De Carnis Resurrectione

CC BY 4.0 (estate-derived fields); included text keeps its per-record source license

Reuse requires the attribution line above (CC BY 4.0). Text records carry their own license_id; only open-display licenses appear in this file.

Licensed lexica and citation-only authorities are excluded from bulk dumps by construction — cite the authority, never reprint it.


Talia interim divinarum virium liniamenta non minus parabolis operato deo quam locuto veniamus et ad ipsa edicta atque decreta eius, quo cum maxime divisionem istam materiae ordinamus. Exorai enim sumus ab auctoritate carnis, an ea sit cui dilapsae salus competat, dehinc prosecuti de potentia dei, an tanta sit quae salutem conferre dilapsae rei soleat. Nunc si probavimus utrumque, velim etiam de causa requiras, an sit aliqua tam digna quae resurrectionem carnis necessariam et rationi certe omni modo debitam vindicet, quia subest dicere, etsi caro capax restitui, etsi divinitas idonea restituendi, sed causa restitutionis praeesse debebit. Accipe igitur et causam, qui apud deum discis tam optimum quam et iustum, de suo optimum, de nostro iustum. Nisi enim homo deliquisset, optimum solummodo deum nosset ex naturae proprietate. At nunc etiam iustum eum patitur ex causae necessitate, tamen et hoc ipso optimum, dum et iustum. Et bono enim iuvando et malo puniendo iustitiam exhibens utramque sententiam bono praestat, hinc vindicans istud, inde remunerans illud. Sed cum Marcione plenius disces an hoc sit dei totum. Interim talis est noster, merito iudex, quia dominus, merito dominus, quia auctor, merito auctor, quia deus. Hine et ille nescio quis haereticorum merito non iudex, non enim dominus, merito non dominus, non enim auctor, nescio iam si deus, qui nec auctor, quod deus, nec dominus, quod auctor. Igitur si deo et domino et auctori congruentissimum est iudicium in hominem destinare de hoc ipso, an dominum et auctorem suum agnoscere et observare curarit an non, id quoque iudicium resurrectio expunget. Haec erit tota causa, immo necessitas resurrectionis, congruentissima scilicet deo destinatio iudicii; de cuius dispositione dispicias an utrique substantiae humanae diiudicandae censura divina praesideat, tam animae quam et carni. Quod enim congruet iudicari, hoc competet etiam resuscitari. Dicimus plenum primo perfectumque credendum iudicium dei, ut ultimum iam atque exinde perpetuum, ut sic quoque iustum, dum non in aliquo minus, ut sic quoque deo dignum, dum pro tanta eius patientia plenum atque perfectum; itaque plenitudinem perfectionemque iudicii nonnisi de totius hominis repraesentatione constare, totum porro hominem ex utriusque substantiae concretione parere, idcircoque in utraque exhibendum quem totum oporteat iudicari, qui nisi totus utique non vixerit: qualis ergo vixerit, talem iudicari, quia de eo quod vixerit habeat indicari. Vita est enim causa iudicii, per tot substantias dispungenda per quot et functa est.

talis interim divinaris vis lineamentum non paruus parabola operato deus quam loquor venio et ad ipse edico atque decretum is quo cum magnus divisio iste materia ordino exorai enim sum ab auctoritas caro an is sum qui dilabor salus competo dehinc prosequor de potentia deus an tantus sum qui salus confero dilabor res soleo nunc si probo uterque volo etiam de causa requiro an sum aliqui tam dignus qui resurrectio caro necessaria et ratio certus omnis modo debeo vindico quia subsum dico etsi carus capax restituo etsi divinitas idoneus restituo sed causa restitutio praesum debeo accipio igitur et causa qui apud deus disco tam bonus quam et iustus de suus bonus de noster iustus nisus enim homo delinquo bonus solummodo deus nosco ex natura proprietas at nunc etiam iustus is patior ex causa necessitas tamen et hic ipse bonus dum et iustus et bonus enim juvo et malus punior iustitia exhibeo uter sententia bonus praesto hinc vindico iste inde remunero ille sed cum marcio plenus disco an hic sum deus totus interim talis sum noster mereo iudex quia dominus mereo dominus quia auctor mereo auctor quia deus hic et ille nescio quis haereticorum mereo non iudex non enim dominus mereo non dominus non enim auctor nescio iam si deus qui neque auctor qui deus neque dominus qui auctor igitur si deus et dominus et auctor congruentissimum sum iudicium in homo destinaris de hic ipse an dominus et auctor suus agnosco et observaris curo an non is quoque iudicium resurrectio expungo hic sum totus causa immo necessitas resurrectio congruo scilicet deus destinatio iudicium de qui dispositio dispicio an uterque substantia humanus diiudicandae censeo divino praesideo tam anima quam et caro qui enim congruo iudico hic competo etiam resuscitaris dico plenus primus perficio credo iudicium deus ut ulter iam atque exinde perpetuus ut sic quoque iustus dum non in aliquis paruus ut sic quoque deus dignus dum pro tantus is patientia plenus atque perficio itaque plenitudo perfectio iudicium nonnisi de totus homo repraesentatio constaris totus porro homo ex uterque substantia concretio pareo idcirco in uter exhibeo qui totus oportet iudico qui nisi totus utique non vivo qualis ergo vivo talis iudico quia de is qui vivo habeo indicaris vito sum enim causa iudicium per tot substantia dispungenda per quot et fungor sum


Scimus autem sicut vocibus ita et rebus prophetatum. Tam dictis quam et factis praedicatur resurrectio, cum Moyses manum in sinum condit et emortuam profert, et rursus insinuat et vividam explicat, nonne hoc de toto homine portendit, siquidem trina virtus dei per illa trina signa denotabatur, cum suo ordine primo diabolum serpentem quamquam formidabilem subactura homini, dehinc carnem de sinu mortis retractura, atque ita omnem sanguinem exsecutura iudicio. De quo apud eundem propheten, Quoniam et vestrum, inquit deus, sanguinem exquiram de omnibus bestiis, et de manu hominis et de manu fratris exquiram eum. Porro nihil exquiritur nisi quod reposcitur, nihil reposcitur nisi quod et reddetur, et utique reddetur, quod ultionis nomine reposcetur et exquiritur,Neque enim vindicari poterit quod omnino non fuerit. Erit autem dum restituitur uti vindicetur. In carnem itaque dirigitur quicquid in sanguinem praedicatur, sine qua non erit sanguis. Caro suscitabitur ut sanguis vindicetur. Sunt et quaedam ita pronuntiata ut allegoriae quidem nubilo careant, nihilominus tamen ipsius simplicitatis suae sitiant interpretationem, quale est apud Esaiam: Ego occidam et vivificabo. Certe postea quam occiderit vivificabit. Ergo per mortem occidens per resurrectionem vivificabit. Caro est autem quae occiditur per mortem, caro itaque et vivificabitur per resurrectionem. Certe si occidere carni animam eripere est, vivificare, contrarium eius, carni animam referre est, caro resurgat necesse est, cui anima per occisionem erepta referenda est per vivificationem.

scio autem sicut vox ita et res prophetas tam dictum quam et facio praedico resurrectio cum moyses manus in sinum condio et emorior profero et rursus insinuo et vividus explico nonne hic de totus homo portendo siquidem trini virtus deus per ille trini signum denotabatur cum suus ordo primus diabolus serpens quamquam formidabilis subactura homo dehinc caro de sinus mors retractura atque ita omnis sanguis exsecutura iudicium de quo apud idem prophetes quoniam et vester inquam deus sanguis exquiro de omnis bestia et de manus homo et de manus frater exquiro is porro nihil exquiro nisi qui reposco nihil reposco nisi qui et reddo et utique reddo qui ultio nomen reposcetur et exquiro neque enim vindicaris possum qui omnino non sum sum autem dum restituo uti vindico in caro itaque dirigo quisquis in sanguis praedico sine qui non sum sanguis carus suscito ut sanguis vindico sum et quidam ita pronuntio ut allegoria quidem nubilus careo nihilominus tamen ipse simplicitas suus sitio interpretatio qualis sum apud esaias ego occaedes et vivifico certus postea quam occido vivifico ergo per mors occaedes per resurrectio vivifico carus sum autem qui occaedes per mors carus itaque et vivifico per resurrectio certus si occaedes caro anima eripio sum vivificaris contrarius is caro anima refero sum carus resurgo necesse sum qui anima per occisio eripio refero sum per vivificatio


Horum demutationem ad Corinthios reddit, dicens, Omnes quidem resurgemus, non autem omnes demutabimur, in atomo, in momentaneo motu oculi, in novissima tuba; sed illi scilicet soli qui invenientur in carne. Et mortui, inquit, resurgent, nos demutabimur. Hac ergo prius dispositione prospecta reliqua revocabis cabis ad superiorem sensum. Nam cum adicit, Oportet enim corruptivum istud induere incorruptelam, et mortale istud induere immortalitatem, hoc erit illud domicilium de caelo quod gementes in hac carne superindui desideramus, utique super carnem in qua deprehendemur, quia gravari nos ait, qui simus in tabernaculo, quod nolimus exui, sed potius superindui, uti devoretur mortale a vita, scilicet dum demutamur, superinduendo quod est de caelis. Quis enim non desiderabit, dum in carne est, superinduere immortalitatem et continuare vitam lucrifacta morte per vicariam demutationem, ne inferos experiatur usque novissimum quadrantem exacturos? Ceterum demutationem etiam post resurrectionem consecuturus est, inferos iam expertus. Abhinc enim definimus carnem quidem omni modo resurrecturam atque illa ex demutatione superventura habitum angelicum suscepturam. Aut si in his solis qui invenientur in carne demutari eam oportebit, ut devoretur mortale a vita, id est caro ab illo superindumento caelesti et aeterno, ergo qui mortui deprehendentur, vitam non consequentur, privati iam materia et, ut ita dixerim, esca vitae, id est carne: aut necesse est recipiant eam et illi, ut et in ipsis mortale devorari possit a vita, si vitam sunt consecuturi. Sed in mortuis, inquis, iam devoratum erit mortale istud. Non utique in omnibus. Quantos enim licebit vel pridianos inveniri, tam recentia cadavera, ut nihil in illis devoratum videri possit? Utique enim devoratum non aliud existimas quam interceptum, quam abolitum, quam omni sensu ereptum, quod comparere omni genere cessaverit. Nec Gigantum autem antiquissima cadavera devorata constabit, quorum crates adhuc vivunt. Diximus iam de isto alibi. Sed et proxime in ista civitate cum odei fundamenta tot veterum sepulturarum sacrilega collocarentur, quingentorum fere annorum ossa adhuc succida et capillos olentes populus exhorruit. Constat non tantum ossa durare, verum et dentes incorruptos perennare, quae ut semina retinentur fruticaturi corporis in resurrectione. Postremo etsi tune devoratum invenietur mortale in omnibus mortuis, certe a morte, certe ab aevo, certe per aetatem, numquid a vita, numquid a superindumento, numquid ab immortalitatis ingestu? Porro qui ab his ait devoratum iri mortale, ab aliis negavit. Et utique hoc a divinis viribus, non a naturalibus legibus perfici praestarique conveniet. Ergo cum a vita habeat devorari quod mortale est, id exhiberi omnifariam necesse est, ut devoretur, et devorari ut demutetur. Si ignem dicas accendi oportere, non potes id per quod accenditur alibi necessarium adfirmare, alibi non. Sic et cum infulcit: Siquidem exuti non nudi inveniamur, de eis scilicet qui non in vita nec in carne deprehendentur a die domini, non alias negavit nudos quos praedixit exutos, nisi quia et revestitos voluit intellegi eadem substantia qua fuerant spoliati. Ut nudi enim invenientur carne deposita vel ex parte discissa sive detrita (et hoc enim nuditas potest dici); dehinc recipient eam, ut redinduti carnem fieri possint etiam superinduti immortalitatem; superindui enim nisi vestito iam convenire non poterit.

