Desinat nunc haereticus a Iudaeo, aspis, quod aiunt, a vipera, mutuari venenum, evomat iam hinc proprii ingenii virus, phantasma vindicans Christum. Nisi quod et ista sententia alios habebit auctores, praecoquos et abortivos quodammodo Marcionitas, quos apostolus Ioannes antichristos pronuntiavit, negantes Christum in carne venisse, et tamen non ut alterius dei ius constituerent, quia et de isto notati fuissent, sed quoniam incredibile praesumpserant deum carnem. Quo magis antichristus Marcion sibi eam rapuit praesumptionem, aptior scilicet ad renuendam corporalem substantiam Christi, qui ipsum deum eius nec auctorem carnis induxerat nec resuscitatorem, optimum videlicet et in isto, et diversissimum a mendaciis et fallaciis creatoris. Et ideo Christus eius, ne mentiretur, ne falleret, et hoc modo creatoris forsitan deputaretur, non erat quod videbatur, et quod erat mentiebatur, caro nec caro, homo nec homo, proinde deus Christus, nec deus. Cur enim non etiam dei phantasma portaverit? An credam ei de interiore substantia qui sit de exteriore frustratus? Quomodo verax habebitur in occulto tam fallax repertus in aperto? Quomodo autem in semetipso veritatem spiritus fallacia carnis confundens negatam ab apostolo, Iucis, id est veritatis, et fallaciae, id est tenebrarum, commisit communicationem? Iam nunc cum mendacium deprehenditur Christus caro, sequitur ut et omnia quae per carnem Christi gesta sunt mendacio gesta sint, congressus, contactus, convictus, ipsae quoque virtutes. Si enim tangendo aliquem liberavit a vitio, vel tactus ab aliquo, quod corporaliter actum est non potest vere actum credi sine corporis ipsius veritate. Nihil solidum ab inani, nihil plenum a vacuo perfici licuit. Putativus habitus, putativus actus: imaginarius operator, imaginariae operae. Sic nec passiones Christi eius fidem merebuntur. Nihil enim passus est qui non vere est passus; vere autem pati phantasma non potuit. Eversum est igitur totum dei opus. Totum Christiani nominis et pondus et fructus, mors Christi negatur, quam tam impresse apostolus demandat, utique veram, summum eam fundamentum evangelii constituens et salutis nostrae et praedicationis suae. Tradidi enim, inquit, vobis inpri- mis, quod Christus mortuus sit pro peccatis nostris, et quod sepultus sit, et quod resurrexerit tertia die. Porro si caro eius negatur, quomodo mors eius asseveratur, quae propria carnis est passio, per mortem devertentis in terram, de qua est sumpta, secundum legem sui auctoris? Negata vero morte, dum caro negatur, nec de resurrectione constabit. Eadem enim ratione non resurrexit qua mortuus non est, non habendo substantiam scilicet carnis, cuius sicut et mors, ita et resurrectio est. Proinde resurrectione Christi infirmata etiam nostra subversa est. Nec ea enim valebit, propter quam Christus venit, si Christi non valebit. Nam sicut illi, qui dicebant resurrectionem mortuorum non esse, revincuntur ab apostolo ex resurrectione Christi, ita resurrectione Christi non consistente aufertur et mortuorum resurrectio. Atque ita inanis est et fides nostra, inanis est praedicatio apostolorum. Inveniuntur autem etiam falsi testes dei, quod testimonium dixerint, quasi resuscitaverit Christum, quem non resuscitavit. Et sumus adhuc in delictis. Et qui in Christo dormierunt, perierunt; sane resurrecturi, sed phantasmate forsitan, sicut et Christus.

desino nunc haereticus ab judaeus aspis qui aio ab vipera mutuaris venenum evomo iam hinc proprius ingenium virus phantasma vindico christus nisus qui et iste sententia alius habeo auctor praecoquos et abortivos quodammodo marcionitas qui apostolus joannis antichristos pronuntio nego christus in carnis venio et tamen non ut alter deus ius constituo quia et de iste notas sum sed quoniam incredibilis praesumpserant deus caro quo magis antichristus marcion sui is rapio praesumptio aptus scilicet ad renuendam corporal substantia christus qui ipse deus is neque auctor caro induco neque resuscitator bonus videlicet et in iste et diversissimum ab mendacium et fallacia creator et ideo christus is ne mentior ne fallo et hic modo creator forsitan deputaretur non sum qui video et qui sum mentior carus neque carus homo neque homo proinde deus christus neque deus cur enim non etiam deus phantasma porto an credo is de interior substantia qui sum de exter frustro quomodo verax habeo in occulo tam fallax reperio in aperio quomodo autem in semetipso veritas spiritus fallacia caro confundo nego ab apostolus iucis is sum veritas et fallacia is sum tenebraris committo communicatio iam nunc cum mendacium deprehendo christus carus sequor ut et omnis qui per caro christus gero sum mendacium gero sum congredior contingo convinco ipse quoque virtus si enim tango aliquis libero ab vitio vel tango ab aliquis qui corporaliter ago sum non possum verus ago credo sine corpus ipse veritas nihil solidus ab inanis nihil plenus ab vacuus perficio licet putativus habitus putativus ago imaginarius operator imaginarius opera sic neque passio christus is fides mereo nihil enim patior sum qui non verus sum patior verus autem patior phantasma non possum everro sum igitur totus deus opus totus christianus nomen et pondus et fructus mors christus nego quam tam impresse apostolus demandat utique verus superus is fundamentum evangelium constituo et salus noster et praedicatio suus trado enim inquam tu inpri mis qui christus mortuus sum pro peccatum noster et qui sepelio sum et qui resurgo tertius dies porro si carus is nego quomodo mors is asseveratur qui proprius caro sum passio per mors devertentis in terra de qui sum sumo secundus lex suus auctor nego verus mors dum carus nego neque de resurrectio consto idem enim ratio non resurgo qui mortuus non sum non habeo substantia scilicet caro qui sicut et mors ita et resurrectio sum proinde resurrectio christus infirmo etiam noster subverto sum neque is enim valeo propter quam christus venio si christus non valeo nam sicut ille qui dico resurrectio morior non sum revincuntur ab apostolus ex resurrectio christus ita resurrectio christus non consisto aufero et morior resurrectio atque ita inanis sum et fides noster inanis sum praedicatio apostolus invenio autem etiam fallo testis deus qui testimonium dico quasi resuscitaverit christus qui non resuscito et sum adhuc in delinquo et qui in christus dormio pereo sanus resurgo sed phantasmate forsitan sicut et christus


Terreni domicilii nostri non sic ait habere nos domum aeternam, non manu factam, in caelo, quia quae manu facta sit creatoris intereat in totum dissoluta post mortem. Haec enim ad mortis metum et ad ipsius dissolutionis contristationem consolandam retractans etiam per sequentia manifestius, cum subicit ingemere nos de isto tabernaculo corporis terreni quod de caelo est superindui cupientes; siquidem et despoliati non inveniemur nudi, id est recipiemus quod despoliati sumus, id est corpus. Et rursus: Etenim qui sumus in isto tabernaculo corporis, ingemimus, quod gravemur nolentes exui, sed superindui. Hic enim expressit quod in prima ep(??)stula strinxit: Et mortui resurgent incorrupti, qui iam obierunt, et nos mutabimur, qui in carne fuerimus deprehensi a deo. Et illi enim resurgent incorrupti, recepto scilicet corpore, et quidem integro, ut ex hoc sint incorrupti, et hi propter temporis ultimum iam momentum et propter merita vexationum antichristi compendium mortis, sed mutati, consequentur superinduti magis quod de caelo est quam exuti corpus. Ita si hi super corpus induent caeleste illud, utique et mortui recipient corpus, super quod et ipsi induant incorruptelam de caelo; quia et de illis ait, Necesse est corruptivum istud induere incorruptelam et mortale istud immortalitatem. IIIi induunt, cum receperint corpus, isti superinduunt, quia non amiserint corpus, et ideo non temere dixit nolentes exui corpore, sed superindui, id est nolentes mortem experiri, sed vita praeveniri, uti devoretur mortale hoc a vita, dum eripitur morti per superindumentum demutationis. Ideo quia ostendit hoc melius esse, ne contristemur mortis, si forte, praeventu, et arrabonem nos spiritus dicit a deo habere, quasi pignoratos in eandem spem superindumenti, et abesse a domino, quamdiu in carne sumus, ac propterea debere boni ducere abesse potius a corpore et esse cum domino, ut et mortem libenter excipiamus. Atque adeo omnies ait nos oportere manifestari ante tribunal Christi, ut recipiat unusquisque quae per corpus admisit sive bonum sive malum. Si enim tunc retributio meritorum, quomodo iam aliqui cum deo poterunt deputari? Et tribunal autem nominando et dispunctionem boni ac mali operis utriusque sententiae iudicem ostendit, et corporum omnium repraesentationem confirmavit. Non enim poterit quod corpore admissum est non corpore iudicari. Iniquus enim deus, si non per id punitur quis aut iuvatur per quod operatus est. Si qua ergo conditio nova in Christo, vetera transierunt, ecce nova facta sunt omnia, impleta est Esaiae prophetia. Si etiam iubet ut mundemus nos ab inquinamento carnis et sanguinis, non substantiam capere regnum dei, si et virginem sanctam destinat ecclesiam adsignare Christo, utique ut sponsam sponso, non potest imago coniungi inimico veritatis rei ipsius. Si et pseudapostolos dicit operarios dolosos transfiguratores sui, per hypocrisin scilicet, conversationis, non praedicationis adulteratae eos taxat. Adeo de disciplina, non de divinitate dissidebatur. Si transfiguratur satanas in angelum lucis, non potest hoc dirigi in creatorem. Deus enim, non angelus creator; in deum lucis, non in angelum transfigurare se dictus esset, si non eum satanan signiticaret quem et nos et Marcion angelum novimus. De paradise suus stilus est ad omnem quam patitur quaestionem. Hic illud forte mirabor, si proprium potuit habere paradisum deus nullius terrenae dispositionis, nisi si etiam paradiso creatoris precario usus est, sicut et mundo. Et tamen hominem tollere ad caelum creatoris exemplum est in Helia. Magis vero mirabor dominum optimum, percutiendi et saeviendi alienum, nec proprium saltem, sed creatoris angelum satanae colaphizando apostolo suo applicuisse, et ter ab eo obsecralum non concessisse. Emendat igitur et deus Marcionis secundum creatorem elatos aemulantem, ut deponentem scilicet de solio dynastas. Aut numquid ipse est qui et in corpus Iob dedit satanae potestatem, ut virtus in infirmitate comprobaretur? Quid et formam legis adhuc tenet Galatarum castigator, in tribus testibus praefiniens staturum omne verbum? Quid et non parsurm se peccatoribus comminatur, lenissimi dei praedicator? Immo et ipsam durius agendi in praesentia potestatem a domino datam sibi affimat. Nega nunc, haeretice, timeri deum tuum, cuius spostolus timebatur!

