubesco


Falleris enim et pluris quaedam quam sunt putas, adeoque falleris, ut, quae maximi inter nos habentur, divitiae, gratia, potentia, sestertio nummo aestimanda sint.

fallo enim et multus quidam quam sum puto adeo fallo ut qui magnus inter nos habeo divitiae gratia potentia sestertius nummus aestimo sum


Et stricto gladio, quem usque in illum diem ab omni caede purum servaverat: Nihil, inquit, egisti, fortuna, omnibus conatibus meis obstando. Non pro mea adhuc sed pro patriae libertate pugnavi, nec agebam tanta pertinacia, ut liber, sed ut inter liberos viverem. Nunc quoniam deploratae sunt res generis humani, Cato deducatur in tutum.

et stringo gladius qui usque in ille dies ab omnis caedes purus servo nihil inquam ago fortuna omnis conatus meus obsto non pro meus adhuc sed pro patria libertas pugno neque ago tantus pertinacia ut liber sed ut inter liber vivo nunc quoniam deploro sum res genus humanus cato deduco in tueor


Egregie itaque videtur mihi Metrodorus dixisse in ea epistula, qua sororem amisso optimae indolis filio adloquitur: mortale est omne mortalium bonum. De his loquitur bonis, ad quae concurritur. Nam illud verum bonum non moritur, certum est sempiternumque, sapientia et virtus; hoc unum contingit inmortale mortalibus.

egregius itaque video ego metrodorus dico in is epistula qui soror amitto bonus indoles filius alloquor mortalis sum omnis mortalis bonus de hic loquor bonus ad qui concurro nam ille verus bonus non morior certus sum sempiternus sapientia et virtus hic unus contingo inmortal mortalis


Doce me non an fortitudo animal sit, sed nullum animal felix esse sine fortitudine, nisi contra fortuita convaluit et omnis casus, antequam exciperet, meditando praedomuit. Quid est fortitudo? Munimentum humanae imbecillitatis inexpugnabile, quod qui circumdedit sibi, securus in hac Vitae obsidione perdurat; utitur enim suis viribus, suis telis.

doceo ego non an fortitudo animal sum sed nullus animal felix sum sine fortitudo nisi contra fortuitus convalesco et omnis casus antequam excipio meditor praedomo quis sum fortitudo munimentum humanus imbecillitas inexpugnabilis qui qui circumdo sui securus in hic vita obsidio perduro uto enim suus vis suus telum


Vox haec illum parem maioribus fecit et fatalem Scipionibus in Africa gloriam non est interrumpi passa. Multum fuit Carthaginem vincere, sed amplius mortem. Imperator, inquit, se bene habet. An aliter debebat imperator, et quidem Catenis, mori?

vox hic ille par magnus facio et fatal scipio in africanus gloria non sum interrumpo patior multus sum carthago vinco sed amplus mors imperator inquam sui bene habeo an aliter debeo imperator et quidem catena morior


Inde ad haec pervenitur verba: virtus et philosophia et iustitia verborum inanium crepitus est. Una felicitas est bene vitae facere. Esse, bibere, frui patrimonio, hoc est vivere, hoc est se mortalem esse meminisse. Fluunt dies et inreparabilis vita decurrit; dubitamus sapere? Quid iuvat aetati non semper voluptates recepturae interim, dum potest, dum poscit, ingerere frugalitatem? Eo mortem praecurre et quidquid illa ablatura est, iam sine tibi interire. Non amicam habes, non puerum, qui amicae moveat invidiam; cottidie sobrius prodis; sic cenas tamquam ephemeridem patri adprobaturus: non est istud vivere, sed alienae vitae interesse.

indus ad hic pervenio verbum virtus et philosophia et iustitia verbum inanis crepo sum unus felicitas sum bene vita facio sum bibo fruor patrimonium hic sum vivo hic sum sui mortal sum memini fluo dies et inreparabilis vito decurro dubito sapio quis juvo aetas non semper voluptas recipio interim dum possum dum posco ingero frugalitas eos mors praecurro et quisquis ille aufero sum iam sine tu intereo non amica habeo non puer qui amica moveo invidia cottidie sobrius prodeo sic ceno tamquam ephemeris pater adprobo non sum iste vivo sed alienus vita intersum


Quod autem hoc bonum? Dicam: liber animus, erectus, alia subiciens sibi, se nulli. Hoc bonum adeo non recipit infantia, ut pueritia non speret, adulescentia inprobe speret; bene agitur cum senectute, si ad illud longo studio intentoque pervenit. Si hoc est bonum, et intellegibile est.

qui autem hic bonus dico liber animus erigo alius subicio sui sui nullus hic bonus adeo non recipio infer ut pueritia non spero adulescentia improbus spero bene ago cum senectus si ad ille longus studium intendo pervenio si hic sum bonus et intellegibilis sum


Non accidit hoc ab infirmitate mentis, sed a novitate rei, quae inexercitatos, etiamsi non concutit, movet naturali in hoc facilitate corporis pronos. Nam ut quidam boni sanguinis sunt, ita quidam incitati et mobilis et cito in os prodeuntis.

non accido hic ab infirmitas mens sed ab novitas res qui inexercitatus etiamsi non concutio moveo natural in hic facilitas corpus pronus nam ut quidam bonus sanguis sum ita quidam incitas et mobilis et cito in os proeo


ille qui superbus atque inpotens et fiducia virium tumidus ait: Quod nisi quieris, Menelae, hac dextra occides, diurnum accipit, in centunculo dormit. Idem de istis licet omnibus dicas, quos supra capita hominum supraque turbam delicatos lectica suspendit; omnium istorum personata felicitas est. Contemnes illos, si despoliaveris.

ille qui superbus atque impotens et fiducia vis tumidus aio qui nisi queo menelaus hic dextera occaedes diurnus accipio in centunculus dormio idem de iste licet omnis dico qui supra caput homo supra turba delicatus lectica suspendo omnis iste personatus felicitas sum contemno ille si despolio


Si quis, inquit, non habet recta decreta, quid illum admonitiones iuvabunt vitiosis obligatum? Hoc scilicet, ut illis liberetur; non enim extincta in illo indoles naturalis est, sed obscurata et oppressa. Sic quoque temptat resurgere et contra prava nititur, nancta vero praesidium et adiuta praeceptis evalescit, si tamen illam diutina pestis non infecit nec enecuit; hanc enim ne disciplina quidem philosophiae toto inpetu suo conisa restituet. Quid enim interest inter decreta philosophiae et praecepta, nisi quod illa generalia praecepta sunt, haec specialia? Utraque res praecipit, sed altera in totum, particulatim altera.

si quis inquam non habeo recta decretum quis ille admonitio iuvo vitiosus obligo hic scilicet ut ille libero non enim extingo in ille indoles natural sum sed obscuro et opprimo sic quoque tento resurgo et contra pravus nitor nanciscor verus praesidium et adjuvo praecipio evalesco si tamen ille diutinus pestis non inficio neque eneco hic enim ne disciplina quidem philosophia totus impetus suus conitor restituo quis enim intersum inter decretum philosophia et praecipio nisi qui ille generalis praecipio sum hic specialis uter res praecipio sed alter in totus particulatim alter


Neminem pecunia divitem fecit, immo contra nulli non maiorem sui cupidinem incussit. Quaeris, quae sit huius rei causa? Plus incipit habere posse, qui plus habet.

nemo pecunia dives facio immo contra nullus non magnus suus cupido incutio quaero qui sum hic res causa multus incipio habeo possum qui multus habeo


Dic tibi: Ex istis, quae terribilia videntur, nihil est invictum. Singula vicere iam multi: ignem Mucius, crucem Regulus, venenum Socrates, exilium Rutilius, mortem ferro adactam Cato; et nos vincamus aliquid.

dico tu ex iste qui terribilis video nihil sum invictus singulus vinco iam multus ignis mucius crux regulus venenum socrates exsilium rutilus mors ferrum adigo cato et nos vinco aliquis


Nullos autem peius mereri de omnibus mortalibus iudico quam qui philosophiam velut aliquod artificium venale didicerunt, qui aliter vivunt quam vivendum esse praecipiunt. Exempla enim se ipsos inutilis disciplinae circumferunt nulli non vitio, quod insequuntur, obnoxii.

nullus autem malus mereo de omnis mortalis judico quam qui philosophia velut aliqui artificium venal disco qui aliter vivo quam vivo sum praecipio exemplum enim sui ipse inutilis disciplina circumfero nullus non vitio qui insequor obnoxius


Sed adeo, mi Lucili, philosophia sacrum quiddam est et venerabile, ut etiam, si quid illi simile est, mendacio placeat. Otiosum enim hominem seductum existimat vulgus et securum et se contentum, sibi viventem, quorum nihil ulli contingere nisi sapienti potest.

sed adeo ego lucilis philosophia sacer quidam sum et venerabilis ut etiam si quis ille similis sum mendacium placeo otiosus enim homo seduco existimo vulgus et securus et sui contineo sui vivo qui nihil ullus contingo nisi sapio possum


Mihi crede, verum gaudium res severa est. An tu existimas quemquam soluto vultu et, ut isti delicati locuntur, hilariculo mortem contemnere, paupertati domum aperire, voluptates tenere sub freno, meditari dolorum patientiam? Haec qui apud se versat, in magno gaudio est, sed parum blando. In huius gaudii possessione esse te volo; numquam deficiet, cum semel unde petatur inveneris.

ego credo verus gaudium res severus sum an tu existimo quisquam solvo vultus et ut iste delicatus locuntur hilariculo mors contemno paupertas domus aperio voluptas teneo sub freno meditaris dolor patientia hic qui apud sui verso in magnus gaudium sum sed parum blandus in hic gaudium possessio sum tu volo numquam deficio cum semel unde peto invenio


Servi me reliquerunt. Alium compilaverunt, alium accusaverunt, alium occiderunt, alium prodiderunt, alium calcaverunt, alium veneno, alium criminatione petierunt; quicquid dixeris, multis accidit. Deinceps quae multa et varia sunt, in nos tela deriguntur. Quaedam in nos fixa sunt, quaedam vibrant et cum maxime veniunt, quaedam in alios perventura nos stringunt.

servius ego relinquo alius compilo alius accuso alius occido alius prodo alius calceo alius veneno alius criminatio peto quisquis dico multus accido deinceps qui multus et vario sum in nos telum derego quidam in nos figo sum quidam vibro et cum magnus venio quidam in alius pervenio nos stringo


Quaedam ingenia facilia, expedita, quaedam manu, quod aiunt, facienda sunt et in fundamentis suis occupata. Itaque illum ego feliciorem dixerim, qui nihil negotii secum habuit, hunc quidem melius de se meruisse, qui malignitatem naturae suae vicit et ad sapientiam se non perduxit, sed extraxit.

quidam ingenium facilis expedio quidam manus qui aio facio sum et in fundamentum suus occupo itaque ille ego felix dico qui nihil negotium sui habeo hic quidem bonus de sui mereo qui malignitas natura suus vinco et ad sapientia sui non perduco sed extraho


Nec diu exempla, quibus confirmeris, colligenda sunt; omnis illa aetas tulit. In quamcumque partem rerum vel civilium vel externarum memoriam miseris, occurrent tibi ingenia aut profectus aut inpetus magni.

neque diu exemplum qui confirmo colligo sum omnis ille aetas fero in quicumque pars res vel civilis vel externaris memoria miser occurro tu ingenium aut proficiscor aut impetus magnus


Quid capitis vertigines dicam? Quid oculorum auriumque tormenta et cerebri exaestuantis verminationes et omnia, per quae exoneramur, internis uleeribus ulceribus adfecta? Innumerabilia praeterea febrium genera, aliarum impetu saevientium, aliarum tenui peste repentium, aliarum eum horrore et multa membrorum quassatione venientium?

quis capio vertigo dico quis oculus auris tormentum et cerebrum exaestuo verminatio et omnis per qui exonero internus uleeribus ulcus afficio innumerabilis praeterea febris genus alius impetus saevio alius tenuis pestis repo alius is horror et multus membrum quassatio venio


Quod vides accidere pueris, hoc nobis quoque maiusculis pueris evenit: illi quos amant, quibus adsueverunt, cum quibus ludunt, si personatos vident, expavescunt. Non hominibus tantum, sed rebus persona demenda est et reddenda facies sua.

qui video accido puer hic nos quoque maiusculis puer evenio ille qui amo qui assuesco cum qui ludo si personatus video expavesco non homo tantus sed res persono demo sum et reddo facies suus


