Dhammapada

CC BY 4.0 (estate-derived fields); included text keeps its per-record source license

Reuse requires the attribution line above (CC BY 4.0). Text records carry their own license_id; only open-display licenses appear in this file.

Licensed lexica and citation-only authorities are excluded from bulk dumps by construction — cite the authority, never reprint it.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Sahassavagga


Tambadāṭhikacoraghātakavatthu


Sahassamapi ce vācā,


anatthapadasaṁhitā;


Ekaṁ atthapadaṁ seyyo,


yaṁ sutvā upasammati.


Bāhiyadārucīriyattheravatthu


Sahassamapi ce gāthā,


Ekaṁ gāthāpadaṁ seyyo,


Kuṇḍalakesitherīvatthu


Yo ca gāthā sataṁ bhāse,


Ekaṁ dhammapadaṁ seyyo,


Yo sahassaṁ sahassena,


saṅgāme mānuse jine;


Ekañca jeyyamattānaṁ,


sa ve saṅgāmajuttamo.


Anatthapucchakabrāhmaṇavatthu


Attā have jitaṁ seyyo,


yā cāyaṁ itarā pajā;


Attadantassa posassa,


niccaṁ saññatacārino.


Neva devo na gandhabbo,


na māro saha brahmunā;


Jitaṁ apajitaṁ kayirā,


tathārūpassa jantuno.


Sāriputtattherassa mātulabrāhmaṇavatthu


Māse māse sahassena,


yo yajetha sataṁ samaṁ;


Ekañca bhāvitattānaṁ,


muhuttamapi pūjaye;


Sāyeva pūjanā seyyo,


yañce vassasataṁ hutaṁ.


Sāriputtattherassa bhāgineyyavatthu


Yo ca vassasataṁ jantu,


aggiṁ paricare vane;


Sāriputtatherassa sahāyakabrāhmaṇavatthu


Yaṁ kiñci yiṭṭhaṁ va hutaṁ va loke,


Saṁvaccharaṁ yajetha puññapekkho;


Sabbampi taṁ na catubhāgameti,


Abhivādanā ujjugatesu seyyo.


Āyuvaḍḍhanakumāravatthu


Abhivādanasīlissa,


niccaṁ vuḍḍhāpacāyino;


Cattāro dhammā vaḍḍhanti,


āyu vaṇṇo sukhaṁ balaṁ.


Yo ca vantakasāvassa,


sīlesu susamāhito;


Upeto damasaccena,


sa ve kāsāvamarahati.


Saṅkiccasāmaṇeravatthu


Yo ca vassasataṁ jīve,


dussīlo asamāhito;


Ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo,


sīlavantassa jhāyino.


Khāṇukoṇḍaññattheravatthu


duppañño asamāhito;


paññavantassa jhāyino.


Sabbadāsattheravatthu


kusīto hīnavīriyo;


vīriyamārabhato daḷhaṁ.


Paṭācārātherīvatthu


apassaṁ udayabbayaṁ;


passato udayabbayaṁ.


Kisāgotamīvatthu


apassaṁ amataṁ padaṁ;


passato amataṁ padaṁ.


Bahuputtikattherīvatthu


Yo ca vassasataṁ jīve,


apassaṁ dhammamuttamaṁ;


Ekāhaṁ jīvitaṁ seyyo,


passato dhammamuttamaṁ.


Sahassavaggo aṭṭhamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Pāpavagga


Cūḷekasāṭakabrāhmaṇavatthu


Abhittharetha kalyāṇe,


pāpā cittaṁ nivāraye;


Dandhañhi karoto puññaṁ,


pāpasmiṁ ramatī mano.


Seyyasakattheravatthu


Pāpañce puriso kayirā,


Na naṁ kayirā punappunaṁ;


Na tamhi chandaṁ kayirātha,


Dukkho pāpassa uccayo.


Lājadevadhītāvatthu


Puññañce puriso kayirā,


kayirā naṁ punappunaṁ;


Tamhi chandaṁ kayirātha,


sukho puññassa uccayo.


Anāthapiṇḍikaseṭṭhivatthu


Pāpopi passati bhadraṁ,


Yāva pāpaṁ na paccati;


Yadā ca paccati pāpaṁ,


Atha pāpo pāpāni passati.


Sāriputtattheravatthu


Asāre sāramatino,


sāre cāsāradassino;


Te sāraṁ nādhigacchanti,


micchāsaṅkappagocarā.


Bhadropi passati pāpaṁ,


Yāva bhadraṁ na paccati;


Yadā ca paccati bhadraṁ,


Atha bhadro bhadrāni passati.


Asaññataparikkhāravatthu


Māvamaññetha pāpassa,


na mantaṁ āgamissati;


Udabindunipātena,


udakumbhopi pūrati;


Bālo pūrati pāpassa,


thokaṁ thokampi ācinaṁ.


Biḷālapādakaseṭṭhivatthu


Māvamaññetha puññassa,


na mandaṁ āgamissati;


Dhīro pūrati puññassa,


Mahādhanavāṇijavatthu


Vāṇijova bhayaṁ maggaṁ,


appasattho mahaddhano;


Visaṁ jīvitukāmova,


pāpāni parivajjaye.


Kukkuṭamittanesādavatthu


Pāṇimhi ce vaṇo nāssa,


hareyya pāṇinā visaṁ;


Nābbaṇaṁ visamanveti,


natthi pāpaṁ akubbato.


Kokasunakhaluddakavatthu


Yo appaduṭṭhassa narassa dussati,


Suddhassa posassa anaṅgaṇassa;


Tameva bālaṁ pacceti pāpaṁ,


Sukhumo rajo paṭivātaṁva khitto.


Maṇikārakulūpakatissattheravatthu


Gabbhameke uppajjanti,


nirayaṁ pāpakammino;


Saggaṁ sugatino yanti,


parinibbanti anāsavā.


Tayojanavatthu


Na antalikkhe na samuddamajjhe,


Na pabbatānaṁ vivaraṁ pavissa;


Na vijjatī so jagatippadeso,


Yatthaṭṭhito mucceyya pāpakammā.


Suppabuddhasakyavatthu


Yatthaṭṭhitaṁ nappasaheyya maccu.


Pāpavaggo navamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Daṇḍavagga


Chabbaggiyabhikkhuvatthu


Sabbe tasanti daṇḍassa,


sabbe bhāyanti maccuno;


Attānaṁ upamaṁ katvā,


na haneyya na ghātaye.


Sārañca sārato ñatvā,


asārañca asārato;


Te sāraṁ adhigacchanti,


sammāsaṅkappagocarā.


Chabbaggiyavatthu


sabbesaṁ jīvitaṁ piyaṁ;


Sambahulakumārakavatthu


Sukhakāmāni bhūtāni,


yo daṇḍena vihiṁsati;


Attano sukhamesāno,


pecca so na labhate sukhaṁ.


yo daṇḍena na hiṁsati;


pecca so labhate sukhaṁ.


Koṇḍadhānattheravatthu


Māvoca pharusaṁ kañci,


vuttā paṭivadeyyu taṁ;


Dukkhā hi sārambhakathā,


paṭidaṇḍā phuseyyu taṁ.


Sace neresi attānaṁ,


kaṁso upahato yathā;


Esa pattosi nibbānaṁ,


sārambho te na vijjati.


Uposathikaitthīnaṁvatthu


Yathā daṇḍena gopālo,


gāvo pājeti gocaraṁ;


Evaṁ jarā ca maccu ca,


āyuṁ pājenti pāṇinaṁ.


Ajagarapetavatthu


Atha pāpāni kammāni,


karaṁ bālo na bujjhati;


Sehi kammehi dummedho,


aggidaḍḍhova tappati.


Mahāmoggallānattheravatthu


Yo daṇḍena adaṇḍesu,


appaduṭṭhesu dussati;


Dasannamaññataraṁ ṭhānaṁ,


khippameva nigacchati.


Vedanaṁ pharusaṁ jāniṁ,


sarīrassa va bhedanaṁ;


Garukaṁ vāpi ābādhaṁ,


cittakkhepaṁ va pāpuṇe.


Rājato vā upasaggaṁ,


Abbhakkhānaṁ va dāruṇaṁ;


Parikkhayaṁ va ñātīnaṁ,


Bhogānaṁ va pabhaṅguraṁ.


Nandattheravatthu


Yathā agāraṁ ducchannaṁ,


vuṭṭhī samativijjhati;


Evaṁ abhāvitaṁ cittaṁ,


rāgo samativijjhati.


Atha vāssa agārāni,


aggi ḍahati pāvako;


Kāyassa bhedā duppañño,


nirayaṁ sopapajjati.


Bahubhaṇḍikabhikkhuvatthu


Na naggacariyā na jaṭā na paṅkā,


Nānāsakā thaṇḍilasāyikā vā;


Rajojallaṁ ukkuṭikappadhānaṁ,


Sodhenti maccaṁ avitiṇṇakaṅkhaṁ.


Santatimahāmattavatthu


Alaṅkato cepi samaṁ careyya,


Santo danto niyato brahmacārī;


Sabbesu bhūtesu nidhāya daṇḍaṁ,


So brāhmaṇo so samaṇo sa bhikkhu.


Pilotikatissattheravatthu


Hirīnisedho puriso,


koci lokasmi vijjati;


Yo niddaṁ apabodheti,


asso bhadro kasāmiva.


Asso yathā bhadro kasāniviṭṭho,


Ātāpino saṁvegino bhavātha;


Saddhāya sīlena ca vīriyena ca,


Samādhinā dhammavinicchayena ca;


Sampannavijjācaraṇā patissatā,


Jahissatha dukkhamidaṁ anappakaṁ.


Sukhasāmaṇeravatthu


Udakañhi nayanti nettikā,


Usukārā namayanti tejanaṁ;


Dāruṁ namayanti tacchakā,


Attānaṁ damayanti subbatā.


Daṇḍavaggo dasamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Jarāvagga


Visākhāyasahāyikānaṁvatthu


Ko nu hāso kimānando,


niccaṁ pajjalite sati;


Andhakārena onaddhā,


padīpaṁ na gavesatha.


Sirimāvatthu


Passa cittakataṁ bimbaṁ,


arukāyaṁ samussitaṁ;


Āturaṁ bahusaṅkappaṁ,


yassa natthi dhuvaṁ ṭhiti.


Uttarātherīvatthu


Parijiṇṇamidaṁ rūpaṁ,


roganīḷaṁ pabhaṅguraṁ;


Bhijjati pūtisandeho,


maraṇantañhi jīvitaṁ.


Sambahulaadhimānikabhikkhuvatthu


Yānimāni apatthāni,


alābūneva sārade;


Kāpotakāni aṭṭhīni,


tāni disvāna kā rati.