terrenus domicilium noster non sic aio habeo nos domus aeternus non manus facio in caelum quia qui manus facio sum creator intereo in totus dissolvo post mors hic enim ad mors metus et ad ipse dissolutio contristatio consolo retracto etiam per sequor manifestius cum subicio ingemo nos de iste tabernaculum corpus terrenus qui de caelum sum superinduo cupio siquidem et despoliati non inveniemur nudus is sum recipio qui despoliati sum is sum corpus et rursus etenim qui sum in iste tabernaculum corpus ingemimus qui gravemur nolo exuo sed superinduo hic enim exprimo qui in primus ep stula stringo et mortuus resurgo incorruptus qui iam obeo et nos mutabimur qui in carnis sum deprehendo ab deus et ille enim resurgo incorruptus recipio scilicet corpus et quidem integer ut ex hic sum incorruptus et hic propter tempus ulter iam momentum et propter mereo vexatio antichristi compendium mors sed muto consequor superinduti magis qui de caelum sum quam exuo corpus ita si hic super corpus induent caelestis ille utique et mortuus recipio corpus super qui et ipse induo incorruptela de caelum quia et de ille aio necesse sum corruptivum iste induo incorruptela et mortalis iste immortalitas quattuor induo cum recipio corpus iste superinduunt quia non amitto corpus et ideo non temere dico nolo exuo corpus sed superinduo is sum nolo mors experior sed vito praeveniri uti devoro mortalis hic ab vito dum eripio mors per superindumentum demutatio ideo quia ostendo hic bonus sum ne contristemur mors si fors praeventu et arrhabo nos spiritus dico ab deus habeo quasi pignoratos in idem spes superindumenti et absum ab dominus quamdiu in carnis sum atque propterea debeo bonus duco absum potis ab corpus et sum cum dominus ut et mors libet excipio atque adeo omnies aio nos oportet manifestaris ante tribunal christus ut recipio unusquisque qui per corpus admitto sive bonus sive malus si enim tunc retributio meritor quomodo iam aliqui cum deus possum deputaris et tribunal autem nomino et dispunctio bonus atque malus opus uterque sententia judico ostendo et corpus omnis repraesentatio confirmo non enim possum qui corpus admitto sum non corpus iudico iniquus enim deus si non per is punior quis aut juvo per qui opero sum si qui ergo condicio novo in christus vetero transeo ecce novo facio sum omnis impleo sum esaias prophetia si etiam iubeo ut mundo nos ab inquinamentum caro et sanguis non substantia capio regnum deus si et virgo sancio destino ecclesia adsignaris christus utique ut sponsa sponsum non possum imago conjungo inimicus veritas res ipse si et pseudapostolos dico operarius dolosus transfigurator suus per hypocrisin scilicet conversatio non praedicatio adulteratae is taxo adeo de disciplina non de divinitas dissido si transfiguro satanas in angelus lucus non possum hic dirigo in creator deus enim non angelus creator in deus lucus non in angelus transfiguraris sui dico sum si non is satanan signiticaret qui et nos et marcion angelus nosco de paradise suus stilus sum ad omnis quam patior quaestio hic ille fors miror si proprius possum habeo paradisus deus nullus terrenus dispositio nisi si etiam paradisus creator precarius utor sum sicut et mundus et tamen homo tollo ad caelum creator exemplum sum in helia magis verus miror dominus bonus percutio et saevio alienus neque proprius saltem sed creator angelus satanas colaphizando apostolus suus applico et ter ab is obsecral non concedo emendo igitur et deus marcio secundus creator effero aemulantem ut depono scilicet de solium dynastes aut numquid ipse sum qui et in corpus iob do satanas potestas ut virtus in infirmitas comprobo quis et forma lex adhuc teneo galataris castigator in tres testis praefiniens sto omnis verbum quis et non parsurm sui peccator commino lenis deus praedicator immo et ipse durus ago in praesens potestas ab dominus do sui affimat nego nunc haeretice timeo deus tuus qui spostolus timeo


Funis ergo ducendus est contentionis, pari hinc inde nisu fluctuante. Ego meum dico verum, Marcion suum. Ego Marcionis affirmo adulteratum, Marcion meum. Quis inter nos determinabit, nisi temporis ratio, ei praescribens auctoritatem quod antiquius reperietur, et ei praeiudicans vitiationem quod posterius revincetur? In quantum enim falsum corruptio est veri, in tantum praecedat necesse est veritas falsum. Prior erit res passione, et materia aemulatione. Alioquin quam absurdum, ut, si nostrum antiquius probaverimus, Marcionis vero posterius, et nostrum ante videatur falsum quam habuerit de veritate materiam, et Marcionis ante credatur aemulationem a nostro expertum quam et editum, et postremo id verius existimetur quod est serius, post tot ac tanta iam opera atque documenta Christianae religionis saeculo edita, quae edi utique non potuissent sine evangelii veritate, id est ante evangelii veritatem. Quod ergo pertinet ad evangelium interim Lucae, quatenus communio eius inter nos et Marcionem de veritate disceptat, adeo antiquius Marcione est quod est secundum nos, ut et ipse illi Marcion aliquando crediderit, cum et pecuniam in primo calore fidei catholicae ecclesiae contulit, proiectam mox cum ipso, posteaquam in haeresim suam a nostra veritate descivit. Quid nunc, si negaverint Marcionitae primam apud nos fidem eius adversus epistulam quoque ipsius? Quid, si nec epistulam agnoverint? Certe Antitheses non modo fatentur Marcionis, sed et praeferunt. Ex his mihi probatio sufficit. Si enim id evangelium quod Lucae refertur penes nos (viderimus an et penes Marcionem), ipsum est quod Marcion per Antitheses suas arguit ut interpolatum a protectoribus Iudaismi ad concorporationem legis et prophetarum, qua etiam Christum inde eonfingerent, utique non potuisset arguere nisi quod invenerat. Nemo post futura reprehendit quae ignorat futura. Emendatio culpam non antecedit. Emendator sane evangelii a Tiberianis usque ad Antoniniana tempora eversi Marcion solus et primus obvenit, expectatus tamdiu a Christo, paenitente iam quod apostolos praemisisse properasset sine praesidio Marcionis. Nisi quod humanae temeritatis, non divinae auctoritatia, negotium est haeresis, quae sic semper emendat evangelia, dum vitiat; cum et si discipulus Marcion, non tamen super magistrum, et si apostolus Marcion, Sive ego, inquit Paulus, sive illi, sic praedicamus, et si prophetes Marcion, et spiritus prophetarum prophetis erunt subditi: non enim eversionis sunt, sed pacis, etiam si angelus Marcion, citius anathema dicendus quam evangelizator, quia aliter evangelizavit. Itaque dum emendat, utrumque confirmat, et nostrum anterius, id emendans quod invenit, et id posterius quod de nostri emendatione constituens suum et novum fecit.

funis ergo duco sum contentio par hinc inde nisus fluctuo ego meus dico verus marcion suus ego marcio affirmo adultero marcion meus quis inter nos determino nisi tempus ratio is praescribo auctoritas qui antiquus reperio et is praeiudicans vitiatio qui posterus revinco in quantus enim falsus corruptio sum verus in tantus praecedo necesse sum vereor falsus prior sum res passio et materia aemulatio alioqui quam absurdus ut si nos antiquus probo marcio verus posterus et nos ante video falsus quam habeo de veritas materia et marcio ante credo aemulatio ab noster experior quam et edo et postremo is verus existimo qui sum serus post tot atque tantus iam opus atque documentum christianus religio saeculum edo qui edo utique non possum sine evangelium veritas is sum ante evangelium veritas qui ergo pertineo ad evangelium interim luca quatenus communio is inter nos et marcio de veritas discepto adeo antiquus marcio sum qui sum secundus nos ut et ipse ille marcion aliquando credo cum et pecunia in primus calor fides catholicae ecclesia confero projacio mox cum ipse posteaquam in haeresim suus ab noster veritas descio quis nunc si nego marcionitae primus apud nos fides is adverro epistula quoque ipse quis si neque epistula anosco certus antitheses non modo fateor marcio sed et praefero ex hic ego probatio sufficio si enim is evangelium qui luca refero penis nos video an et penis marcio ipse sum qui marcion per antitheses suus arguo ut interpolatum ab protector iudaismi ad concorporatio lex et propheta qui etiam christus inde eonfingerent utique non possum arguo nisi qui invenio nemo post sum reprehendo qui ignoro sum emendatio culpa non antecedo emendator sanus evangelium ab tiberianis usque ad antoninianus tempus everro marcion solus et primus obvenio expectatus tamdiu ab christus paenitente iam qui apostolus praemitto propero sine praesidium marcio nisus qui humanus temeritas non divina auctoritatia negotium sum haeresis qui sic semper emendo evangelia dum vitio cum et si discipulus marcion non tamen super magister et si apostolus marcion sive ego inquam paulus sive ille sic praedico et si prophetes marcion et spiritus propheta propheta sum subdo non enim eversio sum sed pax etiam si angelus marcion cieo anathema dico quam evangelizator quia aliter evangelizo itaque dum emendo uterque confirmo et nos anterius is emendo qui invenio et is posterus qui de noster emendatio constituo suus et novus facio


Sed enim sepiae isti, quorum figura illud quoque pisculentum de cibis lex recusavit, ut traductionem sui sentiunt, tenebras hine blasphemiae intervomunt, atque ita intentionem uniuscuiusque iam proximam dispargunt, iactitando et asseverando ea quae relucentem bonitatem creatoris infuscent. Sed et per istas caligines sequemur nequitiam, et in lucem extrahemus ingenia tenebrarum, obicientia creatori vel maxime fraudem illam et rapinam auri et argenti, mandatam ab illo Hebraeis in Aegyptios, Age, infelicissime haeretice, te ipsum expostulo arbitrum, cognosce in utramque gentem prius, et ita de auctore praecepti iudicabis. Reposcunt Aegyptii de Hebraeis vasa aurea et argentea. Contra Hebraei mutuas petitiones instituunt, allegantes sibi quoque eorundem patrum nomine, ex eodem scripturae instrumento, mercedes restitui oportere illius operariae servitutis pro laterinis deductis, pro civitatibus et villis aedificatis. Quid iudicabis, optimi dei elector. Hebraeos fraudem agnoscere debere, an Aegyptios compensationem? Nam et aiunt ita actum per legatos utrinque, Aegyptiorum quidem repetentium vasa, Iudaeorum vero reposcentium operas suas. Et tamen vasis iustitia renuntiaverunt ibi Aegyptii. Hodie adversus Marcionitas amplius allegant Hebraei, negantes compensationi satis esse, quantumvis illud auri et argenti, si sexcentorum milium operae per tot annos vel singulis nummis diurnis aestimentur. Quae autem pars maior, repetentium vasa an incolentium villas et urbes? Querela ergo maior Aegyptiorum, an gratia Hebraeorum? Ut solo iniuriarum iudicio Hebraei Aegyptios repercuterent, liberi homines in ergastulum subacti? ut solas scapulas suas scribae eorum apud subsellia sua ostenderent flagellorum contumeliosa atrocitate laceratas? Non paucis lancibus et scyphis, pauciorum utique divitum ubique, sed totis et ipsorum facultatibus et popularium omnium collationibus satisfaciendum Hebraeis pronuntiasset. Igitur si bona Hebraeorum causa, bona iam et causa, id est mandatum, creatoris, qui et Aegyptios gratos fecit nescientes, et suum populum in tempore expeditionis angusto aliquo solatio tacitae compensationis expunxi. Plane minus exigi iussit, Hebraeis etiam filios Aegyptii restituere debuerant.

sed enim sepia iste qui figuro ille quoque pisculentus de cibus lex recuso ut traductio suus sentio tenebrae hic blasphemia intervomunt atque ita intentio uniuscuiusque iam propior dispargunt iactitando et asseverando is qui reluceo bonitas creator infusco sed et per iste caligo sequor nequitia et in lux extrahemus ingenium tenebraris obicientia creator vel magnus fraudo ille et rapina aurum et argentum mando ab ille hebraei in aegyptius ago infelix haeretice tu ipse expostulo arbiter cognosco in uter gens prior et ita de auctor praecipio iudico reposco aegyptius de hebraei vasum aureus et argenteus contra hebraei mutuo petitio instituo allego sui quoque idem pater nomen ex idem scribo instrumentum merces restituo oportet ille operariae servitus pro laterinis deduco pro civitas et villa aedifico quis iudico bonus deus electo hebraei fraudo agnosco debeo an aegyptius compensatio nam et aio ita ago per legatus uter aegyptius quidem repeto vasum judaeus verus reposcentium opera suus et tamen vasum iustitia renuntio ibi aegyptius hodie adverro marcionitas amplus allegant hebraei nego compensatio satis sum quantus ille aurum et argentum si sexcentor mille opera per tot annus vel singuli nummus diurnus aestimo qui autem pars magnus repeto vasum an incolo villa et urbs querela ergo magnus aegyptius an gratia hebraei ut solum iniuriaris iudicium hebraei aegyptius repercuterent liber homo in ergastulis subigo ut solo scapulae suus scriba is apud subsellium suus ostendo flagellum contumeliosus atrocitas lacero non paucus lanx et scyphus paucus utique dives ubique sed totus et ipse facultas et popularis omnis collatio satisfaciendum hebraei pronuntio igitur si bonus hebraei causa bonus iam et causa is sum mando creator qui et aegyptius gratus facio nescio et suus populus in tempus expeditio angustus aliquis solacium taceo compensatio expunxi planus paruus exigo iubeo hebraei etiam filius aegyptius restituo debeo


