1. cieo — de Vaan
The corpus record — Latin
cieo
cieo
to move, stir up
Generated live from the audited Latin corpus — every figure on this page is a database query, not prose from memory.
Where it lives
- Epilogus 1 · 74.07/10k
- Appendix Vergiliana 6 · 17.3/10k
- Commemoratio professorum Burdigalensium 3 · 11.42/10k
- Phaedra 6 · 8.43/10k
- De Rerum Natura 40 · 8.21/10k
- Ludus Septem Sapientum 1 · 7.58/10k
- Pro L. Cornelio Balbo 5 · 7.36/10k
- Phoenissae 3 · 7.34/10k
- Eclogarum Liber 2 · 7.3/10k
- Timaeus 3 · 7.11/10k
- Carmina 9 · 6.99/10k
- Technopaegnion 1 · 6.73/10k
Densest 12 of 153 attested works shown, by occurrences per 10,000 attested tokens.
What it meant
2. cĭĕo — Lewis & Short
cĭĕo, cīvi, cĭtum, 2 (from the primitive form cĭo, cīre, prevailing in the compounds accio, excio, etc. (cf. Prisc. pp. 865, 905, and 908 P.), are also found:
cit,Verg. Cul. 201; Col. 6, 5, 1 Schneid.:
cimus,Lucr. 1, 213; 5, 211:
ciunt,Lact. Ep. 4 dub.:
ciant,App. Flor. 2, n. 17, p. 358; Mart. Cap. 1, § 91: ciuntur, id. de Mundo, 22, p. 67), v. a. kindr. with ki/w, to go; and by the addition of the causative signif. like kine/w, causative from ki/w; v. 1. ci..
class. in prose and poetry): calcem,to make a move in the game of chess, Plaut. Poen. 4, 2, 86:
natura omnia ciens et agitans,Cic. N. D. 3, 11, 27: inanimum est omne, quod pulsu agitatur externo;
quod autem est animal, id motu cietur interiore et suo,id. Tusc. 1, 23, 54 (for which, in the same chapter, several times movere; cf. also id. N. D. 2, 9, 23):
remos,Stat. Th. 6, 801:
imo Nereus ciet aequora fundo,stirs up, Verg. A. 2, 419:
puppes sinistrorsum citae,Hor. Epod. 9, 20.—
ciere erctum (lit. to put in motion, i. e.),to divide the inheritance, Cic. de Or. 1, 56, 237; cf. erctum.—
saltum canibus ciere,Lucr. 5, 1250: fontes et stagna, Cic. poët. ap. Cic. Div. 1, 9, 15:
tonitru caelum omne ciebo,Verg. A. 4, 122:
loca sonitu cientur,Lucr. 4, 608; cf.:
reboat raucum regio cita barbara bombum,id. 4, 544 Lachm. N. cr.—
ad sese aliquem,Cat. 68, 88:
ad arma,Liv. 5, 47, 4; Sil. 7, 43:
in pugnam,id. 4, 272:
armatos ad pugnam,Vell. 2, 6, 6:
aere ciere viros,Verg. A. 6, 165:
quos e proximis coloniis ejus rei fama civerat,Tac. A. 15, 33:
aliquem in aliquem,id. H. 1, 84, 5:
ab ultimis subsidiis cietur miles (sc. in primam aciem),Liv. 9, 39, 8:
ille cieri Narcissum postulat,Tac. A. 11, 30.—
nocturnos manes,Verg. A. 4, 490:
luctificam Alecto dirarum ab sede sororum,id. ib. 7, 325:
vipereasque ciet Stygiā de valle sorores (i. e. Furias),Ov. M. 6, 662:
numina nota ciens,Val. Fl. 4, 549:
foedera et deos,Liv. 22, 14, 7.—
erum,Plaut. Bacch. 3, 3, 11:
comites magnā voce,Lucr. 4, 578:
animamque sepulcro Condimus et magnā supremum voce ciemus,Verg. A. 3, 68:
lamentatione flebili majores suos ciens ipsumque Pompeium,Tac. A. 3, 23:
singulos nomine,id. ib. 2, 81; so Suet. Ner. 46: triumphum nomine ciere, i. e. to call Io triumphe! Liv. 45, 38, 12.—Hence,
solis uti varios cursus lunaeque meatus Noscere possemus quae vis et causa cierent,Lucr. 5, 773:
motus,id. 3, 379; Cic. Tusc. 1, 10, 20:
varias voces,Lucr. 5, 1059:
lamenta virum commoliri atque ciere,id. 6, 242 Lachm. N. cr.:
tinnitus aere,Cat. 64, 262; Verg. G. 4, 64 (cie tinnitus):
singultus ore,Cat. 64, 131:
gemitus,Verg. G. 3, 517:
fletus,id. A. 3, 344:
lacrimas,id. ib. 6, 468:
mugitus,id. ib. 12, 103:
murmur,id. G. 1, 110; Liv. 9, 7, 3:
bellum,id. 5, 37, 2; Vell. 2, 54; Tac. H. 3, 41 fin.; Verg. A. 1, 541:
belli simulacra,id. ib. 5, 674:
seditiones,Liv. 4, 52, 2:
tumultum,id. 28, 17, 16; 41, 24, 18:
vires intimas molemque belli,Tac. A. 15, 2 fin.; cf. id. H. 3, 1:
pugnam,Liv. 1, 12, 2; 2, 47, 1; 9, 22, 7; Tac. A. 3, 41:
proelium,Liv. 2, 19, 10; 4, 33, 3; 7, 33, 12;
10, 28, 8: Martem,Verg. A. 9, 766:
acies, stragem,id. ib. 6, 829; cf. Liv. 22, 39, 7:
rixam,Vell. 1, 2 al.—
alvum,to cause evacuation, Plin. 20, 9, 38, § 96:
urinam,id. 27, 7, 28, § 48:
menses,to cause menstruation, id. 26, 15, 90, § 151 sq. al.—Hence, cĭtus, a, um, P. a., lit. put in motion; hence, quick, swift, rapid (opp. tardus, Cic. de Or. 3, 57, 216; Sall. C. 15, 5; class.; esp. freq. in poetry;
rare in Cic.): ad scribendum citus,Plaut. Bacch. 4, 4, 86:
quod jubeat citis quadrigis citius properet persequi,id. Aul. 4, 1, 14; Verg. A. 8, 642:
bigae,Cat. 55, 26:
puppis,id. 64, 6; Tib. 4, 1, 69:
classis,Hor. C. 1, 37, 24:
navis,Ov. M. 15, 732; Tac. A. 2, 6:
axis,Ov. M. 2, 75:
fugae,id. ib. 1, 543:
plantae,id. ib. 10, 591:
incessus,Sall. C. 15, 5:
via,Liv. 33, 48, 1:
venator,Hor. C. 1, 37, 18:
cum militibus,Tac. A. 11, 1:
legionibus,id. ib. 14, 26:
agmine,id. ib. 1, 63;
4, 25: cohortes,id. ib. 12, 31:
mors,Hor. C. 2, 16, 29; id. S. 1, 1, 8:
pes, i. e. iambus,id. A. P. 252.—Comp.: nullam ego rem citiorem apud homines esse quam famam reor, Plaut. Fragm. ap. Fest. p. 61 Müll.; Val. Max. 3, 8, ext. 1.—Sup., Quint. 6, 4, 14 dub.; v. Spald. and Zumpt in h. l.—
citi ad aedis venimus Circae, Liv. And. ap. Fest. s. v. topper, p. 352, 6 Müll.: equites parent citi,Plaut. Am. 1, 1, 88; id. Stich. 2, 2, 70; Lucr. 1, 386:
somnus fugiens citus abiit,Cat. 63, 42: solvite vela citi, Verg, A. 4, 574; cf. id. ib. 9, 37; 12, 425; Hor. S. 1, 10, 92; cf. id. C. 3, 7, 27:
ite citi,Ov. M. 3, 562; Tac. H. 2, 40:
si citi advenissent,id. A. 12, 12.—Hence,
quam tarda es! non vis citius progredi?Phaedr. 3, 6, 2; Plaut. Mil. 2, 6, 44:
eloquere,id. Cist. 4, 2, 83:
abi cito et suspende te,Ter. And. 1, 5, 20; 3, 1, 16:
labascit victus uno verbo: quam cito!id. Eun. 1, 2, 98:
quod eum negasti, qui non cito quid didicisset, umquam omnino posse perdiscere,Cic. de Or. 3, 36, 146; cf. Hor. A. P. 335; Quint. 12, 8, 3; 11, 2, 2; 10, 6, 2:
non multum praestant sed cito,id. 1, 3, 4 et saep.: sat cito si sat bene, a moral saying of Cato in Hier. Ep. 66, n. 9:
cito rumpes arcum, semper si tensum habueris,Phaedr. 3, 14, 10:
ad paenitendum properat cito qui judicat, Publ. Syr. Sent. 6: scribere,Quint. 10, 3, 10:
nimis cito diligere,Cic. Lael. 21, 78:
cito absolvere, tarde condemnare,Cic. Verr. 2, 1, 9, § 26.—Comp.:
citius,Plaut. Aul. 4, 1, 14; Pers. 3, 3, 31; Ter. Eun. 3, 5, 23; Lucr. 1, 557; 2, 34; Cic. Sen. 2, 4:
Noto citius, Verg.A.5, 242 et saep.: dicto,Hor. S. 2, 2, 80; Verg. A. 1, 142:
supremā die, i. e. ante supremam diem,Hor. C. 1, 13, 20:
serius aut citius sedem properamus ad unam (for which serius ocius,id. ib. 2, 3, 26), sooner or later, Ov. M. 10, 33.— Sup.:
citissime,Caes. B. G. 4, 33 fin. al.—
haud cito,Ter. Ad. 3, 3, 89:
neque verbis aptiorem cito alium dixerim, neque sententiis crebriorem,Cic. Brut. 76, 264: quem tu non tam cito rhetorem dixisses quam politiko/n, id. ib. § 265.—
ut citius diceres, etc.,Cic. Brut. 67, 238 fin.:
citius dixerim, jactasse se aliquos, etc.,id. Phil. 2, 11, 25; id. Fam. 5, 2, 10; id. Off. 1, 18, 59; Hor. S. 2, 5, 35.—*
Where it came from
- Treated in de Vaan, Etymological Dictionary of Latin and the other Italic Languages (Brill 2008) s.v. cieo (scan p. 127; entry #268).
Downloads
Word record (JSON)·Concordance (CSV)·Frequencies (CSV)·Cite (BibTeX)
CC BY 4.0 with receipt attribution — every file carries its license line. What is exportable
Latin text and lemmatization derived from the Perseus Digital Library (canonical-latinLit), CC BY-SA 4.0. Lewis & Short (public domain) via Perseus. This derived data is shared under the same CC BY-SA 4.0 license.