Yathā agāraṁ suchannaṁ,


vuṭṭhī na samativijjhati;


Evaṁ subhāvitaṁ cittaṁ,


rāgo na samativijjhati.


Janapadakalyāṇīrūpanandātherīvatthu


Aṭṭhīnaṁ nagaraṁ kataṁ,


maṁsalohitalepanaṁ;


Yattha jarā ca maccu ca,


māno makkho ca ohito.


Mallikādevīvatthu


Jīranti ve rājarathā sucittā,


Atho sarīrampi jaraṁ upeti;


Satañca dhammo na jaraṁ upeti,


Santo have sabbhi pavedayanti.


Lāḷudāyītheravatthu


Appassutāyaṁ puriso,


balībaddhova jīrati;


Maṁsāni tassa vaḍḍhanti,


paññā tassa na vaḍḍhati.


Udānavatthu


Anekajātisaṁsāraṁ,


sandhāvissaṁ anibbisaṁ;


Gahakāraṁ gavesanto,


dukkhā jāti punappunaṁ.


Gahakāraka diṭṭhosi,


puna gehaṁ na kāhasi;


Sabbā te phāsukā bhaggā,


gahakūṭaṁ visaṅkhataṁ;


Visaṅkhāragataṁ cittaṁ,


taṇhānaṁ khayamajjhagā.


Mahādhanaseṭṭhiputtavatthu


Acaritvā brahmacariyaṁ,


aladdhā yobbane dhanaṁ;


Jiṇṇakoñcāva jhāyanti,


khīṇamaccheva pallale.


Senti cāpātikhīṇāva,


purāṇāni anutthunaṁ.


Jarāvaggo ekādasamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Attavagga


Bodhirājakumāravatthu


Attānañce piyaṁ jaññā,


rakkheyya naṁ surakkhitaṁ;


Tiṇṇaṁ aññataraṁ yāmaṁ,


paṭijaggeyya paṇḍito.


Upanandasakyaputtattheravatthu


Attānameva paṭhamaṁ,


patirūpe nivesaye;


Athaññamanusāseyya,


na kilisseyya paṇḍito.


Padhānikatissattheravatthu


Attānañce tathā kayirā,


yathāññamanusāsati;


Sudanto vata dametha,


attā hi kira duddamo.


Cundasūkarikavatthu


Idha socati pecca socati,


Pāpakārī ubhayattha socati;


So socati so vihaññati,


Disvā kammakiliṭṭhamattano.


Kumārakassapamātuttherivatthu


Attā hi attano nātho,


ko hi nātho paro siyā;


Attanā hi sudantena,


nāthaṁ labhati dullabhaṁ.


Mahākālaupāsakavatthu


Attanā hi kataṁ pāpaṁ,


Attajaṁ attasambhavaṁ;


Abhimatthati dummedhaṁ,


Vajiraṁvasmamayaṁ maṇiṁ.


Devadattavatthu


Yassa accantadussilyaṁ,


māluvā sālamivotthataṁ;


Karoti so tathattānaṁ,


yathā naṁ icchatī diso.


Saṅghabhedaparisakkanavatthu


Sukarāni asādhūni,


attano ahitāni ca;


Yaṁ ve hitañca sādhuñca,


taṁ ve paramadukkaraṁ.


Kālattheravatthu


Yo sāsanaṁ arahataṁ,


ariyānaṁ dhammajīvinaṁ;


Paṭikkosati dummedho,


diṭṭhiṁ nissāya pāpikaṁ;


Phalāni kaṭṭhakasseva,


attaghātāya phallati.


Cūḷakālaupāsakavatthu


Attanā hi kataṁ pāpaṁ,


attanā saṅkilissati;


Attanā akataṁ pāpaṁ,


attanāva visujjhati;


Suddhī asuddhi paccattaṁ,


nāñño aññaṁ visodhaye.


Attadatthattheravatthu


Attadatthaṁ paratthena,


bahunāpi na hāpaye;


Attadatthamabhiññāya,


sadatthapasuto siyā.


Attavaggo dvādasamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Lokavagga


Daharabhikkhuvatthu


Hīnaṁ dhammaṁ na seveyya,


pamādena na saṁvase;


Micchādiṭṭhiṁ na seveyya,


na siyā lokavaḍḍhano.


Suddhodanavatthu


Uttiṭṭhe nappamajjeyya,


dhammaṁ sucaritaṁ care;


Dhammacārī sukhaṁ seti,


asmiṁ loke paramhi ca.


Dhammaṁ care sucaritaṁ,


na naṁ duccaritaṁ care;


Dhammikaupāsakavatthu


Idha modati pecca modati,


Katapuñño ubhayattha modati;


So modati so pamodati,


Disvā kammavisuddhimattano.


Pañcasatavipassakabhikkhuvatthu


Yathā pubbuḷakaṁ passe,


yathā passe marīcikaṁ;


Evaṁ lokaṁ avekkhantaṁ,


maccurājā na passati.


Abhayarājakumāravatthu


Etha passathimaṁ lokaṁ,


cittaṁ rājarathūpamaṁ;


Yattha bālā visīdanti,


natthi saṅgo vijānataṁ.


Sammajjanattheravatthu


Yo ca pubbe pamajjitvā,


pacchā so nappamajjati;


Somaṁ lokaṁ pabhāseti,


abbhā muttova candimā.


Aṅgulimālattheravatthu


Yassa pāpaṁ kataṁ kammaṁ,


kusalena pidhīyati;


Pesakāradhītāvatthu


Andhabhūto ayaṁ loko,


tanukettha vipassati;


Sakuṇo jālamuttova,


appo saggāya gacchati.


Tiṁsabhikkhuvatthu


Haṁsādiccapathe yanti,


ākāse yanti iddhiyā;


Nīyanti dhīrā lokamhā,


jetvā māraṁ savāhiniṁ.


Ciñcamāṇavikāvatthu


Ekaṁ dhammaṁ atītassa,


musāvādissa jantuno;


Vitiṇṇaparalokassa,


natthi pāpaṁ akāriyaṁ.


Asadisadānavatthu


Na ve kadariyā devalokaṁ vajanti,


Bālā have nappasaṁsanti dānaṁ;


Dhīro ca dānaṁ anumodamāno,


Teneva so hoti sukhī parattha.


Anāthapiṇḍikaputtakālavatthu


Pathabyā ekarajjena,


saggassa gamanena vā;


Sabbalokādhipaccena,


sotāpattiphalaṁ varaṁ.


Lokavaggo terasamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Buddhavagga


Māradhītaravatthu


Yassa jitaṁ nāvajīyati,


Jitaṁ yassa noyāti koci loke;


Taṁ buddhamanantagocaraṁ,


Apadaṁ kena padena nessatha.


Devadattavatthu


Idha tappati pecca tappati,


Pāpakārī ubhayattha tappati;


“Pāpaṁ me katan”ti tappati,


Bhiyyo tappati duggatiṁ gato.


Yassa jālinī visattikā,


Taṇhā natthi kuhiñci netave;


Devorohaṇavatthu


Ye jhānapasutā dhīrā,


nekkhammūpasame ratā;


Devāpi tesaṁ pihayanti,


sambuddhānaṁ satīmataṁ.


Erakapattanāgarājavatthu


Kiccho manussapaṭilābho,


kicchaṁ maccāna jīvitaṁ;


Kicchaṁ saddhammassavanaṁ,


kiccho buddhānamuppādo.


Ānandattherapañhavatthu


Sabbapāpassa akaraṇaṁ,


kusalassa upasampadā;


Sacittapariyodapanaṁ,


etaṁ buddhāna sāsanaṁ.


Khantī paramaṁ tapo titikkhā,


Nibbānaṁ paramaṁ vadanti buddhā;


Na hi pabbajito parūpaghātī,


Na samaṇo hoti paraṁ viheṭhayanto.


Anūpavādo anūpaghāto,


Pātimokkhe ca saṁvaro;


Mattaññutā ca bhattasmiṁ,


Pantañca sayanāsanaṁ;


Adhicitte ca āyogo,


Etaṁ buddhāna sāsanaṁ.


Anabhiratabhikkhuvatthu


Na kahāpaṇavassena,


titti kāmesu vijjati;


Appassādā dukhā kāmā,


iti viññāya paṇḍito.


Api dibbesu kāmesu,


ratiṁ so nādhigacchati;


Taṇhakkhayarato hoti,


sammāsambuddhasāvako.


Aggidattabrāhmaṇavatthu


Bahuṁ ve saraṇaṁ yanti,


pabbatāni vanāni ca;


Ārāmarukkhacetyāni,


manussā bhayatajjitā.


Netaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ,


netaṁ saraṇamuttamaṁ;


Netaṁ saraṇamāgamma,


sabbadukkhā pamuccati.


Sumanadevīvatthu


Idha nandati pecca nandati,


Katapuñño ubhayattha nandati;


“Puññaṁ me katan”ti nandati,


Bhiyyo nandati suggatiṁ gato.


Yo ca buddhañca dhammañca,


saṅghañca saraṇaṁ gato;


Cattāri ariyasaccāni,


sammappaññāya passati.


Dukkhaṁ dukkhasamuppādaṁ,


dukkhassa ca atikkamaṁ;


Ariyaṁ caṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ,


dukkhūpasamagāminaṁ.


Etaṁ kho saraṇaṁ khemaṁ,


etaṁ saraṇamuttamaṁ;


Etaṁ saraṇamāgamma,


sabbadukkhā pamuccati.


Ānandattherapañhavatthu


Dullabho purisājañño,


na so sabbattha jāyati;


Yattha so jāyati dhīro,


taṁ kulaṁ sukhamedhati.


Sambahulabhikkhuvatthu


Sukho buddhānamuppādo,


sukhā saddhammadesanā;


Sukhā saṅghassa sāmaggī,


samaggānaṁ tapo sukho.


Kassapadasabalassasuvaṇṇacetiyavatthu


Pūjārahe pūjayato,


buddhe yadi va sāvake;


Papañcasamatikkante,


tiṇṇasokapariddave.


Te tādise pūjayato,


nibbute akutobhaye;


Na sakkā puññaṁ saṅkhātuṁ,


imettamapi kenaci.


Buddhavaggo cuddasamo.


Paṭhamabhāṇavāraṁ.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Sukhavagga


Ñātikalahavūpasamanavatthu


Susukhaṁ vata jīvāma,


verinesu averino;


Verinesu manussesu,


viharāma averino.


āturesu anāturā;


Āturesu manussesu,


viharāma anāturā.


ussukesu anussukā;


Ussukesu manussesu,


viharāma anussukā.