Proinde et similitudinem vetans fieri omnium quae in caelo et in terra et in aquis ostendit et causas, idololatriae scilicet caecae substantiam cohibentes. Subicit enim, Non adorabitis ea neque servietis illis. Serpentis autem aenei effigies postea praecepta Moysi a domino non ad idololatriae titulum pertinebat, sed ad remediandos eos qui a serpentibus infestabantur. Et taceo de figura remedii. Sic et Cherubim et Seraphim aurea in arcae figuratum exemplum certe simplex ornamentum; accommodata suggestui, longe diversas habendo causas ab idololatriae condicione, ob quam similitudo prohibetur, non videntur similitudinum prohibitarum legi refragari, non in eo similitudinis statu deprebensa ob quem similitudo prohibetur. Diximus de sacrificiorum rationali institutione, avocanti scilicet ab idolis ad deum officia ea quae si rursus eiecerat dicens, Quo mihi multitudinem sacrificiorum vestrorum? hoc ipsum voluit intellegi quod non sibi ea proprie exegisset. Non enim bibam, inquit, sanguinem taurorum, quia et alibi ait, Deus aeternus non esuriet nec sitiet. Nam etsi ad oblationes Abel advertit, et holocausta NoÃ« odoratus est libenter, quae iocunditas sive viscerum vervecinorum sive nidoris ardentium victimarum? Sed animus simplex et deum metuens offerentium ea quae a deo habebant, et pabuli et suavis olentiae, gratiae apud deum deputabatur, non quae fiebant exigentis, sed illud propter quod fiebant, ob honorem scilicet dei. Si cliens diviti aut regi nihil desideranti tamen aliquid vilissimi munusculi obtulerit, quantitas et qualitas muneris infuscabit divitem et regem, an delectabit titulus officii? At si cliens ei munera ultro, vel etiam edicta, ordine suo offerat, et sollemnia regis observet, non ex fide tamen, nec corde puro, nec pleno circs cetera quoque obsequia, nonne consequens ut rex ille vel dives exclamet, Quo mihi multitudinem munerum tuorum? Plenus sum et Sollemnitates et dies festos et vestra sabbata; vestra dicendo quae secundum libidinem suam, non secundum religionem dei celebrande sua iam, non dei fecerant, condicionalem idcirco et rationalem demonstravit recusationem eorum quae administranda praescripserat.

proinde et similitudo vetans fio omnis qui in caelum et in terra et in aqua ostendo et causa idololatriae scilicet caecus substantia cohibentes subicio enim non adoro is neque servio ille serpens autem aeneus effigio postea praecipio moysi ab dominus non ad idololatriae titulis pertineo sed ad remediandos is qui ab serpens infesto et taceo de figuro remedium sic et cherubim et seraphim aureus in arca figuro exemplum certus simplex ornamentum accommodo suggestui longus diverto habeo causa ab idololatriae condicio ob quam similitudo prohibeo non video similitudo prohibitaris lego refragaris non in is similitudo status deprebensa ob qui similitudo prohibeo dico de sacrificus rational institutio avocanti scilicet ab idolum ad deus officium is qui si rursus eicio dico quo ego multitudo sacrificus vester hic ipse volo intellego qui non sui is proprius exigo non enim bibo inquam sanguis taurus quia et alibi aio deus aeternus non exsurio neque sitio nam etsi ad oblatio abel adverto et holocaustum noa odoro sum libet qui iocunditas sive viscera vervecinorum sive nidor ardeo victimaris sed animus simplex et deus metuo offertor is qui ab deus habeo et pabulum et suavis olentiae gratia apud deus deputo non qui fio exigo sed ille propter qui fio ob honor scilicet deus si cliens dives aut rex nihil desidero tamen aliquis vilis munusculis offertor quantitas et qualitas munus infusco dives et rex an delecto titulus officium at si cliens is munus ultro vel etiam edico ordo suus offertor et sollemne rex observo non ex fides tamen neque cor purus neque plenus circs ceterus quoque obsequium nonne consequor ut rex ille vel dives exclamo quo ego multitudo munus tuus plenus sum et sollemnitas et dies festus et vester sabbata vester dico qui secundus libido suus non secundus religio deus celebro suus iam non deus facio condicional idcirco et rational demonstro recusatio is qui administro praescribo


Sed et si ab homine in diabolum transcripseris mali elogium, ut in instinctorem delicti, uti sic quoque in creatorem dirigas culpam ut in auctorem diaboli, qui facit angelos spiritus, ergo quod factus a deo est, id est angelus, id erit eius qui fecit, quod autem factus a deo non est, id est diabolus, id est delator, superest ut ipse sese fecerit, deferendo de deo, et quidem falsum, primo, quod deus illos ex omni ligno edere vetuisset, dehinc, quasi morituri non essent, si edissent, tertio, quasi deus illis invidisset divinitatem. Unde igitur malitia mendacii et fallaciae in homines et infamiae in deum? A deo utique non, qui et angelum ex forma operum bonorum instituit bonum. Denique sapientissimus omnium editur, antequam diabolus; nisi malum est sapientia. Et si evolvas Exechielis prophetiam, facile animadvertes tam institutione bonum angelum illum quam sponte corruptum. In persona enim principis Sor ad diabolum pronuntiatur, Et factus est sermo domini ad me dicens: Fili hominis, sume planctum super principem Sor, et dices, Haec dicit dominus: Tu es resignaculum similitudinis, qui scilicet integritatem imaginis et similitudinis resignaveris, corona decoris (hoc ut eminentissimo angelorum, ut archangelo, ut sapientissimo omnium) in deliciis paradisi dei tui natus es; illic enim, ubi deus in secunda animalium figurae formatione angelos fecerat. Lapidem optimum indutus es, sardium, topazium, smaragdum, carbunculum, sapphirum, iaspin, lyncurium, achaten, amethystum, chrysolithum, beryllum, onychinum, et auro replesti horrea tua et thesauros tuos. Ex qua die conditus es, cum Cherub imposui te in monte sancto dei, fuisti in medio lapidum igneorum, fuisti invituperabilis in diebus tuis, ex qua die conditus es, donec inventae sunt laesurae tuae; de multitudine negotiationis tuae promas tuas replesti, et deliquisti, et cetera, quae ad suggillationem angeli, non ad illius principis, proprie pertinere manifestum est, eo quod nemo hominum in paradiso dei natus sit, ne ipse quidem Adam, translatus potius illuc, nec cum Cherub impositus in monte sancto dei, id est in sublimitate caelesti, de qua satanam dominus quoque decidisse testatur, nec inter lapides igneos demoratus, inter gemmantes siderum ardentium radios, unde etiam quasi fulgur deiectus est satanas, Sed ipse auctor delicti in persona peccatoris viri denotabatur, retro quidem invituperabilis a die conditionis suae, a deo in bonum conditus, ut a bono conditore invituperabilium conditionum, et excultus omni gloria angelica, et apud deum constitutus, qua bonus apud bonum, postea vero a semetipso translatus in malum. Ex quo enim, inquit, apparuerunt laesurae tuae, illi eas reputans, quibus scilicet laesit bominem eiectum a dei obsequio, et ex illo deliquit ex quo delictum seminavit. atque ita exinde negotiationis, id est malitiae, suae multitudinem exercuit, delictorum scilicet censum, non minus et ipse liberi arbitrii institutus, ut spiritus. Nihil enim deus proximum sibi non libertate eiusmodi ordinasset. Quem tamen et praedamnando testatus est ab institutionis forma libidine propria conceptae ultro malitiae exorbitasse, et commeatum operationibus eius admetiendo rationem bonitatis suae egit, eodem consilio differens extinctionem diaboli quo hominis restitutionem. Certamini enim dedit spatium, ut et homo eadem arbitrii libertate elideret inimicum qua succiderat illi, probans suam, non dei culpam, et ita salutem digne per victoriam recuperaret, et diabolus amarius puniretur ab eo quem eliserat ante devictus, et deus tanto magis bonus inveniretur, sustinens hominem gloriosiorem in paradisum ad licentiam decerpendae arboris vitae iam de vita regressurum.

sed et si ab homo in diabolus transcripseris malus elogium ut in instinctor delictum uti sic quoque in creator dirigo culpa ut in auctor diabolus qui facio angelus spiritus ergo qui facio ab deus sum is sum angelus is sum is qui facio qui autem facio ab deus non sum is sum diabolus is sum delator supersum ut ipse sui facio defero de deus et quidem falsus primus qui deus ille ex omnis lignum edo veto dehinc quasi morior non sum si edissent tertius quasi deus ille invideo divinitas unde igitur malitia mendacium et fallacia in homo et infamia in deus ab deus utique non qui et angelus ex forma opus bonus instituo bonus denique sapio omnis edo antequam diabolus nisi malus sum sapientia et si evolvo exechielis prophetia facilis animadverto tam institutio bonus angelus ille quam sponte corrumpo in persono enim princeps sor ad diabolus pronuntio et facio sum sermo dominus ad ego dico filis homo sumo plango super princeps sor et dico hic dico dominus tu sum resignaculis similitudo qui scilicet integritas imago et similitudo resignaveris corona decor hic ut emineo angelus ut archangelo ut sapio omnis in deliciae paradisus deus tuus nascor sum illic enim ubi deus in secundus animal figura formatio angelus facio lapis bonus induo sum sardius topazius smaragdus carbunculis sapphirum iaspin lyncurion achates amethystus chrysolithos beryllum onychinum et aurum repleo horreum tuus et thesaurus tuus ex qui dies condio sum cum cherub impono tu in mons sancio deus sum in medium lapis igneus sum invituperabilis in dies tuus ex qui dies condio sum donec invenio sum laesurae tuus de multitudo negotiatio tuus promo tuus repleo et delinquo et ceterus qui ad suggillatio angelus non ad ille princeps proprius pertineo manifestus sum is qui nemo homo in paradisus deus nascor sum ne ipse quidem adam transfero potis illic neque cum cherub impono in mons sancio deus is sum in sublimitas caelestis de qui satanam dominus quoque decido testor neque inter lapis igneus demoror inter gemmo sidus ardeo radius unde etiam quasi fulgur deicio sum satanas sed ipse auctor delictum in persono peccator vir denotabatur retro quidem invituperabilis ab dies conditio suus ab deus in bonus condio ut ab bonus conditor invituperabilis conditio et excolo omnis gloria angelica et apud deus constituo qui bonus apud bonus postea verus ab semetipso transfero in malus ex quo enim inquam appareo laesurae tuus ille is reputo qui scilicet laedo bominem eicio ab deus obsequium et ex ille delinquo ex quo delinquo semino atque ita exinde negotiatio is sum malitia suus multitudo exerceo delictum scilicet census non paruus et ipse liber arbitrium instituo ut spiritus nihil enim deus propior sui non libertas eiusmodi ordino qui tamen et praedamnando testor sum ab institutio forma libido proprius concipio ultro malitia exorbitasse et commeatus operatio is admetiendo ratio bonitas suus ago idem consilium differo extinctio diabolus quo homo restitutio certamen enim do spatium ut et homo idem arbitrium libertas elido inimicus qui succido ille probo suus non deus culpa et ita salus dignus per victoria recipero et diabolus amarus punior ab is qui elido ante devinco et deus tantus magis bonus invenio sustineo homo gloriosus in paradisus ad licentia decerpendae arbor vita iam de vito regredior