Quid? Quod ista liberalium artium consectatio molestos, verbosos, intempestivos, sibi placentes facit et ideo non discentes necessaria, quia supervacua didicerunt. Quattuor milia librorum Didymus grammaticus scripsit. Misererer, si tam multa supervacua legisset. In his libris de patria Homeri quaeritur, in his de Aeneae matre vera, in his libidinosior Anacreon an ebriosior vixerit, in his an Sappho publica fuerit, et alia, quae erant dediscenda, si scires. I nunc et longam esse vitam nega.

quis qui iste liberalis ars consectatio molestus verbosus intempestivus sui placeo facio et ideo non disco necessarius quia supervacuus disco quattuor mille liber didymus grammaticus scribo misereo si tam multus supervacuus lego in hic liber de patria homerus quaero in hic de aeneas mater verus in hic libidinosus anacreon an ebriosus vivo in hic an sappho publicus sum et alius qui sum dedisco si scio eo nunc et longus sum vita nego


Fabianus, vir egregius et vita et scientia et, quod post ista est, eloquentia quoque, disputabat expedite magis quam concitate, ut posses dicere facilitatem esse illam, non celeritatem. Hanc ego in viro sapiente recipio, non exigo; ut oratio eius sine impedimento exeat, proferatur tamen malo quam profluat.

fabianus vir egregius et vito et scientia et qui post iste sum eloquentia quoque disputo expedio magis quam concitas ut possum dico facilitas sum ille non celeritas hic ego in vir sapio recipio non exigo ut oratio is sine impedimentum exeo profero tamen malus quam profluo


Haec omnia Liberalis nostri adfectum inclinant adversus sua firmum et erectum. Nec sine causa concussus est; inexpectata plus adgravant; novitas adicit calamitatibus pondus, nec quisquam mortalium non magis quod etiam miratus est, doluit.

hic omnis liberal noster afficio inclino adverro suus firmum et erigo neque sine causa concutio sum inexspectatus multus adgravo novitas adicio calamitas pondus neque quisquam mortalis non magis qui etiam miror sum doleo


Scis enim me moralem philosophiam velle conplecti et omnes ad eam pertinentis quaestiones explicare. Itaque dubitavi utrum differrem te, donec suus isti rei veniret locus, an ius tibi extra ordinem dicerem; humanius visum est tam longe venientem non detinere.

scio enim ego moral philosophia volo conplecto et omnis ad is pertineo quaestio explicaris itaque dubito utrum differo tu donec suus iste res venio locus an ius tu extra ordo dico humanus video sum tam longus venio non detineo


Fugam tibi non prodesse miraris? Tecum sunt, quae fugis. Te igitur emenda, onera tibi detrahe et demenda desideria intra salutarem modum contine. Omnem ex animo erade nequitiam. Si vis peregrinationes habere iucundas, comitem tuum sana. Haerebit tibi avaritia, quamdiu avaro sordidoque convixeris; haerebit tumor, quamdiu superbo conversaberis. Numquam saevitiam in tortoris contubernio pones. Incendent libidines tuas adulterorum sodalicia.

fuga tu non prosum miror tu sum qui fugio tu igitur emo onus tu detraho et demo desiderium intra salutaris modus contineo omnis ex animus erado nequitia si volo peregrinatio habeo jucundus comes tuus sano haereo tu avaritia quamdiu avarus sordidus convivo haereo tumor quamdiu superbus converso numquam saevitia in tortor contubernium pono incendo libido tuus adulter sodalicium


Venio nunc ad illum, qui caelestium notitia gloriatur: Frigida Saturni sese quo stella receptet, Quos ignis caeli Cyllenius erret in orbes. Hoc scire quid proderit? Ut sollicitus sim, cum Saturnus et Mars ex contrario stabunt aut cum Mercurius vespertinum faciet occasum vidente Saturno, potius quam hoc discam, ubicumque sunt ista, propitia esse, non posse mutari?

venio nunc ad ille qui caelestis notitia glorior frigidus saturnus sui quo stella recepto qui ignis caelum cyllenius erro in orbo hic scio quis prosum ut sollicitus sum cum saturnus et mars ex contrarius sto aut cum mercurius vespertinus facio occasus video saturnus potis quam hic disco ubicumque sum iste propitio sum non possum muto


Hic respondebimus: Non intellegitis, quomodo posuerimus quod bonum est in musica. Non enim id dicimus, quod instruit musicum, sed quod facit; tu ad supellectilem artis, non ad artem venis. Si quid autem in ipsa arte musica bonum est, id utique musicum faciet.

hic respondeo non intellego quomodo pono qui bonus sum in musica non enim is dico qui instruo musica sed qui facio tu ad supellectilis ars non ad ars venio si quis autem in ipse ars musica bonus sum is utique musica facio


Neque ego te iubeo semper inminere libro aut pugillaribus; dandum est aliquod intervallum animo, ita tamen ut non resolvatur, sed remittatur. Gestatio et corpus concutit et studio non officit; possis legere, possis dictare, possis loqui, possis audire, quorum nihil ne ambulatio quidem vetat fieri.

neque ego tu iubeo semper inmino liber aut pugillaris do sum aliqui intervallum animus ita tamen ut non resolvo sed remitto gestatio et corpus concutio et studium non officio possum lego possum dictaris possum loquor possum audio qui nihil ne ambulatio quidem veto fio


Hoc loco tibi Posidonii nostri referre sententiam volo: Non est quod umquam fortunae armis putes esse te tutum; tuis pugna. Contra ipsam fortuna non armat; itaque contra hostes instructi, contra ipsam inermes sunt.

hic locus tu posidonius noster refero sententia volo non sum qui umquam fortuna arma puto sum tu tueor tuus pugno contra ipse fortuna non armo itaque contra hostis instruo contra ipse inermis sum


Sed naturale est, inquis, ut desiderio amici torquear; da ius lacrimis tam iuste cadentibus. Naturale est opinionibus hominum tangi et adversis contristari; quare mihi non permittas hunc tam honestum malae opinionis metum?

sed natural sum inquam ut desiderium amicus torqueo do ius lacrima tam justus cado natural sum opinio homo tango et adverro contristaris quare ego non permitto hic tam honestus malus opinio metus


Non tam multis vixit annis quam potuit. Et paucorum versuum liber est et quidem laudandus atque utilis; annales Tanusii scis quam ponderosi sint et quid vocentur. Hoc est vita quorumdam longa, et quod Tanusii sequitur annales.

non tam multus vivo annus quam possum et paucus versus liber sum et quidem laudo atque utilis annal tanusius scio quam ponderosus sum et quis voco hic sum vito quidam longus et qui tanusius sequor annal


Locutus est mecum amicus tuus bonae indolis, in quo quantum esset animi, quantum ingenii, quantum iam etiam profectus, sermo primus ostendit. Dedit nobis gustum, ad quem respondebit. Non enim ex praeparato locutus est, sed subito deprehensus. Ubi se colligebat, verecundiam, bonum in adulescente signum, vix potuit excutere; adeo illi ex alto suffusus est rubor. Hic illum, quantum suspicor, etiam cum se confirmaverit et omnibus vitiis exuerit, sapientem quoque sequetur. Nulla enim sapientia naturalia corporis vitia ponuntur. Quicquid infixum et ingenitum est, lenitur arte, non vincitur.

loquor sum ego amicus tuus bonus indoles in quo quantus sum animus quantus ingenium quantus iam etiam proficiscor sermo primus ostendo do nos gustus ad qui respondeo non enim ex praeparo loquor sum sed subeo deprehendo ubius sui colligo verecundia bonus in adulescens signum vix possum excutio adeo ille ex altus suffundo sum rubor hic ille quantus suspicor etiam cum sui confirmo et omnis vitium exuo sapio quoque sequor nullus enim sapientia naturale corpus vitio pono quisquis infigo et ingenitus sum lenio ars non vincio


Sed volebam vivere, carere tamen incommodis omnibus. Tam effeminata vox virum dedecet. Videris, quemadmodum hoc votum meum excipias; ego illud magno animo, non tantum bono facio: neque di neque deae faciant, ut te fortuna in deliciis habeat.

sed volo vivo careo tamen incommodus omnis tam effemino vox vir dedecet video quemadmodum hic voveo meus excipio ego ille magnus animus non tantus bonus facio neque deus neque dea facio ut tu fortuna in deliciae habeo


Scribam ergo quod vis, sed meo more; interim multos habes, quorum scripta nescio an satis ordinent. Sume in manus indicem philosophorum; haec ipsa res expergisci te coget, si videris, quam multi tibi laboraverunt. Concupisces et ipse ex illis unus esse. Habet enim hoc optimum in se generosus animus, quod concitatur ad honesta.

scribo ergo qui volo sed meus mos interim multus habeo qui scribo nescio an satis ordino sumo in manus index philosophus hic ipse res expergiscor tu cogo si video quam multus tu laboro concupisco et ipse ex ille unus sum habeo enim hic bonus in sui generosus animus qui concito ad honestus


Haec, quae ab Aristotele et Platone ponitur, turba causarum aut nimium multa aut nimium pauca conprendit. Nam si, quocumque remoto quid effici non potest, id causam iudicant esse faciendi, pauca dixerunt. Ponant inter causas tempus; nihil sine tempore potest fieri. Ponant locum; si non fuerit, ubi fiat aliquid, ne fiet quidem. Ponant motum; nihil sine hoc nec fit nec perit. Nulla sine motu ars, nulla mutatio est.

hic qui ab aristotelis et plato pono turba causaris aut nimium multus aut nimium paucus comprehendo nam si quicumque removeo quis efficio non possum is causa judico sum facio paucus dico pono inter causa tempus nihil sine tempus possum fio pono locus si non sum ubi fio aliquis ne fio quidem pono motus nihil sine hic neque fio neque pereo nullus sine motus ars nullus mutatio sum


Ergo cum tripertita sit philosophia, moralem eius partem primum incipiamus disponere. Quam in tria rursus dividi placuit, ut prima esset inspectio suum cuique distribuens et aestimans quanto quidque dignum sit, maxime utilis. Quid enim est tam necessarium quam pretia rebus inponere? Secunda de impetu, de actionibus tertia. Primum enim est, ut quanti quidque sit iudices, secundum, ut impetum ad illa capias ordinatum temperatumque, tertium, ut inter impetum tuum actionemque conveniat, ut in omnibus istis tibi ipse consentias.

ergo cum tripertita sum philosophia moral is pars primus incipio dispono quam in tres rursus divido placeo ut primus sum inspectio suus quisque distribuo et aestimo quantus quisque dignus sum magnus utilis quis enim sum tam necessarius quam pretium res inpono secundus de impetus de actio tertius primus enim sum ut quantus quisque sum iudex secundus ut impetus ad ille capio ordino tempero tertius ut inter impetus tuus actio convenio ut in omnis iste tu ipse consentio


Quid me detines in eo, quem tu ipse pseudomenon appellas, de quo tantum librorum conpositum est? Ecce tota mihi vita mentitur; hanc coargue, hanc ad verum, si acutus es, redige. Necessaria iudicat, quorum magna pars supervacua est. Etiam quae non est supervacua, nihil in se momenti habet in hoc, ut possit fortunatam beatumque praestare. Non enim statim bonum est, si quid necessarium est; aut proicimus bonum, si hoc nomen pani et polentae damus et ceteris, sine quibus vita non ducitur.

quis ego detineo in is qui tu ipse pseudomenos appello de quo tantus liber compositum sum ecce totus ego vito mentior hic coarguo hic ad verus si acutus sum redigo necessarius iudico qui magnus pars supervacuus sum etiam qui non sum supervacuus nihil in sui momentum habeo in hic ut possum fortunata beatus praesto non enim statim bonus sum si quis necessarius sum aut proicio bonus si hic nomen panis et polenta do et ceterus sine qui vito non duco


Sufficit ad id natura, quod poscit. A natura luxuria descivit, quae cotidie se ipsa incitat et tot saeculis crescit et ingenio adiuvat vitia. Primo supervacua coepit concupiscere, inde contraria, novissime animum corpori addixit et illius deservire libidini iussit. Omnes istae artes, quibus aut circitatur civitas aut strepit, corporis negotium gerunt, cui omnia olim tamquam servo praestabantur, nunc tamquam domino parantur. Itaque hinc textorum, hinc fabrorum officinae sunt, hinc odores coquentium, hinc mollitia molles corporis motus docentium mollesque cantus et infractos. Recessit enim ille naturalis modus desideria ope necessaria finiens; iam rusticitatis et miseriae est velle, quantum sat est.

