parco — Lewis & Short
parco, pĕperci, less freq. parsi (the former constantly in Cic. and Cæs., the latter ante-class. and post-Aug.: parcui, Naev. ap.
Non. 153, 21, or Com. 69 Rib.;parciturus,Hier. Ep. 14, 2), parsum, and less correctly parcĭtum, 3, v. n. and a. [for sparco; Gr. sparno/s, rare; cf. Engl. spare; but v. also paucus, parvus], to act sparingly, be sparing with respect to a thing, to spare; constr. usually with dat. or absol.; ante-class. also with acc.
nihil pretio parsit, filio dum parceret,Plaut. Capt. prol. 32:
operae meae,id. Mil. 4, 9, 3:
te rogo sumptu ne parcas,Cic. Fam. 16, 4, 2:
non parcam operae,id. ib. 13, 27, 1:
nec impensae, nec labori, nec periculo parsurum,Liv. 35, 44:
petit, ne cui rei parcat ad ea perficienda,Nep. Paus. 2, 5.—
frumentum se exigue dierum XXX. habere, sed paulo etiam longius tolerare posse parcendo,Caes. B. G. 7, 71, 4.—Poet.:
parcens = parcus: parcentes ego dexteras Odi (= parcius administrantes vinum, flores, etc.),Hor. C. 3, 19, 21.—
oleas,Cato, R. R. 58:
pecuniam,Plaut. Curc. 3, 11:
argenti atque auri memoras quae multa talenta, Gnatis parce tuis,spare, reserve for your children, Verg. A. 10, 532 Serv.—Prov.:
qui parcit virgae odit filium,Vulg. Prov. 13, 24.—
non pepercisti filio tuo,Vulg. Gen. 22, 16; id. 2 Pet. 2, 4 et saep.—
tibi parce,Ter. Heaut. 1, 1, 112:
justitia autem praecipit, parcere omnibus, consulere generi hominum,Cic. Rep. 3, 12: aedificiis omnibus publicis et privatis, Cic. Verr. 2, 4, 54, § 120:
amicitiis et dignitatibus,id. Or. 26, 89; id. Phil. 2, 24, 59:
non aetate confectis, non mulieribus, non infantibus pepercerunt,Caes. B. G. 7, 28:
subjectis, sed debellare superbos,Verg. A. 6, 853:
ne reliquis quidem nepotibus parsurus creditur,Suet. Tib. 62:
alicujus auribus,i. e. to refrain from speaking on disagreeable topics, Cic. Quint. 12, 40; so,
auribus et consuetudini,id. de Or. 3, 43, 170:
valetudini,id. Fam. 11, 27, 1:
famae,Prop. 1, 16, 11:
oculis,i. e. to turn away one's eyes from an unpleasant sight, id. 4, 9, 35:
luminibus,Tib. 1, 2, 33; Suet. Dom. 11:
parcit Cognatis maculis similis fera,Juv. 15, 159.—
neque parcit in hostes,Lucr. 6, 399:
parce in feminam,App. M. 1, p. 105, 39.—
thyrso parcente ferit,i. e. lightly, Stat. Ach. 1, 572.—
neque parcetur labori,Cic. Att. 2, 14, 2:
auxilio,to make no use of proffered assistance, id. Planc. 35, 86:
lamentis,Liv. 6, 3:
bello,abstain from, Verg. A. 9, 656:
hibernis parcebant flatibus Euri,id. G. 2, 339:
parce metu,cease from, id. A. 1, 257.—
visere opera tua,Cato, R. R. 1, 1:
hancine ego vitam parsi perdere,Ter. Hec. 3, 1, 2:
proinde parce, sis, fidem ac jura societatis jactare,Liv. 34, 32:
parcite, oves, nimium procedere,Verg. E. 3, 94:
pias scelerare manus,id. A. 3, 42:
defundere vinum,Hor. S. 2, 2, 58:
ne parce dare,id. C. 1, 28, 23:
parce postea paupertatem cuiquam objectare,App. Mag. 23, p. 289, 3; Aug. Ep. 43, 24:
ori,to refrain from speaking, Vulg. Job, 7, 11.—*
parcito linguam in sacrificiis dicebatur, i. e. coërceto, contineto, taceto,Fest. p. 222 Müll.—*
precantes, ut a caedibus et ab incendiis parceretur,Liv. 25, 25, 6; so with abl. alone:
caede,Aus. Epigr. 130, 4.