horus demutatio ad corinthii reddo dico omnis quidem resurgo non autem omnis demutabimur in atomus in momentaneo motus oculus in novus tuba sed ille scilicet solus qui invenio in carnis et mortuus inquam resurgo nos demutabimur hic ergo prior dispositio prospicio reliquus revoco co ad superus sensus nam cum adicio oportet enim corruptivum iste induo incorruptela et mortalis iste induo immortalitas hic sum ille domicilium de caelum qui gemo in hic carnis superinduo desidero utique super caro in qui deprehendemur quia gravaris nos aio qui sum in tabernaculum qui nolo exuo sed potis superinduo uti devoro mortalis ab vito scilicet dum demutamur superinduendo qui sum de caelis quis enim non desidero dum in carnis sum superinduere immortalitas et continuo vita lucrifacta mors per vicaria demutatio ne inferi experior usque novus quadrans exigo ceterum demutatio etiam post resurrectio consequor sum inferi iam experior abhinc enim definio caro quidem omnis modo resurrecturam atque ille ex demutatio supervenio habitus angelicus suscepturam aut si in hic sol qui invenio in carnis demutaris is oportet ut devoro mortalis ab vito is sum carus ab ille superindumento caelestis et aeternus ergo qui mortuus deprehendo vita non consequor privo iam materia et ut ita dico esca vita is sum carnis aut necesse sum recipio is et ille ut et in ipse mortalis devoraris possum ab vito si vita sum consequor sed in morior inquam iam devoro sum mortalis iste non utique in omnis quantus enim liceo vel pridianos invenio tam recens cadaver ut nihil in ille devoro video possum utique enim devoro non alius existimo quam intercipio quam abolitum quam omnis sentio eripio qui comparo omnis genus cesso neque gigantes autem antiquus cadaver devoro consto qui cratis adhuc vivo dico iam de iste alibi sed et propior in iste civitas cum odei fundamentum tot vetus sepulturaris sacrilegus colloco quingentor fere annus os adhuc succida et capillus oleo populus exhorresco consto non tantus os duraris verus et dens incorruptus perennaris qui ut semen retineo fruticaturi corpus in resurrectio postremo etsi tu devoro invenio mortalis in omnis morior certus ab mors certus ab aevum certus per aetas numquid ab vito numquid ab superindumento numquid ab immortalitas ingestu porro qui ab hic aio devoro eo mortalis ab alius nego et utique hic ab divinus vis non ab natural lex perficio praesto convenio ergo cum ab vito habeo devoraris qui mortalis sum is exhibeo omnifarius necesse sum ut devoro et devoraris ut demutetur si ignis dico accendo oportet non possum is per qui accendo alibi necessarius adfirmaris alibi non sic et cum infulcio siquidem exuo non nudus invenio de is scilicet qui non in vito neque in carnis deprehendo ab dies dominus non alius nego nudus qui praedico exuo nisi quia et revestitos volo intellego idem substantia qui sum spolio ut nudus enim invenio carnis depono vel ex pars discindo sive detero et hic enim nuditas possum dico dehinc recipio is ut redinduti caro fio possum etiam superinduti immortalitas superinduo enim nisi vestio iam convenio non possum


Haec enim erit vita mundialis, quam veterem hominem dicit confixum esse Christo, non corporalitatem, sed moralitatem. Ceterum si non ita accipimus, non est corporalitas nostra confixa, nec crucem Christi caro nostra perpessa est; sed quemadmodum adiecit, Uti evacuetur corpus delinquentiae per emendationem vitae, non per interitum substantiae, sicut ait, Uti hactenus delinquentiae serviamus. Et ut hac ratione commortui Christo credamus quod etiam convivemus illi. Sic enim, inquit, et vos reputate mortuos quidem vos. Cuinam? carni? Non, sed delinquentiae. Ergo salvi erunt carni, viventes autem deo in Christo Iesu, per carnem utique, cui mortui non erunt, delinquentiae scilicet mortui, non carni. Nam et adhuc ingerit: Ne ergo regnaverit in corpore vestro mortali delinquentia ad obaudiendum illi et ad exhibendum membra vestra arma iniustitiae delinquentiae: sed exhibete vosmet ipsos deo velut ex mortuis vivos, non velut vivos, sed velut ex mortuis vivos, et membra vestra arma iustitiae. Et rursus: Sicut exhibuistis membra vestra famula immunditiae et iniquitatis ad iniquitatem, ita et nunc exhibete membra vestra famula iustitiae in sanctificium; cum enim servi essetis delinquentiae, liberi eratis iustitiae. Quem ergo fructum habebatis super his de quibus nunc confundimini? finis enim illorum mors. Nunc vero liberi facti a delinquentia, famulati autem deo, habetis fructum vestrum in sanctificium, finem autem vitam aeternam. Stipendia enim delinquentiae mors, donativum autem dei vita aeterna in Christo Iesu domino nostro. Ita per totam hanc sensuum seriem ab iniustitia et delinquentia membra nostra divellens et iustitiae et sanctimoniae adiungens, et transferens eadem a stipendio mortis ad donativum vitae aeternae, carni utique compensationem salutis repromittit, cui nullam omnino competisset imperari propriam sanctimoniae et iustitiae disciplinam, si non ipsius esset et praemium disciplinae, sed nec ipsum baptisma committi, si per regenerationem non etiam restitutioni inauguraretur, hoc quoque apostolo ingerente: An ignoratis quod quicunque in Christum Iesum tincti sumus, in mortem eius tincti sumus? consepulti ergo illi sumus per baptisma in mortem, uti, quemadmodum surrexit Christus a mortuis, ita et nos in novitate vitae incedamus. Ac ne de ista tantum vita putes dictum quae ex fide per baptisma in novitate incedenda est, providentissime adstruit: Si enim complantati fuerimus simulacro mortis Christi, ita et resurrectionis erimus. Per simulacrum enim morimur in baptismate, sed per veritatem resurgimus in carne, sicut et Christus; Ut, sicut regnavit in morte delictum, ita et gratia regnet per iustitiam in vitam sempiternam per Iesum Christum dominum nostrum. Quomodo ita, si non aeque in carne? Ubi enim mors, ibi et vita post mortem, quia et vita ibi ante ubi postea mors. Nam si regnum mortis nihil operatur quam carnis dissolutionem, proinde vitam contrariam morti contrarium oportet operari, id est carnis redintegrationem, uti, sicut devoraverat mors invalescendo, ita et mortali devorato ab immortalitate audire possit, Ubi est mors aculeus tuus? ubi est mors contentio tua? Sic enim et gratia illic superabundabit, ubi et iniquitas abundavit. Sic et virtus in infirmitate perficietur, quod perit salvum faciens, quod mortuum est vivificans, quod percussum est sanans, quod languit medicans, quod ereptum est redimens, quod famulatum est liberans, quod seductum est revocans, quod elisum est suscitans; et quidem de terra in caelum, ubi nostrum municipatum Philippenses quoque ab apostolo discunt, unde et salutificatorem nostrum expectamus Iesum Christum, qui transfigurabit corpus nostrae humilitatis conformale corpori gloriae suae, sine dubio post resurrectionem, quia nec ipse Christus glorificatus est ante passionem. Haec erunt corpora nostra quae Romanos obsecrat exhibere hostiam vivam, sanctam, placibilem deo. Quomodo vivam, si peritura sunt? quomodo sanctam, si profana sunt? quomodo placibilem, si damnata sunt? Age iam, quod ad Thessalonicenses ipsius solis radio putem scriptum, ita claret, qualiter accipient lucifugae isti scripturarum: Ipse autem deus pacis sanctificet vos totos? Non sufficit? Sed sequitur: Et integrum corpus vestrum et anima et spiritus sine querela conserventur in praesentia domini. Habes omnem substantiam hominis saluti destinatam, nec alio tempore quam in adventu domini, qui clavis est resurrectionis.

hic enim sum vito mundial quam vetus homo dico configo sum christus non corporalitas sed moralitas ceterum si non ita accipio non sum corporalitas noster configo neque crux christus carus noster perpetior sum sed quemadmodum adiicio uti evacuo corpus delinquentiae per emendatio vita non per interitus substantia sicut aio uti hactenus delinquentiae servio et ut hic ratio commorior christus credo qui etiam convivo ille sic enim inquam et tu reputas mortuus quidem tu quisnam caro non sed delinquentiae ergo salvus sum caro vivo autem deus in christus iesus per caro utique qui mortuus non sum delinquentiae scilicet mortuus non caro nam et adhuc ingero ne ergo regno in corpus vester mortal delinquentia ad obaudiendum ille et ad exhibeo membrum vester arma injustitia delinquentiae sed exhibeo tu ipse deus velut ex morior vivus non velut vivus sed velut ex morior vivus et membrum vester arma justitia et rursus sicut exhibeo membrum vester famulo immunditia et iniquitas ad iniquitas ita et nunc exhibeo membrum vester famulo justitia in sanctificium cum enim servio edo delinquentiae liber sum justitia qui ergo fructus habeo super hic de qui nunc confundo finis enim ille mors nunc verus liber facio ab delinquentia famulati autem deus habeo fructus vester in sanctificium finis autem vita aeternus stipendium enim delinquentiae mors donativum autem deus vito aeternus in christus iesus dominus noster ita per totus hic sensus series ab injustitia et delinquentia membrum noster divellens et justitia et sanctimonia adjungo et transfero idem ab stipendium mors ad donativum vita aeternus caro utique compensatio salus repromitto qui nullus omnino competisset imperaris proprius sanctimonia et justitia disciplina si non ipse sum et praemium disciplina sed neque ipse baptisma committo si per regeneratio non etiam restitutio inauguro hic quoque apostolus ingero an ignoro qui quicumque in christus iesus tincti sum in mors is tincti sum consepelio ergo ille sum per baptisma in mors uti quemadmodum surgo christus ab morior ita et nos in novitas vita incedamus atque ne de iste tantus vito puto dico qui ex fides per baptisma in novitas incedenda sum providentissime astruo si enim complantas sum simulacrum mors christus ita et resurrectio sum per simulacrum enim morior in baptisma sed per veritas resurgimus in carnis sicut et christus ut sicut regno in mors delinquo ita et gratia regno per iustitia in vita sempiternus per iesus christus dominus nos quomodo ita si non aequus in carnis ubius enim mors ibi et vito post mors quia et vito ibi ante ubi postea mors nam si regnum mors nihil opero quam caro dissolutio proinde vita contrarius mors contrarius oportet operaris is sum caro redintegratio uti sicut devoraverat mors invalescendo ita et mortal devoro ab immortalitas audio possum ubius sum mors aculeus tuus ubi sum mors contentio tuus sic enim et gratia illic superabundo ubi et iniquitas abundo sic et virtus in infirmitas perficio qui pereo salvus facio qui mortuus sum vivifico qui percutio sum sano qui languesco medico qui eripio sum redimo qui famulo sum libero qui seduco sum revoco qui elido sum suscito et quidem de terra in caelum ubi nos municipatum philippensis quoque ab apostolus disco unde et salutificator nos exspecto iesus christus qui transfiguro corpus noster humilitas conformal corpus gloria suus sine dubius post resurrectio quia neque ipse christus glorifico sum ante passio hic sum corpus noster qui romanus obsecro exhibeo hostio vivo sancio placibilis deus quomodo vivo si pereo sum quomodo sancio si profanus sum quomodo placibilis si damno sum ago iam qui ad thessalonicenses ipse sol radio puto scribo ita claro qualis accipio lucifugus iste scripturaris ipse autem deus pax sanctifico tu totus non sufficio sed sequor et integer corpus vester et anima et spiritus sine querela conservo in praesens dominus habeo omnis substantia homo salus destino neque alius tempus quam in advenio dominus qui clavus sum resurrectio


Ita de vocabulorum occasionibus plurimum quaestiones subornantur, sicut et de verborum communionibus. Nam quia et illud apud apostolum positum est: Uti devoretur mortale a vita, caro scilicet, devorationem quoque ad perditionem scilicet carnis arripiunt, quasi non bilem et dolorem dicamur devorare, id est abscondere ac tegere et intra nosmetipsos continere. Denique cum et illud scriptum sit: Oportet mortale hoc induere immortalitatem, ostenditur quomodo mortale devoretur a vita, dum indutum immortalitate absconditur et tegitur et intus continetur, non dum absumitur et amittitur. Ergo et mors, inquis, salva erit, cum fuerit devorata. Ideo discerne pro sensibus communionem verborum, et integre intellegis. Aliud enim mors et aliud mortale. Aliter itaque devorabitur mors et aliter mortale. Mors non capit immortalitatem, mortale autem capit. Denique et scriptum est quod necesse sit mortale hoc induere immortalitatem. Quomodo ergo capit, dum devoratur a vita? Quomodo devoratur a vita, dum recipitur et redigitur et includitur in ipsam? Ceterum mors merito in interitum devoratur, quia et ipsa in hoc devorat. Devoravit, inquit, mors invalescendo, et ideo devorata est in contentionem. Ubi est, mors, aculeus tuus? ubi est, mors, contentio tua? Proinde et vita, mortis scilicet aemula, per contentionem devorabit in salutem quod per contentionem suam devoraverat mors in interitum.