sufficio ad is natura qui posco ab natura luxuria descio qui cottidie sui ipse incito et tot saeculis cresco et ingenium adjuvo vitio primus supervacuus coepio concupisco inde contrarius novus animus corpus addico et ille deservio libido iubeo omnis iste ars qui aut circito civitas aut strepit corpus negotium gero qui omnis olim tamquam servo praesto nunc tamquam dominus paro itaque hinc textor hinc faber officina sum hinc odoro coquo hinc mollitia mollis corpus moueo doceo mollis cantus et infringo recedo enim ille natural modus desiderium ops necessarius finio iam rusticitas et miseria sum volo quantus satis sum


Mitte, inquis, et nobis ista, quae tam efficacia expertus es. Ego vero omnia in te cupio transfundere, et in hoc aliquid gaudeo discere, ut doceam. Nec me ulla res delectabit, licet sit eximia et salutaris, quam mihi uni sciturus sum. Si cum hac exceptione detur sapientia, ut illam inclusam teneam nec enuntiem, reiciam. Nullius boni sine socio iucunda possessio est.

mitto inquam et nos iste qui tam efficacia experior sum ego verus omnis in tu cupio transfundo et in hic aliquis gaudeo disco ut doceo neque ego ullus res delecto licet sum eximius et salutaris quam ego unus scio sum si cum hic exceptio do sapientia ut ille includo teneo neque enuntio reicio nullus bonus sine socius iucundus possessio sum


Quid haberes quod in philosophia suspiceres, si beneficiaria res esset?

quis habeo qui in philosophia suspicio si beneficiarius res sum


Finem constitue, quem transire ne velis quidem, si possis; discedant aliquando ista insidiosa bona et sperantibus meliora quam adsecutis. Si quid in illis esset solidi, aliquando et inplerent; nunc hauriendum sitim concitant. Mittantur speciosi apparatus. Et quod futuri temporis incerta sors volvit, quare potius a fortuna inpetrem, ut det, quam a me, ne petam? Quare autem petam? Oblitus fragilitatis humanae congeram? In quid laborem? Ecce hic dies ultimus est. Ut non sit; prope ab ultimo est Vale.

finis constituo qui transeo ne velis quidem si possum discedo aliquando iste insidiosus bonus et spero bonus quam adsequor si quis in ille sum solidus aliquando et inplerent nunc haurio sitis concito mitto speciosus apparatus et qui sum tempus incertus sors volvo quare potis ab fortuna impetro ut do quam ab ego ne peto quaris autem peto obliuiscor fragilitas humanus congero in quis labor ecce hic dies ulter sum ut non sum prope ab ultimo sum val


Hi iudices Clodiani a senatu petierant praesidium, quod non erat nisi damnaturis necessarium, et inpetraverant. Itaque eleganter illis Catulus absoluto reo, quid vos, inquit, praesidium a nobis petebatis? An ne nummi vobis eriperentur? Inter hos tamen iocos inpune tulit ante iudicium adulter, in iudicio leno, qui damnationem peius effugit quam meruit.

hic iudex clodianus ab senatus peto praesidium qui non sum nisi damno necessarius et impetro itaque eleganter ille catulus absolvo reor quis tu inquam praesidium ab nos peto an ne nummus tu eripio inter hic tamen iocus impunis fero ante iudicium adulter in iudicium leno qui damnatio malus effugio quam mereo


Quod, si pauci facerent, nollemus imitari, cum plures facere coeperunt, quasi honestius sit, quia frequentius, sequimur. Et recti apud nos locum tenet error, ubi publicus factus est.

qui si paucus facio nolo imitor cum multus facio coepio quasi honestus sum quia frequens sequor et recingo apud nos locus teneo error ubi publicus facio sum


Huic rationem servire iusserunt et fecerunt animalis generosissimi summum bonum demissum et ignobile, praeterea mixtum portentosumque et ex diversis ac male congruentibus membris. Nam ut ait Vergilius noster in Scylla Prima hominis facies et pulchro pectore virgo Pube tenus, postrema inmani corpore pistrix Delphinum caudas utero commissa luporum. Huic tamen Scyllae fera animalia adiuncta sunt, horrenda, velocia; at isti sapientiam ex quibus conposuere portentis!

hic ratio servio jubeo et facio animal generosus superus bonus demitto et ignobilis praeterea misceo portentosus et ex diverto atque malus congruo membrum nam ut aio vergilius noster in scylla primus homo facies et pulcher pectus virgo pubes tenus postremo immanis corpus pistrix delphinum cauda uterus committo lupus hic tamen scylla ferus animal adjungo sum horreo velocia at iste sapientia ex qui conposuere portendo


Haec si tibi nimium tristia videbuntur, villae inputabis, in qua didici ab Aegialo, diligentissime patre familiae, is enim nunc huius agri possessor est, quamvis vetus arbustum posse transferri. Hoc nobis senibus discere necessarium est, quorum nemo non olivetum alteri ponit. Quod vidi illud arborum trimum et quadrimum fastidiendi fructus aut deponere.

hic si tu nimium tristis video villa inputo in qui disco ab aegialo diligens pater familia is enim nunc hic ager possessor sum quivis vetus arbustus possum transfero hic nos senex disco necessarius sum qui nemo non olivetum alter pono qui video ille arbor trimus et quadrimus fastidio fructus aut depono


Totam huc converte mentem, huic adside, hanc cole; ingens intervallum inter te et ceteros fiet. Omnes mortales multo antecedes, non multo te di antecedent. Quaeris, quid inter te et illos interfuturum sit? Diutius erunt. At mehercules magni artificis est clusisse totum in exiguo. Tantum sapienti sua, quantum deo omnis aetas patet. Est aliquid, quo sapiens antecedat deum: ille naturae beneficio non timet, suo sapiens.

totus huc converto mens hic assideo hic colo ingens intervallum inter tu et ceterus fio omnis mortalis multus antecedo non multus tu deus antecedo quaero quis inter tu et ille intersum sum diu sum at hercules magnus artifex sum clusisse totus in exiguus tantus sapio suus quantus deus omnis aetas pateo sum aliquis quo sapio antecedo deus ille natura beneficium non timeo suus sapio


quid ergo dubitatis dicere bene esse homini, si palato bene est? Et hunc tu, non dico inter viros numeras, sed inter homines, cuius summum bonum saporibus et coloribus sonisque constat? Excedat ex hoc animalium numero pulcherrimo ac dis secundo: mutis adgregetur animal pabulo laetum.

quis ergo dubito dico bene sum homo si palatum bene sum et hic tu non dico inter vir numero sed inter homo qui superus bonus sapor et color sonisque consto excedo ex hic animal numerus pulcher atque deus secundus mutus adgrego animal pabulum laetus


Unum exemplum luxuriae aut avaritiae multum mali facit; convictor delicatus paulatim enervat et emollit, vicinus dives cupiditatem inritat, malignus comes quamvis candido et simplici rubiginem suam adfricuit. Quid tu accidere his moribus credis, in quos publice factus est impetus? Necesse est aut imiteris aut oderis.

unus exemplum luxuria aut avaritia multus malus facio convictor delicatus paulatim enervo et emollio vicinus dives cupiditas irrito malignus comes quivis candidus et simplex rubigo suus affrico quis tu accido hic mos credo in qui publicus facio sum impetus necesse sum aut imito aut odi


Per has mortalis aevi moras illi meliori vitae longiorique proluditur. Quemadmodum decem mensibus tenet nos maternus uterus et praeparat non sibi, sed illi loco, in quem videmur emitti iam idonei spiritum trahere et in aperto durare; sic per hoc spatium, quod ab infantia patet in senectutem, in alium maturescimus partum. Alia origo nos expectat, alius rerum status.

per hic mortalis aevum mora ille bonus vita longus proludo quemadmodum decem mensis teneo nos maternus uterus et praeparo non sui sed ille locus in qui video emitto iam idoneus spiritus traho et in aperio duraris sic per hic spatium qui ab infer pateo in senectus in alius maturesco pario alius origo nos expecto alius res status


Non est ergo quod exigas excerpta et repetita; continuum est apud nostros quicquid apud alios excerpitur. Non habemus itaque ista ocliferia nec emptorem decipimus nihil inventurum, cum intraverit, praeter illa, quae in fronte suspensa sunt. Ipsis permittimus, unde velint sumere exemplaria.

non sum ergo qui exigo excerpo et repeto continuus sum apud noster quisquis apud alius excerpo non habeo itaque iste ocliferius neque emptor decipio nihil invenio cum intro praeter ille qui in frons suspendo sum ipse permitto unde volo sumo exemplaris


Quae condicio rerum, eadem hominum est. Navis bona dicitur non quae pretiosis coloribus picta est nec cui argenteum aut aureum rostrum est nec cuius tutela ebore caelata est nec quae fiscis atque opibus regiis pressa est, sed stabilis et firma et iuncturis aquam excludentibus spissa, ad ferendum incursum maris solida, gubernaculo parens, velox et non sentiens ventum.

qui condicio res idem homo sum nava bonus dico non qui pretiosus color pingo sum neque qui argenteus aut aureus rostrum sum neque qui tutela ebur caelo sum neque qui fiscus atque ops regius premo sum sed stabilis et firmo et jungo aqua excludo spisso ad fero incursus mare solidus gubernaculum parens velox et non sentio venio


Alexander Persas quidem et Hyrcanos et Indos et quicquid gentium usque in oceanum extendit oriens, vastabat fugabatque, sed ipse modo occiso amico, modo amisso iacebat in tenebris, alias scelus, alias desiderium suum maerens, victor tot regum atque populorum irae tristitiaeque succumbens. Id enim egerat, ut omnia potius haberet in potestate quam adfectus.

alexander persa quidem et hyrcani et indi et quisquis gens usque in oceanus extendo orior vasto fugo sed ipse modo occido amicus modo amitto iaceo in tenebrae alius scelus alius desiderium suus maereo victor tot rex atque populus ira tristitia succumbo is enim ago ut omnis potis habeo in potestas quam affectus


Primum sibi ipsum conciliatur animal, debet enim aliquid esse, ad quod alia referantur, voluptatem peto, cui? Mihi. Ergo mei curam ago. Dolorem refugio, pro quo? Pro me. Ergo mei curam ago. Si omnia propter curam mei facio, ante omnia est mei cura. Haec animalibus inest cunctis nec inseritur, sed innascitur.

primus sui ipse concilio animal debeo enim aliquis sum ad qui alius refero voluptas peto qui ego ergo meus cura ago dolor refugio pro quo pro ego ergo meus cura ago si omnis propter cura meus facio ante omnis sum meus cura hic animal insum cunctus neque insero sed innascor


Fateris, inquis, quod bonum est, secundum naturam esse; haec eius proprietas est. Fateris et alia secundum naturam quidem esse, sed bona non esse. Quomodo ergo illud bonum est, cum haec non sint? Quomodo ad aliam proprietatem pervenit, cum utrique praecipuum illud commune sit, secundum naturam esse?

fateor inquam qui bonus sum secundus natura sum hic is proprietas sum fateor et alius secundus natura quidem sum sed bonus non sum quomodo ergo ille bonus sum cum hic non sum quomodo ad alius proprietas pervenio cum uterque praecipuus ille communis sum secundus natura sum


Iterum tu mihi te pusillum facis et dicis malignius tecum egisse naturam prius, deinde fortunam, cum possis eximere te vulgo et ad felicitatem hominum maximam emergere. Si quid est aliud in philosophia boni, hoc est, quod stemma non inspicit. Omnes, si ad originem primam revocantur, a dis sunt.

iterum tu ego tu pusillus facio et dico malignus tu ago natura prior deinde fortuna cum possum eximo tu vulgo et ad felicitas homo maximus emergo si quis sum alius in philosophia bonus hic sum qui stemma non inspicio omnis si ad origo primus revoco ab deus sum


Accessit illud quoque: tam supervacuae mihi visae sunt habentibus quam fuerunt spectantibus.

accedo ille quoque tam supervacuus ego video sum habeo quam sum specto


Attalus Stoicus dicere solebat: malo me fortuna in castris suis quam in deliciis habeat. Torqueor, sed fortiter; bene est. Occidor, sed fortiter; bene est. Audi Epicurum, dicet et dulce est. Ego tam honestae rei ac severae numquam molle nomen inponam.

attalus stoicus dico soleo malus ego fortuna in castrum suus quam in deliciae habeo torqueo sed fortis bene sum occaedes sed fortis bene sum audio epicurus dico et dulcis sum ego tam honestus res atque severus numquam mollis nomen inpono


Et apertior ista sententia est quam ut interpretanda sit, et disertior quam ut adiuvanda. Hoc unum te admoneo, ne istud tantum existimes de divitiis dictum; quocumque transtuleris, idem poterit. Si vis Pythoclea honestum facere, non honoribus adiciendum est, sed cupiditatibus detrahendum. Si vis Pythoclea esse in perpetua voluptate, non voluptatibus adiciendum est, sed cupiditatibus detrahendum; si vis Pythoclea senem facere et inplere vitam, non annis adiciendum est, sed cupiditatibus detrahendum.