Dvesahāyakabhikkhuvatthu


Bahumpi ce saṁhita bhāsamāno,


Na takkaro hoti naro pamatto;


Gopova gāvo gaṇayaṁ paresaṁ,


Na bhāgavā sāmaññassa hoti.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Yamakavagga


Cakkhupālattheravatthu


Manopubbaṅgamā dhammā,


manoseṭṭhā manomayā;


Manasā ce paduṭṭhena,


bhāsati vā karoti vā;


Tato naṁ dukkhamanveti,


cakkaṁva vahato padaṁ.


Māravatthu


Susukhaṁ vata jīvāma,


yesaṁ no natthi kiñcanaṁ;


Pītibhakkhā bhavissāma,


devā ābhassarā yathā.


Kosalaraññoparājayavatthu


Jayaṁ veraṁ pasavati,


dukkhaṁ seti parājito;


Upasanto sukhaṁ seti,


hitvā jayaparājayaṁ.


Aññatarakuladārikāvatthu


Natthi rāgasamo aggi,


Natthi dosasamo kali;


Natthi khandhasamā dukkhā,


Natthi santiparaṁ sukhaṁ.


Ekaupāsakavatthu


Jighacchāparamā rogā,


saṅkhāraparamā dukhā;


Etaṁ ñatvā yathābhūtaṁ,


nibbānaṁ paramaṁ sukhaṁ.


Pasenadikosalavatthu


Ārogyaparamā lābhā,


Santuṭṭhiparamaṁ dhanaṁ;


Vissāsaparamā ñāti,


Nibbānaṁ paramaṁ sukhaṁ.


Tissattheravatthu


Pavivekarasaṁ pitvā,


rasaṁ upasamassa ca;


Niddaro hoti nippāpo,


dhammapītirasaṁ pivaṁ.


Sakkavatthu


Sāhu dassanamariyānaṁ,


sannivāso sadā sukho;


Adassanena bālānaṁ,


niccameva sukhī siyā.


Bālasaṅgatacārī hi,


dīghamaddhāna socati;


Dukkho bālehi saṁvāso,


amitteneva sabbadā;


Dhīro ca sukhasaṁvāso,


ñātīnaṁva samāgamo.


Tasmā hi—


Dhīrañca paññañca bahussutañca,


Dhorayhasīlaṁ vatavantamariyaṁ;


Taṁ tādisaṁ sappurisaṁ sumedhaṁ,


Bhajetha nakkhattapathaṁva candimā.


Sukhavaggo pannarasamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Piyavagga


Tayojanapabbajitavatthu


Ayoge yuñjamattānaṁ,


yogasmiñca ayojayaṁ;


Atthaṁ hitvā piyaggāhī,


pihetattānuyoginaṁ.


Appampi ce saṁhita bhāsamāno,


Dhammassa hoti anudhammacārī;


Rāgañca dosañca pahāya mohaṁ,


Sammappajāno suvimuttacitto;


Anupādiyāno idha vā huraṁ vā,


Sa bhāgavā sāmaññassa hoti.


Yamakavaggo paṭhamo.


Mā piyehi samāgañchi,


appiyehi kudācanaṁ;


Piyānaṁ adassanaṁ dukkhaṁ,


appiyānañca dassanaṁ.


Tasmā piyaṁ na kayirātha,


piyāpāyo hi pāpako;


Ganthā tesaṁ na vijjanti,


yesaṁ natthi piyāppiyaṁ.


Aññatarakuṭumbikavatthu


Piyato jāyatī soko,


piyato jāyatī bhayaṁ;


Piyato vippamuttassa,


natthi soko kuto bhayaṁ.


Visākhāvatthu


Pemato jāyatī soko,


pemato jāyatī bhayaṁ;


Pemato vippamuttassa,


Licchavīvatthu


Ratiyā jāyatī soko,


ratiyā jāyatī bhayaṁ;


Ratiyā vippamuttassa,


Anitthigandhakumāravatthu


Kāmato jāyatī soko,


kāmato jāyatī bhayaṁ;


Kāmato vippamuttassa,


Aññatarabrāhmaṇavatthu


Taṇhāya jāyatī soko,


taṇhāya jāyatī bhayaṁ;


Taṇhāya vippamuttassa,


natthi soko kuto bhayaṁ.


Pañcasatadārakavatthu


Sīladassanasampannaṁ,


dhammaṭṭhaṁ saccavedinaṁ;


Attano kamma kubbānaṁ,


taṁ jano kurute piyaṁ.


Ekaanāgāmittheravatthu


Chandajāto anakkhāte,


Manasā ca phuṭo siyā;


Kāmesu ca appaṭibaddhacitto,


Uddhaṁsototi vuccati.


Nandiyavatthu


Cirappavāsiṁ purisaṁ,


dūrato sotthimāgataṁ;


Ñātimittā suhajjā ca,


abhinandanti āgataṁ.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Appamādavagga


Sāmāvatīvatthu


Appamādo amatapadaṁ,


pamādo maccuno padaṁ;


Appamattā na mīyanti,


ye pamattā yathā matā.


Tatheva katapuññampi,


asmā lokā paraṁ gataṁ;


Puññāni paṭigaṇhanti,


piyaṁ ñātīva āgataṁ.


Piyavaggo soḷasamo.


Kodhavagga


Rohinīkhattiyakaññāvatthu


Kodhaṁ jahe vippajaheyya mānaṁ,


Saṁyojanaṁ sabbamatikkameyya;


Taṁ nāmarūpasmimasajjamānaṁ,


Akiñcanaṁ nānupatanti dukkhā.


Aññatarabhikkhuvatthu


Yo ve uppatitaṁ kodhaṁ,


rathaṁ bhantaṁva vāraye;


Tamahaṁ sārathiṁ brūmi,


rasmiggāho itaro jano.


Uttarāupāsikavatthu


Akkodhena jine kodhaṁ,


asādhuṁ sādhunā jine;


Jine kadariyaṁ dānena,


saccenālikavādinaṁ.


Mahāmoggallānapañhavatthu


Saccaṁ bhaṇe na kujjheyya,


dajjā appampi yācito;


Etehi tīhi ṭhānehi,


gacche devāna santike.


Buddhapitubrāhmaṇavatthu


Ahiṁsakā ye munayo,


niccaṁ kāyena saṁvutā;


Te yanti accutaṁ ṭhānaṁ,


yattha gantvā na socare.


Puṇṇadāsīvatthu


Sadā jāgaramānānaṁ,


ahorattānusikkhinaṁ;


Nibbānaṁ adhimuttānaṁ,


atthaṁ gacchanti āsavā.


Atulaupāsakavatthu


Porāṇametaṁ atula,


netaṁ ajjatanāmiva;


Nindanti tuṇhimāsīnaṁ,


nindanti bahubhāṇinaṁ;


Mitabhāṇimpi nindanti,


natthi loke anindito.


Na cāhu na ca bhavissati,


na cetarahi vijjati;


Ekantaṁ nindito poso,


ekantaṁ vā pasaṁsito.


Yañce viññū pasaṁsanti,


anuvicca suve suve;


Acchiddavuttiṁ medhāviṁ,


paññāsīlasamāhitaṁ.


Evaṁ visesato ñatvā,


appamādamhi paṇḍitā;


Appamāde pamodanti,


ariyānaṁ gocare ratā.


Nikkhaṁ jambonadasseva,


ko taṁ ninditumarahati;


Devāpi naṁ pasaṁsanti,


brahmunāpi pasaṁsito.


Chabbaggiyavatthu


Kāyappakopaṁ rakkheyya,


kāyena saṁvuto siyā;


Kāyaduccaritaṁ hitvā,


kāyena sucaritaṁ care.


Vacīpakopaṁ rakkheyya,


vācāya saṁvuto siyā;


Vacīduccaritaṁ hitvā,


vācāya sucaritaṁ care.


Manopakopaṁ rakkheyya,


manasā saṁvuto siyā;


Manoduccaritaṁ hitvā,


manasā sucaritaṁ care.


Kāyena saṁvutā dhīrā,


atho vācāya saṁvutā;


Manasā saṁvutā dhīrā,


te ve suparisaṁvutā.


Kodhavaggo sattarasamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Malavagga


Goghātakaputtavatthu


Paṇḍupalāsova dānisi,


Yamapurisāpi ca te upaṭṭhitā;


Uyyogamukhe ca tiṭṭhasi,


Pātheyyampi ca te na vijjati.


So karohi dīpamattano,


Khippaṁ vāyama paṇḍito bhava;


Niddhantamalo anaṅgaṇo,


Dibbaṁ ariyabhūmiṁ upehisi.


Upanītavayo ca dānisi,


Sampayātosi yamassa santikaṁ;


Vāso te natthi antarā,


Na punaṁ jātijaraṁ upehisi.


Aññatarabrāhmaṇavatthu


Anupubbena medhāvī,


thokaṁ thokaṁ khaṇe khaṇe;


Kammāro rajatasseva,


niddhame malamattano.


Te jhāyino sātatikā,


niccaṁ daḷhaparakkamā;


Phusanti dhīrā nibbānaṁ,


yogakkhemaṁ anuttaraṁ.


Tissattheravatthu


Ayasāva malaṁ samuṭṭhitaṁ,


Tatuṭṭhāya tameva khādati;


Evaṁ atidhonacārinaṁ,


Sāni kammāni nayanti duggatiṁ.


Lāḷudāyīvatthu


Asajjhāyamalā mantā,


anuṭṭhānamalā gharā;


Malaṁ vaṇṇassa kosajjaṁ,


pamādo rakkhato malaṁ.


Aññatarakulaputtavatthu


Malitthiyā duccaritaṁ,


maccheraṁ dadato malaṁ;


Malā ve pāpakā dhammā,


asmiṁ loke paramhi ca.


Tato malā malataraṁ,


avijjā paramaṁ malaṁ;


Etaṁ malaṁ pahantvāna,


nimmalā hotha bhikkhavo.


Cūḷasāribhikkhuvatthu


Sujīvaṁ ahirikena,


kākasūrena dhaṁsinā;


Pakkhandinā pagabbhena,


saṅkiliṭṭhena jīvitaṁ.


Hirīmatā ca dujjīvaṁ,


niccaṁ sucigavesinā;


Alīnenāppagabbhena,


suddhājīvena passatā.


Pañcaupāsakavatthu


Yo pāṇamatipāteti,


musāvādañca bhāsati;


Loke adinnamādiyati,


paradārañca gacchati.


Surāmerayapānañca,


yo naro anuyuñjati;


Idheva meso lokasmiṁ,


mūlaṁ khaṇati attano.


Evaṁ bho purisa jānāhi,


pāpadhammā asaññatā;


Mā taṁ lobho adhammo ca,


ciraṁ dukkhāya randhayuṁ.


Tissadaharavatthu


Dadāti ve yathāsaddhaṁ,


yathāpasādanaṁ jano;


Tattha yo ca maṅku bhavati,


paresaṁ pānabhojane;


Na so divā vā rattiṁ vā,


samādhimadhigacchati.