DE EPISTULA AD GALATAS. Principalem adversus Iudaismum epistolam nos quoque confitemur, quae Galatas docet. Amplectimur etenim omnem illam legis veteris abolitionem, ut et ipsam de creatoris venientem dispositione, sicut saepe iam in isto ordine tractavimus de praedicata novatione a prophetis dei nostri. Quodsi creator quidem vetera cessura promisit, novis scilicet orituris, Christus vero tempus distinctionis istius (lex et prophetae usque ad Ioannem) terminum in Ioanne statuens inter utrumque ordinem desinentium e xinde veterum et incipientium novorum: necessarie et apostolus in Christo post Ioannem revelato vetera infirmat, nova vero confirmat, atque ita non alterius dei fidem curat, quam creatoris, apud quem et vetera decessura praedicabantur. Igitur et legis destructio et evangelii aedificatio pro me faciunt in ista quoque epistola ad eam Galatarum praesumptionem pertinentes, qua praesumebant Christum, ut puta creatoris salva creatoris Iege credendum, quod adhuc incredibile videretur Iegem a suo auctore deponi. Porro si omniuo alium deum ab apostolo audissent, ultro utique scissent abscedendum sibi esse a lege eius dei, quem reliquissent alium secuti. Quis enim exspectaret diutius discere, quod novam deberet sectari disciplinam, qui novum deum recepisset? Immo quia eadem quidem divinitas praedicabatur in evangelio, quae semper nota fuerat in lege, disciplina vero non eadem, bic erat totus quaestionis status, an lex creatoris ab evangelio deberet excludi in Christo creatoris. Denique aufer hunc statum, et vacat quaestio. Vacante autem quaestione, ultro olDoibus agnoscentibus, discedendum sibi esse ab ordine creatoris per fidem dei alterius, nulla apostolo materia competisset id tam presse doceudi, quod ultro fides ipsa dictasset. Igitur tota intentio epistolae istius nihil aliud docet, quam legis discessionem venientem de creatoris dispositione, ut adhuc suggeremus. Si item nullius novi dei exserit mentionem, quod nusquam magis fecisset, quam in ista materia, ut rationem scilicet ablegendae legis unica hac et sufficientissima defiuitione proponeret novae divinitatis, apparet quomodo scribat. Miror vos tam cito transferri ab eo, qni vos vocavit in gratiam, ad aliud evangelium, ex conversatione aliud, non ex religione, ex disciplina, non ex divinitate, quoniam quidem evangelium Christi a lege evocare deberet ad gratiam, non a creatore ad alium deum. Nemo enim illos moverat a creatore, ut viderentur sic ad aliud evangelium transferri, quasi dum ad creatorem transferuntur. Nam et adiciens, quod aliud evangelium omnino non esset, creatoris confirmat id quod esse defendit. Sed enim et creator evangelium repromittit, dicens per Esaiam, Ascende in montem excelsum, qui evangelizas Sioni, extolle vocem in valentia tua, qui evangelizas Hierusalem; item ad apostolorum personam, Quam tempestivi pedes evangelizantium pacem, evangelizamtium bona, utique et nationibus evangelizantium, quoniam et, In nomine eius, inquit, nationes sperabunt, Christi scilicet, cui ait, Posui te in lumen nationum. Est autem evangelium etiam dei novi, quod vis tunc ab apostolo defensum. Iam ergo duo sunt evangelia apud duos deos, et mentitus erit apostolus dicens quod aliud omnino non est, cum sit et aliud, cum sic suum evangelium defendere potuisset, ut potius demonstraret, non ut unum determinaret. Sed fortasse, ut fugias hinc, et ideo, dices, subtexuit, Licet angelus de caelo aliter evangelizaverit, anathema sit, quia et creatorem sciebat evangelizaturum. Rursus ergo te implicas. Hoc est enim quod adstringeris. Duo enim evangelia confirmare non est eius qui aliud iam negarit. Tamen lucet sensus eius qui suam praemisit personam: Sed et si nos aut angelus de caelo aliter evangelizaverit. Verbi enim gratia dictum est. Ceterum si nec ipse aliter evangelizaturus, utique nec angelus. Ita angelum ad hoc nominavit, quo multo magis hominibus non esset credendum, quando nec angelo, nec apostolo, non angelum ad evangelium referret creatoris. Exinde decurrens ordinem conversionis suae de persecutore in apostolum scripturam Apostolicorum confirmat, apud quam ipsa etiam epistulae istius materia recognoscitur, intercessisse quosdam qui dicerent circumcidi oportere et observandam esse Moysi legem, tunc apostolos de ista quaestione consultos ex auctoritate spiritus renuntiasse non esse imponenda onera hominibus quae patres ipsi non potuissent sustinere. Quodsi et ex hoc congruunt Paulo Apostolorum Acta, cur ea respuatis iam apparet, ut deum scilicet non alium praedicantia quam creatorem, nec Christum alterius quam creatoris, quando nec promissio spiritus sancti aliunde probetur exhibita quam de instrumento Actorum. Quae utique verisimile non est ex parte quidem apostolo convenire, cum ordinem eius secundum ipsius testimo- nium ostendunt, ex parte vero dissidere, cum divinitatem in Christo creatoris annuntiant, ut praedicationem quidem apostolorum non sit secutus Paulus, qui formam ab eis dedocendae legis accepit.

de epistula ad galeo principal adverro iudaismum epistula nos quoque confiteor qui galatae doceo amplector etenim omnis ille lex veto abolitio ut et ipse de creator venio dispositio sicut saepe iam in iste ordo tracto de praedico novatio ab propheta deus noster quodsi creator quidem vetero cedo promitto novus scilicet orituris christus verus tempus distinctio iste lex et propheta usque ad ioannem terminus in ioanne statuo inter uterque ordo desino e xinde vetus et incipio novum necessarius et apostolus in christus post ioannem revelo vetero infirmo novo verus confirmo atque ita non alter deus fides curo quam creator apud qui et vetero decessura praedicabantur igitur et lex destructio et evangelium aedificatio pro ego facio in iste quoque epistula ad is galataris praesumptio pertineo qui praesumo christus ut puto creator salvo creator iege credo qui adhuc incredibilis video iegem ab suus auctor depono porro si omniuo alius deus ab apostolus audio ultro utique scio abscedendum sui sum ab lex is deus qui relinquo alius sequor quis enim exspecto diu disco qui novus debeo sectaris disciplina qui novus deus recipio immo quia idem quidem divinitas praedico in evangelium qui semper nosco sum in lex disciplina verus non idem bic sum totus quaestio status an lex creator ab evangelium debeo excludo in christus creator denique aufero hic status et vaco quaestio vaco autem quaestio ultro oldoibus agnosco discedo sui sum ab ordo creator per fides deus alter nullus apostolus materia competisset is tam premo doceudi qui ultro fides ipse dicto igitur totus intentio epistula iste nihil alius doceo quam lex discessio venio de creator dispositio ut adhuc suggeremus si item nullus nosco deus exsero mentio qui nusquam magis facio quam in iste materia ut ratio scilicet ablegendae lex unicus hic et sufficientissima defiuitio propono novus divinitas appareo quomodo scribo miro tu tam cito transfero ab is qni tu voco in gratia ad alius evangelium ex conversatio alius non ex religio ex disciplina non ex divinitas quoniam quidem evangelium christus ab lex evocaris debeo ad gratia non ab creator ad alius deus nemo enim ille moveo ab creator ut video sic ad alius evangelium transfero quasi dum ad creator transfero nam et adicio qui alius evangelium omnino non sum creator confirmo is qui sum defendo sed enim et creator evangelium repromitto dico per esaias ascendo in mons excello qui evangelizo sio extollo voco in valeo tuus qui evangelizo hierusal item ad apostolus persona quam tempestivus pes evangelizo pax evangelizamtium bonus utique et natio evangelizo quoniam et in nomen is inquam natio spero christus scilicet qui aio pono tu in lumen natio sum autem evangelium etiam deus nosco qui volo tunc ab apostolus defendo iam ergo duo sum evangelia apud duo deus et mentior sum apostolus dico qui alius omnino non sum cum sum et alius cum sic suus evangelium defendo possum ut potis demonstro non ut unus determinaret sed fortasse ut fugio hinc et ideo dico subtexo licet angelus de caelum aliter evangelizo anathema sum quia et creator scio evangelizaturum rursus ergo tu implicas hic sum enim qui adstringeris duo enim evangelia confirmo non sum is qui alius iam nego tamen luceo sensus is qui suus praemitto persona sed et si nos aut angelus de caelum aliter evangelizo verbum enim gratia dico sum ceterum si neque ipse aliter evangelizaturus utique neque angelus ita angelus ad hic nomino quo multus magis homo non sum credo quando neque angelus neque apostolus non angelus ad evangelium refero creator exinde decurro ordo conversio suus de persecutor in apostolus scribo apostolicorum confirmo apud quam ipse etiam epistula iste materia recognosco intercedo quidam qui dico circumcido oportet et observo sum moysi lex tunc apostolus de iste quaestio consulo ex auctoritas spiritus renuntio non sum impono onus homo qui pater ipse non possum sustineo quodsi et ex hic congruo paulus apostolus acte cur is respuatis iam appareo ut deus scilicet non alius praedicantia quam creator neque christus alter quam creator quando neque promissio spiritus sanctus aliunde probo exhibeo quam de instrumentum actor qui utique verisimilis non sum ex pars quidem apostolus convenio cum ordo is secundus ipse testimo nium ostendo ex pars verus dissido cum divinitas in christus creator annuntiant ut praedicatio quidem apostolus non sum sequor paulus qui forma ab is dedocendae lex accipio


Proinde extollenda fide centurionis incredibile si is professus est talem se fidem nec in Isra(??)le invenisse ad quem non pertinebat fides Isra(??)lis. Sed nec exinde pertinere poterat adhuc cruda ut probaretur vel compararetur, ne dixerim adhuc nulla. Sed cur non licuerit illi alienae fidei exemplo uti? Quoniam si ita esset, dixisset talem fidem nec in Isra(??)le unquam fuisse, ceterum dicens talem fidem debuisse se invenire in Isra(??)le, qui quidem ad hoc venisset ut eam inveniret, deus scilicet et Christus Isra(??)lis, quam non suggillasset nisi exactor et sectator eius. Aemulus vero etiam maluisset eam talem inventam, ad quam infirmandam et destruendam magis venerat, non ad comprobandam. Resuscitavit et mortuum filium viduae. Non novum documentum. Hoc et prophetae creatoris ediderant, quanto magis filius? Adeo autem in illud usque momenti nullum alium dominus Christus intulerat, ut omnes illic creatori gloriam retulerint dicentes, Magnus prophetes prodiit in nobis, et respexit deus populum suum. Quis deus? Utique cuius populus, et a quo prophetae. Quodsi illi quidem creatorem glorificabant, Christus vero et audiens et sciens non corrigebat, et quidem in tanto documento mortui resuscitati creatorem adhuc orantes, sine dubio aut non alium circumferebat deum quam quem in suis beneficiis atque virtutibus honorari sustinebat, aut quale est ut illos tam diu errantes sustineret, ad hoc veniens ut errori eorum mederetur? Sed scandalizatur Ioannes auditis virtutibus Christi, ut alterius. At ego rationem scandali prius expediam, quo facilius haeretici scandalum explodam. Ipso iam domino virtutum sermone et spiritu patris operante in terris et praedicante necesse erat portionem spiritus sancti, quae ex forma prophetici moduli in Ioanne egerat praeparaturam viarum dominicarum, abscedere iam ab Ioanne, redactam scilicet in dominum, ut in massalem suam summam. Itaque Ioannes communis iam homo, et unus iam de turba, scandalizabatur quidem qua homo, sed non qua alium Christum sperans vel intellegens, qui neque eundem speraret, ut nihil novi docentem vel operantem. Nemo haesitabit de aliquo quem dum scit non esse nec sperat nec intellegit; Ioannes autem certus erat neminem deum praeter creatorem, vel qua Iudaeus, etiam prophetes. Plane facilius quasi haesitavit de eo quem cum sciat esse an ipse sit nesciat. Hoc igitur metu et Ioannes, Tu es, inquit, qui venis, an alium expectamus? simpliciter inquirens an ipse venisset quem expectabat. Tu es, qui venis, id est qui venturus es, an alium expectamus? id est an alius est quem expectamus, si non tu es quem venturum expectamus? Sperabat enim, sicut omnes opinabantur, ex similitudine documentorum potuisse et prophetam interim missum esse, a quo alius esset, id est maior, ipse scilicet dominus, qui venturus expectabatur. Atque adeo hoc erat Ioannis scandalum quod dubitabat ipsum venisse quem expectabant, quem et praedicatis operationibus agnovisse debuerant, ut dominus per easdem operationes agnoscendum se nuntiaverit Ioanni. Quae cum constent praedicata in Christum creatoris, sicut ad singula ostendimus, satis perversum, ut Christum non creatoris per ea renuntiarit intellegendum per quae magis Christum creatoris agnosci compellebat. Multo perversius, si et testimonium Ioanni perhibet non Ioannis Christus, propheten eum confirmans, immo et supra ut angelum, ingerens etiam scriptum super illo: Ecce ego mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit viam tuam; eleganter ad superiorem sensum scandalizati Ioannis commemorans prophetiam, ut confirmans praecursorem Ioannem iam advenisse extingueret scrupulum interrogationis illius: Tu es, qui venis, an alium expectamus? Praecursore enim iam functo officium, praeparata via domini, ipse erat intellegendus cui praecursor ministraverat, maior quidem omnibus natis mulierum, sed non ideo subiecto ei qui minor fuerit in regno dei; quasi alterius sit dei regnum in quo modicus quis maior erit Ioanne, alterius Ioannes qui omnibus natis mulierum maior sit. Sive enim de quocunque dicit modico per humilitatem, sive de semetipso, quia minor Ioanne habebatur, omnibus scilicet in solitudinem concurrentibus ad Ioannem potius quam ad Christum (Quid existis videre in solitudinem?), tantundem et creatori competit et Ioannem ipsius esse maiorem natis mulierum, et Christum vel quemque modicum, qui maior Ioanne futurus sit in regno aeque creatoris, et qui sit maior tanto propheta, qui non fuerit scandalizatus in Christum, quod tunc Ioannem minuit. Diximus de remissa peccatorum. Illius autem peccatricis feminae argumentum co pertinebit, ut cum pedes domini esculis figeret, lacrimis inundaret, crinibus detergeret, un- guento perduceret, solidi corporis veritatem, non phantasma inane, tractaverit, et ut peccatricis paenitentia secundum creatorem meruerit veniam, praeponere solitum sacrificio. Sed et si paenitentiae stimulus ex fide acciderat, per paenitentiam ex fide iustificatam ab eo audiit, Fides tua te salvam fecit, qui per Abacuc pronuntiarat, Iustus ex fide sua vivet.