et aperio iste sententia sum quam ut interpretor sum et dissero quam ut adjuvo hic unus tu admoneo ne iste tantus existimo de divitiae dico quicumque transfero idem possum si volo pythoclea honestus facio non honor adicio sum sed cupiditas detraho si volo pythoclea sum in perpetuus voluptas non voluptas adicio sum sed cupiditas detraho si volo pythoclea senex facio et inpleo vita non annus adicio sum sed cupiditas detraho


Ergo in homine quoque nihil ad rem pertinet, quantum aret, quantum faeneret, a quam multis salutetur, quam pretioso incumbat lecto, quam perlucido poculo bibat, sed quam bonus sit. Bonus autem est, si ratio eius explicita et recta est et ad naturae suae voluntatem accommodata.

ergo in homo quoque nihil ad res pertineo quantus aro quantus faenero ab quam multus saluto quam pretiosus incumbo lectus quam perlucido poculum bibo sed quam bonus sum bonus autem sum si ratio is explico et recta sum et ad natura suus voluntas accommodo


Quid ergo est bonum? Rerum scientia. Quid malum est? Rerum imperitia. Ille prudens atque artifex pro tempore quaeque repellet aut eliget. Sed nec quae repellit timet, nec miratur quae elegit, si modo magnus illi et invictus animus est. Summitti te ac deprimi veto. Laborem si non recuses, parum est; posce.

quis ergo sum bonus res scientia quis malus sum res imperitia ille prudens atque artifex pro tempus quisque repello aut eligo sed neque qui repello timeo neque miro qui eligo si modo magnus ille et invictus animus sum summitto tu atque deprimo veto labor si non recuso parum sum posco


In epistula, qua de morte Metronaetis Metronactis philosophi querebaris tamquam et potuisset diutius vivere et debuisset, aequitatem tuam desideravi, quae tibi in omni persona, in omni negotio superest, in una re deest, in qua omnibus. Multos inveni aequos adversus homines, adversus deos neminem, Obiurgamus cotidie fatum: quare ille in medio cursu raptus est? Quare ille non rapitur? Quare senectutem et sibi et aliis gravem extendit?

in epistula qui de mors metronaetis metronactis philosophus querebaris tamquam et possum diu vivo et debeo aequitas tuus desidero qui tu in omnis persono in omnis negotium supersum in unus res desum in qui omnis multus invenio aequus adverro homo adverro deus nemo objurgo cottidie fatum quare ille in medium cursus rapio sum quaris ille non rapio quaris senectus et sui et alius gravis extendo


Quas optimum est differre, si discutere non possit. Vis scire futuro neminem debere torqueri? Quicumque audierit post quinquagesimum annum sibi patienda supplicia, non perturbatum nisi si medium spatium transiluerit et se in illam saeculo post futuram sollicitudinem inmiserit; eodem modo fit, ut animos libenter aegros et captantes causas doloris vetera atque obliterata contristent. Fit quae praeterierunt et quae futura sunt, absunt; neutra sentimus. Non est autem nisi ex eo, quod sentias, dolor. Vale.

qui bonus sum differo si discutio non possum volo scio sum nemo debeo torqueo quicumque audio post quinquagesimus annus sui patior supplicium non perturbo nisi si medius spatium transsileo et sui in ille saeculum post sum sollicitudo inmitto idem modo fio ut animus libet aeger et capto causa dolor vetero atque obliterata contristo fio qui praetereo et qui sum sum absum neuter sentio non sum autem nisi ex is qui sentio dolor val


Horatius Cocles solus implevit pontis angustias adimique a tergo sibi reditum, dummodo iter hosti auferretur, iussit et tam diu prementibus restitit, donec revulsa ingenti ruina tigna sonuerunt. Postquam respexit et extra periculum esse patriam periculo suo sensit, veniat, si quis vult, inquit, sic euntem sequi, iecitque se in praeceps et non minus sollicitus in illo rapido alveo fluminis ut armatus quam ut salvus exiret, retento armorum victricium decore tam tutus rediit, quam si ponte venisset.

horatius cocles solus impleo pons angustiae adimo ab tergum sui redeo dummodo iter hostis aufero iubeo et tam diu premo resto donec revello ingens ruina tignum sono postquam respicio et extra periculum sum patria periculum suus sentio venio si quis volo inquam sic eo sequor jacio sui in praeceps et non paruus sollicitus in ille rapidus alveus flumen ut armo quam ut salvus exeo retendo armus victricium decus tam tueor redeo quam si pons venio


Nemo non ita exit e vita, tamquam modo intraverit. Quemcumque vis occupa, adulescentem senem medium; invenies aeque timidum mortis, aeque inscium vitae. Nemo quicquam habet facti, in futurum enim nostra distulimus. Nihil me magis in ista voce delectat quam quod exprobratur senibus infantia.

nemo non ita exeo e vito tamquam modo intro quicumque volo occupo adulescens senex medius invenio aequus timidus mors aequus inscius vita nemo quisquam habeo facio in sum enim noster differo nihil ego magis in iste vox delecto quam qui exprobro senex infer


Ante ad mortem quam ad vitam praeparandi sumus. Satis instructa vita est, sed nos in instrumenta eius avidi sumus; deesse aliquid nobis videtur et semper videbitur. Ut satis vixerimus, nec anni nec dies faciunt, sed animus. Vixi, Lucili carissime, quantum satis erat; mortem plenus exspecto. Vale.

ante ad mors quam ad vita praeparo sum satis instruo vito sum sed nos in instrumentum is avidus sum desum aliquis nos video et semper video ut satis vivo neque annus neque dies facio sed animus vivo lucilis carus quantus satis sum mors plenus exspecto val


Progymnastas meos quaeris? Unus mihi sufficit Pharius puer, ut scis, amabilis, sed mutabitur. Iam aliquem teneriorem quaero. Hic quidem ait nos eandem crisin habere, quia utrique dentes cadunt. Sed iam vix illum adsequor currentem et intra paucissimos dies non potero; vide, quid exercitatio cotidiana proficiat. Cito magnum intervallum fit inter duos in diversum euntes. Eodem tempore ille adscendit, ego descendo, nec ignoras, quanto ex his velocius alterum fiat. Mentitus sum; iam enim aetas nostra non descendit, sed cadit.

progymnastes meus quaero unus ego sufficio pharius puer ut scio amabilis sed muto iam aliquis tener quaero hic quidem aio nos idem crisis habeo quia uterque dens cado sed iam vix ille assequor curro et intra paucus dies non possum video quis exercitatio cottidianus proficio cito magnus intervallum fio inter duo in diverto eo eos tempus ille adscendit ego descendo neque ignoro quantus ex hic velox alter fio mentior sum iam enim aetas noster non descendo sed cado


Sunt exercitationes et faciles et breves, quae corpus et sine mora lassent et tempori pareant, cuius praecipua ratio habenda est: cursus et cum aliquo pondere manus motae et saltus vel ille, qui corpus in altum levat, vel ille, qui in longum mittit, vel ille, ut ita dicam, saliaris aut, ut contumeliosius dicam, fullonius; quoius libet ex his elige usum rudem, facilem.

sum exercitatio et facilis et brevis qui corpus et sine mora lavo et tempus pareo qui praecipuus ratio habeo sum curro et cum aliquis pondus manus moueo et saltus vel ille qui corpus in altus levo vel ille qui in longus mitto vel ille ut ita dico saliaris aut ut contumeliosus dico fullonius qui libet ex hic eligo usus rudis facilis


Zenon noster hac collectione utitur: nullum malum gloriosum est; mors autem gloriosa est; mors ergo non est malum. Profecisti; liberatus sum metu; post hoc non dubitabo porrigere cervicem. Non vis severius loqui nec moritura risum movere? Non mehercules facile tibi dixerim, utrum ineptior fuerit, qui se hac interrogatione iudicavit mortis metum extinguere, an qui hoc, tamquam ad rem pertineret, conatus est solvere.

zeno noster hic collectio uto nullus malus gloriosus sum mors autem gloriosus sum mors ergo non sum malus proficio libero sum metus post hic non dubito porrigo cervix non volo severus loquor neque morior risus moveo non hercules facilis tu dico utrum ineptus sum qui sui hic interrogatio judico mors metus extinguere an qui hic tamquam ad res pertineo conor sum solvo


Quid? Quod facienda quoque nemo rite obibit nisi is, cui ratio erit tradita, qua in quaque re omnes officiorum numeros exequi possit, quos non servabit, qui in rem praesentem praecepta acceperit, non in omnem. Inbecilla sunt per se et, ut ita dicam, sine radice, quae partibus dantur. Decreta sunt, quae muniant, quae securitatem nostram tranquillitatemque tueantur, quae totam vitam totamque rerum naturam simul contineant. Hoc interest inter decreta philosophiae et praecepta, quod inter elementa et membra; haec ex illis dependent, illa et horum causae sunt et omnium.

quis qui facio quoque nemo rite obeo nisi is qui ratio sum trado qui in quisque res omnis officium numerus exequio possum qui non servo qui in res praesens praecipio accipio non in omnis imbecillus sum per sui et ut ita dico sine radix qui pars do decretum sum qui munio qui securitas noster tranquillitas tueor qui totus vita totus res natura simul contineo hic intersum inter decretum philosophia et praecipio qui inter elementum et membrum hic ex ille dependo ille et hic causa sum et omnis


Non sum tam ineptus, ut Epicuream cantilenam hoc loco persequar et dicam vanos esse inferorum metus, nec Ixionem rota volvi nec saxum umeris Sisyphi trudi in adversum nec ullius viscera et renasci posse cotidie et carpi; nemo tam puer est, ut Cerberum timeat et tenebras et larvalem habitum nudis ossibus cohaerentium. Mors nos aut consumit aut exuit. Emissis meliora restant onere detracto, consumptis nihil restat, bona pariter malaque submota sunt.

non sum tam ineptus ut epicureus cantilena hic locus persequor et dico vanus sum inferus metus neque ixio rota volvo neque saxum umerus sisyphus trudo in adverro neque ullus viscera et renascor possum cottidie et carpo nemo tam puer sum ut cerberus timeo et tenebrae et larval habitus nudus os cohaereo mors nos aut consumo aut exuo emitto bonus resto onus detraho consumo nihil resto bonus pariter malum summotor sum


At odit eos, qui subita et magna potentia inpotenter utuntur. Idem faciet, cum idem potuerit. Multorum, quia inbecilla sunt, latent vitia, non minus ausura, cum illis vires suae placuerint, quam illa, quae iam felicitas aperuit.

at odi is qui subeo et magnus potentia impotens uto idem facio cum idem possum multor quia imbecillus sum lateo vitio non paruus audeo cum ille vireo suus placeo quam ille qui iam felicitas aperio


Hoc liqueat, nihil esse bonum nisi honestum, et omnia incommoda suo iure bona vocabuntur, quae modo virtus honestaverit.

hic liqueo nihil sum bonus nisi honestus et omnis incommodus suus ius bonus voco qui modo virtus honesto


Hoc durum ac laboriosum ingenium nobis datum scias licet. Imus per obstantia. Itaque pugnemus, aliquorum invocemus auxilium. Quem, inquis, invocabo? Hunc aut illum? Tu vero etiam ad priores revertere, qui vacant; adiuvare nos possunt non tantum qui sunt, sed qui fuerunt.

hic durus atque laboriosus ingenium nos do scio licet imus per obsto itaque pugno aliqui invoco auxilium qui inquam invoco hic aut ille tu verus etiam ad prior revorto qui vaco adiuvaris nos possum non tantus qui sum sed qui sum


Singulas lubet circumire virtutes. Fortitudo contemptrix timendorum est; terribilia et sub iugum libertatem nostram mittentia despicit, provocat, frangit. Numquid ergo hanc liberalia studia corroborant? Fides sanctissimum humani pectoris bonum est, nulla necessitate ad fallendum cogitur, nullo corrumpitur praemio. Ure, inquit, caede, occide; non prodam, sed quo magis secreta quaeret dolor, hoc illa altius condam. Numquid liberalia studia hos animos facere possunt? Temperantia voluptatibus imperat, alias odit atque abigit, alias dispensat et ad sanum modum redigit nec umquam ad illas propter ipsas venit. Scit optimum esse modum cupitorum non quantum velis, sed quantum debeas sumere.

