cerno — Lewis & Short
cerno, crēvi, crētum (
cineris bene creti,Pall. 12, 22, 3; but freq. in the compounds of cerno; for the simple part., the orig. form certus also is very rarely used:
certā deinde sorte senatus consultum factum est,Liv. 36, 2, 2; v. under II. C., and cf. certus), 3, v. a. root car- for scar-, to separate; cf. kri/nw; hence, skw/r, stercus, screo; cf. cera.
per cribrum, Cato. R. R. 107, 1: farinam cribro,Plin. 18, 11, 29, § 115; cf. id. 33, 5, 26, § 87; Pall. Jun. 1; Veg. 3, 28, 6:
in cribris omnia cerne cavis,Ov. Med. Fac. 62; cf.:
per densa foramina,id. ib. 89:
cineris bene creti,well sifted, Pall. Nov. 22.—Far more freq.,
7, § 76 ib.: sed quis illic est, procul quem video? estne hic Hegio? si satis cerno, is hercle'st,Ter. Ad. 3, 3, 85:
tum porro varios rerum sentimus odores, nec tamen ad nareis venienteis cernimus umquam: nec voces cernere suemus,Lucr. 1, 300; 4, 598:
quod nequeunt oculis rerum primordia cerni,id. 1, 269; v. also id. 2, 314 sq.; 4, 242; cf. id. 2, 837:
acute,id. 4, 811; cf.:
cerno acutum,Hor. S. 1, 3, 26:
altaria exhalare vapore,Lucr. 3, 432; 2, 928 al.—Hence, sometimes opp. to hearing:
ut non solum auribus acciperetur, sed etiam oculis cerneretur,Nep. Timol. 2, 2;
or to mental perception: quem ego tam video animo, quam ea, quae oculis cernimus,Cic. Fam. 6, 3, 2:
nos enim ne nunc quidem oculis cernimus ea, quae videmus,id. Tusc. 1, 20, 46:
quae cernere et videre non possumus,id. de Or. 3, 40, 161; cf. id. Rep. 6, 20, 21 sq.:
ego Catuli Cumanum ex hoc loco cerno, Pompeianum non cerno,id. Ac. 2, 25, 80:
ut ea cernimus quae videmus,id. Mil. 29, 79:
omnia sic aperiam, ut ea cernere oculis videamini,id. Clu. 24, 66:
coram aliquid,to witness, Caes. B. G. 6, 8; Verg. A. 2, 538:
aliquem,Caes. B. G. 6, 21:
acies a nostris cernebatur,id. B. C. 3, 69:
in sole sidera ipsa desinunt cerni,Quint. 8, 5, 29:
simile quiddam facientes aves cernimus,id. 2, 6, 7:
me miserum, turbā quod non ego cernar in illā,Ov. P. 4, 4, 43:
Constitit alma Venus, nulli cernenda,id. M. 15, 844; Curt. 8, 13, 16; Tac. A. 1, 59.—With acc. and inf.: sensumque inesse et motum in membris cerno, Canius ap. Varr. L. L. 6, § 81 Müll.:
neque mutari ac misceri omnia cerneres,Sall. C. 2, 3: quos ad resistendum concucurrisse cernebat, * Suet. Caes. 15 fin.:
cernis ut insultent Rutuli?Verg. A. 10, 20:
cerne quam tenui vos parte contingat,Cic. Rep. 6, 20, 21:
cerneres, quanta audacia fuisset, etc.,Sall. C. 61, 1.—Impers. with acc. and inf.:
cernebatur, novissimos illorum premi vehementer,Caes. B. C. 1, 64 Herz. N. cr.— So impers. with rel. -clause:
ut non solum auribus acciperetur, sed etiam oculis cerneretur quem detulisset,Nep. Timol. 2, 2. —Ante-class., of the hearing: vox illius certe est: idem omnes cernimus, Att. ap. Non. p. 261, 11, and perh. also, Titin. ap. Prisc. p. 898 P.—Hence,
fortis animus et magnus duabus rebus maxime cernitur,Cic. Off. 1, 20, 66; so id. Tusc. 5, 8, 22: amicus certus in re incertā cernitur, Enn. ap. Cic. Lael. 17, 64:
atque hae quidem virtutes cernuntur in agendo,Cic. Part. Or. 23, 78; id. Top. 21, 80 (also in Quint. 3, 5, 18).—*
ubi gratus, si non eum ipsi cernunt grati, cui referunt gratiam?Cic. Leg. 1, 18, 49.—
intellego, cognosco, perspicio): neque tanta in rebus obscuritas, ut eas (res) non penitus acri vir ingenio cernat, si modo aspexerit,Cic. de Or. 3, 31, 124:
jam cernam mene an illam potiorem putes, id. poët. Tusc. 2, 9, 20: (antiquitas) hoc melius ea fortasse, quae erant vera, cernebat,id. ib. 1, 12, 26; id. Fin. 1, 19, 64; id. Top. 5, 27; id. N. D. 1, 19, 49; id. Fam. 5, 12, 2:
quae cum ego non solum suspicarer, sed plane cernerem,id. Agr. 2, 4, 9; id. de Or. 3, 31, 124:
ut consuetum facile amorem cerneres,Ter. And. 1, 1, 108.—Hence,
cerno animo sepultā in patriā miseros atque insepultos acervos civium,Cic. Cat. 4, 6, 11:
cerno jam animo, quanto omnia uberiora atque ornatiora futura sint,id. Fam. 5, 12, 2.—
quotcumque senatus creverit populusque jusserit tot sunto,Cic. Leg. 3, 3, 8:
quodcumque senatus creverit agunto,id. ib. 3, 3, 8, § 6: jurati cernant. Pac. ap. Non. p. 261, 13:
illum locum tempusque consilio destinatum quid de Armeniā cernerent,Tac. A. 15, 14:
priusquam id sors cerneret,Liv. 43, 12, 2:
certā sorte,after the lot was decided, id. 36, 2, 2.—Hence,
cernere ferro,Verg. A. 12, 709 (also ap. Sen. Ep. 58, 3); so,
cernere certamen,Plaut. Bacch. 3, 2, 15; id. Cas. 3, 1, 2; Lucr. 5, 394: pro patriā, pro liberis, pro aris atque focis suis, * Sall. C. 59, 5 Kritz N. cr. (al. certare):
seu libeat duplicem sejunctim cernere martem,Tib. 4, 1, 103.—Humorously, Plaut. Trin. 2, 4, 77.—
acribus inter se cum armis confligere,id. ib. p. 261, 6:
te mihi amicam esse crevi,Plaut. Cist. 1, 1, 1 (crevi valet constitui, Varr. L. L. 7, § 98 Müll.); Cat. 64, 150.—Hence,
debet etiam fratris Appii amorem erga me cum reliquā hereditate crevisse,Cic. Att. 6, 1, 10; so id. Fam. 9, 14, 4; Val. Max. 5, 3, ext. 3.—P. a. v. certus.