Kumbaghosakaseṭṭhivatthu


Uṭṭhānavato satīmato,


Sucikammassa nisammakārino;


Saññatassa dhammajīvino,


Appamattassa yasobhivaḍḍhati.


Yassa cetaṁ samucchinnaṁ,


mūlaghaccaṁ samūhataṁ;


Sa ve divā vā rattiṁ vā,


Pañcaupāsakavatthu


Natthi rāgasamo aggi,


natthi dosasamo gaho;


Natthi mohasamaṁ jālaṁ,


natthi taṇhāsamā nadī.


Meṇḍakaseṭṭhivatthu


Sudassaṁ vajjamaññesaṁ,


attano pana duddasaṁ;


Paresaṁ hi so vajjāni,


opunāti yathā bhusaṁ;


Attano pana chādeti,


kaliṁva kitavā saṭho.


Ujjhānasaññittheravatthu


Paravajjānupassissa,


niccaṁ ujjhānasaññino;


Āsavā tassa vaḍḍhanti,


ārā so āsavakkhayā.


Subhaddaparibbājakavatthu


Ākāseva padaṁ natthi,


samaṇo natthi bāhire;


Papañcābhiratā pajā,


nippapañcā tathāgatā.


Saṅkhārā sassatā natthi,


natthi buddhānamiñjitaṁ.


Malavaggo aṭṭhārasamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Dhammaṭṭhavagga


Vinicchayamahāmattavatthu


Na tena hoti dhammaṭṭho,


yenatthaṁ sāhasā naye;


Yo ca atthaṁ anatthañca,


ubho niccheyya paṇḍito.


Asāhasena dhammena,


samena nayatī pare;


Dhammassa gutto medhāvī,


“dhammaṭṭho”ti pavuccati.


Chabbaggiyavatthu


Na tena paṇḍito hoti,


yāvatā bahu bhāsati;


Khemī averī abhayo,


“paṇḍito”ti pavuccati.


Ekudānakhīṇāsavavatthu


Na tāvatā dhammadharo,


Yo ca appampi sutvāna,


dhammaṁ kāyena passati;


Sa ve dhammadharo hoti,


yo dhammaṁ nappamajjati.


Cūḷapanthakavatthu


Uṭṭhānenappamādena,


saṁyamena damena ca;


Dīpaṁ kayirātha medhāvī,


yaṁ ogho nābhikīrati.


Lakuṇḍakabhaddiyattheravatthu


Na tena thero so hoti,


yenassa palitaṁ siro;


Paripakko vayo tassa,


“moghajiṇṇo”ti vuccati.


Yamhi saccañca dhammo ca,


ahiṁsā saṁyamo damo;


Sa ve vantamalo dhīro,


“thero” iti pavuccati.


Sambahulabhikkhuvatthu


Na vākkaraṇamattena,


vaṇṇapokkharatāya vā;


Sādhurūpo naro hoti,


issukī maccharī saṭho.


Yassa cetaṁ samucchinnaṁ,


mūlaghaccaṁ samūhataṁ;


Sa vantadoso medhāvī,


“sādhurūpo”ti vuccati.


Hatthakavatthu


Na muṇḍakena samaṇo,


abbato alikaṁ bhaṇaṁ;


Icchālobhasamāpanno,


samaṇo kiṁ bhavissati.


Yo ca sameti pāpāni,


aṇuṁthūlāni sabbaso;


Samitattā hi pāpānaṁ,


“samaṇo”ti pavuccati.


Aññatarabrāhmaṇavatthu


Na tena bhikkhu so hoti,


yāvatā bhikkhate pare;


Vissaṁ dhammaṁ samādāya,


bhikkhu hoti na tāvatā.


Yodha puññañca pāpañca,


bāhetvā brahmacariyavā;


Saṅkhāya loke carati,


sa ve “bhikkhū”ti vuccati.


Titthiyavatthu


Na monena munī hoti,


mūḷharūpo aviddasu;


Yo ca tulaṁva paggayha,


varamādāya paṇḍito.


Pāpāni parivajjeti,


sa munī tena so muni;


Yo munāti ubho loke,


“muni” tena pavuccati.


Bālanakkhattasaṅghuṭṭhavatthu


Pamādamanuyuñjanti,


bālā dummedhino janā;


Appamādañca medhāvī,


dhanaṁ seṭṭhaṁva rakkhati.


Bālisikavatthu


Na tena ariyo hoti,


yena pāṇāni hiṁsati;


Ahiṁsā sabbapāṇānaṁ,


“ariyo”ti pavuccati.


Sambahulasīlādisampannabhikkhuvatthu


Na sīlabbatamattena,


bāhusaccena vā pana;


Atha vā samādhilābhena,


vivittasayanena vā.


Phusāmi nekkhammasukhaṁ,


aputhujjanasevitaṁ;


Bhikkhu vissāsamāpādi,


appatto āsavakkhayaṁ.


Dhammaṭṭhavaggo ekūnavīsatimo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Maggavagga


Pañcasatabhikkhuvatthu


Maggānaṭṭhaṅgiko seṭṭho,


saccānaṁ caturo padā;


Virāgo seṭṭho dhammānaṁ,


dvipadānañca cakkhumā.


Eseva maggo natthañño,


Dassanassa visuddhiyā;


Etañhi tumhe paṭipajjatha,


Mārassetaṁ pamohanaṁ.


Etañhi tumhe paṭipannā,


dukkhassantaṁ karissatha;


Akkhāto vo mayā maggo,


aññāya sallakantanaṁ.


Tumhehi kiccamātappaṁ,


akkhātāro tathāgatā;


Paṭipannā pamokkhanti,


jhāyino mārabandhanā.


Aniccalakkhaṇavatthu


“Sabbe saṅkhārā aniccā”ti,


yadā paññāya passati;


Atha nibbindati dukkhe,


esa maggo visuddhiyā.


Dukkhalakkhaṇavatthu


“Sabbe saṅkhārā dukkhā”ti,


Anattalakkhaṇavatthu


“Sabbe dhammā anattā”ti,


Mā pamādamanuyuñjetha,


mā kāmaratisanthavaṁ;


Appamatto hi jhāyanto,


pappoti vipulaṁ sukhaṁ.


Padhānakammikatissattheravatthu


Uṭṭhānakālamhi anuṭṭhahāno,


Yuvā balī ālasiyaṁ upeto;


Saṁsannasaṅkappamano kusīto,


Paññāya maggaṁ alaso na vindati.


Sūkarapetavatthu


Vācānurakkhī manasā susaṁvuto,


Kāyena ca nākusalaṁ kayirā;


Ete tayo kammapathe visodhaye,


Ārādhaye maggamisippaveditaṁ.


Poṭṭhilattheravatthu


Yogā ve jāyatī bhūri,


ayogā bhūrisaṅkhayo;


Etaṁ dvedhāpathaṁ ñatvā,


bhavāya vibhavāya ca;


Tathāttānaṁ niveseyya,


yathā bhūri pavaḍḍhati.


Pañcamahallakabhikkhuvatthu


Vanaṁ chindatha mā rukkhaṁ,


vanato jāyate bhayaṁ;


Chetvā vanañca vanathañca,


nibbanā hotha bhikkhavo.


Yāva hi vanatho na chijjati,


Aṇumattopi narassa nārisu;


Paṭibaddhamanova tāva so,


Vaccho khīrapakova mātari.


Suvaṇṇakārattheravatthu


Ucchinda sinehamattano,


Kumudaṁ sāradikaṁva pāṇinā;


Santimaggameva brūhaya,


Nibbānaṁ sugatena desitaṁ.


Mahādhanavāṇijavatthu


Idha vassaṁ vasissāmi,


idha hemantagimhisu;


Iti bālo vicinteti,


antarāyaṁ na bujjhati.


Kisāgotamīvatthu


Taṁ puttapasusammattaṁ,


byāsattamanasaṁ naraṁ;


Suttaṁ gāmaṁ mahoghova,


maccu ādāya gacchati.


Paṭācārāvatthu


Na santi puttā tāṇāya,


na pitā nāpi bandhavā;


Antakenādhipannassa,


natthi ñātīsu tāṇatā.


Etamatthavasaṁ ñatvā,


paṇḍito sīlasaṁvuto;


Nibbānagamanaṁ maggaṁ,


khippameva visodhaye.


Maggavaggo vīsatimo.


Mahākassapattheravatthu


Pamādaṁ appamādena,


yadā nudati paṇḍito;


Paññāpāsādamāruyha,


asoko sokiniṁ pajaṁ;


Pabbataṭṭhova bhūmaṭṭhe,


dhīro bāle avekkhati.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Pakiṇṇakavagga


Attanopubbakammavatthu


Mattāsukhapariccāgā,


passe ce vipulaṁ sukhaṁ;


Caje mattāsukhaṁ dhīro,


sampassaṁ vipulaṁ sukhaṁ.


Kukkuṭaṇḍakhādikāvatthu


Paradukkhūpadhānena,


attano sukhamicchati;


Verasaṁsaggasaṁsaṭṭho,


verā so na parimuccati.


Bhaddiyānaṁbhikkhūnaṁvatthu


Yañhi kiccaṁ apaviddhaṁ,


akiccaṁ pana karīyati;


Unnaḷānaṁ pamattānaṁ,


tesaṁ vaḍḍhanti āsavā.


Yesañca susamāraddhā,


niccaṁ kāyagatā sati;


Akiccaṁ te na sevanti,


kicce sātaccakārino;


Satānaṁ sampajānānaṁ,


atthaṁ gacchanti āsavā.


Lakuṇḍakabhaddiyavatthu


Mātaraṁ pitaraṁ hantvā,


rājāno dve ca khattiye;


Raṭṭhaṁ sānucaraṁ hantvā,


anīgho yāti brāhmaṇo.


rājāno dve ca sotthiye;


Veyagghapañcamaṁ hantvā,


Dārusākaṭikaputtavatthu


Suppabuddhaṁ pabujjhanti,


sadā gotamasāvakā;


Yesaṁ divā ca ratto ca,


niccaṁ buddhagatā sati.


niccaṁ dhammagatā sati.


niccaṁ saṅghagatā sati.


niccaṁ kāyagatā sati.


Pamattāpamattadvesahāyakabhikkhuvatthu


Appamatto pamattesu,


suttesu bahujāgaro;


Abalassaṁva sīghasso,


hitvā yāti sumedhaso.


Maṭṭhakuṇḍalīvatthu


Manopubbaṅgamā dhammā,


manoseṭṭhā manomayā;


Manasā ce pasannena,


bhāsati vā karoti vā;


Tato naṁ sukhamanveti,


chāyāva anapāyinī.


Suppabuddhaṁ pabujjhanti,


sadā gotamasāvakā;


Yesaṁ divā ca ratto ca,


ahiṁsāya rato mano.


bhāvanāya rato mano.