singulus lubet circumeo virtus fortitudo contemptrix timeo sum terribilis et sub iugum libertas noster mitto despicio provoco frango numquid ergo hic liberalis studium corroboro fides sancio humanus pectus bonus sum nullus necessitas ad fallo cogo nullus corrumpo praemium uro inquam caedes occaedes non prodo sed quo magis secerno quaero dolor hic ille altus condo numquid liberalis studium hic animus facio possum tempero voluptas impero alius odi atque abigo alius dispenso et ad sanus modus redigo neque umquam ad ille propter ipse venio scio bonus sum modus cupitor non quantus velis sed quantus debeo sumo


Si me quidem velis audire, hoc meditare et exerce, ut mortem et excipias et, si ita res suadebit, accersas. Interest nihil, illa ad nos veniat an ad illam nos. Illud imperitissimi cuiusque verbum falsum esse tibi ipse persuade: Bella res est mori sua morte. Nemo moritur nisi sua morte. Illud praeterea tecum licet cogites: nemo nisi suo die moritur. Nihil perdis ex tuo tempore; nam quod relinquis, alienum est. Vale.

si ego quidem velis audio hic meditaris et exerceo ut mors et excipio et si ita res suadeo arcesso intersum nihil ille ad nos venio an ad ille nos ille imperitissimi quisque verbum falsus sum tu ipse persuadeo bellum res sum morior suus mors nemo morior nisi suus mors ille praeterea tu licet cogito nemo nisi suus dies morior nihil perdo ex tuus tempus nam qui relinquo alienus sum val


Non est quod te gloria publicandi ingenii producat in medium, ut recitare istis velis aut disputare; quod facere te vellem, si haberes isti populo idoneam mercem; nemo est, qui intellegere te possit. Aliquis fortasse, unus aut alter incidet, et hic ipse formandus tibi erit instituendusque ad intellectum tui. Cui ergo ista didici? Non est quod timeas, ne operam perdideris; tibi didicisti.

non sum qui tu gloria publico ingenium produco in medius ut recitaris iste velis aut disputaris qui facio tu volo si habeo iste populus idoneus merx nemo sum qui intellego tu possum aliquis fortasse unus aut alter incido et hic ipse formo tu sum instituo ad intellego tuus qui ergo iste disco non sum qui timeo ne opera perdo tu disco


Ne nunc quidem tempus, ut existimas, perdo. Ista enim omnia, si non concidantur nec in hanc subtilitatem inutilem distrahantur, attollunt et levant animum, qui gravi sarcina pressus explicari cupit et reverti ad illa, quorum fuit. Nam corpus hoc animi pondus ac poena est; premente illo urgetur, in vinclis est, nisi accessit philosophia et illum respirare rerum naturae spectaculo iussit et a terrenis ad divina dimisit. Haec libertas eius est, haec evagatio; subducit interim se custodiae, in qua tenetur, et caelo reficitur.

ne nunc quidem tempus ut existimo perdo iste enim omnis si non concaedes neque in hic subtilitas inutilis distraho attollo et levo animus qui gravis sarcina premo explicaris cupio et revorto ad ille qui sum nam corpus hic animus pondus atque poena sum premo ille urgeo in vinclum sum nisi accedo philosophia et ille respiraris res natura spectaculum iubeo et ab terrenus ad divino dimitto hic libertas is sum hic evagatio subduco interim sui custodia in qui teneo et caelum reficio


Agedum pone ex alia parte virum bonum divitiis abundantem, ex altera nihil habentem, sed in se omnia; uterque aeque vir bonus erit, etiam si fortuna dispari utetur. Idem, ut dixi, in rebus iudicium est, quod in hominibus: aeque laudabilis virtus est in corpore valido ac libero posita quam in morbido ac vincto.

agedum pono ex alius pars vir bonus divitiae abundo ex alter nihil habeo sed in sui omnis uterque aequus vir bonus sum etiam si fortuna disparus uto idem ut dico in res iudicium sum qui in homo aequus laudabilis virtus sum in corpus validus atque liber pono quam in morbidus atque vincio


Quomodo molestus est iucundum somnium videnti qui excitat, aufert enim voluptatem, etiam si falsam, effectum tamen verae habentem; sic epistula tua mihi fecit iniuriam. Revocavit enim me cogitationi aptae traditum et iturum, si licuisset, ulterius.

quomodo molestus sum iucundus somnium video qui excito aufero enim voluptas etiam si falsus efficio tamen verus habeo sic epistula tuus ego facio iniuria revoco enim ego cogitatio aptus trado et eo si licet ultra


Nulla ad aures nostras vox inpune perfertur; nocent qui optant, nocent qui execrantur. Nam et horum inprecatio falsos nobis metus inserit et illorum amor male docet bene optando. Mittit enim nos ad longinqua bona et incerta et errantia, cum possimus felicitatem domo promere.

nullus ad auris noster vox impunis perfero noceo qui opto noceo qui execrantur nam et hic imprecatio falsus nos metus insero et ille amor malus doceo bene opto mitto enim nos ad longinquus bonus et incertus et erro cum possum felicitas domus promo


Ideo pueris et sententias ediscendas damus et has quas Graeci chrias vocant, quia conplecti illas puerilis animus potest, qui plus adhuc non capit. Certi profectus viro captare flosculos turpe est et fulcire se notissimis ac paucissimis vocibus et memoria stare; sibi iam innitatur. Dicat ista, non teneat. Turpe est enim seni aut prospicienti senectutem ex commentario sapere. Hoc Zenon dixit; tu quid? Hoc Cleanthes; tu quid? Quousque sub alio moveris? Impera et dic, quod memoriae tradatur. Aliquid et de tuo profer.

ideo puer et sententia edisco do et hic qui graecum chria voco quia conplecto ille puerilis animus possum qui multus adhuc non capio certus proficiscor vir captaris flosculus turpis sum et fulcio sui nosco atque paucus vox et memoria sto sui iam innitor dico iste non teneo turpis sum enim senex aut prospicio senectus ex commentarius sapio hic zeno dico tu quis hic cleanthes tu quis quousque sub alius moveo impero et dico qui memoria trado aliquis et de tuus profero


Omnis dies, omnis hora quam nihil simus ostendit et aliquo argumento recenti admonet fragilitatis oblitos; tum aeterna meditatos respicere cogit ad mortem.

omnis dies omnis hora quam nihil sum ostendo et aliquis argumentum recens admoneo fragilitas obliuiscor tum aeternus meditor respicio cogo ad mors


Deinde, si ratio proficit, ne incipient quidem adfectus; si invita ratione coeperint, invita perseverabunt. Facilius est enim initia illorum prohibere quam impetum regere. Falsa est itaque ista mediocritas et inutilis, eodem loco habenda, quo si quis diceret modice insaniendum, modice aegrotandum.

deinde si ratio proficio ne incipio quidem affectus si invito ratio coepio invito persevero facilis sum enim initium ille prohibeo quam impetus rego fallo sum itaque iste mediocritas et inutilis idem locus habeo quo si quis dico modicus insanio modicus aegroto


Cum aliquem huius videremus constantiae, quidni subiret nos species non usitatae indolis? Utique si hanc, ut dixi, magnitudinem veram esse ostendebat aequalitas. vero tenor permanet, falsa non durant. Quidam alternis Vatinii, alternis Catones sunt; et modo parum illis severus est Curius, parum pauper Fabricius, parum frugi et contentus vilibus Tubero; modo Licinum divitiis, Apicium cenis, Maeeenatem Maecenatem deliciis provocant.

cos aliquis hic video constantia quis subeo nos species non usitor indoles utique si hic ut dico magnitudo verus sum ostendo aequalitas verus tenor permaneo fallo non duro quidam alternus vatinius alternus cato sum et modo parum ille severus sum curius parum pauper fabricius parum frugi et contineo vilis tubero modo licinus divitiae apicius cena maeeenatem maecenas deliciae provoco


Hodierno die non tantum meo beneficio milli mihi vaco, sed spectaculi, quod omnes molestos ad sphaeromachian avocavit. Nemo inrumpet, nemo cogitationem meam impediet, quae hac ipsa fiducia procedit audacius. Non crepuit subinde ostium, non adlevabitur velum; licebit tuto vadere, quod magis necessarium est per se eunti et suam sequenti viam. Non ergo sequor priores? Facio, sed permitto mihi et invenire aliquid et mutare et relinquere. Non servio illis, sed adsentior.

hodiernus dies non tantus meus beneficium ego ego vaco sed spectaculum qui omnis molestus ad sphaeromachia avoco nemo irrumpo nemo cogitatio meus impedio qui hic ipse fiducia procedo audax non crepo subinde ostium non adlevo velis liceo tueor vado qui magis necessarius sum per sui eo et suus sequor via non ergo sequor prior facio sed permitto ego et invenio aliquis et muto et relinquo non servio ille sed adsentio


Longum mihi commeatum dederat mala valitudo; repente me invasit. Quo genere? inquis. Prorsus merito interrogas; adeo nullum mihi ignotum est. Uni tamen morbo quasi adsignatus sum, quem quare Graeco nomine appellem nescio; satis enim apte dici suspirium potest. Brevis autem valde et procellae similis est impetus; intra horam fere desinit. Quis enim diu exspirat?

longus ego commeatus do malus valetudo repens ego invado quo genus inquam prorsus mereo interrogo adeo nullus ego ignotus sum unus tamen morbus quasi adsigno sum qui quare graecum nomen appello nescio satis enim aptus dico suspirium possum brevis autem validus et procella similis sum impetus intra hora fere desino quis enim diu exspiro


Dicebat quidem ille Epicuri praeceptis obsequens, primum sperare se nullum dolorem esse in illo extremo anhelitu; si tamen esset, habere aliquantum in ipsa brevitate solacii. Nullum enim dolorem longum esse, qui magnus est. Ceterum succursurum sibi etiam in ipsa distractione animi corporisque, si cum cruciatu id fieret, post illum dolorem se dolere non posse. Non dubitare autem se, quin senilis anima in primis labris esset nec magna vi distraheretur a corpore. Ignis, qui alentem materiam occupavit, aqua et interdum ruina extinguendus est; ille, qui alimentis deficitur, sua sponte subsidit.

dico quidem ille epicurus praecipio obsequor primus spero sui nullus dolor sum in ille exter anhelitus si tamen sum habeo aliquantus in ipse brevitas solacium nullus enim dolor longus sum qui magnus sum ceterum succurro sui etiam in ipse distractio animus corpus si cum crucio is fio post ille dolor sui doleo non possum non dubitaris autem sui quin senilis anima in primus labrum sum neque magnus vis distraho ab corpus ignis qui alo materia occupo aqua et interdum ruina extinguendus sum ille qui alimentum deficio suus sponte subsido


Fiscus tanti est, quantum habet; immo in accessionem eius venit, quod habet. Quis pleno sacculo ullum pretium ponit nisi quod pecuniae in eo conditae numerus effecit? Idem evenit magnorum dominis patrimoniorum: accessiones illorum et appendices sunt.

fiscus tantus sum quantus habeo immo in accessio is venio qui habeo quis plenus sacculus ullus pretium pono nisi qui pecunia in is condio numerus efficio idem evenio magnus dominus patrimonium accessio ille et appendices sum


Quid expectas? Nulli sapere casu obtigit. Pecunia veniet ultro, honor offeretur, gratia ac dignitas fortasse ingerentur tibi; virtus in te non incidet. Ne levi quidem opera aut parvo labore cognoscitur; sed est tanti laborare omnia bona semel occupaturo. Unum est enim bonum, quod honestum; in illis nihil invenies veri, nihil certi, quaecumque famae placent.

quis expecto nullus sapio casus obtingo pecunia venio ultro honor offertor gratia atque dignitas fortasse ingero tu virtus in tu non incido ne levis quidem opus aut parvus labor cognosco sed sum tantus laboro omnis bonus semel occupo unus sum enim bonus qui honestus in ille nihil invenio verus nihil certus quicumque fama placeo


Sine dubio multum philosophia profecit, si puerum nutrici adhuc quam patri notiorem animo forti desideras.

sinis dubius multus philosophia proficio si puer nutrix adhuc quam pater nosco animus fortis desidero


Et sic adloquamur Iovem, cuius gubernaculo moles ista derigitur, quemadmodum Cleanthes noster versibus disertissimis adloquitur, quos mihi in nostrum sermonem mutare permittitur Ciceronis, disertissimi viri, exemplo. Si placuerint, boni consules; si displicuerint, scies me in hoc secutum Ciceronis exemplum:

et sic alloquor iuppiter qui gubernaculum moles iste derego quemadmodum cleanthes noster versus dissero alloquor qui ego in nos sermo muto permitto cicero dissero vir exemplum si placeo bonus consul si displiceo scio ego in hic sequor cicero exemplum


