Paratum tibi creditorem dabo Catonianum illum, a te mutuum sumes. Quantulumcumque est, satis erit, si, quidquid deerit, id a nobis petierimus. Nihil enim, mi Lucili, interest, utrum non desideres an habeas. Summa rei in utroque eadem est: non torqueberis.

paro tu creditor do catonianus ille ab tu mutuus sumo quantulus sum satis sum si quisquis desum is ab nos peto nihil enim ego lucilis intersum utrum non desidero an habeo summus res in uterque idem sum non torqueo


Illud vero cuius dementiae est, credere, quarum rerum extra nostrum arbitrium posita principia sunt, earum nostri esse arbitrii terminos? Quomodo ad id timendum satis valeo, ad quod prohibendum parum valui, cum facilius sit excludere quam admissa conprimere?

ille verus qui dementia sum credo qui res extra nos arbitrium pono principia sum is noster sum arbitrium terminus quomodo ad is timeo satis valeo ad qui prohibeo parum valeo cum facilis sum excludo quam admitto conprimere


Remove existimationem hominum; dubia semper est et in partem utramque dividitur. Remove studia tota vita tractata; mors de te pronuntiatura est. Ita dico: disputationes et litterata conloquia et ex praeceptis sapientium verba collecta et eruditus sermo non ostendunt verum robur animi. Est enim oratio etiam timidissimis audax. Quid egeris, tunc apparebit, cum animam ages. Accipio condicionem, non reformido iudicium.

remus existimatio homo dubius semper sum et in pars uter divido remus studium totus vito tracto mors de tu pronuntio sum ita dico disputatio et litteratus colloquium et ex praecipio sapiens verbum colligo et erudio sermo non ostendo verus robur animus sum enim oratio etiam timidus audax quis ago tunc appareo cum anima ago accipio condicio non reformido iudicium


Fabricius Pyrrhi regis aurum reppulit maiusque regno iudicavit regias opes posse contemnere. Idem medico Pyrrhi promittente venenum se regi daturum monuit Pyrrhum, caveret insidias. Eiusdem animi fuit auro non vinci, veneno non vincere. Admirati sumus ingentem virum, quem non regis, non contra regem promissa flexissent, boni exempli tenacem, quod difficillimum est, in bello innocentem, qui aliquod esse crederet etiam in hostes nefas, qui in summa paupertate, quam sibi decus fecerat, non aliter refugit divitias quam venenum. Vive, inquit, beneficio meo, Pyrrhe, et gaude quod adhuc dolebas, Fabricium non posse corrumpi.

fabricius pyrrhus rex aurum repello magnus regnum judico regia ops possum contemno idem medico pyrrhus promitto venenum sui rex do moneo pyrrhus caveo insidiae idem animus sum aurum non vinco veneno non vinco admiror sum ingens vir qui non rex non contra rex promitto flecto bonus exemplum tenax qui difficilis sum in bellum innocens qui aliqui sum credo etiam in hostis nefas qui in summus paupertas quam sui decus facio non aliter refugio divitiae quam venenum vivo inquam beneficium meus pyrrhus et gaudeo qui adhuc doleo fabricius non possum corrumpo


Sapiam, spero, sed interim non sapio. Si illud bonum haberem, iam hoc carerem malo. Futurum est, ut sapiam; ex hoc licet nondum sapere me intellegas. Non possum simul et in illo bono et in hoc malo esse; duo ista non coeunt nec apud eundem sunt una malum et bonum.

sapio spero sed interim non sapio si ille bonus habeo iam hic careo malus sum sum ut sapio ex hic licet nondum sapio ego intellego non possum simul et in ille bonus et in hic malus sum duo iste non coeo neque apud idem sum unus malus et bonus


An Aetna tua possit sublabi et in se ruere, an hoc excelsum cacumen et conspicuum per vasti maris spatia detrahat adsidua vis ignium, nescio; virtutem non flamma, non ruina inferius adducet. Haec una maiestas deprimi nescit. Nec proferri ultra nec referri potest. Sic huius, ut caelestium, stata magnitudo est. Ad hanc nos conemur educere.