ita de vocabulum occasio multus quaestio suborno sicut et de verbum communio nam quia et ille apud apostolus pono sum uti devoro mortalis ab vito carus scilicet devoratio quoque ad perditio scilicet caro arripio quasi non bilis et dolor dico devoraris is sum abscondo atque tego et intra nosmetipsos contineo denique cum et ille scribo sum oportet mortalis hic induo immortalitas ostendo quomodo mortalis devoro ab vito dum induo immortalitas abscondo et tego et intus contineo non dum absumo et amitto ergo et mors inquam salvo sum cum sum devoro ideo discerno pro sensus communio verbum et integer intellego alius enim mors et alius mortalis aliter itaque devoro mors et aliter mortalis mors non capio immortalitas mortalis autem capio denique et scribo sum qui necesse sum mortalis hic induo immortalitas quomodo ergo capio dum devoro ab vito quomodo devoro ab vito dum recipio et redigo et includo in ipse ceterum mors mereo in interitus devoro quia et ipse in hic devoro devoro inquam mors invalescendo et ideo devoro sum in contentio ubius sum mors aculeus tuus ubi sum mors contentio tuus proinde et vito mors scilicet aemulo per contentio devoro in salus qui per contentio suus devoraverat mors in interitus


Talem ubique apostolum recognoscas, ita carnis opera damnantem, ut carnem damnare videatur, sed ne ita quis existimet ex aliorum vel cohaerentium sensuum suggestu procurantem. Nam et dicens cos qui in carne sunt deo placere non posse statim de pravo intellectu ad integrum revocat, adiciens, Vos autem non estis in carne, sed in spiritu. Eos enim quos in carne esse constabat negando in carne esse in operibus carnis non esse monstrabat; atque ita illos demum deo placere non posse, non qui in carne essent, sed qui carnaliter viverent, placere autem deo illos qui in carne positi secundum spiritum incederent. Et rursus corpus quidem ait mortuum, sed propter delinquentiam, sicut spiritum vitam propter iustitiam. Vitam autem morti opponens in carne constitutae sine dubio illic et vitam repromisit ex iustitia ubi mortem determinavit ex delinquentia. Ceterum frustra opposuit vitam morti, si non est illic ubi est et ipsa cui eam opposuit, excludendae utique de corpore. Porro si vita mortem de corpore excludit, non potest id perficere nisi illuc penetret ubi est quod excludit. Et quid ego nodosius, cum apostolus absolutius? Si enim, inquit, spiritus eius qui suscitavit Iesum habitat in vobis, qui suscitavit Iesum a mortuis suscitabit et mortalia corpora vestra propter inhabitantem spiritum eius in vobis; ut et si animam quis corpus mortale praesumpserit, cum hoc et carnem negare non possit, carnis quoque resuscitationem cogatur agnoscere secundum eiusdem status communionem. Ex sequentibus adhuc discas opera carnis damnari, non ipsam. Itaque fratres, ait, debitores sumus non carni ad vivendum: Si secundum carnem vixeritis, futurum est ut moriamini, si vero spiritu carnis actus mortificaveritis, vivetis. Porro ut ad singula quaeque respondeam, si in carne constitutis, secundum spiritum tamen degentibus, salus repromittitur, iam non caro adversatur saluti, sed operatio carnis. Operatione autem carnis exclusa, quae causa est mortis, salva iam caro ostenditur, causa carens mortis. Lex enim, inquit, spiritus vitae in Christo Iesu manumisit me a lege delinquentiae et mortis, certe quam praemisit habitare in membris nostris. Ergo iam membra nostra lege mortis non tenebuntur, quia nec delinquentiae, a quibus manumissa sunt. Quod enim invalidum erat legis, in quo infirmabatur. per carnem, misso deus filio suo in simulacro carnis delinquentiae, et per delinquentiam damnavit delinquentiam in carne, non carnem in delinquentia; neque enim domus cum habitatore damnabitur. Habitare enim peccatum dixit in corpore nostro. Damnata autem delinquentia caro absoluta est, sicut indemnata ea lege mortis et delinquentiae obstricta est. Sic et sensum carnis mortem appellavit, dehinc et inimicitiam ad deum, sed non carnem ipsam. Cui ergo, dices, reputabitur sensus carnis, si non substantiae ipsi? Plane, si probaveris aliquid carnem de suo sapere. Si vero sine anima nullius est sensus, intellege sensum carnis ad animam esse referendum, carni interdum deputatum, quia propter carnem et per carnem administratur. Et ideo habitare ait delinquentiam in carne, quia et anima, a qua delinquentia inducitur, inquilina est carnis, mortificatae quidem, sed non suo, verum delinquentiae nomine. Nam et alibi, Quomodo, inquit, etiam nunc velut viventes in mundo sententiam fertis? non ad mortuos scribens, sed ad eos qui desinere deberent mundialiter vivere.

tal ubique apostolus recognosco ita caro opus damno ut caro damnaris video sed ne ita quis existimo ex alius vel cohaereo sensus suggero procuro nam et dico cos qui in carnis sum deus placeo non possum statim de pravus intellego ad integer revoco adicio tu autem non sum in carnis sed in spiritus is enim qui in carnis sum consto nego in carnis sum in opus caro non sum monstro atque ita ille demum deus placeo non possum non qui in carnis sum sed qui carnalis vivo placeo autem deus ille qui in carnis pono secundus spiritus incedo et rursus corpus quidem aio mortuus sed propter delinquentiam sicut spiritus vita propter iustitia vita autem mors oppono in carnis constituo sine dubius illic et vita repromitto ex iustitia ubi mors determino ex delinquentia ceterum frustra oppono vita mors si non sum illic ubi sum et ipse qui is oppono excludo utique de corpus porro si vito mors de corpus excludo non possum is perficio nisi illic penetro ubi sum qui excludo et quis ego nodosius cum apostolus absolvo si enim inquam spiritus is qui suscito iesus habito in tu qui suscito iesus ab morior suscito et mortalia corpus vester propter inhabito spiritus is in tu ut et si anima quis corpus mortalis praesumo cum hic et caro nego non possum caro quoque resuscitatio cogo agnosco secundus idem status communio ex sequor adhuc disco opus caro damnaris non ipse itaque frater aio debitor sum non caro ad vivo si secundus caro vivo sum sum ut morior si verus spiritus caro ago mortificaveritis vivo porro ut ad singulus quisque respondeo si in carnis constitus secundus spiritus tamen dego salus repromitto iam non carus adverso salus sed operatio caro operatio autem caro excludo qui causa sum mors salvo iam carus ostendo causa careo mors lex enim inquam spiritus vita in christus iesus manumitto ego ab lex delinquentiae et mors certus quam praemitto habito in membrum noster ergo iam membrum noster lex mors non teneo quia neque delinquentiae ab qui manumitto sum qui enim invalidus sum lex in quo infirmo per caro mitto deus filius suus in simulacrum caro delinquentiae et per delinquentiam damno delinquentiam in carnis non caro in delinquentia neque enim domus cum habitator damno habitaris enim peccatum dico in corpus noster damno autem delinquentia carus absolvo sum sicut indemnata is lex mors et delinquentiae obstringo sum sic et sensus caro mors appello dehinc et inimicitia ad deus sed non caro ipse qui ergo dico reputo sensus caro si non substantia ipse planus si probo aliquis caro de suus sapio si verus sine anima nullus sum sensus intellego sensus caro ad anima sum refero caro interdum deputas quia propter caro et per caro administro et ideo habito aio delinquentiam in carnis quia et anima ab qui delinquentia induco inquilina sum caro mortificatae quidem sed non suus verus delinquentiae nomen nam et alibi quomodo inquam etiam nunc velut vivo in mundus sententia fero non ad mortuus scribo sed ad is qui desino debeo mundialiter vivo


Sed huic disceptationi finem dominica pronuntiatio imponit. Erunt, inquit, tanquam angeli. Si non nubendo, quia nec moriendo, utique nec ulli simili necessitati succidendo corporalis conditionis, quia et angeli aliquando tanquam homines fuerunt, edendo et bibendo et pedes lavacro porrigendo; humanam enim induerant superficiem salva intus substantia propria. Igitur si angeli facti tanquam homines in eadem substantia spiritus carnalem tractationem susceperunt, cur non et homines facti tanquam angeli in eadem substantia carnis spiritalem subeant dispositionem, non magis sollemnibus carnis obnoxii sub angelico indumento quam angeli tunc sollemnibus spiritus sub humano? nec ideo non permansuri in carne, quia non et in sollemnibus carnis, cum nec angeli ideo non et in spiritu permanserint, quia non et in sollemnibus spiritus. Denique non dixit, Erunt angeli, ne homines negaret, sed, Tanquam angeli, ut homines conservaret. Non abstulit substantiam, cui similitudinem attribuit.

sed hic disceptatio finis dominicus pronuntiatio impono sum inquam tamquam angelus si non nubo quia neque morior utique neque ullus similis necessitas succidendo corporal conditio quia et angelus aliquando tamquam homo sum edo et bibo et pes lavacrum porrigendo humanus enim induo superficies salvo intus substantia proprius igitur si angelus facio tamquam homo in idem substantia spiritus carnal tractatio suscipio cur non et homo facio tamquam angelus in idem substantia caro spirital subeo dispositio non magis sollemne caro obnoxius sub angelico indumentum quam angelus tunc sollemne spiritus sub humanus neque ideo non permansuri in carnis quia non et in sollemne caro cum neque angelus ideo non et in spiritus permaneo quia non et in sollemne spiritus denique non dico sum angelus ne homo nego sed tamquam angelus ut homo conservo non aufero substantia qui similitudo attribuo


Si vero et apud deum aliqua secta est Epicureis magis adfinis quam prophetis, sciemus quid audiant a Christo Sadducaei. Christo enim servabatur omnia retro occulta nudare, dubitata dirigere, praelibata supplere, praedicata repraesentare, mortuorum certe resurrectionem, non modo per semetipsum, verum etiam in semetipso probare. Nunc autem ad alios Sadducaeos praeparamur, partiarios sententiae illorum. Ita dimidiam agnoscunt resurrectionem, solius scilicet animae, aspernati carnem, sicut et ipsum dominum carnis. Nulli denique alii salutem corporali substantiae invident quam alterius divinitatis haeretici. Ideoque et Christum aliter disponere coacti, ne creatoris habeatur, in ipsa prius carne eius erraverunt, aut nullius veritatis contendentes eam secundum Marcionem et Basiliden, aut propriae qualitatis secundum haereses Valentini et Apellen. Atque ita sequitur ut salutem eius substantiae excludant cuius Christum consortem negant, certi illam summo praeiudicio resurrectionis instructam, si iam in Christo resurrexit caro. Propterea et nos volumen praemisimus DE CARNE CHRISTI, quo eam et solidam probamus adversum phantasmatis vanitatem, et humanam vindicamus adversus qualitatis proprietatem, cuius conditio Christum et hominem et filium hominis inscripserit. Carneum enim atque corporeum probantes eum proinde et obducimus praescribendo nullum alium credendum deum praeter creatorem, dum talem ostendimus Christum, in quo dinoscitur deus, qualis promittitur a creatore. Obducti dehinc de deo carnis auctore et de Christo carnis redemptore iam et de resurrectione carnis revincentur. Congruenter scilicet. Et hoc ferme modo dicimus ineundam cum haereticis disceptationem. Nam et ordo semper a principalibus deduci exposcit, ut de ipso prius constet a quo dicatur dispositum esse quod quaeritur. Atque adeo et haeretici ex conscientia infirmitatis nunquam ordinarie tractant. Certi enim quam laborent in alterius divinitatis insinuatione adversus deum mundi omnibus naturaliter notum de testimoniis operum, certe et in sacramentis priorem et in praedicationibus manifestiorem, sub obtentu quasi urgentioris causae, id est ipsius humanae salutis ante omnia requirendae, a quaestionibus resurrectionis incipiunt, quia durius creditur resurrectio carnis quam una divinitas; atque ita tractatum viribus ordinis sui destitutum et scrupulis potius oneratum, depretiantibus carnem, paulatim ad alterius divinitatis temperant sensum ex ipsa spei concussione et demutatione. Deiectus enim unusquisque vel motus de gradu eius spei quam susceperat apud creatorem facile iam declinatur ad alterius spei auctorem etiam ultro suspicandum. Per diversitatem enim promissionum diversitas insinuatur deorum. Sic multos inretitos videmus, dum ante de resurrectione carnis eliduntur quam de unione divinitatis elidunt. Igitur quantum ad haereticos, demonstravimus quo cuneo occurrendum sit a nobis. Et occursum est iam suo quoque titulo, de deo quidem unico et Christo eius adversus Marcionem, de carne vero domini etiam adversus quatuor haereses, ad hanc maxime quaestionem praestruendam; uti nunc de sola carnis resurrectione ita digerendum sit, tanquam penes nos quoque incerta, id est penes creatorem. Nam et multi rudes, et plerique sua fide dubii, et simplices plures, quos instrui, dirigi, muniri oportebit, quia et hoc latere unio divinitatis defendetur. Sicut enim negata carnis resurrectione concutitur, ita vindicata constabilitur. Animae autem salutem credo retractatu carere. Omnes enim fere haeretici eam quoquo modo volunt, tamen non negant. Viderit unus aliqui Lucanus, nec huic quidem substantiae parcens, quam secundum Aristotelem dissolvens aliud quid pro ea subicit, tertium quiddam resurrecturus, neque anima neque caro, id est non homo, sed ursus forsitan, qua Lucanus. Habet et iste a nobis plenissimum de omni statu animae stilum, quam inprimis immortalem tuentes solius carnis et defectionem agnoscimus et refectionem cum maxime adserimus, redactis in ordinarium materiae corpus, si qua et alibi pro causarum incursione praestricta distulimus. Nam ut quaedam praelibari sollemne est, ita et differri necesse est, dummodo et praelibata suppleantur suo corpore et dilata reddantur suo nomine.