Vajjiputtakabhikkhuvatthu


Duppabbajjaṁ durabhiramaṁ,


Durāvāsā gharā dukhā;


Dukkhosamānasaṁvāso,


Dukkhānupatitaddhagū;


Tasmā na caddhagū siyā,


Na ca dukkhānupatito siyā.


Cittagahapativatthu


Saddho sīlena sampanno,


yasobhogasamappito;


Yaṁ yaṁ padesaṁ bhajati,


tattha tattheva pūjito.


Cūḷasubhaddāvatthu


Dūre santo pakāsenti,


himavantova pabbato;


Asantettha na dissanti,


rattiṁ khittā yathā sarā.


Ekavihārittheravatthu


Ekāsanaṁ ekaseyyaṁ,


eko caramatandito;


Eko damayamattānaṁ,


vanante ramito siyā.


Pakiṇṇakavaggo ekavīsatimo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Nirayavagga


Sundarīparibbājikāvatthu


Abhūtavādī nirayaṁ upeti,


Yo vāpi katvā na karomi cāha;


Ubhopi te pecca samā bhavanti,


Nihīnakammā manujā parattha.


Duccaritaphalapīḷitavatthu


Kāsāvakaṇṭhā bahavo,


pāpadhammā asaññatā;


Pāpā pāpehi kammehi,


nirayaṁ te upapajjare.


Vaggumudātīriyabhikkhuvatthu


Seyyo ayoguḷo bhutto,


tatto aggisikhūpamo;


Yañce bhuñjeyya dussīlo,


raṭṭhapiṇḍamasaññato.


Khemakaseṭṭhiputtavatthu


Cattāri ṭhānāni naro pamatto,


Āpajjati paradārūpasevī;


Apuññalābhaṁ na nikāmaseyyaṁ,


Nindaṁ tatīyaṁ nirayaṁ catutthaṁ.


Maghavatthu


Appamādena maghavā,


devānaṁ seṭṭhataṁ gato;


Appamādaṁ pasaṁsanti,


pamādo garahito sadā.


Apuññalābho ca gatī ca pāpikā,


Bhītassa bhītāya ratī ca thokikā;


Rājā ca daṇḍaṁ garukaṁ paṇeti,


Tasmā naro paradāraṁ na seve.


Dubbacabhikkhuvatthu


Kuso yathā duggahito,


hatthamevānukantati;


Sāmaññaṁ dupparāmaṭṭhaṁ,


nirayāyupakaḍḍhati.


Yaṁ kiñci sithilaṁ kammaṁ,


saṅkiliṭṭhañca yaṁ vataṁ;


Saṅkassaraṁ brahmacariyaṁ,


na taṁ hoti mahapphalaṁ.


Kayirā ce kayirāthenaṁ,


daḷhamenaṁ parakkame;


Sithilo hi paribbājo,


bhiyyo ākirate rajaṁ.


Issāpakataitthivatthu


Akataṁ dukkaṭaṁ seyyo,


pacchā tappati dukkaṭaṁ;


Katañca sukataṁ seyyo,


yaṁ katvā nānutappati.


Sambahulabhikkhuvatthu


Nagaraṁ yathā paccantaṁ,


guttaṁ santarabāhiraṁ;


Evaṁ gopetha attānaṁ,


khaṇo vo mā upaccagā;


Khaṇātītā hi socanti,


nirayamhi samappitā.


Nigaṇṭhavatthu


Alajjitāye lajjanti,


lajjitāye na lajjare;


Micchādiṭṭhisamādānā,


sattā gacchanti duggatiṁ.


Abhaye bhayadassino,


bhaye cābhayadassino;


Titthiyasāvakavatthu


Avajje vajjamatino,


vajje cāvajjadassino;


Vajjañca vajjato ñatvā,


avajjañca avajjato;


Sammādiṭṭhisamādānā,


sattā gacchanti suggatiṁ.


Nirayavaggo dvāvīsatimo.


Aññatarabhikkhuvatthu


Appamādarato bhikkhu,


pamāde bhayadassi vā;


Saṁyojanaṁ aṇuṁ thūlaṁ,


ḍahaṁ aggīva gacchati.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Nāgavagga


Attadantavatthu


Ahaṁ nāgova saṅgāme,


cāpato patitaṁ saraṁ;


Ativākyaṁ titikkhissaṁ,


dussīlo hi bahujjano.


Dantaṁ nayanti samitiṁ,


dantaṁ rājābhirūhati;


Danto seṭṭho manussesu,


yotivākyaṁ titikkhati.


Varamassatarā dantā,


ājānīyā ca sindhavā;


Kuñjarā ca mahānāgā,


attadanto tato varaṁ.


Hatthācariyapubbakabhikkhuvatthu


Na hi etehi yānehi,


gaccheyya agataṁ disaṁ;


Yathāttanā sudantena,


danto dantena gacchati.


Parijiṇṇabrāhmaṇaputtavatthu


Dhanapālo nāma kuñjaro,


Kaṭukabhedano dunnivārayo;


Baddho kabaḷaṁ na bhuñjati,


Sumarati nāgavanassa kuñjaro.


Pasenadikosalavatthu


Middhī yadā hoti mahagghaso ca,


Niddāyitā samparivattasāyī;


Mahāvarāhova nivāpapuṭṭho,


Punappunaṁ gabbhamupeti mando.


Sānusāmaṇeravatthu


Idaṁ pure cittamacāri cārikaṁ,


Yenicchakaṁ yatthakāmaṁ yathāsukhaṁ;


Tadajjahaṁ niggahessāmi yoniso,


Hatthippabhinnaṁ viya aṅkusaggaho.


Pāveyyakahatthivatthu


Appamādaratā hotha,


sacittamanurakkhatha;


Duggā uddharathattānaṁ,


paṅke sannova kuñjaro.


Sambahulabhikkhuvatthu


Sace labhetha nipakaṁ sahāyaṁ,


Saddhiṁ caraṁ sādhuvihāridhīraṁ;


Abhibhuyya sabbāni parissayāni,


Careyya tenattamano satīmā.


No ce labhetha nipakaṁ sahāyaṁ,


Rājāva raṭṭhaṁ vijitaṁ pahāya,


Eko care mātaṅgaraññeva nāgo.


Nigamavāsitissattheravatthu


Appamādarato bhikkhu,


pamāde bhayadassi vā;


Abhabbo parihānāya,


nibbānasseva santike.


Appamādavaggo dutiyo.


Ekassa caritaṁ seyyo,


Natthi bāle sahāyatā;


Eko care na ca pāpāni kayirā,


Appossukko mātaṅgaraññeva nāgo.


Māravatthu


Atthamhi jātamhi sukhā sahāyā,


Tuṭṭhī sukhā yā itarītarena;


Puññaṁ sukhaṁ jīvitasaṅkhayamhi,


Sabbassa dukkhassa sukhaṁ pahānaṁ.


Sukhā matteyyatā loke,


atho petteyyatā sukhā;


Sukhā sāmaññatā loke,


atho brahmaññatā sukhā.


Sukhaṁ yāva jarā sīlaṁ,


sukhā saddhā patiṭṭhitā;


Sukho paññāya paṭilābho,


pāpānaṁ akaraṇaṁ sukhaṁ.


Nāgavaggo tevīsatimo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Taṇhāvagga


Kapilamacchavatthu


Manujassa pamattacārino,


Taṇhā vaḍḍhati māluvā viya;


So plavatī hurā huraṁ,


Phalamicchaṁva vanasmi vānaro.


Yaṁ esā sahate jammī,


taṇhā loke visattikā;


Sokā tassa pavaḍḍhanti,


abhivaṭṭhaṁva bīraṇaṁ.


Yo cetaṁ sahate jammiṁ,


taṇhaṁ loke duraccayaṁ;


Sokā tamhā papatanti,


udabinduva pokkharā.


Taṁ vo vadāmi bhaddaṁ vo,


yāvantettha samāgatā;


Taṇhāya mūlaṁ khaṇatha,


usīratthova bīraṇaṁ;


Mā vo naḷaṁva sotova,


māro bhañji punappunaṁ.


Sūkarapotikāvatthu


Yathāpi mūle anupaddave daḷhe,


Chinnopi rukkho punareva rūhati;


Evampi taṇhānusaye anūhate,


Nibbattatī dukkhamidaṁ punappunaṁ.


Yassa chattiṁsati sotā,


manāpasavanā bhusā;


Mahāvahanti duddiṭṭhiṁ,


saṅkappā rāganissitā.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Cittavagga


Meghiyattheravatthu


Phandanaṁ capalaṁ cittaṁ,


dūrakkhaṁ dunnivārayaṁ;


Ujuṁ karoti medhāvī,


usukārova tejanaṁ.


Savanti sabbadhi sotā,


latā uppajja tiṭṭhati;


Tañca disvā lataṁ jātaṁ,


mūlaṁ paññāya chindatha.


Saritāni sinehitāni ca,


Somanassāni bhavanti jantuno;


Te sātasitā sukhesino,


Te ve jātijarūpagā narā.


Tasiṇāya purakkhatā pajā,


Parisappanti sasova bandhito;


Saṁyojanasaṅgasattakā,


Dukkhamupenti punappunaṁ cirāya.


Tasmā tasiṇaṁ vinodaye,


Ākaṅkhanta virāgamattano.


Vibbhantabhikkhuvatthu


Yo nibbanatho vanādhimutto,


Vanamutto vanameva dhāvati;


Taṁ puggalametha passatha,


Mutto bandhanameva dhāvati.


Bandhanāgāravatthu


Na taṁ daḷhaṁ bandhanamāhu dhīrā,


Yadāyasaṁ dārujapabbajañca;


Sārattarattā maṇikuṇḍalesu,


Puttesu dāresu ca yā apekkhā.


Etaṁ daḷhaṁ bandhanamāhu dhīrā,


Ohārinaṁ sithilaṁ duppamuñcaṁ;


Etampi chetvāna paribbajanti,


Anapekkhino kāmasukhaṁ pahāya.


Khemātherīvatthu


Ye rāgarattānupatanti sotaṁ,


Sayaṅkataṁ makkaṭakova jālaṁ;


Etampi chetvāna vajanti dhīrā,


Anapekkhino sabbadukkhaṁ pahāya.


Uggasenavatthu


Muñca pure muñca pacchato,


Majjhe muñca bhavassa pāragū;


Sabbattha vimuttamānaso,


Na punaṁ jātijaraṁ upehisi.


Cūḷadhanuggahapaṇḍitavatthu


Vitakkamathitassa jantuno,


Tibbarāgassa subhānupassino;


Bhiyyo taṇhā pavaḍḍhati,


Esa kho daḷhaṁ karoti bandhanaṁ.