an aetna tuus possum sublabor et in sui ruo an hic excello cacumen et conspicuus per vastus mare spatior detraho assiduus volo ignis nescio virtus non flamma non ruina inferus adduco hic unus maiestas deprimo nescio neque profero ultra neque refero possum sic hic ut caelestis sto magnitudo sum ad hic nos conor educo


Alia interim crudelia, inhumana praetereo, quod ne tamquam hominibus quidem, sed tamquam iumentis abutimur. Cum ad cenandum discubuimus, alius sputa detergit, alius reliquias temulentorum toro subditus colligit.

alius interim crudelis inhumanus praetereo qui ne tamquam homo quidem sed tamquam jumentum abutor cos ad ceno discumbo alius spuo detergeo alius reliquiae temulentor torus subdo colligo


Hoc ut esse verum scias, aspice, quanto aliter unusquisque populo vivat, aliter sibi. Non est per se magistra innocentiae solitudo nec frugalitatem docent rura, sed ubi testis ac spectator abscessit, vitia subsidunt, quorum monstrari et conspici fructus est.

hic ut sum verus scio aspicio quantus aliter unusquisque populus vivo aliter sui non sum per sui magistro innocentia solitudo neque frugalitas doceo rus sed ubi testis atque spectator abscedo vitio subsido qui monstraris et conspicio fructus sum


Nega nunc magnum beneficium esse naturae, quod necesse est mori.

nego nunc magnus beneficium sum natura qui necesse sum morior


Fuisti here nobiscum. Potes queri, si here tantum. Ideo adieci nobiscum. Mecum enim semper es. Intervenerant quidam amici, propter quos maior fumus fieret, non hic, qui erumpere ex lautorum culinis et terrere vigiles solet, sed hic modicus, qui hospites venisse significet.

sum erus nos possum queror si erus tantus ideo adiicio nos ego enim semper sum intervenio quidam amicus propter qui magnus fumus fio non hic qui erumpo ex lautor culina et terreo vigilis soleo sed hic modicus qui hospes venio significo


Sublata controversia convenit nobis. Nam et ego interim fateor animum animal esse, postea visurus, quam de ista re sententiam feram; actiones eius animalia esse nego. Alioqui et omnia verba erunt animalia et omnes versus; nam si prudens sermo bonum est, bonum autem omne animal est, sermo animal est. Prudens versus bonum est, bonum autem omne animal est; versus ergo animal est. Ita arma virumque cano, animal est, quod non possunt rotundum dicere, cum sex pedes habeat.

tollo controversia convenio nos nam et ego interim fateor animus animal sum postea video quam de iste res sententia fero actio is animal sum nego alioqui et omnis verbum sum animal et omnis verro nam si prudens sermo bonus sum bonus autem omnis animal sum sermo animal sum prudens verro bonus sum bonus autem omnis animal sum verro ergo animal sum ita arma vir cano animal sum qui non possum rotundus dico cum sex pes habeo


Credamus itaque Sextio monstranti pulcherrimum iter et clamanti: hac itur ad astra, hac secundum frugalitatem, hac secundum temperantiam, hac secundum fortitudinem.

credo itaque sestius monstro pulcher iter et clamo hic eo ad astrum hic secundus frugalitas hic secundus temperantia hic secundus fortitudo


Quid est autem, quare existimem non futurum sapientem eum, qui litteras nescit, cum sapientia non sit in litteris? Res tradit, non verba, et nescio an certior memoria sit, quae nullum extra se subsidium habet.

quis sum autem quare existimo non sum sapio is qui littera nescio cum sapientia non sum in littera res trado non verbum et nescio an certus memoria sum qui nullus extra sui subsidium habeo


Generosos animos labor nutrit. Non est ergo, quod ex illo voto vetere parentum tuorum eligas, quid contingere tibi velis, quid optes; et in totum iam per maxima acto viro turpe est etiamnunc deos fatigare. Quid votis opus est? Fac te ipse felicem. Facies autem, si intellexeris bona esse, quibus admixta virtus est, turpia, quibus malitia coniuncta est. Quemadmodum sine mixtura lucis nihil splendidum est, nihil atrum, nisi quod tenebras habet aut aliquid in se traxit obscuri, quemadmodum sine adiutorio ignis nihil calidum est, nihil sine aere frigidum; ita honesta et turpia virtutis ac malitiae societas efficit.