si verus et apud deus aliqui seco sum epicureus magis affinis quam propheta scio quis audio ab christus sadducaei christus enim servo omnis retro occulo nudaris dubitata dirigo praelibo suppleo praedico repraesentaris morior certus resurrectio non modo per semetipsum verus etiam in semetipso probaris nunc autem ad alius sadducaei praeparamur partiarios sententia ille ita dimidia agnosco resurrectio solus scilicet anima aspernor caro sicut et ipse dominus caro nullus denique alius salus corporal substantia invideo quam alter divinitas haeretici ideo et christus aliter dispono cogo ne creator habeo in ipse prior carnis is erro aut nullus veritas contendo is secundus marcio et basiliden aut proprius qualitas secundus haeresis valentini et apelles atque ita sequor ut salus is substantia excludo qui christus consors nego certus ille superus praejudicium resurrectio instruo si iam in christus resurgo carus propterea et nos volumen praemitto de carnis christus quo is et solidus probo adverro phantasmatis vanitas et humanus vindico adverro qualitas proprietas qui condicio christus et homo et filius homo inscribo carneus enim atque corporeus probo is proinde et obducimus praescribendo nullus alius credo deus praeter creator dum talis ostendo christus in quo dignosco deus qualis promitto ab creator obduco dehinc de deus caro auctor et de christus caro redemptor iam et de resurrectio caro revincentur congruenter scilicet et hic ferme modo dico ineo cum haereticis disceptatio nam et ordo semper ab principal deduco exposco ut de ipse prior consto ab quo dico dispono sum qui quaero atque adeo et haeretici ex conscientia infirmitas numquam ordinarie tracto certus enim quam laboro in alter divinitas insinuatio adverro deus mundus omnis naturalis notus de testimonium opus certus et in sacramentum prior et in praedicatio manifestus sub obtendo quasi urgentioris causa is sum ipse humanus salus ante omnis requirendae ab quaestio resurrectio incipio quia durus credo resurrectio caro quam unus divinitas atque ita tractas vis ordo suus destitus et scrupulis potis onero depretiantibus caro paulatim ad alter divinitas tempero sensus ex ipse spes concussio et demutatio deicio enim unusquisque vel moueo de gradus is spes quam suscipio apud creator facilis iam declino ad alter spes auctor etiam ultro suspicor per diversitas enim promissio diversitas insinuo deus sic multus inretitos video dum ante de resurrectio caro elido quam de unio divinitas elido igitur quantus ad haereticos demonstro quo cuneus occurro sum ab nos et occurro sum iam suus quoque titulus de deus quidem unicus et christus is adverro marcio de carnis verus dominus etiam adverro quattuor haeresis ad hic magnus quaestio praestruendam uti nunc de solus caro resurrectio ita digero sum tamquam penis nos quoque incertus is sum penis creator nam et multus rudo et plerusque suus fides dubius et simplex multus qui instruo dirigo munio oportet quia et hic lateo unio divinitas defendo sicut enim nego caro resurrectio concutio ita vindico constabilitur anima autem salus credo retractatu careo omnis enim fere haeretici is quisquis modo volo tamen non nego video unus aliqui lucanus neque hic quidem substantia parco quam secundus aristotelis dissolvo alius quis pro is subicio tertius quidam resurrecturus neque anima neque carus is sum non homo sed ursus forsitan qui lucanus habeo et iste ab nos plenus de omnis status anima stilis quam imprimis immortal tueor solus caro et defectio agnosco et refectio cum magnus assero redigo in ordinarius materia corpus si qui et alibi pro causaris incursio praestringo differo nam ut quidam praelibaris sollemnis sum ita et differo necesse sum dummodo et praelibo suppleo suus corpus et differo reddo suus nomen


Tenes scripturas quibus caro infuscatur, tene etiam quibus inlustratur. Legis cum quando deprimitur, adige oculos et tum quando revelatur. Omnis caro foenum. Non hoc solum pronuntiavit Esaias, sed et, Omnis caro videbit salutare dei. Notatur in Genesi dicens deus, Non manebit spiritus meus in hominibus istis, quia caro sunt. Sed et auditur per IoÃ«lem: Effundam de spiritu meo in omnem carnem. Apostolum quoque ne de uno stilo noris, quo carnem plerumque compungit. Nam etsi negat habitare boni quicquam in carne sua, etsi adfirmat eos qui in carne sint deo placere non posse, quia concupiscat adversus spiritum, et si qua alia ita ponit ut carnis non tamen substantia, sed actus inhonoretur, dicemus quidem alibi nihil proprie carni exprobrari oportere nisi in animae suggillationem, quae carnem ministerio sibi subigit. Verum interim et in illis litteris Paulus est, cum stigmata Christi in corpore suo portat, cum corpus nostrum ut dei templum vitiari vetat, cum corpora nostra membra Christi facit, cum monet tollere et magnificare deum in corpore nostre. Itaque si ignominiae carnis resurrectionem eius expellunt, cur non dignitates potius inducent? Quoniam deo magis congruit in salutem redigere quod reprobarit interdum, quam in perditionem dedere quod etiam aliquando probavit.

teneo scribo qui carus infusco teneo etiam qui inlustro lex cum quando deprimo adige oculus et tum quando revelo omnis carus faenum non hic solus pronuntio esaias sed et omnis carus video salutaris deus noto in genesis dico deus non maneo spiritus meus in homo iste quia carus sum sed et audio per ioa lem effundo de spiritus meus in omnis caro apostolus quoque ne de unus stilus nosco quo caro plerusque compungo nam etsi nego habito bonus quisquam in carnis suus etsi adfirmo is qui in carnis sum deus placeo non possum quia concupisco adverro spiritus et si qui alius ita pono ut caro non tamen substantia sed ago inhonoretur dico quidem alibi nihil proprius caro exprobraris oportet nisi in anima suggillatio qui caro ministerium sui subigo verus interim et in ille littera paulus sum cum stigma christus in corpus suus porto cum corpus nos ut deus templum vitiaris veto cum corpus noster membrum christus facio cum moneo tollo et magnificaris deus in corpus nostre itaque si ignominia caro resurrectio is expello cur non dignitas potis induco quoniam deus magis congruo in salus redigo qui reprobarit interdum quam in perditio do qui etiam aliquando probo


Proinde cum dicit, Itaque confisi semper et scientes quod, cum immoramur in corpore, peregrinamur a domino, per fidem enim incedimus, non per speciem, manifestum est hoc quoque non pertinere ad offuscationem carnis quasi separantis nos a domino. Et hic enim exhortatio fastidiendae vitae huius obvertitur, siquidem peregrinamur a domino quamdiu vivimus, per fidem incedentes, non per speciem, id est spe, non re. Et ideo subiungit, Fidentes autem et bonum ducentes magis peregrinari a corpore et immorari ad dominum, scilicet ut per speciem magis incedamus quam per fidem, per rem potius quam per spem. Vides quam et hic corporum contemptum ad martyriorum praestantiam referat. Nemo enim peregrinatus a corpore statim immoratur penes dominum, nisi ex martyrii praerogativa, paradiso scilicet, non inferis, diversurus. Defecerant autem apostolo verba ad significandum de corpore excessum? An ratione etiam nove loquitur? Temporalem enim absentiam a corpore volens significare peregrinari nos ab eo dixit, quoniam qui peregrinatur etiam revertetur in domicilium, Exinde etiam ad omnes, Et ideo gestimus, inquit, sive peregrinantes, sive immorantes placibiles deo esse: omnes enim manifestari nos oportet pro tribunali Christi Iesu. Si omnes, et totos: si totos, et interiores et exteriores, id est tam animas quam et corpora: Uti unusquisque, inquit, reportet quae per corpus, secundum quae gessit, bonum sive malum. Hoc iam quomodo legas quaero. Quasi turbate enim per hyperbaton struxit. Utrumne quae per corpus reportanda erunt, an quae per corpus gesta sunt? Sed et si quae per corpus reportanda sunt, corporalis indubitate resurrectio est, et si quae per corpus gesta sunt, per corpus utique pensanda sunt, per quod et gesta sunt. Ita et totus hic a capite tractatus apostoli tali clausula detextus, qua carnis resurrectio ostenditur, secundum haec erit intellegendus quae cum clausula consonant.

proinde cum dico itaque confido semper et scio qui cum immoramur in corpus peregrinor ab dominus per fides enim incedo non per species manifestus sum hic quoque non pertineo ad offuscatio caro quasi separo nos ab dominus et hic enim exhortatio fastidiendae vita hic obvertitur siquidem peregrinor ab dominus quamdiu vivo per fides incedo non per species is sum spes non res et ideo subjungo fido autem et bonus duco magis peregrinaris ab corpus et immoraris ad dominus scilicet ut per species magis incedamus quam per fides per res potis quam per spes video quam et hic corpus contemno ad martyriorum praestantia refero nemo enim peregrinor ab corpus statim immoror penis dominus nisi ex martyrium praerogativa paradisus scilicet non inferi diversurus deficio autem apostolus verbum ad significo de corpus excedo an ratio etiam novus loquor temporal enim absentia ab corpus volo significaris peregrinaris nos ab is dico quoniam qui peregrinor etiam revorto in domicilium exinde etiam ad omnis et ideo gestimus inquam sive peregrinor sive immorantes placibilis deus sum omnis enim manifestaris nos oportet pro tribunal christus iesus si omnis et totus si totus et interior et exter is sum tam anima quam et corpus uti unusquisque inquam reporto qui per corpus secundus qui gero bonus sive malus hic iam quomodo lego quaero quasi turbo enim per hyperbaton struo uter qui per corpus reportanda sum an qui per corpus gero sum sed et si qui per corpus reportanda sum corporal indubitas resurrectio sum et si qui per corpus gero sum per corpus utique penso sum per qui et gero sum ita et totus hic ab caput tracto apostolus talis clausula detextus qui caro resurrectio ostendo secundus hic sum intellego qui cum clausula consono


Sed futurum, inquis, aevum alterius est dispositionis et aeternae; igitur huius aevi substantiam non aeternam diversa possidere non posse. Plane, si homo propter dispositionem futuram, et non dispositio propter hominem. Sed enim apostolus scribens, Sive mundus sive vita sive mors sive futura sive praesentia, omnia vestra sunt, eosdem constituit haeredes etiam futurorum. Nihil tibi largitur Esaias, dicens, Omnis caro foenum, et alibi, Et videbit omnis caro salutare dei. Exitus, non substantias, distinxit. Quis enim iudicium dei non in sententia duplici statuit salutis et poenae? Omnis igitur caro foenum, quae igni destinatur, et omnis caro videbit salutare dei, quae saluti ordinatur. Ego me scio neque alia carne adulteria commisisse, neque nunc alia carne ad continentiam eniti. Si quis est bina pudenda circumferens, potest iam et demere foenum carnis immundae, et solam sibi reservare quae visura sit dei salutare. Sed cum idem prophetes etiam nationes ostendat nunc deputatas velut pulverem et salivam, nunc speraturas et credituras in nomen et in brachium domini, numquid et de nationibus fallimur? et aliae quidem sunt crediturae, aliae in pulverem deputatae, ex diversitate substantiae? Sed et Christus intra oceanum, et de isto caelo quod nobis incubat, verum lumen nationibus offulsit. Et ipsi Valentiniani hic errare didicerunt; nec alia erit forma nationum credentium nisi quae et non credentium, de carne, de anima. Sicut ergo easdem nationes non genere, sed sorte distinxit, ita et carnes, quae in ipsis nationibus una substantia est, non materia, sed mercede disiunxit.

