rĕ-nuntĭo — Lewis & Short
rĕ-nuntĭo (rĕnuncĭo), āvi, ātum, 1, v. a.
I To bring or carry back word, to report, give notice, declare, announce.
A In gen. (rare and mostly ante-class.;
syn. refero): quid nunc renuntiem abs te responsum, Chreme?Ter. Heaut. 4, 8, 18:
hoc alii mihi renuntiant,Plaut. Ps. 1, 5, 6; cf. id. ib. 1, 5, 36:
quia nihil a quoquam renuntiabatur,no answer was brought, Suet. Ner. 47:
teque ad patrem esse mortuum renuntiem,Plaut. Bacch. 1, 2, 49.—With obj.clause:
istaec quae tibi renuntiantur, filium te velle circumducere,Plaut. Ps. 1, 5, 15:
quasi non tibi renuntiata sint haec, sic fore,Ter. And. 3, 2, 28:
Alexandro regi renuntiatam adeo divitem (insulam),Plin. 6, 31, 36, § 198:
is me nunc renuntiare repudium jussit tibi,Plaut. Aul. 4, 10, 54; Ter. Phorm. 4, 3, 72:
deliberet renuntietque hodie mihi, Velintne annon,id. Hec. 3, 5, 58:
hunc metuebam, ne meae Uxori renuntiaret de pallā,Plaut. Men. 2, 3, 67.—Impers., Plaut. Aul. 4, 1, 18: posteaquam mihi renuntiatum est de obitu Tulliae filiae tuae, Sulp. ap. Cic. Fam. 4, 5, 1:
tibi renuntiari sic me habere in animo,Cic. Clu. 5, 17.— Absol.:
abi et renuntia,Plaut. Bacch. 4, 2, 10; Ter. Heaut. 4, 4, 5:
rus abiisse aiebant, nunc domum renuntio,Plaut. Merc. 4, 5, 2:
huc,Ter. And. 3, 4, 15:
ita mihi renuntiatum est, quibus credo satis,Plaut. Poen. 3, 5, 19; so,
renuntiatum est,Ter. And. 3, 2, 21.—
B In partic., publicists' and jurid. t. t., to state officially, to report, declare, proclaim, announce, etc. (freq. and class.;
syn. indico): legati ex auctoritate haec Caesari renuntiant, Intelligere se, etc.,Caes. B. C. 1, 35:
Volusenus perspectis regionibus ... ad Caesarem revertitur quaeque ibi perspexisset, renuntiat,id. B. G. 4, 21 fin.; cf. id. ib. 7, 5:
Roscius postulata Caesaris renuntiat,id. B. C. 1, 10:
Caesari renuntiaverunt, pulverem majorem in eā parte videri,id. B. G. 4, 32:
Caesar cognoscit Considium timore perterritum, quod non vidisset, pro viso sibi renuntiasse,id. ib. 1, 22:
si ille vir legationem renuntiare potuisset,had been able to give an account of his mission, Cic. Phil. 9, 1, 1; so,
legationem,Liv. 9, 4; 23, 6; 35, 32; 36, 35; 39, 33; Plin. Ep. 4, 9, 20 al.; cf.:
haec dicta legatis renuntiataque in consilium,Liv. 29, 3:
nunc imperant pullario: ille renuntiat,Cic. Div. 2, 35, 74; cf. Liv. 34, 44:
haec cum renuntiata essent,id. 36, 1, 4:
renuntiat collegae facturum se quod is censeret,id. 37, 1, 8:
tribuni revocaturos se easdem tribus renuntiarunt,id. 45, 36 fin.:
hostium numerum,Cic. ad Q. Fr. 3, 2, 2:
acta et imperia tua domum ad senatum suum renuntiaverunt,Cic. Verr. 2, 3, 31, § 73.— Esp. of the official announcement of an election (either by the praeco or the presiding magistrate), to declare or announce elected, to make the return: coepti sunt a praecone renuntiari, quem quaeque tribus fecerint aedilem, Varr. R. R. 3, 17; cf.:
cum esset praetor renuntiatus,Cic. Verr. 2, 5, 15, § 38:
cum propter dilationem comitiorum ter praetor primus centuriis cunctis renuntiatus sum,id. Imp. Pomp. 1, 2:
eo modo sacerdos Climarchias renuntiatus est,Cic. Verr. 2, 2, 52, § 129:
qui (magistratus) priusquam renuntiarentur,Liv. 5, 18 et saep.:
aliquem consulem,Cic. Mur. 1, 1; cf. id. de Or. 2, 64, 260:
ut hostis renuntiaretur,declared a public enemy, Spart. Jul. 5, 3:
dictator comitia consularia habuit aemulumque decoris sui absentem M. Valerium Corvum consulem renuntiavit,Liv. 7, 26; Plin. Pan. 92, 3; Val. Max. 3, 8, ext. 3: renuntiare repudium, v. h. v.—
2 Transf., in gen., to announce, report, declare:
assentior vero renuntioque vobis, nihil esse, quod adhuc de re publicā dictum putemus,Cic. Rep. 2, 44, 71.—
C Renuntiare sibi, to report to one's self, impress on one's own mind, i. e. reflect, think: qui renuntient sibi, quanta sit humani ingenii vis, quam potens efficiendi, quae velit, represent to themselves, i. e. think, meditate, Quint. 12, 11, 10; cf.:
potest et illa res a luctu te prohibere nimio, si tibi ipse renuntiaveris, nihil horum, quae facis, posse subduco,Sen. ad Polyb. 6 (25), 1.—
II (Re negative or qs. rejecting.) To retract, revoke, recall, refuse; to give up, break off, protest against, disclaim, renounce (good prose): Pa. Ad cenam hercle alio promisi foras. Ge. Jube domi cenam coqui Atque ad illum renuntiari, Plaut. Stich. 4, 2, 19; cf.:
renuntiari extemplo amicis, quos in consilium rogaverat, imperavit,Sen. Clem. 1, 9:
ego illi ad prandium promisissem, and prandium renuntiassem,id. Suas. 2, 12: incensus hospitium ei renuntiat;
domo ejus emigrat,Cic. Verr. 2, 2, 36, § 89:
societatem et amicitiam alicui,Liv. 36, 3; so,
societatem alicui,id. 38, 31:
amicitiam alicui,id. 42, 25, 1; Tac. A. 2, 70; Suet. Calig. 3:
renuntiat Habonius illam decisionem tutoribus,Cic. Verr. 2, 1, 54, § 141; cf. id. ib. 1, 6, 16.—Absol.:
quid imprudentius publicanis renuntiantibus?Cic. Att. 2, 1, 8:
nemo ingemuit, etc.... pedem nemo in illo judicio supplosit, credo, ne Stoicis renuntiaretur,id. de Or. 1, 53:
civilibus officiis,Quint. 10, 7, 1; Plin. Ep. 2, 1, 8:
vitae,Suet. Galb. 11:
foro,id. Rhet. 6:
Campaniae,Sen. Q. N. 6, 1, 10:
inertiae,Plin. Pan. 59, 2:
nuptiis,Tert. ad Uxor. 1, 1:
societati,Dig. 17, 19, 65, § 3.