generosus animus labor nutrio non sum ergo qui ex ille veto veto parens tuus eligo quis contingo tu velis quis opto et in totus iam per maximus ago vir turpis sum etiamnum deus fatigaris quis voveo opus sum facio tu ipse felix facies autem si intellego bonus sum qui admisceo virtus sum turpis qui malitia conjungo sum quemadmodum sine misceo lucus nihil splendidus sum nihil ater nisi qui tenebrae habeo aut aliquis in sui traho obscurus quemadmodum sine adjutorium ignis nihil calidus sum nihil sine aer frigidus ita honestus et turpis virtus atque malitia societas efficio


Quicquid facies, cito redi a corpore ad animum. Illum noctibus ac diebus exerce; labore modico alitur ille. Hanc exercitationem non frigus, non aestus inpediet, ne senectus quidem. Id bonum cura, quod vetustate fit melius.

quisquis facies cito redeo ab corpus ad animus ille nox atque dies exerceo labor modicus alo ille hic exercitatio non frigus non aestus inpediet ne senectus quidem is bonus cura qui vetustas fio bonus


Quae res communem sensum facit, eadem perfectum, certa rerum persuasio; sine qua si omnia in animo natant, necessaria sunt decreta, quae dant animis inflexibile iudicium.

qui res communis sensus facio idem perficio certus res persuasio sine qui si omnis in animus nato necessarius sum decretum qui do animus inflexibilis iudicium


Sic itaque habe, istam vim dicendi rapidam atque abundantem aptiorem esse circulanti quam agenti rem magnam ac seriam docentique. Aeque stillare illum nolo quam currere; nec extendat aures nec obruat. Nam illa quoque inopia et exilitas minus intentum auditorem habet taedio interruptae tarditatis, facilius tamen insidit, quod exspectatur, quam quod praetervolat. Denique tradere homines discipulis praecepta dicuntur; non traditur quod fugit.

sic itaque habeo iste vis dico rapidus atque abundo aptus sum circulo quam ago res magnus atque seria doceo aequus stillaris ille nolo quam curro neque extendo auris neque obruo nam ille quoque inopia et exilitas paruus intentus auditor habeo taedium interrumpo tarditas facilis tamen insido qui exspecto quam qui praetervolo denique trado homo discipulis praecipio dico non trado qui fugio


Hoc ego Paulinae meae dixi, quae mihi valitudinem meam commendat. Nam cum sciam spiritum illius in meo verti, incipio, ut illi consulam, mihi consulere. Et cum me fortiorem senectus ad multa reddiderit, hoc beneficium aetatis amitto, venit enim mihi in mentem, in hoc sene et adulescentem esse, cui parcitur. Itaque quoniam ego ab illa non impetro, ut me fortius amet, a me impetrat illa, ut me diligentius amem.

hic ego paulina meus dico qui ego valitudo meus commendo nam cum scio spiritus ille in meus verto incipio ut ille consulo ego consulo et cum ego fortis senectus ad multus reddo hic beneficium aetas amitto venio enim ego in mens in hic seni et adulescens sum qui parco itaque quoniam ego ab ille non impetro ut ego fortis amo ab ego impetro ille ut ego diligo amo


Fortuna mecum bellum gerit; non sum imperata facturus. Iugum non recipio, immo, quod maiore virtute faciendum est, excutio. Non est emolliendus animus; si voluptati cessero, cedendum est dolori, cedendum est labori, cedendum est paupertati; idem sibi in me iuris esse volet et ambitio et ira; inter tot adfectus distrahar, immo discerpar.

fortuna ego bellum gero non sum impero facio iugum non recipio immo qui magnus virtus facio sum excutio non sum emollio animus si voluptas cedo cedo sum dolor cedo sum labor cedo sum paupertas idem sui in ego ius sum volo et ambitio et ira inter tot affectus distraho immo discerpo


Deinde videbunt de isto, quibus integra sunt et prima consilia, an velint vitam per obscurum transmittere; tibi liberum non est. In medium te protulit ingenii vigor, scriptorum elegantia, clarae et nobiles amicitiae. Iam notitia te invasit. Ut in extrema mergaris ac penitus recondaris, tamen priora monstrabunt.

