LOGOI

The corpus record — Latin

transigo

transigo · v. a

To drive through

Generated live from the audited Latin corpus — every figure on this page is a database query, not prose from memory.

Where it lives

Densest 12 of 90 attested works shown, by occurrences per 10,000 attested tokens.

What it meant

trans-ĭgo — Lewis & Short

trans-ĭgo, ēgi, actum, 3, v. a.ago.

I Lit. (poet. and in post-Aug. prose).
A To drive through, i. e. to thrust or stick a weapon through (syn. traicio): per pectora transigit ensem, Sil. 13, 376: ferrum per ambos pedes, Sen. Oedip. 857. —
B Transf., to stab, pierce one through with a weapon, to transfix, transpierce: gladio pectus transigit, Phaedr. 3, 10, 27: se ipsum gladio, Tac. A. 14, 37: juvenem (cuspis), Sil. 5, 473: viscera (ensis), Luc. 4, 545: tempora (jaculum), id. 9, 824: semet ictu gladii, Aur. Vict. Caes. 5, 16: aliquem ictu, id. ib. 39, 13.—
II To carry through, to bring to an end, to finish, settle, complete, conclude, perform, accomplish, despatch, transact any business (the class. signif. of the word; syn.: absolvo, perficio).
A In gen.: negotium, Cic. Fam. 13, 14, 2; so id. Phil. 2, 9, 21; cf.: illud, quod faciendum primum fuit, factum atque transactum est, id. Cat. 3, 6, 15; id. Div. in Caecil. 14, 45: rebus transactis, id. Tusc. 4, 25, 55: transactā re, convertam me domum, Ter. Ad. 2, 4, 22: quod plerumque non futura sed transacta perpendimus, Curt. 8, 2, 1: transactis jam meis partibus, Cic. de Or. 2, 4, 15: intus transigetur, si quid est, quod restet, Ter. And. 5, 6, 17: aliquid per aliquem, Cic. Rosc. Am. 51, 149: pleraque per se, Liv. 34, 18, 3: aliquid cum aliquo, Sall. J. 29, 5: prius de praetoribus transacta res, quae transigi sorte poterat, Liv. 38, 25, 4: bellorum egregios fines, quotiens ignoscendo transigatur, i. e. by amnesty, Tac. A. 12, 19: transigitur rixa caede, id. G. 22: bella, id. H. 2, 38: fabulam, Plaut. Ps. 1, 5, 151; so, fabulam, id. Cas. prol. 84: comoediam, id. Truc. prol. 11: si transactum est, if all is over, Cic. Fam. 14, 4, 3; cf.: transactum de partibus ratus, Flor 4, 7, 13.—
B In partic., in business lang., to settle a difference or controversy, to come to a settlement, agreement, or understanding (syn.: decerno, statuo): postremo inter se transigant ipsi, ut lubet, Ter. Hec. 3, 5, 61: cum reo, Cic. Verr. 2, 2, 32, § 79: cum aliquo, id. Rosc. Am. 39, 114: cum aliquo HS ducentis millibus, Cic. Verr. 2, 1, 54, § 140: cum privatis non poterat transigi minore pecuniā, id. Att. 4, 16, 14: rem cum Oppianico transigit, pecuniam ab eo accipit, id. Clu. 13, 39: ut secum aliquid, quālubet condicione transigeret, id. Quint. 31, 97.—Absol.: cum debitore, Dig. 2, 15, 17.—
2 Transf., in gen.: transigere cum aliquā re, to make an end of, put an end to, be done with a thing (mostly post-Aug.): optimum visum est committere rem fortunae et transigere cum Publilio certamen, Liv. 9, 12, 11 Weissenb. ad loc.: transigite cum expeditionibus, Tac. Agr. 34: tenebris imis abscondita jam cum luce transegerat, App. M. 8, p. 204.—Impers. pass.: cum spe votoque uxoris semel transigitur, Tac. G. 19; Quint. 7, 1, 44.—
3 To dispose of, sell: ubi facultas est transigendi, Pall. 3, 26, 2: quod teneriores matres generant transigendum est, id. 12, 13, 8.—
C Of time, to bring to an end, to lead, pass, spend (perh. only post-Aug.; syn. ago): tempus per ostentationem aut officiorum ambitum, Tac. Agr. 18 fin.: adulescentiam per haec fere, Suet. Tib. 7: maximam aetatis partem per haec ac talia, id. Claud. 10: transacto tribuniciae potestatis tempore, id. Tib. 11: vixdum mense transacto, id. Vit. 8: placidas sine suspirio noctes, Sen. Ep. 90, 41: noctem, Suet. Calig. 59: non multum venatibus, plus per otium transigunt, Tac. G. 15: sponsalia filiae natalemque geniti nepotis silentio, Suet. Claud. 12: pios et insontes amoeno in loco dicimus perpetuitatem transacturos, Tert. ad Nat. 2, 19 med.: diem sermonibus, Plin. Ep. 3, 7, 4.—Hence, transactus, a, um, P. a., completed, settled: exceptio transacti negotii, Dig. 2, 15, 17.—Subst.: transactum, i, n. (sc. negotium), a completed business, settlement, Dig. 2, 15, 2.

Where it came from

No etymology authority pointer is recorded for this lemma yet — an honest gap, not an omission.

Downloads

CC BY 4.0 with receipt attribution — every file carries its license line. What is exportable

Latin text and lemmatization derived from the Perseus Digital Library (canonical-latinLit), CC BY-SA 4.0. Lewis & Short (public domain) via Perseus. This derived data is shared under the same CC BY-SA 4.0 license.