sed sum inquam aevum alter sum dispositio et aeternus igitur hic aevum substantia non aeternus diverto possideo non possum planus si homo propter dispositio sum et non dispositio propter homo sed enim apostolus scribo sive mundus sive vito sive mors sive sum sive praesens omnis vester sum idem constituo haeredes etiam sum nihil tu largior esaias dico omnis carus faenum et alibi et video omnis carus salutaris deus exitus non substantia distinguo quis enim iudicium deus non in sententia duplex statuo salus et poena omnis igitur carus faenum qui ignis destino et omnis carus video salutaris deus qui salus ordino ego ego scio neque alius carnis adulterium committo neque nunc alius carnis ad continentia enitor si quis sum bini pudeo circumfero possum iam et demo faenum caro immundus et solus sui reservaris qui video sum deus salutaris sed cum idem prophetes etiam natio ostendo nunc deputatas velut pulvis et saliva nunc speraturas et credituras in nomen et in bracchium dominus numquid et de natio fallo et alius quidem sum credo alius in pulvis deputo ex diversitas substantia sed et christus intra oceanus et de iste caelum qui nos incubo verus lumen natio offulgeo et ipse valentiniani hic erro disco neque alius sum forma natio credo nisi qui et non credo de carnis de anima sicut ergo idem natio non genus sed sors distinguo ita et caro qui in ipse natio unus substantia sum non materia sed merces disjungo


Sed ne solummodo eorum corporum resurrectio videatur praedicari quae sepulchris demandantur, habes scriptum: Et mandabo piscibus maris et eructabunt ossa quae sunt comesta, et faciam compaginem ad compaginem et os ad os. Ergo, inquis, et pisces resuscitabuntur et ceterae bestiae et alites carnivorae, ut revomant quos comederunt, quia et apud Moysen legis exquiri sanguinem de omnibus bestiis? Non utique. Sed idcirco nominantur bestiae et pisces in redhibitionem carnis et sanguinis, quo magis exprimatur resurrectio etiam devoratorum corporum, cum de ipsis devoratoribus exactio edicitur. Puto autem huius quoque divinae potestatis documentum idoneum Ionam, cum incorruptus utramque substantiam, carnem atque animam, de alvo piscis evolvitur. Et utique triduo concoquendae carni viscera ceti suffecissent quam capulum, quam sepulchrum, quam senium requietae atque reconditae alicuius sepulturae; salvo eo quod et bestias, feros in Christianum vel maxime nomen homines, vel ipsos etiam iniquitatis angelos figuravit, de quibus sanguis exigetur per ultionem pensandam. Quis ergo discendi magis adfinis quam praesumendi, et credendi diligentior quam contendendi, et divinae potius sapientiae religiosus quam suae libidinosus, audiens aliquid a deo destinatum in carnes et cutes et nervos et ossa aliud quid haec commentabitur, quasi non in hominem destinetur quod in istas substantias praedicatur? Aut enim nihil in hominem destinatur, non liberalitas regni, non severitas iudicii, non quodcunque est resurrectio, aut si in hominem destinatur, necesse est in eas substantias destinetur ex quibus homo structus est, in quem destinatur. Illud etiam de argutissimis istis demutatoribus ossuum et carnium et nervorum et sepulchrorum requiro, cur, si quando in animam quid pronuntiatur, nihil aliud animam interpretantur, nec transfingunt eam in alterius rei argumentum, cum vero in aliquam speciem corporalem quid edicitur, omnia potius adseverant quam quod nominatur? Si corporalia parabolae, ergo et animalia; si non et animalia, ergo nec corporalia. Tam enim corpus homo quam et anima; ut non possit altera species admittere aenigmata, altera excludere.

sed ne solummodo is corpus resurrectio video praedicaris qui sepulcrum demandantur habeo scribo et mando piscis mare et eructo os qui sum comesta et facio compago ad compago et os ad os ergo inquam et piscis resuscitabuntur et ceterus bestia et aliter carnivorae ut revomant qui comederunt quia et apud moysen lex exquiro sanguis de omnis bestia non utique sed idcirco nomino bestia et piscis in redhibitio caro et sanguis quo magis exprimo resurrectio etiam devorator corpus cum de ipse devorator exactio edico puto autem hic quoque divina potestas documentum idoneus ionas cum incorruptus uter substantia caro atque anima de alvus piscis evolvo et utique triduum concoquendae caro viscera cetus sufficio quam capulus quam sepulcrum quam senium requietae atque recondo aliquis sepultura salvo is qui et bestia ferus in christianus vel magnus nomen homo vel ipse etiam iniquitas angelus figuro de qui sanguis exigo per ultio pensandam quis ergo disco magis affinis quam praesumendi et credo diligens quam contendo et divina potis sapientia religiosus quam suus libidinosus audio aliquis ab deus destino in caro et cutis et nervus et os alius quis hic commentabitur quasi non in homo destino qui in iste substantia praedico aut enim nihil in homo destino non liberalitas regnum non severitas iudicium non quicumque sum resurrectio aut si in homo destino necesse sum in is substantia destino ex qui homo struo sum in qui destino ille etiam de argutissimis iste demutator ossuum et caro et nervus et sepulcrum requiro cur si quando in anima quis pronuntio nihil alius anima interpretor neque transfingunt is in alter res argumentum cum verus in aliqui species corporal quis edico omnis potis assero quam qui nomino si corporalis parabola ergo et animal si non et animal ergo neque corporalis tam enim corpus homo quam et anima ut non possum alter species admitto aenigma alter excludo


Et haec itaque dispectio tituli et praeconii ipsius, fidem utique defendens vocabulorum, illuc proficere debebit, ut, si quid pars diversa turbat obtentu figurarum et aenigmatum, manifestiora quaeque praevaleant, et de incertis certiora praescribant. Nacti enim quidam sollemnissimam eloquii prophetici formam, allegorici et figurati plerumque, non tamen semper, resurrectionem quoque mortuorum manifeste annuntiatam in imaginariam significationem distorquent, asseverantes ipsam etiam mortem spiritaliter intellegendam. Non enim hanc esse in vero quae sit in medio, discidium carnis atque animae, sed ignorantiam dei, per quam homo mortuus deo non minus in errore iacuerit quam in sepulchro. Itaque et resurrectionem eam vindicandam qua quis adita veritate redanimatus et revivificatus deo ignorantiae morte discussa velut de sepulchro veteris hominis eruperit, quia et dominus scribas et pharisaeos sepulchris dealbatis adaequaverit. Exinde ergo resurrectionem fide consecutos cum domino esse cum eum in baptismate induerint. Hoc denique ingenio etiam in colloquiis saepe nostros decipere consueverunt, quasi et ipsi resurrectionem carnis admittant. Vae, inquiunt, qui non in hac carne resurrexerit; ne statim illos percutiant, si resurrectionem statim abnuerint. Tacite autem secundum conscientiam suam hoc sentiunt: Vae, qui non, dum in hac carne est, cognoverit arcana haeretica; hoc est enim apud illos resurrectio. Sed et plerique ab excessu animae resurrectionem vindicantes de sepulchro exire de saeculo evadere interpretantur, quia et saeculum mortuorum sit habitaculum, id est ignorantium deum, vel etiam de ipso corpore, quia et corpus vice sepulchri conclusam animam in saecularis vitae morte detineat.

et hic itaque dispectio titulis et praeconium ipse fides utique defendo vocabulum illic proficio debeo ut si quis pars diverto turbo obtendo figuraris et aenigmatum manifestiora quisque praevaleo et de incertus certus praescribant nanciscor enim quidam sollemnissimam eloquium prophetici forma allegorici et figuro plerusque non tamen semper resurrectio quoque morior manifestus annuntiatam in imaginarius significatio distorquent asseverantes ipse etiam mors spiritalis intellego non enim hic sum in verus qui sum in medium discidium caro atque anima sed ignorantia deus per quam homo mortuus deus non paruus in error jaceo quam in sepulcrum itaque et resurrectio is vindico qui quis adeo veritas redanimatus et revivificatus deus ignorantia mors discutio velut de sepulcrum veto homo erumpo quia et dominus scribo et pharisaeos sepulcrum dealbo adaequo exinde ergo resurrectio fides consequor cum dominus sum cum is in baptisma induo hic denique ingenium etiam in colloquium saepe noster decipio consuesco quasi et ipse resurrectio caro admitto vae inquam qui non in hic carnis resurgo ne statim ille percutio si resurrectio statim abnuo tacitus autem secundus conscientia suus hic sentio vae qui non dum in hic carnis sum cognosco arcanus haeretica hic sum enim apud ille resurrectio sed et plerusque ab excedo anima resurrectio vindicantes de sepulcrum exeo de saeculum evado interpretor quia et saeculis morior sum habitaculis is sum ignoro deus vel etiam de ipse corpus quia et corpus vicus sepulcrum concludo anima in saecularis vita mors detineo


Iocunditas, inquit Esaias, aeterna super caput eorum. Nihil aeternum nisi post resurrectionem. Aufugit, inquit, dolor et maeror et gemitus ab illis. Proinde et Ioanni angelus: Et delebit deus omnem lacrimam ab oculis eorum; utique ex iisdem oculis qui retro fleverant, quique adhuc flere potuissent, si non omnem lacrimae imbrem indulgentia divina siccaret. Et rursus: Deus enim delebit omnem lacrimam ab oculis eorum, et mors hactenus; igitur et corruptela hactenus, proinde per incorruptelam fugata quemadmodum mors per immortalitatem. Si dolor et maeror et gemitus ipsaque mors ex laesuris et animae et carnis obveniunt, quomodo auferentur, nisi cessaverint causae, scilicet laesurae carnis atque animae? Ubi casus adversi apud deum? aut ubi incursus infesti apud Christum? ubi daemonici impetus apud spiritum sanctum, iam et ipso diabolo cum angelis suis ignibus merso? ubi necessitas, aut quod dicitur fortuna vel fatum? quae resuscitatis plaga post veniam? quae reconciliatis ira post gratiam? quae infirmitas post virtutem? quae imbecillitas post salutem? Quod vestimenta et calciamenta filiorum IsraÃ«lis quadraginta illis annis indetrita, et inobsoleta manserunt, quod et in ipsis corporibus unguium et capillorum facilia crementa habilitatis et dignitatis iustitia defixit, ne etiam enormitas corruptelae deputaretur, quod Babylonii ignes trium fratrum nec tiaras nec sarabara, quamquam Iudaeis aliena, laeserunt, quod Ionas devoratus a belua maris, in cuius alvo naufragia digerebantur, triduo post incolumis exspuitur, quod hodie Enoch et Helias, nondum resurrectione dispuncti, quia nec morte functi, qua tamen de orbe translati et hos ipso iam aeternitatis candidati, ab omni vitio et ab omni damno et ab omni iniuria et contumelia emunitatem carnis ediscunt: cuinam fidei testimonium signant, nisi qua credi oportet haec futurae integritatis esse documenta? Figurae enim nostrae fuerunt, apostolo auctore, quae scripta sunt ut et dominum potentiorem credamus omni corporum lege, et carnis magis utique conservatorem, cuius etiam vestimenta, etiam calciamenta protexit.

iocunditas inquam esaias aeternus super caput is nihil aeternus nisi post resurrectio aufugio inquam dolor et maeror et gemitus ab ille proinde et ioanni angelus et deleo deus omnis lacrima ab oculus is utique ex idem oculus qui retro fleverant quisque adhuc fleo possum si non omnis lacrima imber indulgeo divino sicco et rursus deus enim deleo omnis lacrima ab oculus is et mors hactenus igitur et corruptela hactenus proinde per incorruptela fugo quemadmodum mors per immortalitas si dolor et maeror et gemitus ipse mors ex laedo et anima et caro obveniunt quomodo aufero nisi cessaverint causa scilicet laesurae caro atque anima ubius casus adverro apud deus aut ubi incursus infestus apud christus ubi daemonici impetus apud spiritus sancio iam et ipse diabolus cum angelus suus ignis mergo ubi necessitas aut qui dico fortuna vel fatum qui resuscitas plaga post venio qui reconcilio ira post gratia qui infirmitas post virtus qui imbecillitas post salus qui vestimentum et calceamentum filius israa lis quadraginta ille annus indetrita et inobsoleta maneo qui et in ipse corpus unguis et capillus facilis crementa habilitas et dignitas iustitia defigo ne etiam enormitas corruptela deputaretur qui babylonius ignis tres frater neque tiaras neque sarabara quamquam judaeus alienus laedo qui ionas devoro ab belua mare in qui alvus naufragium digerebantur triduum post incolumis exspuo qui hodie enoch et helias nondum resurrectio dispuncti quia neque mors fungor qui tamen de orbis transfero et hic ipse iam aeternitas candidatus ab omnis vitio et ab omnis damnum et ab omnis iniuria et contumelia emunitas caro edisco quisnam fides testimonium signo nisi qui credo oportet hic sum integritas sum documentum figura enim noster sum apostolus auctor qui scribo sum ut et dominus potens credo omnis corpus lex et caro magis utique conservator qui etiam vestimentum etiam calceamentum protego