deinde video de iste qui integer sum et primus consilium an volo vita per obscurus transmitto tu liber non sum in medius tu profero ingenium vigor scriptor elegantia clarus et nobilis amicitia iam notitia tu invado ut in exter mergaris atque penitus recondaris tamen prior monstro


Nam si, quae extra virtutem posita sunt, aut minuere illam aut augere possunt, desinit unum bonum esse, quod honestum. Si hoc concesseris, omne honestum perit. Quare? Dicam: quia nihil honestum est, quod ab invito, quod coactum fit. Omne honestum voluntarium est. Admisce illi pigritiam, querellam, tergiversationem, metum; quod habet in se optimum, perdidit, sibi placere. Non potest honestum esse, quod non est liberum; nam quod timet, servit.

nam si qui extra virtus pono sum aut minuo ille aut augeo possum desino unus bonus sum qui honestus si hic concedo omnis honestus pereo quaris dico quia nihil honestus sum qui ab invito qui cogo fio omnis honestus voluntarius sum admisceo ille pigritia querela tergiversatio metus qui habeo in sui bonus perdo sui placeo non possum honestus sum qui non sum liber nam qui timeo servio


Cogitanda ergo sunt omnia et animus adversus ea, quae possunt evenire, firmandus.

cogito ergo sum omnis et animus adverro is qui possum evenio firmo


In qua positione mentis sim, cum hunc lego, fatebor tibi: libet omnis casus provocare, libet exclamare: Quid cessas, fortuna? Congredere; paratum vides. Illius animum induo, qui quaerit, ubi se experiatur, ubi virtutem suam ostendat, Spumantemque dari pecora inter inertia votis Optat aprum aut fulvum descendere monte leonem.

in qui positio mens sum cum hic lego fateor tu libet omnis casus provocaris libet exclamaris quis cesso fortuna congredior paro video ille animus induo qui quaero ubi sui experior ubi virtus suus ostendo spumo do pecus inter inertia voveo opto aper aut fulvus descendo mons leo


Hanc ergo sanam ac salubrem formam vitae tenete, ut corpori tantum indulgeatis, quantum bonae valitudini satis est. Durius tractandum est, ne animo male pareat. Cibus famem sedet, potio sitim extinguat, vestis arceat frigus, domus munimentum sit adversus infesta corporis. Hanc utrum caespes erexerit an varius lapis gentis alienae, nihil interest; scitote tam bene hominem culmo quam auro tegi. Contemnite omnia, quae supervacuus labor velut ornamentum ac decus ponit. Cogitate nihil praeter animum esse mirabile, cui magno nihil magnum est.

hic ergo sanus atque salubris forma vita teneo ut corpus tantus indulgeo quantus bonus valitudo satis sum durius tracto sum ne animus malus pareo cibus fames sedeo potio sitis extinguat vestio arceo frigus domus munimentum sum adverro infestus corpus hic utrum caespes erigo an varius lapis gens alienus nihil intersum scio tam bene homo culmus quam aurum tego contemno omnis qui supervacuus labor velut ornamentum atque decus pono cogitas nihil praeter animus sum mirabilis qui magnus nihil magnus sum


Anacharsis, inquit, invenit rotam figuli, cuius circuitu vasa formantur. Deinde quia apud Homerum invenitur figuli rota, malunt videri versus falsos esse quam fabulam. Ego nec Anacharsim auctorem huius rei fuisse contendo et, si fuit, sapiens quidem hoc invenit, sed non tamquam sapiens, sicut multa sapientes faciunt, qua homines sunt, non qua sapientes. Puta velocissimum esse sapientem; cursu omnes anteibit, qua velox est, non qua sapiens. Cuperem Posidonio aliquem vitrearium ostendere, qui spiritu vitrum in habitus plurimos format, qui vix diligenti manu effingerentur. Haec inventa sunt, postquam sapientiam invenire desîmus.

anacharsis inquam invenio rota figulus qui circuitus vasum formo deinde quia apud homerus invenio figulus rota malo video verro falsus sum quam fabula ego neque anacharsis auctor hic res sum contendo et si sum sapio quidem hic invenio sed non tamquam sapio sicut multus sapio facio qui homo sum non qui sapio puta velox sum sapio cursus omnis anteeo qui velox sum non qui sapio cupio posidonius aliquis vitrearius ostendo qui spiritus vitrum in habitus multus formo qui vix diligo manus effingo hic invenio sum postquam sapientia invenio desimus