Quattuor hae naturae sunt, arboris, animalis, hominis, dei; haec duo, quae rationalia, sunt, eandem naturam habent, illo diversa sunt, quod alterum inmortale, alterum mortale est. Ex his ergo unius bonum natura perficit, dei scilicet, alterius cura, hominis. Cetera tantum in sua natura perfecta sunt, non vere perfecta, a quibus abest ratio.

quattuor hic natura sum arbor animal homo deus hic duo qui rationale sum idem natura habeo ille diverto sum qui alter inmortal alter mortalis sum ex hic ergo unus bonus natura perficio deus scilicet alter cura homo ceterus tantus in suus natura perficio sum non verus perficio ab qui absum ratio


Iuppiter quo antecedit virum bonum? Diutius bonus est; sapiens nihilo se minoris existimat, quod virtutes eius spatio breviore cluduntur. Quemadmodum ex duobus sapientibus qui senior decessit, non est beatior eo, cuius intra pauciores annos terminata virtus est, sic deus non vincit sapientem felicitate, etiam si vincit aetate.

iuppiter quo antecedo vir bonus diu bonus sum sapio nihilum sui paruus existimo qui virtus is spatium brevis cluduntur quemadmodum ex duo sapio qui senex decedo non sum beo is qui intra paucus annus termino virtus sum sic deus non vincio sapio felicitas etiam si vincio aetas


Sed ne epistulae modum excedam, quae non debet sinistram manum legentis inplere, in alium diem hanc litem cum dialecticis differam nimium subtilibus et hoc solum curantibus, non et hoc. Vale.

sed ne epistula modus excedo qui non debeo sinistra manus lego inpleo in alius dies hic lito cum dialectica differo nimium subtilis et hic solus curo non et hic val


Malus omnia in malum vertit, etiam quae cum specie optimi venerant; rectus atque integer corrigit prava fortunae et dura atque aspera ferendi scientia mollit, idemque et secunda grate excipit modesteque et adversa constanter ac fortiter. Qui licet prudens sit, licet exacto faciat cuncta iudicio, licet nihil supra vires suas temptet, non continget illi bonum illud integrum et extra minas positum, nisi certus adversus incerta est.

malus omnis in malus verto etiam qui cum species bonus venio rectus atque integer corrigo pravus fortuna et durus atque asper fero scientia mollio idem et secundus gratus excipio modestus et adverso consto atque fortis qui licet prudens sum licet exigo facio cunctus iudicium licet nihil supra vireo suus tento non contingo ille bonus ille integer et extra minae pono nisi certus adverro incertus sum


Habebat perfectum animum et ad summam sui adductum, supra quam nihil est nisi mens dei, ex quo pars et in hoc pectus mortale defluxit. Quod numquam magis divinum est, quam ubi mortalitatem suam cogitat et scit in hoc natum hominem, ut vita defungeretur, nec domum esse hoc corpus, sed hospitium, et quidem breve hospitium, quod relinquendum est, ubi te gravem esse hospiti videas.

habeo perficio animus et ad summa suus adduco supra quam nihil sum nisi mens deus ex quo pars et in hic pectus mortalis defluo qui numquam magis divinus sum quam ubi mortalitas suus cogito et scio in hic natus homo ut vito defungor neque domus sum hic corpus sed hospitium et quidem brevis hospitium qui relinquo sum ubi tu gravis sum hospes video


Perpessi sunt exercitus inopiam omnium rerum, vixerunt herbarum radicibus et dictu foedis tulerunt famem. Haec omnia passi sunt pro regno, quo magis mireris, alieno. Dubitabit aliquis ferre paupertatem, ut animum furoribus liberet?

perpetior sum exercitus inopia omnis res vivo herba radix et dico foedus fero fames hic omnis patior sum pro regnum quo magis miror alienus dubito aliquis fero paupertas ut animus furor libero


Quod est in has species divido, ut sint corporalia aut incorporalia. Nihil tertium est. Corpus quomodo divido? Ut dicam: aut animantia sunt aut inanima. Rursus animantia quemadmodum divido? Ut dicam: quaedam animum habent, quaedam tantum animam. Aut sic: quaedam inpetum habent, incedunt, transeunt, quaedam solo adfixa radicibus aluntur, crescunt. Rursus animalia in quas species seco? Aut mortalia sunt aut inmortalia.

qui sum in hic species divido ut sum corporalis aut incorporale nihil tertius sum corpus quomodo divido ut dico aut animo sum aut inanimus rursus animo quemadmodum divido ut dico quidam animus habeo quidam tantus anima aut sic quidam impetus habeo incedo transeo quidam solum affigo radix alo cresco rursus animal in qui species seco aut mortalia sum aut immortalis


Sic loquere, sic vive; vide ne te ulla res deprimat. Votorum tuorum veterum licet dis gratiam facias, alia de integro suscipe; roga bonam mentem, bonam valitudinem animi, deinde tunc corporis. Quidni tu ista vota saepe facias? Audacter deum roga; nihil illum de alieno rogaturus es.

sic loquor sic vivo video ne tu ullus res deprimo votor tuus vetus licet deus gratia facio alius de integer suscipio rogo bonus mens bonus valitudo animus deinde tunc corpus quis tu iste veto saepe facio audacter deus rogo nihil ille de alienus rogo sum


Illud quasi constitit, aliquid inter philosophiam et sapientiam interesse. Neque enim fieri potest ut idem sit quod adfectatur et quod adfectat. Quomodo multum inter avaritiam et pecuniam interest, cum illa cupiat, haec concupiscatur, sic inter philosophiam et sapientiam. Haec enim illius effectus ac praemium est; illa venit, ad hanc venitur.

ille quasi consto aliquis inter philosophia et sapientia intersum neque enim fio possum ut idem sum qui adfectatur et qui adfectat quomodo multus inter avaritia et pecunia intersum cum ille cupio hic concupisco sic inter philosophia et sapientia hic enim ille efficio atque praemium sum ille venio ad hic venio


Interim hoc tene, hoc morde: adversis non succumbere, laetis non credere, omnem fortunae licentiam in oculis habere, tamquam quicquid potest facere, factura sit. Quicquid expectatum est diu, lenius accedit. Vale.

interim hic teneo hic mordeo adverro non succumbo laetus non credo omnis fortuna licentia in oculus habeo tamquam quisquis possum facio facio sum quisquis expectas sum diu lenis accedo val


Hic amissis liberis maestus, hic sollicitus aegris, hic turpibus et aliquam passis infamiam tristis. Illum videbis alienae uxoris amore cruciari, illum suae. Non deerit quem repulsa distorqueat; erunt quos ipse honor vexet.

hic amitto liber maestus hic sollicitus aeger hic turpis et aliqui patior infamia tristis ille video alienus uxor amor cruciaris ille suus non desum qui repello distorqueo sum qui ipse honor vexo


Haec ab Aristone dicuntur; cui respondebimus ad singula. Primum adversus illud, quod ait, si quid obstat oculo et inpedit visum, debere removeri. Fateor huic non esse opus praeceptis ad videndum, sed remedio, quo purgetur acies et officientem sibi moram effugiat. Natura enim videmus, cui usum sui reddit qui removet obstantia. Quid autem cuique debeatur officio, natura non docet.

hic ab aristo dico qui respondeo ad singulus primus adverro ille qui aio si quis obsto oculus et inpedo video debeo removeo fateor hic non sum opus praecipio ad video sed remedium quo purgo acies et officio sui mora effugio natura enim video qui usus suus reddo qui removeo obsto quis autem quisque debeo officium natura non doceo


Non prodest cibus nec corpori accedit, qui statim sumptus emittitur; nihil aeque sanitatem impedit quam remediorum crebra mutatio; non venit vulnus ad cicatricem, in quo medicamenta temptantur; non convalescit planta, quae saepe transfertur. Nihil tam utile est, ut in transitu prosit. Distringit librorum multitudo.

non prodo cibus neque corpus accedo qui statim sumptus emitto nihil aequus sanitas impedio quam remedium creber mutatio non venio vulnus ad cicatrix in quo medicamentum tento non convalesco planto qui saepe transfero nihil tam utilis sum ut in transeo prosum distringo liber multitudo


Difficile est, inquis, animum perducere ad contemptionem animae. Non vides, quam ex frivolis causis contemnatur? Alius ante amicae fores laqueo pependit, alius se praecipitavit e tecto, ne dominum stomachantem diutius audiret, alius ne reduceretur e fuga, ferrum adegit in viscera. Non putas virtutem hoc effecturam, quod efficit nimia formido? Nulli potest secura vita contingere, qui de producenda nimis cogitat, qui inter magna bona multos consules numerat.

difficilis sum inquam animus perduco ad contemptio anima non video quam ex frivolus causa contemno alius ante amica foris laqueus pendeo alius sui praecipito e tectum ne dominus stomachor diu audio alius ne reduco e fuga ferrum adigo in viscera non puto virtus hic efficio qui efficio nimius formido nullus possum securus vito contingo qui de produco nimis cogito qui inter magnus bonus multus consul numero


Omnia, Lucili, aliena sunt, tempus tantum nostrum est. In huius rei unius fugacis ac lubricae possessionem natura nos misit, ex qua expellit quicumque vult. Et tanta stultitia mortalium est, ut quae minima et vilissima sunt, certe reparabilia, imputari sibi, cum impetravere, patiantur; nemo se iudicet quicquam debere, qui tempus accepit, cum interim hoc unum est, quod ne gratus quidem potest reddere.

omnis lucilis alienus sum tempus tantus nos sum in hic res unus fugax atque lubricus possessio natura nos mitto ex qui expello quicumque volo et tantus stultitia mortalis sum ut qui minimus et vilis sum certus reparabilis imputaris sui cum impetro patior nemo sui iudico quisquam debeo qui tempus accipio cum interim hic unus sum qui ne gratus quidem possum reddo


Volo tibi hoc loco referre dictum Maecenatis vera in ipso culmine elocuti: Ipsa enim altitudo attonat summa. Si quaeris, in quo libro dixerit; in eo, qui Prometheus inscribitur. Hoc voluit dicere, attonita habet summa. Est ergo tanti ulla potentia, ut sit tibi tam ebrius sermo? Ingeniosus ille vir fuit, magnum exemplum Romanae eloquentiae daturus, nisi illum enervasset felicitas, immo castrasset. Hic te exitus manet, nisi iam contrahes vela, nisi, quod ille sero voluit, terram leges.

volo tu hic locus refero dico maecenas verus in ipse culmen exloquor ipse enim altitudo attono summus si quaero in quo liber dico in is qui prometheus inscribo hic volo dico attono habeo summus sum ergo tantus ullus potentia ut sum tu tam ebrius sermo ingeniosus ille vir sum magnus exemplum romanus eloquentia do nisi ille enervo felicitas immo castro hic tu exitus maneo nisi iam contraho velo nisi qui ille serus volo terra lex


Imaginare tecum, quantus ille sit fulgor tot sideribus inter se lumen miscentibus; nulla serenum umbra turbabit. Aequaliter splendebit omne caeli latus; dies et nox aeris infimi vices sunt. Tunc in tenebris vixisse te dices, cum totam lucem et totus aspexeris, quam nunc per angustissimas oculorum vias obscure intuens. Et tamen admirans illam iam procul; quid tibi videbitur divina lux, cum illam suo loco videris?

imaginaris tu quantus ille sum fulgor tot sidus inter sui lumen misceo nullus serenus umbra turbo aequalis splendeo omnis caelum latus dies et nox aer infimus vicis sum tunc in tenebrae vivo tu dico cum totus lux et totus aspicio quam nunc per angustus oculus via obscurus intueor et tamen admiror ille iam procul quis tu video divino lux cum ille suus locus video


Quid tibi do, ne Aetnam describas in tuo carmine, ne hunc sollemnem omnibus poetis locum adtingas? Quem quo minus Ovidius tractaret, nihil obstitit, quod iam Vergilius impleverat. Ne Severum quidem Cornelium uterque deterruit. Omnibus praeterea feliciter hic locus se dedit et qui praecesserant, non praeripuisse mihi videntur, quae dici poterant, sed aperuisse.

quis tu do ne aetna describo in tuus carmen ne hic sollemnem omnis poeta locus adtingo qui quo paruus ovidius tracto nihil obsto qui iam vergilius impleo ne severus quidem cornelius uterque deterreo omnis praeterea feliciter hic locus sui do et qui praecedo non praeripio ego video qui dico possum sed aperio


Cogita posse et latronem et hostem admovere iugulo tuo gladium: Ut potestas maior absit, nemo non servus habet in te vitae necisque arbitrium. Ita dico: quisquis vitam suam contempsit, tuae dominus est. Recognosce exempla eorum, qui domesticis insidiis perierunt, aut aperta vi aut dolo; intelleges non pauciores servorum ira cecidisse quam regum. Quid ad te itaque, quam potens sit quem times, cum id, propter quod times, nemo non possit?