Quae haec tempora cum Thessalonicensibus disce. Legimus enim: Qualiter conversi sitis ab idolis ad serviendum vivo et vero deo et ad expectandum e caelis filium eius, quem suscitavit ex mortuis, Iesum. Et rursus: Quae enim spes nostra vel gaudium vel exultationis corona, quam ut et vos coram domino deo nostro Iesu Christo in adventu ipsius? Item: Coram deo et patre nostro in adventu domini nostri Iesu Christi, cum universis sanctis eius. De quorum dormitione minus maerenda docens simul et tempora resurrectionis exponit, dicens, Si enim credimus quod Iesus mortuus sit et resurrexerit, sic et deus eos qui dormierunt per Iesum adducet cum ipso. Hoc enim dicimus vobis in sermone domini, quod nos, qui vivimus, qui remanemus in adventum domini nostri, non praeveniemus eos qui dormierunt. Quoniam ipse dominus in iussu et in voce archangeli et tuba dei descendet de caelo, et mortui in Christo primi resurgent, deinde nos, qui vivimus, qui simul cum illis tollemur in nubibus obviam Christo in aerem, et ita semper cum domino erimus. Quae vox archangeli, quae tuba dei audita iam, nisi forte in cubiculis haereticorum? Nam etsi tuba dei evangelicus sermo dici potest, qui illos iam vocaret, sed aut mortui erunt iam corporaliter, ut resurrexerint, et quomodo vivunt? aut in nubes erepti, et quomodo hic sunt? Miserrimi revera, ut apostolus pronuntiavit, qui in ista tantum vita sperantes habebuntur, excludendi, dum praeripiunt quod post illam repromittitur, frustrati circa veritatem, non minus quam Phygellus et Hermogenes. Et ideo maiestas spiritus sancti perspicax eiusmodi sensuum et in ipsa ad Thessalonicenses epistula suggerit: De temporibus autem et temporum spatiis, fratres, non est necessitas scribendi vobis. Ipsi enim certissime scitis quod dies domini quasi fur nocte ita adveniet. Cum dicent, Pax, et, Tuta sunt omnia, tunc illis repentinus insistet interitus. Et in secunda pleniore sollicitudine ad eosdem: Obsecro autem vos, fratres, per adventum domini nostri Iesu Christi et congregationem nostram ad illum, ne cito commoveamini animo neque turbemini, neque per spiritum neque per sermonem, scilicet pseudoprophetarum, neque per epistulam, scilicet pseudapostolorum, ac si per nostram, quasi insistat dies domini. Ne quis vos seducat ullo modo. Quoniam nisi veniat abscessio primo, huius utique regni, et reveletur delinquentiae homo, id est antichristus, filius perditionis, qui adversatur et superextollitur in omne quod deus dicitur vel religio uti sedeat in templo dei, adfirmans deum se. Nonne meministis quod cum apud vos essem, haec dicebam vobis? Et nunc quid detineat scitis, ad revelandum eum in suo tempore. Iam enim arcanum iniquitatis agitatur; tantum qui nunc tenet teneat, donec de medio fiat. Quis, nisi Romanus status, cuius abscessio in decem reges dispersa antichristum superducet? Et time revelabitur iniquus, quem dominus Iesus interficiet spiritu oris sui, et evacuabit apparentia adventus sui, cuius est adventus secundum operationem satane in omni virtute et signis atque portentis mendacii et in omni seductione iniustitiae eis qui pereunt.

qui hic tempus cum thessalonicenses disco lego enim qualis converro sum ab idolum ad servio vivo et verus deus et ad exspecto e caelis filius is qui suscito ex morior iesus et rursus qui enim spes noster vel gaudium vel exultatio corona quam ut et tu coram dominus deus noster iesus christus in advenio ipse item cora deus et pater noster in advenio dominus noster iesus christus cum universus sanctus is de qui dormitio paruus maerenda doceo simul et tempus resurrectio expono dico si enim credo qui iesus mortuus sum et resurgo sic et deus is qui dormio per iesus adduco cum ipse hic enim dico tu in sermo dominus qui nos qui vivo qui remanemus in advenio dominus noster non praevenio is qui dormio quoniam ipse dominus in iussus et in vox archangelis et tuba deus descendo de caelum et mortuus in christus primus resurgo deinde nos qui vivo qui simul cum ille tollemur in nubis obvius christus in aer et ita semper cum dominus sum qui vox archangelis qui tuba deus audio iam nisi fors in cubiculis haereticorum nam etsi tuba deus evangelicus sermo dico possum qui ille iam voco sed aut mortuus sum iam corporaliter ut resurgo et quomodo vivo aut in nubes eripio et quomodo hic sum miser revero ut apostolus pronuntio qui in iste tantus vito spero habeo excludo dum praeripiunt qui post ille repromitto frustro circa veritas non paruus quam phygellus et hermogenes et ideo maiestas spiritus sanctus perspicax eiusmodi sensus et in ipse ad thessalonicenses epistula suggero de tempus autem et tempus spatium frater non sum necessitas scribo tu ipse enim certus scio qui dies dominus quasi fur nox ita advenio cos dico pax et tueor sum omnis tunc ille repentinus insisto intereo et in secundus plenus sollicitudo ad idem obsecro autem tu frater per advenio dominus noster iesus christus et congregatio noster ad ille ne cito commoveamini animus neque turbo neque per spiritus neque per sermo scilicet pseudoprophetaris neque per epistula scilicet pseudapostolorum atque si per noster quasi insisto dies dominus ne quis tu seduco ullus modo quoniam nisi venio abscessio primus hic utique regnum et revelo delinquentiae homo is sum antichristus filius perditio qui adverso et superextollitur in omnis qui deus dico vel religio uti sedeo in templum deus adfirmo deus sui nonne memini qui cum apud tu sum hic dico tu et nunc quis detineo scio ad revelandum is in suus tempus iam enim arcanus iniquitas agito tantus qui nunc teneo teneo donec de medium fio quis nisi romanus status qui abscessio in decem rex dispergo antichristum superducet et timeo revelo iniquus qui dominus iesus interfacio spiritus ora suus et evacuo appareo advenio suus qui sum advenio secundus operatio satane in omnis virtus et signum atque portendo mendacium et in omnis seductio injustitia is qui pereo


Igitur ut retexam, quam deus manibus suis ad imaginem dei struxit, quam de suo adflatu ad similitudinem suae vivacitatis animavit, quam incolatui, fructui, dominatui totius suae operationis praeposuit, quam de sacramentis suis disciplinisque vestivit, cuius munditias amat, cuius castigationes probat, cuius passiones sibi adpretiat, haeccine non resurget, totiens die? Absit, absit ut deus manuum suarum operam, ingenii sui curam, adflatus sui vaginam, molitionis suae reginam, liberalitatis suae haeredem, religionis suae sacerdotem, testimonii sui militem, Christi sui sororem, in aeternum destituat interitum. Bonum deum novimus: solum, optimum a Christo eius addiscimus; qui dilectionem mandans post suam in proximum faciet et ipse quod praecepit. Diliget carnem tot modis sibi proximam, etsi infirmam, sed Virtus in infirmitate perficitur, etsi imbecillam, sed Medicum non desiderant nisi male habentes, etsi inhonestam, sed Inhonestioribus maiorem circumdamus honorem, etsi perditam, sed Ego, inquit, veni, ut quod periit salvum faciam, etsi peccatricem, sed Malo mihi, inquit, salutem peccatoris quam mortem, etsi damnatam, sed Ego, inquit, percutiam et sanabo. Quid ea exprobras carni quae deum expectant, quae in deum sperant, quae honorantur ab illo, quibus subvenit? Ausim dicere, si haec carni non accidissent, benignitas, gratia, misericordia, omnis vis dei benefica vacuisset.

igitur ut retexam quam deus manus suus ad imago deus struo quam de suus afflo ad similitudo suus vivacitas animo quam incolatus fructus dominatui totus suus operatio praepono quam de sacramentum suus disciplina vestio qui munditia amo qui castigatio probo qui passio sui adpretiat haeccine non resurgo totiens dies absum absum ut deus manus suus opera ingenium suus cura afflo suus vagina molitio suus regina liberalitas suus haeredem religio suus sacerdos testimonium suus miles christus suus soror in aeternus destituo interitus bonus deus nosco solus bonus ab christus is addisco qui dilectio mando post suus in propior facio et ipse qui praecipio diligo caro tot modus sui propior etsi infirmus sed virtus in infirmitas perficio etsi imbecillus sed maedicus non desidero nisi malus habeo etsi inhonestus sed inhonestus magnus circumdo honor etsi perdo sed ego inquam venio ut qui pereo salvus facio etsi peccatrix sed malus ego inquam salus peccator quam mors etsi damno sed ego inquam percutio et sano quis is exprobro caro qui deus expecto qui in deus spero qui honoro ab ille qui subvenio audeo dico si hic caro non accido benignitas gratia misericordia omnis volo deus beneficus vacuisset


Sed et omissis huiusmodi interpretationibus, carnis et sanguinis opera taxantibus, ipsas quoque substantias non aliter quam sunt intellectas licebit resurrectioni vindicare. Non enim resurrectio carni et sanguini directo denegatur, sed dei regnum, quod obvenit resurrectioni (est autem et in iudicium resurrectio), immo et confirmatur carnis resurrectio generalis, cum specialis excipitur. Dum enim in quem statum non resurgat edicitur, in quem resurgat subauditur. Atque ita dum pro meritis distinctionem resurrectionis opus substantiae, non genus, patitur, apparet hinc quoque carnem et sanguinem nomine culpae, non substantiae, arceri a dei regno, nomine tamen formae resurgere in iudicium, quia non resurgant in regnum. Adhuc dicam: Caro et sanguis regnum dei haereditate possidere non possunt. Merito sola et per semetipsa, ut ostenderet adhuc spiritum illi necessarium. Spiritus enim est qui vivificat in regnum dei, caro nihil prodest. Prodesse tamen illi aliud potest, id est spiritus, et per spiritum opera quoque spiritus. Resurgunt itaque ex aequo omnis caro et sanguis in qualitate sua. Sed quorum est adire regnum dei, induere oportebit vim incorruptibilitatis et immortalitatis, sine qua regnum dei adire non possunt antequam consequi eam possint. Merito ergo caro et sanguis, ut diximus, sola regnum dei capere deficiunt. Iam vero cum devorari habeat corruptivum istud ab incorruptibilitate, id est caro, et mortale istud ab immortalitate, id est sanguis, post resurrectionem ex demutatione, merito demutata ac devorata caro et sanguis regnum dei haereditate possidere possunt, non tamen non resuscitata. Sunt qui carnem et sanguinem Iudaismum velint, accipi propter circumcisionem, alienum et ipsum a dei regno, quia et ille vetustati deputetur, et hoc titulo iam et alibi ab apostolo denotetur, qui post revelatum in se filium dei ad evangelizandum eum in nationibus statim non retulerit ad carnem et sanguinem, id est ad circumcisionem, id est ad Iudaismum, sicut ad Galatas scribit.

sed et omitto huiusmodi interpretatio caro et sanguis opus taxantibus ipse quoque substantia non aliter quam sum intellego liceo resurrectio vindicaris non enim resurrectio caro et sanguis dirigo denego sed deus regnum qui obvenio resurrectio sum autem et in iudicium resurrectio immo et confirmo caro resurrectio general cum special excipio dum enim in qui status non resurgo edico in qui resurgo subaudio atque ita dum pro meritum distinctio resurrectio opus substantia non genus patior appareo hinc quoque caro et sanguis nomen culpa non substantia arceo ab deus regnum nomen tamen forma resurgo in iudicium quia non resurgo in regnum adhuc dico carus et sanguis regnum deus haereditas possideo non possum mereo solus et per semetipsa ut ostendo adhuc spiritus ille necessarius spiritus enim sum qui vivifico in regnum deus carus nihil prodo prosum tamen ille alius possum is sum spiritus et per spiritus opus quoque spiritus resurgo itaque ex aequus omnis carus et sanguis in qualitas suus sed qui sum adeo regnum deus induo oportet vis incorruptibilitas et immortalitas sine qui regnum deus adeo non possum antequam consequor is possum mereo ergo carus et sanguis ut dico solus regnum deus capio deficio iam verus cum devoraris habeo corruptivum iste ab incorruptibilitas is sum carus et mortalis iste ab immortalitas is sum sanguis post resurrectio ex demutatio mereo demutata atque devoro carus et sanguis regnum deus haereditas possideo possum non tamen non resuscitata sum qui caro et sanguis iudaismum volo accipio propter circumcisio alienus et ipse ab deus regnum quia et ille vetustas deputo et hic titulus iam et alibi ab apostolus denotetur qui post revelo in sui filius deus ad evangelizandum is in natio statim non refero ad caro et sanguis is sum ad circumcisio is sum ad iudaismum sicut ad galatae scribo