Consilio tuo accedo; absconde te in otio. Sed et ipsum otium absconde. Hoc te facturum Stoicorum etiam si non praecepto, at exemplo licet scias. Sed ex praecepto quoque facies; et tibi et cui voles adprobabis.

consilium tuus accedo abscondo tu in otium sed et ipse otium abscondo hic tu facio stoicus etiam si non praeceptum at exemplum licet scio sed ex praeceptum quoque facies et tu et qui volo adprobo


Neminem excelsi ingenii virum humilia delectant et sordida; magnarum rerum species ad se vocat et extollit.

nemo excello ingenium vir humilio delecto et sordidus magnaris res species ad sui voco et extollo


Corpus enim multis eget rebus, ut valeat; animus ex se crescit, se ipse alit, se exercet. Illis multo cibo, multa potione opus est, multo oleo, longa denique opera; tibi continget virtus sine apparatu, sine inpensa. Quicquid facere te potest bonum, tecum est.

corpus enim multus egeo res ut valeo animus ex sui cresco sui ipse alo sui exerceo ille multus cibus multus potio opus sum multus oleum longus denique opus tu contingo virtus sine apparatus sine impensa quisquis facio tu possum bonus tu sum


Plus, quam profligavimus, restat, sed magna pars est profectus velle proficere.

multus quam profligo resto sed magnus pars sum proficiscor volo proficio


Si distinguere voluerimus causas metus nostri, inveniemus alias esse, alias videri. Non mortem timemus, sed cogitationem mortis. Ab ipsa enim semper tantundem absumus. Ita si timenda mors est, semper timenda est. Quod enim morti tempus exemptum est?

si distinguo volo causa metus noster invenio alius sum alius video non mors timeo sed cogitatio mors ab ipse enim semper tantus absum ita si timeo mors sum semper timeo sum qui enim mors tempus eximo sum


Ecce altera quaestio, quomodo hominibus sit utendum. Quid agimus? Quae damus praecepta? Ut pareamus sanguini humano? Quantulum est ei non nocere, cui debeas prodesse! Magna scilicet laus est, si homo mansuetus homini est. Praecipiemus, ut naufrago manum porrigat, erranti viam monstret, cum esuriente panem suum dividat? Quando omnia, quae praestanda ac vitanda sunt, dicam, cum possim breviter hanc illi formulam humani officii tradere:

ecce alter quaestio quomodo homo sum utor quis ago qui do praecipio ut pareo sanguis humanus quantulis sum is non noceo qui debeo prosum magnus scilicet laus sum si homo mansuetus homo sum praecipio ut naufragus manus porrigo erro via monstro cum exsurio panis suus divido quando omnis qui praesto atque vito sum dico cum possum brevis hic ille formula humanus officium trado


Erras, Lucili; ex hac vita ad illam adscenditur. Quod interest inter splendorem et lucem, cum haec certam originem habeat ac suam ille niteat alieno, hoc inter hanc vitam et illam; haec fulgore extrinsecus veniente percussa est, crassam illi statim umbram faciet quisquis obstiterit; illa suo lumine inlustris est.

erro lucilis ex hic vito ad ille adscenditur qui intersum inter splendor et lux cum hic certus origo habeo atque suus ille niteo alienus hic inter hic vita et ille hic fulgor extrinsecus venio percutio sum crassus ille statim umbra facio quisquis obsto ille suus lumen illustris sum


Scribonia, gravis femina, amita Drusi Libonis fuit, adulescentis tam stolidi quam nobilis, maiora sperantis quam illo saeculo quisquam sperare poterat aut ipse ullo. Cum aeger a senatu in lectica relatus esset non sane frequentibus exequiis, omnes enim necessarii deseruerant impie iam non reum, sed funus; habere coepit consilium, utrum conscisceret mortem an expectaret. Cui Scribonia: Quid te, inquit, delectat alienum negotium agere? Non persuasit illi; manus sibi attulit nec sine causa. Nam post diem tertium aut quartum inimici moriturus arbitrio si vivit, alienum negotium agit.