proinde extollenda fides centurio incredibilis si is profiteor sum talis sui fides neque in isra le invenio ad qui non pertineo fides isra lis sed neque exinde pertineo possum adhuc crudus ut probo vel comparo ne dico adhuc nullus sed cur non liceo ille alienus fides exemplum uti quoniam si ita sum dico talis fides neque in isra le umquam sum ceterum dico talis fides debeo sui invenio in isra le qui quidem ad hic venio ut is invenio deus scilicet et christus isra lis quam non suggillasset nisi exactor et sectator is aemulus verus etiam malo is talis invenio ad quam infirmo et destruo magis venio non ad comprobo resuscito et mortuus filius vidua non novus documentum hic et propheta creator edo quantus magis filius adeo autem in ille usque momentum nullus alius dominus christus infero ut omnis illic creator gloria retulerint dico magnus prophetes prodeo in nos et respicio deus populus suus quis deus utique qui populus et ab quo propheta quodsi ille quidem creator glorifico christus verus et audio et scio non corrigo et quidem in tantus documentum mortuus resuscitas creator adhuc oro sine dubius aut non alius circumfero deus quam qui in suus beneficium atque virtus honoraris sustineo aut qualis sum ut ille tam diu erro sustineo ad hic venio ut error is medeor sed scandalizo joannis audio virtus christus ut alter at ego ratio scandal prior expedio quo facilis haeretici scandalum explodo ipse iam dominus virtus sermo et spiritus pater opero in terra et praedico necesse sum portio spiritus sanctus qui ex forma prophetici modulis in ioanne ago praeparaturam viaris dominicaris abscedo iam ab ioanne redigo scilicet in dominus ut in massal suus summa itaque joannis communis iam homo et unus iam de turba scandalizabatur quidem qui homo sed non qui alius christus spero vel intellego qui neque idem spero ut nihil nosco doceo vel opero nemo haesito de aliquis qui dum scio non sum neque spero neque intellego joannis autem certus sum nemo deus praeter creator vel qui judaeus etiam prophetes planus facilis quasi haesito de is qui cum scio sum an ipse sum nescio hic igitur metus et joannis tu sum inquam qui venio an alius exspecto simplex inquiro an ipse venio qui expectabat tu sum qui venio is sum qui venio sum an alius exspecto is sum an alius sum qui exspecto si non tu sum qui venio exspecto spero enim sicut omnis opinor ex similitudo documentor possum et propheta interim mitto sum ab quo alius sum is sum magnus ipse scilicet dominus qui venio expectabatur atque adeo hic sum ioannis scandalum qui dubito ipse venio qui exspecto qui et praedico operatio anosco debeo ut dominus per idem operatio agnosco sui nuntiaverit ioanni qui cum consto praedico in christus creator sicut ad singulus ostendo satis perverto ut christus non creator per is renuntio intellego per qui magis christus creator agnosco compello multus perverto si et testimonium ioanni perhibeo non ioannis christus prophetes is confirmo immo et supra ut angelus ingero etiam scribo super ille ecce ego mitto angelus meus ante facies tuus qui praeparo via tuus eleganter ad superus sensus scandalizo ioannis commemoro prophetia ut confirmo praecursor ioannem iam advenio extingueret scrupulis interrogatio ille tu sum qui venio an alius exspecto praecursor enim iam fungor officium praeparo via dominus ipse sum intellego qui praecursor ministraverat magnus quidem omnis obstino mulier sed non ideo subiectus is qui paruus sum in regnum deus quasi alter sum deus regnum in quo modicus quis magnus sum ioanne alter joannis qui omnis obstino mulier magnus sum sive enim de quocunque dico modicus per humilitas sive de semetipso quia paruus ioanne habeo omnis scilicet in solitudo concurro ad ioannem potis quam ad christus quis exeo video in solitudo tantus et creator competo et ioannem ipse sum magnus obstino mulier et christus vel quisque modicus qui magnus ioanne sum sum in regnum aequus creator et qui sum magnus tantus propheta qui non sum scandalizo in christus qui tunc ioannem minuo dico de remitto peccator ille autem peccatrix femina argumentum co pertineo ut cum pes dominus esculis figo lacrima inundo crinis detergeo un guento perduco solidus corpus veritas non phantasma inanis tracto et ut peccatrix paenitentia secundus creator mereo venio praepono soleo sacrificium sed et si paenitentia stimulus ex fides accido per paenitentia ex fides iustificatam ab is audio fides tuus tu salvus facio qui per abacuc pronuntiarat iustus ex fides suus vivo


Cum in quodam loco orasset ad patrem illum superiorem, satis impudentibus et temerariis oculis suspiciens ad caelum creatoris, a quo tam aspero et saevo et grandine et fulmine potuisset elidi, sicut et Hierusalem suffigi ab eo potuit, aggressus eum ex discipulis quidam, Domine, inquit, doce nos orare, sicut et Ioannes discipulos suos docuit, scilicet quia alium deum aliter existimaret orandum. Hoc qui praesumpserat, prius est probet alium deum editum a Christo. Nemo enim ante voluisset orare nosse quam didicisset quem oraret. Igitur si didicerat, proba. Si nusquam usque adhuc probas, scito illum in creatorem formam orationis postulasse, in quem etiam discipuli Ioannis orabant. Sed quia et Ioannes novum aliquem ordinem orationis induxerat, ideo hoc et a Christo discipulus eius expostulandum non immerito praesumpserat, ut et illi de proprio magistri sui instituto non alium, sed aliter, deum orarent. proinde nec Christus ante orationis notitiam discipulo contulisset quam dei ipsius. Ita et ipse in eum docuit orationem quem discipulus usque adhuc noverat. Denique sensus orationis quem deum sapiant recognosce. Cui dicam, Pater? ei qui me omnino non fecit, a quo originem non traho, an ei qui me faciundo et instruendo generavit? A quo spiritum sanctum postulem? a quo nec mundialis spiritus praestatur, au a quo fiunt etiam angeli spiritus, cuius et in primordio spiritus super squas ferebatur? Eius regnum optabo venire quem nunquam regem gloriae audivi, an in cuius manu etiam corda sunt regum? Quis dabit mihi panem cotidianum? qui nec milium mihi condit, an qui etiam de caelo panem angelorum cotidianum populo suo praestitit? Quis mibi delicta dimittet? qui ea non iudicando non retinet, an qui, si non dimiserit, retinebit, ut iudicet? Quis non sinet nos deduci in templationem? quem poterit temptator non timere, an qui a primordio temptatorem angelum praedamnavit? Hoc ordine qui alii deo supplicat et non creatori, non orat illum, sed infamat. Proinde a quo petam, ut accipiam? apud quem quaeram, ut inveniam? ad quem pulsabo, ut aperiatur mihi? quis habet petenti dare, nisi cuius omnia, cuius sum etiam ipse qui peto? Quid autem perdidi apud deum illum, ut apud eum quaeram et inveniam? Si sapientiam atque prudentiam, has creator abscondit. Apud (??)um ergo quaeram? Si salutem et vitam, et has apud creatorem? Nihil alibi quaeretur ut inveniatur quam ubi latuit ut appareat. Sic nec aliorsum pulsabo quam unde sum functus. Denique si accipere et invenire et admitti laboris et instantiae fructus est illi qui petiit et quaesivit et pulsavit, intellege haec a creatore mandari et repromitti. Ille enim deus optimus ultro veniens ad praestandum non suo homini nullum illi laborem nec instantiam indixisset. Iam enim non optimus, si non ultro daret non petenti, et invenire praestaret non quaerenti, et aperiret non pulsanti. Creator autem potuit indicere ista per Christum, ut, quia delinquendo homo offenderat deum suum, laboraret, et instantia petendi acciperet, et quaerendi inveniret, et pulsandi introiret. Sic et praemissa similitudo nocturnum panis petitorem amicum facit non alienum, et ad amicum pulsantem, non ad ignotum. Amicus autem, etiam si offendit, magis creatoris est homo quam dei Marcionis. Itaque ad cum pulsat ad quem ius illi erat, cuius ianuam norat, quem habere panes sciebat, cubantem iam cum infantibus, quos nasci voluerat. Etiam quod sero pulsatur, crealoris est tempus. Illius et serum cuius saeculum et saeculi occasus. Ad deum autem novum nemo sero pulsasset, tantum quod lucescentem. Creator est qui et ianuam olim nationibus clauserit, quae olim pulsabatur Iudaeis; is et exsurgit et dat, et si iam non quasi amico, non tamen quasi extraneo homini, sed quasi molesto, inquit. Molestum autem tam cito deus recens neminem pati potuit. Agnosce igitur et patrem quem etiam appellas creatorem. Ipse est qui scit quid filii postulent. Nam et panem petentibus de caelo dedit manna, et carnem desiderantibus emisit ortygometram; non serpentem pro pisce, nec scorpium pro ovo. Illius autem erit non dare malum pro bono cuius utrumque sit. Ceterum deus Marcionis non habens scorpium non poterat id se dicere non daturum quod non habebat, sed ille qui habens et scorpium non dat. Itaque et spiritum sanctum is dabit apud quem est et non sanctus. Cum surdum daemonium expulisset (ut et in ista specie curationis Esaiae occurrisset), in Beelzebub dictus eicere daemonia, Si ego, inquit, in Beelzebub eicio daemonia, filii vestri in quo eiciunt? hac voce quid magis portendit quam in eo eicere se in quo et filii eorum? In virtute scilicet creatoris. Nam si putas sic accipiendum: Si ego in Beelzebub, filii vestri in quo? quasi illos suggillaret in Beelzebub eicientes, resistet tibi prior sensus, non posse satanam dividi adversus semetipsum. Adeo nec illi in Beelzebub eiciebant, sed, ut diximus, in virtute creatoris, quam ut intellegi faceret, subiungit: Quodsi ego in digito dei expello daemonia, ergone appropinquavit in vos regnum dei? Apud Pharaonem enim venefici illi adhibiti adversus Moysen virtutem creatoris digitum dei appellaverunt. Digitus dei est hoc quod significaret etiam modicum, validissimum tamen. Hoc et Christus ostendens, commemorator, non obliterator, vetustatum scilicet suarum, virtutem dei digitum dei dixit non alterius intellegendum quam eius apud quem hoc erat appellata. Ergo et regnum ipsius appropinquaverat cuius et virtus digitus vocabatur. Merito igitur applicuit ad parabolam fortis illius armati, quem validior alius oppressit, prinoipem daemoniorum, quem Beelzebub et satanam supra dixerat, significans digito dei oppressum, non creatorem ab alio deo subactum. Ceterum quomodo adhuc staret regnum eius in suis terminis et legibus et officiis quem, licet intergro mundo, vel sic potuisset videri superasse validior ille deus Marcionis, si non secundum legem eius etiam Marcionitae morerentur, in terram defiuendo, saepe et a scorpio docti non esse superatum creatorem? Exclamat mulier de turba, Beatum uterum, qui illum portasset, et ubera, quae illum educassent. Et dominus, Immo beati, qui sermonem dei audiunt et faciunt. Quia et retro sic reiecerat matrem aut fratres, dum auditores et obsecutores dei praefert. Nam nec hic mater assistebat illi. Adeo nec retro negaverat natum. Cum id rursus audit, rursus proinde felicitatem ab utero et uberibus matris suae transtulit in discipulos, a qua non transtulisset si eam non haberet.