Sed pro omnibus iam stabit quod in clausulam reservavimus, etiam pro apostolo ipso, revera maximae inconsiderantiae revincendo, si tam abrupte, ut quidam volunt, clausis, quod aiunt, oculis, sine distinctione, sine condicione, omnem passim carnem et sanguinem a regno dei extrusit, utique et ab ipsa regia caelorum, cum illic adhuc sedeat Iesus ad dexteram patris, homo, etsi deus, Adam novissimus, etsi sermo primarius, caro et sanguis, etsi nostris puriora, idem tamen et substantia et forma qua ascendit, talis etiam descensurus, ut angeli adfirmant, agnoscendus scilicet eis qui illum convulneraverunt. Hic sequester dei atque hominum appellatus ex utriusque partis deposito commisso sibi carnis quoque depositum servat in semetipso, arrabonem summae totius. Quemadmodum enim nobis arrabonem spiritus reliquit, ita et a nobis arrabonem carnis accepit, et vexit in caelum pignus totius summae illuc quandoque redigendae. Securae estote, caro et sanguis, usurpastis et caelum et regnum dei in Christo. Aut si negent vos in Christo, negent et in caelo Christum, qui vobis caelum negaverunt. Ita nec corruptela, inquit, incorruptelam haereditati habebit. Non ut carnem et sanguinem existimes corruptelam, quando ipsa sint potius obnoxia corruptelae, per mortem scilicet; siquidem mors est, quae carnem et sanguinem non modo corrumpit, verum etiam consumit. Sed quoniam opera carnis et sanguinis non posse consequi regnum dei edixerat, quo magis hoc exaggeraret, ipsi quoque corruptelae, id est morti, cui carnis et sanguinis opera proficiunt, haereditatem incorruptelae ademit. Nam et paulo post ipsius mortis quodammodo mortem expressit, Devorata est mors, dicens, in contentionem. Ubi est, mors, aculeus tuus? ubi est, mors, potentia tua? Aculeus autem mortis delinquentia; haec erit corruptela. Virtus autem delinquentiae lex; illa alia sine dubio quam constituit in membris suis militantem adversus legem animi sui, ipsam scilicet vim delinquendi contra voluntatem. Nam et supra novissimum inimicum mortem evacuari ait. Hoc modo nec corruptela haereditatem incorruptelae consequetur, id est nec mors perseverabit. Quando et quomodo defectura? Cum in atomo, in momentaneo oculi motu, in novissima tuba et mortui resurgent incorrupti. Qui hi, nisi qui ante corrupti, id est corpora, id est caro et sanguis? Et nos demutamur. De qua habitudine, nisi in qua deprehendemur? Oportet enim corruptivum istud induere incorruptionem, et mortale istud induere immortalitatem. Quid mortale, nisi caro? quid corruptivum, nisi sanguis? Ac ne putes aliud sentire apostolum providentem tibi, et ut de carne dictum intellegas laborantem, cum dicit istud corruptivum et istud mortale, cutem ipsam tenens dicit. Certe istud nisi de subiecto, nisi de comparenti, pronuntiasse non potuit. Demonstrationis corporalis est verbum. Aliud autem corruptivum, aliud corruptela, et aliud mortale, et aliud mortalitas. Aliud enim quod patitur, aliud quod pati efficit. Ita quae patiuntur corruptelam et mortalitatem, caro scilicet et sanguis, ea necesse est patiantur et incorruptelam et immortalitatem.

sed pro omnis iam sto qui in clausula reservavimus etiam pro apostolus ipse revero magnus inconsiderantiae revincendo si tam abrumpo ut quidam volo claudo qui aio oculus sine distinctio sine condicio omnis passim caro et sanguis ab regnum deus extrudo utique et ab ipse regius caelum cum illic adhuc sedeo iesus ad dexter pater homo etsi deus adam novus etsi sermo primarius carus et sanguis etsi noster purus idem tamen et substantia et forma qui ascendo talis etiam descensurus ut angelus adfirmo agnosco scilicet is qui ille convolnero hic sequester deus atque homo appello ex uterque pars depono committo sui caro quoque depono servo in semetipso arrhabo summa totus quemadmodum enim nos arrhabo spiritus relinquo ita et ab nos arrhabo caro accipio et veho in caelum pignus totus summa illic quandoque redigo securus sum carus et sanguis usurpastis et caelum et regnum deus in christus aut si nego tu in christus nego et in caelum christus qui tu caelum nego ita neque corruptela inquam incorruptela haereditas habeo non ut caro et sanguis existimo corruptela quando ipse sum potis obnoxius corruptela per mors scilicet siquidem mors sum qui caro et sanguis non modo corrumpo verus etiam consumo sed quoniam opus caro et sanguis non possum consequor regnum deus edico quo magis hic exaggero ipse quoque corruptela is sum mors qui caro et sanguis opus proficio haereditas incorruptelae adimo nam et paulus post ipse mors quodammodo mors exprimo devoro sum mors dico in contentio ubius sum mors aculeus tuus ubi sum mors potentia tuus aculeus autem mors delinquentia hic sum corruptela virtus autem delinquentiae lex ille alius sine dubius quam constituo in membrum suus milito adverro lex animus suus ipse scilicet vis delinquo contra voluntas nam et supra novus inimicus mors evacuaris aio hic modo neque corruptela haereditas incorruptelae consequor is sum neque mors persevero quando et quomodo deficio cos in atomus in momentaneo oculus motus in novus tuba et mortuus resurgo incorruptus qui hic nisi qui ante corrumpo is sum corpus is sum carus et sanguis et nos demutamur de qui habitudo nisi in qui deprehendemur oportet enim corruptivum iste induo incorruptio et mortalis iste induo immortalitas quis mortalis nisi carus quis corruptivum nisi sanguis atque ne puto alius sentio apostolus provideo tu et ut de carnis dico intellego laboro cum dico iste corruptivum et iste mortalis cutis ipse teneo dico certus iste nisi de subiectus nisi de comparenti pronuntio non possum demonstratio corporal sum verbum alius autem corruptivum alius corruptela et alius mortalis et alius mortalitas alius enim qui patior alius qui patior efficio ita qui patior corruptela et mortalitas carus scilicet et sanguis is necesse sum patior et incorruptela et immortalitas


Nihil autem mirum, si et ex ipsius instrumento captentur argumenta, cum oporteat haereses esse; quae esse non possent, si non et perperam scripturae intellegi possent. Nactae denique haereses duos homines ab apostolo editos, interiorem, id est animam, et exteriorem, id est carnem, salutem quidem animae, id est interiori homini, exitium vero carni, id est exteriori adiudicaverunt, quia scriptum sit Corinthiis: Nam etsi homo noster exterior corrumpitur, sed interior renovatur de die et die. Porro nec anima per semetipsam homo, quae figmento iam homini appellato postea inserta est, nec caro sine anima homo, quae post exilium animae cadaver inscribitur. Ita vocabulum homo consertarum substantiarum duarum quodammodo fibula est, sub quo vocabulo non possunt esse nisi cohaerentes. Porro apostolus interiorem hominem non tam animam quam mentem atque animum intellegi mavult, id est non substantiam ipsam, sed substantiae saporem. Siquidem Ephesiis scribens in interiorem hominem habitare Christum sensibus utique intimandum dominum significavit. Denique adiunxit: Per fidem, et in cordibus vestris, et in dilectione; fidem quidem et dilectionem non substantiva animae ponens, sed conceptiva; in cordibus autem dicens, quae substantiva sunt carnis, iam et ipsum interiorem hominem carni deputavit, quem in corde constituit. Inspice nunc quomodo exteriorem quidem hominem corrumpi allegarit, interiorem vero renovari die ac die. Nec illam corruptelam carnis affirmes quam ex die mortis in perpetuum detectura patiatur, sed quam in istius vitae spatio ante mortem et usque ad mortem vexationibus et pressuris, tormentis atque suppliciis, nominis causa experietur. Nam et homo interior hic utique renovari habebit per suggestum spiritus, proficiens fide et disciplina die ac die, non illic, id est non post resurrectionem, ubi non utique die ac die renovari habemus, sed semel ad summam. De sequentibus disce: Quod enim ad praesens est, inquit, temporale et leve pressurae nostrae per supergressum in supergressum aeternum gloriae pondus perficiet nobis, non intuentibus quae videntur, id est passiones, sed quae non videntur, id est mercedes. Quae enim videntur, temporalia sunt, quae vero non videntur, aeterna sunt. Pressuras enim et laesuras, quibus corrumpitur homo exterior, ut leves et temporales, idcirco contemnendas affirmat, praeferens mercedum aeternarum invisibilium et gloriae pondus in compensationem laborum, quos hic caro patiendo corrumpitur. Adeo non illa est corruptio quam in perpetuum carnis interitum ad resurrectionem expellendam exteriori homini adscribunt. Sic et alibi, Siquidem, ait, compatimur, uti et conglorificemur: reputo enim non dignas esse passiones huius temporis ad futuram gloriam, quae in nos habet revelari. Et hic minora ostendit incommoda praemiis suis. Porro si per carnem compatimur, cuius est proprie passionibus corrumpi, eiusdem erit et quod pro compassione promittitur. Atque adeo carni adscripturus pressurarum proprietatem, ut et supra, dicit, Cum venissemus autem in Macedoniam, nullam remissionem habuit caro nostra, dehinc ut et animae daret compassionem, In omnibus, inquit, compressi: extrinsecus pugnae, debellantes scilicet carnem, intrinsecus timor, afflictans scilicet animam. Adeo etsi corrumpitur homo exterior, non ut amittens resurrectionem, sed ut sustinens vexationem, corrumpi intellegetur ex hoc non sine interiore. Ita amborum erit etiam conglorificari, sicut et compati. Secundum collegia laborum consortia etiam decurrant necesse est praemiorum.

nihil autem mirus si et ex ipse instrumentum capto argumentum cum oportet haeresis sum qui sum non possum si non et perperam scribo intellego possum nanciscor denique haeresis duo homo ab apostolus edo interior is sum anima et exter is sum caro salus quidem anima is sum interior homo exitium verus caro is sum exter adiudicaverunt quia scribo sum corinthius nam etsi homo noster exter corrumpo sed intereo renovo de dies et dies porro neque anima per semetipsam homo qui figmentum iam homo appello postea insero sum neque carus sine anima homo qui post exsilium anima cadaver inscribo ita vocabulis homo consertaris substantiaris duaris quodammodo fibula sum sub quo vocabulum non possum sum nisi cohaereo porro apostolus interior homo non tam anima quam mens atque animus intellego malo is sum non substantia ipse sed substantia sapor siquidem ephesius scribo in interior homo habito christus sensus utique intimo dominus significo denique adjungo per fides et in cor vester et in dilectio fides quidem et dilectio non substantiva anima pono sed conceptiva in cor autem dico qui substantiva sum caro iam et ipse interior homo caro deputo qui in cor constituo inspicio nunc quomodo exter quidem homo corrumpo allegarit interior verus renovaris dies atque dies neque ille corruptela caro affirmo quam ex dies mors in perpetuus detego patior sed quam in iste vita spatium ante mors et usque ad mors vexatio et pressuris tormentum atque supplicium nomen causa experior nam et homo intereo hic utique renovaris habeo per suggero spiritus proficio fides et disciplina dies atque dies non illic is sum non post resurrectio ubi non utique dies atque dies renovaris habeo sed semel ad summa de sequor disco qui enim ad praesens sum inquam temporal et levis premo noster per supergredior in supergredior aeternus gloria pondus perficio nos non intueor qui video is sum passio sed qui non video is sum merces qui enim video temporalis sum qui verus non video aeternus sum pressuras enim et laesuras qui corrumpo homo exter ut levo et temporal idcirco contemno affirmo praefero merces aeternaris invisibilis et gloria pondus in compensatio labor qui hic carus patior corrumpo adeo non ille sum corruptio quam in perpetuus caro interitus ad resurrectio expellendam exter homo adscribo sic et alibi siquidem aio compatimur uti et conglorifico reputo enim non digno sum passio hic tempus ad sum gloria qui in nos habeo revelaris et hic parvus ostendo incommodus praemium suus porro si per caro compatimur qui sum proprius passio corrumpo idem sum et qui pro compassio promitto atque adeo caro adscripturus pressuraris proprietas ut et supra dico cos venio autem in macedonia nullus remissio habeo carus noster dehinc ut et anima do compassio in omnis inquam comprimo extrinsecus pugna debellantes scilicet caro intrinsecus timor afflictans scilicet anima adeo etsi corrumpo homo exter non ut amitto resurrectio sed ut sustineo vexatio corrumpo intellego ex hic non sine interior ita ambo sum etiam conglorificaris sicut et compati secundus collegium labor consortium etiam decurro necesse sum praemium


