vărĭo — Lewis & Short
vărĭo, āvi, ātum, 1,
I v.a. and n. varius.
I Act., to diversify, variegate, change (class.).
A Lit.:
(principia) omne genus gignunt variantque colores,Lucr. 2, 759:
maculis ortum (sol),Verg. G. 1, 441:
caeruleis corpora guttis,Ov. M. 4, 578:
tempora cani,id. ib. 12, 465:
capillos (gemma),id. Am. 1, 2, 41:
ubi caeruleum variabunt sidera caelum,id. F. 3, 449:
variare virgis et loris,to beat of all colors, black and blue, Plaut. Poen. prol. 26:
putrida pectora palmis,Cat. 64, 352:
vestes picto auro,Val. Fl. 3, 11:
variante se uvā,becoming colored, turning, Plin. 17, 22, 35, § 189; for which mid.:
simulatque uva variari coeperit,Col. Arb. 12, 1.—In part. perf.:
vestis priscis hominum variata figuris,variegated, embroidered, Cat. 64, 50:
pluribus ille (anguis) notis variatam pingitur alvum,Luc. 9, 713:
arcus vix ullā variatus luce colorem,id. 4, 79:
eluere calculos nigros paulum candore variatos,Plin. 34, 16, 47, § 157.—Poet.: formas variatus in omnes, changed, metamorphosed, Ov. M. 12, 559.—
B Trop., to cause to change, make different or various; to alter, change, vary, interchange, cause to alternate, etc.:
vocem variare et mutare,Cic. Or. 18, 59; so,
aliquid (with mutare),Gell. 14, 1, 9:
orationem variare et distinguere,Cic. de Or. 2, 9, 36:
ergo ille variabit (vocem) et mutabit,id. Or. 18, 59:
voluptatem (with distinguere),id. Fin. 1, 11, 38:
qui variare cupit rem prodigialiter unam,Hor. A. P. 29:
in oratione multa summittere, variare, disponere,Quint. 2, 12, 10; cf. id. 2, 13, 8; 11, 3, 152:
cum timor atque ira in vicem sententias variassent,Liv. 2, 57, 2:
vices,Verg. A. 9, 164:
bellum variante fortunā eventum ferre,with varying success, Liv. 23, 5, 8:
et variebant secundae adversaeque res non fortunam magis quam animos hominum,id. 25, 1, 6:
fremitus variantis multitudinis fuit partim adsensu partim indignatione,id. 35, 31, 13:
ex vernā intemperie variante calores frigoraque,id. 22, 2, 10:
laborem otio, otium labore,Plin. Ep. 8, 8, 4:
variatis hominum sententiis,i. e. various, at variance, Cic. Mil. 3, 8:
quae de Marcelli morte variant auctores,report differently, vary, Liv. 27, 27, 12; cf.:
certe variata memoria actae rei,id. 21, 28, 5.—Impers. pass.:
sitne ea (beata vita) in potestate sapientis, an, etc. ... in eo nonnumquam variari inter eos et dubitari videtur,Cic. Fin. 5, 5, 12: senatus consuli coeptus;
ibi cum sententiis variaretur,were of different opinions, Liv. 22, 60, 3; cf.:
variatum deinde proeliis,fought with varying success, Vell. 2, 51, 3:
nisi de familiae condicione variatum esset,i. e. differently reported, Suet. Vit. 1.—
II Neutr., to be diversified, variegated; to change, alter, waver, vary, etc.
A Lit.:
prima mihi variat liventibus uva racemis,becomes variegated, colored, Prop. 4 (5), 2, 13.
bacae,Col. 12, 52, 9:
variant ostrea coloribus,are different, Plin. 32, 6, 21, § 60:
universitas (arietum) tergoris maculis,Col. 7, 3, 2:
inter se multum variare figurae Non possunt,Lucr. 2, 484; cf. id. 4, 648:
variantes edere formas,id. 5, 722; cf.:
volucres variantibu' formis,id. 5, 825:
non ita Carpathiae variant Aquilonibus undae,fluctuate, Prop. 2, 5, 11.—
B Trop., to be various or different; to change, vary; absol.:
variante fortunā,Liv. 23, 5, 8:
inpatiens variantis caeli,Plin. 14, 2, 4, § 28:
sic abeunt redeuntque mei variantque timores,Ov. Tr. 2, 153:
dissidet et variat sententia,id. M. 15, 648:
ita fama variat, ut, etc.,Liv. 27, 27, 14. —With abl.:
haec de tanto viro, quamquam et opinionibus et monumentis litterarum variarent, proponenda erant,Liv. 38, 57, 8:
si (lex) nec causis nec personis variet,id. 3, 45, 2.—Impers.:
ibi si variaret,if there were a difference of opinion, Liv. 1, 43, 11; cf.:
nec variatum comitiis est,id. 7, 22, 10.—With adverb. acc.:
si nunc quoque fortuna aliquid variaverit,Liv. 23, 13, 4.—Of differences in the text of an author (late Lat.):
ipsi codices Graeci variant,Aug. in Psa. 118, 7:
nulla in eo variat codicum auctoritas,id. C. Faust. 11, 4.—Hence, P. a.: vărĭans, antis, varied, manifold:
(terra) fudit aërias volucres variantibus formis,Lucr. 5, 822:
variantis edere formas,id. 5, 720:
astra,Manil. 2, 466.