1. mŏdĭus — Lewis & Short
mŏdĭus, ii (
I gen. plur. modiūm:
qui CCCC. modium quinque milia,Cic. Verr. 2, 3, 36, § 83:
modiorum,Plaut. Mil. 4, 2, 72), m. (neutr. collat. form: mŏdĭum, ii, n., Cato, R. R. 58; so in plur.:
modia vicena,Plin. 18, 16, 43, § 145) [modus], the Roman corn-measure, a measure, peck, containing sixteen sextarii, or the sixth part of a Greek medimnus (class.):
salis modium,Cato, R. R. 58: tritici modius, Cic. Div. in Caecil. 10, 30:
siligneae farinae modius,Plin. 18, 9, 20, § 88:
modium populo dare asse,Cic. Off. 2, 17, 58:
agri Leontini decumae tertio anno venierunt tritici medimnum XXXVI., hoc est tritici modium CC. et XVI. milibus,Cic. Verr. 2, 3, 46, § 110:
non minorem quam decem milium modiorum navem fabricare,Ulp. Fragm. 3, 6.—
Prov.: verum illud est, quod dicitur, multos modios salis simul edendos esse, ut amicitiae munus expletum sit,Cic. Lael. 19, 67: modio nummos metiri, to measure one's money by the peck, said of a rich woman, Petr. 37; cf.:
dives, ut metiretur nummos,Hor. S. 1, 1, 95:
ego nunc mihi modium mille esse argenti velim,Plaut. Stich. 4, 2, 9; Juv. 3, 220:
pleno modio,in full measure, abundantly, Cic. Att. 6, 1, 16; cf.:
argumentum vobis demensum dabo, non modo neque trimodio, verum ipso horreo,Plaut. Men. prol. 15:
servorum ventres modio castigat iniquo,with short measure, Juv. 14, 126.—Also as a measure for other things, a peck:
metiri modio oleario,Cato, R. R. 144:
ut metientibus dimidium (anulorum aureorum) super tres modios explesse,Liv. 23, 12; Pall. 6, 4, 1.—
II Transf.
A Among surveyors, the third part of a jugerum, Auct. de Limit. p. 264 and 312 Goes.; Pall. Mai. 4 al. —
B The socket, step, shoe in which the mast of a ship stands, Isid. Orig. 19, 2, 8.