In primis cum ad hoc venisse se dicit, uti quod periit salvum faciat, quid dicis perisse? Hominem sine dubio. Totumne an ex parte? Utique totum. Siquidem transgressio, quae perditionis humanae causa est, tam animae instinctu ex concupiscentia quam et carnis actu ex degustatione commissa totum hominem elogio transgressionis inscripsit, atque exinde merito perditionis implevit. Totus itaque salvus fiet qui periit totus delinquendo. Nisi si et ovis illa sine corpore amittitur et sine corpore revocatur. Nam si caro quoque eius cum anima, quod pecus totum est, humeris boni pastoris advehitur, ex utraque utique substantia restituendi hominis exemplum est. Aut quam indignum deo, dimidium hominem redigere in salutem? paene minus facere; cum etiam saecularium principum plena semper indulgentia vindicetur. Diabolus validior in hominis iniuriam intellegitur, totum eum elidens: deus infirmior renuntiabitur, non totum eum revelans? Atquin et apostolus suggerit, Ubi delictum abundaverit, illic gratiam superabundasse. Quomodo denique salvus habebitur qui poterit et perditus dici? carne scilicet perditus, anima vero salvus. Nisi quod iam et anima in perdito constituatur necesse est, ut salva effici possit, id enim salvum effici oportebit quod perditum fuerit. Porro autem recipimus animae immortalitatem, ut perdita non in interitum credatur, sed in supplicium, id est in gehennam. Et si ita est, iam non animam spectabit salus, salvam scilicet sua natura per immortalitatem, sed carnem potius, quam interibilem constat apud omnes. Aut si et anima interibilis, id est non immortalis, quod et caro, iam et carni forma illa ex aequo proficere debebit, proinde mortali et interibili, quia id quod perit salvum facturus est dominus. Nolo nunc contentioso fune deducere hac an illac hominem perditio depostulet, dum utrimque eum salus destinet in ambas substantias peraequata. Ecce enim ex quacunque substantia hominem perisse praesumpseris, ex altera non perit. Salvus ergo erit iam ex qua non perit, et salvus nihilominus fiet ex qua perit. Habes totius hominis restitutionem, dum et quodcunque eius perit, salvum facturus est dominus, et quodcunque non perit, utique non erit perditurus. Quis ultra de utriusque substantiae securitate dubitabit, cum altera salutem consecutura sit, altera amissura eam non sit? Et tamen adhuc sensum rei exprimit dominus, Ego, dicens, veni, non ut meam, sed ut patris, qui me misit, faciam voluntatem. Quam, oro te? Ut omne, quod dedit mihi, non perdam ex eo quicquam, sed resuscitem illud in novissima die. Quid a patre Christus acceperat, nisi quod et induerat? Hominem sine dubio, carnis animaeque texturam. Neutrum ergo eorum quae accepit perire patietur, immo nec quicquam utriusque, immo nec modicum. Quodsi modicum caro, ergo nec carnem, quia nec modicum, nec quicquam, quia nec quicquam. Atquin si non et carnem resuscitabit novissima die, iam non modicum patietur perire de homine, sed pro tanta dixerim parte prope totum. Ingerens amplius, Hoc est patris voluntas, ut omnis qui aspicit filium et credit in eum habeat vitam aeternam, et suscitem illum novissima die, plenitudinem exstruit resurrectionis. Distribuit enim utrique substantiae per officia propriam mercedem salutis, et carni, per quam filius aspiciebatur, et animae, per quam credebatur. Ergo, dices, illis erit promissa res a quibus Christus videbatur. Sit plane ita, ut et ad nos eadem spes inde manaverit. Nam si videntibus, et idcirco credentibus, fructuosa tunc fuerunt opera carnis atque animae, multo magis nobis. Feliciores enim, inquit, qui non viderunt et credunt, quando, et si illis negaretur carnis resurrectio, certe felicioribus competisset. Quomodo enim felices, si ex parte perituri?

in primus cum ad hic venio sui dico uti qui pereo salvus facio quis dico pereo homo sine dubius totus an ex pars utique totus siquidem transgressio qui perditio humanus causa sum tam anima instinguo ex concupisco quam et caro actus ex degustatio committo totus homo elogium transgressio inscribo atque exinde mereo perditio impleo totus itaque salvus fio qui pereo totus delinquo nisus si et ovum ille sine corpus amitto et sine corpus revoco nam si carus quoque is cum anima qui pecus totus sum humo bonus pastor adveho ex uter utique substantia restituo homo exemplum sum aut quam indignus deus dimidium homo redigo in salus paene paruus facio cum etiam saecularis princeps plenus semper indulgeo vindico diabolus validus in homo iniuria intellego totus is elido deus infirmus renuntiabitur non totus is revelo atqui et apostolus suggero ubius delinquo abundo illic gratia superabundasse quomodo denique salvus habeo qui possum et perdo dico carnis scilicet perdo anima verus salvus nisus qui iam et anima in perdo constituo necesse sum ut salvo efficio possum is enim salvus efficio oportet qui perdo sum porro autem recipio anima immortalitas ut perdo non in interitus credo sed in supplicium is sum in gehenna et si ita sum iam non anima specto salus salvus scilicet suus natura per immortalitas sed caro potis quam interibilis consto apud omnis aut si et anima interibilis is sum non immortal qui et carus iam et caro forma ille ex aequus proficio debeo proinde mortal et interibilis quia is qui pereo salvus facio sum dominus nolo nunc contentioso funis deduco hic an illac homo perditio depostulet dum utrimque is salus destino in ambo substantia peraequo ecce enim ex quicumque substantia homo pereo praesumo ex alter non pereo salvus ergo sum iam ex qui non pereo et salvus nihilominus fio ex qui pereo habeo totus homo restitutio dum et quicumque is pereo salvus facio sum dominus et quicumque non pereo utique non sum perdo quis ultra de uterque substantia securitas dubito cum alter salus consequor sum alter amissura is non sum et tamen adhuc sensus res exprimo dominus ego dico venio non ut meus sed ut pater qui ego mitto facio voluntas quam oro tu ut omnis qui do ego non perdo ex is quisquam sed resuscito ille in novus dies quis ab pater christus accipio nisi qui et induo homo sine dubius caro animaequus textura neuter ergo is qui accipio pereo patior immo neque quisquam uterque immo neque modicus quodsi modicus carus ergo neque caro quia neque modicus neque quisquam quia neque quisquam atqui si non et caro resuscito novus dies iam non modicus patior pereo de homo sed pro tantus dico pars prope totus ingero amplus hic sum pater voluntas ut omnis qui aspicio filius et credo in is habeo vita aeternus et suscito ille novus dies plenitudo exstruo resurrectio distribuo enim uterque substantia per officium proprius merces salus et caro per quam filius aspicio et anima per quam credo ergo dico ille sum promitto res ab qui christus video sum planus ita ut et ad nos idem spes inde mano nam si video et idcirco credo fructuosus tunc sum opus caro atque anima multus magis nos felix enim inquam qui non video et credo quando et si ille nego caro resurrectio certus felix competisset quomodo enim felix si ex pars pereo


Sed et rursus alia caecitate in duos homines inpingunt, in veterem et in novum, monente apostolo deponere nos veterem hominem, qui corrumpitur per concupiscentiam seductionis, renovari autem spiritu sensus, et induere novum hominem, qui secundum deum conditus est, in iustitia et religione veritatis, ut et hic ad duas substantias distinguendo, vetustatem ad carnem, novitatem ad animam, corruptionem perpetuam veteri defendat, id est carni. Porro si secundum substantias, nec anima novus homo quia posterior, nec caro ideo vetus quia prior. Quantulum enim temporis inter manum dei et adflatum? Ausim dicere, Etiam si multo prior anima quam caro, eo ipso, quod anima impleri se expectavit priorem eam fecit. Omnis enim consummatio atque perfectio, etsi ordine postumat, effectu tamen anticipat. Magis illud prius est sine quo priora non possunt. Si caro vetus homo, quando istud? A primordio? Atquin Adam novus totus, et ex novo vetus nemo. Nam et exinde a benedictione geniturae caro atque anima simul fiunt sine calculo temporis, ut quae simul in utero etiam seminantur, quod docuimus in commentario animae. Contemperant fetu, coaetant natu. Duos istos homines sane ex substantia duplici, non tamen et aetate, sic unum edunt, dum prior neuter. Rectius est totos nos aut veteres aut novos esse; qua enim alterum possimus esse nescimus. Sed apostolus veterem hominem manifeste notat. Expone enim, inquit, secundum pristinam conversationem veterem hominem, non secundum alicuius substantiae senium. Neque enim carnem praecipit deponamus, sed quae et alibi carnalia ostendit, opera, non corpora accusans, de quibus et hic subicit, Deponentes mendacium loquimini veritatem unusquisque ad proximum suum, quoniam membra alterutrum sumus. Irascimini autem, et nolite delinquere. Sol non occidat super iracundiam vestram. Neque dederitis diabolo locum. Qui furabatur, iam non furetur, immo potius laboret operando manibus, uti habeat impartire indigenti. Omnis sermo turpis non procedat ex ore vestro, sed qui sit optimus ad aedificationem fidei, ut gratiam audientibus praestet. Et nolite contristare spiritum dei sanctum, in quo signati estis in redemptionis die. Omnis amaritudo et ira et clamor et blasphemia et indignatio auferatur a vobis cum omni malitia. Estote autem in alterutrum benigni, misericordes, donantes invicem, sicut et deus vobis donavit in Christo. Igitur qui carnem veterem hominem existimant, cur non mortem sibi properant, ut vetere homine deposito praeceptis apostoli occurrant? Nos enim, qui totam fidem in carne administrandam credidimus, immo et per carnem, cuius est et os ad proferendum optimum quemque sermonem et lingua ad non blasphemandum et cor ad non indignandum et manus ad operandum et largiendum, tam vetustatem hominis quam novitatem ad moralem, non ad substantialem, differentiam pertinere defendimus. Atque ita pariter agnoscimus hominem qui secundum pristinam conversationem vetus fuerit eundem et corrumpi ita dictum secundum concupiscentiam seductionis, quemadmodum et veterem secundum pristinam conversationem, non secundum carnem, per interitum perpetuum. Ceterum carne tam salvum quam eundem, utpote vitiosam disciplinam, non corpulentiam, exutum.

sed et rursus alius caecitas in duo homo inpingo in vetus et in novus moneo apostolus depono nos vetus homo qui corrumpo per concupiscentia seductio renovaris autem spiritus sensus et induo novus homo qui secundus deus condio sum in iustitia et religio veritas ut et hic ad duo substantia distinguo vetustas ad caro novitas ad anima corruptio perpetuus vetus defendo is sum caro porro si secundus substantia neque anima novus homo quia posterus neque carus ideo vetus quia prior quantulis enim tempus inter manus deus et afflo audeo dico etiam si multus prior anima quam carus is ipse qui anima impleo sui expectavit prior is facio omnis enim consummatio atque perfectio etsi ordo postumat effectus tamen anticipo magis ille prior sum sine quo prior non possum si carus vetus homo quando iste ab primordius atqui adam novus totus et ex novo vetus nemo nam et exinde ab benedictio gigno carus atque anima simul fio sine calculus tempus ut qui simul in uterus etiam semino qui doceo in commentarius anima contemperant fetus coaetant natus duo iste homo sanus ex substantia duplex non tamen et aetas sic unus edo dum prior neuter rectus sum totus nos aut vetus aut novi sum qui enim alter possum sum nescio sed apostolus vetus homo manifestus noto expono enim inquam secundus pristinus conversatio vetus homo non secundus aliquis substantia senium neque enim caro praecipio deponamus sed qui et alibi carnalia ostendo opus non corpus accuso de qui et hic subicio depono mendacium loquor veritas unusquisque ad propior suus quoniam membrum alteruter sum irasco autem et nolo delinquo sol non occaedes super iracundia vester neque do diabolus locus qui furor iam non furo immo potis laboro opero manus uti habeo impartire indigeo omnis sermo turpis non procedo ex os vester sed qui sum bonus ad aedificatio fides ut gratia audio praesto et nolo contristaris spiritus deus sancio in quo signo sum in redemptio dies omnis amaritudo et ira et clamor et blasphemia et indignatio aufero ab tu cum omnis malitia sum autem in alteruter benignus misericors dono invicem sicut et deus tu dono in christus igitur qui caro vetus homo existimo cur non mors sui propero ut veto homo depono praecipio apostolus occurro nos enim qui totus fides in carnis administro credo immo et per caro qui sum et os ad profero bonus quisque sermo et lingua ad non blasphemo et cor ad non indignor et manus ad opero et largior tam vetustas homo quam novitas ad moral non ad substantial differentia pertineo defendo atque ita pariter agnosco homo qui secundus pristinus conversatio vetus sum idem et corrumpo ita dico secundus concupiscentia seductio quemadmodum et vetus secundus pristinus conversatio non secundus caro per interitus perpetuus ceterum carnis tam salvus quam idem utpote vitiosus disciplina non corpulentiam exuo