scribonia gravis femina amita drusus libo sum adulescens tam stolidus quam nobilis magnus spero quam ille saeculum quisquam spero possum aut ipse ullus cos aeger ab senatus in lectica refero sum non sanus frequens exsequiae omnis enim necessarius desero impius iam non reus sed funus habeo coepio consilium utrum conscisco mors an expectaret qui scribonia quis tu inquam delecto alienus negotium ago non persuadeo ille manus sui affero neque sine causa nam post dies tertius aut quartus inimicus morior arbitrium si vivo alienus negotium ago


His decretis eum illum in conspectum suae condicionis adduxeris et cognoverit beatam esse vitam non quae secundum voluptatem est, sed secundum naturam, cum virtutem unicum bonum hominis adamaverit, turpitudinem solum malum fugerit, reliqua omnia, divitias, honores, bonam valitudinem vires, imperia, scicrit scierit esse mediam partem nec bonis adnumerandam nec malis, monitorem non desiderant ad singula, qui dicat: sic incede, sic cena. Hoc viro hoc feminae, hoc marito hoc caelibi convenit.

hic decretum is ille in conspectus suus condicio adduco et cognosco beatus sum vita non qui secundus voluptas sum sed secundus natura cum virtus unicus bonus homo adamo turpitudo solus malus fugio reliquus omnis divitiae honor bonus valitudo vireo imperium scicrit scio sum medius pars neque bonus adnumero neque malus monitor non desidero ad singulus qui dico sic incedo sic cena hic vir hic femina hic marito hic caelibi convenio


Quicumque voluptatem in summo ponunt, sensibile iudicant bonum, nos contra intellegibile, qui illud animo damus. Si de bono sensus iudicarent, nullam voluptatem reiceremus, nulla enim non invitat, nulla non delectat; et e contrario nullum dolorem volentes subiremus, nullus enim non offendit sensum.

quicumque voluptas in superus pono sensibilis judico bonus nos contra intellegibilis qui ille animus do si de bonus sensus judico nullus voluptas reicio nullus enim non invito nullus non delecto et e contrarius nullus dolor volo subeo nullus enim non offendo sensus


Quid ergo? inquis, Videtur tibi M. Cato modeste philosophari, qui bellum civile sententia reprimit? Qui furentium principum armis medius intervenit? Qui aliis Pompeium offendentibus aliis Caesarem simul lacessit duos?

quis ergo inquam video tu m cato modestus philosopharis qui bellum civilis sententia reprimo qui furo princeps arma medius intervenio qui alius pompejus offendo alius caesaris simul lacesso duo


Demus itaque operam, abstineamus offensis. Interdum populus est, quem timere debeamus; interdum si ea civitatis disciplina est, ut plurima per senatum transigantur, gratiosi in eo viri; interdum singuli, quibus potestas populi et in populum data est. Hos omnes amicos habere operosum est, satis est inimicos non habere. Itaque sapiens numquam potentium iras provocabit, immo declinabit, non aliter quam in navigando procellam.

do itaque opera abstineo offendo interdum populus sum qui timeo debeo interdum si is civitas disciplina sum ut multus per senatus transigo gratiosus in is vir interdum singuli qui potestas populus et in populus do sum hic omnis amicus habeo operosus sum satis sum inimicus non habeo itaque sapio numquam potens ira provoco immo declino non aliter quam in navigo procella


Itaque de secessu cogitans numquam Canopum eliget, quamvis neminem Canopus esse frugi vetet, ne Baias quidem; deversorium vitiorum esse coeperunt. Illic sibi plurimum luxuria permittit, illic, tamquam aliqua licentia debeatur loco, magis solvitur.

itaque de secedo cogito numquam canopus eligo quivis nemo canopus sum frugi veto ne baiae quidem deversorium vitium sum coepio illic sui multus luxuria permitto illic tamquam aliqui licentia debeo locus magis solvo


Ex consuetudine tamen mea circumspicere coepi, an aliquid illic invenirem, quod milli mihi posset bono esse, et derexi oculos in villam, quae aliquando Vatiae fuit. In hac ille praetorius dives, nulla alia re quam otio notus, consenuit et ob hoc unum felix habebatur. Nam quotiens aliquos amicitiae Asinii Galli, quotiens Seiani odium, deinde amor merserat, aeque enim offendisse illum quam amasse periculosum fuit, exclamabant homines: O Vatia, solus scis vivere.