cos in quidam locus oro ad pater ille superus satis impudens et temerarius oculus suspicio ad caelum creator ab quo tam asper et saevus et grando et fulmen possum elido sicut et hierusal suffigo ab is possum aggredior is ex discipulis quidam dominus inquam doceo nos oro sicut et joannis discipulus suus doceo scilicet quia alius deus aliter existimo oro hic qui praesumo prior sum probo alius deus edo ab christus nemo enim ante volo oro nosco quam disco qui oro igitur si disco probus si nusquam usque adhuc probo scio ille in creator forma oratio postulo in qui etiam discipulis ioannis oro sed quia et joannis novus aliquis ordo oratio induco ideo hic et ab christus discipulus is expostulo non immeritus praesumo ut et ille de proprius magister suus instituo non alius sed aliter deus oro proinde neque christus ante oratio notitia discipulus confero quam deus ipse ita et ipse in is doceo oratio qui discipulus usque adhuc nosco denique sensus oratio qui deus sapio recognosco qui dico pater is qui ego omnino non facio ab quo origo non traho an is qui ego facio et instruo genero ab quo spiritus sancio postulis ab quo neque mundial spiritus praesto au ab quo fio etiam angelus spiritus qui et in primordius spiritus super squas fero is regnum opto venio qui numquam rex gloria audio an in qui manus etiam cor sum rex quis do ego panis cottidianus qui neque mille ego condio an qui etiam de caelum panis angelus cottidianus populus suus praesto quis mibi delictum dimitto qui is non judico non retineo an qui si non dimitto retineo ut iudico quis non sino nos deduco in templatio qui possum temptator non timeo an qui ab primordius temptator angelus praedamnavit hic ordo qui alius deus supplico et non creator non oro ille sed infamo proinde ab quo peto ut accipio apud qui quaero ut invenio ad qui pulso ut aperio ego quis habeo peto do nisi qui omnis qui sum etiam ipse qui peto quis autem perdo apud deus ille ut apud is quaero et invenio si sapientia atque prudentia hic creator abscondo apud um ergo quaero si salus et vita et hic apud creator nihil alibi quaero ut invenio quam ubi lateo ut appareo sic neque aliorsum pulso quam unde sum fungor denique si accipio et invenio et admitto labor et instantia fructus sum ille qui peto et quaero et pulso intellego hic ab creator mandaris et repromitto ille enim deus bonus ultro venio ad praesto non suus homo nullus ille labor neque instantia indico iam enim non bonus si non ultro do non peto et invenio praesto non quaero et aperio non pulso creator autem possum indico iste per christus ut quia delinquo homo offendo deus suus laboro et insto peto accipio et quaero invenio et pulso introeo sic et praemitto similitudo nocturnus panis petitor amicus facio non alienus et ad amicus pulso non ad ignotus amicus autem etiam si offendo magis creator sum homo quam deus marcio itaque ad cum pulso ad qui ius ille sum qui ianua norat qui habeo panis scio cubo iam cum infer qui nascor volo etiam qui serus pulso crealoris sum tempus ille et serus qui saeculis et saeculis occido ad deus autem novus nemo serus pulso tantus qui lucescentem creator sum qui et ianua olim natio claudo qui olim pulsabatur judaeus is et exsurgo et do et si iam non quasi amicus non tamen quasi extraneus homo sed quasi molestus inquam molestus autem tam cito deus recens nemo patior possum agnosco igitur et pater qui etiam appello creator ipse sum qui scio quis filius postulo nam et panis peto de caelum do manna et caro desidero emitto ortygometra non serpens pro piscis neque scorpius pro ovo ille autem sum non do malus pro bonus qui uterque sum ceterum deus marcio non habeo scorpius non possum is sui dico non do qui non habeo sed ille qui habeo et scorpius non do itaque et spiritus sancio is do apud qui sum et non sancio cos surdus daemonium expello ut et in iste species curatio esaias occurro in beelzebub dico eicio daemonium si ego inquam in beelzebub eicio daemonium filius vester in quo eicio hic vox quis magis portendo quam in is eicio sui in quo et filius is in virtus scilicet creator nam si puto sic accipio si ego in beelzebub filius vester in quo quasi ille suggillaret in beelzebub eicio resisto tu prior sensus non possum satanam divido adverro semetipsum adeo neque ille in beelzebub eicio sed ut dico in virtus creator quam ut intellego facio subjungo quodsi ego in digitus deus expello daemonium ergo appropinquo in tu regnum deus apud pharao enim veneficus ille adhibeo adverro moysen virtus creator digitus deus appello digitus deus sum hic qui significo etiam modicus validus tamen hic et christus ostendo commemorator non obliterator vetustas scilicet suus virtus deus digitus deus dico non alter intellego quam is apud qui hic sum appello ergo et regnum ipse appropinquaverat qui et virtus digitus voco mereo igitur applico ad parabola fortis ille armatus qui validus alius opprimo prinoipem daemonium qui beelzebub et satanam supra dico significo digitus deus opprimo non creator ab alius deus subigo ceterum quomodo adhuc sto regnum is in suus terminus et lex et officium qui licet intergro mundus vel sic possum video supero validus ille deus marcio si non secundus lex is etiam marcionitae morior in terra defiuendo saepe et ab scorpio doceo non sum supero creator exclamo mulier de turba beatus uterus qui ille porto et uber qui ille educo et dominus immo beati qui sermo deus audio et facio quia et retro sic reicio mater aut frater dum auditor et obsecutor deus praefero nam neque hic mater assisto ille adeo neque retro nego natus cos is rursus audio rursus proinde felicitas ab uterus et uber mater suus transfero in discipulus ab qui non transfero si is non habeo


Immo, inquis, spero ab illo, quod et ipsum faciat ad testimonium diversitatis, regnum dei aeternae et caelestis possessionis. Ceterum vester Christus pristinum statum Iudaeis pollicetur ex restitutione terrae, et post decursum vitae apud inferos in sinu Abrahae refrigerium. Deum optimum, si reddit placatus quod et abstulerat iratus! O deum tuum, qui et caedit et sanat, condit mala et facit pacem! O deum etiam ad inferos usque misericordem! Sed de sinu Abrahae suo tempore. De restitutione vero Iudaeae, quam et ipsi Iudaei ita ut describitur sperant Iocorum et regionum nominibus inducti, quomodo allegorica interpretatio in Christum et in ecclesiam et habitum et fructum eius spiritaliter competat et longum est persequi et in alio opere digestum, quod inscribimus DE SPE FIDELIUM, et in praesenti vel eo otiosum, quia non de terrena, sed de caelesti promissione sit quaestio. Nam et confitemur in terra nobis regnum repromissum, sed ante caelum, sed alio statu, utpote post resurrectionem in mille annos in civitate divini operis Hierusalem caelo delata, quam et apostolus matrem nostram sursum designat, et politeuma nostrum, id est municipatum, in caelis esse pronuntians alicui ulique caelesti civitati eum deputat. Hanc et Ezechiel novit, et apostolus loannes vidit. Et qui apud fidem nostram est novae prophetiae sermo testatur, ut etiam effigiem civitatis ante repraesentationem eius conspectui futuram in signum praedicarit. Denique proxime expunctum est orientali expeditione. Constat enim ethnicis quoque testibus in Iudaea per dies quadraginta matutinis momentis civitatem de caelo pependisse, omni moeniorum habitu evanescente de profectu diei, et alias de proximo nullam. Hanc dicimus excipiendis resurrectione sanctis et refovendis omnium bonorum utique spiritalium copia in compensationem eorum quae in saeculo vel despeximus vel amisimus a deo prospectam. Siquidem et iustum et deo dignum illic quoque exultare famulos eius ubi sunt et afflicti in nomine ipsius. Haec ratio regni caelestis, post cuius mille annos, intra quam aetatem concluditur sanctorum resurrectio pro meritis maturius vel tardius resurgentium, tunc et mundi destructione et iudicii conflagratione commissa demutati in atomo in angelicam substantiam, scilicet per illud incorruptelae superindumentum, transferemur in caeleste regnum, de quo nunc sic ideo retractatur, quasi non praedicato apud creatorem, ac per hoc alterius dei Christum probante, a quo primo et solo sit revelatum. Disce iam hinc illud et praedicatum a creatore et sine praedicatione credendum apud creatorem. Quid tibi videtur, cum Abrahae semen post primam promissionem, qua in multitudinem arenae repromittitur, ad instar quoque stellarum destinatur, nonne et terrenae et caelestis dispositionis auspicia sunt? Cum Isaac benedicens Iacob filium suum, Det, ait, tibi deus de rore caeli et de opimitate terrae, nonne utriusque indulgentiae exempla sunt? Denique animadvertenda est hic etiam structura benedictionis ipsius. Nam circa Iacob, qui quidem posterioris et praelatioris populi figura est, id est nostri, prima promissio caelestis est roris, secunda terrenae opimitatis. Nos enim primo ad caelestia invitamur, cum a saeculo avellimur, et ita postea invenimur etiam terrena consecuturi. Et evangelium vestrum quoque habet, Quaerite primum regnum dei, et haec adicientur vobis. Ceterum ad Esau promittit benedictionem terrenam, et subicit caelestem de opimitate terrae, dicens, Erit inhabitatio tua et a rore caeli. Iudaeorum enim dispositio in Esau, priorum natu et posteriorum affectu filiorum, a terrenis bonis imbuta per legem postea ad caelestia per evangelium credendo deducitur. Cum vero Iacob somniat scalas obfirmatas in terra ad caelum et angelos alios ascendentes et alios descendentes, innixum desuper dominum, temere, si forte, interpretabimur scalis his iter ad caelum demonstrari, quo alii perveniant, unde alii decidant, domini constitutum esse iudicio. Cur autem, ut evigilavit et primum Ioci horrore concussus est, convertitur ad interpretationem somnii? Cum enim dixisset, Quam terribilis est locus iste! Non est, inquit, aliud, sed aedes dei, et haec porta caeli. Christum dominum enim viderat, templum dei et portam, eundem, per quem aditur caelum. Et utique portam caeli non nominasset, si caelum non aditur apud creatorem. Sed est et porta, quae recipit et quae perducit, strata iam a Christo. De quo Amos: Qui aedificat in caelum ascensum suum, utique non sibi soli, sed et suis, qui cum illo erunt. Et circumdabis enim illos tibi, inquit, tanquam ornamentum sponsae. Ita per illum ascensum ad caelestia regua tendentes miratur spiritus dicens, Volant velut qui sunt milvi, ut nubes volant, et velut pulli columbarum, ad me, scilicet simpliciter ut columbae. Auferemur enim in nubes obviam domino, secundum apostolum (illo scilicet filio hominis veniente in nubibus, secundum Danielem), et ita semper cum domino erimus, eatenus dum et in terra et in caelo, qui ob utriusque promissionis ingratos ipsa etiam elementa testatur: Audi caelum et in aures percipe terra. Et ego quidem, etiam si nullam spei caelestis manum mihi totiens scriptura porrigente satis haberem huius quoque promissionis praeiudicium, quod iam terrenam gratiam teneam, expectarem aliquid et de caelo, a deo caeli sicut et terrae; ita crederem Christum sublimiora pollicentem eius esse qui et humiliora promiserat, qui et experimenta maiorum de parvulis fecerat, qui hoc inauditi, si forte, regni praeconium soli Christo reservaverat, ut per famulos quidem terrena gloria, caelestis vero per ipsum deum annuntiaretur. At tu hinc quoque alium argumentaris Christum quod regnum novum annuntiet. Prius est aliquod exemplum indulgentiae proferas, ne merito dubitem de fide tantae promissionis, quam sperandam dicis; immo ante omnia est ut, quem caelestia praedicas repromittere, aliquod caelum probes eius. At nunc vocas ad coenam, nec domum ostendis; allegas regnum, nec regiam monstras. An quia Christus tuus caeleate regnum repro(??)ittit, non habens caelum, quomodo et hominem praestitit non habens carnem? O phantasma omne! O praestigia magnae etiam promissionis!