Vārijova thale khitto,


okamokataubbhato;


Pariphandatidaṁ cittaṁ,


māradheyyaṁ pahātave.


Vitakkūpasame ca yo rato,


Asubhaṁ bhāvayate sadā sato;


Esa kho byanti kāhiti,


Esa checchati mārabandhanaṁ.


Māravatthu


Niṭṭhaṅgato asantāsī,


vītataṇho anaṅgaṇo;


Acchindi bhavasallāni,


antimoyaṁ samussayo.


Vītataṇho anādāno,


Niruttipadakovido;


Akkharānaṁ sannipātaṁ,


Jaññā pubbāparāni ca;


Sa ve “antimasārīro,


Mahāpañño mahāpuriso”ti vuccati.


Upakājīvakavatthu


Sabbābhibhū sabbavidūhamasmi,


Sabbesu dhammesu anūpalitto;


Sabbañjaho taṇhakkhaye vimutto,


Sayaṁ abhiññāya kamuddiseyyaṁ.


Sakkapañhavatthu


Sabbadānaṁ dhammadānaṁ jināti,


Sabbarasaṁ dhammaraso jināti;


Sabbaratiṁ dhammarati jināti,


Taṇhakkhayo sabbadukkhaṁ jināti.


Aputtakaseṭṭhivatthu


Hananti bhogā dummedhaṁ,


no ca pāragavesino;


Bhogataṇhāya dummedho,


hanti aññeva attanaṁ.


Aṅkuravatthu


Tiṇadosāni khettāni,


rāgadosā ayaṁ pajā;


Tasmā hi vītarāgesu,


dinnaṁ hoti mahapphalaṁ.


dosadosā ayaṁ pajā;


Tasmā hi vītadosesu,


mohadosā ayaṁ pajā;


Tasmā hi vītamohesu,


icchādosā ayaṁ pajā;


Tasmā hi vigaticchesu,


Taṇhāvaggo catuvīsatimo.


Aññatarabhikkhuvatthu


Dunniggahassa lahuno,


yatthakāmanipātino;


Cittassa damatho sādhu,


cittaṁ dantaṁ sukhāvahaṁ.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Bhikkhuvagga


Pañcabhikkhuvatthu


Cakkhunā saṁvaro sādhu,


sādhu sotena saṁvaro;


Ghānena saṁvaro sādhu,


sādhu jivhāya saṁvaro.


Kāyena saṁvaro sādhu,


sādhu vācāya saṁvaro;


Manasā saṁvaro sādhu,


sādhu sabbattha saṁvaro;


Sabbattha saṁvuto bhikkhu,


sabbadukkhā pamuccati.


Haṁsaghātakabhikkhuvatthu


Hatthasaṁyato pādasaṁyato,


Vācāsaṁyato saṁyatuttamo;


Ajjhattarato samāhito,


Eko santusito tamāhu bhikkhuṁ.


Kokālikavatthu


Yo mukhasaṁyato bhikkhu,


mantabhāṇī anuddhato;


Atthaṁ dhammañca dīpeti,


madhuraṁ tassa bhāsitaṁ.


Dhammārāmattheravatthu


Dhammārāmo dhammarato,


dhammaṁ anuvicintayaṁ;


Dhammaṁ anussaraṁ bhikkhu,


saddhammā na parihāyati.


Vipakkhasevakabhikkhuvatthu


Salābhaṁ nātimaññeyya,


nāññesaṁ pihayaṁ care;


Aññesaṁ pihayaṁ bhikkhu,


samādhiṁ nādhigacchati.


Appalābhopi ce bhikkhu,


salābhaṁ nātimaññati;


Taṁ ve devā pasaṁsanti,


suddhājīviṁ atanditaṁ.


Pañcaggadāyakabrāhmaṇavatthu


Sabbaso nāmarūpasmiṁ,


yassa natthi mamāyitaṁ;


Asatā ca na socati,


sa ve “bhikkhū”ti vuccati.


Sambahulabhikkhuvatthu


Mettāvihārī yo bhikkhu,


pasanno buddhasāsane;


Adhigacche padaṁ santaṁ,


saṅkhārūpasamaṁ sukhaṁ.


Siñca bhikkhu imaṁ nāvaṁ,


sittā te lahumessati;


Chetvā rāgañca dosañca,


tato nibbānamehisi.


Aññataraukkaṇṭhitabhikkhuvatthu


Sududdasaṁ sunipuṇaṁ,


yatthakāmanipātinaṁ;


Cittaṁ rakkhetha medhāvī,


cittaṁ guttaṁ sukhāvahaṁ.


Pañca chinde pañca jahe,


pañca cuttari bhāvaye;


Pañca saṅgātigo bhikkhu,


“oghatiṇṇo”ti vuccati.


Jhāya bhikkhu mā pamādo,


Mā te kāmaguṇe ramessu cittaṁ;


Mā lohaguḷaṁ gilī pamatto,


Mā kandi “dukkhamidan”ti dayhamāno.


Natthi jhānaṁ apaññassa,


paññā natthi ajhāyato;


Yamhi jhānañca paññā ca,


sa ve nibbānasantike.


Suññāgāraṁ paviṭṭhassa,


santacittassa bhikkhuno;


Amānusī rati hoti,


sammā dhammaṁ vipassato.


Yato yato sammasati,


khandhānaṁ udayabbayaṁ;


Labhatī pītipāmojjaṁ,


amataṁ taṁ vijānataṁ.


Tatrāyamādi bhavati,


idha paññassa bhikkhuno;


Indriyagutti santuṭṭhi,


pātimokkhe ca saṁvaro.


Mitte bhajassu kalyāṇe,


suddhājīve atandite;


Paṭisanthāravutyassa,


ācārakusalo siyā;


Tato pāmojjabahulo,


dukkhassantaṁ karissati.


Pañcasatabhikkhuvatthu


Vassikā viya pupphāni,


maddavāni pamuñcati;


Evaṁ rāgañca dosañca,


vippamuñcetha bhikkhavo.


Santakāyattheravatthu


Santakāyo santavāco,


santavā susamāhito;


Vantalokāmiso bhikkhu,


“upasanto”ti vuccati.


Naṅgalakulattheravatthu


Attanā codayattānaṁ,


paṭimaṁsetha attanā;


So attagutto satimā,


sukhaṁ bhikkhu vihāhisi.


Saṅgharakkhitabhāgineyyattheravatthu


Dūraṅgamaṁ ekacaraṁ,


asarīraṁ guhāsayaṁ;


Ye cittaṁ saṁyamissanti,


mokkhanti mārabandhanā.


Attā hi attano nātho,


ko hi nātho paro siyā;


Attā hi attano gati,


tasmā saṁyamamattānaṁ;


Assaṁ bhadraṁva vāṇijo.


Vakkalittheravatthu


Pāmojjabahulo bhikkhu,


pasanno buddhasāsane;


Adhigacche padaṁ santaṁ,


saṅkhārūpasamaṁ sukhaṁ.


Sumanasāmaṇeravatthu


Yo have daharo bhikkhu,


yuñjati buddhasāsane;


Somaṁ lokaṁ pabhāseti,


abbhā muttova candimā.


Bhikkhuvaggo pañcavīsatimo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Brāhmaṇavagga


Pasādabahulabrāhmaṇavatthu


Chinda sotaṁ parakkamma,


kāme panuda brāhmaṇa;


Saṅkhārānaṁ khayaṁ ñatvā,


akataññūsi brāhmaṇa.


Sambahulabhikkhuvatthu


Yadā dvayesu dhammesu,


pāragū hoti brāhmaṇo;


Athassa sabbe saṁyogā,


atthaṁ gacchanti jānato.


Māravatthu


Yassa pāraṁ apāraṁ vā,


pārāpāraṁ na vijjati;


Vītaddaraṁ visaṁyuttaṁ,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Aññatarabrāhmaṇavatthu


Jhāyiṁ virajamāsīnaṁ,


katakiccamanāsavaṁ;


Uttamatthamanuppattaṁ,


Ānandattheravatthu


Divā tapati ādicco,


rattimābhāti candimā;


Sannaddho khattiyo tapati,


jhāyī tapati brāhmaṇo;


Atha sabbamahorattiṁ,


buddho tapati tejasā.


Aññatarabrāhmaṇapabbajitavatthu


Bāhitapāpoti brāhmaṇo,


Samacariyā samaṇoti vuccati;


Pabbājayamattano malaṁ,


Tasmā “pabbajito”ti vuccati.


Sāriputtattheravatthu


Na brāhmaṇassa pahareyya,


nāssa muñcetha brāhmaṇo;


Dhī brāhmaṇassa hantāraṁ,


tato dhī yassa muñcati.


Cittahatthattheravatthu


Anavaṭṭhitacittassa,


saddhammaṁ avijānato;


Pariplavapasādassa,


paññā na paripūrati.


Na brāhmaṇassetadakiñci seyyo,


Yadā nisedho manaso piyehi;


Yato yato hiṁsamano nivattati,


Tato tato sammatimeva dukkhaṁ.


Mahāpajāpatigotamīvatthu


Yassa kāyena vācāya,


manasā natthi dukkaṭaṁ;


Saṁvutaṁ tīhi ṭhānehi,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Sāriputtattheravatthu


Yamhā dhammaṁ vijāneyya,


sammāsambuddhadesitaṁ;


Sakkaccaṁ taṁ namasseyya,


aggihuttaṁva brāhmaṇo.


Jaṭilabrāhmaṇavatthu


Na jaṭāhi na gottena,


na jaccā hoti brāhmaṇo;


Yamhi saccañca dhammo ca,


so sucī so ca brāhmaṇo.


Kuhakabrāhmaṇavatthu


Kiṁ te jaṭāhi dummedha,


kiṁ te ajinasāṭiyā;


Abbhantaraṁ te gahanaṁ,


bāhiraṁ parimajjasi.


Kisāgotamīvatthu


Paṁsukūladharaṁ jantuṁ,


kisaṁ dhamanisanthataṁ;


Ekaṁ vanasmiṁ jhāyantaṁ,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Ekabrāhmaṇavatthu


Na cāhaṁ brāhmaṇaṁ brūmi,


yonijaṁ mattisambhavaṁ;


Bhovādi nāma so hoti,


sace hoti sakiñcano;


Akiñcanaṁ anādānaṁ,


Uggasenaseṭṭhiputtavatthu


Sabbasaṁyojanaṁ chetvā,


yo ve na paritassati;


Saṅgātigaṁ visaṁyuttaṁ,


Dvebrāhmaṇavatthu


Chetvā naddhiṁ varattañca,


sandānaṁ sahanukkamaṁ;


Ukkhittapalighaṁ buddhaṁ,


Akkosakabhāradvājavatthu


Akkosaṁ vadhabandhañca,


aduṭṭho yo titikkhati;


Khantībalaṁ balānīkaṁ,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Anavassutacittassa,


ananvāhatacetaso;


Puññapāpapahīnassa,


natthi jāgarato bhayaṁ.