ex consuetudo tamen meus circumspicio coepio an aliquis illic invenio qui ego ego possum bonus sum et derego oculus in villa qui aliquando vatius sum in hic ille praetorius dives nullus alius res quam otium notus consenesco et ob hic unus felix habeo nam quotiens aliquis amicitia asinius gallus quotiens sejanus odium deinde amor mergo aequus enim offendo ille quam amo periculosus sum exclamo homo o vatius solus scio vivo


Nihil, inquit, efficient monitiones admotae gravibus vitiis. Ne medicina quidem morbos insanabiles vincit, tamen adhibetur aliis in remedium, aliis in levamentum. Ne ipsa quidem universae philosophiae vis, licet totas in hoc vires suas advocet, duram iam et veterem animis extrahet pestem. Sed non ideo nihil sanat, quia non omnia.

nihil inquam efficio monitio admoveo gravis vitium ne medicina quidem morbus insanabilis vincio tamen adhibeo alius in remedium alius in levamentum ne ipse quidem universus philosophia volo licet totus in hic vireo suus advoco durus iam et vetus animus extraho pestis sed non ideo nihil sano quia non omnis


Itaque formetur animus ad intellectum patientiamque sortis suae et sciat nihil inausum esse fortunae, adversus imperia illam idem habere iuris quod adversus imperantes, adversus urbes idem posse quod adversus homines. Nihil horum indignandum est. In eum intravimus mundum, in quo his legibus vivitur. Placet; pare. Non placet; quacumque vis, exi. Indignare, si quid in te iniqui proprie constitutum est; sed si haec summos imosque necessitas alligat, in gratiam cum fato revertere, a quo omnia resolvuntur.

itaque formo animus ad intellego patientia sors suus et scio nihil inausus sum fortuna adverro imperium ille idem habeo ius qui adverro impero adverro urbs idem possum qui adverro homo nihil hic indignor sum in is intro mundus in quo hic lex vivo placeo paris non placeo quicumque volo exeo indignaris si quis in tu iniquus proprius constituo sum sed si hic summus imi necessitas alligo in gratia cum fatum revorto ab quo omnis resolvo


Indulgendum est enim honestis adfectibus; et interdum, etiam si premunt causae, spiritus in honorem suorum vel cum tormento revocandus et in ipso ore retinendus est, cum bono viro vivendum sit non quamdiu iuvat sed quamdiu oportet. Ille, qui non uxorem, non amicum tanti putat, ut diutius in vita commoretur, qui perseverabit mori, delicatus est.

indulgeo sum enim honestus affectus et interdum etiam si premo causa spiritus in honor suus vel cum tormentum revoco et in ipse os retineo sum cum bonus vir vivo sum non quamdiu juvo sed quamdiu oportet ille qui non uxor non amicus tantus puto ut diu in vito commoro qui persevero morior delicatus sum


Nam de illo videbimus, an sapientis animus nimio vino turbetur et faciat ebriis solita; interim, si hoc colligere vis virum bonum non debere ebrium fieri, cur syllogismis agis? Dic, quam turpe sit plus sibi ingerere quam capiat et stomachi sui non nosse mensuram, quam multa ebrii faciant, quibus sobrii erubescant, nihil aliud esse ebrietatem quam voluntariam insaniam. Extende in plures dies illum ebrii habitum; numquid de furore dubitabis?

nam de ille video an sapio animus nimius vinum turbo et facio ebrius soleo interim si hic colligo volo vir bonus non debeo ebrius fio cur syllogismus ago dico quam turpis sum multus sui ingero quam capio et stomachus suus non nosco mensura quam multus ebrius facio qui sobrius erubesco nihil alius sum ebrietas quam voluntarius insanio extendo in multus dies ille ebrius habitus numquid de furor dubito


Adulatio quam similis est amicitiae! Non imitatur tantum illam, sed vincit et praeterit; apertis ac propitiis auribus recipitur et in praecordia ima descendit, eo ipso gratiosa, quo laedit. Doce quemadmodum hanc similitudinem possim dinoscere. Venit ad me pro amico blandus inimicus. Vitia nobis sub virtutum nomine obrepunt, temeritas sub titulo fortitudinis latet, moderatio vocatur ignavia, pro cauto timidus accipitur; in his magno periculo erramus. His certas notas inprime.