cogito possum et latro et hostis admoveo jugulo tuus gladius ut potestas magnus absum nemo non servus habeo in tu vita nex arbitrium ita dico quisquis vita suus contemno tuus dominus sum recognosco exemplum is qui domesticus insidiae pereo aut apertus vis aut dolus intellego non paucus servus ira cado quam rex quis ad tu itaque quam possum sum qui timeo cum is propter qui timeo nemo non possum


Fabianus non erat neglegens in oratione, sed securus. Itaque nihil invenies sordidum: electa verba sunt, non captata nec huius saeculi more contra naturam suam posita et inversa, splendida tamen, quamvis sumantur e medio. Sensus honestos et magnificos habes, non coactos in sententiam, sed latius dictos. videbimus, quid parum recisum sit, quid parum structum, quid non huius recentis politurae; cum circumspexeris omnia, nullas videbis angustias inanis.

fabianus non sum neglego in oratio sed securus itaque nihil invenio sordidus eligo verbum sum non capto neque hic saeculis mos contra natura suus pono et inverto splendidus tamen quivis sumo e medium sensus honestus et magnificus habeo non cogo in sententia sed fero dico video quis parum recido sum quis parum struo quis non hic recens polio cum circumspicio omnis nullus video angustiae inanis


Quod ad duos amicos nostros pertinet, diversa via eundum est; alterius enim vitia emendanda, alterius frangenda sunt. Utar libertate tota. Non amo illum, nisi offendo. Quid ergo? inquis, quadragenarium pupillum cogitas sub tutela tua continere? Respice aetatem eius iam duram et intractabilem. Non potest reformari; tenera finguntur.

qui ad duo amicus noster pertineo diverto via eo sum alter enim vitio emendo alter frango sum uto libertas totus non amo ille nisi offendo quis ergo inquam quadragenarius pupillus cogito sub tutela tuus contineo respicio aetas is iam durus et intractabilis non possum reformaris tener fingo


Fateor insitam esse nobis corporis nostri caritatem; fateor nos huius gerere tutelam. Non nego indulgendum illi; serviendum nego. Multis enim serviet, qui corpori servit, qui pro illo nimium timet, qui ad illud omnia refert.

fateor inquiro sum nos corpus noster caritas fateor nos hic gero tutela non nego indulgeo ille servio nego multus enim servio qui corpus servio qui pro ille nimium timeo qui ad ille omnis refero


Haec vitia unus aliquis inducit, sub quo tunc eloquentia est, ceteri imitantur et alter alteri tradunt. Sic Sallustio vigente anputatae sententiae et verba ante exspectatum cadentia et obscura brevitas fuere pro cultu. L. Arruntius, vir rarae frugalitatis, qui historias belli Punici scripsit, fuit Sallustianus et in illud genus nitens. Est apud Sallustium: exercitum argenta fecitt, id est, pecunia paravit. Hoc Arruntius amare coepit; posuit illud omnibus paginis. Dicit quodam loco: fugam nostris fecere. Alio loco: Hiero, rex Syracusanorum, bellum fecit. Et alio loco: quae audita Panhormitanos dedere Romanis fecere.

hic vitio unus aliquis induco sub quo tunc eloquentia sum ceterus imito et alter alter trado sic sallustius vigeo anputatae sententia et verbum ante exspectas cado et obscurus brevitas sum pro cultus l arruntius vir rarus frugalitas qui historia bellum punicus scribo sum sallustianus et in ille genus niteo sum apud sallustius exercitus argentum fecitt is sum pecunia paro hic arruntius amo coepio pono ille omnis pago dico quidam locus fuga noster facio alius locus hiero rex syracusanus bellum facio et alius locus qui audio panhormitanus do romanus facio


Hesternum diem divisi cum mala valetudine; antemeridianum illa sibi vindicavit, postmeridiano mihi cessit. Itaque lectione primum temptavi animum. Deinde cum hanc recepisset, plus illi imperare ausus sum, immo permittere; aliquid scripsi et quidem intentius quam soleo, dum cum materia difficili contendo et vinci nolo, donec intervenerunt amici, qui mihi vim adferrent et tamquam aegrum intemperantem coercerent.

hesternus dies divido cum malus valetudo antemeridianus ille sui vindico pomeridianus ego cedo itaque lectio primus tento animus deinde cum hic recipio multus ille impero audeo sum immo permitto aliquis scribo et quidem intendo quam soleo dum cum materia difficilis contendo et vinco nolo donec intervenio amicus qui ego vis affero et tamquam aeger intempero coerceo


Bassum Aufidium, virum optimum, vidi quassum, aetati obluctantem. Sed iam plus illum degravat quam quod possit attolli; magno senectus et universo pondere incubuit. Scis illum semper infirmi corporis et exsucti fuisse. Diu illud continuit et, ut verius dicam, continuavit; subito defecit.

bassus aufidius vir bonus video quatio aetas obluctor sed iam multus ille degravo quam qui possum attollo magnus senectus et universus pondus incumbo scio ille semper infirmis corpus et exsugo sum diu ille contineo et ut verus dico continuo subeo deficio


Sed ne ad aliud quam de quo agitur abducar, nos quoque has apes debemus imitari et quaecumque ex diversa lectione congessimus, separare, melius enim distincta servantur, deinde adhibita ingenii nostri cura et facultate in unum saporem varia illa libamenta confundere, ut etiam si apparuerit, unde sumptum sit, aliud tamen esse quam unde sumptum est, appareat. Quod in corpore nostro videmus sine ulla opera nostra facere naturam:

sed ne ad alius quam de quo ago abduco nos quoque hic apis debeo imitor et quicumque ex diverto lectio congero separaris bonus enim distinguo servo deinde adhibeo ingenium noster cura et facultas in unus sapor vario ille libamentum confundo ut etiam si appareo unde sumo sum alius tamen sum quam unde sumo sum appareo qui in corpus noster video sine ullus opus noster facio natura


Apertior res est sapere, immo simpliciter satius est ad mentem bonam uti litteris, sed nos ut cetera in supervacuum diffundimus, ita philosophiam ipsam. Quemadmodum omnium rerum, sic litterarum quoque intemperantia laboramus; non vitae sed scholae discimus. Vale.

aperio res sum sapio immo simplex sero sum ad mens bonus uti littera sed nos ut ceterus in supervacuus diffundo ita philosophia ipse quemadmodum omnis res sic litteraris quoque intemperantia laboro non vita sed schola disco val


Itane est? Annales evolvam omnium gentium et quis primus carmina scripserit quaeram? Quantum temporis inter Orphea intersit et Homerum, cum fastos non habeam, computabo? Et Aristarchi ineptias, quibus aliena carmina conpunxit, recognoscam et aetatem in syllabis conteram? Itane in geometriae pulvere haerebo? Adeo mihi praeceptum illud salutare excidit: Tempori parce? Haec sciam? Et quid ignorem?

ito sum annal evolvo omnis gens et quis primus carmen scribo quaero quantus tempus inter orpheus intersum et homerus cum fasti non habeo computo et aristarchus ineptia qui alienus carmen conpunxit recognosco et aetas in syllo contero ito in geometria pulvis haereo adeo ego praeceptum ille salutaris excido tempus parco hic scio et quis ignoro


Potest ex casa vir magnus exire, potest et ex deformi humilique corpusculo formosus animus ac magnus. Quosdam itaque mihi videtur in hoc tales natura generare, ut adprobet virtutem omni loco nasci. Si posset per se nudos edere animos, fecisset; nunc, quod amplius est, facit; quosdam enim edit corporibus inpeditos, sed nihilominus perrumpentes obstantia.

possum ex cado vir magnus exeo possum et ex deformis humilis corpusculum formosus animus atque magnus quidam itaque ego video in hic talis natura generaris ut adprobo virtus omnis locus nascor si possum per sui nudus edo animus facio nunc qui amplus sum facio quidam enim edo corpus inpeditos sed nihilominus perrumpentes obsto


Ad musicum transeo: doces me, quomodo inter se acutae ac graves consonent, quomodo nervorum disparem reddentium sonum fiat concordia; fac potius, quomodo animus secum meus consonet nec consilia mea discrepent. Monstras milli mihi, qui sint modi flebiles; monstra potius, quomodo inter adversa non emittam flebilem vocem.

ad musica transeo doceo ego quomodo inter sui acuo atque gravis consono quomodo nervus disparis reddo sonus fio concordia facio potis quomodo animus sui meus consono neque consilium meus discrepo monstro ego ego qui sum modus flebilis monstrum potis quomodo inter adverso non emitto flebilis voco


Nostri quidem videri volunt Zenonis interrogationem veram esse, fallacem autem alteram et falsam, quae illi opponitur. Ego non redigo ista ad legem dialecticam et ad illos artificii veternosissimi nodos. Totum genus istuc exturbandum iudico, quo circumscribi se, qui interrogatur, existimat et ad confessionem perductus aliud respondet, aliud putat. Pro veritate simplicius agendum est, contra metum fortius.

noster quidem video volo zeno interrogatio verus sum fallax autem alter et falsus qui ille oppono ego non redigo iste ad lex dialectica et ad ille artificium veternosus nodus totus genus iste exturbo judico quo circumscribo sui qui interrogo existimo et ad confessio perduco alius respondeo alius puto pro veritas simplicius ago sum contra metus fortis


Scire debet quid petat ille, qui sagittam vult mittere, et tunc derigere ac moderari manu telum. Errant consilia nostra, quia non habent, quo derigantur. Ignorant, quem portum petat, nullus suus ventus est. Necesse est multum in vita nostra casus possit, quia vivimus casu.

scio debeo quis peto ille qui sagitta volo mitto et tunc derigeo atque moderaris manus telis erro consilium noster quia non habeo quo derego ignoro qui portus peto nullus suus venio sum necesse sum multus in vito noster casus possum quia vivo casus


Licet itaque nunc conetur reparare quod perdidit, licet agros agris adiciat vicinum vel pretio pellens vel iniuria, licet in provinciarum spatium rura dilatet et possessionem vocet per sua longam peregrinationem, nulla nos finium propagatio eo reducet unde discessimus.

licet itaque nunc conor reparo qui perdo licet ager ager adicio vicinus vel pretium pello vel iniuria licet in provinciaris spatium rus dilato et possessio voco per suus longus peregrinatio nullus nos finis propagatio is reduco unde discedo


Ad compositionem transeamus. Quot genera tibi in hac dabo, quibus peccetur? Quidam praefractam et asperam probant; disturbant de industria, si quid placidius effluxit. Nolunt sine salebra esse iuncturam; virilem putant et fortem, quae aurem inaequalitate percutiat. Quorundam non est compositio, modulatio est; adeo blanditur et molliter labitur.

ad compositio transeo quot genus tu in hic do qui pecco quidam praefringo et asper probo disturbo de industria si quis placidus effluo nolo sine salebra sum jungo virilis puto et fortis qui auris inaequalitas percutio quidam non sum compositio modulatio sum adeo blandio et mollis labor


Sequitur, ut quae ab inconsultis saepe contemnuntur, a sapientibus semper, ea nec bona sint nec mala. Unum ergo bonum ipsa virtus est, quae inter hanc fortunam et illam superba incedit cum magno utriusque contemptu.

sequor ut qui ab inconsultus saepe contemno ab sapio semper is neque bonus sum neque malus unus ergo bonus ipse virtus sum qui inter hic fortuna et ille superbus incedo cum magnus uterque contemptus


Alexandrum, cuius modo feci mentionem, tot itinera, tot proelia, tot hiemes, per quas victa temporum locorumque difficultate transierat, tot flumina ex ignoto cadentia, tot maria tutum dimiserunt; intemperantia Iubendi et ille Herculaneus ac fatalis scyphus condidit.

alexander qui modo facio mentio tot iter tot proelio tot hiemo per qui vinco tempus locus difficultas transeo tot flumen ex ignosco cado tot mare tueor dimitto intemperantia jubeo et ille herculaneus atque fatal scyphus condo


Quoniam, ut voluisti, morem gessi tibi, nunc ipse dicam mihi, quod dicturum esse te video: latrunculis ludimus. In supervacuis subtilitas teritur; non faciunt bonos ista, sed doctos.

quoniam ut volo mos gero tu nunc ipse dico ego qui dico sum tu video latrunculis ludo in supervacuus subtilitas tero non facio bonus iste sed doceo


Haec tibi scripsi, non tamquam expectaturus esses remedium tam serum, liquet enim mihi te locutum tecum quicquid lecturus es, sed ut castigarem exiguam illam moram, qua a te recessisti, et in reliquom adhortarer, contra fortunam tolleres animos et omnia eius tela, non tamquam possent venire, sed tamquam utique essent ventura, prospiceres. Vale.