Tissattheravatthu


Akkocchi maṁ avadhi maṁ,


ajini maṁ ahāsi me;


Ye ca taṁ upanayhanti,


veraṁ tesaṁ na sammati.


Sāriputtattheravatthu


Akkodhanaṁ vatavantaṁ,


sīlavantaṁ anussadaṁ;


Dantaṁ antimasārīraṁ,


Uppalavaṇṇāttherīvatthu


Vāri pokkharapatteva,


āraggeriva sāsapo;


Yo na limpati kāmesu,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Aññatarabrāhmaṇavatthu


Yo dukkhassa pajānāti,


idheva khayamattano;


Pannabhāraṁ visaṁyuttaṁ,


Khemābhikkhunīvatthu


Gambhīrapaññaṁ medhāviṁ,


maggāmaggassa kovidaṁ;


Uttamatthamanuppattaṁ,


Pabbhāravāsitissattheravatthu


Asaṁsaṭṭhaṁ gahaṭṭhehi,


anāgārehi cūbhayaṁ;


Anokasārimappicchaṁ,


Aññatarabhikkhuvatthu


Nidhāya daṇḍaṁ bhūtesu,


tasesu thāvaresu ca;


Yo na hanti na ghāteti,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Sāmaṇerānaṁvatthu


Aviruddhaṁ viruddhesu,


attadaṇḍesu nibbutaṁ;


Sādānesu anādānaṁ,


Mahāpanthakattheravatthu


Yassa rāgo ca doso ca,


māno makkho ca pātito;


Sāsaporiva āraggā,


Pilindavacchattheravatthu


Akakkasaṁ viññāpaniṁ,


giraṁ saccamudīraye;


Yāya nābhisaje kañci,


Aññatarattheravatthu


Yodha dīghaṁ va rassaṁ vā,


aṇuṁ thūlaṁ subhāsubhaṁ;


Loke adinnaṁ nādiyati,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Pañcasatabhikkhuvatthu


Kumbhūpamaṁ kāyamimaṁ viditvā,


Nagarūpamaṁ cittamidaṁ ṭhapetvā;


Yodhetha māraṁ paññāvudhena,


Jitañca rakkhe anivesano siyā.


Sāriputtattheravatthu


Āsā yassa na vijjanti,


asmiṁ loke paramhi ca;


Nirāsāsaṁ visaṁyuttaṁ,


Mahāmoggallānattheravatthu


Yassālayā na vijjanti,


aññāya akathaṅkathī;


Amatogadhamanuppattaṁ,


Revatattheravatthu


Yodha puññañca pāpañca,


ubho saṅgamupaccagā;


Asokaṁ virajaṁ suddhaṁ,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Candābhattheravatthu


Candaṁva vimalaṁ suddhaṁ,


vippasannamanāvilaṁ;


Nandībhavaparikkhīṇaṁ,


Sīvalittheravatthu


Yomaṁ palipathaṁ duggaṁ,


saṁsāraṁ mohamaccagā;


Tiṇṇo pāraṅgato jhāyī,


anejo akathaṅkathī;


Anupādāya nibbuto,


Sundarasamuddattheravatthu


Yodha kāme pahantvāna,


anāgāro paribbaje;


Kāmabhavaparikkhīṇaṁ,


Jaṭilattheravatthu


Yodha taṇhaṁ pahantvāna,


Taṇhābhavaparikkhīṇaṁ,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Jotikattheravatthu


Naṭaputtakattheravatthu


Hitvā mānusakaṁ yogaṁ,


dibbaṁ yogaṁ upaccagā;


Sabbayogavisaṁyuttaṁ,


Hitvā ratiñca aratiñca,


sītibhūtaṁ nirūpadhiṁ;


Sabbalokābhibhuṁ vīraṁ,


Vaṅgīsattheravatthu


Cutiṁ yo vedi sattānaṁ,


upapattiñca sabbaso;


Asattaṁ sugataṁ buddhaṁ,


Pūtigattatissattheravatthu


Aciraṁ vatayaṁ kāyo,


pathaviṁ adhisessati;


Chuddho apetaviññāṇo,


niratthaṁva kaliṅgaraṁ.


Yassa gatiṁ na jānanti,


devā gandhabbamānusā;


Khīṇāsavaṁ arahantaṁ,


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Dhammadinnāttherīvatthu


Yassa pure ca pacchā ca,


majjhe ca natthi kiñcanaṁ;


Akiñcanaṁ anādānaṁ,


Aṅgulimālattheravatthu


Usabhaṁ pavaraṁ vīraṁ,


mahesiṁ vijitāvinaṁ;


Anejaṁ nhātakaṁ buddhaṁ,


Devahitabrāhmaṇavatthu


Pubbenivāsaṁ yo vedi,


catusaccavibhāvinā;


Satattayañca vatthūnaṁ,


pañcādhikaṁ samuṭṭhitāti.


Dhammapade vaggānamuddānaṁ


Yamakappamādo cittaṁ,


pupphaṁ bālena paṇḍito;


Arahanto sahassañca,


pāpaṁ daṇḍena te dasa.


Jarā attā ca loko ca,


buddho sukhaṁ piyena ca;


saggāpāyañca passati;


Kodho malañca dhammaṭṭho,


maggavaggena vīsati.


Pakiṇṇaṁ nirayo nāgo,


taṇhā bhikkhu ca brāhmaṇo;


Ete chabbīsati vaggā,


desitādiccabandhunā.


Gāthānamuddānaṁ


Yamake vīsati gāthā,


appamādamhi dvādasa;


Ekādasa cittavagge,


Atho jātikkhayaṁ patto,


pupphavaggamhi soḷasa.


Bāle ca soḷasa gāthā,


paṇḍitamhi catuddasa;


Arahante dasa gāthā,


sahasse honti soḷasa.


Terasa pāpavaggamhi,


daṇḍamhi dasa satta ca;


Ekādasa jarā vagge,


attavaggamhi tā dasa.


Dvādasa lokavaggamhi,


abhiññāvosito muni;


buddhavaggamhi ṭhārasa;


Sukhe ca piyavagge ca,


gāthāyo honti dvādasa.


Cuddasa kodhavaggamhi,


malavaggekavīsati;


Sattarasa ca dhammaṭṭhe,


maggavagge sattarasa.


Pakiṇṇe soḷasa gāthā,


niraye nāge ca cuddasa;


Chabbīsa taṇhāvaggamhi,


Sabbavositavosānaṁ,


tevīsa bhikkhuvaggikā.


Ekatālīsagāthāyo,


brāhmaṇe vaggamuttame;


Gāthāsatāni cattāri,


tevīsa ca punāpare;


Dhammapade nipātamhi,


desitādiccabandhunāti.


Dhammapadapāḷi samattā.


tamahaṁ brūmi brāhmaṇaṁ.


Brāhmaṇavaggo chabbīsatimo.


Ettāvatā sabbapaṭhame yamakavagge cuddasa vatthūni, appamādavagge nava, cittavagge nava, pupphavagge dvādasa, bālavagge pannarasa, paṇḍitavagge ekādasa, arahantavagge dasa, sahassavagge cuddasa, pāpavagge dvādasa, daṇḍavagge ekādasa, jarāvagge nava, attavagge dasa, lokavagge ekādasa, buddhavagge nava, sukhavagge aṭṭha, piyavagge nava, kodhavagge aṭṭha, malavagge dvādasa, dhammaṭṭhavagge dasa, maggavagge dvādasa, pakiṇṇakavagge nava, nirayavagge nava, nāgavagge aṭṭha, taṇhāvagge dvādasa, bhikkhuvagge dvādasa, brāhmaṇavagge cattālīsāti pañcādhikāni tīṇi vatthusatāni.

ettavata sabbapatham yamakavagg cuddasa vatthun appamadavagg nava cittavagg nava pupphavagg dvadas balavagg pannarasa panditavagg ekadasa arahantavagg dasa sahassavagg cuddasa papavagg dvadas dandavagg ekadasa jaravagg nava attavagg dasa lokavagg ekadasa buddhavagg nava sukhavagg attha piyavagg nava kodhavagg attha malavagg dvadas dhammatthavagg dasa maggavagg dvadas pakinnakavagg nava nirayavagg nava nagavagg attha tanhavagg dvadas bhikkhuvagg dvadas brahmanavagg cattalisat pancadhikan tin vatthusatan


Satevīsacatussatā,


Nandagopālakavatthu


Diso disaṁ yaṁ taṁ kayirā,


verī vā pana verinaṁ;


Micchāpaṇihitaṁ cittaṁ,


pāpiyo naṁ tato kare.


Soreyyavatthu


Na taṁ mātā pitā kayirā,


aññe vāpi ca ñātakā;


Sammāpaṇihitaṁ cittaṁ,


seyyaso naṁ tato kare.


Cittavaggo tatiyo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Pupphavagga


Pathavikathāpasutapañcasatabhikkhuvatthu


Ko imaṁ pathaviṁ vicessati,


Yamalokañca imaṁ sadevakaṁ;


Ko dhammapadaṁ sudesitaṁ,


Kusalo pupphamiva pacessati.


Sekho pathaviṁ vicessati,


Sekho dhammapadaṁ sudesitaṁ,


Marīcikammaṭṭhānikabhikkhuvatthu


Pheṇūpamaṁ kāyamimaṁ viditvā,


Marīcidhammaṁ abhisambudhāno;


Chetvāna mārassa papupphakāni,


Adassanaṁ maccurājassa gacche.


Viṭaṭūbhavatthu


Pupphāni heva pacinantaṁ,


byāsattamanasaṁ naraṁ;


Suttaṁ gāmaṁ mahoghova,


maccu ādāya gacchati.


Patipūjikakumārivatthu


Atittaññeva kāmesu,


antako kurute vasaṁ.


Macchariyakosiyaseṭṭhivatthu


Yathāpi bhamaro pupphaṁ,


vaṇṇagandhamaheṭhayaṁ;


Paleti rasamādāya,


evaṁ gāme munī care.


Akkocchi maṁ avadhi maṁ,


ajini maṁ ahāsi me;


Ye ca taṁ nupanayhanti,


veraṁ tesūpasammati.


Pāveyyaājīvakavatthu


Na paresaṁ vilomāni,


na paresaṁ katākataṁ;


Attanova avekkheyya,


katāni akatāni ca.


Chattapāṇiupāsakavatthu


Yathāpi ruciraṁ pupphaṁ,


vaṇṇavantaṁ agandhakaṁ;


Evaṁ subhāsitā vācā,


aphalā hoti akubbato.