immo inquam spero ab ille qui et ipse facio ad testimonium diversitas regnum deus aeternus et caelestis possessio ceterum vester christus pristinus status judaeus polliceor ex restitutio terra et post decurro vita apud inferi in sinus abrahae refrigerium deus bonus si reddo placo qui et aufero irascor o deus tuus qui et caedo et sano condio malus et facio pax o deus etiam ad inferi usque misericordem sed de sinus abrahae suus tempus de restitutio verus judaea quam et ipse judaeus ita ut describo spero jocus et regio nomen induco quomodo allegorica interpretatio in christus et in ecclesia et habitus et fructus is spiritalis competo et longus sum persequor et in alius opus digero qui inscribimus de spes fidelis et in praesens vel is otiosus quia non de terrenus sed de caelestis promissio sum quaestio nam et confiteor in terra nos regnum repromitto sed ante caelum sed alius status utpote post resurrectio in mille annus in civitas divinus opus hierusal caelum defero quam et apostolus mater noster sursum designo et politeuma nos is sum municipatum in caelis sum pronuntio aliqui ulique caelestis civitas is deputo hic et ezechiel nosco et apostolus loannes video et qui apud fides noster sum novus prophetia sermo testor ut etiam effigies civitas ante repraesentatio is conspectus sum in signum praedicarit denique propior expunctum sum oriental expeditio consto enim ethnicis quoque testis in judaeus per dies quadraginta matutinus momentum civitas de caelum pendeo omnis moeniorum habitus evanescente de proficio dies et alius de propior nullus hic dico excipiendis resurrectio sanctus et refovendis omnis bonus utique spiritalis copia in compensatio is qui in saeculum vel despicio vel amitto ab deus prospectam siquidem et iustus et deus dignus illic quoque exultaris famulus is ubi sum et affligo in nomen ipse hic ratio regnum caelestis post qui mille annus intra quam aetas concludo sancio resurrectio pro meritum maturus vel tardus resurgentium tunc et mundus destructio et iudicium conflagratio committo demutas in atomus in angelicam substantia scilicet per ille incorruptelae superindumentum transferemur in caelestis regnum de quo nunc sic ideo retracto quasi non praedicato apud creator atque per hic alter deus christus probo ab quo primus et solum sum revelo discus iam hinc ille et praedico ab creator et sine praedicatio credo apud creator quis tu video cum abrahae semen post primus promissio qui in multitudo harena repromitto ad instar quoque stella destino nonne et terrenus et caelestis dispositio auspicium sum cos isaac benedico jacob filius suus do aio tu deus de ros caelum et de opimitas terra nonne uterque indulgentia exemplum sum denique animadverto sum hic etiam structura benedictio ipse nam circa jacob qui quidem posterus et praelatioris populus figuro sum is sum noster primus promissio caelestis sum roris secundus terrenus opimitas nos enim primus ad caelestis invito cum ab saeculum avellimur et ita postea invenio etiam terrenus consequor et evangelium vester quoque habeo quaero primus regnum deus et hic adicio tu ceterum ad esau promitto benedictio terrenus et subicio caelestis de opimitas terra dico sum inhabitatio tuus et ab ros caelum judaeus enim dispositio in esau prior natus et posterus afficio filius ab terrenus bonus imbuo per lex postea ad caelestis per evangelium credo deduco cos verus jacob somnio scala obfirmatas in terra ad caelum et angelus alius ascendo et alius descendo innitor desuper dominus temere si fors interpretor scalae hic iter ad caelum demonstro quo alius pervenio unde alius decido dominus constituo sum iudicium cur autem ut evigilo et primus jocus horror concutio sum converto ad interpretatio somnium cos enim dico quam terribilis sum locus iste non sum inquam alius sed aedes deus et hic porto caelum christus dominus enim video templum deus et porta idem per qui adeo caelum et utique porta caelum non nomino si caelum non adeo apud creator sed sum et porto qui recipio et qui perduco sterno iam ab christus de quo amos qui aedifico in caelum ascensus suus utique non sui solus sed et suus qui cum ille sum et circumdo enim ille tu inquam tamquam ornamentum sponsa ita per ille ascensus ad caelestis regua tendo miro spiritus dico volo velut qui sum miluus ut nubes volo et velut pullus columbaris ad ego scilicet simplex ut columba auferemur enim in nubes obvius dominus secundus apostolus ille scilicet filius homo venio in nubis secundus danielis et ita semper cum dominus sum eatenus dum et in terra et in caelum qui ob uterque promissio ingratus ipse etiam elementum testor audio caelum et in auris percipio terra et ego quidem etiam si nullus spes caelestis manus ego totiens scribo porrigo satis habeo hic quoque promissio praejudicium qui iam terrenus gratia teneo expectaris aliquis et de caelum ab deus caelum sicut et terra ita credo christus sublimis polliceo is sum qui et humilis promitto qui et experimentum magnus de parvulis facio qui hic inauditus si fors regnum praeconium solus christus reservaverat ut per famulus quidem terrenus gloria caelestis verus per ipse deus annuntiaretur at tu hinc quoque alius argumentaris christus qui regnum novus annuntiet prior sum aliqui exemplum indulgentia profero ne mereo dubito de fides tantus promissio quam spero dico immo ante omnis sum ut qui caelestis praedico repromitto aliqui caelum probo is at nunc voco ad coenam neque domus ostendo allegas regnum neque regia monstro an quia christus tuus caeleate regnum repro ittit non habeo caelum quomodo et homo praesto non habeo caro o phantasma omnis o praestigia magnus etiam promissio


Temptabis ad haec de nomine dei concutere retractatum ut passivo et in alios quoque permisso, quia scriptum sit, Deus deorum stetit in ecclesia deorum, in medio autem deos diiudicabit, et, Ego dixi, vos dii estis. Nec tamen idcirco eis competat possessio summi magni quia dei cognominentur; ita nec creatori. Respondebo et stulto, qui nec hoc recogitaverit, ne tantundem et. in deum Marcionis possit retorqueri, ut et illum deum dictum, nec ideo tamen summum magnum probatum, sicut nec angeli aut homines creatoris. Si communio nominum condicionibus praeiudicat, quanti nequam servi regum nominibus insultant, Alexandri et Darii et Olofernis? Nec tamen ideo regibus id quod sunt detrahetur. Nam et ipsa idola gentium dei vulgo, sed deus nemo ea re qua deus dicitur. Ita ego non nomini dei nec sono nec notae nominis huius summum magnum in creatore defendo, sed ipsi substantiae cui nomen hoc contigit, hanc inveniens solam innatam, infectam, solam aeternam et universitatis conditricem, non nomini, sed statui, nec appellationi, sed condicioni eius summum magnum et adscribo et vindico. Et ideo, quia deus iam vocari obtinuit substantia cui adscribo, nomini me adscribere putas, quia necesse est per nomen ostendam cui adscribam substantiae, scilicet qua constat qui deus dicitur, et summum magnum ex substantia, non ex nomine, deputatur. Denique hoc et Marcion suo deo vindicans, secundum statum, non secundum vocabulum vindicat. Id ergo summum magnum, quod deo adscribimus ex substantiae lege, non ex nominis sorte, contendimus ex pari esse debere in duobus qui ea substantia constant qua deus dicitur, quia in quantum dii vocantur, id est summa magna, substantiae scilicet merito innatae et aeternae ac per hoc magnae et summae, in tantum non possit summum magnum minus et deterius alio summo magno haberi. Si summi magni felicitas et sublimitas et integritas stabit in deo Marcionis, stabit aeque et in nostro, si non et in nostro, aeque nec in Marcionis. Ergo nec paria erunt duo summa magna, quia prohibet disposita iam regula summi magni comparationem non sustinentis, nec disparia, quia et alia summi magni regula occurrit, diminutionem non admittens. Haesisti, Marcion, in medio Ponti tui aestu. Utrinque te fluctus involvunt veritatis. Nec pares nec dispares deos sistere potes. Duo enim non sunt; quod pertineat proprie ad numeri retractatum. Quamquam tota materia de duobus deis dimicetur, his interim lineis eam clausimus, intra quas de singularibus iam proprietatibus congrediemur.

tempto ad hic de nomen deus concutio retractas ut passivus et in alius quoque permitto quia scribo sum deus deus sto in ecclesia deus in medium autem deus diiudico et ego dico tu dius sum neque tamen idcirco is competo possessio superus magnus quia deus cognominentur ita neque creator respondeo et stultus qui neque hic recogitaverit ne tantus et in deus marcio possum retorqueo ut et ille deus dico neque ideo tamen superus magnus probo sicut neque angelus aut homo creator si communio nomen condicio praejudico quantus nequam servio rex nomen insulto alexander et dareus et olofernis neque tamen ideo rex is qui sum detraho nam et ipse idolum gens deus vulgo sed deus nemo is res qui deus dico ita ego non nomen deus neque sonus neque nosco nomen hic superus magnus in creator defendo sed ipse substantia qui nomen hic contingo hic invenio solus innascor inficio solus aeternus et universitas conditrix non nomen sed statuo neque appellatio sed condicio is superus magnus et adscribo et vindico et ideo quia deus iam vocaris obtineo substantia qui adscribo nomen ego adscribo puto quia necesse sum per nomen ostendo qui adscribo substantia scilicet qui consto qui deus dico et superus magnus ex substantia non ex nomen deputo denique hic et marcion suus deus vindico secundus status non secundus vocabulis vindico is ergo superus magnus qui deus adscribo ex substantia lex non ex nomen sors contendo ex par sum debeo in duo qui is substantia consto qui deus dico quia in quantus dius voco is sum summus magnus substantia scilicet mereo innascor et aeternus atque per hic magnus et summa in tantus non possum superus magnus paruus et deterior alius superus magnus habeo si superus magnus felicitas et sublimitas et integritas sto in deus marcio sto aequus et in noster si non et in noster aequus neque in marcio ergo neque par sum duo summus magnus quia prohibeo dispono iam regula superus magnus comparatio non sustineo neque dispario quia et alius superus magnus regula occurro diminutio non admittens haereo marcion in medium pontus tuus aestus uter tu fluctus involvo veritas neque par neque disparis deus sisto possum duo enim non sum qui pertineo proprius ad numerus retractas quamquam totus materia de duo deus dimico hic interim linea is clausimus intra qui de singularis iam proprietas congredior


Tangere enim et tangi, nisi corpus, nulla potest res, etiam saecularis sapientia digna sententia est. Ad summam, et ipse mox tetigit alios, quibus manus imponens, utique sentiendas, beneficia medicinarum conferebat, tam vera, tam non imaginaria, quam erant per quas conferebat. Ipse igitur est Christus Esaiae, remediator valetudinum. Hic, inquit, imbecillitates nostras aufert et languores portat. Portare autem Graeci etiam pro eo solent ponere quod est tollere. Sufficit interim mihi generalis repromissio. Quodcunque curaverit Iesus, meus est. Veniemus tamen et ad species curationum. Ceterum et a daemoniis liberare curatio est valetudinis. Itaque spiritus nequam quasi ex forma iam prioris exempli cum testimonio excedebant vociferantes, Tu es filius dei. Cuius dei, vel hic pareat. Sed proinde increpabantur et iubebantur tacere. Proinde enim Christus ab hominibus, non a spiritibus immundis, volebat se filium dei agnosci, ille Christus duntaxat cui hoc congruebat quia praemiserat per quos posset agnosci, et utique digniores praedicatores. Illius erat praeconium immundi spiritus respuere cui sancti abundabant. Porro qui nunquam fuerat annuntiatus (si tamen volebat agnosci, frustra autem venerat, si nolebat), non esset aspernatus testimonium alienae et cuiuscunque substantiae, qui propriae non habebat, qui in aliena descenderat. Iam nunc et qua destructor creatoris, nihil magis gestisset quam a spiritibus ipsius agnosci et divulgari prae timore; nisi quod Marcion deum suum timeri negat, defendens bonum non timeri, sed iudicem, apud quem sint materiae timoris, ira, saevitia, iudicia, vindicta, damnatio. Sed et daemonia timore utique cedebant. Ergo timendi dei filium coufitebantur, occasionem habitura non cedendi, si non timendi. Et ille iussu et increpitu ea expellens, non suasu, qua bonus, timendum se exhibebat. Aut nunquid ideo increpabat quia timebatur, nolens timeri? Et quomodo ea volebat excedere, quod nisi timore non facerent? Cecidit ergo in necessitatem, qua disparem se naturae suae ageret, cum posset ut bonus semel eis parcere. Cecidit et in aliam praevaricationis notam, cum so a daemoniis quasi filium creatoris sustineret timeri, ut iam non propria potestate expelleret daemonia, sed per creatoris auctoritatem. In solitudinem procedit. Solemnis et huiusmodi regio creatoris. Oportebat sermonem illic quoque videri in corpore ubi egerat aliquando et in nube. Competebat et evangelio habitus loci qui placuerat et legi. Capiat itaque iocunditatem solitudo, hoc Esaias promiserat. Detentus a turbis, oportet me, inquit, et aliis civitatibus annuntiare regnum dei. Ostenderat iam alicubi deum suum? Non puto adhuc usque. Sed de his loquebatur qui alium quoque deum noverant? Nec hoc credo. Ergo si nec ille alium deum ediderat nec illi noverant praeter creatorem, eiusdem dei regnum portende. bat quem solum sciebat notum eis qui audiebant.