hic tu scribo non tamquam expectaturus sum remedium tam serus liquo enim ego tu loquor tu quisquis lego sum sed ut castigaris exiguus ille mora qui ab tu recedo et in reliquus adhortor contra fortuna tollo animus et omnis is telum non tamquam possum venio sed tamquam utique sum venio prospicio val


Qualis tamen futura est vita sapientis, si sine amicis relinquatur in custodiam coniectus, vel in aliqua gente aliena destitutus, vel in navigatione longa retentus, aut in desertum litus eiectus? Qualis est Iovis, cum resoluto mundo et dis in unum confusis paulisper cessante natura adquiescit sibi cogitationibus suis traditus. Tale quiddam sapiens facit; in se reconditur, secum est.

qual tamen sum sum vito sapio si sine amicus relinquo in custodia coniectus vel in aliqui gens alienus destituo vel in navigatio longus retendo aut in desertum litus eicio qual sum iuppiter cum resolvo mundus et deus in unus confundo paulisper cesso natura adquiesco sui cogitatio suus trado tal quidam sapio facio in sui recondo sui sum


Haec ipsa aqua et polenta in alienum arbitrium cadit. Liber est autem non in quem parum licet fortunae, sed in quem nihil. Ita est: nihil desideres oportet, si vis Iovem provocare nihil desiderantem.

hic ipse aqua et polenta in alienus arbitrium cado liber sum autem non in qui parum licet fortuna sed in qui nihil ita sum nihil desidero oportet si volo iuppiter provocaris nihil desidero


Deinde istud, quod dicis, iam perfecti viri est ac summam consecuti felicitatis humanae. Ad haec autem tarde pervenitur; interim etiam inperfecto sed proficient demonstranda est in rebus agendis via. Hanc forsitan etiam sine admonitione dabit sibi ipsa sapientia, quae iam eo perduxit animum, ut moveri nequeat nisi in rectum. Inbecillioribus quidem ingeniis necessarium est aliquem praeirc praeire: hoc vitabis, hoc facies.

deinde iste qui dico iam perficio vir sum atque summa consequor felicitas humanus ad hic autem tardus pervenio interim etiam imperfectus sed proficio demonstro sum in res ago via hic forsitan etiam sine admonitio do sui ipse sapientia qui iam is perduco animus ut moveo nequeo nisi in recingo imbecillis quidem ingenium necessarius sum aliquis praeirc praeeo hic vito hic facies


Multum illis temporis verborum cavillatio eripuit, captiosae disputationes, quae acumen irritum exercent. Nectimus nodos et ambiguam significationem verbis inligamus ac deinde dissolvimus.

multus ille tempus verbum cavillatio eripio captiosus disputatio qui acumen irritus exerceo necto nodus et ambiguus significatio verbum inligo atque deinde dissolvo


Ecce vir fortis ac strenuus! Ipsam hostis sui victoriam vicit. Nihil, inquit, perdidi; dubitare illum coegit, an vicisset. Omnia mea mecum sunt; hoc ipsum est nihil bonum putare, quod eripi possit.

ecce vir fortis atque strenuus ipse hostis suus victoria vinco nihil inquam perdo dubitaris ille cogo an vinco omnis meus ego sum hic ipse sum nihil bonus puto qui eripio possum


Adice nunc, quod nemo eorum, qui in re publica versantur, quot vincat, sed a quibus vincatur, aspicit. Et illis non tam iucundum est multos post se videre quam grave aliquem ante se. Habet hoc vitium omnis ambitio; non respicit. Nec ambitio tantum instabilis est, verum cupiditas omnis, quia incipit semper a fine.

adicio nunc qui nemo is qui in res publicus verso quot vinco sed ab qui vinco aspicio et ille non tam iucundus sum multus post sui video quam gravis aliquis ante sui habeo hic vitium omnis ambitio non respicio neque ambitio tantus instabilis sum verus cupiditas omnis quia incipio semper ab finis


Epistula tua per plures quaestiunculas vagata est, sed in una constitit et hanc expediri desiderat, quomodo ad nos boni honestique notitia pervenerit. Haec duo apud alios diversa sunt, apud nos tantum divisa.

epistula tuus per multus quaestiuncula vago sum sed in unus consto et hic expedio desidero quomodo ad nos bonus honestus notitia pervenio hic duo apud alius diverto sum apud nos tantus divido


Desit sane varietas marmorum et concisura aquarum cubiculis interfluentium et pauperis cella et quicquid aliud luxuria non contenta decore simplici miscet; quod dici solet, domus recta est.

desum sanus varietas marmor et concaedes aqua cubiculis interfluo et pauper cella et quisquis alius luxuria non contineo decus simplex misceo qui dico soleo domus recta sum


Immo mehercules ut carmen fortius ac iustius petam, quo animum tuum magis fulcias, hoc dicito, quotiens aliquid aliter quam cogitabas evenerit: di melius.

immo hercules ut carmen fortis atque iustus peto quo animus tuus magis fulcio hic dico quotiens aliquis aliter quam cogito evenio deus bonus


Numquam autem vera tibi opinio talis videbitur, nisi animum adleves et te ipse interroges, si res exegerit, ut pro patria moriaris et salutem omnium civium tua redimas, an porrecturus sis cervicem non tantum patienter, sed etiam libenter. Si hoc facturus es, nullum aliud bonum est. Omnia enim relinquis, ut hoc habeas. Vide quanta vis honesti sit: pro re publica morieris, etiam si statim facturus hoc eris, cum scieris tibi esse faciendum.

numquam autem verus tu opinio talis video nisi animus adlevo et tu ipse interrogo si res exigo ut pro patria moriaris et salus omnis civis tuus redimo an porrigo sum cervix non tantus patienter sed etiam libet si hic facio sum nullus alius bonus sum omnis enim relinquo ut hic habeo video quantus volo honestus sum pro res publicus morior etiam si statim facio hic sum cum scio tu sum facio


Nihilominus, quantum possumus, evitemus incommoda quoque, non tantum pericula, et in tutum nos reducamus excogitantes subinde, quibus possint timenda depelli. Quorum tria, nisi fallor, genera sunt: timetur inopia, timentur morbi, timentur quae per vim potentioris eveniunt.

nihilominus quantus possum evito incommodus quoque non tantus periculum et in tueor nos reduco excogito subinde qui possum timeo depello qui tres nisi fallo genus sum timeo inopia timeo morbus timeo qui per vis potens evenio


Fac itaque tibi iucundam vitam omnem pro illa sollicitudinem deponendo. Nullum bonum adiuvat habentem, nisi ad cuius amissionem praeparatus est animus; nullius autem rei facilior amissio est, quam quae desiderari amissa non potest. Ergo adversus haec, quae incidere possunt etiam potentissimis, adhortare te et indura.

facio itaque tu jucundus vita omnis pro ille sollicitudo depono nullus bonus adjuvo habeo nisi ad qui amissio praeparo sum animus nullus autem res facilis amissio sum quam qui desidero amitto non possum ergo adverro hic qui incido possum etiam potens adhortaris tu et induro


Hoc animo tibi hanc epistulam scribo, tamquam me cum maxime scribentem mors evocatura sit. Paratus exire sum et ideo fruar vita, quia quam diu futurum hoc sit, non nimis pendeo.

hic animus tu hic epistula scribo tamquam ego cum magnus scribo mors evoco sum paro exeo sum et ideo fruor vito quia quam diu sum hic sum non nimis pendeo


Hanc enim imaginem animo tuo propone, ludos facere fortunam et in hunc mortalium coetum honores, divitias, gratiam excutere, quorum alia inter diripientium manus scissa sunt, alia infida societate divisa, alia magno detrimento eorum, in quos devenerant, prensa. Ex quibus quaedam aliud agentibus inciderunt, quaedam, quia nimis captabantur, amissa et, dum avide rapiuntur, expulsa sunt. Nulli vero etiam cui rapina feliciter cessit, gaudium rapti duravit in posterum.

hic enim imago animus tuus propono ludus facio fortuna et in hic mortalis coitus honor divitiae gratia excutio qui alius inter diripio manus scissa sum alius infidus societas divido alius magnus detrimentum is in qui devenio prehenso ex qui quidam alius ago incido quidam quia nimis capto amitto et dum avidus rapio expello sum nullus verus etiam qui rapina feliciter cedo gaudium rapio duro in posterus


Praeterea nulla ars contemplativa sine decretis suis est, quae Graeci vocant dogmata, nobis vel decreta licet appellare vel scita vel placita, quae et in geometria et in astronomia invenies. Philosophia autem et contemplativa est et activa; spectat simul agitque. Erras enim, si tibi illam putas tantum terrestres operas promittere; altius spirat. Totum, inquit, mundum scrutor nec me intra contubernium mortale contineo suadere vobis ac dissuadere contenta. Magna me vocant supraque vos posita:

praeterea nullus ars contemplativus sine decretum suus sum qui graecum voco dogma nos vel decretum licet appello vel scio vel placeo qui et in geometria et in astronomia invenio philosophia autem et contemplativus sum et activus specto simul ago erro enim si tu ille puto tantus terrestris opera promitto altus spiro totus inquam mundus scrutor neque ego intra contubernium mortalis contineo suadeo tu atque dissuadeo contineo magnus ego voco supra tu pono


Quid sit idea, id est, quid Platoni esse videatur, audi: Idea est eorum, quae natura fiunt, exemplar aeternum. Adiciam definitioni interpretationem, quo tibi res apertior fiat: volo imaginem tuam facere. Exemplar picturae te habeo, ex quo capit aliquem habitum mens nostra, quem operi suo inponat. Ita illa, quae me docet et instruit facies, a qua petitur imitatio, idea est. Talia ergo exemplaria infinita habet rerum natura, hominum, piscium, arborum, ad quae quodcumque fieri ab illa debet, exprimitur.

quis sum idea is sum quis plato sum video audio idea sum is qui natura fio exemplar aeternus adicio definitio interpretatio quo tu res aperio fio volo imago tuus facio exemplar pingo tu habeo ex quo capio aliquis habitus mens noster qui operio suus inpono ita ille qui ego doceo et instruo facies ab qui peto imitatio idea sum talis ergo exemplaris infinitus habeo res natura homo piscis arbor ad qui quicumque fio ab ille debeo exprimo


Non est nunc quod existimes me dicere Timoneas cenas et pauperum cellas, et quicquid aliud est, per quod luxuria divitiarum taedio ludit; grabatus ille verus sit et sagum et panis durus ac sordidus. Hoc triduo et quatriduo fer, interdum pluribus diebus, ut non lusus sit, sed experimentum; tunc, mihi crede, Lucili, exultabis dipondio satur et intelleges ad securitatem non opus esse fortuna; hoc enim, quod necessitati sat est, dat et irata.

non sum nunc qui existimo ego dico timoneas ceno et pauper cella et quisquis alius sum per qui luxuria divitiaris taedium ludo grabatus ille verus sum et sagum et panis durus atque sordidus hic triduum et quatriduo fero interdum multus dies ut non lusus sum sed experimentum tunc ego credo lucilis exulto dipondium satur et intellego ad securitas non opus sum fortuna hic enim qui necessitas satis sum do et irascor


Ego aliter respondendum iudico: nec artem gubernatoris deteriorem ulla tempestate fieri nec ipsam administrationem artis. Gubernator tibi non felicitatem promisit, sed utilem operam et navis regendae scientiam. Haec eo magis apparet, quo illi magis aliqua fortuita vis obstitit. Qui hoc potuit dicere Neptune, numquam hanc navem nisi rectam, arti satis fecit; tempestas non opus gubernatoris impedit, sed successum.

ego aliter respondeo judico neque ars gubernator deterior ullus tempestas fio neque ipse administratio ars gubernator tu non felicitas promitto sed utilis opera et navus rego scientia hic is magis appareo quo ille magis aliqui fortuitus volo obsto qui hic possum dico neptunus numquam hic navo nisi recingo artus satis facio tempestas non opus gubernator impedio sed successus


Sciant protinus hi, qui iactationem ex istis peti et gloriam aiebant, non ostendi ista, sed conscientiae dari. Pariter sint, quae disponi solent, uno iure perfusa. Nihil intersit: ostrea, echini, spondyli, mulli perturbati concoctique ponantur. Non esset confusior vomentium cibus.

scio protinus hic qui iactatio ex iste peto et gloria aio non ostendo iste sed conscientia do pariter sum qui dispono soleo unus ius perfundo nihil intersum ostreum echinus spondylus mullus perturbo concoquo pono non sum confundo vomo cibus