adulatio quam similis sum amicitia non imito tantus ille sed vincio et praetereo apertus atque propitius auris recipio et in praecordia imus descendo is ipse gratiosus quo laedo doceo quemadmodum hic similitudo possum dignosco venio ad ego pro amicus blandus inimicus vitio nos sub virtus nomen obrepo temeritas sub titulus fortitudo lateo moderatio voco ignavia pro caveo timidus accipio in hic magnus periculum erro hic certo nosco inprime


Quocumque me verti, argumenta senectutis meae video. Veneram in suburbanum meum et querebar de inpensis aedificii dilabentis. Ait vilicus mihi non esse neglegentiae suae vitium, omnia se facere, sed villam veterem esse. Haec villa inter manus meas crevit; quid mihi futurum est, si tam putria sunt aetatis meae saxa?

quicumque ego verto argumentum senectus meus video venio in suburbanus meus et queror de impensa aedificium dilabor aio vilicus ego non sum neglegentia suus vitium omnis sui facio sed villa vetus sum hic villa inter manus meus cerno quis ego sum sum si tam putria sum aetas meus saxum


Ergo quamvis se ipso contentus sit, amicis illi opus est. Hos cupit habere quam plurimos, non ut beate vivat; vivet enim etiam sine amicis beate. Summum bonum extrinsecus instrumenta non quaerit. Domi colitur, ex se totum est. Incipit fortunae esse subiectum, si quam partem sui foris quaerit.

ergo quivis sui ipse contineo sum amicus ille opus sum hic cupio habeo quam multus non ut beatus vivo vivo enim etiam sine amicus beatus superus bonus extrinsecus instrumentum non quaero domus colo ex sui totus sum incipio fortuna sum subicio si quam pars suus foris quaero


Hoc est, mi Lucili, egregium, hoc securum ac liberum, nihil petere et tota fortunae comitia transire. Quam putas esse iucundum tribubus vocatis, eum candidati in templis suis pendeant et alius nummos pronuntiet, alius per sequestrem agat, alius eorum manus osculis conterat, quibus designatus contingendam manum negaturus est, omnes attoniti vocem praeconis exspectent, stare otiosum et spectare illas nundinas nec ementem quicquam nec vendentem?

hic sum ego lucilis egregius hic securus atque liber nihil peto et totus fortuna comitium transeo quam puto sum iucundus tribus voco is candidatus in templum suus pendeo et alius nummus pronuntio alius per sequestro ago alius is manus osculis contero qui designo contingo manus nego sum omnis attono voco praeco exspecto sto otiosus et specto ille nundina neque emo quisquam neque vendo


Hoc itaque ipse mihi dico, quotiens tale aliquid praestrinxerit oculos meos, quotiens occurrit domus splendida, cohors culta servorum, lectica formonsis inposita calonibus: Quid miraris? Quid stupes? Pompa est. Ostenduntur istae res, non possidentis, et dum placent, transeunt.

hic itaque ipse ego dico quotiens talis aliquis praestringo oculus meus quotiens occurro domus splendidus cohors colo servus lectica formonsis inpono calo quis miror quis stupeo pompa sum ostendo iste res non possideo et dum placeo transeo


Proderit sapienti sapiens, non scilicet tantum suis viribus, sed ipsius, quem adiuvat. Potest quidem ille etiam relictus sibi explicare partes suas; nihilominus adiuvat etiam currentem hortator.

prosum sapio sapio non scilicet tantus suus vis sed ipse qui adjuvo possum quidem ille etiam relinquo sui explicaris pars suus nihilominus adjuvo etiam curro hortator


Aequo animo excipe necessaria. Quid incredibile, quid novum evenit? Quam multis cum maxime funus locatur, quam multis vitalia emuntur, quam multi post luctum tuum lugent! Quotiens cogitaveris puerum fuisse, cogita et hominem, cui nihil certi promittitur, quem fortuna non utique perducit ad senectutem; unde visum est, dimittit.

aequus animus excipio necessarius quis incredibilis quis novus evenio quam multus cum magnus funus loco quam multus vitalia emo quam multus post luctus tuus lugeo quotiens cogito puer sum cogito et homo qui nihil certus promitto qui fortuna non utique perduco ad senectus unde video sum dimitto