tango enim et tango nisi corpus nullus possum res etiam saecularis sapientia dignus sententia sum ad summa et ipse mox tango alius qui manus impono utique sentio beneficium medicinaris confero tam verus tam non imaginarius quam sum per qui confero ipse igitur sum christus esaias remediator valetudo hic inquam imbecillitas noster aufero et languor porto portaris autem graecum etiam pro is soleo pono qui sum tollo sufficio interim ego general repromissio quicumque curo iesus meus sum venio tamen et ad species curatio ceterum et ab daemonium liberaris curatio sum valetudo itaque spiritus nequam quasi ex forma iam prior exemplum cum testimonium excedo vocifero tu sum filius deus qui deus vel hic pareo sed proinde increpo et jubeo taceo proinde enim christus ab homo non ab spiritus immundus volo sui filius deus agnosco ille christus dumtaxat qui hic congruo quia praemitto per qui possum agnosco et utique dignus praedicator ille sum praeconium immundus spiritus respuo qui sanctus abundo porro qui numquam sum annuntiatus si tamen volo agnosco frustra autem venio si nolo non sum aspernor testimonium alienus et quicumque substantia qui proprius non habeo qui in alienus descendo iam nunc et qui destructor creator nihil magis gestisset quam ab spiritus ipse agnosco et divulgaris prae timor nisi qui marcion deus suus timeo nego defendo bonus non timeo sed judico apud qui sum materia timor ira saevitia iudicium vindicta damnatio sed et daemonium timor utique cedo ergo timeo deus filius coufitebantur occasio habeo non cedo si non timeo et ille iussus et increpo is expello non suadeo qui bonus timeo sui exhibeo aut nunquid ideo increpo quia timeo nolo timeo et quomodo is volo excedo qui nisi timor non facio cado ergo in necessitas qui disparis sui natura suus ago cum possum ut bonus semel is parco cado et in alius praevaricatio nota cum so ab daemonium quasi filius creator sustineo timeo ut iam non proprius potestas expello daemonium sed per creator auctoritas in solitudo procedo solemnis et huiusmodi regius creator oportet sermo illic quoque video in corpus ubi ago aliquando et in nubes competo et evangelium habitus locus qui placeo et lego capio itaque iocunditas solitudo hic esaias promitto detendo ab turba oportet ego inquam et alius civitas annuntiaris regnum deus ostendo iam alicubi deus suus non puto adhuc usque sed de hic loquor qui alius quoque deus nosco neque hic credo ergo si neque ille alius deus edo neque ille nosco praeter creator idem deus regnum portende bat qui solus scio notus is qui audio


Primo, supercilio stuporem suum aedificant Marcionitae, quod novum deum proferant, quasi nos veteris dei pudeat. Inflantur et pueri novis calceis, sed a vetere paedagogo calceati mox vanam gloriam vapulabunt. Novum igitur audiens deum in vetere mundo et in vetere aevo et sub vetere deo ignotum, inauditum, quem tantis retro saeculis neminem, et ipsa ignorantia antiquum, quidam Iesus Christus, et ille in veteribus nominibus novus, revelaverit, nec alius antehac, gratias ago huic gloriae eorum, maximo adiutorio eius hinc, iam haeresim probaturus, novae scilicet divinitatis professionem. Haec erit novitas quae etiam ethnicis deos peperit novo semper ac novo titulo consecrationis cuiusque. Quis deus novus, nisi falsus? Ne Saturnum quidem tanta hodie antiquitas deum probabit, quia et illum novitas aliquando produxerit, cum primum consecravit. At enim viva et germana divinitas nec de novitate nec de vetustate, sed de sua veritate censetur. Non habet tempus aeternitas. Omne enim tempus ipsa est. Quod facit, pati non potest. Caret aetate quod non licet nasci. Deus si est vetus, non erit, si est novus, non fuit. Novitas initium testificatur, vetustas finem comminatur. Deus autem tam alienus ab initio et fine est quam a tempore, arbitro et metatore initii et finis.

primus supercilium stupor suus aedifico marcionitae qui novus deus profero quasi nos veto deus pudeo inflo et puer novus calceus sed ab veto paedagogus calceatus mox vanus gloria vapulo novus igitur audio deus in veto mundus et in veto aevum et sub veto deus ignotus inaudio qui tantus retro saeculis nemo et ipse ignoro antiquus quidam iesus christus et ille in vetus nomen novus revelo neque alius antehac gratia ago hic gloria is maximus adjutorium is hinc iam haeresim probo novus scilicet divinitas professio hic sum novitas qui etiam ethnicis deus pario novo semper atque novo titulus consecratio quisque quis deus novus nisi falsus ne saturnus quidem tantus hodie antiquitas deus probo quia et ille novitas aliquando produco cum primus consecro at enim vivus et germanus divinitas neque de novitas neque de vetustas sed de suus veritas censeo non habeo tempus aeternitas omnis enim tempus ipse sum qui facio patior non possum careo aetas qui non licet nascor deus si sum vetus non sum si sum novus non sum novitas initium testificor vetustus finis commino deus autem tam alienus ab initium et finis sum quam ab tempus arbiter et metator initium et finis


De exitu plane, puto, diversitatem temptatis inducere, negantes passionem crucis in Christum creatoris praedicatam, et argumentantes insuper non esse credendum, ut in id genus mortis exposuerit creator filium suum quod ipse maledixerat. Maledictus, inquit, omnis qui pependerit in ligno. Sed huius maledictionis sensum differo, dignae sola praedicatione crucis, de qua nune maxime quaeritur, quia et alias antecedit rerum probatio rationem. De figuris prius edocebo. Et utique vel maxime sacramentum istud figurari in praedicatione oportebat, quanto incredibile, tanto magis scandalo futurum, si nude praedicaretur, quantoque maguificum, tanto magis obumbrandum, ut difficultas intellectus gratiam dei quaereret. Itaque inprimis Isaac, cum a patre in hostiam deditus lignum sibi ipse portaret, Christi exitum iam tunc denotabat, in victimam concessi a patre et lignum passionis suae baiulantis. Ioseph et ipse Christum figurat(??)s, nec hoc solo, ne demorer cursum, quod persecutionem a fratribus passus est ob dei gratiam, sicut et Christus a Iudaeis, carnaliter fratribus, cum benedicitur (??) patre, etiam in haec verba, Tauri decor eius, cornua unicornis cornua eius, in eis nationes ventilabit pariter ad summum usque terrae. Non utique rhinoceros destinabatur unicornis nec minotaurus bicornis, sed Christus in illo significabatur, taurus ob utramque dispositionem, aliis ferus ut iudex, aliis mansuetus ut salvator, cuius cornua essent crucis extime. Nam et in antenna, quae crucis pars est, extremitates cornua vocantur; unicornis autem medius stipitis palus. Hac denique virtute crucis et hoc more cornutus universas gentes et nunc ventilat per fidem, auferens a terra in caelum, et tunc per iudicium ventilabit, deiciens de caelo in terram. Idem erit et alibi taurus apud eandem scripturam, cum Iacob in Simeonem et Levi, id est in scribas et pharisaeos (ex illis enim deducitur census isterum) spiritaliter interpretatur. Simeon et Levi perfecerunt iniquitatem ex sua haeresi, qua scilicet Christum sunt persecuti. In concilium eorum ne venerit anima mea, et in stationem eorum ne incubuerint iecora mea, quia in indignatione sua interfecerunt homines, id est prophetas, et in concupiscentia sua ceciderunt nervos tauro, id est Christo, quem post necem prophetarum suffigendo nervos utique eius clavis de- saevierunt. Ceterum vanum, si post homicidia alicuius bovis illis exprobrat carnificinam. Iam vero Moyses, quid utique tunc tantum, cum Iesus adversus Amalech proeliabatur, expansis manibus orabat residens, quando in rebus tam attonitis magis utique genibus depositis et manibus caedentibus pectus et facie humi volutante orationem commendare debuisset, nisi quia illic, ubi nomen domini dimicabat, dimicaturi quandoque adversus diabolum, crucis quoque erat habitus necessarius, per quam Iesus victoriam esset relaturus? Idem rursus Moyses post interdictam omni(??) rei similitudinem cur aereum serpentem ligno impositum pendentis habitu in spectaculum salutare proposuit? An et hic dominicae crucis vim intentabat, qua serpens diabolus publicabatur, et laeso cuique a spiritalibus colubris, intuenti tamen et credenti in eam, sanitas morsuum peccatorum et salus exinde praedicabatur?

de exeo planus puto diversitas temptas induco nego passio crux in christus creator praedico et argumentor insuper non sum credo ut in is genus mors expono creator filius suus qui ipse maledixerat maledico inquam omnis qui pendeo in lignum sed hic maledictio sensus differo dignus solus praedicatio crux de qui nunc magnus quaero quia et alius antecedo res probatio ratio de figura prior edoceo et utique vel magnus sacramentum iste figuraris in praedicatio oportet quantus incredibilis tantus magis scandalo sum si nudus praedico quantus maguificum tantus magis obumbrandum ut difficultas intellego gratia deus quaero itaque imprimis isaac cum ab pater in hostio dedo lignum sui ipse porto christus exitus iam tunc denotabat in victima concedo ab pater et lignum passio suus baiulantis ioseph et ipse christus figuro senatus neque hic solum ne demoror cursus qui persecutio ab frater patior sum ob deus gratia sicut et christus ab judaeus carnalis frater cum benedico pater etiam in hic verbum taurus decor is cornu unicornis cornu is in is natio ventilo pariter ad superus usque terra non utique rhinoceros destino unicornis neque minotaurus bicornis sed christus in ille significo taurus ob uter dispositio alius ferus ut iudex alius mansuetus ut salvator qui cornu sum crux extime nam et in antenna qui crux pars sum extremitas cornu voco unicornis autem medius stipes palus hic denique virtus crux et hic mos cornutus universus gens et nunc ventilo per fides aufero ab terra in caelum et tunc per iudicium ventilo deicio de caelum in terra idem sum et alibi taurus apud idem scribo cum jacob in simeonem et levis is sum in scribo et pharisaeos ex ille enim deduco census isterum spiritalis interpretor simeon et levis perficio iniquitas ex suus haeresis qui scilicet christus sum persequor in concilium is ne venio anima meus et in statio is ne incubo jecur meus quia in indignatio suus interfacio homo is sum propheta et in concupisco suus cado nervus taurus is sum christus qui post nex propheta suffigendo nervus utique is clavus de saevio ceterum vanus si post homicidium aliquis bos ille exprobro carnificina iam verus moyses quis utique tunc tantus cum iesus adverro amalech proeliabatur expando manus oro resideo quando in res tam attono magis utique genu depono et manus caedo pectus et facies humus voluto oratio commendaris debeo nisi quia illic ubi nomen dominus dimico dimico quandoque adverro diabolus crux quoque sum habitus necessarius per quam iesus victoria sum refero idem rursus moyses post interdico omnis res similitudo cur aereus serpens lignum impono pendeo habitus in spectaculum salutaris propono an et hic dominicus crux vis intento qui serpens diabolus publicabatur et laedo quisque ab spirital colubra intueor tamen et credo in is sanitas morsuum peccator et salus exinde praedico