Vaṇṇavantaṁ sagandhakaṁ;


Saphalā hoti kubbato.


Visākhāvatthu


Yathāpi puppharāsimhā,


kayirā mālāguṇe bahū;


Evaṁ jātena maccena,


kattabbaṁ kusalaṁ bahuṁ.


Ānandattherapañhavatthu


Na pupphagandho paṭivātameti,


Na candanaṁ tagaramallikā vā;


Satañca gandho paṭivātameti,


Sabbā disā sappuriso pavāyati.


Candanaṁ tagaraṁ vāpi,


uppalaṁ atha vassikī;


Etesaṁ gandhajātānaṁ,


sīlagandho anuttaro.


Mahākassapattherapiṇḍapātadinnavatthu


Appamatto ayaṁ gandho,


yāyaṁ tagaracandanī;


Yo ca sīlavataṁ gandho,


vāti devesu uttamo.


Godhikattheraparinibbānavatthu


Tesaṁ sampannasīlānaṁ,


appamādavihārinaṁ;


Sammadaññāvimuttānaṁ,


māro maggaṁ na vindati.


Garahadinnavatthu


Yathā saṅkāradhānasmiṁ,


ujjhitasmiṁ mahāpathe;


Padumaṁ tattha jāyetha,


sucigandhaṁ manoramaṁ.


Evaṁ saṅkārabhūtesu,


andhabhūte puthujjane;


Atirocati paññāya,


sammāsambuddhasāvako.


Pupphavaggo catuttho.


Kāḷayakkhinīvatthu


Na hi verena verāni,


sammantīdha kudācanaṁ;


Averena ca sammanti,


esa dhammo sanantano.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Bālavagga


Aññatarapurisavatthu


Dīghā jāgarato ratti,


dīghaṁ santassa yojanaṁ;


Dīgho bālāna saṁsāro,


saddhammaṁ avijānataṁ.


Mahākassapasaddhivihārikavatthu


Carañce nādhigaccheyya,


Seyyaṁ sadisamattano;


Ekacariyaṁ daḷhaṁ kayirā,


Natthi bāle sahāyatā.


Ānandaseṭṭhivatthu


Puttā matthi dhanaṁ matthi,


iti bālo vihaññati;


Attā hi attano natthi,


kuto puttā kuto dhanaṁ.


Gaṇṭhibhedakacoravatthu


Yo bālo maññati bālyaṁ,


paṇḍito vāpi tena so;


Bālo ca paṇḍitamānī,


sa ve “bālo”ti vuccati.


Udāyittheravatthu


Yāvajīvampi ce bālo,


paṇḍitaṁ payirupāsati;


Na so dhammaṁ vijānāti,


dabbī sūparasaṁ yathā.


Tiṁsapāveyyakabhikkhuvatthu


Muhuttamapi ce viññū,


Khippaṁ dhammaṁ vijānāti,


jivhā sūparasaṁ yathā.


Suppabuddhakuṭṭhivatthu


Caranti bālā dummedhā,


amitteneva attanā;


Karontā pāpakaṁ kammaṁ,


yaṁ hoti kaṭukapphalaṁ.


Kassakavatthu


Na taṁ kammaṁ kataṁ sādhu,


yaṁ katvā anutappati;


Yassa assumukho rodaṁ,


vipākaṁ paṭisevati.


Sumanamālākāravatthu


Tañca kammaṁ kataṁ sādhu,


yaṁ katvā nānutappati;


Yassa patīto sumano,


Uppalavaṇṇattherīvatthu


Madhuṁvā maññati bālo,


yāva pāpaṁ na paccati;


Yadā ca paccati pāpaṁ,


atha dukkhaṁ nigacchati.


Kosambakavatthu


Pare ca na vijānanti,


mayamettha yamāmase;


Ye ca tattha vijānanti,


tato sammanti medhagā.


Jambukattheravatthu


Māse māse kusaggena,


bālo bhuñjeyya bhojanaṁ;


Na so saṅkhātadhammānaṁ,


kalaṁ agghati soḷasiṁ.


Ahipetavatthu


Na hi pāpaṁ kataṁ kammaṁ,


Sajjukhīraṁva muccati;


Ḍahantaṁ bālamanveti,


Bhasmacchannova pāvako.


Saṭṭhikūṭapetavatthu


Yāvadeva anatthāya,


ñattaṁ bālassa jāyati;


Hanti bālassa sukkaṁsaṁ,


muddhamassa vipātayaṁ.


Cittagahapativatthu


Asantaṁ bhāvanamiccheyya,


Purekkhārañca bhikkhusu;


Āvāsesu ca issariyaṁ,


Pūjaṁ parakulesu ca.


Mameva kata maññantu,


gihī pabbajitā ubho;


Mamevātivasā assu,


kiccākiccesu kismici;


Iti bālassa saṅkappo,


icchā māno ca vaḍḍhati.


Vanavāsitissasāmaṇeravatthu


Aññā hi lābhūpanisā,


aññā nibbānagāminī;


Evametaṁ abhiññāya,


bhikkhu buddhassa sāvako;


Sakkāraṁ nābhinandeyya,


vivekamanubrūhaye.


Bālavaggo pañcamo.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Paṇḍitavagga


Rādhattheravatthu


Nidhīnaṁva pavattāraṁ,


yaṁ passe vajjadassinaṁ;


Niggayhavādiṁ medhāviṁ,


tādisaṁ paṇḍitaṁ bhaje;


Tādisaṁ bhajamānassa,


seyyo hoti na pāpiyo.


Assajipunabbasukavatthu


Ovadeyyānusāseyya,


asabbhā ca nivāraye;


Satañhi so piyo hoti,


asataṁ hoti appiyo.


Channattheravatthu


Na bhaje pāpake mitte,


na bhaje purisādhame;


Bhajetha mitte kalyāṇe,


bhajetha purisuttame.


Mahākappinattheravatthu


Dhammapīti sukhaṁ seti,


vippasannena cetasā;


Ariyappavedite dhamme,


sadā ramati paṇḍito.


Mahākāḷattheravatthu


Subhānupassiṁ viharantaṁ,


indriyesu asaṁvutaṁ;


Bhojanamhi cāmattaññuṁ,


kusītaṁ hīnavīriyaṁ;


Taṁ ve pasahati māro,


vāto rukkhaṁva dubbalaṁ.


Paṇḍitasāmaṇeravatthu


Udakañhi nayanti nettikā,


Usukārā namayanti tejanaṁ;


Dāruṁ namayanti tacchakā,


Attānaṁ damayanti paṇḍitā.


Lakuṇḍakabhaddiyattheravatthu


Selo yathā ekaghano,


vātena na samīrati;


Evaṁ nindāpasaṁsāsu,


na samiñjanti paṇḍitā.


Kāṇamātāvatthu


Yathāpi rahado gambhīro,


vippasanno anāvilo;


Evaṁ dhammāni sutvāna,


vippasīdanti paṇḍitā.


Pañcasatabhikkhuvatthu


Sabbattha ve sappurisā cajanti,


Na kāmakāmā lapayanti santo;


Sukhena phuṭṭhā atha vā dukhena,


Na uccāvacaṁ paṇḍitā dassayanti.


Dhammikattheravatthu


Na attahetu na parassa hetu,


Na puttamicche na dhanaṁ na raṭṭhaṁ;


Na iccheyya adhammena samiddhimattano,


Sa sīlavā paññavā dhammiko siyā.


Dhammassavanattheravatthu


Appakā te manussesu,


ye janā pāragāmino;


Athāyaṁ itarā pajā,


tīramevānudhāvati.


Ye ca kho sammadakkhāte,


dhamme dhammānuvattino;


Te janā pāramessanti,


maccudheyyaṁ suduttaraṁ.


Pañcasataāgantukabhikkhuvatthu


Kaṇhaṁ dhammaṁ vippahāya,


Sukkaṁ bhāvetha paṇḍito;


Okā anokamāgamma,


Viveke yattha dūramaṁ.


Tatrābhiratimiccheyya,


hitvā kāme akiñcano;


Pariyodapeyya attānaṁ,


cittaklesehi paṇḍito.


Yesaṁ sambodhiyaṅgesu,


sammā cittaṁ subhāvitaṁ;


Ādānapaṭinissagge,


anupādāya ye ratā;


Khīṇāsavā jutimanto,


te loke parinibbutā.


Paṇḍitavaggo chaṭṭho.


Asubhānupassiṁ viharantaṁ,


Indriyesu susaṁvutaṁ;


Bhojanamhi ca mattaññuṁ,


Saddhaṁ āraddhavīriyaṁ;


Taṁ ve nappasahati māro,


Vāto selaṁva pabbataṁ.


Khuddakanikāya


Dhammapada


Arahantavagga


Jīvakapañhavatthu


Gataddhino visokassa,


vippamuttassa sabbadhi;


Sabbaganthappahīnassa,


pariḷāho na vijjati.


Mahākassapattheravatthu


Uyyuñjanti satīmanto,


na nikete ramanti te;


Haṁsāva pallalaṁ hitvā,


okamokaṁ jahanti te.


Belaṭṭhasīsattheravatthu


Yesaṁ sannicayo natthi,


ye pariññātabhojanā;


Suññato animitto ca,


vimokkho yesaṁ gocaro;


Ākāseva sakuntānaṁ,


gati tesaṁ durannayā.


Anuruddhattheravatthu


Yassāsavā parikkhīṇā,


āhāre ca anissito;


vimokkho yassa gocaro;


padaṁ tassa durannayaṁ.


Mahākaccāyanattheravatthu


Yassindriyāni samathaṅgatāni,


Assā yathā sārathinā sudantā;


Pahīnamānassa anāsavassa,


Devāpi tassa pihayanti tādino.


Sāriputtattheravatthu


Pathavisamo no virujjhati,


Indakhilupamo tādi subbato;


Rahadova apetakaddamo,


Saṁsārā na bhavanti tādino.


Kosambivāsitissattherasāmaṇeravatthu


Santaṁ tassa manaṁ hoti,


santā vācā ca kamma ca;


Sammadaññāvimuttassa,


upasantassa tādino.


Assaddho akataññū ca,


sandhicchedo ca yo naro;


Hatāvakāso vantāso,


sa ve uttamaporiso.


Khadiravaniyarevatattheravatthu


Gāme vā yadi vāraññe,


Ninne vā yadi vā thale;


Yattha arahanto viharanti,


Taṁ bhūmirāmaṇeyyakaṁ.


Aññataraitthivatthu


Ramaṇīyāni araññāni,


yattha na ramatī jano;


Vītarāgā ramissanti,


na te kāmagavesino.


Arahantavaggo sattamo.


Devadattavatthu


Anikkasāvo kāsāvaṁ,


yo vatthaṁ paridahissati;


Apeto damasaccena,


na so kāsāvamarahati.